Qyteti i Gjirokastrës po përballet me trafik të shtuar gjatë ditës së sotme, si pasojë e kthimit të emigrantëve për festat e fundvitit. Lëvizja e automjeteve është rënduar ndjeshëm në hyrje-daljet e qytetit dhe në akset kryesore, duke krijuar radhë të gjata dhe vonesa për drejtuesit e mjeteve. Fluksi i madh i automjeteve ka sjellë […]
Kur qeveritë e Shqipërisë dhe Italisë nënshkruan në vitin 2023 marrëveshjen për kampin e Gjadrit, projekti u promovua si “zgjidhje inovative” për menaxhimin e krizës së migracionit në Mesdhe.
Premtimi nga Kryeministrja e Italisë, Giorgia Meloni, ishte i qartë: mijëra azilkërkues, të cilët do të kapeshin në det do të silleshin në Shqipëri, për t’u trajtuar dhe riatdhesuar me procedura të shpejtuara.
Ndryshe, Kryeministri i Shqipërisë Edi Rama, theksonte se vendi ynë nuk do të kishte asnjë kosto, përkundrazi do të përfitohej mbështetje politike.
Rreth dy vite më vonë, tabloja e kësaj marrëveshjeje shfaqet komplekse: numër i papërfillshëm transferimesh, kosto në rritje, kritika të forta ndërkombëtare dhe heshtje e zgjatur nga Brukseli.
Në mes qëndron vetë kampi, thuajse bosh, i kthyer tashmë në “patate të nxehtë” për Melonin sa herë shfaqen kriza të pushtetit të saj në Itali.
Nisja e tjetërsimit të “projektit Gjadër”
Fillimi i vitit 2025 e gjeti Gjadrin thuajse bosh. Organizata italiane që menaxhonte disa pjesë të procesit pezulloi shërbimet duke pushuar një numër të konsiderueshëm punonjësish.
Ky ishte një sinjal se struktura nuk po funksiononte sipas planit fillestar.
Prej vjeshtës 2024 në Gjadër ishin sjellë rreth 80 refugjatë, shumica prej të cilëve të kthyer mbrapsht në Itali pasi gjykatat lokale kundërshtuan procedurat e shpejtuara të azilit dhe vendimin e qeverisë Meloni për të njohur si vende të sigurta disa shtete që nga Bashkimi Evropian (BE) nuk konsiderohen të tilla.
Në të njëjtën kohë, ish-kryeministri Matteo Renzi, i cili vizitoi kampin, kritikoi publikisht projektin, duke folur për “rreth 1 miliard euro të humbura kot”.
Në fund të marsit, qeveria italiane ndryshoi qasje. Nga Italia u njoftua se Gjadri do të përdorej gjithnjë e më shumë si qendër deportimesh (CPR) për emigrantët pa dokumente në Itali, e jo më si pikë pritjeje dhe verifikimi të shpejtuar të kërkesave për azil nga refugjatët që kapeshin në detin Mesdhe.
Ndryshimi i strategjisë nënkuptonte, praktikisht, pranimin indirekt se modeli i parë i planifikuar në marrëveshjen “Rama-Meloni” kishte dështuar.
Në të njëjtën kohë, raportimet nga qendrat migratore italiane evidentuan se emigrantëve u thuhej se “Do t’i çonin në Shqipëri” nëse nuk bashkëpunonin, duke e përdorur kështu Gjadrin si mjet presioni. Kjo ngre pyetje serioze për shkeljen e të drejtave të njeriut.
Kritikat në rritje kundër kampit
Në fund të muajit maj, aktivistë shqiptarë u mblodhën jashtë kampit të Gjadrit për të kujtuar Hamid Badoui, emigrantin maroken që u vetëvra në një qendër në Itali, pasi kishte shprehur frikë nga transferimi drejt Shqipërisë.
Në Gjadër asokohe qenë raportuar për mbi 40 incidente që përfshinin mungesë garancish ligjore, kushte degraduese dhe vetëlëndime.
Në qershor, në Gjadër u soll kontingjenti i katërt i emigrantëve që pas ndryshimit të funksionit të kampit. Në total u sollën 15 persona me numrin e përgjithshëm të tre prurjeve të shkuara: 125.
Projekti që premtonte 3 mijë persona në muaj po operonte në kufijtë më minimalë të mundshëm.
Organizata ndërkombëtare si Human Rights Watch (HRW) kritikoi planet e BE-së për ta përdorur Evropën si “magazinë për emigrantët“.
Megjithatë, teksa legjitimiteti i kampit mbetej i paqartë dhe nën kritika, Kryeministri Edi Rama e mbrojti sërish duke e cilësuar marrëveshjen me Melonin unike dhe të veçantë. Ndryshe, kërkesën britanike për ta replikuar atë, Rama e cilësoi si “kërkesë për të hedhur emigrantët në një vend tjetër”.
Por në gusht, Gjykata Evropiane e Drejtësisë (GJED) vuri edhe më shumë në pikëpyetje marrëveshjen në fjalë. Me një vendim që pritej prej vitit 2024, ajo sqaroi se shtetet nuk mund të përdorin listat “formale” të cilësimeve “vendeve të sigurta” për të shmangur vlerësimet individuale për azil.
Mesazhi ishte i qartë: deportimi automatik është i paligjshëm. Vendimi e dobësoi politikisht projektin e Melonit, dhe me të, edhe funksionin e Gjadrit.
Por ndikimi real i vendimit të GJED-së do të shihet pas shtrirjes së funksionimit të rregullores së re të BE-së për emigracionin.
Rikthimi i protestave dhe cilësimit të Gjadrit si dështim
Nëntori riktheu protestat. Në dyvjetorin e marrëveshjes Rama-Meloni, aktivistë shqiptarë dhe italianë marshuan kundër planit, duke kërkuar shfuqizimin e kampit dhe politikave të saj lidhur me migracionin.
Banderolat kundërshtonin praktikën e qendrave migratore si “ilegjitime” dhe “kriminale”.
Pak ditë më vonë, në një analizë të Citizens.al shpjeguam se përkundër investimit rreth 100 milionë euro dhe kapacitetit për të pritur 3,000 refugjatë në muaj, kampi mbante vetëm rreth 20 persona në pritje të procedurave për deportim ose riatdhesim.
Analiza, e cila u shoqërua me një video-shpjegim, nënvizoi se modeli i Gjadrit u ndryshua dhe humbi qëllimin e tij fillestar.
Por në fund të vitit 2025, presioni u shtua. Komiteti i OKB-së kundër Torturës konstatoi mungesë transparence, hetimesh dhe mekanizmash mbikëqyrës për rastet e keqtrajtimeve dhe dhunës.
Në kritika ishte dhe Shqipëria, së cilës i theksohej se nuk ofronte të dhëna të besueshme. Qëndrimi i qeverisë shqitpare se kampi ishte nën juridiksionin italian, u cilësua i pajustifikueshëm në këtë drejtim.
Kërkesa ishte e prerë: të sigurohet akses i plotë, hetime të pavarura, ndjekje penale dhe dëmshpërblime për viktimat e mundshme.
Në të njëjtën kohë, ActionAid denoncoi parregullsi financiare duke argumentuar se fondet për projektin u rritën nga 39.2 milionë në 65 milionë euro. Ndërkohë që 61 milionë u disbursuan kryesisht me procedura të mbyllura, duke ngritur dyshime për tenderë të manipuluar dhe shpenzime të fryra.
Sipas organizatës, kampi ishte shfrytëzuar vetëm 39% deri në mars 2025, ndërsa kostoja për çdo person ishte gati trefishi i qendrave italiane.
Sot kampi i Gjadrit funksionon si pikë riatdhesimi, por me flukse minimale. Anijet nuk vijnë më rregullisht, ndërsa kritikat shtohen.
Opozita italiane e ka quajtur “obsesion ideologjik”, ndërsa kritikët në Shqipëri e shohin si precedent të rrezikshëm: një territor i dhënë hua për politikat shtrënguese të një vendi tjetër.
Në një klimë ku emigracioni mbetet temë qendrore politike për shumë vende të BE-së, viti 2025 tregoi se bashkëpunimi ndërkombëtar pa mekanizma llogaridhënieje dhe mbikëqyrjeje serioze mund të prodhojë më shumë probleme sesa zgjidhje.
Në mungesë të transparencës së plotë dhe rezultatesh të matshme nga autoritetet e të dyja palëve, Gjadri mbetet në diskutim si një model që funksionon dhe ia vlen të zgjerohet, apo një model që duhet thënë zyrtarisht që dështoi dhe të mos përsëritet më.
ATHINË, 28 dhjetor /ATSH-DPA /- Rreth 830 refugjatë dhe migrantë janë shpëtuar në një seri operacionesh kërkim-shpëtimi në jug të ishullit grek të Kretës ditët e fundit, njoftuan autoritetet.
Vetëm dje, afro 400 persona u shpëtuan nnë det, raportuan mediat greke, në operacione ku u angazhuan anije peshkimi dhe mjete patrullimi të rojës bregdetare greke, si edhe të agjencisë evropiane për mbrojtjen e kufijve, Frontex.
Sipas rojës bregdetare, në varkat e përdorura kishte dhjetëra persona, në disa raste mbi 100, përfshirë edhe të mitur.
Autoritetet thanë se migrantët ishin nisur nga Tobruku në Libi dhe kishin paguar shuma të mëdha parash për udhëtimin e rrezikshëm prej rreth 300 kilometrash në det të hapur. Disa persona janë arrestuar nën dyshimin për përfshirje në trafikimin e qenieve njerëzore.
Kreta ka regjistruar tashmë më shumë se 18 mijë mbërritje refugjatësh gjatë këtij viti, sipas rojës bregdetare, krahasuar me rreth 5 mijë mbërritje në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. /Ad.Ab./
Në Evropë, dhe veçanërisht në Shtetet e Bashkuara, armiqësia ndaj emigrantëve po rritet. Në të njëjtën kohë, ekonomitë më të pasura të botës janë tepër të interesuara për punëtorë të huaj. Por migrimi i fuqisë punëtore po bie në nivel global, edhe pse shoqëritë në plakje përballen me mungesë gjithnjë e më të madhe të fuqisë punëtore, […]
Monedha europiane ka vijuar të dobësohet përballë lekut në javët e fundit të këtij viti. Sipas kursit zyrtar të Bankës së Shqipërisë këtë javë monedha europiane po këmbehet me 96.46 lekë një prej niveleve më të ulëta të regjistruara ndonjëherë. Nëse bëjmë një krahasim me të njëjtën periudhë të një viti më parë monedha europiane ka pësuar një dobësim me gati 2 pikë pasi këmbehej me rreth 98,46 lekë.
Por pavarësisht kësaj rënia vjetore e kursit mbetet në nivele më të stabilizuara krahasuar me vitet e mëparshme. Kundrejt të njëjtës datë të vitit të kaluar, kursi Euro-Lek rezulton në rënie me 2.1%.
Kjo situatë sipas agjentëve të këmbimit valutor ka ardhur pasi në ditët e fundit në treg po qarkullon sasi e shtuar e valutës së huaj, çka përfaqëson një tendencë pak a shumë të zakonshme sezonale. Kjo ndikohet më së shumti nga kthimi i emigrantëve për festat e fundvitit duke sjellë më të ardhura pranë familjeve të tyre.
Banka e Shqipërisë planfikon të tërheqë deri në 450 milionë euro nga tregu vitin e ardhshëm. Ajo do të shtojë ndërhyrjet, ku sipas kalendarit te publikuar pritet te terhiqen rreth 100 milione euro me shume se planifikimi per kete vit. Nderhyrjet kryhen per efekt te reserves valutore por edhe me qëllim stabilizimin e kursit te kembimit.
Banka Qendrore ka kryer blerje të konsiderueshme të valutës edhe gjatë vitit 2025 dhe deri në fund të 9-mujorit, këto blerje kishin vlerën e rreth 800 milionë eurove.
Festat e fundvitit kanë shtuar ndjeshëm numrin e hyrje-daljeve në pikën kufitare të Kakavijës, duke krijuar radhë të gjata pritjeje, kryesisht në anën greke të doganës. Gjatë ditës së djeshme, deri në orët e vona të mbrëmjes, në secilën korsi janë krijuar kolona automjetesh që shkonin deri në dy kilometra, ndërsa vonesat në sportelet e […]
Një tjetër ngjarje dramatike ka tronditur Mesdheun qendror, ku dyshohet se të paktën 116 emigrantë kanë humbur jetën pas fundosjes së varkes me të cilin po udhëtonin drejt Europës. Informacioni është konfirmuar nga organizata humanitare Sea Watch.
Sipas të dhënave paraprake, nga kjo tragjedi ka shpëtuar vetëm një person, i cili është gjetur dhe shpëtuar nga një anije peshkimi nga Tunizia. Mjeti lundrues ishte nisur të enjten nga brigjet e Libisë, por pak pas largimit kishte dërguar një sinjal emergjence SOS.
Avioni i vëzhgimit Seabird, i angazhuar në monitorimin e itinerareve të emigrantëve në Mesdhe, nuk arriti të gjurmonte mjetin, çka ngriti dyshime të hershme se anija mund të ishte mbytur.
Ndërkohë, organizata Alarm Phone ka bërë një rindërtim të detajuar të ngjarjes, duke sqaruar se mbytja dyshohet të ketë ndodhur gjatë natës së 19 dhjetorit. Sipas tyre, rreth orës 14:00, organizata u informua për një varkë që ishte nisur nga qyteti libian Zuwara, me 117 persona në bord. Edhe pse mungonte një koordinatë GPS, Alarm Phone njoftoi menjëherë rojën bregdetare dhe organizatat joqeveritare përkatëse, ndërsa gjatë gjithë ditës u tentua pa sukses vendosja e kontaktit përmes një telefoni satelitor.
Pas dy ditësh, në mbrëmjen e 21 dhjetorit, Alarm Phone u informua se peshkatarë tunizianë kishin gjetur një burrë të vetëm në një varkë druri. Ai ka deklaruar se ishte nisur nga Zuwara dy ditë më parë dhe se ishte i vetmi i mbijetuar nga udhëtimi.Sipas dëshmisë së tij, vetëm disa orë pas nisjes, kushtet atmosferike u përkeqësuan ndjeshëm, me erëra që arritën shpejtësinë deri në 40 kilometra në orë.
Vitet e fundit, qindra njerëz kanë humbur jetën në Detin Mesdhe gjatë përpjekjeve për të mbërritur në Evropë me mjete të pasigurta, duke shtuar thirrjet e organizatave humanitare për bashkërendim më të fortë të operacioneve të shpëtimit dhe krijimin e rrugëve më të sigurta te migrimit.
Një tjetër tragjedi e rëndë është regjistruar në Mesdheun Qendror. Sipas organizatës joqeveritare Sea-Watch, plot 116 persona kanë humbur jetën në një anije e mbytur që ka ndodhur së fundmi. Sipas të dhënave të bëra publike, vetëm një person ka mbijetuar, i cili u shpëtua nga një peshkatar tunizian. Viktimat ishin nisur me anije të […]
Policia e Kosovës, përmes Sektorit të Hetimeve të Departamentit për Kufi dhe në bashkëpunim me Agjencinë e Kosovës për Inteligjencë (AKI), ka arrestuar një shtetas jordanez dhe një shtetase turke, të dyshuar për kryerjen e veprës penale “Kontrabandim me migrantë”.
Hetimet tregojnë se i dyshuari kryesor dyshohet se ka organizuar hyrjen e shtetasve të huaj, kryesisht nga Lindja e Mesme dhe Azia, në Republikën e Kosovës, me qëllim më pas kontrabandimin e tyre drejt vendeve të Bashkimit Evropian.
Ai dyshohet gjithashtu të ketë udhëhequr një grup të mirëorganizuar kriminal, i cili përfitonte përmes kësaj veprimtarie të paligjshme.
Gjatë kontrollit të kryer ndaj të dyshuarit, Policia konfiskoi gjithsej 53 pasaporta të shtetasve jordanezë.
Pas konsultimeve me prokurorinë kompetente, të dy të dyshuarit janë dërguar në ndalim për 48 orë./Telegrafi.
UASHINGTON, 23 dhjetor /ATSH/- Administrata e presidentit amerikan, Donald Trump ka njoftuar një program të ri që u ofron emigrantëve pa dokumente deri në 3,000 dollarë për t’u larguar vullnetarisht nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës përpara fundit të vitit, sipas VOX.
Sipas autoriteteve amerikane, personat që dëshirojnë të përfitojnë nga kjo ofertë mund të regjistrohen përmes një aplikacioni të Departamentit të Sigurisë Kombëtare, ku duhet të japin të dhënat personale për të përfituar udhëtimin falas drejt vendit të origjinës.
Sekretarja amerikane e Sigurisë Kombëtare, Kristi Noem deklaroi se emigrantët pa dokumente duhet të përfitonin nga kjo mundësi dhe të vetëdeportoheshin – duke paralajmëruar se ata që nuk i bashkoheshin nismës do të përballeshin me arrestime.
Masa është pjesë e politikave të ashpra të administratës Trump për emigracionin dhe synon të ulë numrin e emigrantëve të parregullt në vend. //a.i/
Fluks i lartë lëvizjeje është regjistruar në doganën kufitare, gjatë 24 orëve të fundit. Sipas të dhënave zyrtare, në të dyja anët e kufirit Shqipëri–Greqi kanë lëvizur gjithsej 7 919 shtetas, nga të cilët 5 253 në hyrje dhe 2 666 në dalje. Gjithashtu, janë regjistruar 2 675 mjete në hyrje-dalje, konkretisht 1 626 në hyrje dhe 1 049 në dalje.
Sipas mediave greke, rruga Kakavije–Janinë, në segmentin Kallpaq, do të mbetet e hapur për qarkullimin e automjeteve gjatë periudhës së festave të Krishtlindjeve. Fermerët, blegtorët dhe bletarët që kanë organizuar bllokimin e zonës kanë vendosur të heqin përkohësisht bllokadat deri të premten, më 26 dhjetor. Megjithëse protesta e fermerëve vijon, për këtë periudhë të veçantë nuk do të ketë ndërprerje të trafikut, me qëllim shmangien e problemeve dhe lehtësimin e lëvizjes.
ROMË, 22 dhjetor /ATSH-ANSA/ – Të paktën 1 190 persona kanë vdekur ose janë të zhdukur në rrugën qendrore të Mesdheut që nga fillimi i vitit, deri më 20 dhjetor.
Alarmi u dha nga Organizata Ndërkombëtare për Migracionin (IOM) në përditësimin e saj të fundit të publikuar në X.
Gjatë së njëjtës periudhë, specifikon agjencia e OKB-së, 26 635 migrantë u kapën në det dhe u kthyen në Libi, përfshirë 23 126 burra, 2 336 gra, 965 të mitur dhe 208 të tjerë , të dhënat gjinore të të cilëve nuk dihen. /os/
LONDËR, 21 dhjetor /ATSH-DPA/- Më shumë se 41 000 migrantë kanë kaluar kanalin e La Manshit me varka të vogla këtë vit.
Rreth 803 migrante ndërmorën udhëtimin e rrezikshëm në 13 gomone nga Francën veriore, gjatë natës së të premtes dhe deri të shtunën.
Numri i përgjithshëm i kalimeve në La Mansh për vitin 2025 ka arritur në 41 455 persona.
Kalimet e së shtunës përbëjnë numrin më të madh të migrantëve që nga 8 tetori, ku vetëm në një ditë kaluan 1 075 refugjatë.
Gjithashtu, ky ishte një numër rekord kalimesh për një ditë në dhjetor, krahasuar me të dhënat që shtrihen deri në vitin 2018.
Dhjetori është, tradicionalisht një nga muajt më të qetë për kalimet në La Mansh, për shkak të temperaturave të ulëta, dukshmërisë së dobët dhe motit me stuhi që e bën udhëtimin veçanërisht të vështirë.
Numri më i madh i mbërritjeve të regjistruara në muajin dhjetor ka arritur në 3 254, në vitin 2024.
Rreth 2 163 persona kanë mbërritur deri më tani, në dhjetor.
Këtë javë, Gjermania miratoi një ligj të ri që ndëshkon trafikantët e qenieve njerëzore me deri në 10 vjet burg për përpjekjen për të sjellë migrantë në Britaninë e Madhe.
Ndryshimi i ligjit, i cili do të hyjë në fuqi para fundit të vitit, synon t’u japë më shumë kompetenca zbatuesve të ligjit dhe prokurorëve, dhe të rrisë shkëmbimin e informacionit midis Britanisë së Madhe dhe Gjermanisë.
Ndërkohë, Franca planifikon të ndalojë anijet e vogla në det përpara se ato të marrin migrantë që shkojnë në Britaninë e Madhe. //a.i/
Një 29-vjeçar është arrestuar në qarkun e Shkodrës, pasi dyshohet se ndihmonte emigrantë të paligjshëm për kalimin e kufirit, kundrejt pagesës prej 500 eurosh për person. Sipas njoftimit të Policia e Shtetit, personi me iniciale O. Ç., banues në Fushë-Krujë, u kap në fshatin Vukpalaj, duke transportuar tre emigrantë nga Sudani, të cilët synonin të […]
Dy persona janë arrestuar nga policia, ndërsa dy të tjerë janë shpallur në kërkim, pasi akuzohen se kundrejt pagesave monetare transportonin emigrantë të paligjshëm me qëllim kalimin e kufirit drejt vendeve të Bashkimit Europian. Sipas njoftimit zyrtar të Policia e Shtetit, në flagrancë u arrestuan shtetasit B. M., 56 vjeç, dhe M. M., 24 vjeç, […]
Tre migrantë afganë kanë humbur jetën nga i ftohti teksa po përpiqeshin të kalonin kufirin nga Afganistani drejt Iranit. Ngjarja ka ndodhur këtë javë në një zonë malore të distriktit Kosar, në provincën perëndimore Herat. Sipas një oficeri të ushtrisë afgane, migrantët ishin pjesë e një grupi që tentoi kalimin e kufirit të mërkurën. Kur […]
ATHINË, 20 dhjetor /ATSH-DPA/ – Anije patrullimi nga roja bregdetare greke dhe agjencia evropiane kufitare, Frontex kanë kapur më shumë se 650 migrantë në det, në jug të ishullit grek të Kretës gjatë dy ditëve të fundit, raportoi sot ERTNews duke cituar rojen bregdetare.
”Kishte disa anije, përfshirë një me 545 persona në bord”, raportoi ERTNews.
Njerëzit fillimisht u çuan në portet e qyteteve të vogla bregdetare të Kretës dhe do të shpërndahen në kampet e refugjatëve.
”Rajoni kohët e fundit ka qenë me mot të qetë”, thanë autoritetet.
Kjo u ka mundësuar kontrabandistëve të dërgojnë anije drejt Evropës.
Kreta ka regjistruar pothuajse 18 000 mbërritje migrantësh këtë vit.
Totali i vitit të kaluar ishte rreth 5 000.
Anijet kryesisht u nisën nga porti libian i Tobrukut.
Kalimi prej pak më shumë se 300 kilometrash është i rrezikshëm.
Vetëm rreth dy javë më parë, dhjetëra njerëz vdiqën në jug të Kretës kur anija e tyre u përmbys./ a.jor.
Ka nisur fluksi i parë i pasagjerëve në Portin e Vlorës, ku shumë shqiptarë që jetojnë dhe punojnë në emigrim kanë zgjedhur të kalojnë festat e fundvitit pranë familjeve të tyre në Shqipëri, veçanërisht në Vlorë. Gjatë mbërritjes së datës 20 dhjetor 2025, në port janë regjistruar 288 pasagjerë dhe 46 anëtarë ekuipazhi. Bashkë me […]
Shqipëria po përgatitet për t’u përballur me flukse të paligjshme migratore si një vend-kalim tranzit. 20 qendra të reja pritje për emigrantët ilegalë pritet të ngrihen deri në 2028-ën në 3 qarqe kryesore të vendit, Korçë, Gjirokastër dhe Vlorë për të strehuar kryesisht emigrantët që vijnë nga vende në konflikt me destinacion Bashkimin Evropian. Ilda Zhulali u shpreh se kjo është pjesë e…
Shqipëria vijon të mbetet ndër vendet me pagat më të ulëta në rajon dhe faktori ekonomik është arsyeja kryesore që nxit emigrimin drejt vendeve të Bashkimit Evropian dhe Mbretërisë së Bashkuar.
Sipas “Anketës së Migrimit në Familje” (2024), migrimi ka sjellë përfitime të rëndësishme për ekonominë shqiptare. Por njëkohësisht ka prodhuar tkurrje demografike dhe mungesë të theksuar të fuqisë punëtore.
Për çdo një nga katër familje përfituese, remitancat janë burimi i vetëm i të ardhurave. Nga ana tjetër, në të njëjtën kohë, 45% e bizneseve raportojnë se nuk arrijnë të plotësojnë vendet e lira të punës.
Raporti – i përpiluar nga Organizata Ndërkombëtare e Migrimit, dega Shqipëri (IOM Albania), Instituti i Statistikave (INSTAT) dhe Banka Botërore – është realizuar si një vëzhgim mbi më shumë se 3,800 familje me anëtarë emigrantë dhe 1,198 familje pa emigrantë, në të gjitha rajonet e vendit.
Mërgimi një realitet strukturor familjar
Të dhënat tregojnë se 37% e familjeve shqiptare kanë të paktën një anëtar në mërgim ose që u është kthyer. Prej tyre, 22% kanë një mërgimtar aktualisht jashtë vendit dhe 20% të kthyer.
Rreth 5% e familjeve kanë më shumë se një anëtar në mërgim. Këto shifra e bëjnë emigrimin pjesë të qëndrueshme të strukturës familjare në Shqipëri.
Rreth 70% e emigrantëve aktualë largohen për arsye ekonomike. Vetëm 6% deklarojnë arsye arsimin, ndërsa 16% mërgojnë për arsye familjare.
Burrat emigrojnë kryesisht për punë, ndërsa gratë më së shumti për bashkim familjar. Ky dallim reflekton role gjinore të pabarabarta në vendimmarrjen migratore.
Nga pikëpamja ligjore, një e katërta e emigrantëve shqiptarë nuk kanë pasur dokumentacion të plotë. Kjo përfshin 23% të të kthyerve dhe 29% të emigrantëve aktualë.
Para largimit, ata që emigrojnë janë më pak të punësuar se ata që qëndrojnë dhe për rrjedhojë me paga më të ulëta.
Si pasojë e përgatitjeve për t’u larguar, shumica përjetojnë rënie të ndjeshme të normës së punësimit, e cila bie nga 62% dy muaj para largimit në vetëm 9% në muajin e fundit të jetesës në Shqipëri.
Ky tranzicion shoqërohet me pasiguri ekonomike në përgatitjet për t’u larguar. Trajnimet profesionale janë të kufizuara dhe më të përhapura tek gratë dhe të rinjtë.
Rreth 24% e grave marrin ndonjë trajnim apo aftësim profesional para se të emigrojnë. Kjo gjë ndodh edhe më pak te burrat, 17%. Diferenca në këtë statistikë tregon akses të pabarabartë në përgatitjen për tregun e huaj të punës.
Rreth gjysma e emigrantëve i mbulojnë shpenzimet e udhëtimit dhe qëndrimit jashtë duke marrë para borxh. Emigrimi shfaqet kështu si investim me rrezik të lartë dhe barrë për familjet apo familjarët që qëndrojnë në Shqipëri.
Remitancat dhe sfidat e kthimit
Sipas raportit, remitancat u dërgohen familjarëve në Shqipëri kryesisht përmes kanaleve informale, miqve, familjarëve apo përmes vetë vizitave në vend. Vetëm rreth 30% përdorin banka ose operatorë zyrtarë transfertash.
Kjo do të thotë se shumica e remitancave mbeten jashtë sistemit zyrtar ekonomik. Kjo prirje kufizon transparencën dhe politikat ekonomike afatgjata.
Dërgimi i remitancave rritet me moshën dhe është më i lartë te grupmosha 45-64 vjeç. Këta emigrantë mbajnë barrën kryesore financiare për familjet që qëndrojnë në Shqipëri.
Ndërkohë, shumica e të kthyerve janë burra të moshës 35-54 vjeç. Kthimi lidhet kryesisht me arsye familjare, përfundim kontratash ose humbje pune.
Raporti vëren se rreth 45% e kthimeve kanë ndodhur mes viteve 2020-24. Treguesi sinjalizon një dinamikë të re emigrimi pas pandemisë.
Ndërkohë, ri-integrimi në tregun e punës mbetet sfidues për emigrantët shqiptarë që kthehen sërish në vend. Të rikthyerit më të fundit kanë shanse më të ulëta punësimi se ata të kthyer më herët.
Sipas anketës, emigrantët fitojnë mesatarisht 2.5 herë më shumë jashtë vendit krahasuar me të ardhurat që ata merrnin në Shqipëri para se të largoheshin. Edhe pas rikthimit, të ardhurat mbeten rreth 26% më të larta se para emigrimit.
Kjo tregon se emigrimi sjell përfitime individuale afatgjata. Por për vendin, kostoja demografike dhe ekonomike mbetet e lartë kjo pasi luhatjet në fuqinë punëtore tkurr mundësinë e sipërmarrjeve për t’u zgjeruar.
Login
