TIRANĂ, 17 janar /ATSH/ PrindĂ«rit qĂ« kanĂ« fĂ«mijĂ« nĂ«n 18 vjeç do tĂ« pĂ«rfitojnĂ« rimbursim pĂ«r shpenzimet e rritjes dhe arsimit tĂ« fĂ«mijĂ«ve, sipas rregullave tĂ« reja tĂ« ligjit âPĂ«r tatimin mbi tĂ« ardhuratâ.
Andi Haxhillari, këshilltar financiar, gjatë një interviste për Agjencinë Telegrafike Shqiptare, sqaroi se nga viti 2025 familjet mund të zbresin 48 000 lekë për çdo fëmijë dhe deri në 100 000 lekë për shpenzimet arsimore, si shkollim, libra, kurse dhe uniforma, duke ulur kështu tatimin mbi të ardhurat.
Haxhillari shpjegoi se DIVA është e detyrueshme për individët me të ardhura vjetore mbi 1,2 milionë lekë, ata që kanë pasur më shumë se një punëdhënës, ose kanë të ardhura të patatueshme.
Deklarata duhet dorëzuar online deri më 31 mars. Nëse ka tepricë tatimore, individët mund të kërkojnë rimbursim deri në 3 muaj pas dorëzimit të deklaratës.
Eksperti thotë se për të marrë zbritjet për fëmijët dhe arsimimin është e nevojshme që të ruhet dokumentacioni i shpenzimeve, si faturat e shkollimit dhe kurset e ndryshme.
Përfituesit e rimbursimit për shpenzimet arsimore dhe për fëmijët janë prindërit që janë ligjërisht të ngarkuar me fëmijë nën 18 vjeç.
Edhe prindërit që nuk kanë detyrimin për plotësimin e DIVA-s nëse duan të përfitojnë rimbursimin për fëmijët duhet të plotësojnë DIVA-n.
ĂfarĂ« Ă«shtĂ« DIVA dhe pse duhet ta dorĂ«zosh?
DIVA Ă«shtĂ« Deklarata Vjetore e tĂ« Ardhurave Personale. NĂ«se ti ke realizuar mbi njĂ« prag tĂ« caktuar tĂ« ardhurash, ke pasur mĂ« shumĂ« se njĂ« punĂ«dhĂ«nĂ«s dhe ke tĂ« ardhura tĂ« cilat nuk janĂ« tatuar, ligji tĂ« detyron ta dorĂ«zosh kĂ«tĂ« deklaratĂ« brenda afatit (deri mĂ« 31 mars tĂ« vitit pasardhĂ«s). QĂ«llimi Ă«shtĂ« qĂ« Administrata Tatimore tĂ« bĂ«jĂ« llogaritjen e tatimit â domethĂ«nĂ« tĂ« krahasojĂ« sa tatim ke paguar gjatĂ« vitit (p.sh. tĂ« mbajtur nga paga jote çdo muaj) me sa duhej tĂ« paguaje nĂ« total, duke llogaritur tĂ« gjitha tĂ« ardhurat sĂ« bashku.
NĂ«se gjatĂ« vitit ke paguar mĂ« pak tatim sesa duhej, do tĂ« dalĂ« njĂ« detyrim pĂ«r pagesĂ« shtesĂ«. NĂ«se ke paguar mĂ« shumĂ« sesa duhej (p.sh. nĂ«se ke pĂ«rfituar zbritje tatimore shtesĂ«), atĂ«herĂ« krijohet njĂ« tepricĂ« kreditore â pra, Tatimet tĂ« kanĂ« borxh para pĂ«r tâi kthyer mbrapsht si rimbursim. NĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ«, DIVA siguron qĂ« çdo individ nĂ« fund tĂ« vitit paguan saktĂ«sisht tatimin e ligjshĂ«m, as mĂ« shumĂ« e as mĂ« pak.
Kush është i detyruar të deklarojë?
Sipas ligjit, duhet të plotësosh DIVA-n nëse plotëson të paktën një nga kushtet e mëposhtme:
â Ke tĂ« ardhura bruto vjetore mbi 1,2 milionĂ« lekĂ« (nga çdo burim: pagĂ«, qira, divident, interesa bankare, fitime kapitale, lojĂ«ra fati, etj.). Ky prag ishte 2 milionĂ« lekĂ«, por Ă«shtĂ« ulur nĂ« 1,2 milionĂ« duke filluar me tĂ« ardhurat e vitit 2024.
â Ke qenĂ« i punĂ«suar te mĂ« shumĂ« se njĂ« punĂ«dhĂ«nĂ«s njĂ«kohĂ«sisht, pavarĂ«sisht shumĂ«s totale tĂ« tĂ« ardhurave. Edhe nĂ«se paga jote e kombinuar Ă«shtĂ« nĂ«n 1,2 milionĂ« lekĂ«, fakti qĂ« ke pasur dy (ose mĂ« shumĂ«) paga paralele tĂ« detyron tĂ« deklarosh, sepse tatimi duhet rillogaritur mbi totalin.
â Ke realizuar tĂ« ardhura mbi 50 000 lekĂ« qĂ« nuk janĂ« tatuar nĂ« momentin e pagesĂ«s. Kjo vlen p.sh. pĂ«r tĂ« ardhura nga qiraja (kur qiramarrĂ«si Ă«shtĂ« individ dhe nuk Ă«shtĂ« mbajtur tatim), tĂ« ardhura nga jashtĂ« vendit, ose çdo tĂ« ardhur tjetĂ«r ku nuk tĂ« Ă«shtĂ« mbajtur tatimi nĂ« burim. KĂ«to raste tani duhen deklaruar dhe tatuar pĂ«rmes DIVA-s.
Edhe personat jorezidentë që kanë realizuar të ardhura të tatueshme në Shqipëri duhet ta dorëzojnë këtë deklaratë.
Nëse ti nuk e dorëzon fare deklaratën brenda afatit ligjor, gjobitesh me 3 000 lekë. Po ashtu, nëse nga deklarata rezulton që ke pasur tatime për të paguar dhe nuk i ke paguar në kohë, do të ngarkohesh me kamatëvonesa dhe penalitete për vonesën. Pra, është e rëndësishme ta dorëzosh në kohë DIVA-n nëse je i detyruar, jo vetëm për të shmangur gjobat, por edhe sepse përfiton rimbursimet apo zbritjet tatimore që të takojnë.
Si funksionon rimbursimi për fëmijët në ngarkim dhe shpenzimet arsimore të fëmijëve?
Lehtësitë më të reja fiskale të vendosura nga ligji, lidhen me kompensimin tatimor për familjet me fëmijë në ngarkim. Kjo skemë fillon e zbatohet për të ardhurat e vitit 2025 e në vazhdim, që do të thotë se për herë të parë do ta shohim në praktikë në deklaratën që dorëzohet në mars 2026.
Si funksionon?
Kur plotëson DIVA-n, do të kesh mundësi të deklarosh një shumë të caktuar si shpenzim i zbritshëm për çdo fëmijë nën 18 vjeç dhe për shpenzimet arsimore të tyre. Këto shpenzime të deklaruara ulen nga baza tatimore vjetore, rillogaritet tatimi i ri mbi paga, dhe krahasohet me tatimin që ke paguar gjatë vitit. Nëse tatimi i rillogaritur del më i ulët se ai që ke paguar gjatë vitit, diferenca të kthehet mbrapsht si rimbursim nga administrata tatimore.
Pra, nuk është se shteti të jep një shumë fikse parash direkt për çdo fëmijë, por të ul tatimin e paguar duke llogaritur 48 000 lekë më pak të ardhura të tatueshme për çdo fëmijë dhe deri 100 000 lekë shpenzime arsimore si të zbritshme. Kjo ulje në bazën tatimore bën që tatimi i ri i llogaritur të dalë më i vogël sesa tatimi që ishte mbajtur pa këto zbritje.
Shembull:
Nëse gjatë 2025-ës paga jote është tatuar çdo muaj normalisht, kur të deklarosh në 2026 dhe të zbresësh shpenzimet për fëmijët, mund të rezultojë që ke paguar, fjala vjen, 30 mijë lekë më shumë tatim sesa duhej. Këtë diferencë prej 30 mijë lekësh ke të drejtë ta rimarrësh nga tatimet.
Administrata Tatimore ka bĂ«rĂ« tĂ« ditur se, pasi tĂ« plotĂ«sosh deklaratĂ«n me kĂ«to zbritje nĂ« mars, nĂ«se rezulton tepricĂ« kreditore, tatim i mbipaguar, mund tĂ« bĂ«sh kĂ«rkesĂ« dhe brenda 3 muajve tĂ« marrĂ«sh paratĂ« e rimbursimit. Pra, praktikisht, paratĂ« qĂ« ke paguar tepĂ«r nĂ« tatim do tâi kalojnĂ« nĂ« llogarinĂ« tĂ«nde bankare, ose mund tĂ« zbriten nga detyrimet e tjera tatimore, sipas rregullave.
Kujdes! Rimbursimi nuk jepet automatikisht, duhet të deklarosh saktë fëmijët dhe shpenzimet për ta dhe të kërkosh rimbursimin pas konfirmimit të deklaratës. Gjithashtu, kompensimi nuk është i pakushtëzuar: duhet të keni dokumentacion që vërteton shpenzimet arsimore (fatura, mandatpagesa nga shkolla, etj.) dhe fëmija duhet të jetë realisht në ngarkimin tënd.
Kush përfiton dhe kush përjashtohet nga këto zbritje?
Përfituesit kryesorë të kësaj skeme janë prindërit rezidentë në Shqipëri, me fëmijë në ngarkim nën 18 vjeç. Ligji parashikon që çdo fëmijë nën 18 vjeç u jep prindërve të drejtën e një zbritjeje prej 48 000 lekësh në vit nga të ardhurat e tatueshme. Gjithashtu, prindërit mund të zbresin deri në 100 000 lekë në vit për shpenzimet arsimore të fëmijëve, si pagesa shkollore, libra, kurse, uniforma, etj. Megjithatë, jo të gjithë prindërit i gëzojnë njësoj këto përfitime, ka disa kufizime të rëndësishme:
Të ardhurat vjetore mbi 1,2 milionë lekë: Nëse ti ke të ardhura të larta mbi 1,2 milionë lekë/vit, përfiton vetëm zbritjen për fëmijët, pra 48 mijë lekë secili, por nuk përfiton zbritjen për shpenzimet arsimore. Logjika është se ata me të ardhura më të larta kanë përfituar tashmë një nivel zbritjeje, p.sh. ata me paga të larta paguajnë tatim më të ulët falë normave progresive të reja dhe zbritja shtesë për shkollimin u është kufizuar.
TĂ« ardhurat vjetore deri nĂ« 1,2 milionĂ« lekĂ«: PrindĂ«rit me tĂ« ardhura mĂ« tĂ« ulĂ«ta ose mesatare (â€) 1.2 milionĂ« lekĂ«/vit i marrin tĂ« dyja pĂ«rfitimet. Pra, 48 mijĂ« lekĂ« pĂ«r çdo fĂ«mijĂ« dhe deri 100 mijĂ« lekĂ« nĂ« total pĂ«r shpenzimet arsimore vjetore. Edhe nĂ«se ke mĂ« shumĂ« se njĂ« fĂ«mijĂ«, shuma maksimale pĂ«r arsim mbetet 100 mijĂ« lekĂ« nĂ« vit, pra Ă«shtĂ« fikse, pavarĂ«sisht numrit tĂ« fĂ«mijĂ«ve.
Vetëm një prind përfiton
NĂ«se fĂ«mijĂ«t janĂ« nĂ« ngarkim tĂ« dy prindĂ«rve, zbritjet pĂ«r fĂ«mijĂ«t dhe arsimin mund tâi kĂ«rkojĂ« vetĂ«m njĂ«ri prej prindĂ«rve, jo tĂ« dy. Konkretisht, ligji dhe udhĂ«zimi kĂ«rkojnĂ« qĂ« zbritjet tâi marrĂ« prindi me tĂ« ardhurat vjetore mĂ« tĂ« larta. Kjo pĂ«r tĂ« parandaluar âdyfishiminâ e pĂ«rfitimit. Prindi tjetĂ«r nuk mund tâi deklarojĂ« kĂ«to zbritje nĂ« DIVA-n e vet.
FĂ«mijĂ«t duhet tĂ« jenĂ« ligjĂ«risht ânĂ« ngarkimâ: Kjo do tĂ« thotĂ«, fĂ«mija duhet tĂ« figurojĂ« nĂ« certifikatĂ«n familjare tĂ« tatimpaguesit, pra, tĂ« jeni prind kujdestar ligjor i tij, dhe normalisht nĂ«n 18 vjeç gjatĂ« vitit pĂ«rkatĂ«s fiskal. NĂ«se fĂ«mija ka mbushur 18 vjeç gjatĂ« vitit, ai nuk konsiderohet mĂ« ânĂ« ngarkimâ pĂ«r atĂ« vit.
Dokumentimi i shpenzimeve arsimore
Për të marrë zbritjen e 100 mijë lekëve për arsim, duhet të kesh dokumente që e provojnë se ke bërë shpenzime për arsimin e fëmijës në vitin përkatës. Administrata tatimore këshillon: ruaj faturat e pagesave për shkollë, kurse, libra, transport shkollor, etj., gjatë gjithë vitit. Pastaj, kur plotëson DIVA-n, deklaro shumën totale të këtyre shpenzimeve, deri në kufirin 100 mijë lekë. Nëse nuk ke fatura, zbritja mund të mos njihet në rast kontrolli tatimor.
Shembull
NjĂ« familje ku prindĂ«rit fitojnĂ« 1,5 milionĂ« lekĂ« nĂ« vit, secili nga puna dhe kanĂ« njĂ« fĂ«mijĂ«, nuk do tĂ« pĂ«rfitojĂ« uljen prej 100 mijĂ« lekĂ«sh pĂ«r shkollĂ«n, por do tĂ« pĂ«rfitojĂ« 48 mijĂ« lekĂ« zbritje pĂ«r fĂ«mijĂ«n. NĂ« njĂ« familje tjetĂ«r ku tĂ« ardhurat e prindit kryesor janĂ« 800 mijĂ« lekĂ« nĂ« vit dhe ka dy fĂ«mijĂ«, ai prind mund tĂ« deklarojĂ« tĂ« dyja zbritjet: 2Ă48 000 = 96 000 lekĂ« pĂ«r fĂ«mijĂ«t plus deri 100 000 lekĂ« shpenzime arsimore. Kjo do tâi ulĂ« ndjeshĂ«m tatimin qĂ« i takon pĂ«r atĂ« vit, ndoshta deri nĂ« pikĂ«n qĂ« del me rimbursim.
Procedura e dorëzimit të deklaratës DIVA
Procesi kryhet online, pĂ«rmes portalit tĂ« tatimeve nĂ« e-filing. Ti duhet tĂ« identifikohesh me NID-in tĂ«nd (Numri i Identifikimit tĂ« Tatimpaguesit) pĂ«r individĂ«t rezidentĂ« ky Ă«shtĂ« numri personal i kartĂ«s ID. Deklarata plotĂ«sohet elektronikisht duke plotĂ«suar tĂ« ardhurat nĂ« rubrikat pĂ«rkatĂ«se, paga primare, paga tĂ« tjera, qira, dividentĂ«, interesa, etj., tatimin e mbajtur gjatĂ« vitit pĂ«r secilĂ«n, dhe zbritjet e lejuara. Formulari standard i DIVA-s pĂ«rmban edhe seksione ku deklaron numrin e fĂ«mijĂ«ve nĂ« ngarkim dhe shpenzimet arsimore (nĂ«se ke tĂ« drejtĂ« tâi kĂ«rkosh).
Pasi ke plotësuar të dhënat, sistemi tatimor, ose vetëllogaritjet e tua në formular, do të llogarisin automatikisht tatimin përfundimtar. Në fund, paraqitet një përmbledhje ku mund të shohësh: tatimin total të llogaritur mbi të ardhurat e deklaruara; tatimin që është paguar tashmë gjatë vitit (përmes mbajtjeve në burim nga paga, qiraja, etj.).
Rezultati final, që mund të jetë detyrim për pagesë ose tepricë për rimbursim.
NĂ«se del njĂ« shumĂ« pĂ«r tĂ« paguar, detyrim, atĂ« duhet ta paguash brenda afatit ligjor qĂ« Ă«shtĂ« 31 marsi i vitit pasardhĂ«s. NĂ«se del njĂ« shumĂ« pĂ«r tâu rimbursuar, ke tĂ« drejtĂ« ta kĂ«rkosh kĂ«tĂ« rimbursim me aplikim tek Drejtoria e Tatimeve brenda 3 muajve. Shuma e rimbursimit zakonisht kalohet nĂ« llogarinĂ« bankare qĂ« ke deklaruar.
Deklarata mbi Statusin Personal
Në kuadër të lehtësirave të reja, administrata ka futur edhe konceptin e Deklaratës së Statusit Personal. Ky është një formular që i jep punëdhënësit të dhëna mbi statusin tënd (p.sh. nëse ke fëmijë në ngarkim, nëse ke punë tjetër paralelisht, etj.), në mënyrë që tatimi mujor në pagë të llogaritet drejtë gjatë vitit. Duke plotësuar këtë deklaratë te punëdhënësi, ti mund të bësh që një pjesë e zbritjeve, ato personale bazë, të aplikohen muaj për muaj, që të mos krijohet shumë diferencë në fund të vitit. Megjithatë, për zbritjet e fëmijëve dhe arsimit, aplikimi bëhet në deklaratën vjetore, pra, te DIVA.
Dorëzimi dhe konfirmimi
Pasi të kesh plotësuar DIVA-n online, e dorëzon elektronikisht dhe sistemi gjeneron një konfirmim dorëzimi. Ruaje atë konfirmim, mund ta printosh ose ta ruash si PDF, sepse është provë që ke deklaruar në afat.
Tatimet mund të kryejnë më pas verifikime të deklaratës tuaj, dhe nëse gjithçka është në rregull, deklarata konsiderohet e mbyllur. Në rast se ata konstatojnë gabime a pasaktësi, mund të të njoftojnë për saktësim ose mund ta korrigjojnë vetë, në raste specifike. Por në përgjithësi, nëse e plotëson me kujdes të dhënat, deklarata konfirmohet pa probleme.
/r.e/ /a.g/
The post Eksperti Haxhillari shpjegon hapat që ndiqen për të përfituar rimbursim për fëmijët dhe shpenzimet arsimore appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.
Login
