Rumania dhe Kroacia kanë njoftuar zyrtarisht se do të bashkohen në programin e NATO-s PURL, një iniciativë për blerjen e armëve nga Shtetet e Bashkuara për të mbështetur Ukrainën në luftën e saj kundër agresionit.
Ky program synon të sigurojë pajisje ushtarake dhe armë moderne për ushtritë e vendeve anëtare të NATO-s që mbështesin Ukrainën, duke rritur kapacitetin mbrojtës dhe efektivitetin e tyre në terren.
Sipas njoftimit, Rumania dhe Kroacia do të blejnë armë me vlerë 80 milionë dollarë për dërgesën e parë, duke përfshirë armë të ndryshme që mund të përdoren në frontin ukrainas.
BREAKING:
Romania and Croatia announce that they are joining the NATO PURL program of buying weapons from USA for Ukraine.
Ky vendim vjen si pjesë e përpjekjeve të koordinuara të NATO-s dhe aleatëve perëndimorë për të forcuar mbrojtjen e Ukrainës dhe për të treguar angazhimin e tyre të vazhdueshëm ndaj sovranitetit dhe integritetit territorial të saj.
Ekspertët ushtarakë shprehin se blerja e këtyre armëve nga dy vendet mund të ketë një ndikim të konsiderueshëm në rritjen e kapaciteteve të Ukrainës për të përballuar presionin ushtarak dhe për të mbrojtur qytetarët e saj.
Ky është gjithashtu një mesazh i qartë i bashkëpunimit ndërkombëtar dhe i solidaritetit të NATO-s ndaj situatës së tensionuar në rajonin e Europës Lindore.
Në fakt, bashkimi i këtyre dy vendeve në këtë program nënvizon edhe rolin aktiv të Rumanisë dhe Kroacisë si anëtare të NATO-s që kontribuojnë drejtpërdrejt në stabilitetin dhe sigurinë rajonale. /Telegrafi/
Të hash rrush, të lejosh një brune të kalojë nëpër derën e shtëpisë ose të bësh sa më shumë zhurmë të jetë e mundur për të mbajtur larg demonët e këqij, janë disa nga mënyrat se si njerëzit shpresojnë të sjellin fat të mirë në vitin e ri.
Ja një vështrim në traditat e festuara nga vendet në mbarë botën, transmeton Telegrafi.
Thyerja e pjatave - Danimarkë
Nëse do të zgjoheshit ditën e Vitit të Ri dhe do të gjenit një tufë pjatash të thyera në pragun tuaj, do të konsideroheshit shumë me fat sipas standardeve të Danimarkës.
Është një traditë të hedhësh pjata në dyert e përparme të miqve dhe fqinjëve tuaj për t'u sjellë atyre fat gjatë vitit të ardhshëm.
Të hash 12 kokrra rrush - Spanjë
Në Spanjë, njerëzit festojnë fundin e vitit duke ngrënë një rrush me çdo tingull të orës në mesnatë - 12 kokrra rrush në total.
Ideja është që çdo rrush të sjell fat për çdo muaj të vitit.
Në vitet e fundit, trendet virale kanë parë njerëz që e përqafojnë këtë traditë, por në vend të kësaj hanë frutat e vogla nën një tavolinë.
Disa pretendojnë se kjo ju ndihmon të takoni shpirtin tuaj binjak në vitin e ri.
Të lejoni një burrë me flokë të errët të kalojë nëpër derën tuaj - Skoci
"Hyrja e parë", siç njihet në Skoci, është një supersticion se personi i parë që hyn në një shtëpi në vitin e ri do të vendosë për fatin që keni.
Një person i parë "me fat" konsiderohet të jetë një burrë me flokë të errët.
Në një botë ideale, ata do të sillnin uiski, një copë qymyr, një copë bukë dhe një monedhë.
Besohet se ideja vjen nga koha kur Vikingët pushtuan, kur një burrë me flokë të verdhë në derën tuaj mund të kishte qenë një shenjë rreziku.
Ngrënia e thjerrëzave - Itali
Është një traditë në Itali të hash thjerrëza si pjesë e festimeve për të sjellë fat të mirë në vitin e ri.
Sa më shumë thjerrëza të hani, aq më shumë fat të mirë do të keni, sipas zakonit.
Të veshësh si ari - Rumani
Në Rumani, disa njerëz vishen si arinj vallëzues për të mirëpritur fatin e mirë në vitin e ri.
Vendasit thonë se ky zakon daton që para Krishterimit, kur besohet se kafshët e egra i mbronin njerëzit nga fatkeqësitë dhe rreziku, sipas Associated Press.
Pra, arinjtë vallëzues shkojnë në shtëpitë e njerëzve në natën e Vitit të Ri për të trokitur në dyert e tyre dhe për t'u sjellë fat të mirë.
Rënia e kambanave - Japoni
Joya no kane është një ceremoni tradicionale e rënies së kambanave që ndodh në natën e Vitit të Ri në Japoni.
Duke festuar fundin e vitit, ndërsa njëkohësisht mirëpresim edhe fundin e vitit të ri, tradita sheh kambanat e tempullit të bien gjithsej 108 herë. /Telegrafi/
Në vitin 2024, përdorimi i inteligjencës artificiale (AI) nga mësuesit ndryshonte ndjeshëm në Evropë, me Shqipërinë dhe Kosovën që udhëhiqnin në rajon ndërsa vendet e Evropës Perëndimore zakonisht shënonin nivele më të ulëta.
Përdorimi i inteligjencës artificiale (AI) nga mësuesit ndryshon shumë nëpër Evropë, me disa vende që ndjekin një qasje më të kujdesshme.
Shumica e mësuesve e përdorin kryesisht për përgatitje ndërsa ekspertët presin që përdorimi i saj të rritet, por paralajmërojnë se duhet shfrytëzuar në mënyrë të përgjegjshme, transmeton Telegrafi.
Inteligjenca artificiale po bëhet pjesë e jetës së përditshme. Mjetet dhe mundësitë që ofrojnë kompanitë kryesore të AI-së janë rritur shpejt në vitet e fundit, raporton euronews.
Arsimi nuk bën përjashtim. Autoritetet, mësuesit ose studiuesit tregojnë se si nxënësit përdorin mjete të tilla si ChatGPT për të përfunduar detyrat e shtëpisë, duke përfshirë ese. Në të njëjtën kohë, AI-ja ofron edhe mbështetje të vlefshme për mësuesit.
Sa gjerësisht po e përdorin mësuesit IA-në në Evropë? Cilat vende janë përpara? Dhe për çfarë mbështeten më shumë mësuesit tek AI?
Sipas Anketës Ndërkombëtare të Mësimdhënies dhe Mësimit të Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD) – TALIS, përdorimi i AI-së nga mësuesit ndryshon ndjeshëm në Evropë në vitin 2024.
Nga 32 vende, pjesa e mësuesve të shkollave të mesme të ulëta që përdorin AI-në ndryshon nga 14 për qind në Francë deri në 52 për qind në Shqipëri në vitin 2024. Mesatarja është 32 për qind në Bashkimin Evropian (EU-22), ndërsa në OECD (27 vende) është 36 për qind.
Në anketë, përdorimi i AI-së përfshin parashikime, sugjerimin e vendimeve ose gjenerimin e tekstit.
Ai përfshin përdorimin e AI-së në mësimdhënie ose për të lehtësuar të nxënit e nxënësve gjatë 12 muajve para anketës.
Modelet rajonale të forta nuk shfaqen qartë, megjithatë, përgjithësisht, vendet e Evropës Perëndimore kanë tendencë të kenë një përdorim më të ulët të AI-së nga mësuesit krahasuar me Ballkanin Perëndimor dhe Evropën Lindore.
Përveç Shqipërisë, pjesa e mësuesve që përdorën AI-në të paktën një herë arriti në dy nga pesë ose më shumë në tetë vende/ekonomi.
Përqindjet e tyre ishin: Malta (46%), Çekia (46%), Rumania (46%), Polonia (45%), Kosova (43%), Maqedonia e Veriut (42%), Norvegjia (40%) dhe rajoni flaman i Belgjikës (40%).
Vendete që përdorën më pak AI-në në shkolla ishin: Bullgaria (22%), Hungaria (23%), rajoni francez i Belgjikës (23%), Turqia (24%), Italia (25%), Finlanda (27%), Mali i Zi (28%) dhe Sllovakia (29%).
Pse ndryshon shumë përdorimi i AI-së?
Një zëdhënës i Organizatës së Kombeve të Bashkuara për Edukim, Shkencë dhe Kulturë (UNESCO) vuri në dukje se qeveritë kanë miratuar politika të ndryshme politike për AI-në në arsim, gjë që mund të ndikojë në vetëdijen dhe përdorimin e AI-së nga mësuesit në Evropë.
“Disa vende kanë qenë më proaktive në zhvillimin e strategjive kombëtare për AI-në, që përfshijnë edhe sektorin e arsimit, ndërsa të tjerat kanë marrë një qëndrim më të kujdesshëm ndaj AI-së dhe përdorimit të AI-së gjeneruese në shkollë, duke vendosur rregulla më të rrepta sipas moshës së nxënësve”, tha zëdhënësi për Euronews Next.
Ruochen Li, menaxher i lartë i projektit në OECD, vuri në dukje se “infrastruktura, kufizimet teknologjike siç janë ‘firewall’-et, qëndrimet shoqërore ndaj përdorimit të teknologjisë në shkolla dhe politikat që mund të nxisin ose dekurajojnë mësuesit të përdorin AI-në” mund të shpjegojnë dallimet mes vendeve.
“Ne shohim një lidhje të fortë në nivel vendi midis sasisë së trajnimeve të ofruara për përdorimin e AI-së dhe përdorimit të saj”, tha ai për Euronews Next.
Ben Hertz dhe Antoine Bilgin, menaxherë pedagogjikë dhe kërkimorë në European Schoolnet, theksuan se ndryshimet e mëdha në përdorimin e AI-së pasqyrojnë mjedisin politik dhe kulturën arsimore të secilit vend, disa prej të cilëve marrin një qëndrim më të kujdesshëm kombëtar.
“Qasja në mbështetje praktike si trajnimi dhe infrastruktura është gjithashtu një faktor thelbësor për përshpejtimin. Të dhënat e TALIS konfirmojnë se në sistemet me përdorim më të lartë të AI-së, mësuesit kanë më shumë gjasa të kenë marrë mësim profesional mbi këtë temë”, thanë Hertz dhe Bilgin për Euronews Next.
Për shembull, Franca filloi këtë vit të ofrojë trajnime kombëtare për AI-në në shkollat publike, pas mbledhjes së të dhënave të TALIS.
“Kujdesi, rregulla të paqarta dhe infrastruktura e kufizuar janë faktorë që mund të shpjegojnë adoptimin më të ngadaltë, veçanërisht në një fushë të re dhe të debatueshme si AI-ja”, shtuan ata.
Shkaktarë të mundshëm për këtë hendek janë prania dhe cilësia e trajnimeve, ngarkesa e punës, mungesa e mësuesve, motivimi personal dhe kurioziteti, sipas Martinas Di Ridolfo, koordinatore politike në Komitetin Evropian të Sindikatave për Arsim (ETUCE).
Për çka e përdorin mësuesit AI-në?
Nga mësuesit që përdorin AI-në, mesatarisht në Bashkimin Evropian (EU-22), pothuajse dy të tretat (65 për qind) thonë se e përdorin për të mësuar në mënyrë efikase dhe për të përmbledhur një temë, dhe 64 për qind përdorin AI-në për të gjeneruar plane mësimore ose aktivitete.
Dy përqindjet më të larta tregojnë se AI-ja përdoret kryesisht për përgatitjen e mësuesve vetë.
Qëllime të tjera dhe përqindjet e tyre janë:
Ndihmojnë nxënësit të praktikojnë aftësi të reja në skenarë të jetës reale (49%)
Mbështesin nxënësit me nevoja të veçanta arsimore (40%)
Rregullojnë automatikisht vështirësinë e materialeve mësimore sipas nevojave të nxënësve (39%)
Gjenerojnë tekste për vlerësime të nxënësve ose komunikime me prindër/përkujdes (31%)
Rishikojnë të dhëna mbi pjesëmarrjen ose performancën e nxënësve (29%)
Vlerësojnë ose notojnë punën e nxënësve (26%)
Këto gjetje sugjerojnë se përdorimi i drejtpërdrejtë në klasë ose drejtuar nxënësve është më pak i zakonshëm.
Mësuesit kryesisht mbështeten te AI për përgatitjen e tyre personale, ndërsa detyrat e vlerësimit janë ato që përdoren më pak.
Hertz dhe Bilgin sugjeruan se shumë mësues ka gjasa të përdorin AI-në kryesisht “prapa skenave” tani dhe në të ardhmen e afërt.
Ruochen nga OECD sugjeroi se AI mund t’i mbështesë mësuesit në punët administrative, dhe kjo mund t’u lirojë kohë dhe energji për detyra të tjera më të lidhura drejtpërdrejt me mësimdhënien.
Çka do të sjell në ardhmen AI në shkolla?
Ekspertët bien dakord se përdorimi i AI-së në arsim po rritet vazhdimisht dhe do të vazhdojë të zgjerohet. Ata gjithashtu paralajmërojnë se përdorimi me përgjegjësi, udhëzimet e qarta dhe vetëdija për dobësitë e mundshme duhet të jenë pjesë e këtij përparimi.
Hertz dhe Bilgin nga European Schoolnet vunë re se me kalimin e kohës, sistemet e AI-së mund të ndërveprojnë më shpesh direkt me nxënësit, për shembull duke propozuar aktivitete të personalizuara ose duke ofruar reagime në kohë reale.
“Por mësuesit duhet të mbeten ndërmjetësit kryesorë midis nxënësit dhe teknologjisë, për të ruajtur autoritetin, mbikëqyrjen etike dhe rolin e kujdestarit”, thanë ata.
UNESCO thekson rolin qendror të mësuesve ndërsa përdorimi i AI-së në arsim zgjerohet.
“Veglat e AI-së duhet të plotësojnë, jo të zëvendësojnë, mësuesit, dhe përdorimi i tyre duhet të jetë në përputhje me standardet etike dhe objektivat arsimore, duke ruajtur autonominë dhe privatësinë e mësuesve dhe nxënësve”, tha një zëdhënës i UNESCO-s.
Duke pritur që përdorimi i AI-së të rritet tek mësuesit dhe nxënësit, veçanërisht me veglat gjeneruese, Di Ridolfo ngriti një shqetësim tjetër “duke marrë parasysh mungesën e theksuar të mësuesve që kemi në Evropë, shohim rreziqe konkrete për de-kualifikim dhe humbje të aftësive profesionale”.
Ajo gjithashtu tërhoqi vëmendjen mbi një kufizim të studimit të OECD-së: të dhënat nuk japin informacion mbi frekuencën e përdorimit. Nuk tregohet nëse mësuesit kanë përdorur AI-në rregullisht apo vetëm disa herë për testim. /Telegrafi/
Ministri rumun i Mbrojtjes, Ionuț Moșteanu, dha dorëheqje për shkak të pretendimeve të rreme në biografinë e tij, duke shënuar herën e dytë në pak javë që një vend i NATO-s pranë Rusisë detyrohet të ndryshojë ministrin e mbrojtjes.
“Rumania dhe Evropa janë nën sulmin e Rusisë. Siguria jonë kombëtare duhet të mbrohet me çdo çmim. Nuk dua që debatet rreth arsimit tim dhe gabimeve që kam bërë shumë vite më parë të shpërqendrojnë ata që sot udhëheqin vendin nga misioni i tyre i vështirë”, tha ai.
Sipas mediave lokale, Moșteanu kishte deklaruar në biografinë zyrtare se ishte diplomuar në Universitetin Ateneum në Bukuresht, edhe pse nuk kishte ndjekur kurrë atë shkollë, raporton euronews.ro.
Ai gjithashtu kishte shtuar në bigorafinë personale Fakultetin e Automatizimit në Universitetin Politeknik të Bukureshtit, megjithëse kishte ndërprerë studimet.
Dorëheqja e Moșteanut, vetëm disa muaj pas marrjes së detyrës, vjen pas shkarkimit të Dovilė Sakaliene nga posti i ministres së Mbrojtjes së Lituanisë për shkak të një mosmarrëveshjeje mbi buxhetin e mbrojtjes së shtetit baltik, dhe në një kohë kur Evropa po shqyrton se si të përgjigjet ndaj sulmeve të intensifikuara hibride ruse.
Ministri rumun i Ekonomisë, Radu Miruța, pritet të marrë përkohësisht drejtimin e ministrisë së Mbrojtjes, njoftoi qeveria.
Largimi i Moșteanut ndodh në një kohë kur Rumania përballet me depërtime të rregullta të dronëve rusë. Bukureshti gjithashtu është 48 orë larg afatit në të cilin vendet e BE-së duhet t’i dorëzojnë Komisionit Evropian planin se si do të shpenzojnë fondet nga programi SAFE i BE-së, i bazuar në hua për blerjen e armëve.
Rumania pritet të jetë përfituesi i dytë më i madh i këtij programi, me të drejtë për një pjesë të fondit prej 16.6 miliardë eurosh. /Telegrafi/
Ministria e Mbrojtjes e Rumanisë tha se do të blejë sisteme franceze të mbrojtjes ajrore, Mistral, në vlerë prej mbi 626 milionë eurosh, si pjesë e një marrëveshjeje të përbashkët prokurimi me disa shtete të tjera të Bashkimit Evropian. Ministria tha se e ka nënshkruar marrëveshjen me Ministrinë franceze të Mbrojtjes të martën për blerjen […]
Ministria e Mbrojtjes e Rumanisë thotë se ka ngritur aeroplanë luftarakë, pasi dy dronë shkelën hapësirën ajrore të saj.
Shkelja u zbulua pranë kufirit prej 380 miljesh të anëtarit të NATO-s me Ukrainën, transmeton Telegrafi.
Dy aeroplanë luftarakë rumunë F-16 dhe dy Eurofighter nga misioni i policisë ajrore të Gjermanisë në Rumani u ngritën.
Aeroplanët luftarakë u ngritën për herë të fundit në Rumani, kur një dron fluturoi në hapësirën ajrore të saj më 13 shtator gjatë një sulmi rus ndaj infrastrukturës ukrainase.
Numri i ndërhyrjeve me dronë rusë dhe shkeljeve të hapësirës ajrore në vendet evropiane të NATO-s është rritur, në atë që është quajtur "luftë hibride" nga presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen.
Belgjika, Gjermania, Republika Çeke, Spanja, Norvegjia dhe Danimarka kanë raportuar të gjitha ndërhyrje ose shikime të fundit me dronë.
Rreth 20 dronë rusë hynë në hapësirën ajrore të Polonisë vetëm natën e 9 shtatorit.
Tre aeroplanë ushtarakë rusë shkelën hapësirën ajrore të Estonisë për 12 minuta më 19 shtator, përpara se avionët luftarakë italianë t'i shoqëronin ata jashtë.
Lituania tha më 23 tetor se dy avionë luftarakë rusë kishin hyrë në hapësirën e saj ajrore. /Telegrafi/
Me pensionet, strehimin social, përfitimet e papunësisë, kujdesin mjekësor dhe mbështetjen për personat me aftësi të kufizuara, Evropa ka një nga sistemet më të mira të mbrojtjes sociale në botë.
Por, cilat vende të BE-së janë më bujare kur bëhet fjalë për shpenzimet publike?
Të gjitha vendet e BE-së rritën shpenzimet për mirëqenie në vitin 2024, sipas të dhënave të Eurostat-it, me një rritje globale prej gati 7 për qind, duke çuar buxhetin total social të bllokut në pothuajse 5 trilion euro.
Në krahasim me GDP-në e tyre, shpenzimet mesatare për përfitimet sociale janë tani rreth 27 për qind në të gjithë bllokun.
Por, normat ndryshojnë shumë nga një vend në tjetrin, raporton euronews.
Finlanda, Franca dhe Austria janë anëtarët më bujarë të BE-së, secili duke shpenzuar rreth 32 për qind të GDP-së së tyre për përfitimet sociale.
Shpenzimet e parashikuara të PBB-së për mirëqenie dhe përfitime sociale
Irlanda renditet e fundit me vetëm 12 për qind, një shifër më e ulët se disa vende jashtë BE-së si Bosnja-Hercegovina (20 për qind) dhe Serbia (18 për qind), sipas Eurostat. Por, sipas ekspertëve, ka arsye për këtë, përfshirë demografinë e vendit.
Shoqëria irlandeze është ende relativisht e re krahasuar me ekonomitë e tjera, dhe për këtë arsye shpenzimet për pensione, kujdes afatgjatë dhe kujdes shëndetësor të lidhur me moshën janë më të ulëta, tha profesori Bernhard Ebbinghaus, kryetar i makrosociologjisë në Universitetin e Mannheimit, për Europe in Motion.
"Për më tepër, GDP-ja është paksa e fryrë në Irlandë - si në Luksemburg - për shkak të kompanive ndërkombëtare që përdorin vendin për qëllime tatimore. Për Irlandën, PNP-ja (të ardhurat totale të fituara nga banorët) është një tregues më i mirë se GDP-ja për të kuptuar standardet e jetesës së banorëve të saj", shtoi ai.
Megjithatë, Irlanda nuk është shpenzuesi më i vogël për të gjitha përfitimet sociale: ajo renditet e dyta në BE për sa i përket shpenzimeve për strehim social, proporcionalisht me GDP-në e saj.
Pensionet, papunësia, strehimi - ku janë përfitimet më të mëdha?
Në përgjithësi, pensionet përbëjnë pjesën më të madhe të shpenzimeve sociale të BE-së: 2 trilion euro nga totali i shpenzimeve të bllokut për përfitimet sociale.
Sëmundja dhe kujdesi shëndetësor renditen të dytat me gati 1.5 trilion euro, të ndjekura nga masat e mbështetjes për familjet dhe fëmijët me 0.4 trilion euro dhe mbështetja për personat me aftësi të kufizuara me 0.3 trilion euro.
Pavarësisht reformës së fundit të diskutueshme të pensioneve (aktualisht e pezulluar), e cila kishte për qëllim të kufizonte shpenzimet qeveritare për pensionet, Franca nuk është shpenzuesi më i madh i BE-së për përfitimet e moshës së tretë, duke i kushtuar vetëm 13 për qind të GDP-së së saj.
Tre vendet kryesore janë në fakt Austria (14.7 për qind), Italia (14.6 për qind) dhe Finlanda (14.5 për qind).
Sa i përket kujdesit shëndetësor dhe sëmundjes, Gjermania investon më shumë (9.9 për qind), e ndjekur nga Franca dhe Holanda (9.5 për qind).
Sa i përket mbështetjes për strehimin, Finlanda mban vendin e parë (0.99 për qind e GDP-së), duke kaluar Irlandën (0.72 për qind) dhe Gjermaninë (0.63 për qind), por duket se evropianët do të vlerësonin një rritje të mëtejshme të shpenzimeve në këtë drejtim.
Në një sondazh Eurobarometer të vitit 2025, mungesa e strehimit të përballueshëm u identifikua si problemi më “i menjëhershëm dhe urgjent” në BE, të theksuar nga 40 për qind e të anketuarve (51 për qind mes atyre që jetojnë në qytete).
Bumi i mirëqenies në Estoni - sa lidhet me inflacionin?
Pavarësisht ndarjes lindje-perëndim, shumë nga vendet që shpenzojnë më pak duket se po afrohen me shpenzuesit më të mëdhenj.
Vitit të kaluar, Estonia rriti shpenzimet e saj për mirëqenie me gati 20 për qind - ritmi më i shpejtë në të gjitha vendet e BE-së - e ndjekur nga Kroacia me gati 18 për qind dhe Rumania me 17.5 për qind.
Megjithatë, rritja e shpenzimeve sociale në Estoni është kryesisht rezultat i indeksimit të pensioneve së bashku me rritjen e fortë të pagave, dhe jo për shkak të një ndryshimi politik drejt zgjerimit të shtetit të mirëqenies, sipas Laurit Triin, profesoreshë e politikave publike krahasuese në Universitetin e Tallinn-it.
“Indeksi i pensioneve për vitin 2024 u rrit ndjeshëm për shkak të inflacionit të lartë të mëparshëm dhe pagave që rriteshin shpejt”, tha ajo për Europe in Motion dhe shtoi se “me një popullsi të konsiderueshme pensionistësh, kjo automatikisht rrit shpenzimet”.
“Përfitimet prindërore në Estoni bazohen në paga, kështu që kur pagat mesatare u rritën rreth 10 për qind, edhe kostoja totale e këtyre përfitimeve u rrit. Ndryshimet në pragun e të ardhurave pa taksa dhe presionet e përgjithshme të kostos së jetesës i shtojnë këtij efekti”, deklaroi Triin.
A do të vazhdojë Gjermania të shpenzojë?
Në të njëjtën kohë, rritjet më të ngadalta u panë në Greqi (+3.2 për qind), Suedi (+3.9 për qind), Itali dhe Danimarkë (+4.3 për qind secila), por, në përgjithësi, të gjitha vendet e BE-së rritën shpenzimet për përfitimet sociale.
Sipas vlerësimeve të hershme, rritja e shpenzimeve sociale të Gjermanisë - rreth 6.5 për qind - ishte relativisht e vogël krahasuar me shumicën e vendeve të tjera të BE-së, por ekspertët dyshojnë se vendi do të mbyllë fuqimisht thesarin publik në një të ardhme të afërt.
“Në Gjermani janë ndërmarrë reforma të pensioneve dhe po diskutohen hapa të mëtejshëm, por në 2024, kostot shtesë për shkak të refugjatëve nga Ukraina dhe ngadalësimi ekonomik (pra rritje më e ulët e PBB-së dhe më shumë papunësi) kanë shkaktuar presion më të madh mbi shpenzimet”, tha Ebbinghaus. /Telegrafi/
Autoritetet evakuuan banorët e Plauru, një fshat rumun pranë kufirit ukrainas, pasi një dron rus goditi një anije me gaz të lëngshëm pranë portit ukrainas të Izmail, shkruan Digi24.
Anija, që mbante 4,000 ton gaz të lëngshëm, ndodhet afërsisht 500 metra larg fshatit në anën ukrainase të kufirit, sipas Horia Todorescu, kreut të qarkut rumun që përfshin Plauru, transmeton Telegrafi.
"Për shkak të afërsisë me Rumaninë dhe ngarkesës së rrezikshme, autoritetet lokale në koordinim me Ministrinë e Punëve të Brendshme vendosën të evakuojnë njerëzit dhe kafshët nga territori i afërt deri në eliminimin e plotë të rrezikut", raportoi Departamenti i Situatave të Emergjencave i Rumanisë.
Sipas raporteve, 100-150 persona u evakuuan nga fshati së bashku me kafshët e tyre.
Zëvendëskryeministri ukrainas për Rindërtim dhe Ministri i Zhvillimit të Komuniteteve dhe Territoreve, Oleksii Kuleba dhe Administrata e Porteve Detare të Ukrainës raportuan se forcat ruse sulmuan portin e Izmail me dronë gjatë natës më 17 nëntor. Sulmi dëmtoi pajisjet e portit dhe disa anije civile të ankoruara. /Telegrafi/
Romania has ordered residents to evacuate from the village of Plauru near the Danube River on the border with Ukraine, as a fire burns aboard the Turkish-flagged liquid natural gas tanker, M/T ORINDA, following a Russian drone strike on the Ukrainian Port of Izmail. pic.twitter.com/nE3agLo0hM — OSINTdefender (@sentdefender) November 17, 2025
Europol ka realizuar një operacion të madh për të shkatërruar një rrjet kriminal ndërkombëtar që furnizohej me kimikate kyçe për prodhimin e metamfetaminës dhe vepronte në disa vende evropiane.
Në hetim ishin përfshirë autoritetet nga Bullgaria, Republika Çeke, Hungaria, Rumania dhe Moldavia, me mbështetjen e Europolit.
Eurojust formoi dhe financoi një ekip hetimor bashkëpunues që përfshinte hetues nga Çekia, Rumania dhe Moldavia, gjë që i dha mundësi që të monitoronin rrjedhën e lëndëve ilegale dhe komunikimet kriminale dhe të mblidhnin prova.
Në total u arrestuan 11 persona në Çeki, 2 në Hungari dhe Moldavi dhe 1 në Bullgari.
Gjithashtu, u zbuluan dhe shkatërruan tre laboratorë sekretë droge – dy në Moldavi dhe një në Hungari.
U sekuestruan:
Mbi 5 kg metamfetaminë
Klix.ba
Rreth 40 kg tableta që përmbanin efedrin
Klix.ba
50 litra toluen (një kimikat)
Klix.ba
0.5 kg fosfor
Klix.ba
280 kg mbetje kimike nga prodhimi i metamfetaminës
Klix.ba
Pajisje specializuese për prodhim droge
Klix.ba
Gjithashtu u konfiskuan dy automjete që përdorej për transport të drogës, pajisje elektronike dhe para.
Sipas hetimeve, anëtarët e rrjetit ishin të përfshirë në çdo fazë të zinxhirit të prodhimit të drogës - nga importi i kimikateve, prodhimi i lëndëve sintetike, deri te kontrabanda në mënyra që të shmangnin kapjen (p.sh. në aeroplanë dhe në pjesë të fshehura të automjeteve).
Hetimi zgjati më shumë se dy vjet, dhe veprimi final i policisë u zhvillua më 4 dhe 5 nëntor 2025, kur u kryen bastisje dhe u arrestuan persona.
Gjatë aksionit, autoritetet konfiskuan 67 mijë euro para të gatshme në Hungari.
Sipas hetimeve, kimikatet ishin transportuar nga Kina në porte si Hamburg dhe Rotterdam, dhe pastaj anëtarët e rrjetit i grumbullonin këto kimikate për t’i dërguar në Hungari për prodhim.
Gjithashtu, ata kishin kapacitet për të prodhuar sasie të mëdha droge dhe kishin infrastrukturë që u mundësonte tyre të furnizonin rrjete të mëdha. /Telegrafi/
Ministria e Mbrojtjes e Rumanisë tha të martën se fragmente të dyshuara të droneve u gjetën 5 km brenda territorit të saj, pas një sulmi rus gjatë natës në portet ukrainase të lumit Danub.
Anëtari i BE-së dhe NATO-s ndan një kufi tokësor prej 650 km me Ukrainën, dhe ka pasur dronë që kanë shkelur hapësirën e saj ajrore dhe fragmente që kanë rënë në territorin e saj në mënyrë të përsëritur që kur Rusia filloi të sulmonte portet e Kievit përtej Danubit nga Rumania.
Kushtet e motit nuk lejuan që Rumania të ngrinte aeroplanë luftarakë gjatë natës dhe popullsia në zonë u njoftua për t'u strehuar, shtoi ministria.
Fragmentet e dyshuara u gjetën pranë Grindu në qarkun juglindor të Tulceas pranë Danubit, tha ministria, transmeton Telegrafi.
Rumania ka marrë një sistem të avancuar të mbrojtjes ajrore nga Shtetet e Bashkuara, i cili mund të rrisë aftësinë e saj për t'u mbrojtur nga dronë që hyjnë në hapësirën e saj ajrore, tha ministria e Mbrojtjes muajin e kaluar. /Telegrafi/
Një furgon që transportonte nëntë emigrantë që hynë ilegalisht në Bullgari u përplas ndërsa ndiqej nga policia pranë bregdetit lindor të Detit të Zi të vendit, duke vrarë gjashtë persona.
Incidenti ndodhi pranë qytetit të Burgasit, ndërsa policia u përpoq të ndalonte automjetin i cili kishte targa rumune, njoftoi Shefi i Policisë Kufitare Anton Zlatanov.
Ai tha se shoferi refuzonte vazhdimisht të ndalonte në sinjalet e dhëna dhe u përpoq të shmangte shiritat me thumba të vendosur nga policia.
Shoferi humbi kontrollin dhe furgoni doli nga rruga, u përmbys dhe u zhyt në një liqen pranë autostradës, duke vrarë gjashtë migrantë.
Katër të tjerë, përfshirë shoferin rumun, pësuan lëndime të lehta dhe iu dha ndihma e parë në vendngjarje dhe më pas u dërguan në spital.
Ndryshe, Bullgaria, një vend ballkanik me 6.5 milionë banorë, ndodhet në atë që dikur ishte një rrugë kryesore për migrantët nga Lindja e Mesme dhe Afganistani në Evropë, duke kaluar nëpër Iran dhe Turqi.
Popullariteti i kësaj rruge ka rënë vitet e fundit.
Më shumë se 21,000 migrantë të parregullt mbërritën në BE nëpërmjet rrugës së Ballkanit Perëndimor, një rënie prej 78% krahasuar me shifrat e vitit 2021, sipas agjencisë së kontrollit kufitar të BE-së, Frontex .
Vetëm një numër i vogël i tyre planifikojnë të qëndrojnë në anëtarin e BE-së, duke përdorur Bullgarinë si një korridor tranziti në rrugën e tyre drejt perëndimit.
Zlatanov tha se gjatë dy viteve të fundit janë neutralizuar deri në 20 grupe të organizuara kriminale të përfshira në trafikimin e emigrantëve.
"Migrimi zero nuk është i mundur sepse këto janë procese globale. Megjithatë, ne e kemi ulur presionin e migracionit me rreth 70% krahasuar me vitin e kaluar." /Telegrafi/
Qyteti rumun, Ramnicu Sarat tërhoqi vëmendjen e opinionit të gjerë për një arsye krejt bizare - rruga ku janë vendosur 11 kalime për këmbësorë.
Edhe pse kjo rrugë në qytetin juglindor të Rumanisë nuk është e njohur për trafikun e madh, autoritetet vendosën të vendosin gjithsej 11 kalime për këmbësorë në një segment prej 250 metrash.
Këshilltarët e qytetit thonë se kjo u bë për sigurinë e banorëve, dhe se projekti i tërë është financuar nga fondet e Bashkimit Evropian.
Megjithatë, banorët nuk bien dakord me këtë ide, raportojnë mediat.
“Kanë pasur shumë bojë dhe nuk dinin ku ta përdornin. Një rrugë e tillë nuk ka në të gjithë botën. Nuk kam parë kurrë diçka të tillë më parë”, tha një nga banorët.
Zëvendëskryetari i bashkisë thotë se projekti është menduar për të ndaluar shpejtësinë e tejkaluar.
“Të gjithë e dimë që kufizimi ligjor i shpejtësisë nuk respektohet gjithmonë në rrugët brenda ose jashtë zonave të banuara. Morëm kërkesa pasi rehabilituam një rrugë tjetër, dhe ditën tjetër morëm kërkesa për vendosjen e shenjave të shpejtësisë. Mund të duket si shumë kalime për këmbësorë, por rregulloret kërkojnë që çdo kryqëzim të ketë kalim për këmbësorë”, tha zëvendëskryetari Florian Nicolae.
Përveç kalimeve për këmbësorë, në rrugë do të vendosen gjithsej edhe 22 shenja rrugore për secilin nga këto kalime.
“Në atë zonë nuk ka kopshte, shkolla apo stacione transporti publik që të justifikojnë kaq shumë shenja; rruga në fund është e bllokuar, dhe shoferët nuk vozisin me shpejtësi të madhe. Situata ngre pyetje mbi mënyrën se si janë respektuar rregulloret dhe logjika e rrugës,” raportojnë mediat rumune.
Shenjat janë aq të shpeshta sa shoferët janë të detyruar të frenojnë vazhdimisht, ndërsa këmbësorët, në një mënyrë paradoksale, ndihen më shumë të hutuar sesa të mbrojtur. /Telegrafi/
Shefi i NATO-s, Mark Rutte, të mërkurën u përpoq të minimizonte shqetësimet mbi tërheqjen e pjesshme të trupave amerikane në Rumani gjatë një vizite në vend, duke këmbëngulur se Uashingtoni mbetet i përkushtuar për të mbrojtur krahun lindor të aleancës.
"Rregullimet në pozicionin e forcave amerikane nuk janë të pazakonta", u tha Rutte gazetarëve gjatë një konference për shtyp së bashku me presidentin rumun Nicuşor Dan.
"Dhe edhe me këtë rregullim, pozicionimi i forcave amerikane në Evropë mbetet më i madh se sa ka qenë për shumë vite. Ka ende shumë më tepër forca amerikane në kontinent sesa para vitit 2022", shtoi ai.
"Unë me të vërtetë mendoj se po e teprojmë pak" me tërheqjen, tha Rutte, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
SHBA-të njoftuan javën e kaluar se do të tërhiqnin një brigadë me rotacion që aktualisht është e stacionuar në vend dhe nuk do ta zëvendësonin atë, duke këmbëngulur në një deklaratë se kjo është "një shenjë pozitive e rritjes së aftësisë dhe përgjegjësisë evropiane".
Ata thanë gjithashtu se vazhdojnë të mbajnë një "prani të fortë" në të gjithë Evropën dhe për këtë arsye aftësinë për të përmbushur angazhimet e tyre ndaj NATO-s.
Siç vënë në pah mediat, SHBA-të kanë midis 80,000 dhe 100,000 trupa të vendosura në të gjithë Evropën në çdo kohë të caktuar, varësisht nga operacionet dhe ushtrimet.
Shefi i NATO-s kërkoi të jepte një deklaratë të ngjashme qetësuese të mërkurën, duke u thënë gazetarëve se Uashingtoni mbetet i përkushtuar ndaj mbrojtjes së krahut lindor dhe se aleanca në tërësi ka planet në vend për të mbrojtur vendet e vijës së frontit.
Kjo përfshin “Eastern Sentry”, operacionin e NATO-s të nisur në mesin e shtatorit në përgjigje të inkursioneve me dronë në disa shtete anëtare, si dhe "planet në vend për t'u siguruar që ne mbrojmë çdo centimetër të territorit aleat".
Ai tha gjithashtu se stërvitja e këtij muaji "Dacian Fall" në Rumani dhe Bullgari, në të cilën do të marrin pjesë rreth 5,000 trupa nga 10 vende të NATO-s, tregon se "ne jemi në gjendje, sa herë që është e nevojshme, të sigurojmë menjëherë të gjitha trupat në Rumani të nevojshme për të sjellë forcat tokësore të përparuara në nivelin ku ato mund të ndihmojnë në mbrojtjen e Rumanisë".
Presidenti rumun tha gjithashtu se nuk ka "asnjë shqetësim" për tërheqjen e trupave amerikane nga vendi.
Operacioni Eastern Sentry dhe "stërvitja ushtarake që po zhvillohet tani është provë se ne po koordinohemi për lëvizje të mëdha të trupave ushtarake", ka thënë Dan. /Telegrafi/
Fansat e Eurovision Song Contest mund të gëzohen, pasi edicioni i 70-të i festivalit që do të mbahet në Vjenë, do të shënojë rikthimin e tre shteteve të dashura: Bullgarisë, Rumanisë dhe Moldavisë.
Edhe pse jemi ende herët në rrugëtimin drejt 'Eurovision 2026', tashmë kemi disa detaje zyrtare: qytetin pritës (Vjena), datat e tre netëve finale (12, 14 dhe 16 maj), vendin e mbajtjes (Wiener Stadthalle) dhe, së fundmi, tre televizioni që kanë konfirmuar se do të rikthehen në garë pas disa viteve mungesë, shkruan Eurovision.tv.
Bullgaria me BNT (pjesëmarrja e fundit: Torino 2022), Rumania me TVR (pjesëmarrja e fundit: Liverpool 2023) dhe Moldavia me TRM (që pushoi vetëm për një vit pas Malmö 2024) do t’i bashkohen edicionit të madh të vitit 2026.
Drejtori i Eurovision Song Contest, Martin Green CBE, u shpreh: “Është fantastike t’i mirëpresim sërish BNT, TVR dhe TRM në Eurovision. Rikthimi i tyre është dëshmi e fuqisë së qëndrueshme të këtij festivali, i forcës së komunitetit tonë dhe i asaj çfarë do të thotë vërtet të jemi të bashkuar përmes muzikës”.
Ndërsa presim edicionin jubilar të majit të vitit të ardhshëm, rikujtojmë momentet më ikonike që këto shtete kanë sjellë ndër vite.
Bullgaria – rikthime të fuqishme dhe hite që mbeten
Foto: Thomas Hansen / EBU
BNT debutoi në Eurovision në vitin 2005, ndërsa në finalen e madhe u paraqit për herë të parë në Helsinki 2007, ku Elitsa Todorova & Stoyan Yankoulov siguruan një Top 5 mbresëlënës me këngën Water.
Suksesi më i madh bullgar erdhi në Kiev 2017 me Kristian Kostov dhe këngën Beautiful Mess, e cila u rendit e dyta me 615 pikë – një ndër rezultatet më të larta në historinë e festivalit.
Edhe disa prej këngëve që nuk arritën finalen kanë mbetur të dashura për fansat, si Love Unlimited (2012) dhe DJ, Take Me Away (2008). Ndërkohë, Poli Genova, pas një tentimi të dështuar në 2011, u rikthye fuqishëm në 2016 me If Love Was A Crime, duke i dhënë Bullgarisë vendin e katërt.
Rumania – argëtim, energji dhe dy herë vendi i tretë
Foto: Thomas Hansen / EBU
Rumania u bashkua për herë të parë në Dublin 1994. Pas një rezultati modest, vendi u përmirësua ndjeshëm në vitet në vijim, duke siguruar gjashtë renditje në Top 10.
Dy sukseset më të mëdha janë vendet e treta të arritura në vitin 2005 (Let Me Try) dhe 2010 (Playing With Fire).
Rumania është e njohur për performanca të paharrueshme – nga festa e Balkan Girls (2009), te jodeli i vitit 2017, e deri te hiti plot ritëm Zaleilah (2012). Asnjë festë Eurovisioni nuk duket e plotë pa Tornero (2006) apo Llámame (2022).
Moldavia – kthime të suksesshme dhe një vend i tretë historik
Foto: Corinne Cumming / EBU
Eurovisioni 2026 do të shënojë pjesëmarrjen e 20-të të Moldavisë.
Debutimi i vendit ndodhi në Kiev 2005, ku Zdob și Zdub siguruan vendin e gjashtë me Boonika Bate Toba. Popullariteti i tyre i madh bëri që grupi të rikthehej edhe dy herë të tjera: më 2011 dhe në vitin 2022 me Trenulețul, që arriti vendin e shtatë.
Moldavia njihet edhe për artistë që rikthehen: Natalia Barbu (2024, 2007), Pasha Parfeni (2023, 2012) dhe Natalia Gordienko (2021, 2006). Ndërsa Sunstroke Project u kthyen pas suksesit viral të Run Away (2010), për të arritur rezultatin më të mirë të vendit deri më sot – vendin e tretë me Hey Mamma në vitin 2017.
TRM ka njoftuar se përzgjedhja kombëtare për Eurovisionin 2026 do të mbahet më 17 janar në Chișinău Arena. /Telegrafi/
Pas një pauze dyvjeçare, Rumania ka konfirmuar rikthimin në skenën e madhe të “Eurovision Song Contest 2026”, që do të mbahet në Vjenë, Austri. Lajmi u zyrtarizua nga televizioni publik rumun TVR, duke i dhënë fund periudhës së mungesës që nisi pas vitit 2023.
Sipas burimeve zyrtare, vendimi për të mos marrë pjesë në vitet 2024 dhe 2025 ishte marrë për shkak të sfidave financiare dhe dëshirës për të rishikuar qasjen ndaj garës, pas disa rezultateve të dobëta në edicionet e fundit.
Drejtuesit e TVR-së theksuan se pauza ka shërbyer për reflektim dhe përgatitje, me synimin që rikthimi i Rumanisë në Eurovision të jetë “më i fortë dhe më i suksesshëm”.
“Rikthimi i Rumanisë nuk është vetëm një kthim simbolik, por një përpjekje për të ndërtuar një projekt të denjë që përfaqëson muzikën dhe kulturën tonë në mënyrën më të mirë të mundshme,” – thuhet në deklaratën e TVR-së.
Edhe pse detajet për përzgjedhjen e përfaqësuesit ende nuk janë bërë publike, pritet që televizioni rumun të kombinojë një seleksionim të brendshëm me përfshirje publike, për të siguruar transparencë dhe cilësi artistike.
Rikthimi është pritur me entuziazëm nga fansat e Eurovisionit në të gjithë Evropën. Rumania ka një histori të gjatë në këtë kompeticion, me paraqitje të paharrueshme si ajo e Luminița Anghel me “Let Me Try” (2005) dhe Ovidiu Anton me “Moment of Silence” (2016), që mbeten të dashura për publikun.
Ky rikthim pritet të sjellë energji të re dhe interes të ringjallur nga publiku rumun për një nga eventet muzikore më të ndjekura në botë.
Eurovision 2026 do të shënojë edicionin e 70-të jubilar të festivalit, duke premtuar spektakël, emocione dhe shumë rikthime të mëdha në skenë.
Rumania do të rikthehet në skenën e Eurovision Song Contest në vitin 2026. Më 30 tetor 2025, bordi i televizionit publik TVR miratoi pjesëmarrjen në edicionin e 70-të të Festivalit Europian të Këngës, i cili do të zhvillohet në Vjenë, Austri.
Vitet e fundit nuk kanë qenë të lehta për përfaqësimin rumun: në vitin 2023, kënga e Rumanisë nuk arriti të kualifikohej në finale dhe përfundoi me zero pikë në gjysmëfinale. Për këtë arsye, televizioni publik vendosi të tërhiqej nga gara në vitin 2024, duke përmendur arsye financiare dhe organizative.
Presidenti dhe Drejtori i Përgjithshëm i TVR, Dan-Cristian Turturică, tha se pauza dyvjeçare i ka ndihmuar të kuptojnë se çfarë duhet ndryshuar: “E propozuam rikthimin e Rumanisë në Eurovision sepse, gjatë dy viteve mungesë, patëm kohën për të kuptuar më mirë se çfarë nuk ka funksionuar në marrëdhënien mes TVR-së, industrisë muzikore dhe krijuesve. Mësuam çfarë duhet të ndryshojmë nga ana jonë për të pasur një proces përzgjedhës më konkurrues dhe një show që i përshtatet madhështisë së festivalit”.
Ai theksoi se rikthimi është rezultat i një bashkëpunimi të gjerë: “Pjesëmarrja në Eurovision është punë ekipore. Kemi kaluar shumë kohë duke harmonizuar pritshmëritë dhe angazhimin e të gjithë atyre që duhet të bashkëpunojnë për të siguruar përfaqësimin më të mirë të mundshëm të Rumanisë. Vlerësojmë edhe mirëkuptimin e Unionit Europian të Transmetuesve, i cili përshtati ftesën për rikthimin e TVR, duke marrë parasysh sfidat me të cilat po përballet institucioni ynë”.
Turturică shtoi se pjesëmarrja synon të forcojë edhe industrinë muzikore në vend: “Me vendimin e sotëm, TVR rikonfirmon angazhimin për të mbështetur artistët rumunë, për të çmuar potencialin kreativ të industrisë muzikore dhe për të promovuar Rumaninë në një nga skenat më prestigjioze ndërkombëtare”.
TVR ende nuk ka zbuluar mënyrën se si do të përzgjidhet kënga përfaqësuese. Detaje të tjera pritet të publikohen në muajt në vijim.
Rumania debutoi në Eurovision në vitin 1994 dhe ka marrë pjesë 23 herë deri më sot. Edhe pse nuk ka fituar kurrë, vendi ka arritur dy herë vendin e tretë: në vitin 2005 me Luminita Anghel & Sistem – “Let Me Try”, dhe në vitin 2010 me Paula Seling & Ovi – “Playing With Fire”. Rezultati më i dobët mbetet ai i vitit 2023, me zero pikë në gjysmëfinale.
Që nga futja e gjysmëfinaleve në vitin 2004, Rumania është kualifikuar në finalen e madhe 14 herë nga 18 pjesëmarrje. /Telegrafi/
Ky është momenti prekës kur një ari i vogël kafe, u shpëtua pasi një fuçi e kaltër i ngeci në kokë në Rumani.
Arushi dy vjeç e gjysmë thuhet se po vraponte drejt gardheve dhe pemëve, "e paaftë të shihte ose të merrte frymë siç duhet" ndërsa përpiqej të çlirohej.
Stafi në shtigjet Hipparion në Gheorgheni njoftoi autoritetet, të cilat arritën ta ndihmonin kafshën e shqetësuar, transmeton Telegrafi.
Pamjet e shpërndara në internet kanë nxitur një lumë komentesh, ku disa prej tyre thoshin se raste të tilla nuk janë të rralla.
Në video shihet ariu të cilin tentojnë ta qetësojnë, pasi i kanë larguar çliruar kokën. Për ta shikuar videon klikoni këtu. /Telegrafi/
Ky është momenti i tmerrshëm kur një kamion i madh del jashtë kontrollit përpara se të përplaset me një makinë që po vinte përballë.
Sipas mediave të huaja, përcjell Telegrafi, dy persona u gjetën të vdekur midis rrënojave pasi kamioni papritmas u përplas ndërsa po zvarritej në një rrugë të mbuluar nga shiu.
Pamjet e tmerrshme tregojnë momentin kur ndodhi aksidenti vdekjeprurës në një rrugë midis Drăguşenit dhe Iaşit në Rumani.
Një makinë e zezë mund të shihet duke udhëtuar në korsinë e djathtë në atë që duket të jetë një rrugë e qetë.
Në korsinë e kundërt, një kamion i madh mund të shihet tashmë duke lëvizur në mes të rrugës.
Dhe brenda sekondash, kamioni fillon të rrëshqasë me shoferin 54-vjeçar që lufton për të mbajtur kontrollin.
Pjesa e përparme e kamionit mbetet e pozicionuar në korsinë e duhur, por pjesa e pasme e tij mund të shihet në të djathtën ekstreme të korsisë së kundërt.
A deadly crash occurred on the outskirts of Drăgușeni, Romania
A truck skidded on the wet road, overturned, and slammed into an oncoming car.
The 42-year-old driver of the car and his passenger were killed in the collision.
Sulmet ruse gjatë natës në Ukrainë vranë të paktën gjashtë persona, përfshirë një foshnjë gjashtëmuajshe dhe një vajzë 12-vjeçare.
Sulmet brutale shkatërruan sistemin e ngrohjes dhe energjisë së vendit në Kiev, me dhjetëra të tjerë të plagosur pas sulmeve, transmeton Telegrafi.
NATO u detyrua të ngrinte në ajër dy aeroplanë luftarakë F-16 nga Borcea, Rumani, ndërsa sulmet iu afruan kufirit të lumit Danub.
Dy aeroplanë luftarakë gjermanë Eurofighter Typhoon u nisën gjithashtu nga baza ajrore rumune për të kryer misione të 'policimit të përmirësuar ajror'.
Ministria rumune e mbrojtjes tha në një deklaratë: 'Incidente të tilla demonstrojnë mungesën e respektit të Federatës Ruse për normat e së drejtës ndërkombëtare dhe rrezikojnë jo vetëm sigurinë e qytetarëve rumunë, por edhe sigurinë kolektive të NATO-s'.
Sulmet erdhën pas zemërimit të Vladimir Putinit për përdorimin nga Ukraina të raketave Storm Shadow të furnizuara nga Britania për të shkatërruar fabrikën në Bryansk, e cila prodhon barut, eksplozivë dhe përbërës të karburantit për raketa.
Putini e ka kthyer vëmendjen e tij përsëri në Ukrainë pasi shtyu një samit të planifikuar paqeje me Donald Trump, duke e zemëruar udhëheqësin e SHBA-së.
“Nuk dua të kem një takim të humbur, nuk dua të humb kohë”, tha Trump.
Ukraina pas sulmit të saj me raketa Storm Shadow në Bryansk goditi një fabrikë të madhe ruse eksplozivësh në Saransk.
Një depo nafte në Makhachkala, në Detin Kaspik, u godit nga dronë që fluturonin më shumë se 700 milje për të goditur objektivat e tyre.
Sulmet e fundit janë disa nga më të mëdhatë në objektet ruse të naftës, të cilat kanë thelluar trazirat ekonomike të Putinit duke rritur çmimet e benzinës dhe duke shkaktuar mungesa të karburantit në të gjithë vendin.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky tha se sulmet ishin një shenjë e mungesës së vendosmërisë nga Perëndimi, për t'i siguruar vendit të tij raketat me rreze të gjatë veprimi që i nevojiten për t'iu kundërpërgjigjur Rusisë. /Telegrafi/
Në Rumani, rafineria Petrotel e kompanisë Lukoil u trondit nga një shpërthim i fuqishëm që ndodhi si pasojë e një grumbullimi të gazrave të rrezikshëm.
Sipas raporteve të transmetuara nga Digi24, shkaktari kryesor i shpërthimit ishte një rrjedhje e mbetjeve që çoi në akumulimin e këtyre gazrave, duke shkaktuar më pas shpërthimin.
Në këtë ngjarje një punonjës u plagos dhe ndodhet nën kujdesin e mjekëve. Autoritetet kanë nisur hetimet për të përcaktuar saktësisht rrethanat që sollën këtë aksident dhe për të parandaluar ngjarje të ngjashme në të ardhmen.
Vetëm pak orë më vonë, në Hungari, një tjetër incident i rëndë u regjistrua në rafinerinë më të madhe të vendit, e cila ndodhet në qytetin Százhalombatta, raportojnë mediat.
Two explosions hit Russia-linked refineries in Europe within 24 hours
In Romania, an explosion rocked Lukoil’s Petrotel refinery. According to Digi24, the blast was caused by a buildup of gases following a waste leak. One worker was injured.
Kjo rafineri është strategjikisht e rëndësishme, pasi furnizohet me naftë të papërpunuar përmes tubacionit të njohur ndërkombëtar Druzhba, që lidh vendet e Evropës me burimet e energjisë nga Rusia.
Një shpërthim i mëpasshëm shkaktoi një zjarr të madh në këtë kompleks, që u përhap shpejt dhe shkaktoi dëme të konsiderueshme materiale. Për momentin, autoritetet hungareze janë duke hetuar shkakun e saktë të ngjarjes, ndërsa zjarri vazhdon të përbëjë një sfidë për zjarrfikësit dhe ekipet emergjente.
Këto dy incidente brenda një periudhe kaq të shkurtër kanë ngritur shqetësime në lidhje me sigurinë e infrastrukturës kritike që lidhet me furnizimin me energji në Evropë, sidomos në kontekstin e tensioneve politike dhe konfliktit aktual në rajon.
Ekspertët paralajmërojnë nevojën për masa më të forta sigurie dhe përmirësim të protokolleve të emergjencës për të mbrojtur jo vetëm impiantet, por edhe komunitetet përreth. /Telegrafi/