Strategjia e re Kombëtare e Mbrojtjes e Pentagonit shënon një ndryshim të rëndësishëm në prioritetet strategjike të Shteteve të Bashkuara, duke e ulur Kinën nga pozita e kërcënimit kryesor dhe duke e zhvendosur fokusin drejt mbrojtjes së territorit amerikan dhe Hemisferës Perëndimore.
Dokumenti kritikon administratat e mëparshme për neglizhimin e interesave strategjike amerikane në rajone kyçe si Panamaja dhe Grenlanda, duke theksuar nevojën për një angazhim më të drejtpërdrejtë në këto zona.
Në strategji thuhet se, ndonëse Evropa mbetet një partner i rëndësishëm, pesha e saj në ekonominë globale është në rënie, çka e bën atë më pak prioritare në krahasim me rajone të tjera.
Kina vazhdon të shihet si një faktor shqetësues për sigurinë globale, por nuk konsiderohet më kërcënimi kryesor.
Strategjia thekson se SHBA duhet tĂ« âprioritizojĂ« mbrojtjen e territorit amerikan dhe frenimin e KinĂ«sâ, duke reflektuar njĂ« qasje mĂ« tĂ« pĂ«rqendruar nĂ« sigurinĂ« kombĂ«tare, shkruan politico.
Ndërkohë, Rusia, Irani dhe Koreja e Veriut përmenden në dokument, por nuk zënë një rol qendror, duke u përshkruar si kërcënime më pak të theksuara në krahasim me sfidat kryesore strategjike.
Strategjia e re Kombëtare e Mbrojtjes të SHBA-së
Prioritet strategjik:
Frenimi i Kinës dhe mbrojtja e territorit të SHBA-së.
Ruhet aftësia e saj ushtarake dhe industriale, dhe tregon gatishmëri për luftë të zgjatur pranë kufijve.
Aleatët e NATO-s janë më të fortë ekonomikisht dhe ushtarakisht se Rusia; hendeku është i madh (p.sh., ekonomia e Gjermanisë tejkalon atë të Rusisë).
Aleatët e NATO-s do të marrin përgjegjësinë kryesore për mbrojtjen e Evropës, ndërsa SHBA-ja do të kufizojë rolin e saj në mbështetje kritike dhe adaptim të forcave për të përballuar kërcënimin rus.
Ukraina dhe Evropa:
Aleatët evropianë do të marrin rolin udhëheqës në mbrojtjen e Ukrainës.
SHBA-ja do të vazhdojë të luajë një rol kyç brenda NATO-s, por fokusi kryesor do të jetë mbështetja strategjike dhe operative.
Pozicione strategjike globale:
Grenlanda, Kanali i Panamasë dhe Arktiku mbeten nyje kyçe për interesat strategjike të SHBA-së.
Irani dhe kërcënimet rajonale:
Regjimi iranian rrit kapacitetet e tij dhe mund të ndjekë sërish rrugën e krijimit të armës bërthamore.
Përbën kërcënim ndaj SHBA-së, Izraelit dhe stabilitetit rajonal. /Telegrafi/
Bashkimi Evropian po sheh lindjen e një boshti të ri politik, teksa kryeministrja italiane, Giorgia Meloni dhe kancelari gjerman, Friedrich Merz po afrohen gjithnjë e më shumë, në një moment kur aleanca tradicionale franko-gjermane po tregon shenja dobësimi.
Sipas Politico, dy udhëheqësit konservatorë po ndërtojnë një partneritet pragmatik, të bazuar në interesa të përbashkëta për rritjen ekonomike, konkurrueshmërinë industriale, mbrojtjen dhe sigurinë evropiane, si dhe forcimin e lidhjeve transatlantike me SHBA-të.
Afrimi Meloni-Merz vjen në një kohë tensionesh mes Berlinit dhe Parisit, përfshirë mosmarrëveshje mbi tregtinë, politikat industriale dhe projektet e përbashkëta të armatimit.
Këto përçarje kanë hapur hapësirë për Italinë, e cila nën drejtimin e Melonit po kërkon një rol më qendror në vendimmarrjen evropiane, transmeton Telegrafi.
Merz, i cili tradicionalisht ka parë Francën si partnerin kryesor të Gjermanisë, po e konsideron tani Italinë si aleat strategjik për të shtyrë përpara reforma që synojnë uljen e burokracisë në BE, mbrojtjen e industrisë evropiane dhe përballjen me konkurrencën nga Kina dhe SHBA-të.
Takimet e fundit mes dy liderëve në Romë dhe Berlin synojnë koordinimin e qëndrimeve përpara samiteve të ardhshme evropiane, përfshirë Këshillin Evropian, ku pritet të diskutohen politika kyçe për ekonominë dhe sigurinë.
MegjithatĂ«, burime diplomatike theksojnĂ« se kjo aleancĂ« mbetet kryesisht pragmatike, mĂ« shumĂ« njĂ« âmartesĂ« interesiâ sesa njĂ« bashkim ideologjik afatgjatĂ«.
Pavarësisht kësaj, ndikimi i saj mund të jetë vendimtar në riformatimin e ekuilibrave të pushtetit brenda Bashkimit Evropian. /Telegrafi/
Ambasadori i Gjermanisë në Kosovë, Rainer Rudolph, ka ndarë përshtypjet e tij për 100 ditët e para të qëndrimit në Kosovë, duke veçuar ngrohtësinë e jashtëzakonshme të mikpritjes që ka ndjerë gjatë vizitave në vende të ndryshme të vendit.
Në një postim në rrjetet sociale, Rudolph theksoi se që nga ardhja e tij në Prishtinë është pritur me mirësi, hapje dhe buzëqeshje të sinqerta, një përvojë që, sipas tij, e ka shoqëruar kudo që ka udhëtuar në Kosovë.
Ai tregoi se kurioziteti për ta njohur vendin përtej kryeqytetit e ka çuar në ecje në malet pranë Brodit, vizita në qytetin e vjetër të Prizrenit, në manastirin e Deçanit, si dhe udhëtime në veri të Kosovës.
âKudo qĂ« kam qenĂ«, pĂ«rvoja ka qenĂ« e njĂ«jtĂ«: njerĂ«z mikpritĂ«s, biseda kuptimplote dhe njĂ« ndjenjĂ« e thellĂ« lidhjeje me GjermaninĂ«,â ka deklaruar ambasadori gjerman.
Rudolph vlerësoi gjithashtu bukurinë natyrore të Kosovës, duke theksuar se ajo është e pranishme edhe në jetën e përditshme. Sipas tij, bukuria e vendit nuk kërkon udhëtime të gjata, por fillon që në pragun e shtëpisë, gjatë vrapimeve të fundjavës në Parkun e Gërmisë në Prishtinë.
Në përfundim, ambasadori shprehu entuziazmin për vazhdimin e misionit të tij diplomatik në Kosovë, duke theksuar se pret me padurim shumë ditë të tjera të bukura në vend./Telegrafi/
TIRANĂ, 23 janar /ATSH/ Kryetari i grupit parlamentar tĂ« PartisĂ« Socialiste, Taulant Balla zhvilloi njĂ« takim zyrtar me Gunther Krichbaum, i cili ndodhet pĂ«r vizitĂ« zyrtare nĂ« ShqipĂ«ri nĂ« cilĂ«sinĂ« e Ministrit tĂ« Shtetit pĂ«r EuropĂ«n nĂ« QeverinĂ« Federale tĂ« GjermanisĂ«.
Gjatë takimit, Balla shprehu mirënjohjen për vëmendjen dhe mbështetjen e vazhdueshme të Krichbaum ndaj Shqipërisë, si në Bundestagun gjerman, ashtu edhe në rolin e tij aktual qeveritar.
Ai theksoi se, Gjermania renditet e para për mbështetjen e drejtpërdrejtë të akorduar Shqipërisë.
Sipas BallĂ«s, marrĂ«dhĂ«niet mes ShqipĂ«risĂ« dhe GjermanisĂ« ndodhen sot nĂ« nivelin mĂ« tĂ« lartĂ« historik, si nĂ« aspektin dypalĂ«sh, ashtu edhe nĂ« kuadĂ«r tĂ« organizatave ndĂ«rkombĂ«tare, ku tĂ« dyja vendet janĂ« pjesĂ«. âGjermania vazhdon tĂ« mbĂ«shtesĂ« fuqimisht procesin e anĂ«tarĂ«simit tĂ« ShqipĂ«risĂ« nĂ« Bashkimin Europianâ, tha Balla.
Kancelari gjerman Friedrich Merz të enjten lëshoi një thirrje zgjimi për aleatët e tij evropianë, duke i nxitur ata të përshtaten shpejt me faktin se rendi i vjetër botëror po "shpërbëhet me një ritëm marramendës".
Merz iu drejtua Forumit Ekonomik Botëror në Davos të Zvicrës, vetëm disa orë pas një kthese të madhe në lidhje me Grenlandën nga presidenti i SHBA-së Donald Trump, i cili tërhoqi kërcënimet e tij për përdorimin e forcës për të marrë kontrollin mbi ishullin Arktik që është pjesë e aleatit të NATO-s, Danimarkës.
Trump tha gjithashtu se do të përmbahej nga vendosja e tarifave shtesë për një grup aleatësh evropianë të NATO-s që kanë kundërshtuar përpjekjen e tij për ta marrë ishullin, e cila do të kishte përfshirë edhe Gjermaninë.
Ndërsa kthesa erdhi si një lehtësim i madh për udhëheqësit evropianë, Merz e përdori fjalimin e tij në mbledhjen e politikëbërësve dhe elitave të biznesit për të përcjellë mesazhin se bota ka hyrë në "një kohë të politikës së fuqive të mëdha".
Pushtimi i Ukrainës nga Rusia shënoi fillimin e "një epoke të re, por ndryshimi është shumë më i thellë", tha udhëheqësi gjerman.
"Kina, me largpamësi strategjike, është futur në radhët e fuqive të mëdha", tha Merz.
"Pozicioni kryesor global i Shteteve të Bashkuara po sfidohet dhe Uashingtoni po reagon duke riformësuar rrënjësisht politikën e saj të jashtme dhe të sigurisë".
Rendi i ri botëror, tha Merz, është "ndërtuar mbi pushtet, mbi forcë dhe kur bëhet fjalë për të, me forcë. Nuk është një vend komod".
Por Merz, i cili udhëheq ekonominë më të madhe të Evropës, theksoi gjithashtu se bota nuk ishte "në mëshirë" të rendit të ri, duke u bërë thirrje partnerëve evropianë të ngushtojnë radhët dhe të rrisin bashkëpunimin për të rritur aftësitë mbrojtëse dhe konkurrencën ekonomike në mënyrë që të mbizotërojnë.
"Ne kemi një zgjedhje. Ne mund ta formësojmë të ardhmen. Për të pasur sukses, duhet të përballemi me realitete të ashpra dhe të hartojmë kauzën tonë me realizëm të qartë".
"...Le të mbajmë mend, forca jonë më e madhe mbetet aftësia për të ndërtuar partneritete dhe aleanca midis të barabartëve bazuar në besim dhe respekt të ndërsjellë."
NdĂ«rsa duke iu referuar âtrazirave tĂ« fundit gjeopolitikeâ, Merz pĂ«rshĂ«ndeti kthesĂ«n e Trump pĂ«r GrenlandĂ«n, duke thĂ«nĂ« "kjo Ă«shtĂ« rruga e duhur pĂ«r tĂ« ecur".
Gjermania mbështet bisedimet midis Danimarkës, Grenlandës dhe SHBA-së, theksoi Merz, pasi Trump la të kuptohej për një marrëveshje të mundshme mbi Groenlandën pas bisedimeve me Sekretarin e NATO-s Mark Rutte të mërkurën në mbrëmje.
Por Merz nuk u tërhoq nga mbështetja e tij për integritetin territorial të Grenlandës.
"Ădo kĂ«rcĂ«nim pĂ«r tĂ« pĂ«rvetĂ«suar territorin evropian me forcĂ« do tĂ« ishte i papranueshĂ«m. Dhe zonja dhe zotĂ«rinj, tarifat e reja do tĂ« minonin gjithashtu themelet e marrĂ«dhĂ«nieve transatlantike", tha ai.
Megjithatë, ai pranoi se aleatët evropianë "duhet të bëjnë më shumë për të siguruar veriun e lartë si NATO" dhe u zotua se Gjermania do të rriste përfshirjen e saj në mbrojtjen e rajonit të Arktikut.
"Ne do ta mbrojmë Danimarkën, Grenlandën, veriun, nga kërcënimi që paraqet Rusia. Ne do t'i përmbahemi parimeve mbi të cilat është themeluar partneriteti transatlantik, përkatësisht sovranitetit dhe integritetit territorial". /Telegrafi/
Policia gjermane ka arrestuar tre persona në një hangar aeroplanësh ku ndodhej aeroplani privat i kancelarit Friedrich Merz në Gjermaninë perëndimore.
Dy gra dhe një burrë i moshës 23, 28 dhe 56 vjeç besohet se kanë kërkuar të dëmtojnë aeroplanin, thanë prokurorët në qytetin e lindjes së Merz, Arnsberg, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
Ata u arrestuan për shkelje të pronës pasi fituan qasje të paautorizuar në aeroportin Arnsberg-Menden gjatë natës.
Merz, i cili mori detyrën majin e kaluar, është një pilot i apasionuar dhe jeton në Arnsberg, rreth 400 kilometra në jugperëndim të Berlinit.
Oficerët e policisë dyshuan kur një shofer kërkoi udhëzime për një aeroport në zonë.
Ai u identifikua më vonë si një aktivist i njohur i krahut të majtë dhe policia e ktheu vëmendjen e saj në aeroportin ku ndodhej aeroplani i Merz, duke çuar në arrestimin e tre shtetasve gjermanë.
NjĂ« grup i quajtur âResistance Collectiveâ ka marrĂ« pĂ«rgjegjĂ«sinĂ« pĂ«r komplotin e tentuar, duke thĂ«nĂ« se kishte âtentuar tĂ« ulte nĂ« tokĂ« aeroplanin privat tĂ« Friedrich Merz si pjesĂ« e njĂ« protesteâ. /Telegrafi/
âNe kemi njĂ« kĂ«shill paqeje, dhe ai Ă«shtĂ« Kombet e Bashkuaraâ, tha politikani i CDU-sĂ« gjatĂ« njĂ« vizite nĂ« kryeqytetin kenian, Nairobi. NĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n kohĂ«, ai pranoi se Kombet e Bashkuara duhet tĂ« reformohen dhe tĂ« bĂ«hen mĂ« efektive â ashtu siç Trump ka kĂ«rkuar vazhdimisht.
Sipas ministrit, qeveria gjermane ka ende disa pyetje nĂ« lidhje me kĂ«tĂ«Â KĂ«shillin e Paqes. âKĂ«to mbeten pa pĂ«rgjigje deri mĂ« sot. Por ne do tâi diskutojmĂ« ato nĂ« njĂ« dialog konstruktiv.â NdĂ«rkohĂ«, Gjermania demonstron âçdo ditĂ« pĂ«rmes veprimeve tĂ« saj praktike se sistemi i OKB-sĂ« Ă«shtĂ« sistemi ynĂ« i paqeruajtjes, njĂ« sistem qĂ« meriton mbĂ«shtetjen tonĂ« tĂ« plotĂ«â.
ParaardhĂ«sja e Wadephul, Annalena Baerbock, shprehu njĂ« pikĂ«pamje tĂ« ngjashme. Presidentja aktuale e AsamblesĂ« sĂ« PĂ«rgjithshme tĂ« OKB-sĂ« i tha AgjencisĂ« Gjermane tĂ« Shtypit se KĂ«shilli i Sigurimit i OKB-sĂ« i kishte dhĂ«nĂ« âKĂ«shillit tĂ« Paqesâ njĂ« mandat ligjĂ«risht tĂ« detyrueshĂ«m sipas ligjit ndĂ«rkombĂ«tar me njĂ« detyrĂ« tĂ« pĂ«rcaktuar qartĂ«: Organi duhet tĂ« veprojĂ« nĂ« njĂ« bazĂ« kalimtare nĂ« konfliktin midis Izraelit dhe Hamasit nĂ« Rripin e GazĂ«s. Grupi militant islamist Hamas, i cili shkaktoi luftĂ«n nĂ« territorin palestinez me sulmin e tij tĂ« madh ndaj Izraelit nĂ« tetor 2023, klasifikohet si njĂ« organizatĂ« terroriste nga shumĂ« shtete.
Baerbock e hedh poshtĂ« idenĂ« qĂ« âKĂ«shillit tĂ« Paqesâ tâi besohen detyra globale, siç synon tani Trump. Ajo argumenton se Kombet e Bashkuara ekzistojnĂ« tashmĂ« si njĂ« organizatĂ« ndĂ«rkombĂ«tare, detyra dhe qĂ«llimi i sĂ« cilĂ«s Ă«shtĂ« ruajtja e paqes botĂ«rore dhe sigurisĂ« ndĂ«rkombĂ«tare. Sipas politikanes sĂ« PartisĂ« sĂ« GjelbĂ«r, tĂ« gjitha shtetet anĂ«tare, pavarĂ«sisht nga madhĂ«sia, forca ekonomike apo ushtarake e tyre, kanĂ« njĂ« vend dhe njĂ« votĂ« nĂ« KartĂ«n e OKB-sĂ« e kjo pĂ«r âarsye shumĂ« tĂ« mirĂ«â.
âNĂ«se disa shtete tani pĂ«rpiqen tĂ« zbatojnĂ« ligjin e mĂ« tĂ« fortit, kjo aleancĂ« ndĂ«rrajonale â pavarĂ«sisht tĂ« gjitha dallimeve tĂ« tjera â duhet tĂ« mbrohet qartĂ« dhe me vendosmĂ«ri pĂ«r tâu vetĂ«mbrojtur dhe pĂ«r tĂ« mbrojtur rendin ndĂ«rkombĂ«tar tĂ« bazuar nĂ« rregullaâ, theksoi Baerbock.
Sipas ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ«, Trump do tĂ« bĂ«jĂ« njĂ« njoftim nĂ« lidhje me âKĂ«shillin e Paqesâ kĂ«tĂ« tĂ« enjte nĂ« Forumin Ekonomik BotĂ«ror nĂ« Davos tĂ« ZvicrĂ«s. Raportet e medias tregojnĂ« se ai do tĂ« nĂ«nshkruajĂ« mĂ« pas tĂ« ashtuquajturĂ«n kartĂ«, rregulloren e saj. Drafti Ă«shtĂ« dĂ«rguar nĂ« afĂ«rsisht 60 vende, pĂ«rfshirĂ« RusinĂ« dhe KinĂ«n./DW/
Kancelari i Gjermanisë, Friedrich Merz, ka folur në Davos duke theksuar zhvillimet e fundit në Grenlandë, përfshirë tërheqjen e Donald Trump nga kërcënimet e tij për të marrë Grenlandën me anë të shtrëngimit.
"Unë i mirëpres komentet e presidentit Trump nga mbrëmja e kaluar", tha Merz, transmeton Telegrafi.
"Kjo Ă«shtĂ« rruga e duhur pĂ«r tĂ« vepruar, sepse çdo kĂ«rcĂ«nim pĂ«r tĂ« pĂ«rvetĂ«suar territorin evropian me forcĂ« do tĂ« ishte i papranueshĂ«mâ, shtoi kancelari gjerman.
âNĂ«se SHBA-tĂ« do tĂ« vendosnin tarifa ndĂ«shkuese mbi GrenlandĂ«n, pĂ«rgjigja e EvropĂ«s do tĂ« ishte e bashkuar, e qetĂ«, e matur dhe e vendosur", theksoi Merz.
Ndryshe, Trump prej muajsh pati paralajmëruar marrjen e kontrollit mbi Grenlandën duke mos përjashtuar edhe përdorimin e forcës ushtarake, megjithatë në Davos ka qartësuar deklaratën duke thënë se nuk do të përdor forcë SHBA.
Gjermania u bë blerësi më i madh në botë i kafesë nga Brazili në vitin 2025, duke tejkaluar Shtetet e Bashkuara, të cilat ranë në vendin e dytë pas vendosjes së tarifave të larta të importit.
SHBA-të, tradicionalisht klienti më i madh i kafesë në Brazil, ranë në vendin e dytë me importe prej 5.3 milionë qesesh, 33% më pak se një vit më parë.
Trump vendosi tarifat për një gamë të gjerë produktesh ushqimore braziliane në përgjigje të procedurave penale kundër ish-presidentit brazilian Jair Bolsonaro, një aleat politik i presidentit amerikan.
Bolsonaro është dënuar që atëherë dhe po vuan një dënim me burg prej më shumë se 27 vitesh për përpjekje për grusht shteti.
Ndërsa çmimet e ushqimeve në SHBA u rritën, Trump i tërhoqi kryesisht tarifat në nëntor.
Brazili thuhet se eksportoi gjithsej 40 milionë qese kafeje vitin e kaluar, rreth 20% më pak se një vit më parë.
Pavarësisht vëllimit më të ulët, të ardhurat nga eksporti u rritën me 24% në një rekord prej 15.5 miliardë dollarësh.
Ferreira tha se dërgesat më të dobëta pasqyruan gjithashtu rezerva më të ulëta pas eksporteve rekord një vit më parë dhe humbjeve të lidhura me motin, duke shtuar se çmimet më të forta globale e kompensuan më shumë se rënien.
Brazili është i vetmi vend prodhues që eksporton kafe në më shumë se 120 vende dhe përbën mbi një të tretën e tregut global.
Pas Gjermanisë dhe SHBA-së, blerësit kryesorë përfshijnë Italinë, Japoninë dhe Belgjikën. /Telegrafi/
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, tha të mërkurën se Evropa do të fliste gjermanisht dhe japonisht sot nëse Uashingtoni nuk do t'i kishte udhëhequr forcat aleate drejt fitores në Luftën e Dytë Botërore.
Ai përdori argumentin historik për të justifikuar përpjekjen e tij për të marrë kontrollin mbi Grenlandën.
"Pas luftës - të cilën e fituam, e fituam me forcë - pa ne, tani për tani, të gjithë do të flisnit gjermanisht dhe ndoshta pak japonisht", tha Trump në Forumin Ekonomik Botëror në Davos të Zvicrës, përcjell Telegrafi.
Presidenti i SHBA-së mbrojti kërkesat e tij për Grenlandën duke vënë në dukje humbjen e shpejtë të Danimarkës gjatë luftës, duke pretenduar se Kopenhageni ra në duart e Gjermanisë "pas vetëm gjashtë orësh luftimesh dhe ishte plotësisht e paaftë të mbronte veten ose Grenlandën".
Trump tha se Uashingtoni ishte "i detyruar" të dërgonte forca për të mbajtur Grenlandën "me kosto dhe shpenzime të mëdha", duke krijuar baza për të mbrojtur territorin për Danimarkën.
"Ne vendosëm baza në Grenlandë për Danimarkën. Ne luftuam për Danimarkën", tha ai, duke shtuar se SHBA-të vepruan gjithashtu për të parandaluar "armiqtë" të fitonin një pikëmbështetje në Hemisferën Perëndimore.
Kujtojmë se Grenlanda ka tërhequr interesin e Trump për shkak të vendndodhjes së saj strategjike në Arktik, burimeve të mëdha minerale dhe shqetësimeve të supozuara për rritjen e aktivitetit rus dhe kinez.
Danimarka dhe Grenlanda â si dhe disa shtete tĂ« tjera - kanĂ« hedhur poshtĂ« propozimet pĂ«r transferimin e territorit, duke riafirmuar sovranitetin danez. /Telegrafi/
Prokuroria Federale e Gjermanisë ka urdhëruar arrestimin e një shtetaseje gjermano-ukrainase në Berlin. Ajo akuzohet për veprimtari në shërbim të një inteligjence të huaj, njoftoi prokuroria të mërkurën.
Më së voni që nga nëntori i vitit 2023, ajo dyshohet se ka mbajtur kontakte me qëllime zbulimi në ambasadën ruse në Berlin dhe mund të ketë furnizuar me informacione një person kontaktues.
Gjermano-ukrainasja thuhet se ka grumbulluar, ndër të tjera, informacione në lidhje me luftën në Ukrainë për një shërbim sekret rus.
Sipas gazetĂ«s âSĂŒddeutsche Zeitungâ autoritetet bastisĂ«n banesat e gruas dhe tĂ« dy tĂ« dyshuarve tĂ« tjerĂ«.
Sipas informacioneve të agjencisë gjermane të lajmeve DPA, operacioni policor ka pasur si objektiv edhe dy ish-pjesëtarë të Bundeswehrit (ushtrisë gjermane).
Ata dyshohen se e kanë furnizuar spiunen e dyshuar me informata dhe për këtë qëllim pretendohet se kanë shfrytëzuar kontaktet e tyre brenda ushtrisë. /Telegrafi/
Gjermania ka qenë prej kohësh një nga destinacionet kryesore për qytetarët e Maqedonisë së Veriut që kërkojnë kushte më të mira jetese dhe pune. Sipas të dhënave të fundit nga Regjistri Qendror i të Huajve (AZR), 161,044 shtetas të RMV-së jetojnë në këtë vend evropian, duke e bërë Maqedoninë një nga 25 vendet me diasporën më të madhe në Gjermani.
Në një vend me mbi 14 milionë të huaj, shtetasit e Maqedonisë janë të 22-tët në numër, menjëherë pas Kinës dhe Iranit, dhe përpara Vietnamit. Të dhënat konfirmojnë migrimin e gjatë nga Maqedonia, por edhe praninë e qëndrueshme të komunitetit nga Maqedonia në tregun gjerman të punës. Ajo që nuk përfshihet në këtë shifër janë shtetasit e RMV-së që u larguan për në Gjermani me pasaporta bullgare.
Vendet e Ballkanit tradicionalisht kanë pasur prani të fortë në Gjermani. Shtetasit e RMV-së janë pjesë e një vale më të gjerë të migrimit të fuqisë punëtore së bashku me qytetarët nga Bullgaria, Kroacia, Serbia, Kosova, Bosnja dhe Hercegovina dhe Greqia. Numri i shtetasve të vendeve të rajonit që jetojnë në Gjermani janë:
Bullgaria â 422,787
Kroacia â 414,555 Greqia â 347,486 Kosova â 322,571 Serbia â 262,479 Bosnja dhe Hercegovina â 246,724 Maqedonia â 161,044.
Ukrainasit kalojnë Turqinë
Turqit mbeten në krye të listës, me rreth 1.52 milion banorë, por dominimi i tyre është nën kërcënim. Për shkak të luftës në shkurt 2022, numri i ukrainasve në Gjermani është rritur në mënyrë dramatike dhe tani tejkalon 1.4 milion, duke i bërë ata grupin e dytë më të madh të të huajve. Për krahasim, në fund të vitit 2020, vetëm rreth 135 mijë ukrainas jetonin në Gjermani.
NĂ« total, 14,077,867 tĂ« huaj jetojnĂ« nĂ« Gjermani, ose 16.8 pĂ«rqind e popullsisĂ«. NĂ«se pĂ«rfshihen edhe njerĂ«zit me prejardhje migrante â fĂ«mijĂ«t e tĂ« huajve tĂ« lindur nĂ« Gjermani, personat e natyralizuar dhe emigrantĂ«t e vonĂ« â shifra arrin nĂ« 25.2 milionĂ«, ose mbi 30 pĂ«rqind tĂ« popullsisĂ«.
Ashtu si me shumë marrëdhënie të dështuara, ka qenë një histori debatesh, tensionesh të pathënë dhe përpjekjesh për të ruajtur pamjen në opinion që kur Donald Trump u rikthye në Shtëpinë e Bardhë një vit më parë, shkruan Politico.
Por për shumë qeveri evropiane, përfshirë aleatët më të vjetër dhe më besnikë të Amerikës, kërcënimi i Trump për tarifa ndëshkuese kundër kujtdo që përpiqet ta ndalojë atë të marrë Grenlandën ishte pika e fundit. Divorci, besojnë ata, tani është i pashmangshëm, transmeton Telegrafi.
Në privatësi, zyrtarët e zhgënjyer evropianë e përshkruajnë nxitimin e Trump për të aneksuar territorin sovran danez si "të çmendur" dhe "të çmendur", duke pyetur nëse ai është i zënë në "modën e tij të luftëtarit" pas aventurës së tij në Venezuelë - dhe duke thënë se ai meriton hakmarrjen më të ashpër të Evropës për atë që shumë e shohin si një "sulm" të qartë dhe të paprovokuar kundër aleatëve në anën tjetër të Atlantikut.
"Mendoj se perceptohet si një hap shumë larg", tha një diplomat evropian, i cili, si të tjerët, iu dha anonimiteti për të folur sinqerisht.
"Evropa është kritikuar për dobësinë kundër Trump. Ka njëfarë të vërtete në këtë, por ka vija të kuqe", shtoi ai.
Zyrtarët e lartë evropianë besojnë gjithnjë e më shumë se është koha të përballen me të vërtetën se Amerika e Trump nuk është më një partner tregtar i besueshëm, aq më pak një aleat i besueshëm sigurie, dhe të shikojnë urgjentisht drejt së ardhmes.
"Ka një ndryshim në politikën e SHBA-së dhe në shumë mënyra është i përhershëm", sipas një zyrtari të lartë me një qeveri evropiane.
"Të presësh nuk është zgjidhje. Ajo që duhet bërë është një lëvizje e rregullt dhe e koordinuar drejt një realiteti të ri", shtoi ai.
Ky koordinim ka filluar tashmë, ashtu si edhe biseda e madhe rreth asaj që vjen më pas.
Përveç një ndryshimi të madh në qasjen e Shteteve të Bashkuara, ky proces duket se ka të ngjarë të përfundojë në një riformësim radikal të Perëndimit, që do të përmbyste ekuilibrin global të fuqisë.
Implikimet variojnë nga dëmi ekonomik transatlantik ndërsa tensionet tregtare rriten, deri te rreziqet e sigurisë ndërsa Evropa përpiqet të mbrohet pa ndihmën amerikane përpara se të jetë plotësisht e gatshme ta bëjë këtë.
Ka të ngjarë të ketë kosto edhe për Shtetet e Bashkuara, siç është aftësia e saj për të projektuar fuqi të fortë në Afrikë dhe Lindjen e Mesme pa qasje në rrjetin e bazave, pistave të avionit dhe mbështetjes logjistike që Evropa aktualisht ofron. Një e ardhme pas SHBA-së
Krahas të gjitha diskutimeve për hakmarrje duke synuar tregtinë e SHBA-së, diplomatët dhe zyrtarët qeveritarë në kryeqytetet kombëtare po shqyrtojnë gjithashtu se çfarë mund të sjellë një ndarje afatgjatë nga Uashingtoni.
Për shumicën, perspektiva është e dhimbshme, duke i dhënë fund 80 viteve të bashkëpunimit paqësor, mbështetjes së ndërsjellë dhe tregtisë fitimprurëse dhe duke i dhënë një goditje vdekjeprurëse NATO-s në formën e saj aktuale.
Shumë qeveri duan të shpëtojnë atë që munden, ndërsa udhëheqësja e djathtë ekstreme e Italisë, Giorgia Meloni, po përpiqet të rindërtojë marrëdhëniet.
Por për disa zyrtarë qeveritarë, një e ardhme pas SHBA-së për aleatët perëndimorë nuk është e vështirë të imagjinohet.
Për fillestarët, shtetet evropiane, përfshirë ato që nuk janë në BE si Britania dhe Norvegjia, kanë kaluar pjesën më të madhe të mandatit të dytë të Trump duke punuar në një grup gjithnjë e më efektiv që tashmë vepron pa Amerikën: i ashtuquajturi koalicion i të gatshmëve për të mbështetur Ukrainën.
Këshilltarët e sigurisë kombëtare nga 35 qeveri janë në kontakt të rregullt, duke u takuar shpesh në internet dhe personalisht, si dhe duke bashkëvepruar përmes mesazheve më pak formale.
Ata janë mësuar të kërkojnë zgjidhje shumëpalëshe në një botë ku Trump është një pjesë e madhe e problemit. Nivelet e besimit në këto qarqe janë përgjithësisht të larta, sipas njerëzve të njohur me mënyrën se si funksionon grupi.
As nuk është vetëm në nivelin e zyrtarëve: Udhëheqësit kombëtarë vetë po i përveshin mëngët dhe po punojnë në grupime të reja intime.
Udhëheqës, përfshirë Keir Starmer të Mbretërisë së Bashkuar, Emmanuel Macron të Francës dhe Friedrich Merz të Gjermanisë, si dhe Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, Alexander Stubb të Finlandës dhe Meloni të Italisë, shkëmbejnë rregullisht mesazhe me njëri-tjetrin - shpesh në të njëjtin grup bisedash.
Udhëheqësve që shkëmbejnë mesazhe
Gjatë vitit të kaluar, ata kanë zhvilluar një rutinë të mirë-stërvitur të shkëmbimit të mesazheve sa herë që Trump bën diçka të egër dhe potencialisht të dëmshme.
"Kur gjërat fillojnë të lëvizin shpejt, është e vështirë të bësh koordinimin, dhe ky grup [bisedë] është me të vërtetë efektiv. Të tregon shumë për marrëdhëniet personale dhe sa të rëndësishme janë ato", tha një person i njohur me marrëveshjen.
Marrëveshja "joformale, por aktive" njihet si Grupi i Uashingtonit, sipas grupit të udhëheqësve evropianë që vizituan Shtëpinë e Bardhë me presidentin e Ukrainës, Volodymyr Zelensky, gushtin e kaluar.
Qasja e tyre gjatë vitit të kaluar ka qenë kryesisht të ruajnë qetësinë dhe të reagojnë ndaj veprimeve të tij politike, në vend që të bien pre e fjalëve të tij provokuese.
Ky etos ka nxitur procesin e paqes në Ukrainë, me koalicionin e të gatshmëve që po mbyll një kornizë për një plan paqeje në të cilin SHBA-të janë të nënshkruara - duke përfshirë garancitë amerikane të sigurisë për Ukrainën. Kjo shënon një arritje të rëndësishme duke pasur parasysh se Trump më parë përjashtoi mundësinë që ushtria amerikane të luante një rol.
Por nervozizmi i Trump mbi Grenlandën tani ka ndryshuar ekuilibrin.
Ka ikur qasja e butë ndaj kërcënimeve të presidentit amerikan. Edhe Starmer, zakonisht udhëheqësi më i kujdesshëm, e quajti kërcënimin e presidentit për tarifa si "të gabuar", duke përfshirë, me sa duket, edhe në një telefonatë të drejtpërdrejtë me Trump të dielën.
Kriza e Grenlandës i ka përqendruar mendjet në pyetjen se si të ecet përpara pa Amerikën në krah.
"Koalicioni i të gatshmëve filloi duke u përqendruar në Ukrainë", tha një diplomat tjetër.
"Por ka krijuar lidhje shumë të ngushta midis disa prej njerëzve kryesorë në kryeqytete. Ata kanë ndërtuar besim dhe gjithashtu aftësi për të punuar së bashku. Ata e njohin njëri-tjetrin me emër dhe është e lehtë të kontaktosh dhe të dërgosh mesazhe", shtoi ai.
Kush ka nevojë për NATO-n, gjithsesi?
Ky format mund të bëhet potencialisht vendi i mbjelljes për një aleancë të re sigurie në një epokë kur SHBA-të nuk e mbështesin më NATO-n dhe sigurinë evropiane.
Një marrëveshje e re nuk do të përjashtonte bashkëpunimin me Amerikën, por as nuk do ta merrte atë si të mirëqenë.
Gjithashtu në bisedat me tekst me udhëheqësit e Grupit të Uashingtonit është vetë Zelensky, i cili sjell një ide tjetër interesante në përzierje.
Ukraina është padyshim vendi më i militarizuar midis atyre që përfaqësohen, me një ushtri të madhe, një industri shumë të sofistikuar prodhimi dronësh dhe më shumë ekspertizë në realitetet e luftimit të një lufte sesa kushdo tjetër.
Ndërsa Ukraina ka kërkuar prej kohësh anëtarësim në NATO, kjo tani duket më pak si një çmim sesa dikur, pasi premtimet e Amerikës për të mbështetur çdo garanci sigurie bëhen më pak bindëse çdo ditë.
Nëse fuqia ushtarake e Ukrainës do të përfshihej, kur t'i shtohej asaj të Francës, Gjermanisë, Polonisë dhe Mbretërisë së Bashkuar, ndër të tjera, fuqia e armatosur potenciale e koalicionit të të gatshmëve do të ishte e gjerë dhe do të përfshinte si shtete bërthamore ashtu edhe jo-bërthamore.
Edhe pse nevoja e Evropës për të mbrojtur veten me më pak mbështetje amerikane është një temë e vjetër bisede, ditët e fundit kanë parë një mori iniciativash dhe titujsh nga Brukseli. Zyrtarisht, BE-ja ka vendosur të jetë në gjendje të mbrojë veten deri në vitin 2030.
Komisioneri Evropian i Mbrojtjes, Andrius Kubilius, një javë më parë propozoi një ushtri të përhershme të BE-së me 100,000 personel dhe ringjalli idenë e një Këshilli Evropian të Sigurisë me rreth 12 anëtarë, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar. Von der Leyen premtoi një Strategji të re Evropiane të Sigurisë, megjithëse ende nuk janë dhënë pak detaje.
Ekziston një marrëveshje e gjerë se këto biseda rreth një arkitekture të re evropiane të sigurisë duhet të ndodhin, dhe shpejt. Udhëheqësit e BE-së do të takohen personalisht për një samit emergjent në ditët në vijim për të kalibruar një përgjigje ndaj kërcënimeve të Trump për Grenlandën, megjithëse diskutimi mund të shkojë shumë më gjerë se kaq.
Me Trump që pritet të marrë pjesë në Forumin Ekonomik Botëror në Davos, ekziston gjithashtu mundësia e bisedimeve ballë për ballë midis palëve evropiane dhe amerikane.
Pasi foli me Merz, Macron, Starmer dhe shefin e NATO-s, Mark Rutte, von der Leyen tha të dielën se evropianët do të "qëndrojnë të vendosur" në angazhimin e tyre për të mbrojtur Grenlandën.
"Ne do t'i përballemi këtyre sfidave ndaj solidaritetit tonë evropian me qëndrueshmëri dhe vendosmëri", tha ajo.
Duke pasur parasysh momentin aktual, do të kërkohet edhe pak mendim krijues. /Telegrafi/
Politika doganore e presidentit të SHBA-së, Donald Trump, ka ndikuar fort tek eksportuesit gjermanë të mësuar me suksese.
Sipas Entit Federal gjerman të Statistikave eksportet e mallrave "Made in Germany" për në SHBA ranë vitin e kaluar me 9.4 për qind, një pakësim ky i ndjeshëm.
Kurse importet nga Shtetet e Bashkuara, në Gjermani u rritën me 2.2 për qind. Nga janari deri në nëntor 2025 eksportet gjermane në SHBA kapën një vlerë prej në 135.8 miliardë euro, kurse ato nga SHBA në Gjermani ishin 86.9 miliardë euro.
Në përgjithësi suficiti i eksporteve nga Gjermania në tregtinë me SHBA-në ra në vitin 2025 në 48.9 miliardë euro, duke arritur nivelin më të ulët që nga viti 2021 i pandemisë së coronavirusit, raporton dw.
Suficit eksportesh gjermane do të thotë që Gjermania shet dukshëm më shumë mallra në SHBA sesa anasjelltas. Për këtë shkak presidenti Trump e vuri Gjermaninë - kryesisht eksportet e veturave - në shënjestër duke kritikuar vazhdimisht suficitet e mëdha tregtare të Gjermanisë me SHBA-në dhe duke argumentuar se ato ishin të dëmshme për ekonominë amerikane. Një motiv kyç pas politikës së tij doganore proteksioniste është përpjekja për të kompensuar çekuilibra të tillë tregtarë, të cilët ai i konsideron "të padrejtë".
Dhe vërtet sidomos industria gjermane e automobilave pësoi humbje të mëdha për shkak të politikave doganore të Trumpit. Eksportet e makinave dhe të pjesëve të makinave ranë nga janari në nëntor 2025 me 17.5 për qind, duke arritur një vlerë prej 26.9 miliardë eurosh. Ndërkohë eksportet e makinerive ranë me 9.0 për qind në 24.1 miliardë euro.
Kurse industria farmaceutike arriti të ruajë volumin e saj të eksporteve, të cilat u rritën me 0.7 për qind në një vlerë prej 26.2 miliardë euro.
Nga janari deri në nëntor 2025 SHBA-ja humbi gjithashtu pozicionin e saj si partneri më i rëndësishëm tregtar i Gjermanisë, një pozicion që e kishin fituar për herë të parë në vitin 2024. Tani partneri më i rëndësishëm tregtar i Gjermanisë është sërish Kina.
Tregtia e përgjithshme me Republikën Popullore të Kinës, pra vlera e të gjitha eksporteve dhe importeve, arriti në këtë periudhë afërsisht 230.8 miliardë euro. Kurse ajo me SHBA-në ishte vetëm 222,8 miliardë euro. /Telegrafi/
Organizatorët e konferencës së sigurisë në Mynih të Gjermanisë thanë se kanë anuluar ftesat drejtuar qeverisë iraniane për edicionin e këtij viti, nga 13 deri më 15 shkurt, pas represionit ndaj protestuesve, njofton sot agjencia France Presse.
âPara disa javĂ«sh u dĂ«rguan ftesa pĂ«r disa pĂ«rfaqĂ«sues tĂ« qeverisĂ« iraniane. NĂ« dritĂ«n e zhvillimeve aktuale, Konferenca e SigurisĂ« nĂ« Mynih nuk do tâi pranojĂ« kĂ«to ftesaâ, tha njĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«s i ngjarjes pĂ«r AFP.
Protestat për shkak të kostove të jetesës shpërthyen në Iran më 28 dhjetor dhe u bënë një nga ngjarjet më të mëdha kundër regjimit që nga shpallja e Republikës Islamike në vitin 1979, shkruan reuters.
Organizata joqeveritare norvegjeze Iran Human Rights (IHR) thotë se të paktën 3,428 persona kanë humbur jetën, raste këto të konfirmuara nga IHR ose burime të pavarura.
Vlerësime të tjera flasin për mbi 5000 të vdekur ose edhe disa për 20 mijë, por mungesa e internetit e vështirëson verifikimin nga organizatat joqeveritare dhe mediat.
Më herët, një zëdhënës i Ministrisë së Jashtme të Gjermanisë u pyet për raportimet se ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi ishte ftuar në konferencën e sigurisë në Mynih.
âDuke pasur parasysh pĂ«rplasjen e pĂ«rgjakshme me protestuesit, nuk besojmĂ« se pjesĂ«marrja e tij do tĂ« ishte e pĂ«rshtatshmeâ, u pĂ«rgjigj ai.
Ndryshe, konferenca e Sigurisë në Mynih është një ngjarje vjetore në kalendarin diplomatik që tërheq rregullisht politikanët kryesorë botërorë. /Telegrafi/
Me afro 60 shtete pjesëmarrëse përfaqësuar nga ministrat, zv.ministrat, sekretarë shtetërorë dhe liderë kyç global të sektorit të bujqësisë, Republika e Kosovës ishte pjesë e Forumit Global për Ushqim dhe Bujqësi, në Berlin të Gjermanisë.
Kështu ka shkruar ministri në detyrë, Imri Delemezi përmes një postimi në rrjetin social në Facebook.
Tutje ai ka shkruar se gjatĂ« kĂ«tij Forumi, nĂ« kuadĂ«r tĂ« Grupit Teknik pĂ«r Zhvillim Regjional dhe Rural nĂ« EvropĂ«n Juglindore (SĂG), pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« Republika e KosovĂ«s e udhĂ«hoqi takimin e ministrave tĂ« bujqĂ«sisĂ« tĂ« EvropĂ«s Juglindore, duke konfirmuar rolin e saj gjithnjĂ« e mĂ« aktiv e vlerorĂ« nĂ« bashkĂ«punimin rajonal dhe proceset integruese evropiane.
Si ministër i Bujqësisë, Pylltarisë dhe Zhvillimit Rural, gjatë adresimeve të mija theksova se Republika e Kosovës është e përkushtuar në përmbushjen e kritereve për integrim në Bashkimin Evropian, përmes reformave të vazhdueshme, përafrimit të politikave dhe legjislacionit me standardet e BE-së, si dhe ndërtimit të një sektori bujqësor modern dhe të qëndrueshëm e në përputhje me nevojat e shoqërisë sonë.
PĂ«r tri ditĂ« intensive, bashkĂ« me delegacionin nga MBPZhR zhvilluam dhjetĂ«ra takime bilaterale dhe nĂ« margjinat e konferencĂ«s me partnerĂ« strategjikĂ«, pĂ«rfshirĂ« ministrat homologĂ« tĂ« KroacisĂ«, BullgarisĂ«, HungarisĂ«, si dhe BankĂ«n BotĂ«rore, OrganizatĂ«n BotĂ«rore pĂ«r ShĂ«ndetin e KafshĂ«ve (ĂOAH), OrganizatĂ«n e Kombeve tĂ« Bashkuara pĂ«r Ushqim dhe BujqĂ«si (FAO). NĂ« fokus ishin investimet nĂ« siguri ushqimore, ujitje dhe infrastrukturĂ«, rritja e produktivitetit dhe konkurrueshmĂ«risĂ«, standardet veterinare, mbrojtjen nga reshjet atmosferike, digjitalizimi i bujqĂ«sisĂ«, resurset njerĂ«zore dhe pĂ«rafrimi me politikat e Bashkimit Evropian.
Edhe njëherë Republika e Kosovës konfirmoi përkushtimin për reforma dhe bashkëpunim ndërkombëtar, duke u dëshmuar si partner i besueshëm rajonal dhe evropian për zhvillim, investime dhe siguri ushqimore.
Republika e Kosovës falënderon shtetet mike, përfshirë Gjermaninë, që përmes GFFA-së mundëson vlerësimin pozitiv dhe promovimin e Kosovës përmes dhe gjatë konferencave të tilla.
Edhe nga Ambasada e Gjermanisë në Kosovës thuhet se Kosova u përfaqësua nga Ministri në largim Imri Delemezi dhe u takua me Ministrin Federal Gjerman të Bujqësisë, Ushqimit dhe Komunitetit, Alois Rainer.
Sipas njoftimit thuhet se takimi u pĂ«rqendrua nĂ«: PĂ«rputhjen me BE-nĂ« â Acquis, plane konkrete veprimi pĂ«r bujqĂ«si dhe pylltari tĂ« qĂ«ndrueshme, zgjerimin e bashkĂ«punimit tregtar dhe ekonomik. /Telegrafi/
Në fillim të vitit, burrat gjermanë të moshës 18 vjeç filluan të merrnin një pyetësor të detyrueshëm, që regjistronte përshtatshmërinë e tyre për shërbimin ushtarak sipas një ligji të miratuar muajin e kaluar.
Bashkimi me ushtrinë është vullnetar për momentin, por ligji i lejon qeverisë të prezantojë shërbimin e detyrueshëm për të përmbushur qëllimin e saj për të ndërtuar atë që ajo thotë se do të jetë ushtria më e fortë në Evropë, për herë të parë që nga Lufta e Dytë Botërore.
NĂ« nĂ«ntorin e kaluar, personeli aktiv nĂ« detyrĂ« ishte 184,000 trupa, njĂ« rritje prej 2,500 qĂ« nga maji, kur kancelari Friedrich Merz i tha pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« parlamentit se ushtria, ose Bundeswehr, âduhet tĂ« bĂ«het ushtria mĂ« e fortĂ« konvencionale e EvropĂ«sâ.
âĂshtĂ« mĂ« e madhja qĂ« kanĂ« pasur pĂ«r njĂ« kohĂ« shumĂ« tĂ« gjatĂ« dhe Ă«shtĂ« tashmĂ« forca mĂ« e fortĂ« qĂ« kemi pasur qĂ« nga viti 2021â, tha pĂ«r Al Jazeera, Timo Graf, njĂ« studiues i lartĂ« nĂ« QendrĂ«n Bundeswehr tĂ« HistorisĂ« Ushtarake dhe Shkencave Sociale nĂ« Potsdam.
Qeveria po josh anëtarët e shërbimit vullnetar me kontrata 23-mujore, me paga dhe përfitime bujare. Këto kontrata mund të zgjaten më pas deri në shërbim profesional të pacaktuar, transmeton Telegrafi.
"Paga është 2,600 euro (3,000 dollarë), dhe për shkak se strehimi është falas, sigurimi mjekësor është falas, ata do të përfundojnë duke pasur diçka si 2,300 euro (2,700 dollarë) pas taksave dhe zbritjeve. Janë shumë para për të rinjtë", tha Graf.
Gjermania është zotuar në NATO për të arritur 260,000 personel aktiv deri në vitin 2035 dhe për të dyfishuar rezervistët e saj në 200,000. Kjo do ta sillte atë afër ushtrisë prej gjysmë milioni ushtarësh që kishte në fund të Luftës së Ftohtë. Lajmi e ka shqetësuar Moskën.
"Qeveria e re e Gjermanisë po përshpejton përgatitjet për një përballje ushtarake në shkallë të plotë me Rusinë", tha ambasadori i Rusisë në Gjermani, Sergey Nechayev, për portalin gjerman të lajmeve Apolut në një intervistë muajin e kaluar.
Megjithatë, nga pikëpamja gjermane, është refuzimi i Rusisë për t'u tërhequr nga Ukraina që ka nxitur vullnetin politik për të shpenzuar 108 miliardë euro (125 miliardë dollarë) për të rindërtuar forcat e armatosura këtë vit, ekuivalente me 2.5 përqind të produktit të brendshëm bruto (GDP), dhe më shumë se dyfishi i buxhetit të vitit 2021 prej 48 miliardë eurosh (56 miliardë dollarë).
"Vetëm brenda një viti, kemi kaluar nga 58 përqind në 65 përqind mbështetje për një rritje të shpenzimeve për mbrojtjen", tha Graf.
Deri në vitin 2030, Gjermania do të shpenzojë 3.5 përqind të GDP-së së saj për mbrojtje.
Sipas një sondazhi të dhjetorit nga Politbarometer, një sondazh zgjedhor dhe program televiziv gjerman, tetë nga 10 gjermanë tani janë të bindur se presidenti rus Vladimir Putin nuk është serioz në lidhje me ndjekjen e një marrëveshjeje paqeje në luftën në Ukrainë, dhe shumë kanë filluar t'u besojnë paralajmërimeve të zyrtarëve të inteligjencës se Rusia planifikon ta zgjerojë përfundimisht luftën e saj në vendet e NATO-s.
Viti "2029 është paraqitur si një datë e mundshme për Rusinë për të sulmuar NATO-n, dhe kjo është bërë data e referencës për njerëzit", tha Graf.
"Mund të shohim gjatë katër viteve të fundit të kësaj lufte se kemi ecur në gjumë, duke mos e kuptuar seriozitetin e situatës. E ardhmja e Evropës është në lojë këtu", shtoi ai.
Gjermanët humbin besimin në SHBA-në e Trumpit
Perceptimi i kërcënimit nga Rusia është vetëm njëra anë e ekuacionit. Shoqëria gjermane e ka gjetur humbjen e besimit në Shtetet e Bashkuara gjatë vitit të kaluar po aq transformuese.
Një sondazh i kryer nga kanali shtetëror ZDF në qershor 2025 i pyeti gjermanët: "A do të vazhdojnë SHBA-të të garantojnë sigurinë e Evropës si pjesë e NATO-s?" Shtatëdhjetë e tre përqind thanë jo. Deri në dhjetor, kjo shumicë ishte rritur në 84 përqind.
Nëntë nga 10 gjermanë tani e shohin ndikimin politik të SHBA-së në Evropë si të dëmshëm, duke pasur frikë nga inkurajimi i hapur i partive të ekstremit të djathtë, miqësore me Rusinë, siç ndodhi në zgjedhjet federale të Gjermanisë në shkurt të vitit të kaluar.
Strategjia e SigurisĂ« KombĂ«tare e presidentit tĂ« SHBA-sĂ«, Donald Trump, e publikuar nĂ«ntorin e kaluar, i mĂ«soi EvropĂ«s se ajo pĂ«rballet me âzhdukje qytetĂ«rimiâ, pĂ«r shkak tĂ« rregullimit tĂ« tepĂ«rt nga Brukseli dhe âpolitikave tĂ« migracionit qĂ« po transformojnĂ« kontinentin dhe po krijojnĂ« konflikte, censurĂ« tĂ« fjalĂ«s sĂ« lirĂ« dhe shtypje tĂ« opozitĂ«s politike, ulje tĂ« lindjeve dhe humbje tĂ« identiteteve kombĂ«tare dhe vetĂ«besimitâ â pozicione nativiste tĂ« mbajtura nga e djathta ekstreme e EvropĂ«s.
âAta e kanĂ« kuptuar, Trump nuk ka asnjĂ« interes tĂ« ndihmojĂ« GjermaninĂ« fareâ, tha gjenerali Ben Hodges, i cili dikur komandonte forcat amerikane nĂ« EvropĂ«.
âStrategjia e SigurisĂ« KombĂ«tare ishte e tmerrshme, ishte njĂ« gisht i mesĂ«m gjigant nga Trump drejt EvropĂ«sâ, i tha ai Al Jazeera-s.
Gjermanët kanë kaq pak besim te Uashingtoni, sa gjashtë nga 10 nuk i besojnë më as pengesës bërthamore të SHBA-së, dhe tre të katërtat do të donin ta shihnin atë të zëvendësuar me një pengesë anglo-franceze.
âNjerĂ«zit qĂ« e vlerĂ«sojnĂ« NATO-n dhe ata qĂ« janĂ« pro-BE-sĂ« pajtohen me idenĂ« e njĂ« NATO-je evropianeâ, tha Graf.
âGjermanĂ«t ende e vlerĂ«sojnĂ« NATO-n si njĂ« organizatĂ« mbrojtĂ«se, por ata nuk u besojnĂ« amerikanĂ«ve qĂ« tĂ« luajnĂ« rolin e tyre nĂ« NATO, dhe ata mbĂ«shtesin idenĂ« e njĂ« NATO-je evropianeâ, shtoi ai.
Graf tha se sondazhet e Bundeswehr treguan se mbështetja për një ushtri evropiane, gjithmonë e dyshimtë në Gjermani, për sigurinë e së cilës NATO u ndërtua posaçërisht në vitin 1949, u rrit vitin e kaluar me 10 pikë në 57 përqind.
A do ta kryejë Gjermania punën?
Premtimi i Merz nuk është i ri. Paraardhësi i tij, socialdemokrati Olaf Scholz, kishte premtuar gjithashtu të ndërtonte ushtrinë më të fortë të Evropës në vitin 2022, vitin kur Rusia nisi pushtimin e saj të plotë të Ukrainës.
Por, megjithëse Scholz arriti që parlamenti të miratonte një rritje të vetme prej 120 miliardë dollarësh në shpenzimet e mbrojtjes, paratë shtesë filluan të rrjedhin vetëm më vonë, në vitin 2024.
Qeveria e Scholz në atë kohë fajësoi procedurat burokratike, por disa besojnë se kishte edhe pengesa kulturore.
"Bundeswehr nuk u perceptua pozitivisht dhe, për këtë arsye, askush me mendje të shëndoshë nuk do ta zgjidhte atë si karrierë. Pra, atëherë do të ishte një gjë më specifike për t'u bërë, ndoshta më shumë për njerëzit në anën e djathtë të spektrit politik", tha për Al Jazeera, Minna Alander, një bashkëpunëtore në Qendrën për Analizën e Politikave Evropiane e specializuar në siguri dhe mbrojtje.
"Gjermanët e arsimuar mirë, gjermanët më të vjetër, u rritën duke dëgjuar se sa e tmerrshme ishte Gjermania naziste", tha gjenerali Hodges, i cili tani jeton në Gjermani.
âDhe pĂ«r gjermanĂ«t e moshuar qĂ« ishin fĂ«mijĂ« gjatĂ« luftĂ«s, makthi mĂ« i keq pĂ«r ta do tĂ« ishte njĂ« luftĂ« me RusinĂ«, ose pa Shtetet e Bashkuaraâ, shtoi ai.
Por perceptimet kanĂ« ndryshuar me shpejtĂ«si qĂ« nga viti 2022. Merz erdhi nĂ« pushtet duke dĂ«nuar si MoskĂ«n ashtu edhe Uashingtonin, duke kĂ«rkuar âpavarĂ«siâ nga SHBA-ja.
Në kohën kur ai mori detyrën, parlamenti kishte miratuar tashmë një pezullim të kufijve kushtetues të deficitit për t'i dhënë atij një rritje të madhe dhe të përhershme të shpenzimeve të mbrojtjes. Muajin e kaluar, parlamenti miratoi afërsisht 60 miliardë dollarë në prokurime të mbrojtjes.
âNe kurrĂ« nuk mbĂ«shtetemi nĂ« proceset evropianeâ
Analistët besojnë se narrativat pro-Kremlin do të vazhdojnë të kërkojnë të shfrytëzojnë çdo skepticizëm latent që ekziston.
âNdjeshmĂ«ria ndaj rekrutimit Ă«shtĂ« diçka qĂ« rusĂ«t po e paketojnĂ« nĂ« narrativat e tyre propagandistike pĂ«r shumĂ« shoqĂ«ri nĂ« EvropĂ«â, tha Victoria Vdovychenko, njĂ« eksperte e luftĂ«s hibride nĂ« QendrĂ«n pĂ«r GjeopolitikĂ« tĂ« Universitetit tĂ« Kembrixhit.
âGjermania Ă«shtĂ« njĂ« prej tyre, kĂ«shtu qĂ« nĂ« thelb, do tĂ« shihni njĂ« rritje tĂ« lajmeve nĂ« lidhje me sa keq Ă«shtĂ« qĂ« gjermanĂ«t po dĂ«rgojnĂ« fĂ«mijĂ« pĂ«r t'u vrarĂ«â, i tha ajo Al Jazeera-s.
Ajo është gjithashtu e kujdesshme për kohën që do të duhet që paratë dhe vullneti politik të përkthehen në kapacitet industrial dhe forcë.
Scholz u zotua të krijojë një brigadë për të mbrojtur hendekun Suwalki, një qafë të cenueshme toke lituaneze e vendosur midis Bjellorusisë dhe Kaliningradit, një territor i mbajtur nga Rusia në Detin Baltik, por rekrutimi, trajnimi dhe pajisja e saj është ende në proces.
"Ne nuk jemi njerëz budallenj, kështu që nuk mbështetemi kurrë në proceset evropiane, idenë se kushdo do të vijë si zot për të na ndihmuar. Ne e kuptojmë patjetër, është populli ynë ai që do të jetë gjithmonë në ballë", tha Vdovychenko, e cila është ukrainase. /Telegrafi/
Ministrat e Financave gjermanë dhe francezë thanë të hënën se fuqitë evropiane nuk do të shantazhohen dhe se do të ketë një përgjigje të qartë dhe të bashkuar ndaj kërcënimeve të presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për tarifa më të larta mbi Grenlandën.
Trump u zotua të shtunën të zbatojë një valë tarifash në rritje mbi importet nga aleatët evropianë derisa Shtetet e Bashkuara të lejohen të blejnë Grenlandën, duke intensifikuar një mosmarrëveshje mbi të ardhmen e ishullit të madh Arktik të Danimarkës.
"Gjermania dhe Franca bien dakord: Ne nuk do të lejojmë veten të shantazhohemi", tha Ministri gjerman i Financave, Lars Klingbeil në ministrinë e tij, ku u takua me homologun e tij francez.
"Shantazhet midis aleatëve prej 250 vitesh, shantazhet midis miqve, janë padyshim të papranueshme", tha ministri francez i Financave, Roland Lescure në të njëjtin aktivitet.
Udhëheqësit e BE-së do të diskutojnë opsionet në një samit emergjent në Bruksel të enjten. Një opsion është një paketë tarifash mbi 93 miliardë euro (107.7 miliardë dollarë) të importeve amerikane, që mund të hyjnë automatikisht në fuqi më 6 shkurt pas një pezullimi gjashtëmujor.
"Ne evropianët duhet ta bëjmë të qartë: Kufiri është arritur. Dora jonë është shtrirë, por nuk jemi të përgatitur të shantazhohemi", tha Klingbeil.
Opsioni tjetër është "Instrumenti Kundër-Shtrëngimit", i patestuar deri më tani, i cili mund të kufizojë qasjen në tenderët publikë, investimet ose aktivitetin bankar ose të kufizojë tregtinë e shërbimeve, në të cilat SHBA-të kanë një suficit me bllokun, duke përfshirë shërbimet digjitale.
Lescure tha se megjithëse instrumenti kundër-shtrëngimit i BE-së ishte mbi të gjitha një pengesë, ai duhet të merret në konsideratë në rrethanat aktuale.
"Franca dëshiron që ne ta shqyrtojmë këtë mundësi, duke shpresuar sigurisht që parandalimi do të mbizotërojë", tha Lescure.
Ai shtoi se shpresonte që marrëdhënia transatlantike të rikthehet në "miqësore dhe të bazuar në negociata dhe jo në një marrëdhënie të bazuar në kërcënime dhe shantazh".
Klingbeil tha se nuk ishte i interesuar për përshkallëzim, pasi kjo do të vinte në kurriz të ekonomive në të dy anët e Atlantikut.
Klingbeil dhe homologu amerikan i Lescure, Scott Bessent, thanë të dielën se "dobësia" evropiane e bëri të domosdoshme kontrollin amerikan të Grenlandës për stabilitetin global.
"Objektivi ynë në ditët, javët, tremujorët dhe vitet në vijim është ta bindim me mirësjellje, por me vendosmëri Scott Bessent se ai gabon", tha Lescure.
Lescure tha se Evropa duhej të miratonte reforma për të rritur avantazhin dhe produktivitetin e saj teknologjik, në mënyrë që të provonte se Evropa ishte vërtet e fortë.
Klingbeil tha se me 27 vende evropiane dhe 450 milionë qytetarë, BE duhet të zhvillojë forcë - ekonomikisht, në politikën e sigurisë dhe politikisht - në mënyrë që askush të mos dyshojë se Evropa është e dobët.
"Ajo që pres nga ne si evropianë është që për një çështje që ka të bëjë me integritetin dhe sovranitetin e një vendi, ne të vendosim shumë qartë një shenjë ndalimi dhe të themi: Ne nuk do të ndjekim këtë rrugë", tha Klingbeil. /Telegrafi/
"Rezultatet e zbulimit do të analizohen në ditët në vijim".
The German Bild reports that less than 44 hours after the German soldiers landed in Greenland "to demonstrate a presence" in the face of President Trump's threats, they were instructed to leave Greenland.
Dislokimi vjen pas shtytjes agresive të presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për të blerë Grenlandën, një ishull Arktik gjysmë-autonom i pasur me burime, që është zyrtarisht pjesë e Danimarkës, një anëtare e NATO-s.
Të shtunën, Trump përshkallëzoi tensionet duke njoftuar tarifa shtesë për tetë vende evropiane, përfshirë Gjermaninë, Mbretërinë e Bashkuar dhe Danimarkën, duke filluar nga shkurti.
Ai tha se masat e shkallëzuara do të mbeten në fuqi derisa të arrihet një marrëveshje për "blerjen e plotë dhe totale të Groenlandës" dhe kritikoi praninë e trupave evropiane në ishull.
Trump argumenton se SHBA-të kanë nevojë për Groenlandën për të garantuar sigurinë në Arktik, duke i justifikuar planet e tij me shqetësime sigurie rreth kërcënimeve nga Kina dhe Rusia në rajon.
Por aleatët e NATO-s thonë gjithashtu se Grenlanda nuk ka nevojë të merret nga SHBA-të për të mbrojtur Arktikun. /Telegrafi/
Danimarka, Finlanda, Franca, Gjermania, Holanda, Norvegjia, Suedia dhe Mbretëria e Bashkuar publikuan sot një deklaratë të përbashkët, në të cilën kanë dënuar kërcënimet e fundit të SHBA-së për vendosjen e tarifave për shkak të Grenlandës, duke riafirmuar përkushtimin e tyre ndaj sigurisë në Arktik, duke ruajtur njëkohësisht sovranitetin e tyre, transmeton Anadolu.
âKĂ«rcĂ«nimet me tarifa dĂ«mtojnĂ« marrĂ«dhĂ«niet transatlantike dhe rrezikojnĂ« njĂ« spiralĂ« tĂ« rrezikshme nĂ« rĂ«nie. Ne do tĂ« vazhdojmĂ« tĂ« qĂ«ndrojmĂ« tĂ« bashkuar dhe tĂ« koordinuar nĂ« pĂ«rgjigjen tonĂ«. Jemi tĂ« pĂ«rkushtuar pĂ«r tĂ« mbrojtur sovranitetin tonĂ«â, thuhet nĂ« deklaratĂ«.
Ajo rithekson angazhimin e tetĂ« vendeve pĂ«r forcimin e sigurisĂ« nĂ« Arktik âsi njĂ« interes i pĂ«rbashkĂ«t transatlantikâ.
âStĂ«rvitja daneze e parapĂ«rgatitur âQĂ«ndrueshmĂ«ria e Arktikutâ, e zhvilluar me aleatĂ«t, i pĂ«rgjigjet kĂ«saj nevoje. Ajo nuk pĂ«rbĂ«n kĂ«rcĂ«nim pĂ«r askĂ«ndâ, theksohet nĂ« deklaratĂ«.
NĂ« deklaratĂ« Ă«shtĂ« shprehur gjithashtu âsolidaritet i plotĂ«â me DanimarkĂ«n dhe GrenlandĂ«n.
âDuke u bazuar nĂ« procesin e nisur javĂ«n e kaluar, jemi tĂ« gatshĂ«m tĂ« angazhohemi nĂ« dialog tĂ« bazuar nĂ« parimet e sovranitetit dhe integritetit territorial, tĂ« cilat i mbĂ«shtesim fuqishĂ«mâ, shtohet mĂ« tej.
Presidenti amerikan Donald Trump deklaroi tĂ« shtunĂ«n se Washingtoni do tĂ« vendosĂ« tarifa 10 pĂ«r qind pĂ«r mallrat nga Danimarka, Norvegjia, Suedia, Franca, Gjermania, MbretĂ«ria e Bashkuar, Holanda dhe Finlanda duke filluar nga 1 shkurti, tĂ« cilat do tĂ« rriten nĂ« 25 pĂ«r qind nĂ« qershor, derisa tĂ« arrihet njĂ« marrĂ«veshje pĂ«r âblerjen e plotĂ« dhe totale tĂ« GrenlandĂ«sâ.
Login
