Përmbytja e Vlorës në 2024 nuk ishte nga reshjet
Esmeralda TopiÂ
MĂ«ngjesi i 4 tetorit 2024 e gjeti VlorĂ«n tĂ« zhytur nĂ«n ujĂ«. Shiu i rrĂ«mbyer mbuloi lagje tĂ« tĂ«ra, aq sa nga dronĂ«t e mediave qyteti i ngjante âVeneziasâ, ku nĂ« vend tĂ« gondolave lundronin makinat.Â
Vlora u gjunjĂ«zua nga reshjet pĂ«r disa ditĂ«, duke nxjerrĂ« nĂ« pah dobĂ«sitĂ« e njĂ« sistemi kullimi tĂ« amortizuar dhe mungesĂ«n e reagimit institucional. MirĂ«po, kryeministri Edi Rama kishte njĂ« tjetĂ«r shpjegim pĂ«r pĂ«rmbytjen masive tĂ« qytetit bregdetar.Â
âE kemi parĂ« se çfarĂ« ndodhi nĂ« Austri dhe pamĂ« se çfarĂ« ndodhi nĂ« ditĂ«t kur kĂ«tu u pĂ«rmbyt Vlora, nĂ« BosnjĂ« ku humbĂ«n jetĂ«n shumĂ« njerĂ«z⊠Ka njĂ« shpjegim tĂ« thjeshtĂ« pĂ«rtej analizave popullore dhe tendencioze qĂ« i bĂ«hen pĂ«rmbytjeve, qĂ« ka ndryshuar formacioni i reshjeve,â tha ai.Â
Kryeministri e vendosi theksin tek intensiteti i reshjeve, duke sugjeruar se edhe njĂ« infrastrukturĂ« âekselenteâ nuk do tĂ« pĂ«rballonte goditjen e parĂ« pa organizim dhe trajnim tĂ« strukturave. Auditimet nxorrĂ«n nĂ« pah tĂ« kundĂ«rtĂ«n.
Përmbytja ishte e parandalueshme
NjĂ« raport i detajuar i Kontrollit tĂ« LartĂ« tĂ« Shtetit mbi pĂ«rmbytjet masive tĂ« vitit 2024 nĂ« VlorĂ«, i publikuar sĂ« fundmi, ka gjetje tĂ« cilat rrĂ«zojnĂ« narrativĂ«n e âformacionit tĂ« reshjeveâ.Â
Shkaku kryesor i pĂ«rmbytjeve sipas KLSH-sĂ« lidhet me mungesĂ«n e pastrimit tĂ« kanaleve kulluese prej dekadash, tĂ« cilat janĂ« arteriet kryesore tĂ« kullimit tĂ« reshjeve pĂ«r relievin e qytetit. Â
âKanalet kulluese KK2 AkĂ«rni, KK3 AkĂ«rni dhe KUL Orikum, rezultuan mĂ« shumĂ« se 15 vjet tĂ« pa pastruara, ndĂ«rsa segmente brenda qytetit nuk janĂ« pastruar pĂ«r mbi 30 viteâ- KLSH.Â
Pastrimi i kanaleve dhe rehabilitimi i sistemit kullues është një detyrë urgjente thekson Kontrolli i Lartë i Shtetit, sepse në të kundërt, qyteti është i rrezikuar gjithmonë nga përmbytjet.
Një tjetër problematikë sipas KLSH-së ka qënë mosfunksionimi në kapacitet të plotë të Hidrovorit të Akërnisë. Në ditën e përmbytjes ky hidrovor punoi vetëm me 45% të kapacitetit, pa pompa rezervë, pa gjenerator emergjence dhe me tension elektrik të ulët. KLSH shton se Këshilli i Qarkut nuk e shpalli gjendjen e emergjencës civile, ndërkohë që Bashkia nuk kërkoi kryerjen e vlerësimit të dëmeve për banesat.
âNĂ« pĂ«rfundim, nĂ«se e gjithĂ« infrastruktura dhe sistemi i kanaleve kulluese do tĂ« kishin qenĂ« funksionale dhe do tĂ« operonin me kapacitet tĂ« plotĂ«, rreziku qĂ« qyteti i VlorĂ«s tĂ« pĂ«sonte pĂ«rmbytje, si ajo e datĂ«s 04.10.2024, do tĂ« ishte i ulĂ«tâ, argumenton Kontrolli i LartĂ« i Shtetit.
Si pasojĂ« e pĂ«rmbytjeve, Bashkia e VlorĂ«s evidentoi 375 familje tĂ« dĂ«mtuara, pĂ«r tĂ« cilat ndau njĂ« fond dĂ«mshpĂ«rblimi prej 54 milionĂ« lekĂ«sh.Â
Përgjegjësia është institucionale
PĂ«rmbytjet e VlorĂ«s nĂ« tetor 2024 nxorĂ«n nĂ« pah jo vetĂ«m dobĂ«sitĂ« teknike tĂ« sistemit tĂ« kullimit, por edhe problemet e thella tĂ« qeverisjes.Â
Agron Haxhimali thekson se ato ishin âpasojĂ« e dĂ«shtimeve tĂ« akumuluara nĂ« menaxhimin e infrastrukturĂ«s sĂ« kullimit nĂ«ntoksore dhe mbitokĂ«sore dhe jo thjesht e reshjeve intensiveâ. âPĂ«rmbytja u pĂ«rshkallĂ«zua nga pastrimi i pamjaftueshĂ«m i kanaleve dhe kapaciteti i kufizuar i hidrovoritâ, shton ai. Â
NĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n linjĂ« kritike, Zef Preçi e sheh konstatimin e KLSH-sĂ« si dĂ«shmi tĂ« mĂ«nyrĂ«s se si qeveriset vendi. âKanalet kulluese kanĂ« mĂ« shumĂ« se 15 vjet qĂ« nuk janĂ« pastruar, njĂ« tregues i paqartĂ«sisĂ« sĂ« kompetencave, korrupsionit dhe klientelizmit nĂ« rritjeâ, thotĂ« ai.Â
Preçi akuzon qeverinë për mungesë transparence dhe për tendera të dyshimtë.
âQershia mbi tortĂ«â qeveria qĂ« nuk mban asnjĂ« pĂ«rgjegjĂ«si por âe kthen dhimbjen nĂ« forcĂ«â duke kryer tendera tĂ« rinj, edhe kĂ«ta shumica tĂ« dyshuar si korruptivĂ«â, thekson Preçi.
Të dy ekspertët bien dakord se rrënja e problemit është neglizhenca institucionale dhe mungesa e mirëmbajtjes, duke kërkuar një reformë të thellë në menaxhimin e ujërave dhe një ndarje të qartë përgjegjësish mes institucioneve.
PĂ«rfundimÂ
Përmbytja e 4 tetorit 2024 në Vlorë ishte e parandalueshme dhe nuk mund të justifikohet me reshje të pazakonta, por sepse sistemi i kullimit mungon. Dhe ky fakt e bën narrativën e qeverisë jo vetëm të pasaktë, por edhe të rrezikshme, sepse fsheh përgjegjësinë dhe vonon zgjidhjet që nevojiten me urgjencë në Vlorë.
Nisur nga tĂ« dhĂ«nat e mbledhura, deklaratĂ«n e kryeministrit Edi Rama se pĂ«rmbytja e VlorĂ«s nĂ« tetor tĂ« 2024 ishte pasojĂ« e âformacionit tĂ« reshjeveâ e kategorizojmĂ« tĂ« pavĂ«rtetĂ«.
The post Përmbytja e Vlorës në 2024 nuk ishte nga reshjet appeared first on Faktoje.al.
