Shtetet e Bashkuara sapo pĂ«rfunduan dy ditĂ« bisedimesh me negociatorĂ« ukrainas dhe evropianĂ« nĂ« Berlin tĂ« GjermanisĂ«, tĂ« ndjekura nga diskutime tĂ« tjera mes udhĂ«heqĂ«sve nĂ« EvropĂ« â tĂ« gjitha kĂ«to qĂ« pĂ«rfunduan me sinjale pozitive pĂ«r njĂ« marrĂ«veshje paqeje nĂ« tĂ« ardhmen.
Bisedimet u pĂ«rqendruan te garancitĂ« e sigurisĂ« pĂ«r UkrainĂ«n, me qĂ«llim frenimin e agresionit tĂ« mundshĂ«m rus nĂ« tĂ« ardhmen; njĂ« çështje qĂ« â pavarĂ«sisht deklaratave pozitive â mbetet njĂ« nga pikat kryesore tĂ« mospajtimit nĂ« negociatat me MoskĂ«n.
Pengesa tjetĂ«r madhore Ă«shtĂ« e ardhmja e rajonit tĂ« Donbasit nĂ« UkrainĂ«, pĂ«r tĂ« cilin Rusia kĂ«rkon qĂ« Kievi tâia dorĂ«zojĂ« kontrollin si kusht pĂ«r arritjen e marrĂ«veshjes.
UdhĂ«heqĂ«sit botĂ«rorĂ« tĂ« hĂ«nĂ«n nĂ« mbrĂ«mje folĂ«n pĂ«r âpĂ«rparim tĂ« ndjeshĂ«mâ, shkruan CNN.
Gjermania njoftoi se ekziston njĂ« mundĂ«si e vogĂ«l, por reale, pĂ«r njĂ« marrĂ«veshje sĂ« shpejti, duke hedhur gjithashtu idenĂ« e njĂ« armĂ«pushimi gjatĂ« periudhĂ«s sĂ« Krishtlindjeve, ndĂ«rsa presidenti amerikan, Donald Trump tha se âtani jemi mĂ« afĂ«r se kurrĂ« mĂ« parĂ«â. Por ku qĂ«ndrojnĂ« realisht gjĂ«rat?
ĂfarĂ« ndodhi nĂ« bisedimet nĂ« Berlin?
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky dhe kryenegociatori Rustem Umerov u takuan në kryeqytetin gjerman me Steve Witkoff, të dërguarin special të Trumpit, dhe Jared Kushner, dhëndrin e presidentit amerikan. Në bisedime iu bashkua edhe kancelari gjerman Friedrich Merz, ku negociatorët shqyrtuan versionin më të fundit të planit të paqes të mbështetur nga SHBA-ja.
âKjo nuk do tĂ« thotĂ« se tani kemi njĂ« plan tĂ« pĂ«rsosur, por Ă«shtĂ« njĂ« version shumĂ« i zbatueshĂ«mâ, tha Zelensky para gazetarĂ«ve nĂ« Berlin dhe shtoi se âamerikanĂ«t duan njĂ« zgjidhje tĂ« shpejtĂ«; ne kujdesemi qĂ« tĂ« ruajmĂ« cilĂ«sinĂ« edhe me kĂ«tĂ« ritĂ«m. NĂ«se shpejtĂ«sia dhe cilĂ«sia pĂ«rputhen, ne jemi plotĂ«sisht dakordâ.
Zelensky tha tĂ« martĂ«n se gjatĂ« bisedimeve pĂ«r paqen ka punuar me SHBA-nĂ« ânĂ« detaje shumĂ« tĂ« hollĂ«sishme mbi dokumente qĂ« mund ta ndalin luftĂ«n dhe tĂ« garantojnĂ« sigurinĂ«â.
âĂdo detaj i vetĂ«m ka rĂ«ndĂ«si, sepse asnjĂ« detaj nuk duhet tĂ« shndĂ«rrohet nĂ« njĂ« shpĂ«rblim pĂ«r agresionin e RusisĂ«â, u tha ai deputetĂ«ve tĂ« parlamentit holandez nĂ« HagĂ«, transmeton Telegrafi.
Aktualisht janĂ« pesĂ« dokumente tĂ« veçanta nĂ« diskutim brenda marrĂ«veshjes sĂ« propozuar tĂ« paqes â ato pĂ«rfshijnĂ« garanci sigurie âligjĂ«risht detyrueseâ qĂ« do tĂ« votoheshin nga Kongresi i SHBA-sĂ«, si edhe plane pĂ«r financimin e rimĂ«kĂ«mbjes sĂ« UkrainĂ«s pas luftĂ«s.
UdhĂ«heqĂ«sit e Bashkimit Evropian, DanimarkĂ«s, FinlandĂ«s, FrancĂ«s, GjermanisĂ«, ItalisĂ«, HolandĂ«s, NorvegjisĂ«, PolonisĂ«, SuedisĂ« dhe MbretĂ«risĂ« sĂ« Bashkuar u mblodhĂ«n nĂ« Berlin pĂ«r diskutime tĂ« veçanta, pas tĂ« cilave u angazhuan tĂ« punojnĂ« sĂ« bashku me SHBA-nĂ« pĂ«r tĂ« âofruar garanci tĂ« forta sigurie dhe masa mbĂ«shtetĂ«se pĂ«r rimĂ«kĂ«mbjen ekonomike tĂ« UkrainĂ«sâ.
Kremlini tha të martën se ende nuk e kishte parë tekstin e propozimeve më të fundit për garancitë e sigurisë për Ukrainën të ngjashme me ato të NATO-s.
âNe duam paqe; nuk duam njĂ« armĂ«pushim qĂ« tâi japĂ« UkrainĂ«s njĂ« hapĂ«sirĂ« frymĂ«marrjeje dhe ta pĂ«rgatisĂ« pĂ«r vazhdimin e luftĂ«s. Ne duam ta ndalim kĂ«tĂ« luftĂ« dhe tĂ« arrijmĂ« objektivat tona, tĂ« sigurojmĂ« interesat tona dhe tĂ« garantojmĂ« paqe nĂ« EvropĂ« pĂ«r tĂ« ardhmenâ, u tha gazetarĂ«ve zĂ«dhĂ«nĂ«si i Kremlinit, Dmitry Peskov, nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« njĂ« pyetjeje mbi qĂ«ndrueshmĂ«rinĂ« e njĂ« âarmĂ«pushimi tĂ« Krishtlindjeveâ.
ĂfarĂ« masash pĂ«rshkruan udhĂ«heqĂ«sit evropianĂ«?
Angazhimet e paraqitura në deklaratën e përbashkët evropiane përfshinin:
NjĂ« âforcĂ« shumĂ«kombĂ«she evropiane pĂ«r UkrainĂ«nâ, e udhĂ«hequr nga Evropa, me kontribute trupash nga aleatĂ«t brenda Koalicionit tĂ« tĂ« VullnetshmĂ«ve dhe âtĂ« mbĂ«shtetur nga SHBA-jaâ;
Kjo forcĂ« do tĂ« ndihmojĂ« nĂ« sigurimin e hapĂ«sirĂ«s ajrore dhe detare tĂ« UkrainĂ«s, âpĂ«rfshirĂ« edhe operimin brenda territorit tĂ« UkrainĂ«sâ;
Një mekanizëm monitorimi të armëpushimit të udhëhequr nga SHBA-ja, i cili do të përfshinte pjesëmarrje ndërkombëtare;
Mbështetje të konsiderueshme për Ukrainën për ndërtimin e forcave të saj të armatosura, të cilat duhet të mbeten në një nivel paqeje prej 800 mijë trupash.
Investimet e ardhshme nĂ« UkrainĂ«, qĂ« do tĂ« pĂ«rfshinin marrĂ«veshje tregtare dhe âvĂ«nien nĂ« dispozicion tĂ« burimeve tĂ« mĂ«dha pĂ«r rimĂ«kĂ«mbje dhe rindĂ«rtimâ.
Deklarata shtoi se ânĂ« kĂ«tĂ« drejtim, asetet sovrane ruse nĂ« Bashkimin Evropian janĂ« ngrirĂ«â.
A do të pranojë Rusia?
Kjo është pyetja kryesore. Kremlini ka deklaruar se kundërshton çdo skenar që përfshin dislokimin e trupave ushtarake të NATO-s në Ukrainë.
Qeveria ruse mĂ« parĂ« ka shkuar deri aty sa tĂ« kĂ«mbĂ«ngulĂ« qĂ« Ukraina ta sanksionojĂ« nĂ« kushtetutĂ«n e saj se nuk do tâi bashkohet NATO-s dhe se nuk do tĂ« ketĂ« forca tĂ« aleancĂ«s transatlantike tĂ« stacionuara brenda kufijve tĂ« saj. NĂ« muajin nĂ«ntor, Moska kĂ«rkoi gjithashtu qĂ« Kievit tâi vendosej njĂ« kufi pĂ«r madhĂ«sinĂ« e forcave tĂ« armatosura.
Zyrtarët amerikanë pretendojnë se rreth 90 për qind e çështjeve mes Rusisë dhe Ukrainës janë zgjidhur, duke e përshkruar çështjen e lëshimeve territoriale si pikën kryesore të ngecjes.
NjĂ« zyrtar amerikan tha se pala e tyre ka ofruar ide âqĂ« nxisin mendiminâ pĂ«r tĂ« zgjidhur kĂ«tĂ« bllokim, pĂ«rfshirĂ« krijimin e njĂ« zone tĂ« lirĂ« ekonomike nĂ« disa pjesĂ« tĂ« Donbasit.
Ekipi negociator amerikan ka propozuar qĂ« njĂ« zonĂ« e tillĂ« tĂ« çmilitarizohet, ku Ukraina do tĂ« tĂ«rhiqej, por ku forcat ruse nuk do tĂ« hynin. MegjithatĂ«, mbetet e paqartĂ« nĂ«se presidenti rus, Vladimir Putin, do tĂ« heqĂ« dorĂ« nga objektivat e tij maksimaliste tĂ« luftĂ«s pĂ«r tâu pajtuar me kĂ«tĂ« propozim.
Ukraina ka ngritur pikëpyetje rreth asaj se kush do ta menaxhonte atë zonë dhe kush do të siguronte që tërheqjet e trupave të ishin reciproke.
âAmerikanĂ«t po pĂ«rpiqen tĂ« gjejnĂ« njĂ« kompromis⊠Dua ta theksoj edhe njĂ« herĂ«: njĂ« âzonĂ« e lirĂ« ekonomikeâ nuk do tĂ« thotĂ« nĂ«n kontrollin e FederatĂ«s Ruse. KĂ«to janĂ« elemente thelbĂ«sore pĂ«r mua nĂ« çdo format qĂ« lidhet me Donbasinâ, tha Zelensky tĂ« hĂ«nĂ«n, duke shtuar se Ukraina nuk do ta njohĂ« pjesĂ«n e pushtuar pĂ«rkohĂ«sisht tĂ« rajonit lindor tĂ« Donbasit si ruse, as ligjĂ«risht dhe as âde factoâ.
ZyrtarĂ«t amerikanĂ« i pĂ«rshkruan garancitĂ« e sigurisĂ« si âtĂ« ngjashme me Nenin 5â, duke iu referuar parimit tĂ« traktatit tĂ« NATO-s sipas tĂ« cilit njĂ« sulm ndaj njĂ« anĂ«tari konsiderohet sulm ndaj tĂ« gjithĂ«ve.
Zyrtarët refuzuan të hynin në detaje se çfarë do të përfshinte roli i SHBA-së, përtej faktit se ai nuk do të përfshinte trupa amerikane në terren në Ukrainë.
âPara se tĂ« largohemi nga fusha e betejĂ«s, duhet tĂ« jemi absolutisht tĂ« sigurt se cilat janĂ« kĂ«to garanci sigurieâ, tha Zelensky.
Cilat janë hapat e ardhshëm?
Zelensky po vazhdon diskutimet diplomatike, me një vizitë në Holandë të martën për të diskutuar kompensimin nga Rusia për dëmet që ka shkaktuar gjatë luftës.
âBisedimet nuk kanĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« vetĂ«m me njĂ« armĂ«pushim, por me garancitĂ« e sigurisĂ«â, tha lideri ukrainas dhe shtoi se âkjo nuk Ă«shtĂ« vetĂ«m siguri fizike, por ka tĂ« bĂ«jĂ« edhe me faktin qĂ« Rusia mĂ« nĂ« fund tĂ« mĂ«sojĂ« tĂ« jetojĂ« sipas sundimit tĂ« ligjit. Kjo do tĂ« funksionojĂ« vetĂ«m nĂ«se ka pĂ«rgjegjĂ«si tĂ« vĂ«rtetĂ«, nĂ«se ndĂ«shkimi i agresorit bĂ«het i pashmangshĂ«mâ.
Trump, i cili u lidh me telefon nĂ« darkĂ«n e sĂ« hĂ«nĂ«s tĂ« udhĂ«heqĂ«sve evropianĂ«, tha se âgjĂ«rat duken sikur po shkojnĂ« mirĂ«, por kĂ«tĂ« e kemi thĂ«nĂ« prej kohĂ«sh, dhe Ă«shtĂ« njĂ« çështje e vĂ«shtirĂ«â.
Ai tha se telefonata ishte âshumĂ« e mirĂ«â dhe se kishte pasur njĂ« âbisedĂ« tĂ« gjatĂ«â me Zelenskyn, duke shtuar gjithashtu se SHBA-ja kishte qenĂ« nĂ« kontakt me Putinin.
âMendoj se tani jemi mĂ« afĂ«r se kurrĂ« mĂ« parĂ« dhe do tĂ« shohim se çfarĂ« mund tĂ« bĂ«jmĂ«â, tha Trump tĂ« hĂ«nĂ«n nĂ« ZyrĂ«n Ovale.
âProblemi Ă«shtĂ« se ata [Rusia] do tĂ« duan ta pĂ«rfundojnĂ«, dhe pastaj papritur nuk do ta duan, dhe Ukraina do tĂ« dojĂ« ta pĂ«rfundojĂ«, dhe pastaj papritur nuk do ta dojĂ«. Pra, duhet tâi sjellim nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n linjĂ«â, deklaroi lideri amerikan.