Nga Jovan Plaku*
Para disa ditĂ«sh, mora njĂ« ftesĂ« me titull âKrimi tĂ« mos bĂ«het harrimâ, me rastin e 50 vjetorit tĂ« dĂ«nimit tĂ« âgrupit tĂ« sabotatorĂ«ve tĂ« naftĂ«sâ nga regjimi komunist, ku njĂ« nga personat e dĂ«nuar dhe ekzekutuar tĂ« atij grupi ka qenĂ« babai im, Koço Plaku.
NĂ« ftesĂ«n pĂ«r kĂ«tĂ« âqokĂ«â tĂ« organizuar nga Departamenti i tĂ« PĂ«rndjekurve tĂ« PD-sĂ«, cilĂ«sohej se do tĂ« marrĂ« pjesĂ« edhe Prof. Dr. Sali Berisha, gjĂ« qĂ« mĂ« detyroi tĂ« shkruaj kĂ«to rreshta, pasi si biri i njĂ«rit prej tyre, e ndiej tĂ« domosdoshme tĂ« them hapur atĂ« qĂ« mbaj brenda prej vitesh dhe mĂ« mundon shumĂ«.
Sali Berisha nuk identifikohet dot me tĂ« pĂ«rndjekurit politikĂ« nga regjimi komunist. TĂ« pĂ«rndjekurit nuk pĂ«rfaqĂ«sohen dot as nĂ« kauzĂ«n e tyre, as nĂ« politikĂ« nga Sali Berisha. Ata janĂ« gjenetikisht tĂ« kundĂ«rt me njĂ«ri-tjetrin, ndaj nga kjo âmartesĂ«â nuk ka se si tĂ« lindĂ« diçka e dobishme.
Mendoj se Berisha i ka pĂ«rdorur tĂ« pĂ«rndjekurit si hambar votash, qĂ« i komandonte me vĂ«shtrim, kjo falĂ« njĂ« grupi eksponentĂ«sh tĂ« shquar tĂ« shtresĂ«s, tĂ« cilĂ«t i patĂ«n dhĂ«nĂ« besĂ«n e burrit dhe vĂ«rtet e mbajtĂ«n si burrat, derisa i hoqi qafe nĂ« njĂ« mĂ«nyrĂ« ose njĂ« tjetĂ«r. Sot, pas 35 vitesh, kur BerishĂ«s nuk i bĂ«jnĂ« derman votat, mendoj se ai po tenton sĂ«rish tâi mbajĂ« pĂ«r gryke tĂ« pĂ«rndjekurit e regjimit komunist, sepse ata i duhen si pudĂ«r pĂ«r tĂ« mbuluar vrragat e thella qĂ« i ka lĂ«nĂ« e shkuara e tij prej komunisti tĂ« devotshĂ«m. Ai urren nĂ« mĂ«nyrĂ« gjenetiko-patologjike tĂ« gjithĂ« njerĂ«zit qĂ« nuk i pĂ«rkasin apo nĂ«nshtrohen makutĂ«risĂ« sĂ« tij biblike pĂ«r plaçkĂ« e pasuri. TĂ« gjitha kĂ«to vrraga sot i lexohen nĂ« fytyrĂ« nga i madh e i vogĂ«l, shqiptar dhe i huaj.
Në 35 vite pluralizëm, Berisha ka qenë në pushtet për rreth 13 vjet, konkretisht 1992-1997 si president dhe 2005-2013 si kryeministër.
Gjatë periudhës kur ai ka qenë president, unë kam qenë student. Vazhdimisht i kam shkruar për të mësuar mbi fatin e babait tim apo gjetjen e eshtrave të tij (pasi mësova në rrugë jozyrtare për ekzekutimin e tij), por asnjëherë nuk kam marrë përgjigje. Unë nuk mund të dalloja nga përfaqësuesit e tjerë të sërës sime. Gjatë gjithë periudhës së tij në pushtet, Berisha nuk u ka qarë asnjëherë hallin të përndjekurve dhe familjeve të tyre, fëmijëve të tyre. A jetonin këta njerëz? Nëse po, si jetonin? A ishin shëruar plagët e tyre? A i kishin kapërcyer traumat e humbjes, dhunës, persekutimit e zhgënjimit?
Berisha ka bĂ«rĂ« vetĂ«m sikur. Ka bĂ«rĂ« sikur, edhe kur shpĂ«rndante fletushka dhe dekorata apo organizonte simpoziume shkencore pĂ«r viktimat e komunizimit. NjĂ« tĂ« tillĂ« ia ka dhĂ«nĂ« edhe babait tim tĂ« ndjerĂ« nĂ« vjeshtĂ«n e vitit 1996, me titull âMartir i DemokracisĂ«â, pĂ«r veprĂ«n dhe qĂ«ndrimin e tij heroik gjatĂ« hetuesisĂ« e deri nĂ« momentin e ekzekutimit. Koço Plaku e meritonte atĂ« titull dhe gjithĂ« nderin qĂ« mbart emri i tij. Por Berisha nuk e bĂ«nte pĂ«r tĂ« lartĂ«suar njĂ« nga viktimat mĂ« tĂ« zĂ«shme tĂ« regjimit komunist. E bĂ«nte qĂ« tĂ« mbulohej vetĂ« me pelerinĂ«n e nderit qĂ« mbante emri i Koço Plakut dhe i inxhinierĂ«ve tĂ« tjerĂ« tĂ« burgosur e tĂ« ekzekutuar.
Berisha ka bĂ«rĂ« sikur edhe kur nĂ« vitin 2007, kur miratoi ligjin âPĂ«r dĂ«mshpĂ«rblimin e ish tĂ« dĂ«nuarve politikĂ« tĂ« regjimit komunistâ, ku familjeve tĂ« tĂ« pushkatuarve tĂ« regjimit u njohu tĂ« drejtĂ«n pĂ«r dĂ«mshpĂ«rblim, por i futi nĂ« kalvarin e pafund tĂ« procedurave idiote apo kur faturĂ«n e dĂ«mshpĂ«rblimit ia la nĂ« derĂ« qeverisĂ« sĂ« socialistĂ«ve pĂ«r ta shlyer. Luga qĂ« na dha Berisha me kĂ«tĂ« ligj ishte bosh, pĂ«rqafimi i tij ishte cinik dhe i rrejshĂ«m. NdĂ«rkohĂ« qĂ« i kishte tĂ« gjitha mundĂ«sitĂ« tĂ« krijonte strukturat pĂ«r evidentimin, pĂ«rllogaritjen dhe shpĂ«rndarjen e dĂ«mshpĂ«rblimit pĂ«r çdo ish tĂ« pĂ«rndjekur, mundĂ«sisht deri nĂ« shtĂ«pi, i detyroi kĂ«ta njerĂ«z tĂ« mjerĂ« qĂ« tĂ« kthehen nĂ«pĂ«r vendet ku kishin vuajtur dĂ«nimet, pĂ«r tĂ« numĂ«ruar edhe njĂ«herĂ« ditĂ«t e vuajtjeve pĂ«r ca qindarka tĂ« ndyra, nuk e bĂ«ri. Thjesht nuk donte ta bĂ«nte.
UnĂ« jam ndjerĂ« gjithmonĂ« i braktisur, sa herĂ« kam kĂ«rkuar ndihmĂ« shtetĂ«rore pĂ«r gjetjen dhe identifikimin e eshtrave tĂ« tim eti. Por kulmin e kam parĂ« nĂ« regjimin e dytĂ« tĂ« BerishĂ«s. Me kĂ«rkimet e mia, munda tĂ« lokalizoja vendin ku ishte ekzekutuar babai im dhe fillova tĂ« gĂ«rmoja pĂ«r tĂ« gjetur eshtrat e tij. PĂ«r kĂ«tĂ«, nga shteti qĂ« drejtonte Berisha, u shoqĂ«rova nĂ« polici dhe mâu kĂ«rkua llogari pse kisha gĂ«rmuar dhe zbuluar pa leje eshtra tĂ« pushkatuarish. Gjetja e eshtrave tĂ« disa tĂ« pushkatuarve tĂ« diktautrĂ«s ia trazoi ditĂ«n BerishĂ«s, sepse edhe Evropa reagoi, madje pagoi ca qindra mijĂ« euro pĂ«r kĂ«tĂ« çështje.
Berisha, gjatë kohës që ka qenë në pushtet kurrë nuk ka respektuar apo shfaqur empati për inxhinierët e naftës, nuk ka treguar kurrë përkujdesje për familjarët e tyre. Ama për naftën e zbular prej tyre, po. Për naftën ka pasur gjithmonë edhe kohë, edhe energji, edhe para publike për të shpenzuar.
Familjet e inxhinierëve të naftës, fëmijët e tyre nuk e kanë parë kudesin shtetëror as në fushën e strehimit, pavarësisht se Epoka e Berishës ka bërë me shtëpi qindra zyrtarë të tij të preferuar.
UnĂ« vetĂ« kam ndjerĂ« pĂ«rbuzje, (nĂ« fakt urrejtje) nga pushteti i BerishĂ«s. Betimi i tij si kryeministĂ«r mĂ« gjeti me punĂ« nĂ« doganĂ«n Rinas, ku kisha mundur tĂ« sajoja me shumĂ« peripeci njĂ« vend, meqenĂ«se vazhdoja tĂ« isha fĂ«mija i njĂ« âarmikuâ tĂ« ekzekutuar nga pushteti popullor.
NĂ« muajt e parĂ« tĂ« vitit 2006, u pushova nga puna, pa njĂ« arsye tĂ« qenĂ«sishme. U pushova nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n ditĂ« me njĂ« mikun dhe kolegun tim, biri i njĂ« ish sekretari tĂ« parĂ«, burrĂ« i nderuar. MĂ« dhembi dhe ende mĂ« dhemb kur e kujtoj qĂ« mĂ« tha: mirĂ« mua, se dihej qĂ« do mĂ« pushonin, po me ty çâpatĂ«nâŠ? Sigurisht qĂ« e fitova tĂ« drejtĂ«n nĂ« gjykatĂ«, por punĂ«n e humba. MeqĂ« sot mâu dha rasti tĂ« tĂ« pyes, po tĂ« pyes: Ăâpate me mua o Sali Berisha, qĂ« mĂ« pushove nga puna pa absolutisht asnjĂ« tĂ« drejtĂ«??? Apo tĂ« mjaftonte qĂ« unĂ« nuk kisha bĂ«rtitur dhe blerĂ« vota qĂ« ti tĂ« vije nĂ« pushtet?
Pas shumë hallakatjeve, falë miqve të mi, fillova përsëri punë, përsëri në shtet.
RĂ«nia e BerishĂ«s nga pushteti nĂ« vitin 2013 mĂ« gjeti nĂ« punĂ« dhe sigurisht, u pushova pĂ«rsĂ«ri qĂ« nĂ« muajt e parĂ« tĂ« qeverisjes socialiste. PĂ«rsĂ«ri i fitova me gjyq tĂ« drejtat e mia, por pĂ«rsĂ«ri familja ime mbeti pa tĂ« ardhura. MegjithatĂ«, pĂ«r kĂ«tĂ« rast nuk mĂ« vjen keq, sepse, siç thonĂ« ca vargje tĂ« vjetra, ku pema i drejtohet sĂ«patĂ«s qĂ« e preu: ââŠNuk mĂ« vjen keq pĂ«r hekurin, se e kam armik, ndaj sândiej pikĂ«llim; por mĂ« vjen keq pĂ«r bishtin, se Ă«shtĂ« dru nga druri imâŠâ
PĂ«r ironi tĂ« fatit, ka rreth njĂ« vit qĂ« jam pushuar pĂ«rsĂ«ri nga puna, pa asnjĂ« arsye ligjore, nga kryetari i Kontrollit tĂ« LartĂ« tĂ« Shtetit, institucion ku kam shĂ«rbyer pĂ«r rreth 10 vjet. Arsyeja Ă«shtĂ« e thjeshtĂ«. Kryetari aktual Ă«shtĂ« bir i njĂ« ish prokurori tĂ« diktaturĂ«s, ndĂ«rsa unĂ« jam bir i njĂ« ish tĂ« ekzekutuari nga diktatura. Historia vazhdon, persekutimi po ashtu. Ku ishe ti Sali, kur u votua nga parlamenti qĂ« kryetar i KLSh-sĂ« tĂ« vendosej ky person, i cili e ka katandisur nĂ« ditĂ« tĂ« hallit njĂ« nga institucionet mĂ« tĂ« mira dhe mĂ« serioze nĂ« vend??? Sigurisht qĂ« nuk do bĂ«je asgjĂ«, sepse ti kujdesesh vetĂ«m pĂ«r lĂ«kurĂ«n tĂ«nde dhe tarafin tĂ«nd, por le tĂ« themi ânejseâ. Sot, KLSh-ja Ă«shtĂ« sulltanat i vetĂ«m njĂ« personi, i cili ndjek modelet e sigurimit tĂ« shtetit dhe ku mund tĂ« flitet pĂ«r çfarĂ«do lloj gjĂ«je, pĂ«rveçse pĂ«r auditime. NĂ« kuptimin e mirĂ«filltĂ« tĂ« auditimit. Aktualisht, çështjen e kam fituar nĂ« shkallĂ«n e parĂ« dhe tani Ă«shtĂ« nĂ« apel. Ndoshta do jem gjallĂ« derisa tĂ« mbarojĂ« apeliâŠ
Pa u zgjatur më shumë, deri sot, të gjitha organizimet dhe eventet të cilat i kam vlerësuar dhe për të cilat jam tejet mirënjohës, kanë qenë nga nisma personale, sigurisht edhe të personave publikë e politikë, por zyrtarisht, asnjëherë, asnjë qeveri nuk ka ndërmarrë asnjë hap konkret për të gjetur eshtrat e babait tim dhe të ekzekutuarve të tjerë nga diktatura. Kjo mbetet një plagë e hapur, jo vetëm për familjen time, por për të gjithë familjet e të pushkatuarve që ende presin një përgjigje dhe ende presin të rivendoset dinjiteti i tyre në vend. Jo me fjalë, por me veprime konkrete.
Në planin personal, as unë e as familja ime nuk kemi ndjerë ndonjëherë kujdes apo vëmendje të veçantë institucionale për shkak të kësaj tragjedie, as nga shteti dhe as nga forcat politike që pretendojnë se përfaqësojnë interesat e të përndjekurve politikë.
Nuk e kundërshtoj kujtesën për krimet e komunizmit përkundrazi, e mbështes fort. Por kujtesa nuk mund të jetë vetëm ceremoniale. Duhet që ftesat për përkujtim të shoqërohen me veprime reale: ngritjen e zërit për gjetjen e eshtrave të të pushkaturve dhe respektimin e dinjitetit e të drejtave të pasardhësve të tyre në jetën e përditshme, jo vetëm kur lind nevoja për elektorat, nëpër podiume.
Sot, me kĂ«tĂ« pĂ«rkujtimore, ju z. Berisha mĂ« kujtoni njĂ« personazh nga libri âHarku i Triumfitâ, i Remarkut. NjĂ« personazh shumĂ« interesant, mgjs nĂ« plan tĂ« dytĂ« apo tĂ« tretĂ«. Remarku e kishte quajtur âkukuvajkaâ. Kukuvajka ishte njĂ« emigrant, i cili kishte njĂ« intuitĂ« pothuajse shtazarake pĂ«r tĂ« parandjerĂ« afrimin e luftĂ«s. Ma kujtoni nĂ« disa kĂ«ndvĂ«shtrime. MĂ« i dhimbshmi, Ă«shtĂ« qĂ« ju i bĂ«tĂ« tĂ« gjithĂ« shqiptarĂ«t si kukuvajka e Remarkut, tĂ« marrin rrugĂ«t e botĂ«s, sepse ashtu iu tha intuita. Edhe mesa duket, ua paska thĂ«nĂ« mirĂ«. PavarĂ«sisht kohĂ«s se kur kanĂ« ikur dhe qĂ« po vazhdojnĂ« tĂ« ikin, jeni ju qĂ« e mbollĂ«t kĂ«tĂ« lloj fare, si nĂ« administratĂ«, ashtu edhe nĂ« mendjen dhe sjelljen e njerĂ«zve nĂ« pĂ«rgjithĂ«si. Ju filluat ta korrni vetĂ«, por njĂ« Zot e di se sa kohĂ« do vazhdojĂ« tĂ« infektojĂ« kĂ«tĂ« vend fara qĂ« mbollĂ«t ju.
NdĂ«rsa qasja tjetĂ«r nuk lidhet aq fort me kukuvajkĂ«n, pĂ«rveçse nga sjellja juaj personale. Ju po nuhasni si korrbat kĂ«rmĂ«n mundĂ«sinĂ« pĂ«r tâu rikthyer nĂ« pushtet, ndaj ju shkon mendja edhe pĂ«r tĂ« vdekurit. Korb mbete o Sali, i zi dhe ogurzi. Edhe nga aty ku janĂ« (nga ku nuk dihet ku janĂ«) kĂ«rkon tĂ« marrĂ«sh kredo politike dhe nder, nga nderi dhe emri i tyre.
Ti nuk je kapiten i mirë o Sali Berisha. Të është mbytur disa herë anija. Si rregull, kapiteni mbytet bashkë me anijen, por ti i ke mbytur apo lënë të mbyten të gjithë njerëzit që të vinin nga pas dhe të shikonin si perëndi, të cilët ishin gati edhe të vdisnin për ty. Vetë, si pelivan që je, ia ke dalë të gjesh bregun.
Ti, Sali Berisha, me veprimet dhe mosveprimet e tua je përgjegjës dhe shkaktar kryesor (nuk je i vetëm) për katraurën në të cilën ndodhet sot administrata publike, për krimin që kontrollon shtetin, për eksodin masiv të të rinjve dhe jo vetëm. Ti je personi që fike dritat e rinisë dhe rindeze luftën e klasave. Ti ke pjesën tënde (ndoshta më të madhen) në gjithë dhimbjen dhe lëngimin e Shqipërisë dhe shqiptarëve, me gjithithçka që ke bërë dhe nuk ke bërë. Edhe ato pak gjëra që ke bërë, i ke bërë keq. Asnjëherë nuk e kam kuptuar inatin tënd patetik ndaj këtij vendi dhe këtyre njerëzve.
Unë jam djali i Koço Plakut, i cili e donte shumë fort atdheun e tij. Koço Plaku nuk u tremb nga pushkatimi dhe i qëndroi ballas plumbit, me këngë e priti, sepse e dinte që puna e tij në dobi të vendit nuk do të harrohej kurrë, se vendi do të bëhej më i pasur dhe më i begatë falë kontributit të tij dhe se brezat do të ishin mirënjohës. Po ju, z. Berisha e thoni dot të njëjtën gjë për veten tuaj? Juve nuk ju lidh asgjë me Koço Plakun dhe inxhinierët e persekutuar të naftës.
Jo, zoti Berisha, kursesi im atë, Koço Plaku dhe inxhinierët e persekutuar të naftës nuk mund të rrinë në të njëjtën sallë me ju. Ata nuk i përdorni dot si makiazh. Thjesht nuk mundeni!
Kam shumë e shumë të tjera për të të thënë, por nuk e di nëse do mundesh ta lexosh deri në fund⊠Gjithsesi, kam thënë mjaftueshëm!/TemA
*Jovan Plaku është djali i inxhinierit të naftës, Koço Plaku.
Login
