❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

18 fëmijë me fruth në një vit, ISHP: Vaksinoni fëmijët, mos u rrezikoni shëndetin dhe jetën

✇Koha Jone
By: lindita

Pas rastit tĂ« konfirmuar me fruth tek njĂ« fĂ«mijĂ« 3-vjeçar nĂ« TiranĂ«, Instituti i ShĂ«ndetit Publik u bĂ«n thirrje prindĂ«rve tĂ« mos shmangin vaksinimin. Rovena Daja, pĂ«rgjegjĂ«se e programimit tĂ« vaksinimit nĂ« ISHP, deklaron se e vetmja mĂ«nyrĂ« pĂ«r tĂ« parandaluar prekjen nga fruthi Ă«shtĂ« vaksinimi. Por, shtyrja nĂ« kohĂ« e vaksinĂ«s nga frika e autizimit apo dhe refuzimi total i saj nga prindĂ«rit ka


Source

↗

Fëmija 3 vjeç konfirmohet me fruth, Toçi për ATSH: Situata, jo alarmante

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 26 dhjetor/ATSH/ NjĂ« fĂ«mijĂ« Ă«shtĂ« konfirmuar me fruth nĂ« QendrĂ«n Spitalore Universitare “NĂ«nĂ« Tereza”.

Burime pranë MSHMS, konfirmuan se ky rast është paraqitur që në datën 22 dhjetor në spitalin e Pediatrisë, me temperaturë shumë të lartë dhe i pavaksinuar, por rasti është hetuar epidemiologjikisht dhe ndjekur nga ISHP.

Sipas MSHMS-së, nga dy raste me simptoma, vetëm njëri rast është fruth, ndërsa rasti tjetër nuk është konfirmuar i tillë.

Hetimi epidemiologjik i ndjekur nga ISHP ka konfirmuar diagnozën e fruthit për këtë fëmijë që është i moshës 3 vjeç.

Prof. Asoc. Dorina Toçi, drejtoreshë e Përgjithshme e ISHP-së, tha sot për ATSH-në se situata e fruthit në vend nuk është aspak alarmante dhe nuk ka vend për panik. Sipas Toçit, raste të konfirmuara me fruth ka pasur në Shqipëri gjatë viteve të fundit, madje në 2025 ka pasur më pak raste se vitet e kaluara.

Deputeti i PS,  Erjon  Braçe u bën thirrje prindërve që të mos e ndërpresin kalendarin e vaksinimit kundër fruthit, ndërsa thekson se rrymat antivaksinë në media apo rrjetet sociale duhet të braktisen.

“FĂ«mijĂ«t janĂ« tĂ« pavaksinuar, pĂ«r fruthin po e po, por edhe pĂ«r sĂ«mundje tĂ« tjera; ËshtĂ« tre vjeç por kalendari i vaksinimit tĂ« tyre Ă«shtĂ« ndĂ«rprerĂ« qĂ« nĂ« muajin e gjashtĂ«, prindĂ«rit nuk e kanĂ« ndjekur mĂ« kalendarin e vaksinimit tĂ« tyre. Fruthi Ă«shtĂ« pasoja e parĂ«. UnĂ« nuk e di sa i gjerĂ« Ă«shtĂ« fenomeni, po kam frikĂ« se pas pandemisĂ« dhe fushatĂ«s agresive kundĂ«r vaksinimit me konotacion tĂ« gjerĂ«, ndalja nga prindĂ«rit tĂ« kalendarit tĂ« vaksinimit ka marrĂ« pĂ«rmasĂ«â€œ, tha Braçe.

Vatra më e fundit me fruth në Shqipëri ishte ajo e këtij fillimviti në Fier me 10 fëmijë nga mosha 4-9 vjeç  ndërsa tre të tjerë u identifikuan në Vaun e Dejës, Lezhë dhe Tiranë ku ISHP konfirmoi gjithsej 12 raste, të gjithë të pavaksinuar. Mbulesa vaksinale me dozën e parë të vaksinës ndaj fruthit gjatë kësaj periudhe ra në 73% ndërsa me dy doza në  87% në shkallë vendi.

/e.i/j.p/

The post Fëmija 3 vjeç konfirmohet me fruth, Toçi për ATSH: Situata, jo alarmante appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Në vitin 2026 nis funksionimi i Korpusit të Laboratorëve të ISHP-së

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 26 dhjetor/ATSH/ Korpusi i ri i LaboratorĂ«ve tĂ« Institutit tĂ« ShĂ«ndetit Publik, pritet tĂ« trefishojĂ« kapacitetet laboratorike tĂ« kĂ«tij institucioni, me biosiguri sipas standardeve tĂ« BE-sĂ«.

Ministria e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe MirĂ«qenies Sociale njoftoi sot se “nĂ« vitin qĂ« po troket do tĂ« nisĂ« funksionimi i Korpusit tĂ« LaboratorĂ«ve”.

Korpusi i laboratorëve të referencës kombëtare të Institutit të Shëndetit Publik është ndërtuar në një sipërfaqe prej 2900 metrash katrorë. Ky korpus do ketë nivelin më të lartë të biosigurisë sipas standardeve të BE-së, ku trajtimi i agjentëve biologjikë me rrezik të lartë, do të bëhet në nivele të larta mbrojtjeje për shëndetin e specialistëve.

Ky investim i buxhetit të shtetit përmirëson parandalimin dhe kontrollin e sëmundjeve, rrit sigurinë shëndetësore kombëtare dhe forcon kërkimin shkencor në mbrojtje të shëndetit të qytetarëve.

Laboratorët do të pajisen edhe me aparatura të teknologjisë së fundit dhe me kushte bashkëkohore pune për ekspertët dhe stafin e ISHP-së duke garantuar përgjigje sa më efektive, në kohë dhe të sigurta për shëndetin publik.

Njëherësh, duke qenë në atmosferën festive të dhjetorit, specialistët dhe drejtuesit e disa departamenteve të ISHP-së përcollën në një video mesazhe urimi për të gjithë qytetarët, për një jetesë të shëndetshme, me më shumë aktivitet fizik, kujdes të shtuar për shëndetin mendor, ndërsa u bënë thirrje grave dhe vajzave për kryerjen e mamografive falas dhe testine HPV.

Prof. asoc. Dorina Toçi, drejtoreshĂ« e pĂ«rgjithshme e ISHP-sĂ«, u shpreh se “kujdesi pĂ«r shĂ«ndetin Ă«shtĂ« dhurata mĂ« e çmuar, pĂ«r veten dhe familjen tonĂ«â€.

/e.i/r.e/a.f/

The post Në vitin 2026 nis funksionimi i Korpusit të Laboratorëve të ISHP-së appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Shtohen rastet e gripit/ Mjekët: Mbi 12 mijë raste në javë, por larg pragut të epidemisë

✇Abc News
By: xhir jeta

Në Shqipëri vala e të prekurve nga gripi dhe infeksionet e tjera të rrugëve të frymëmarrjes po vjen në rritje.  Javën e fundit sipas Instituti të Shëndetit Publik rreth  12 mijë persona të të gjitha moshave kanë kërkuar ndihmë mjekësore në qendra shëndetësore dhe spitale.

“Ka filluar njĂ« trend nĂ« rritje qoftĂ« i rasteve tĂ« gripit dhe numri i rasteve me infeksione respiratore të  sipĂ«rme dhe tĂ« poshtme qĂ« janĂ« njĂ« indikator i qarkullimit tĂ« gripit nĂ« vend. JanĂ« rreth 12 mijĂ« raste tĂ« infeksioneve respiratore, por jemi shumĂ« larg pragut epidemik qĂ« arrihet nga fundi janarit dhe fillimi i shkurtit.”

Në  laboratorin e virologjisë janë janë zbuluar raste me të dy nëntipet e gripit atë   Ah1n1 dhe Ah3n2.   Nënvarianti K I këtij të fundit  që ka shqetësuar shumë shtete në botë për shkak të agresivitetit dhe përhapjes më të shpejtë  sipas specialistëve të Institutit të Shëndetit Publik  nuk është identifikuar ende në vendin tonë.

“Ka njĂ« qarkullim barabartĂ« dhe AH1 dhe AH3. Variant K  akoma jo. S’ka vend pĂ«r panik Ă«shtĂ« grip i zakonshĂ«m dhe kĂ«to mutacionet e vogla ndodhin çdo vit me viruset e gripit,  por klinika Ă«shtĂ« pak a shumĂ« si çdo vit tjetĂ«r.

Ajo që është kryesore është temperatura e lartë që dallon gripin dhe nga virozat e tjera, dhimbje muskulare, kollë rrjedhje hundësh lotim syshë dhe dobësi e theksuar e organizmit. 

Nuk ka raste të rënda për momentin, por në javët të vijim me prirjen në rritje parashikohet dhe rritje e shtrimeve në spital dhe terapi intensive prandaj theksohet me forcë vaksinimi.

Në prag të festave specialistët apelojnë për të shmanguar grumbullimet dhe  për të kontaktuar mjekun e familjes me shfaqjen e shenjave të para të gripit për të vlerësuar gjendjen shëndetësore dhe për të  marrë trajtimin e duhur./abcnews.al

↗

1 nĂ« 4 fĂ«mijĂ« shkon nĂ« shkollĂ« pa mĂ«ngjes, ISHP: Rrezik pĂ«r t’u bĂ«rĂ« obez

✇BoldNews
By: armand

FĂ«mijĂ«t shqiptarĂ« e kanĂ« bĂ«rĂ« zakon tĂ« konsumojnĂ« mĂ«ngjes pĂ«rpara se tĂ« shkojnĂ« nĂ« shkollĂ«, por 25% e tyre, shpesh e anashkalon vaktin mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« ditĂ«s. Studimi i bĂ«rĂ« nga ISHP, tregon se fĂ«mijĂ«t që  nuk hanĂ« mĂ«ngjes rrezikohen nga mbipesha dhe obeziteti. Raporti qĂ« mat sjelljet e shĂ«ndetshme tĂ« fĂ«mijĂ«ve nĂ« moshĂ« [
]

The post 1 nĂ« 4 fĂ«mijĂ« shkon nĂ« shkollĂ« pa mĂ«ngjes, ISHP: Rrezik pĂ«r t’u bĂ«rĂ« obez appeared first on BoldNews.al.

↗

125 raste të reja me HIV në Shqipëri gjatë vitit 2025

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Arlinda Gjonaj

TIRANË, 1 dhjetor/ATSH/ Rastet e reja me HIV vijojnĂ« tĂ« shfaqen çdo vit nĂ« vendin tonĂ«, duke e bĂ«rĂ« gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« domosdoshme rritjen e ndĂ«rgjegjĂ«simit, parandalimit dhe aksesit nĂ« trajtim, nĂ« pĂ«rputhje me mesazhin global tĂ« DitĂ«s BotĂ«rore tĂ« AIDS-it.

Të dhënat e fundit të raportuara nga Instituti i Shëndetit Publik, tregojnë se gjatë vitit 2025, në Shqipëri, janë diagnostikuar 125 raste të reja me HIV, ndërsa numri total i rasteve të evidentuara nga viti 1993 deri në tetor 2025 ka arritur në 1,973. Prevalenca e infeksionit në nivel kombëtar vlerësohet në 0.08%, ndërsa incidenca për vitin 2025 është 5.3 raste për 100 mijë banorë.

Shifrat tregojnë se transmetimi seksual vazhdon të mbetet rruga kryesore e infektimit, duke përfaqësuar 72.6% të rasteve, ku pjesa më e madhe është transmetim heteroseksual. Ndërsa rastet e transmetimit nga nëna te fëmija, përmes gjakut apo përdorimit të drogave me injektim kanë mbetur në nivele shumë të ulëta.

Sipas shpĂ«rndarjes sipas grupmoshave, infeksioni Ă«shtĂ« mĂ« i pĂ«rhapur tek personat 35–44 vjeç (27.8%) dhe 25–34 vjeç (26.9%), ndĂ«rsa raporti gjinor mbetet i pabarabartĂ«: nĂ« vitin 2025 janĂ« regjistruar 98 raste tek meshkujt dhe 27 tek femrat, me njĂ« raport 3.5 : 1.

NĂ« kuadĂ«r tĂ« DitĂ«s BotĂ«rore tĂ« AIDS-it, e cila kĂ«tĂ« vit mbahet nĂ«n moton “TĂ« kapĂ«rcejmĂ« pengesat drejt njĂ« pĂ«rgjigje tĂ« re ndaj HIV/AIDS”, theksohet se pavarĂ«sisht pĂ«rparimit tĂ« bĂ«rĂ« globalisht, HIV/AIDS mbetet njĂ« sfidĂ« e rĂ«ndĂ«sishme shĂ«ndetĂ«sore. Organizata BotĂ«rore e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« raportoi se nĂ« vitin 2024 rreth 1.3 milionĂ« persona u infektuan me HIV dhe 630 mijĂ« humbĂ«n jetĂ«n nga shkaqe tĂ« lidhura me AIDS-in.

Ekspertët nënvizojnë rëndësinë e masave parandaluese, testimit të hershëm dhe trajtimit të vazhduar. Testimi për HIV në vendin tonë është falas, konfidencial dhe i aksesueshëm, ndërsa trajtimi ofrohet pa pagesë në Shërbimin Infektiv dhe Pediatrinë Infektive në QSUT. Autoritetet shëndetësore rikujtojnë se përdorimi i prezervativit, testimi pas çdo kontakti të pambrojtur, kujdesi ndaj mjeteve të injektimit dhe informacioni i saktë mbeten armët kryesore për parandalimin.

Stigma dhe diskriminimi vijojnë të jenë barriera të rëndësishme që pengojnë testimin dhe trajtimin.

NĂ« kĂ«tĂ« ditĂ« simbolike, institucionet shĂ«ndetĂ«sore apelojnĂ« pĂ«r mĂ« shumĂ« ndĂ«rgjegjĂ«sim, respekt dhe mbĂ«shtetje pĂ«r personat qĂ« jetojnĂ« me HIV, me synimin e pĂ«rbashkĂ«t pĂ«r t’i dhĂ«nĂ« fund epidemisĂ« deri nĂ« vitin 2030. /j.p/

The post 125 raste të reja me HIV në Shqipëri gjatë vitit 2025 appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Mafia e duhanit / ISHP lejon reklamimin e IQOS në shkelje të ligjit, në SHBA ndalohet si e rrezikshme

✇BoldNews
By: Brisi

Instituti i ShĂ«ndetit Publik, dy vjet mĂ« parĂ«, doli me njĂ« qĂ«ndrim zyrtar ndaj dĂ«meve shĂ«ndetĂ«sore qĂ« po u vijnĂ« qytetarĂ«ve nga pĂ«rdorimi i cigareve elektronike, tĂ« cilat po gjejnĂ« pĂ«rdorim nĂ« mosha fare vogla. MegjithatĂ«, ISHP me nĂ« krye Dorina Toçi, lejon reklamimin masiv dhe agresiv tĂ« cigareve elektronike nĂ« media (kryesisht portale), por [
]

The post Mafia e duhanit / ISHP lejon reklamimin e IQOS në shkelje të ligjit, në SHBA ndalohet si e rrezikshme appeared first on BoldNews.al.

↗

Shqipëria eliminon hepatitin B tek fëmijët, rezultatet do të certifikohen nga OBSH

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 7 nĂ«ntor /ATSH/ ShqipĂ«ria ka arritur rezultate mjaft tĂ« mira sa i takon betejĂ«s ndaj hepatitit B tek fĂ«mijĂ«t, duke e vendosur nĂ«n kontroll. Organizata BotĂ«rore e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« pritet qĂ« tĂ« japĂ« certifikimin pĂ«r eliminimin e plotĂ« tek fĂ«mijĂ«t nĂ« ShqipĂ«ri tĂ« kĂ«tij infeksioni viral.

Eliminimi i hepatitit B ka ardhur si rezultat i vaksinimit të foshnjave brenda 24 orëve të para të lindjes. Të dhënat bëhen të ditura nga një studim kombëtar i realizuar nga Institui i Shëndetit Publik në bashkëpunim me Organizatën Botërore të Shëndetësisë.

“Prej mĂ« se njĂ« dekade nuk kemi pasur raste tĂ« hepatitit B tek mosha fĂ«minore 0-14 vjeç. PĂ«r shkak tĂ« kĂ«saj arritjeje, ShqipĂ«ria do tĂ« certifikohet nga OBSH pĂ«r eliminimin e hepatitit B nĂ« grup-moshĂ«n pediatrike”, u shpreh Artan Simaku, specialist i ISHP-sĂ« gjatĂ« njĂ« prononcimi pĂ«r “Klan Tv”

“Hepatiti B Ă«shtĂ« njĂ« infeksion viral i cili prek mĂ«lçinĂ«. ËshtĂ« sĂ«mundje e rĂ«ndĂ«, pasi nĂ« disa raste, nĂ« formĂ« kronike, mund tĂ« pĂ«rfundojĂ« nĂ« cirrozĂ«, njĂ« stad i avancuar i sĂ«mundjes sĂ« mĂ«lçisĂ«, apo edhe tĂ« çojĂ« nĂ« kancer tĂ« mĂ«lçisĂ«â€, u shpreh Simaku.

Sipas OBSH, çdo ditĂ« regjistrohen 3500 vdekje nĂ« botĂ« nga infeksionet e hepatitit viral. Hepatitet janĂ« mjaft tĂ« pĂ«rhapura nĂ« disa grupe risku, si tek pĂ«rdoruesit e drogave intravenoze, hemofilikĂ«t dhe tĂ« politransfuzuarit, tek tĂ« cilĂ«t mund tĂ« arrijĂ« 70–80%.

Hepatiti B është një infeksion viral që prek mëlçinë dhe mund të shfaqet në formë akute ose kronike, duke shkaktuar dëmtime të rënda si cirrozë ose kancer i mëlçisë në rastet më serioze.

Infeksioni shkaktohet nga virusi i hepatitit B (HBV) dhe transmetohet përmes kontaktit me gjak ose lëngje trupore të personit të infektuar. Më shpesh përhapet nga nëna tek fëmija gjatë lindjes, përmes kontakteve seksuale të pambrojtura, përdorimit të gjilpërave ose instrumenteve të pa sterilizuara dhe transfuzioneve me gjak të infektuar.

Shumë herë, hepatiti B nuk jep simptoma të dukshme. Kur ato shfaqen, mund të përfshijnë lodhje, temperaturë, të vjella, humbje të oreksit, dhimbje barku, urinë të errët dhe zverdhje të lëkurës dhe syve. Tek të rriturit, infeksioni shpesh shërohet vetvetiu, ndërsa tek foshnjat ka rrezik më të lartë të zhvillohet në formë kronike.

Parandalimi mbetet arma më e efektshme kundër hepatitit B. Vaksina, e cila aplikohet që nga lindja dhe vazhdon sipas skemës së rekomanduar, siguron imunitet afatgjatë. Vaksinimi rekomandohet gjithashtu për grupet me rrezik të lartë, si personeli shëndetësor, partnerët seksualë të personave të infektuar dhe përdoruesit e drogës.

Diagnoza bëhet përmes analizave të gjakut që zbulojnë praninë e virusit ose antitrupave të tij. Trajtimi për format akute konsiston kryesisht në kujdes mbështetës, ndërsa format kronike mund të kërkojnë përdorimin e antiviralëve, me monitorim të rregullt të funksionit të mëlçisë.

/e.i/r.e/a.f/

The post Shqipëria eliminon hepatitin B tek fëmijët, rezultatet do të certifikohen nga OBSH appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Mbi 45 mijë vajza janë vaksinuar kundër virusit HPV, nga janari 2026 nis edhe te meshkujt

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 27 tetor/ATSH/ Programi KombĂ«tar i Vaksinimit ka si qĂ«llim tĂ« arrijĂ« nivele tĂ« larta tĂ« mbulesĂ«s vaksinale, me vaksina tĂ« sigurta dhe efektive pĂ«r tĂ« parandaluar sĂ«mundjet infektive, nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin.

Vaksina HPV është një prej tyre që mbron nga disa lloje të papilomavirusit njerëzor, një virus që mund të shkaktojë kancer të qafës së mitrës si dhe kancere të tjerë.

Ministria e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe MirĂ«qenies Sociale bĂ«n me dije se 45 mijĂ« vajza tĂ« moshĂ«s 13–20 vjeç kanĂ« marrĂ« vaksinĂ«n kundĂ«r virusit HPV gjatĂ« pesĂ« viteve tĂ« fundit.

Sipas MSHMS-së, 10 mijë prej tyre e kanë kryer këtë vaksinë vetëm në vitin 2025, një tregues i rëndësishëm i ndërgjegjësimit dhe kujdesit për shëndetin.

Ministria e Shëndetësisë dhe Mirëqenies Sociale pohon në njoftim se nga janari 2026, në Kalendarin Kombëtar të Vaksinimit kundër virusit HPV do të përfshihen edhe djemtë e moshës 13 vjeç, një hap i rëndësishëm për parandalimin e përhapjes së këtij virusi dhe mbrojtjen e shëndetit të të rinjve.

Mjekja Rovena Daja, në cilësinë e përgjegjëses së fushatës së vaksinimit pranë ISHP-së bën me dije se njihen mbi 150 lloje të virusit të HPV-së, ku shumica prej tyre nuk janë të rrezikshëm.

“Kemi viruset 6 dhe 12 qĂ« janĂ« shkaktarĂ«t e lythave gjenitalĂ«, si te meshkujt dhe te femrat. Viruset 16 dhe 18 janĂ« ato qĂ« nĂ« 70% tĂ« rasteve japin kancer tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s te femrat. Por, HPV Ă«shtĂ« mĂ« i rrezikshĂ«m edhe te meshkujt, pasi ata janĂ« bartĂ«s, transmetues, nĂ« pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« rasteve edhe shkaktarĂ« tĂ« kancerit gjenital te meshkujt dhe tĂ« faringsit”, tha Daja.

Sipas Dajës, vaksina ndaj HPV-së aplikohet prej më shumë se pesë vjetësh te femrat në moshën 13 vjeç.

“PĂ«rveç vaksinimit te vajzat e moshĂ«s 13 vjeç, ISHP organizon dhe vaksinimin shtesĂ«, pĂ«r tĂ« gjitha vajzat qĂ« kur kanĂ« qenĂ« 13 vjeç nuk e kanĂ« aplikuar kĂ«tĂ« vaksinĂ«. NĂ« total vajzat qĂ« e kanĂ« aplikuar kĂ«tĂ« vaksinĂ« nga fillimi deri mĂ« sot janĂ« mbi 45 mijĂ« dhe vetĂ«m gjatĂ« 2025 janĂ« mbi 10 mijĂ«â€, pohoi ajo.

“Por, me gjithĂ« problemet qĂ« Ă«shtĂ« parĂ« tĂ« meshkujt, propozimi Ă«shtĂ« qĂ« nga janari 2026 tĂ« fillojmĂ« aplikimin e kĂ«saj vaksine edhe te meshkujt qĂ« gjatĂ« vitit 2026 do tĂ« bĂ«jmĂ« 13 vjeç. MĂ«nyra mĂ« e sigurt pĂ«r t’u ruajtur ndaj HPV Ă«shtĂ« qĂ« ne ta aplikojmĂ« kĂ«tĂ« vaksinĂ« pĂ«rpara se tĂ« biem nĂ« kontakt nĂ« moshĂ«n 13 vjeç. NjĂ« vaksinĂ« qĂ« Ă«shtĂ« e licencuar pĂ«rdoret nĂ« tĂ« gjithĂ« vendet e botĂ«s, dhe ofrohet falas nĂ« çdo qendĂ«r shĂ«ndetĂ«sore nĂ« kuadĂ«r tĂ« kalendarit kombĂ«tar tĂ« vaksinimit”, pĂ«rfundoi Daja.

Vaksina kundër HPV është përfshirë në programin kombëtar të imunizimit për të gjitha vajzat që mbushin moshën 13 vjeç. Vaksina HPV ofrohet në një dozë të vetme, bazuar në vlerësimin e Komitetit Kombëtar të Ekspertëve të Imunizimit dhe në rekomandimet e grupit të ekspertëve të OBSH.

/e.i/r.e/a.f/

The post Mbi 45 mijë vajza janë vaksinuar kundër virusit HPV, nga janari 2026 nis edhe te meshkujt appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Vala e re e infeksioneve: 12 mijë raste në javë,autoritetet na informojne

✇Koha Jone
By: melisa

Autoritetet shĂ«ndetĂ«sore europiane paralajmĂ«rojnĂ« pĂ«r njĂ« valĂ« tĂ« hershme tĂ« gripit kĂ«tĂ« sezon, me shqetĂ«sime tĂ« veçanta pĂ«r pĂ«rhapjen e virusit AH3N2, i njohur si “gripi australian”. Italia ka ngritur alarmin pĂ«r ndikimin e mundshĂ«m nĂ« tĂ« gjithĂ« kontinentin, pĂ«rfshirĂ« edhe ShqipĂ«rinĂ«. NĂ« vendin tonĂ«, Instituti i ShĂ«ndetit Publik (ISHP) raporton njĂ« rritje tĂ« ndjeshme tĂ« infeksioneve


Source

↗

ISHP: 5,000 gra jetojnë me kancer gjiri në Shqipëri; Rastet rriten me 23% në një dekadë

✇BoldNews
By: Ela

Kanceri i gjirit pĂ«rbĂ«n rreth 11% tĂ« tĂ« gjitha rasteve tĂ« reja me kancer çdo vit, duke zĂ«nĂ« vendin e parĂ« pĂ«r risk individual tek gratĂ« shqiptare. KĂ«to tĂ« dhĂ«na tĂ« bĂ«ra publike nga Instituti i ShĂ«ndetit Publik theksojnĂ« se, pamja epidemiologjike e kancerit tĂ« gjirit nĂ« ShqipĂ«ri paraqet ngjashmĂ«ri me prirjet globale. Aktualisht, nĂ« [
]

The post ISHP: 5,000 gra jetojnë me kancer gjiri në Shqipëri; Rastet rriten me 23% në një dekadë appeared first on BoldNews.al.

↗

Daja për ATSH-në: Mbi 6500 qytetarë të vaksinuar kundër gripit në Tiranë

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 4 tetor /ATSH/ NĂ« tĂ« gjithĂ« vendin, prej datĂ«s 22 shtator ka nisur zyrtarisht fushata e vaksinimit antigrip. Ministria e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe Mbrojtjes Sociale ka siguruar 280 mijĂ« doza tĂ« kĂ«saj vaksine, qĂ« janĂ« shpĂ«rndarĂ« tashmĂ« nĂ« tĂ« gjitha qendrat shĂ«ndetĂ«sore nĂ« vend.

Rovena Daja, drejtuese e programit tĂ« vaksinimit pranĂ« Institutit tĂ« ShĂ«ndetit Publik tha pĂ«r AgjencinĂ« Telegrafike Shqiptare se pĂ«r sezonin 2025–2026 objektivat kryesore tĂ« fushatĂ«s sĂ« vaksinimit antigrip janĂ«: sigurimi i vaksinimit falas pĂ«r tĂ« gjitha grupet e riskut, pĂ«rdorimi sa mĂ« efikas i tĂ« gjitha dozave tĂ« ofruara, rritja e mbulimit tĂ« vaksinimit te grupet vulnerabĂ«l dhe mbrojtja e personelit shĂ«ndetĂ«sor, pĂ«r tĂ« shmangur pĂ«rhapjen e gripit nĂ« mjediset shĂ«ndetĂ«sore.

“KĂ«tĂ« vit pĂ«rdoret vaksina GC Flu 4-valente, e parakualifikuar nga OBSH-ja dhe e prodhuar nĂ« KorenĂ« e Jugut. Vaksina pĂ«rmban viruse tĂ« inaktivuar dhe mbulon katĂ«r shtame qarkulluese tĂ« gripit (A/H1N1, A/H3N2, B Victoria dhe B Yamagata). Kjo garanton njĂ« mbrojtje tĂ« gjerĂ« dhe siguri tĂ« lartĂ« pĂ«r qytetarĂ«t”, tha Daja.

“Qendrat shĂ«ndetĂ«sore nĂ« TiranĂ« u furnizuan nĂ« shtator dhe u pĂ«rgatitĂ«n me ambiente tĂ« posaçme pĂ«r vaksinim. Fushata nisi mĂ« 22 shtator 2025 dhe gjatĂ« javĂ«s sĂ« parĂ« nĂ« NJVKSH TiranĂ« janĂ« vaksinuar 6 600 qytetarĂ« sipas sistemit elektronik tĂ« vaksinimit. Kjo tregon njĂ« fillim tĂ« mirĂ« tĂ« fushatĂ«s dhe njĂ« interesim nĂ« rritje tĂ« komunitetit”, vijoi ajo.

Daja u shpreh se “punonjĂ«sit shĂ«ndetĂ«sorĂ« janĂ« grupi i parĂ« i vaksinuar, pasi ata janĂ« tĂ« ekspozuar drejtpĂ«rdrejt ndaj pacientĂ«ve dhe kanĂ« rrezik mĂ« tĂ« lartĂ« pĂ«r t’u infektuar dhe pĂ«r tĂ« transmetuar virusin”.

“VetĂ«m gjatĂ« javĂ«s sĂ« parĂ«, nĂ« TiranĂ« janĂ« vaksinuar 676 punonjĂ«s shĂ«ndetĂ«sorĂ« dhe ky Ă«shtĂ« njĂ« hap i rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r tĂ« garantuar siguri nĂ« mjediset shĂ«ndetĂ«sore”, theksoi Daja.

Drejtuesja e programit të vaksinimit pranë ISHP-së tha se vaksina antigrip është domosdoshmëri sidomos për grupet prioritare ku bëjnë pjesë punonjësit shëndetësorë, persona me sëmundje kronike (kardiovaskulare, pulmonare, diabet, astmë, sëmundje të mëlçisë apo veshkave, tumore/kancer), personat mbi 65 vjeç, banorët dhe personeli i institucioneve të kujdesit afatgjatë, personat obezë, personat me imunitet të kompromentuar, gratë shtatzëna, fëmijët mbi 6 muajsh, sidomos ata me sëmundje bashkëshoqëruese, mësuesit dhe edukatorët, personeli i ushtrisë dhe forcave të rendit.

“Vaksinimi i rregullt Ă«shtĂ« i domosdoshĂ«m, sepse virusi i gripit ndryshon çdo vit dhe vaksina pĂ«rditĂ«sohet pĂ«r t’u mbrojtur nga shtamet mĂ« tĂ« fundit. Mbrojtja e vaksinĂ«s Ă«shtĂ« mĂ« e fortĂ« nĂ« 3–4 muajt e parĂ« pas injektimit dhe zgjat rreth gjashtĂ« muaj. Vaksina ul ndjeshĂ«m rrezikun e komplikacioneve serioze, sidomos te grupet e riskut, si edhe parandalon shtrimet nĂ« spital dhe humbjet e jetĂ«s”, tha Daja.

Sipas DajĂ«s, efektet anĂ«sore mĂ« tĂ« shpeshta tĂ« vaksinĂ«s antigrip janĂ« dhimbje, skuqje ose Ă«njtje nĂ« vendin e injektimit, ethe, dobĂ«si, dhimbje muskujsh, tĂ« cilat shfaqen brenda disa orĂ«ve pas vaksinimit dhe zgjasin 1–2 ditĂ«.

Daja tha se “efekte shumĂ« tĂ« rralla janĂ« reaksione alergjike serioze si anafilaksia. PĂ«r kĂ«tĂ« arsye çdo pikĂ« vaksinimi Ă«shtĂ« e pajisur me mjetet pĂ«r menaxhimin e emergjencave”.

“ËshtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme tĂ« theksohet se vaksina e gripit nuk pĂ«rmban virus tĂ« gjallĂ«, por virus tĂ« dobĂ«suar qĂ« nuk mund tĂ« shkaktojĂ« grip”, tha ajo.

Daja tha se fushata e vaksinimit antigrip ka një ndryshim këtë vit krahasuar me periudhat e kaluara dhe kjo lidhet me interesin në rritje nga popullata që në javën e parë të fushatës.

“Numri i dozave tĂ« aplikuara Ă«shtĂ« mĂ« i lartĂ« krahasuar me tĂ« njĂ«jtĂ«n periudhĂ« tĂ« vitit tĂ« kaluar. Gjithashtu, Ă«shtĂ« theksuar mundĂ«sia e bashkadministrimit tĂ« vaksinĂ«s sĂ« gripit me vaksinĂ«n kundĂ«r COVID-19, pĂ«r tĂ« lehtĂ«suar procesin dhe pĂ«r tĂ« shmangur dy vizita tĂ« ndara”, pohoi ajo.

Ekspertja e ISHP-së thekson se gripi nuk është një sëmundje e lehtë, pasi çdo vit ai sjell komplikacione të rënda dhe humbje jetësh, sidomos tek të moshuarit, personat me sëmundje kronike, fëmijët dhe gratë shtatzëna.

“Vaksina e gripit Ă«shtĂ« falas, e sigurt dhe efektive. Ajo ul ndjeshĂ«m rrezikun e sĂ«mundjes sĂ« rĂ«ndĂ«, hospitalizimit dhe vdekjes. Koha mĂ« e mirĂ« pĂ«r t’u vaksinuar Ă«shtĂ« shtator-tetor, por vaksinimi Ă«shtĂ« i dobishĂ«m gjatĂ« gjithĂ« sezonit. Bisedoni me mjekun e familjes tuaj dhe merrni vendimin e duhur pĂ«r shĂ«ndetin tuaj dhe tĂ« tĂ« dashurve tuaj”, e mbyll Daja mesazhin e saj.

Vaksina antigrip mbetet mbrojtja më e mirë dhe më efikase kundër virozave respiratore të shkaktuara nga viruset e gripit, ku grupet më të riskuara mbeten fëmijët, të moshuarit, personat mbi 65 vjeç, të sëmurët kronikë, ata me probleme të sistemit kardiovaskular, të sistemit pulmonar dhe të sistemit renal.

/e.i/r.e/

The post Daja për ATSH-në: Mbi 6500 qytetarë të vaksinuar kundër gripit në Tiranë appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Toçi: Mamografi falas për kancerin e gjirit, 25 mijë gra depistohen çdo vit

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 1 tetor /ATSH/ Tetori Ă«shtĂ« muaji i ndĂ«rgjegjĂ«simit pĂ«r kancerin e gjirit, me synimin pĂ«r tĂ« rritur ndĂ«rgjegjĂ«simin tek gratĂ«, pĂ«r zbulimin e hershĂ«m dhe trajtimin nĂ« kohĂ« tĂ« kĂ«saj sĂ«mundjeje.

Drejtoresha e Institutit tĂ« ShĂ«ndetit Publik, Dorina Toçi nĂ« njĂ« konferencĂ« pĂ«r mediet, u shpreh ditĂ«n e sotme se “kanceri i gjirit Ă«shtĂ« kanceri mĂ« i shpeshtĂ« qĂ« diagnostikohet nĂ« mbarĂ« botĂ«n si edhe nĂ« ShqipĂ«ri dhe sa i pĂ«rket vdekshmĂ«risĂ«, Ă«shtĂ« njĂ« nga faktorĂ«t kryesorĂ« te gratĂ«â€.

“MSHMS me sloganin “çdo ditĂ« vlen pĂ«r jetĂ«n tĂ«nde”, ka pĂ«r qĂ«llim qĂ« tĂ« rrisĂ« ndĂ«rgjegjĂ«simin gjatĂ« fushatĂ«s, por edhe edukimin e grave dhe vajzave pĂ«r tĂ« kryer kontrollet periodike, apo depistimin nĂ«pĂ«rmjet mamografive tĂ« lĂ«vizshme apo stacionare”, tha ajo.

“Mamografia Ă«shtĂ« njĂ« shĂ«rbim qĂ« ofrohet falas pĂ«r tĂ« gjitha gratĂ«. Ato mund ta marrin kĂ«tĂ« shĂ«rbim nĂ« spitalet rajonale nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin, nĂ« poliklinikat pranĂ« lagjeve, nĂ« PoliklinikĂ«n Qendrore nĂ« TiranĂ«, nĂ« maternitetin “MbretĂ«resha GeraldinĂ«â€ dhe nĂ« QSUNT”, vijoi Toçi.

Drejtoresha e ISHP-së, u shpreh se jo vetëm gjatë tetorit, por edhe gjatë gjithë vitit duhet të rritet ndërgjegjësimi i grave dhe i vajzave për të kuptuar rëndësinë që ka diagnoza e hershme e kancerit të gjirit.

Toçi u ndal edhe te shifrat e kancerit të gjirit në vendin tonë dhe incidencën për këtë sëmundje gjatë vitit 2024.

“PĂ«r vitin 2024, bazuar nĂ« regjistrin kombĂ«tar tĂ« kancerit janĂ« diagnostikuar 805 raste tĂ« reja me kancer tĂ« gjirit. ËshtĂ« njĂ« incidencĂ« qĂ« gjatĂ« dhjetĂ«vjeçarit tĂ« fundit ka ardhur nĂ« rritje me 2.1% çdo vit. Nuk kemi rritje tĂ« rasteve me kancer tĂ« gjirit te moshat e reja, madje kemi njĂ« ulje tĂ« lehtĂ« tĂ« incidencĂ«s tek moshat nĂ«n 50 vjeç”, tha Toçi.

Toçi u shpreh se “vĂ«rehet njĂ« rĂ«nie e lehtĂ« e rasteve nga viti 2015 deri nĂ« 2024-Ă«n, ndĂ«rsa shtrimet spitalore janĂ« dyfishuar nĂ« 10-vjeçarin e fundit”.

Drejtuesja e ISHP-së e vlerësoi këtë fakt si një qasje më të lehtë të grave dhe vajzave me sistemin shëndetësor në vendin dhe zgjerim të ofrimit të shërbimeve.

“NĂ« vitin 2024 kanĂ« ndĂ«rruar jetĂ« nga kanceri i gjirit 224 gra. NĂ«pĂ«rmjet depistimit me mamografitĂ« lĂ«vizĂ«se nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin kryhen nĂ« vit rreth pesĂ« mijĂ« mamografi lĂ«vizĂ«se, ndĂ«rsa nĂ« total kryhen rreth 25 mijĂ« depistime me mamografi”, theksoi Toçi.

Ajo shtoi se “kanceri i gjirit prek edhe meshkujt dhe janĂ« vetĂ«m 10 raste te burrat e moshĂ«s mbi 50 vjeç”.

“Depistimi ka pĂ«r qĂ«llim kapjen e njĂ« situate tĂ« dyshuar. Çdo vit nga depistimi me mamografi lĂ«vizĂ«se referohen si raste tĂ« dyshuara mbi 10 gra. NdĂ«rsa, nga 25 mijĂ« mamografi qĂ« kryhen nĂ« total nĂ« vit, mesatarisht kanĂ« rezultuar me kancer tĂ« gjirit rreth 50 gra”, pĂ«rfundoi Toçi.

Drejtoresha e Institutit të Shëndetit Publik, Dorina Toçi, foto: Andrin Hoxha
1 nga 5

/e.i/j.p/

The post Toçi: Mamografi falas për kancerin e gjirit, 25 mijë gra depistohen çdo vit appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Zgjidhet drejtoresha e re e ISHP-së/ EMRI

✇BoldNews
By: Ela

Dorina Toçi Ă«shtĂ« zgjedhur drejtoreshĂ« e Institutit tĂ« ShĂ«ndetit Publik. Toçi do tĂ« zĂ«rĂ« vendin e Eugena Tominit, e cila mĂ« parĂ« ka kryer kĂ«tĂ« detyrĂ«. Toçi mĂ« herĂ«t ka pasur detyrĂ«n si PĂ«rgjegjĂ«se e Sektorit tĂ« SĂ«mundjeve Kronike nĂ« ISHP dhe shefe sektori nĂ« njĂ«sinĂ« e performancĂ«s sĂ« ShĂ«ndetit Publik. Eugena Tomini u largua [
]

The post Zgjidhet drejtoresha e re e ISHP-së/ EMRI appeared first on BoldNews.al.

↗

Tomini për ATSH-në: Covid-19 mes virozave respiratore, asnjë rast i konfirmuar me grip

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 25 shtator /ATSH/ Me shpĂ«rndarjen e 280 mijĂ« dozave tĂ« vaksinĂ«s antigrip, nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin ka nisur vaksinimi i popullatĂ«s nĂ« qendrat shĂ«ndetĂ«sore.

Shefja e Institutit të Shëndetit Publik, Eugena Tomini në një prononcim për ATSH-në, tha se përpos virozave sezonale, Covid-19 mbetet një nga viruset mbizotërues.

Tomini u shpreh se “nĂ«nvarianti i Omicron Ă«shtĂ« mĂ« dominuesi nĂ« 90% tĂ« rasteve”.

“NĂ«nvariantet e Omicron po sundojnĂ« nĂ« tĂ« gjithĂ« botĂ«n, por XFG Ă«shtĂ« njĂ« nga variantet e Omicron qĂ« po sundon nĂ« 90% tĂ« rasteve”, tha Tomini.

Ajo theksoi se Covid-9 është në një fazë qarkulluese normale në këtë periudhë të vitit, kur pritet edhe rënia e temperaturave dhe ndryshimi stinor.

Në dallim nga viruset respiratore, shefja e ISHP-së, u shpreh për ATSH-në se, Covid-19 ka qenë gjithnjë prezent në vendin tonë, pa faza rritjeje apo uljeje siç mund të ndodhë me versionet e tjera të gripit apo virozat stinore.

Duke qenë në ditët e para të nisjes së fushatës së vaksinimit antigrip, Tomini konfirmoi për ATSH-në se deri tani nuk ka asnjë rast të konfirmuar me grip duke theksuar faktin se kjo është një tjetër arsye pse vaksinimi duhet kryer në kohë.

Shefja e ISHP-së, bëri apel për kryerjen e vaksinës antigrip, e cila është falas dhe mund të bëhet nga e gjithë popullata, nisur nga fëmijët mbi gjashtë muaj, deri te gratë shtatzëna, grupet e riskut, personat me sëmundje bashkëshoqëruese, si edhe ata që kanë ekspozim në komunitet dhe grupe të mëdha, si Policia e Shtetit, mësuesit etj.

Tomini përsëriti thirrjen për vaksinim të popullatës, për një sezon më të mbrojtur, me sa më pak forma të rënda të sëmundjes së gripit, gjë që do të minimizonte edhe çdo rast humbje jete.

Njoftimi i qytetarëve po bëhet nga mjekët e familjes, ndërsa personeli shëndetësor është ai që vaksinohet i pari, si një formë mbrojtjeje për veten, familjarët por nuk rrezikohen as pacientët nga influenca sezonale.

/e.i./j.p/

The post Tomini për ATSH-në: Covid-19 mes virozave respiratore, asnjë rast i konfirmuar me grip appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Toçi dhe Binaj për ATSH-në: 60 mijë gra kontroll falas për kancerin e qafës së mitrës, ulje e rasteve me 2,5% në vit

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Ermira Isufaj

TIRANË, 21 shtator /ATSH/ QĂ« prej datĂ«s 1 shtator, ka nisur fushata kombĂ«tare e depistimit falas pĂ«r kontrollin e qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s. Kitet e testimit janĂ« shpĂ«rndarĂ« nĂ« tĂ« gjitha qendrat shĂ«ndetĂ«sore nĂ« vend, ku tĂ« gjitha gratĂ« e vitlindjeve 1975-1985 mund ta bĂ«jnĂ« kontrollin falas.

Prof. asc. Dorina Toçi, përgjegjëse e sektorit të sëmundjeve kronike pranë Institutit të Shëndetit Publik, tha për ATSH-në se deri tani janë kryer 3500 depistime, por deri në fund të vitit pritet të kryhen më shumë se 7000 depistime.

“QĂ«llimi kryesor i fushatĂ«s sĂ« depistimit pĂ«r kancerin e qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s Ă«shtĂ« tĂ« parandalojĂ« dhe tĂ« ulĂ« ndjeshĂ«m incidencĂ«n dhe vdekshmĂ«rinĂ« nga kjo sĂ«mundje, pĂ«rmes zbulimit sa mĂ« tĂ« hershĂ«m tĂ« infeksionit HPV dhe lezioneve parakanceroze, pĂ«rpara se ato tĂ« shndĂ«rrohen nĂ« kancer invaziv. NĂ« ShqipĂ«ri, ky program Ă«shtĂ« pjesĂ« e Programit KombĂ«tar tĂ« Kontrollit tĂ« Kancerit dhe synon tĂ« krijojĂ« njĂ« sistem tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m parandalimi, krahas vaksinimit HPV. MĂ« shumĂ« se 60 000 gra e kanĂ« kryer ekzaminimin qĂ« nga fillimi i programit, me njĂ« mbulesĂ« depistimi prej mĂ« shumĂ« se 40%”, tha Toçi.

Programi i depistimit në Shqipëri përfshin gratë e moshës 40-50 vjeç dhe të gjitha testet e depistimit primar e ekzaminimet e mëtejshme sigurohen falas në pikën e kujdesit, pavarësisht nga fakti nëse pacientët janë të përfshirë ose jo në skemën e sigurimit shëndetësor.

“GratĂ« thirren nĂ« mĂ«nyrĂ« aktive nga mjeku i familjes dhe infermierja e lagjes, nĂ«pĂ«rmjet listĂ«s sĂ« popullatĂ«s tĂ« regjistruar nĂ« qendrat shĂ«ndetĂ«sore. Paralelisht, ISHP dhe Ministria e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe Mbrojtjes Sociale zhvillojnĂ« fushata informuese publike pĂ«rmes mediave dhe rrjeteve sociale, pĂ«r tĂ« rritur ndĂ«rgjegjĂ«simin e popullatĂ«s. ShĂ«rbimi Ă«shtĂ« falas, i integruar nĂ« kujdesin parĂ«sor dhe pa nevojĂ« pĂ«r referime tĂ« komplikuara. NĂ« bazĂ« tĂ« kornizĂ«s teknike tĂ« programit kombĂ«tar tĂ« depistimit, qendrat shĂ«ndetĂ«sore ftojnĂ« gratĂ« pĂ«r t’u testuar sipas udhĂ«zimeve”, vijoi ajo.

Depistimi rekomandohet çdo 5 vjet pĂ«r gratĂ« 40–50 vjeç, nĂ«se rezultati Ă«shtĂ« negativ, ndĂ«rkohĂ« Pap Testi, i cili vijon tĂ« praktikohet nĂ« disa mosha tĂ« tjera apo te gratĂ« qĂ« kanĂ« rezultuar HPV pozitive, rekomandohet çdo 1-3 vjet.

“Teksa tĂ« gjithĂ« kanceret e tjerĂ« nĂ« ShqipĂ«ri kanĂ« shĂ«nuar rritje, numri i rasteve tĂ« reja nga kanceri i qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s Ă«shtĂ« pakĂ«suar me mesatarisht 2,5% nĂ« vit. NĂ« periudhĂ«n 2015-2019 regjistroheshin mbi 125 raste tĂ« reja nĂ« vit, ndĂ«rkohĂ« qĂ« nĂ« 2024 u regjistruan vetĂ«m 101 raste. Depistimi i kancerit tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s me testin HPV ka potencialin tĂ« parandalojĂ« rastet e kancerĂ«ve, nĂ«se gratĂ« HPV pozitive monitorohen sistematikisht dhe format parakanceroze trajtohen nĂ« kohĂ«â€, vijoi mjekja Toçi.

Depistimi kryhet në qendrat shëndetësore të kujdesit parësor, nën mbikëqyrjen e mjekut të familjes dhe infermierëve të trajnuar për marrjen e mostrës cervikale.

“Ky Ă«shtĂ« njĂ« ndryshim thelbĂ«sor nga praktika e mĂ«parshme, kur gratĂ« duhej tĂ« shkonin vetĂ«m tek gjinekologu. Gruaja mund ta marrĂ« vetĂ« mostrĂ«n, edhe nĂ« kushtet e shtĂ«pisĂ«, e udhĂ«zuar nga personeli shĂ«ndetĂ«sor, bazuar nĂ« instruksionet qĂ« dĂ«rgon çdo vit ISHP. VetĂ«m nĂ« rastet kur testi rezulton pozitiv ose kĂ«rkohet ekzaminim shtesĂ«, gruaja referohet nĂ« qendrat e specializuara pĂ«r kolposkopi. Kjo e bĂ«n programin mĂ« tĂ« aksesueshĂ«m dhe efikas”, tha Toçi.

Mjekja Toçi u ndal edhe te vaksina HPV, si njĂ« formĂ« parandalimi primar pĂ«r zhvillimin e kancerit tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s. “Ajo mbron nga llojet mĂ« onkogjene tĂ« virusit, qĂ« janĂ« pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r rreth 70% tĂ« rasteve tĂ« kancerit tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s. NĂ« ShqipĂ«ri, vaksina Ă«shtĂ« pjesĂ« e kalendarit kombĂ«tar dhe u ofrohet vajzave 13 vjeç. QĂ«llimi afatgjatĂ« Ă«shtĂ« qĂ«, sĂ« bashku me depistimin, vaksina tĂ« çojĂ« drejt eliminimit tĂ« kancerit tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s si sĂ«mundje e parandalueshme”, pohoi ajo.

Mjekja tha se në edukimin e grave dhe vajzave për kujdes ndaj shëndeti riprodhues, ka shumë faktorë që ndikojnë. Mes tyre, nevojitet një qasje e integruar edukimit shëndetësor në shkolla, sensibilizim i prindërve, trajnim i mjekëve të familjes, gjinekologëve, stafit shëndetësor dhe mësuesve në shkolla dhe përdorimi i platformave digjitale dhe rrjeteve sociale për të çuar mesazhe të thjeshta, të besueshme dhe të kuptueshme nga të rinjtë.

Nga ana e saj, mjekja obstetre-gjinekologe, dr. Evis Binaj, pranĂ« Spitalit Universitar Obstetrik Gjinekologjik “MbretĂ«resha GeraldinĂ«â€, tha pĂ«r ATSH-nĂ« se “rreziku i kancerit tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s rritet me kalimin e moshĂ«s, duke prekur kryesisht gratĂ« mbi 35 vjeç”.

“Shumica e rasteve diagnostikohen te gratĂ« nĂ«n 60 vjeç, dhe faktori kryesor i rrezikut Ă«shtĂ« infeksioni i qĂ«ndrueshĂ«m me virusin e papilomĂ«s humane (HPV). Kontrolli i rregullt i qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s midis moshave 25 dhe 64 dhe vaksina HPV janĂ« mĂ«nyrat mĂ« tĂ« mira pĂ«r tĂ« ulur rrezikun”, tha ajo.

Sipas Binajt, përmirësimi i metodave të kontrollit ka bërë që të diagnostikohen në kohë dhe të trajtohen lezionet prekanceroze para se të avancojnë në kancer, si të bëhet zbulimi i kancerit në stade të hershme, kur është akoma i mjekueshëm.

Disa nga shenjat e hershme qĂ« duhet t’i drejtojnĂ« gratĂ« te mjekĂ«t, sipas Binajt janĂ« “hemorragjia vaginale, sekrecionet hemoragjike jashtĂ« ciklit, hemorragji vaginale postmenopauzale, dhimbjet pelvike, etj.”.

“Ka tre opsione testesh tĂ« rekomanduara pĂ«r kapjen e lezioneve prekanceroze, tĂ« cilat mund tĂ« zhvillohen nĂ« kancer tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s: Pap test, HPV test, ko-testi qĂ« kombinon tĂ« dyja teknikat bashkĂ«. TashmĂ«, HPV testi ofrohet falas nĂ« çdo qendĂ«r shĂ«ndetĂ«sore pĂ«r gratĂ« e moshĂ«s 40-50 vjeç qĂ« nga 1 shtatori, ndĂ«rsa Pap Testi ofrohet nĂ« spitalet universitare obstetrike-gjinekologjike”, pohoi Binaj.

“Rekomandohet qĂ« kontrolli i kancerit tĂ« qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s tĂ« fillojĂ« nĂ« moshĂ«n 21-vjeçare, me mundĂ«si tĂ« ndryshme pĂ«r gratĂ« e moshĂ«s 30-65 vjeç, duke pĂ«rfshirĂ« testim tĂ« HPV çdo 5 vjet. PĂ«r moshĂ«n 21-29 vjeç, Pap testi rekomandohet çdo 3 vjet. NjĂ« ekzaminim gjinekologjik Ă«shtĂ« njĂ« procedurĂ« e shpejtĂ« dhe zakonisht jo e dhimbshme, megjithĂ«se disa gra mund tĂ« ndiejnĂ« parehati ose shqetĂ«sim tĂ« lehtĂ«. Zgjat 5-10 min. VetĂ«marrja e njĂ« mostre nĂ« kushte shtĂ«pie pĂ«r testimin e HPV-sĂ«, mund tĂ« jetĂ« njĂ« zgjedhje e preferuar pĂ«r gratĂ«, gjĂ« qĂ« ka treguar se Ă«shtĂ« po aq e besueshme, sa mostrat e mbledhura nga personeli shĂ«ndetĂ«sor”, cilĂ«soi Binaj.

Mjekja Binaj tha se “kanceri i qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s Ă«shtĂ« i parandalueshĂ«m dhe i trajtueshĂ«m, nĂ«se kapet herĂ«t”, ndĂ«rsa e mbyll me njĂ« mesazh pĂ«r tĂ« gjitha gratĂ« dhe vajzat: Shkoni pĂ«r kontroll gjinekologjik dhe bĂ«ni PAP Testin ose testin HPV sipas rekomandimit tĂ« mjekut, sepse kujdesi pĂ«r veten nuk Ă«shtĂ« luks, Ă«shtĂ« nevojĂ«. Vaksino fĂ«mijĂ«n tĂ«nd. Kontrollo veten. BĂ«hu shembull. NjĂ« kontroll i thjeshtĂ« sot mund tĂ« tĂ« shpĂ«tojĂ« jetĂ«n”.

/e.i/r.e/j.p/

The post Toçi dhe Binaj për ATSH-në: 60 mijë gra kontroll falas për kancerin e qafës së mitrës, ulje e rasteve me 2,5% në vit appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Gripi, vaksinimi nis më herët/ ISHP: 280 mijë doza vaksine, nis shpërndarja e tyre

✇Abc News
By: ina kashari

Në vend gripi nuk ka nisur ende të qarkullojë, por për tu mbrojtur  prej tij vaksinimi këtë vit do të nisë më herët.

Instituti i Shëndetit Publik ka siguruar rreth 280 mijë doza vaksinë dhe po i shpërndanë në qendrat shëndetësore.

“Lidhur me qarkullimin e viruseve respiratore, janĂ« rreth 9 mijĂ« raste njĂ« numĂ«r i ulĂ«t, por ka filluar njĂ« trend i lehtĂ« nĂ« rritje kĂ«shtu parashikohet njĂ« rritje e lehtĂ« nga javĂ« nĂ« javĂ«.  Lidhur me gripin situata epidemiologjike paraqitet e qetĂ«, sepse nga vitet e kaluara qarkullimi I gripit zakonisht fillon nga mesi fundi i muajit nĂ«ntor. KanĂ« ardhur 280 mijĂ« doza vaksine pĂ«r gripin dhe ka filluar shpĂ«rndarja e tyre dhe fushata nis mĂ« 22 shtator, pra mĂ« herĂ«t se tĂ« gjithĂ« vitet e tjera”, tha epidemiologu Artan Simaku.

Të parët që do të vaksinohen janë punonjësit e shëndetësisë. Ndërkohë në qendrat shëndetësore mjekët po përgatisin një kalendar për të vijuar më pas me personat më të rrezikuar. Por nëse dikush dëshiron të vaksinohet në një qendër tjetër vendin dhe orën mund ti rezervojë online në platformën e-Albania.

“Vaksinimi nis me personelin shĂ«ndetĂ«sor, se duk mbrojtur veten nuk e pĂ«rhap tek pacientet. Vijon me ata me sĂ«mundje shoqĂ«ruese, çdo qendĂ«r ka hartuar planin e pacientĂ«ve, pra ata mbi 65 vjeç, gratĂ« shtatzĂ«na, personeli  mjekĂ«sor dhe banorĂ«t e qendrave tĂ« kujdesit afatgjatĂ«, gjithashtu mĂ«suesit, punonjĂ«sit e policisĂ« dhe ushtrisĂ« dhe fĂ«mijĂ«t mbi 5 vjeç, janĂ« grupet e pĂ«rfshira nĂ« program”, tha ai.

Sipas specialistëve të Institutit të Shëndetit Publik vaksina  është katër valente dhe  mbron ndaj  gripit të tipit A dhe B.

“Vaksina Ă«shtĂ« katĂ«r valente, tĂ« mbron nga tĂ« katĂ«r shtamet qarkulluese, AH1, AH3 dhe dy shtamet e tipit B.  TĂ« gjitha shtamet qarkulluese tĂ« gripit janĂ« tĂ« pĂ«rfshira nĂ« vaksinĂ«.  Vaksinimi duhet tĂ« fillojĂ« para sezonit tĂ« qarkullimit tĂ« gripit”, shtoi ai.

Referuar viteve të shkuara specialistët e Institutit të Shëndetit Publik parashikojnë qarkullim të gripit në muajin nëntor ndërsa  thonë se vaksinimi mbron nga format e rënda të tij. Dozat kundër gripit mund të merren falas pranë qendrave shëndetësore.

/abcnews.al/

↗

“Kujdes nga produktet me plumb”, alarmi i ISHP: DĂ«me tĂ« parikthyeshme te fĂ«mijĂ«t

✇BoldNews
By: Ela

Ekspertet e Shëndetit Publik ngrenë alarmin për kujdes të shtuar ndaj ndotjes dhe kryesisht metalit të plumbit. Fëmijët janë mëtë rrezikuar nga ky element, me dëme shëndetësore që mund të jenë të pakrikthyeshme. Sipas studimeve gati 1.5% e vdekjeve vjetore në nivel botëror kanë si shkaktar plumbin. Grimcat e plumbit janë kudo! Ky është alarmi [
]

The post “Kujdes nga produktet me plumb”, alarmi i ISHP: DĂ«me tĂ« parikthyeshme te fĂ«mijĂ«t appeared first on BoldNews.al.

↗

Produktet me plumb, ISHP: Dëme të parikthyeshme te fëmijët

✇Koha Jone
By: redi

Ekspertet e Shëndetit Publik ngrenë alarmin për kujdes të shtuar ndaj ndotjes dhe kryesisht metalit të plumbit. Fëmijët janë mëtë rrezikuar nga ky element, me dëme shëndetësore që mund të jenë të pakrikthyeshme. Sipas studimeve gati 1.5% e vdekjeve vjetore në nivel botëror kanë si shkaktar plumbin. Grimcat e plumbit janë kudo! Ky është alarmi që ngrenë ekspertët e shëndetit publik në Shqipëri.

Source

↗

ISHP: Plumbi në lodra e mjedise të ndotura, rrezik serioz për shëndetin e fëmijëve

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Arlinda Gjonaj

TIRANË, 5 shtator /ATSH/ Ekspozimi ndaj metalit tĂ« plumbit mbetet njĂ« nga rreziqet mĂ« tĂ« fshehura pĂ«r shĂ«ndetin, veçanĂ«risht te fĂ«mijĂ«t, tĂ« cilĂ«t janĂ« mĂ« tĂ« ndjeshĂ«m ndaj efekteve tĂ« kĂ«tij metali toksik.

Instituti i Shëndetit Publik (ISHP) paralajmëron se prania e plumbit në lodra, objekte shtëpiake apo në mjedise të ndotura industriale mund të shkaktojë pasoja serioze në zhvillimin fizik dhe mendor të të miturve.

“NjĂ« vonesĂ« nĂ« rritje, inteligjencĂ« pak mĂ« e ulĂ«t, vĂ«shtirĂ«si nĂ« tĂ« nxĂ«nit, dĂ«mtim tĂ« dĂ«gjimit tĂ« tĂ« folurĂ«s apo shenja tĂ« anemisĂ«. MĂ« tĂ« ekspozuar pĂ«r tu dĂ«mtuar mĂ« rĂ«ndĂ« janĂ« fĂ«mijĂ«t e kequshqyer, sidomos ato qĂ« kanĂ« mungesĂ« hekuri dhe kalciumi, pasi mungesa e kĂ«tyre dy elementĂ«ve e lehtĂ«son absorbimin e plumbit nĂ« organizĂ«m, me kalimin e viteve plumbi depozitohet nĂ« organe tĂ« ndryshme veçanĂ«risht nĂ« kocka dhe nĂ« dhĂ«mbĂ« dhe gjatĂ« njĂ« shtatĂ«zanie ai hidhet nĂ« gjak duke dĂ«mtuar fetusin”, u shpreh nĂ« njĂ« prononcim nĂ« media, shefja e departamentit tĂ« Promocionit ShĂ«ndetĂ«sor pranĂ« ISHP, Genta Qirjako.

Sipas saj, në shumë mjedise, objekte, lodra fëmijësh apo produkte shtëpiake, mund të gjendet përmbajtje plumbi.

“Mund tĂ« gjendet nĂ« tokĂ«n e ndotur pranĂ« zonave industrial, qĂ« kanĂ« pas pĂ«rdorur plumbin, mund tĂ« ndodhet nĂ« lodrat e fĂ«mijĂ«ve kur kĂ«to lodra janĂ« tĂ« vjetra, nĂ« ujin e pijshĂ«m nĂ«se tubacionet janĂ« tĂ« vjetra dhe kanĂ« pĂ«rmbajtje pumbi, nĂ« bojĂ«n e vjetĂ«r tĂ« mureve tĂ« shtĂ«pisĂ«â€, shtoi ekspertja Qirjako.

Ekspertët thonë se ekspozimi ndaj plumbit është më i rrezikshëm nëse ndodh gjatë shtatzanisë apo në fëmijëri, ndaj rekomandohen disa masa të thjeshta.

“TĂ« jenĂ« tĂ« kujdesshĂ«m nĂ« larjen e duarve tĂ« fĂ«mijĂ«ve, shmangia e ekspozimit tĂ« fĂ«mijĂ«ve ku ndĂ«rtohet, ushqyerje e shĂ«ndetĂ«shme, me hekur, kalcium e vitamin C”, theksoi Genta Qirjako.

Për të matur njohuritë e të rinjve në lidhje me rrezikun e plumbit, ekspertët kanë zhvilluar një pyetësor me të rinjtë 15-19 vjeç dhe u pa se 48% e tyre nuk kanë informacion të mjaftueshëm për burimet e ekspozimit ndaj tij.

/r.e/

The post ISHP: Plumbi në lodra e mjedise të ndotura, rrezik serioz për shëndetin e fëmijëve appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

❌