Begaj: Rivlerësimi i pronave me 5% pritet të sjellë 150 milionë euro në buxhet
TIRANË, 8 shkurt/ATSH/ Rivlerësimi i pronave në Shqipëri me një normë 5% pritet të nisë brenda këtij muaji, duke u dhënë qytetarëve mundësinë të paguajnë një taksë të ulët për pronat e tyre dhe duke rritur arkëtimin fiskal për shtetin. Qytetarët që kryejnë rivlerësimin e pronës shmangin pagesën e tatimit të plotë prej 15% në momentin e shitblerjes.
Ky proces synon të harmonizojë vlerën e pronave të regjistruara me çmimin real të tregut, duke eliminuar diferencat midis çmimit të regjistruar dhe vlerës aktuale të pronës.
Eksperti për çështjet e pronave, Gjergji Begaj, shpjegon në një intervistë për ATSH çdo hap të këtij procesi dhe përfitimet që sjell.
“Sistemi i rivlerësimit bazohet në dy elemente kryesore. Së pari, ekziston çmimi fiskal, i vendosur nga Ministria e Financave për secilën zonë katastrale. Ky çmim është rezultat i analizave të AZHK-së, zyrave imobiliare dhe ekspertëve të fushës, dhe përfaqëson një mesatare të përafërt të vlerës së pronave në çdo zonë. Së dyti, qytetarët mund të përmirësojnë vlerën e pronës së tyre për të reflektuar çmimet aktuale të tregut, duke përdorur një raport të hartuar nga ekspertë privatë të licencuar,” shpjegon Begaj.
Sipas tij, në këtë proces përfituesit më të mëdhenj janë pronarët që planifikojnë të shesin, të dhurojnë ose të trashëgojnë pronën, si dhe bizneset që mbajnë pasuri të paluajtshme me vlerë më të ulët se ajo e tregut në pasqyrat financiare.
Begaj sqaron se rivlerësimi nuk është i detyrueshëm për çdo qytetar.
“Nëse çmimi i regjistruar i pronës përputhet me çmimin fiskal, qytetari nuk ka asnjë pagesë shtesë. Por kur prona është regjistruar me një çmim më të ulët se vlera reale e tregut, qytetari mund të bëjë rivlerësimin dhe të paguajë vetëm 5% të diferencës gjatë një periudhe 12-mujore, duke shmangur pagesën e tatimit të plotë prej 15% në momentin e shitblerjes”, u shpreh ai.
Për të përcaktuar vlerën reale të tregut, qytetarët duhet të drejtohen tek ekspertë privatë të licencuar, të cilët hartojnë raportin e rivlerësimit. Ky raport regjistrohet në AZHK dhe përdoret për aplikimin e taksës së reduktuar. Ky hap është veçanërisht i rëndësishëm në qytete si Tirana, ku çmimet për apartamentet mund të ndryshojnë nga 800 deri në 5.000 euro për metër katror, në varësi të zonës.
Procesi i rivlerësimit aplikohet vetëm për pronat me kartela të sakta dhe certifikatë pronësie të përfunduar. Pronat që janë në proces legalizimi ose regjistrimi nuk mund të rivlerësohen. Dokumentacioni i nevojshëm përfshin certifikatën e pronësisë, kartelën e pasurisë, hartën treguese, kartën e identitetit dhe kontratën e transaksionit të mëparshëm, kur ekziston. Për pronat e privatizuara para vitit 1990, mjaftojnë certifikata dhe kartela, pasi të dhënat ruhen nga Hipoteka.
Begaj thekson se për ndërtesat e para viteve 1990 që kanë kaluar në pronësi me privatizim aplikohet amortizim deri në 30% të vlerës së pronës.
Ai shton se rivlerësimi ka përfitime për të gjithë aktorët e tregut: qytetarët përfitojnë nga tatimi i reduktuar, shteti rrit arkëtimin, ndërsa ekspertët dhe agjencitë imobiliare përfitojnë nga aktiviteti i shtuar në treg.
“Rivlerësimi i pronës nuk është detyrim ligjor. Ata që nuk dëshirojnë të rivlerësojnë, do të paguajnë tatimin e plotë prej 15% në momentin e shitblerjes. Por për ata që duan të përfitojnë, rivlerësimi është një mundësi për të harmonizuar vlerën e pronës me tregun dhe për të paguar taksa më të ulëta”, shprehet Begaj.
Begaj thotë se sipas parashikimeve, buxheti pritet të përfitojë rreth 150 milionë euro nga ky proces. Procesi i fundit i rivlerësimit, me tatim 3% gjatë viteve 2020–2022, përfshiu 168.000 prona dhe buxheti i shtetit arkëtoi 12.7 miliardë lekë.
Aplikimet për rivlerësim do të pranohen deri më 31 dhjetor 2026. Kërkesat e paraqitura brenda kësaj periudhe, për të cilat është kryer pagesa e tatimit, por nuk janë përpunuar ende nga ASHK, mund të finalizohen administrativisht deri më 31 mars 2027.
Kjo është hera e katërt që prej vitit 2009 që qeveria harton nisma për lehtësimin e qytetarëve në kryerjen e rivlerësimit të pasurive, duke adresuar diferencat e mëdha mes vlerës së regjistruar dhe çmimit aktual të tregut. /j.p/
The post Begaj: Rivlerësimi i pronave me 5% pritet të sjellë 150 milionë euro në buxhet appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.
