❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

A është çdo ushqim që hamë i lidhur me kancerin?

✇BoldNews
By: Ela

Viti i Ri nisi me edhe njĂ« variant tjetĂ«r tĂ« listĂ«s sĂ« gjatĂ« tĂ« rreziqeve tĂ« fshehura pĂ«r shĂ«ndetin nĂ« jetĂ«n tonĂ« tĂ« pĂ«rditshme. KĂ«tĂ« herĂ«, siç raportoi The Telegraph nĂ« janar, studiues nĂ« SorbonĂ«, nĂ« Paris, pohuan se kishin zbuluar se konservuesit e shtuar nĂ« ushqime pĂ«r t’u zgjatur afatin e pĂ«rdorimit (nitritet nĂ« [
]

The post A është çdo ushqim që hamë i lidhur me kancerin? appeared first on BoldNews.al.

↗

KOMENT – Dezinformimi pengon edhe shĂ«rimin e kancerit

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Arian Jorgaqi
PARIS, 7 shkurt /ATSH-AFP/ – Kimioterapia si e padobishme, demonizimi i sheqerit apo trajtimet alternative, janĂ« disa nga pasojat se si dezinformimi rreth kancerit mund tĂ« dĂ«mtojĂ« seriozisht pacientĂ«t, duke shkaktuar vonesa nĂ« trajtim, komplikime dhe madje edhe vdekje, paralajmĂ«rojnĂ« profesionistĂ«t dhe shoqatat.
“ËshtĂ« njĂ« problem i pĂ«rditshĂ«m”, thotĂ« Mario Di Palma, onkolog nĂ« Institutin Gustave-Roussy nĂ« Villejuif, pranĂ« Parisit.
NdĂ«rsa pasojat e keqinformimit mbeten tĂ« vĂ«shtira pĂ«r t’u pĂ«rcaktuar, ky praktikues me pĂ«rvojĂ« shpesh hedh poshtĂ« besimet e rreme, kryesisht “tĂ« lidhura me dietĂ«n, agjĂ«rimin dhe shtesat dietike”.
ShumĂ« pacientĂ« duan tĂ« ndalojnĂ« sĂ« ngrĂ«ni sheqer, “sepse kanĂ« lexuar nĂ« mediat sociale se ai ushqen tumoret” – gjĂ« qĂ« Ă«shtĂ« e rreme.
“PacientĂ«t po kĂ«rkojnĂ« mĂ«nyra se si tĂ« marrin kontrollin, dhe dieta Ă«shtĂ« njĂ« prej tyre, por ne duhet tĂ« mbetemi tĂ« kujdesshĂ«m”, thekson Emilie Groyer, PhD nĂ« biologji dhe kryeredaktore e faqes sĂ« internetit pĂ«r revistĂ«n e shoqatĂ«s ”Rose Up”, e cila mbĂ«shtet gratĂ« me kancer.
”NjĂ« dietĂ« e rreptĂ« rrezikon t’i dobĂ«sojĂ« pacientĂ«t: nĂ«se janĂ« tĂ« kequshqyer, pacientĂ«t i tolerojnĂ« mĂ« pak trajtimet, duhet tĂ« ulin dozat dhe kjo ndikon nĂ« prognozĂ«n e tyre”, shpjegon ajo, duke pĂ«rmendur njĂ« paciente qĂ« agjĂ«ronte dhe, shumĂ« e rraskapitur, iu desh tĂ« pezullonte trajtimin e saj.
Duke shpresuar të kundërveprojnë ndaj efekteve anësore nga trajtimet ose të përmirësojnë mirëqenien e tyre, shumë njerëz të prekur nga kanceri përdorin edhe suplemente dietike, shpesh pa këshilla mjekësore, sipas disa onkologëve.
Megjithatë, këto suplemente mund të prishin, në veçanti, eliminimin e disa trajtimeve nga trupi.
”Ne shohim disa pacientĂ« çdo vit qĂ« zhvillojnĂ« dĂ«shtim tĂ« veshkave ose hepatit pĂ«r shkak tĂ« njĂ« ndĂ«rveprimi midis njĂ« suplementi dietik dhe njĂ« ilaçi antikancer”, shpjegon Di Palma duke theksuar nevojĂ«n pĂ«r njĂ« klimĂ« besimi me pacientin.
”ËshtĂ« besimi dhe mbĂ«shtetja brenda njĂ« qasjeje integruese onkologjike qĂ« mĂ« mungonte”, tha Christine, 57 vjeçe, njĂ« paciente me kancer nĂ« gji.
Kur ajo u rikthye nĂ« vitin 2021 dhe mĂ«soi pĂ«r praninĂ« e metastazave, ajo pranoi tĂ« hiqte vezoret e saj, por mĂ« pas refuzoi terapinĂ« hormonale me terapi tĂ« synuar sepse ndihej ”shumĂ« e dobĂ«t”.
MĂ« pas ajo provoi metoda tĂ« tjera – tĂ« paprovuara shkencĂ«risht.
“Ndryshova dietĂ«n time, hoqa sheqerin dhe piva lĂ«ngje perimesh”, pĂ«rshkruan ajo.
”Pas dy vitesh qĂ« ndihesha mĂ« mirĂ«â€, shpjegon ajo, ”por gjendja u pĂ«rkeqĂ«sua pĂ«rsĂ«ri duke mĂ« detyruar tĂ« rifilloja trajtimin mjekĂ«sor”.
“Kini kujdes pĂ«r faktorin kohĂ«â€, paralajmĂ«ron Caroline Mercier, CEO e ”Rose Up”, “kur kaloni disa muaj duke marrĂ« suplemente, duke u vetĂ«mjekuar dhe duke shtyrĂ« trajtimet, pasi humbja e mundĂ«sisĂ« Ă«shtĂ« e konsiderueshme”.
Prandaj dĂ«shira e saj pĂ«r tĂ« rritur ndĂ«rgjegjĂ«simin rreth rreziqeve tĂ« abuzimeve tĂ« tilla Ă«shtĂ« “viktimat nuk janĂ« fajtore, por viktima tĂ« mashtruesve”./ a.jor.

The post KOMENT – Dezinformimi pengon edhe shĂ«rimin e kancerit appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Cila orë e ditës është më efektive kur bëhet kimioterapia

✇Icon Style
By: gaze tare

Ora e ditës kur jepet kimioterapia mund të luajë një rol të rëndësishëm në efektivitetin e saj, sipas një studimi të ri klinik të pacientëve me kancer të mushkërive në fazë të avancuar. Gjetjet tregojnë se trajtimi që fillon më herët gjatë ditës konkretisht para orës 3 të pasdites shoqërohet me rezultate më të mira krahasuar me administrimin e tij më vonë.

Studimi, njĂ« provĂ« e fazĂ«s 3 e rastĂ«sishme qĂ« pĂ«rfshin 210 pacientĂ«, u botua nĂ« Nature Medicine dhe bazohet nĂ« tĂ« dhĂ«na qĂ« tregojnĂ« se ritmet cirkadiane, “ora biologjike” e brendshme e trupit, ndikojnĂ« nĂ« funksionin e sistemit imunitar dhe pĂ«rgjigjen e tij ndaj trajtimeve.

ÇfarĂ« tregoi studimi?

Studiuesit, tĂ« udhĂ«hequr nga Yongchang Zhang, i ndanĂ« pacientĂ«t me kancer tĂ« mushkĂ«rive me qeliza jo tĂ« vogla nĂ« fazĂ« tĂ« avancuar – tĂ« cilĂ«t nuk kishin marrĂ« ndonjĂ« trajtim tĂ« mĂ«parshĂ«m nĂ« dy grupe. Grupi i parĂ« mori imunokimioterapi para orĂ«s 15:00, ndĂ«rsa grupi i dytĂ« e mori atĂ« pas orĂ«s 15:00, pĂ«r katĂ«r ciklet e para tĂ« trajtimit.

Pas një ndjekjeje mesatare prej gati 29 muajsh, pacientët që morën trajtim më parë përjetuan:

-pothuajse dyfishi i kohës pa përkeqësim të sëmundjes (11.3 muaj kundrejt 5.7),
-mbijetesë më e gjatë e përgjithshme (28 muaj kundrejt 16.8),
-shkallë më të larta përgjigjeje ndaj trajtimit (69.5% kundrejt 56.2%).

ËshtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme tĂ« theksohet se nuk u regjistruan ndryshime nĂ« ngjarjet anĂ«sore tĂ« lidhura me imunitetin, duke sugjeruar qĂ« pĂ«rfitimi nuk shoqĂ«rohet me toksicitet tĂ« shtuar.

Pse koha mund të ketë rëndësi

Analiza tĂ« mĂ«tejshme treguan se pacientĂ«t nĂ« grupin e mĂ«ngjesit kishin limfocite T CD8+ mĂ« aktive nĂ« gjakun e tyre – qeliza qĂ« janĂ« çelĂ«si i pĂ«rgjigjes imune kundĂ«r kancerit. Ky zbulim pĂ«rforcon idenĂ« se sistemi imunitar reagon ndryshe ndaj trajtimit nĂ« varĂ«si tĂ« kohĂ«s sĂ« ditĂ«s .

Indikacione të ngjashme janë gjetur në të kaluarën nga studime retrospektive në forma të tjera të kancerit, por deri më tani të dhënat nga provat klinike të rastësishme kanë munguar.

Kufizimet dhe hapat e mëtejshëm

Vetë studiuesit theksojnë se nevojiten studime të mëtejshme për të konfirmuar përfitimet afatgjata, si dhe për të hetuar mekanizmat e saktë biologjikë. Përveç kësaj, të gjithë pjesëmarrësit në studim ishin nga Kina, gjë që kufizon përgjithësueshmërinë e rezultateve.

Nëse gjetjet konfirmohen në popullata të tjera, rregullimi i kohës së kimioterapisë mund të jetë një mënyrë e thjeshtë dhe me kosto të ulët për të përmirësuar trajtimin e kancerit pa ndryshuar ilaçet ose protokollet e trajtimit. Një kujtesë se në mjekësi, nuk është vetëm ajo që jep që ka rëndësi, por edhe kur.

The post Cila orë e ditës është më efektive kur bëhet kimioterapia appeared first on iconstyle.al.

↗

“Shkaku kryesor duhani”, OBSH: 37% e rasteve tĂ« reja tĂ« kancerit mund tĂ« parandalohen

✇BoldNews
By: Ela

37% e të gjitha rasteve të reja me kancer gjatë një viti ishin të lidhura me shkaqe të parandalueshme. Për herë të parë, OBSH ka kryer një analizë globale që tregon rrezikun e kancerit nga shkaqe të parandalueshme. Studimi shqyrton 30 shkaqe të parandalueshme, duke përfshirë duhanin, alkoolin, indeksin e lartë të masës trupore, inaktivitetin [
]

The post “Shkaku kryesor duhani”, OBSH: 37% e rasteve tĂ« reja tĂ« kancerit mund tĂ« parandalohen appeared first on BoldNews.al.

↗

Ligjet britanike nuk ndalojnë mjekët të kurojnë kancerin

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Parlamenti anglez ka miratuar Aktin e Kancerit në 1939, që e bën të jashtëligjshme të kurosh kancerin

Verdikti: Mungon konteksti

———————————————————————-

NĂ« rrjetet sociale, pĂ«rfshi ato shqipfolĂ«se, po qarkullon pretendimi se nĂ« 1939, parlamenti anglez ka miratuar “Aktin e Kancerit”, qĂ« e bĂ«n tĂ« jashtĂ«ligjshme tĂ« kurosh kancerin.

Megjithatë, Akti i Kancerit 1939 nuk e bën të paligjshëm kërkimin mbi kurat e kancerit, publikimin e gjetjeve kërkimore ose këshillimin e mjekëve për pacientët në lidhje me trajtimet.

Legjislacioni origjinal, i miratuar përpara krijimit të Shërbimit Shëndetësor Kombëtar të Mbretërisë së Bashkuar, përshkruante se si duhet të paguhen dhe administrohen trajtimet e kancerit në të gjithë vendin.

Me kalimin e kohës, shumica e neneve janë shfuqizuar ose janë përfshirë në ligje të tjera, por një pjesë mbetet në fuqi, specifikisht neni 4, që lidhet me ndalimin e reklamave të caktuara.

4. Ndalimi i reklamave tĂ« caktuara. (1) Askush nuk duhet tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« publikimin e ndonjĂ« reklame— (a) qĂ« pĂ«rmban njĂ« ofertĂ« pĂ«r tĂ« trajtuar ndonjĂ« person pĂ«r kancer, ose pĂ«r tĂ« pĂ«rshkruar ndonjĂ« ilaç pĂ«r tĂ«, ose pĂ«r tĂ« dhĂ«nĂ« ndonjĂ« kĂ«shillĂ« nĂ« lidhje me trajtimin e tij; ose

Ai ndalon publikimin e çdo reklame që përmban oferta për trajtimin e kancerit, dhënien e ilaçeve ose dhënien e këshillave në lidhje me trajtimin.

Përjashtime bëhen për materialet që u drejtohen anëtarëve të parlamentit, mjekëve, infermierëve dhe farmacistëve, së bashku me reklamat e prodhuara nga këshillat vendas dhe spitalet vullnetare, të cilat ishin spitale private, jofitimprurëse.

Nick James, një studiues në Institutin e Kërkimeve për Kancerin, tha për AAP se pretendimi se legjislacioni përfaqëson një ndalim të kurave për kancerin nuk kishte asnjë bazë.

Ai ishte hartuar pĂ«r tĂ« mbrojtur publikun nga mashtruesti “qĂ« ofronin terapi tĂ« paprovuara”, tha ai. “QĂ«llimi kryesor i aktit Ă«shtĂ« i kundĂ«rt – tĂ« ‘parashikojĂ« mĂ« tej trajtimin e kancerit’ dhe tĂ« ‘ndalojĂ« reklama tĂ« caktuara'”, tha James.

Ndalimi i reklamave përfshin kimioterapinë dhe rrezatimin së bashku me trajtimet e paprovuara ose alternative. 

Frances Downey, drejtuese e politikës së shkencës dhe kërkimit në Cancer Research UK, tha se Akti i Kancerit është hartuar për të mbrojtur pacientët nga bombardimi me reklama për trajtime. Kjo përfshin reklama nga profesionistë mjekësorë, kompani farmaceutike dhe praktikues alternativë, tha Dr. Downey.

Simon Crabb, njĂ« ekspert i terapive eksperimentale tĂ« kancerit nĂ« Universitetin e Southampton, tha se MbretĂ«ria e Bashkuar ka njĂ« “kulturĂ« shumĂ« tĂ« gjallĂ« kĂ«rkimore pĂ«r kancerin” tĂ« mbĂ«shtetur nga qeveria, organizatat bamirĂ«se dhe sektori komercial.

“NĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar, reklamimi direkt tek pacienti pĂ«r shumicĂ«n e trajtimeve mjekĂ«sore (jo vetĂ«m trajtimet e kancerit) Ă«shtĂ« i kufizuar, ndryshe nga, pĂ«r shembull, nĂ« SHBA,” tha Crabb. “Por kjo nuk kufizon kĂ«rkimin dhe/ose raportimin e pĂ«rparimeve kĂ«rkimore.”

Rregulloret e Barnave Njerëzore 2012 ndalojnë reklamat për shumicën e barnave vetëm me recetë në Mbretërinë e Bashkuar.

Disa individĂ« janĂ« gjobitur sipas Aktit tĂ« Kancerit nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar, pĂ«rfshirĂ« njĂ« burrĂ« qĂ« reklamoi aftĂ«sinĂ« e tij pĂ«r tĂ« kuruar kancerin pĂ«rmes “shĂ«rimit me energji“ dhe njĂ« grua qĂ« promovoi ilaçe bimore tĂ« shitura nĂ« eBay si trajtime pĂ«r kancerin.

NĂ«se, nĂ« njĂ« ngjarje tĂ« jashtĂ«zakonshme, njĂ« individ do tĂ« zbulonte vĂ«rtet kura pĂ«r kancerin tĂ« bazuara nĂ« shĂ«rim me energji, ai do tĂ« ishte i lirĂ« sipas Aktit tĂ« Kancerit tĂ« vitit 1939 tĂ« publikonte rreth zbulimeve tĂ« tij nĂ« revista shkencore, t’i diskutonte ato privatisht ose nĂ« kontekste akademike, ose tĂ« vazhdonte kĂ«rkimin mbi konceptin. MegjithatĂ«, ata nuk do tĂ« lejoheshin ta paraqisnin atĂ« informacion para publikut tĂ« gjerĂ« nĂ« reklama nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar.

Në vitin 2019, një peticion publik për shfuqizimin e Aktit të Kancerit me argumentin se ndalonte personelin mjekësor të diskutonte trajtimet e kancerit u hodh poshtë nga qeveria, e cila kundërshtoi pretendimin qendror të peticionit.

“Akti i Kancerit i vitit 1939 nuk i pengon mjekĂ«t tĂ« diskutojnĂ«, hetojnĂ« ose ofrojnĂ« trajtime tĂ« kancerit”, thuhej nĂ« pĂ«rgjigjen e qeverisĂ« nĂ« atĂ« kohĂ«.

The post Ligjet britanike nuk ndalojnë mjekët të kurojnë kancerin appeared first on Faktoje.al.

↗

Kanceri, mbi 7 mijë raste të reja në vit. Janë meshkujt më të prekurit

✇Koha Jone
By: redi

Në Shqipëri mbi 7 mijë persona janë prekur nga kanceri vetëm vitin e fundit. Këto sëmundje zënë vendin e dytë pas atyre kardiovaskulare edhe sa i përket humbjeve të jetës. 16% e vdekjeve në vendin tonë kanë shkak fillestar sëmundjet kancerogjene. Gjatë prezantimit të të dhënave deri në vitin 2024 ekspertët folën për rritje të disa sëmundjeve tumorale edhe për shkak të stilit të jetës.

Source

↗

Kanceri, shkaku i dytë i vdekjeve/ ISHP: 7 mijë raste të reja në vit, më të shpeshta në gji dhe mushkëri

✇Abc News
By: xhir jeta

Pas sëmundjeve kardiovaskulare, kanceri është shkaku i dytë i humbjes të jetës  në vend.  Specialistët e  Institutit të Shëndetit Publik i referohen shifrave të vitit 2024 dhe   thonë se ai është përgjegjës për  16 % të vdekjeve dhe rreth 7 mijë raste të reja në vit.  Më i shpeshtë është kanceri i mushkërive dhe ai i gjirit.

“Ajo qĂ« bie nĂ« sy Ă«shtĂ« njĂ« rritje e vazhdueshme qĂ« nga 2015 kur kemi filluar tĂ« pĂ«rdorim kĂ«tĂ« metodologji tĂ« regjistrit tĂ« kancerit. Pra ka njĂ« rritje vjetore prej  2.5-2.6%  çdo vit.”- tha ai

Me plakjen e popullsisë projeksionet e  mjekëve janë për shtim të  numrit të rasteve vitet  e ardhshme.

“Prirja e deritanishme deri nĂ« 10 vjet,  prirjet e plakjes sĂ« popullsisĂ« pavarĂ«sisht se popullata e ShqipĂ«risĂ« rezidente mund tĂ« vijĂ« nĂ« rĂ«nie mĂ« shumĂ« gjasĂ« kanceret do tĂ« vijnĂ« nĂ« rritje nĂ« ShqipĂ«ri tĂ« paktĂ«n rastet e reja. Ne shpresojmĂ« qĂ« trendi i  vdekshmĂ«risĂ« tĂ« jetĂ« ai qĂ« kemi vrejtur nĂ« dhjetĂ« vjet, por  shĂ«ndetĂ«sia shqptare duhet te jetĂ« e pĂ«rgatitur nĂ« vitet qĂ« vijojnĂ« tĂ« kemi dhe 10 mijë  raste te reja nĂ« vit apo dhe mĂ« shumĂ« çka do tĂ« thotĂ« qĂ« barra e kĂ«saj sĂ«mundje do tĂ« vijĂ« vetem duke u rritur”, u shpreh mjeku.

Ministrja e ShĂ«ndetĂ«sisë  premtoi  ofrimin e shĂ«rbimit  onkologjik afĂ«r pacientit me krijimin e Institutit KombĂ«tar tĂ« OnkologjisĂ« dhe Rrjetit KombĂ«tar tĂ« Kancerit. NdĂ«rkohë  tha se nĂ« QendrĂ«n Spitalore Universitare “NĂ«nĂ« Tereza” nĂ« TiranĂ« do tĂ« shtohen pajisjet diagnostikuese dhe  zgjerohet lista e barnave.

“Rrjeti KombĂ«tar i Kancerit do tĂ« mundĂ«sojĂ« ofrimin e shĂ«rbimit onkologjik afĂ«r pacientit, me tĂ« njĂ«jtat protokolle trajtimi si nĂ« TiranĂ«, nĂ«pĂ«rmjet njĂ« modeli Hub and Spoke. PlotĂ«simi i mungesave tĂ« barnave onkologjike dhe zgjerimi i listĂ«s sĂ« barnave tĂ« rimbursueshme. PĂ«rmirĂ«simin e kapaciteteve tĂ« trajtimit me radioterapi.  Kjo ka qenĂ« njĂ« problematikĂ« e vazhdueshme e shĂ«rbimit onkologjik. FalĂ« njĂ« bashkĂ«punimi tĂ« shkĂ«lqyer me AgjencinĂ« Atomike, shumĂ« shpejt do tĂ« kemi 3 açeleratore lineare funksionale dhe sigurisht po punojmĂ« tĂ« sjellim aparatin e ri modern tĂ« brakiterapisĂ« sa mĂ« shpejt”, shtoi ministrja.

Kanceri  është një sfidë e përbashkët e gjithë shoqërisë dhe, si i tillë tha ministrja e shëndetësisë  kërkon një qasje të mirë-koordinuar.  Për të parandaluar  kancerin e qafës së mitrës këtë vit  u zgjerua fasha e depistimit  me moshat nga 35 në 55 vjeç dhe nisi vaksinimi kundër human papiloma virus dhe per  djemtë./abcnews.al

↗

E vërteta që nuk thuhet shpesh: Cili mish rrit rrezikun e kancerit

✇Icon Style
By: gaze tare

Pulë, viç, derr, gjeldeti apo qengj, zgjedhja e mishit është një dilemë e përhershme për shumë njerëz. Shpesh vendosim bazuar te shija dhe jo te vlerat ushqyese, por çfarë thonë studimet më të fundit dhe ekspertët e ushqimit? Nutricionistja e njohur britanike Amanda Serif ka analizuar llojet më të zakonshme të mishit dhe ndikimin e tyre në shëndet.

Nga salçiçet e lira pĂ«r hot dog deri te bifteku i shtrenjtĂ« Wagyu, mishi Ă«shtĂ« pjesĂ« qendrore e dietĂ«s pĂ«r miliona njerĂ«z nĂ« mbarĂ« botĂ«n. Çdo kulturĂ« ka preferencat e saj: diku konsumohet mĂ« shumĂ« qengji, diku pula, ndĂ«rsa nĂ« disa vende edhe lloje mĂ« pak tĂ« zakonshme. MegjithatĂ«, pavarĂ«sisht dallimeve, ekspertĂ«t bien dakord se mishi i freskĂ«t dhe i papĂ«rpunuar Ă«shtĂ« njĂ« burim i rĂ«ndĂ«sishĂ«m proteinash, hekurit, zinkut dhe vitaminave.

Mishi i pĂ«rpunuar – rreziku qĂ« nuk duhet nĂ«nvlerĂ«suar

Jo të gjitha produktet e mishit janë njësoj. Produktet e përpunuara si sallamet, proshuta dhe salçiçet përmbajnë shpesh sasi të larta kripe dhe yndyrash të ngopura. Organizata Botërore e Shëndetësisë i ka klasifikuar këto produkte si kancerogjene dhe paralajmëron se konsumimi i rregullt rrit rrezikun e kancerit kolorektal.

“NjĂ« konsum i moderuar i mishit tĂ« freskĂ«t mund tĂ« jetĂ« pjesĂ« e njĂ« diete tĂ« shĂ«ndetshme, por salçiçet e skuqura çdo ditĂ« nuk duhet tĂ« jenĂ« ideja e askujt pĂ«r ushqim tĂ« balancuar”, thekson Amanda Serif.

Pulë apo gjeldeti?

Mishi i pulës është më i konsumuar në botë dhe një burim i shkëlqyer proteinash të plota. Gjoksi i pulës ka më pak yndyrë dhe kalori, ndërsa kofshët janë më të shijshme për shkak të përmbajtjes më të lartë të yndyrës dhe mineraleve.

Gjeldeti, nga ana tjetër, konsiderohet edhe më i pasur me proteina dhe më i varfër në yndyrë, duke e bërë një zgjedhje shumë të mirë për ata që synojnë një dietë të lehtë dhe të shëndetshme.

Viçi – i vlefshĂ«m, por me masĂ«

Mishi i viçit Ă«shtĂ« i pasur me hekur lehtĂ«sisht tĂ« pĂ«rthithshĂ«m dhe proteina cilĂ«sore, tĂ« domosdoshme pĂ«r prodhimin e hemoglobinĂ«s. MegjithatĂ«, si mish i kuq, ai duhet konsumuar me masĂ«. Rekomandimi Ă«shtĂ« jo mĂ« shumĂ« se 2–3 porcione nĂ« javĂ« (350–500 g) dhe preferimi i copave mĂ« tĂ« ligĂ«ta.

Derr – nga shumĂ« i shĂ«ndetshĂ«m te shumĂ« i rrezikshĂ«m

Mishi i derrit është ndër më të konsumuarit në Europë dhe ka një profil shumë të ndryshueshëm ushqyes. Filetoja e derrit është e pasur me proteina dhe relativisht e varfër në yndyrë, ndërsa barku i derrit është jashtëzakonisht kalorik dhe i pasur me yndyrë të ngopur. Problemi kryesor mbetet përpunimi i tij në produkte si proshuta dhe sallami, të cilat rrisin rrezikun për sëmundje kardiovaskulare dhe kancer.

Mishi nuk është armik i shëndetit, por zgjedhja e llojit, sasisë dhe mënyrës së përgatitjes është vendimtare. Preferoni mish të freskët, copa të ligëta, shmangni produktet e përpunuara dhe mos e teproni me sasinë. Një dietë e balancuar fillon gjithmonë me moderim dhe informim.

The post E vërteta që nuk thuhet shpesh: Cili mish rrit rrezikun e kancerit appeared first on iconstyle.al.

↗

Studimi: 40% e rasteve të reja të kancerit në botë mund të parandalohen!

✇Icon Style
By: gaze tare

Pothuajse 40 përqind e rasteve të reja të kancerit në nivel global ka të ngjarë të parandalohen, sipas një studimi të ri.

Studimi zbuloi se pirja e duhanit kontribuoi në më shumë raste të kancerit në nivel global sesa çdo faktor tjetër rreziku, e ndjekur nga infeksionet dhe përdorimi i alkoolit.

Hulumtimi u botua në Nature Medicine të martën, një ditë para Ditës Botërore të Kancerit. Studimi mori në konsideratë 36 lloje kanceresh në 185 vende, nga të dhënat e rasteve në mbarë botën në vitin 2022.

Gjithashtu, u shqyrtuan 30 faktorë të modifikueshëm të rrezikut të kancerit, të cilët mund të kontrollohen, ndryshohen ose menaxhohen për të ulur shanset e prekjes nga sëmundja.

Aktualisht, pirja e duhanit, infeksionet dhe pirja e alkoolit janë faktorët kryesorë që kontribuojnë në rastet e kancerit në nivel global, që do të thotë se kontrollimi i tyre mund të ulë potencialisht rrezikun e sëmundjes.

Duke përdorur të dhëna nga viti 2012, studiuesit shqyrtuan gjithashtu ekspozimin në nivel popullate ndaj secilit faktor rreziku, duke zbuluar numrin e rasteve të lidhura drejtpërdrejt me secilin kontribues.

Më parë, shumica e studimeve mbi kancerin janë përqendruar në faktorë të vetëm rreziku dhe në numrin e vdekjeve, në vend të numrit të përgjithshëm të rasteve.

Pirja e duhanit dhe infeksionet shkaqet kryesore të rasteve të kancerit të parandalueshme

Nga gjithsej 18.7 milionë raste të reja të kancerit në nivel global në vitin 2022, rreth 7.1 milionë, ose 38 përqind, ishin të lidhura me shkaqe të parandalueshme. Kanceri i stomakut, mushkërive dhe qafës së mitrës përbënte pothuajse gjysmën e rasteve të kancerit të parandalueshme.

Rreth 15 përqind e rasteve të parandalueshme ishin për shkak të pirjes së duhanit, i cili ishte faktori kryesor i rrezikut, ndërsa 10 përqind ishin për shkak të infeksioneve. Konsumi i alkoolit shkaktoi 3 përqind të këtyre rasteve.

Midis 9.2 milionë rasteve të reja tek gratë, afërsisht 30 përqind u konsideruan të shmangshme, me mbi 11 përqind të këtyre të përkeqësuara nga infeksione të tilla si papillomavirusi njerëzor (HPV).

Rajonet me të ardhura të ulëta dhe të mesme, si Afrika Sub-Sahariane, kanë shumicën e këtyre rasteve. Kanceri i qafës së mitrës, në veçanti, ishte veçanërisht i përhapur në këto zona.

Nga ana tjetër, në rajonet me të ardhura të larta si pjesa më e madhe e Evropës dhe Amerikës së Veriut, pirja e duhanit kontribuoi në numrin më të madh të rasteve të kancerit tek gratë.

Pirja e duhanit ishte gjithashtu kontribuesi më i madh në rastet globale të kancerit tek burrat, si në rajonet me të ardhura të ulëta ashtu edhe në ato me të ardhura të larta, përgjegjës për gati 25 përqind të 4.3 milion rasteve të kancerit të shmangshme. Shkaku i dytë kryesor tek burrat ishin infeksionet, të cilat ishin më të zakonshme në Azi, Afrikë dhe Amerikën e Jugut.

Ky studim i fundit synon ta bĂ«jĂ« mĂ« tĂ« lehtĂ« zhvillimin e strategjive tĂ« parandalimit tĂ« kancerit duke marrĂ« nĂ« konsideratĂ« rajone tĂ« ndryshme dhe faktorĂ«t e tyre mĂ« tĂ« mĂ«dhenj tĂ« rrezikut, nĂ« vend qĂ« tĂ« miratohet njĂ« qasje “njĂ« masĂ« i pĂ«rshtatet tĂ« gjithĂ«ve./VOXNEWS

The post Studimi: 40% e rasteve të reja të kancerit në botë mund të parandalohen! appeared first on iconstyle.al.

↗

Pothuajse çdo person i dytë në Gjermani do të përballet me kancer në një moment të jetës së tij - studimi i RKI tregon katër llojet më të zakonshme të tumoreve

✇Telegrafi
By: Hakim Kasami


Një në gjashtë gra dhe një në shtatë burra në Gjermani diagnostikohen me kancer para moshës 65 vjeç, sipas të dhënave nga Instituti Robert Koch. Cilat lloje tumoresh janë veçanërisht të zakonshme?

Pothuajse një në dy persona në Gjermani do të zhvillojë kancer në një moment të jetës së tyre.

Sipas Institutit Robert Koch (RKI) në Buletinin e tij Epidemiologjik, 49 përqind e burrave dhe 43 përqind e grave diagnostikohen me kancer.

Dhe përafërsisht një në gjashtë gra dhe një në shtatë burra do të preken nga sëmundja para moshës 65 vjeç, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.

Sipas tyre, në vitin 2023, afërsisht gjysmë milioni njerëz në Gjermani u diagnostikuan rishtazi me kancer.

Nga këto 517,800 raste të kancerit, rreth 276,400 ndodhën tek burrat dhe afërsisht 241,400 tek gratë.

Afërsisht gjysma e të gjitha rasteve të reja përfshinin prostatën (79,600), gjirin (75,900), mushkëritë (58,300) ose zorrën e trashë dhe rektumin (55,300).

Dita Botërore e Kancerit më 4 shkurt

Sipas statistikave të vdekshmërisë, në Gjermani u regjistruan afërsisht 229,000 vdekje nga kanceri në vitin 2023, nga të cilat rreth 123,000 ishin burra dhe rreth 106,000 ishin gra.

Këto shifra vijnë nga raporti "Kanceri në Gjermani", i publikuar dhjetorin e kaluar nga Regjistri Gjerman i Kancerit dhe Qendra për të Dhënat e Regjistrit të Kancerit në Institutin Robert Koch.

Për të shënuar Ditën Botërore të Kancerit më 4 shkurt, Instituti Robert Koch (RKI) ofron informacione mbi gjetjet dhe zhvillimet aktuale.

Kjo ditë ndërkombëtare veprimi synon të rrisë ndërgjegjësimin për kancerin dhe të promovojë parandalimin dhe trajtimin. /Telegrafi/

↗

Skandal/ Onkologjiku prej 3 ditësh pa radioterapi, 100 pacientë në ditë pa trajtim

✇BoldNews
By: armand

Prej 3 ditësh në spitalin Onkologjik nuk bëhen rrezet për personat të cilët vuajnë nga kanceri. Sipas gazetarit Osman Stafa, prej 3 ditësh 2 akserelatorët e vetëm që ndodhen në atë spital, nuk punojnë. Kjo për shkak se njërit prej bunkerëve i është prishur dera, dhe tjetri ka probleme me funksionalitetin. Sipas gazetarit janë rreth [
]

The post Skandal/ Onkologjiku prej 3 ditësh pa radioterapi, 100 pacientë në ditë pa trajtim appeared first on BoldNews.al.

↗

KOMENT – KonservantĂ«t ushqimorĂ« shtojnĂ« frekuencĂ«n e kancerit dhe diabetit

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Arian Jorgaqi

PARIS, 10 janar /ATSH-AFP/ – Sulfite, nitrite, sorbate
 TĂ« gjetura gjerĂ«sisht nĂ« ushqimet e pĂ«rpunuara, kĂ«ta aditivĂ« janĂ« dyshuar pĂ«r vite me radhĂ« se kontribuojnĂ« nĂ« zhvillimin e sĂ«mundjeve tĂ« caktuara.

Dy studime të mëdha franceze tani tregojnë se ato shoqërohen me një rrezik më të madh të kancerit dhe diabetit.

“Nuk Ă«shtĂ« pĂ«r shkak se konsumojmĂ« produkte me konservantĂ« qĂ« do tĂ« prekemi menjĂ«herĂ« nga kanceri, por duhet tĂ« kufizojmĂ« frekuencĂ«n e ekspozimit ndaj kĂ«tyre produkteve”, tha Mathilde Touvier, epidemiologia qĂ« mbikĂ«qyri kĂ«to dy studime.

“Mesazhi pĂ«r publikun e gjerĂ« Ă«shtĂ« qĂ«, kur pĂ«rballen me njĂ« raft supermarketi, tĂ« zgjedhin ushqimet mĂ« pak tĂ« pĂ«rpunuara”, theksoi ajo.

Gjetjet e kĂ«tyre studimeve, tĂ« kryera nga i njĂ«jti ekip nga Instituti KombĂ«tar Francez i ShĂ«ndetit dhe KĂ«rkimeve MjekĂ«sore (Inserm) dhe tĂ« botuara nĂ« revistat BMJ dhe ”Nature Communications”, duhet tĂ« interpretohen me kujdes, duke pasur parasysh madhĂ«sinĂ« e moderuar tĂ« rreziqeve tĂ« vĂ«zhguara.

Megjithatë, ky hulumtim është jashtëzakonisht i fuqishëm.

“KĂ«to rezultate mund tĂ« kenĂ« implikime tĂ« rĂ«ndĂ«sishme pĂ«r shĂ«ndetin publik, duke pasur parasysh praninĂ« e kudondodhur tĂ« konservuesve nĂ« njĂ« gamĂ« tĂ« gjerĂ« ushqimesh dhe pijesh”, pĂ«rfundon studimi i botuar nĂ« ”Nature Communications”, i cili pĂ«rqendrohet nĂ« rrezikun e diabetit.

Këto botime vijnë në një kohë kur rreziqet shëndetësore të shumë ushqimeve të përpunuara janë gjithnjë e më të dokumentuara mirë, por rregullimi i tyre mbetet subjekt i mosmarrëveshjeve politike.

Në Francë, publikimi i një plani strategjik mbi ushqimin dhe klimën u bllokua në minutën e fundit në vjeshtë, për shkak të mosmarrëveshjeve qeveritare mbi rreziqet që paraqesin ushqimet ultra të përpunuara.

Në të kundërt, Mbretëria e Bashkuar sapo ka ndaluar reklamat televizive gjatë ditës për ushqime të caktuara të përpunuara.

Në këtë kontekst, dy studimet e botuara të enjten ofrojnë përgjigje të rëndësishme.

Kjo është hera e parë që studiuesit kanë qenë në gjendje të dallojnë kaq saktë rreziqet që lidhen me secilin konservues.

Studiuesit i bazuan gjetjet e tyre nĂ« njĂ« studim tĂ« njĂ« grupi tĂ« madh francezĂ«sh – mĂ« shumĂ« se 100 000 – tĂ« ndjekur pĂ«r disa vite me pyetĂ«sorĂ« shumĂ« tĂ« rregullt nĂ« lidhje me dietĂ«n e tyre si dhe tĂ« dhĂ«na tĂ« sakta mbi pĂ«rbĂ«rjen e produkteve qĂ« konsumonin.

– Rreziqe tĂ« vlerĂ«suara dobĂ«t –

Ata arrijnĂ« nĂ« pĂ«rfundimin se konsumi i disa konservantĂ«ve – veçanĂ«risht sorbateve, sulfiteve dhe nitriteve – shoqĂ«rohet me njĂ« incidencĂ« mĂ« tĂ« lartĂ« tĂ« kancerit.

Lidhja më e fortë është midis nitritit të natriumit (E250) dhe kancerit të prostatës, rreziku i të cilit rritet me rreth një të tretën.

Ky nivel rreziku mbetet i kufizuar nĂ« nivel individual – pĂ«r krahasim, pirja e duhanit rrit rrezikun e kancerit tĂ« mushkĂ«rive me mĂ« shumĂ« se 15 herĂ« tek duhanpirĂ«sit e rĂ«ndĂ«.

Megjithatë, në nivel kolektiv, ai përfaqëson një numër të konsiderueshëm sëmundjesh shtesë, duke pasur parasysh praninë e përhapur të këtyre aditivëve në ushqim.

Dhe, krahasuar me kancerin, rreziqet e lidhura me konservantët ndonjëherë duken më të theksuara për diabetin. Për shembull, konsumi i rregullt i sorbatit të kaliumit (E202) shoqërohet me një incidencë dyfish më të madhe të kësaj gjendjeje.

Ndërsa këto studime janë metodologjikisht të shëndosha, ato nuk përcaktojnë një lidhje të drejtpërdrejtë shkakësore midis këtyre problemeve shëndetësore dhe konsumit të aditivëve në fjalë.

Sulfitet, për shembull, gjenden kryesisht në pijet alkoolike, siç theksohet nga dy studiues që nuk janë përfshirë në këto studime, Xinyu Wang dhe Edward Giovannucci, në një koment të botuar në të njëjtin numër të BMJ. Prandaj është e vështirë të bëhet dallimi midis efektit të këtyre konservuesve dhe efektit të dokumentuar mirë të vetë alkoolit.

PĂ«r mĂ« tepĂ«r, ata theksojnĂ« se “konservuesit ofrojnĂ« pĂ«rfitime tĂ« konsiderueshme duke zgjatur afatin e ruajtjes sĂ« produkteve dhe duke ulur kostot e ushqimit (
) pĂ«r ata me tĂ« ardhura mĂ« tĂ« ulĂ«ta”.

Por pĂ«rdorimi i kĂ«tyre aditivĂ«ve Ă«shtĂ« “shumĂ« i zakonshĂ«m dhe shpesh i vlerĂ«suar dobĂ«t, ndĂ«rsa efektet e tyre afatgjata janĂ« tĂ« pasigurta”, vĂ«rejnĂ« kĂ«ta studiues. Studimi i Inserm gjithashtu argumenton pĂ«r njĂ« rivlerĂ«sim tĂ« rregullores sĂ« tyre, duke pĂ«rfshirĂ«, nĂ« veçanti, “kufizime mĂ« tĂ« rrepta nĂ« pĂ«rdorimin e tyre”./  a.jor.

The post KOMENT – KonservantĂ«t ushqimorĂ« shtojnĂ« frekuencĂ«n e kancerit dhe diabetit appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

NĂ« vitin 2025 rreth 2 mijĂ« raste me kancer, rritje te moshat 30–50 vjeç

✇Telegrafi
By: Driton Gajraku


Viti 2025 për Klinikën e Onkologjisë në Qendrën Klinike Universitare të Kosovës (QKUK) është karakterizuar nga sfida të mëdha, por edhe nga përmirësime të rëndësishme në shërbime dhe infrastrukturë.

Drejtori i KlinikĂ«s, Ilir Kurtishi, ka bĂ«rĂ« tĂ« ditur se numri i rasteve tĂ« reja me sĂ«mundje malinje ka mbetur i njĂ«jtĂ« me vitin paraprak, rreth 2 mijĂ« e 100 pacientĂ«, çka sipas tij pĂ«rbĂ«n njĂ« shenjĂ« pozitive. MegjithatĂ«, shqetĂ«suese mbetet rritja e rasteve te moshat 30–50 vjeç.

“Ka qenĂ« njĂ« vit me plot sfida, njĂ« vit tĂ« cilin Klinika e OnkologjisĂ« e ka pĂ«rmbyllur me sukses, me trajtime adekuate pĂ«r pacientĂ«t tĂ« cilĂ«t kanĂ« pasur nevojĂ« pĂ«r kĂ«to shĂ«rbime. NjĂ« vit ku kemi futur njĂ« aparaturĂ« tĂ« re nĂ« funksion nĂ« shĂ«rbimin e radioterapisĂ«, qĂ« nĂ« masĂ« tĂ« madhe do ta lehtĂ«sojĂ« punĂ«n e stafit dhe do tĂ« rrisĂ« sigurinĂ« nĂ« trajtimin e pacientĂ«ve me rrezatim. Kjo shĂ«non njĂ« kthesĂ« tĂ« madhe nĂ« KlinikĂ«n e OnkologjisĂ« dhe nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n kohĂ« gjatĂ« vitit 2025 kemi aktivizuar kartelĂ«n elektronike pĂ«r pacientĂ«t, qĂ« nĂ« masĂ« tĂ« konsiderueshme lehtĂ«son punĂ«n e pacientĂ«ve tĂ« cilĂ«t trajtohen dhe marrin shĂ«rbime nĂ« klinikĂ«n tonĂ«. MeqenĂ«se sĂ«mundjet malinje janĂ« nĂ« rritje nĂ« çdo vend, Kosova nĂ« kĂ«tĂ« vit sĂ«mundjet malinje e gjen me numĂ«r tĂ« njĂ«jtĂ« me vitin paraprak. Deri nĂ« fund tĂ« vitit ne do tĂ« regjistrojmĂ« dhe do tĂ« identifikojmĂ« pacientĂ«t tĂ« cilĂ«t pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« kanĂ« hyrĂ« nĂ« klinikĂ«n tonĂ«, janĂ« njĂ« numĂ«r gati dy mijĂ« e 100, qĂ« Ă«shtĂ« numri i njĂ«jtĂ« me vitin 2024 dhe kjo Ă«shtĂ« njĂ« shenjĂ« e mirĂ« qĂ« tĂ« mos kemi njĂ« numĂ«r mĂ« tĂ« lartĂ«. ShpresojmĂ« qĂ« viteve nĂ« vazhdim ky numĂ«r tĂ« mbetet sĂ« paku kaq ose tĂ« ulet, qĂ« ta kemi mĂ« tĂ« lehtĂ« pĂ«rballimin e kĂ«tij fluksi tĂ« pacientĂ«ve dhe t’i trajtojmĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« korrekte”, ka deklaruar Kurtishi.

Drejtori i Onkologjisë thekson se incidenca e sëmundjeve malinje te personat nën 50 vjeç është në rritje, ndërsa rastet te moshat mbi 60 vjeç po shënojnë rënie të lehtë. Ai nënvizon se Klinika e Onkologjisë mbetet institucioni i vetëm publik që trajton shumicën dërrmuese të këtyre rasteve dhe se investimet e fundit e kanë bërë atë konkurruese me vendet e rajonit, duke theksuar se Klinika trajton çdo ditë qindra pacientë, ndërsa gjatë javëve të ngarkuara ofron shërbime për mbi 900 pacientë.

“Numri i pacientĂ«ve nĂ« rritje lidhet me faktin se jetĂ«gjatĂ«sia e pacientĂ«ve me sĂ«mundje malinje Ă«shtĂ« rritur, andaj kanĂ« edhe nevojĂ« pĂ«r mĂ« shumĂ« shĂ«rbime, mĂ« shumĂ« trajtime dhe mĂ« shumĂ« kontrolle. Kjo normalisht rrit edhe numrin e rasteve qĂ« kĂ«rkojnĂ« kontrolle mĂ« tĂ« shpeshta tek onkologu. Onkologjia çdo ditĂ« trajton sĂ« paku nĂ« shĂ«rbimin ditor 200–250 pacientĂ« dhe rreth 120–130 nĂ« shĂ«rbimin e radioterapisĂ«. Ky Ă«shtĂ« njĂ« numĂ«r mjaft i lartĂ« i rasteve qĂ« paraqiten nĂ« klinikĂ«n tonĂ« dhe trajtohen gjatĂ« njĂ« dite. Kemi javĂ« ku pĂ«r pesĂ« ditĂ« ofrojmĂ« shĂ«rbime pĂ«r mĂ« shumĂ« se 900 pacientĂ« qĂ« kanĂ« nevojĂ« pĂ«r kĂ«to shĂ«rbime. Ajo çka Ă«shtĂ« trend nĂ« vendet e rajonit dhe nĂ« KosovĂ« nĂ« vitet e fundit, incidenca e sĂ«mundjeve malinje te moshat nĂ«n 50 vjeç ka tendencĂ« tĂ« rritet. Paraqiten pacientĂ« me sĂ«mundje malinje nĂ« mosha mĂ« tĂ« reja, nga 30–50 vjet. Nga viti nĂ« vit kĂ«to raste po shtohen, ndĂ«rsa nĂ« anĂ«n tjetĂ«r nĂ« njĂ« numĂ«r tĂ« vogĂ«l po ulen rastet e sĂ«mundjeve malinje qĂ« paraqiten te mosha mbi 60 vjeç”, tha Kurtishi.

Kurtishi ka shpjeguar se rritja e numrit të pacientëve lidhet edhe me rritjen e jetëgjatësisë së të prekurve nga kanceri, gjë që sjell nevojë për më shumë trajtime dhe kontrolle.

“Klinika e OnkologjisĂ« mjekon tĂ« rriturit, ose personat nga mosha 18 vjeç e lart, deri nĂ« moshat e shtyra, pĂ«r tumoret solide, jo pĂ«r tumoret hematologjike, jo leukemitĂ« dhe limfomat dhe jo tumoret e fĂ«mijĂ«ve. Kjo kap njĂ« gamĂ« tĂ« tĂ«rĂ« tĂ« sĂ«mundjeve malinje tĂ« secilit sistem, duke filluar nga truri, koka, qafa, sistemi respirator, muskujt, lĂ«kura e kĂ«shtu me radhĂ«. Tumoret e tĂ« gjitha lokalizimeve trajtohen nĂ« KlinikĂ«n e OnkologjisĂ«. ËshtĂ« i vetmi institucion publik qĂ« bĂ«n trajtimin e kĂ«tyre rasteve, meqenĂ«se mĂ« shumĂ« se 99 pĂ«r qind e rasteve trajtohen nĂ« kĂ«tĂ« klinikĂ« dhe vetĂ«m nĂ« institucione private bĂ«hen kontrolle minore. Deri para dy-tre viteve kemi instaluar aparaturĂ«n e parĂ«, vitin e kaluar aparaturĂ«n e dytĂ« dhe sivjet aparaturĂ«n e tretĂ«. Kjo tregon njĂ« angazhim maksimal tĂ« institucioneve tona pĂ«r funksionalizimin, modernizimin dhe njĂ« qasje mĂ« korrekte, mĂ« dinamike dhe mĂ« tĂ« mirĂ« nĂ« trajtimin e sĂ«mundjeve malinje, duke bĂ«rĂ« mĂ« tĂ« mirĂ«n qĂ« pacientĂ«t tanĂ« tĂ« kenĂ« trajtimin meritor. TĂ« gjitha kĂ«to investime, aparatura tĂ« reja dhe trajtime moderne bĂ«jnĂ« qĂ« Klinika e OnkologjisĂ« tĂ« jetĂ« konkurruese me vendet e rajonit nĂ« kuptim tĂ« trajtimit tĂ« sĂ«mundjeve malinje tĂ« qytetarĂ«ve tanĂ«. Ajo qĂ« Ă«shtĂ« mĂ« e rĂ«ndĂ«sishme Ă«shtĂ« qĂ« tĂ« bĂ«hen vizita te mjeku kur ka nevojĂ«, tĂ« mos kenĂ« frikĂ« dhe tĂ« mos hezitojnĂ« pĂ«r kontrolle, tĂ« mos neglizhojnĂ« simptomat eventuale qĂ« paraqiten, por tĂ« lajmĂ«rohen te mjeku familjar, nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« kemi diagnostikim tĂ« hershĂ«m dhe trajtim tĂ« sĂ«mundjes”, pĂ«rfundoi drejtori i OnkologjisĂ«, shkruan EO.

Në fund, Kurtishi u bën thirrje qytetarëve që të mos neglizhojnë simptomat dhe të kërkojnë kontrolle të hershme mjekësore, duke theksuar se diagnostikimi në fazat e hershme është kyç për trajtim të suksesshëm.

↗

ShkencĂ«tarĂ«t krijojnĂ« “nanopika” nazale qĂ« zhdukin plotĂ«sisht tumoret e trurit

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TIRANË, 21 dhjetor /ATSH/- Studiuesit nĂ« ShkollĂ«n e MjekĂ«sisĂ« tĂ« Universitetit tĂ« Uashingtonit nĂ« Saint Louis, nĂ« bashkĂ«punim me Universitetin Northwestern, kanĂ« zhvilluar njĂ« terapi jo-invazive tĂ« bazuar nĂ« nanoteknologji – qĂ« zhduku tumoret e glioblastomĂ«s te minjtĂ« – duke pĂ«rdorur pika tĂ« thjeshta nazale, sipas “ScienceDaily”.

GjatĂ« trajtimit u pĂ«rdorĂ«n acide nukleike sferike – bĂ«rthama nanopjesĂ«zash ari tĂ« veshura me fije tĂ« shkurtra ADN-je, tĂ« dizajnuara pĂ«r tĂ« aktivizuar rrugĂ«n imune cGAS-STING brenda trurit.

Vargu “cGAS” i referohet rrugĂ«s sĂ« sinjalizimit cGAS-STING, njĂ« komponent thelbĂ«sor i sistemit imunitar tĂ« lindur.

Kjo rrugë vepron si sensori kryesor i trupit për zbulimin e ADN-së me dy fije të huaja ose të vendosura gabimisht (dsDNA) brenda citoplazmës së qelizës, gjë që në përgjithësi tregon një infeksion (viral ose bakterial) ose dëmtim qelizor.

TĂ« administruara intranazalisht, kĂ«to “nanopika” udhĂ«tojnĂ« pĂ«rgjatĂ« rrugĂ«ve nervore nga zgavra e hundĂ«s nĂ« tru, duke anashkaluar barrierĂ«n gjak-tru pa ndĂ«rhyrje kirurgjikale.

GjatĂ« testimit te minjtĂ«, nanoterapia i shndĂ«rroi me sukses kĂ«to tumore tipike “tĂ« ftohta” – qĂ« zakonisht i shmangen zbulimit imunitar – nĂ« tumore “tĂ« nxehta”, qĂ« i pĂ«rgjigjen imunitetit, duke shkaktuar njĂ« sulm imunitar lokal tĂ« fokusuar – me pĂ«rhapje minimale nĂ« pjesĂ«n tjetĂ«r tĂ« trupit.

Për të rritur efektin anti-tumor, studiuesit kombinuan nanopikat që aktivizojnë STING me barna që rrisin aktivitetin e Qelizave T.

Qelizat T janë qelizat e bardha të gjakut të quajtura limfocite.

Ky kombinim me dy doza eliminoi tumoret e trurit te minjtĂ« dhe gjeneroi memorie imunitare afatgjatĂ« – qĂ« parandaloi pĂ«rsĂ«ritjen e tumorit.

Ekipi tani po eksploron mënyra për të integruar karakteristika shtesë aktivizuese imunitare në nanostruktura, në mënyrë që objektiva të shumëfishta të imunoterapisë të mund të adresohen në një trajtim të vetëm, jo-invaziv.

Ndërsa gjetjet janë ende paraklinike, ato shënojnë një hap të rëndësishëm drejt imunoterapive më të sigurta dhe më efektive për glioblastomën dhe potencialisht kanceret e tjera që i rezistojnë trajtimeve aktuale të bazuara në imunitet. //a.i/

The post ShkencĂ«tarĂ«t krijojnĂ« “nanopika” nazale qĂ« zhdukin plotĂ«sisht tumoret e trurit appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

I rremë rekomandimi nga Johns Hopkins për shmangien e kimioterapisë

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Spitali Johns Hopkins ka botuar ​​njĂ« pĂ«rditĂ«sim mbi kancerin ku detajohet se si pĂ«rhapet kanceri dhe rekomandohen metoda pĂ«r trajtimin e sĂ«mundjes.

Verdikti: E pavërtetë

———————————————————

NĂ« rrjetet sociale shqipfolĂ«se po qarkullon pretendimi se, pas shumĂ« vitesh qĂ« rekomandonte kimioterapinĂ« pĂ«r trajtimin e kancerit, spitali Johns Hopkins ka vendosur t’u tregojĂ« njerĂ«zve se ka alternativa, duke detajuar se si pĂ«rhapet kanceri dhe duke rekomanduar metoda pĂ«r trajtimin e sĂ«mundjes.

Postimi pretendon se Johns Hopkins tha se qelizat kancerogjene nuk shfaqen nĂ« testet standarde derisa tĂ« shumohen nĂ« disa miliarda; qelizat kancerogjene ndodhin midis 6 nga 10 herĂ« gjatĂ« jetĂ«s sĂ« njĂ« personi; njĂ« sistem imunitar i fortĂ« shkatĂ«rron dhe parandalon qelizat kancerogjene; ​​kanceri tregon mangĂ«si ushqyese; dhe ndryshimet nĂ« dietĂ« dhe suplementet do tĂ« forcojnĂ« sistemin imunitar.

Teksti vazhdon duke pretenduar se kimioterapia përfshin helmimin e qelizave kancerogjene që rriten me shpejtësi, ndërsa shkakton dëmtime të organeve dhe se rrezatimi dëmton qelizat, indet dhe organet e shëndetshme.

Rekomandimet e pretenduara nga Johns Hopkins përfshijnë ndërprerjen e sheqerit dhe qumështit, ngrënien e peshkut, perimeve të freskëta, lëngjeve, farave dhe arrave dhe shmangien e kafeinës, ndër të tjera.

NĂ« pĂ«rgjigje ndaj pretendimeve, Johns Hopkins Medicine ka lĂ«shuar ​​njĂ« deklaratĂ« duke thĂ«nĂ« se nuk e kishte lĂ«shuar kĂ«tĂ« informacion dhe se pretendime tĂ« ngjashme tĂ« rreme qarkullojnĂ« qĂ« nga viti 2004.

“Johns Hopkins nuk e publikoi informacionin, i cili shpesh Ă«shtĂ« njĂ« bashkĂ«ngjitje nĂ« email, dhe as nuk e miratojmĂ« pĂ«rmbajtjen e tij”, thuhet nĂ« deklaratĂ«, duke i inkurajuar njerĂ«zit tĂ« lexojnĂ« informacionin nĂ« faqen e saj tĂ« internetit ose nĂ« faqen e Institutit KombĂ«tar tĂ« Kancerit. “Emaili gjithashtu pĂ«rmban njĂ« drejtshkrim tĂ« gabuar tĂ« institucionit tonĂ« si ‘John’ Hopkins; ndĂ«rsa drejtshkrimi i saktĂ« Ă«shtĂ« ‘Johns’ Hopkins”.

Deklarata vërren se autorë anonimë zakonisht ua atribuojnë punën e tyre institucioneve të respektuara kërkimore në një përpjekje për të fituar besueshmëri.

“Thelbi i kĂ«tij email-i viral Ă«shtĂ« se terapitĂ« e kancerit si kirurgjia, kimioterapia dhe radioterapia nuk funksionojnĂ« kundĂ«r sĂ«mundjes dhe njerĂ«zit duhet tĂ« zgjedhin njĂ« sĂ«rĂ« strategjish dietike”, shkroi Johns Hopkins Medicine, duke shtuar se terapitĂ« tradicionale si rrezatimi dhe kimioterapia janĂ« efektive.

Pretendimet e postimit, si ai se të gjithë kanë qeliza kancerogjene, një sistem imunitar i fortë që shkatërron kancerin dhe marrja e suplementeve për të parandaluar kancerin, janë konfirmuar të gjitha si mashtrime nga Johns Hopkins në deklaratën e tyre autentike.

Elizabeth Jaffee, bashkĂ«drejtoreshĂ« e imunologjisĂ« sĂ« kancerit dhe eksperte kryesore pĂ«r kancerin dhe sistemin imunitar nĂ« Johns Hopkins, tha: “Kur bĂ«het fjalĂ« pĂ«r kancerin dhe sistemin imunitar, nuk Ă«shtĂ« çështje e fortĂ« apo e dobĂ«t siç pretendon raporti fiktiv, por mĂ« tepĂ«r njĂ« çështje njohjeje.”

Ajo shtoi se qeliza kancerogjene maskohet si një qelizë normale dhe e shëndetshme.

Drejtori i Qendrës së Kancerit Kimmel në Johns Hopkins, William Nelson, thotë se ndërsa suplementet ndihmojnë në përmbushjen e mangësive të vitaminave, marrja e dozave shtesë nuk ofron përfitime shtesë.

Nelson tha gjithashtu se kimioterapia dhe radioterapia vrasin qelizat kancerogjene “me selektivitet tĂ« jashtĂ«zakonshĂ«m” dhe kufizimi i efekteve anĂ«sore tĂ« zakonshme tĂ« rĂ«nies sĂ« flokĂ«ve dhe parametra tĂ« ulĂ«ta tĂ« gjakut janĂ« pjesĂ« e trajtimit.

Në deklaratë, ekspertët shtojnë se, ndërsa një dietë e dobët dhe mbipesha e shoqëruar me një dietë të dobët është një faktor rreziku për zhvillimin e kancerit, nuk ka prova se ushqime të caktuara mund të shkaktojnë vdekjen ose rritjen e kancerit.

Faktoje ka përgënjeshtruar edhe më parë pretendime mbi kimioterapinë dhe kancerin.

The post I rremë rekomandimi nga Johns Hopkins për shmangien e kimioterapisë appeared first on Faktoje.al.

↗

Lufta me kancerin, Mbreti Charles: Diagnoza e hershme shpëton jetë

✇BoldNews
By: Elva

Mbreti Charles III ka ndarë një përditësim inkurajues mbi gjendjen e tij shëndetësore, duke njoftuar se trajtimi i kancerit ka dhënë rezultate pozitive dhe se, falë diagnozës së hershme, mjekët pritet të reduktojnë terapinë në fillim të vitit të ri. Në një videomesazh të publikuar nga Pallati Buckingham, monarku britanik e përshkroi këtë moment si [
]

The post Lufta me kancerin, Mbreti Charles: Diagnoza e hershme shpëton jetë appeared first on BoldNews.al.

↗

Charles fiton betejën me kancerin, mbreti: Mjekët më thanë se trajtimi do të reduktohet nga viti i ri

✇Icon Style
By: gaze tare

Mbreti Charles III deklaroi se mjekët e tij planifikojnë të reduktojnë shkallën e trajtimit të tij për kancerin duke nisur nga viti i ardhshëm, duke dhënë sinjalin më të fortë të përmirësimit të gjendjes së tij shëndetësore që prej momentit kur bëri publike diagnozën në fillim të vitit 2024. Në një mesazh të regjistruar paraprakisht dhe transmetuar në kuadër të një programi ndërgjegjësimi për kancerin, monarku britanik u shpreh se falë diagnozës së hershme dhe trajtimit efektiv, regjimi i tij mjekësor mund të lehtësohet.

“Sot mund tĂ« ndaj me ju lajmin e mirĂ« se, falĂ« zbulimit tĂ« hershĂ«m, ndĂ«rhyrjes sĂ« duhur dhe ndjekjes sĂ« kĂ«shillave mjekĂ«sore, trajtimi im pĂ«r kancerin mund tĂ« reduktohet nĂ« vitin e ri,” tha ai.

Mbreti 77-vjeçar e cilĂ«soi kĂ«tĂ« zhvillim si njĂ« “bekim personal”, por edhe si dĂ«shmi tĂ« pĂ«rparimeve tĂ« mĂ«dha qĂ« janĂ« bĂ«rĂ« nĂ« trajtimin e kancerit vitet e fundit. Ai theksoi se nuk Ă«shtĂ« shpallur ende i shĂ«ruar plotĂ«sisht dhe se trajtimi nuk do tĂ« ndĂ«rpritet, ndĂ«rsa as kĂ«tĂ« herĂ« nuk bĂ«ri publik llojin e kancerit nga i cili vuan.

Deklaratat e tij sugjerojnë se sëmundja po menaxhohet në mënyrë efektive nga ekipi mjekësor, një lajm që sjell lehtësim për familjen mbretërore britanike, e cila është përballur me një vit të vështirë shëndetësor. Në vitin 2024, edhe Catherine, Princesha e Uellsit, u diagnostikua me kancer, ndërsa në janar të këtij viti njoftoi se ishte në remision pas përfundimit të kimioterapisë.

Sipas Pallatit Buckingham, Mbreti Charles ka reaguar “jashtĂ«zakonisht mirĂ« ndaj trajtimit” dhe tani do tĂ« kalojĂ« nĂ« njĂ« fazĂ« mĂ« parandaluese, me njĂ« orar dukshĂ«m mĂ« tĂ« reduktuar. Pallati nuk dha detaje mbi natyrĂ«n e trajtimit apo sa kohĂ« pritet tĂ« zgjasĂ«.

Mbreti u diagnostikua me kancer gjatë një ndërhyrjeje kirurgjikale për prostatë të zmadhuar në fillim të vitit 2024. Ai ka theksuar vazhdimisht rëndësinë e zbulimit të hershëm, duke inkurajuar qytetarët të marrin pjesë në programet e kontrollit shëndetësor.

“ShumĂ« njerĂ«z e shmangin kontrollin sepse e imagjinojnĂ« si diçka tĂ« frikshme apo tĂ« sikletshme. Por kur mĂ« nĂ« fund e bĂ«jnĂ«, shpesh ndihen tĂ« lehtĂ«suar,” u shpreh ai.

Ndryshe nga tradita e zakonshme e familjes mbretërore për diskrecion maksimal rreth shëndetit, Charles ka zgjedhur një qasje më të hapur, por të kontrolluar, duke e bërë publike diagnozën e tij në shkurt 2024 për të shmangur spekulimet dhe për të rritur ndërgjegjësimin për kancerin.

Pavarësisht sëmundjes, Mbreti Charles ka mbajtur një agjendë të ngjeshur me angazhime publike dhe vizita shtetërore. Ai është takuar me liderë botërorë si Presidenti amerikan Donald Trump, Presidenti francez Emmanuel Macron, Perandori Naruhito i Japonisë dhe Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky, si dhe ka marrë pjesë në ngjarje historike, përfshirë një shërbesë ekumenike në Vatikan.

The post Charles fiton betejën me kancerin, mbreti: Mjekët më thanë se trajtimi do të reduktohet nga viti i ri appeared first on iconstyle.al.

↗

FOKUS – Rreth 200 fĂ«mijĂ« dyshohet se janĂ« ngjizur me spermĂ« kanceroze

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Arian Jorgaqi

LONDËR, 10 dhjetor /ATSH/ – NjĂ« dhurues sperme, i cili pa vetĂ«dije mbante njĂ« mutacion gjenetik qĂ« rrit ndjeshĂ«m rrezikun e kancerit, ka lindur tĂ« paktĂ«n 197 fĂ«mijĂ« nĂ« tĂ« gjithĂ« EvropĂ«n, duke provokuar njĂ« hetim tĂ« madh, sipas BBC.

Disa fĂ«mijĂ« kanĂ« vdekur tashmĂ« dhe vetĂ«m njĂ« pakicĂ« qĂ« trashĂ«gon mutacionin do t’i shpĂ«tojĂ« kancerit gjatĂ« jetĂ«s sĂ« tyre.

Sperma nuk u shit nĂ« klinikat e MbretĂ«risĂ« sĂ« Bashkuar, por BBC mund tĂ« konfirmojĂ« se njĂ« numĂ«r “shumĂ« tĂ« vogĂ«l” familjesh britanike, tĂ« cilat janĂ« informuar, pĂ«rdorĂ«n spermĂ«n e donatorit ndĂ«rsa kishin trajtim pĂ«r fertilitet nĂ« DanimarkĂ«.

Banka Evropiane e SpermĂ«s nĂ« DanimarkĂ«, e cila shiti spermĂ«n, tha se familjet e prekura shprehin “ngushĂ«llimet e tyre mĂ« tĂ« thella” dhe pranuan se ”sperma Ă«shtĂ« pĂ«rdorur pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« shumĂ« foshnje nĂ« disa vende”.

Hetimi është kryer nga 14 transmetues publikë, përfshirë BBC-në, si pjesë e Rrjetit të Gazetarisë Investigative të Unionit Evropian të Transmetimeve.

Sperma erdhi nga një burrë anonim, i cili u pagua për të dhuruar si student, duke filluar nga viti 2005. Sperma e tij u përdor më pas nga gratë për rreth 17 vjet.

Ai është i shëndetshëm dhe kaloi kontrollet e kontrollit të donatorëve. Megjithatë, ADN-ja në disa nga qelizat e tij pësoi mutacion para se të lindte.

Ajo dĂ«mtoi gjenin TP53 – i cili ka rolin vendimtar nĂ« parandalimin e shndĂ«rrimit tĂ« qelizave tĂ« trupit nĂ« kancerogjene.

Pjesa më e madhe e trupit të donatorit nuk përmban formën e rrezikshme të TP53, por deri në 20% e spermës së tij e përmban.

Megjithatë, çdo fëmijë i lindur nga spermatozoidet e prekura do të ketë mutacionin në çdo qelizë të trupit të tyre.

“ËshtĂ« njĂ« diagnozĂ« e tmerrshme”, tha pĂ«r BBC-nĂ« Clare Turnbull, njĂ« gjenetiste e kancerit nĂ« Institutin e KĂ«rkimeve tĂ« Kancerit nĂ« LondĂ«r.

“ËshtĂ« njĂ« diagnozĂ« shumĂ« sfiduese pĂ«r t’u vendosur nĂ« njĂ« familje, ekziston njĂ« barrĂ« e pĂ«rjetshme e tĂ« jetuarit me atĂ« rrezik, Ă«shtĂ« qartĂ«sisht shkatĂ«rruese”, theksoi ajo.

Skanimet MRI të trupit dhe të trurit janë të nevojshme çdo vit, si dhe ultratingujt e barkut, për të provuar të dallojnë tumoret.

Gratë shpesh zgjedhin të heqin gjinjtë e tyre për të ulur rrezikun e kancerit.

Banka Evropiane e SpermĂ«s tha se “vetĂ« donatori dhe anĂ«tarĂ«t e familjes sĂ« tij nuk janĂ« tĂ« sĂ«murĂ«â€ dhe njĂ« mutacion i tillĂ« “nuk zbulohet nĂ« mĂ«nyrĂ« parandaluese nga shqyrtimi gjenetik”.

Ata thanĂ« se “e bllokuan menjĂ«herĂ«â€ donatorin sapo u zbulua problemi me spermĂ«n e tij./ a.jor.

The post FOKUS – Rreth 200 fĂ«mijĂ« dyshohet se janĂ« ngjizur me spermĂ« kanceroze appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Sperma nga donatori me gjen që shkakton kancer u përdor për të ngjizur rreth 200 fëmijë, edhe shqiptar

✇BoldNews
By: Ela

Një investigim në të cilin mori pjesë BBC tregon se për ngjizjen e rreth 200 fëmijëve në 14 vende të Europës, u përdorur material gjenetik nga një dhurues që ishte bartës i gjenit shkaktuar të kancerit. Në hartën ilustruese, ku shënohen me ngjyrë të kuqe vendet e prekura, rezulton edhe Shqipëria. Duket se as personi [
]

The post Sperma nga donatori me gjen që shkakton kancer u përdor për të ngjizur rreth 200 fëmijë, edhe shqiptar appeared first on BoldNews.al.

↗

Dhuroi spermë  dhe kancer/ Materiali gjenetik u pĂ«rdor pĂ«r ngjizjen e rreth 200 fĂ«mijĂ«ve

✇Abc News
By: xhir jeta

Europa është tronditur nga një rast i pazakontë që ka të bëjë me një dhurues sperme nga I cili kanë lindur të paktën 197 fëmijë. Ky person pa vetëdije, mbante një mutacion gjenetik që rrit ndjeshëm rrezikun e kancerit.

Nga investigimi I disa mediave europiane është zbuluar që sperma është shpërndarë në disa vende të kontinentit dhe sipas një harte të publikuar nga BBC, duket se ajo ka mbërritur edhe në Shqipëri.

Disa fĂ«mijĂ« kanĂ« vdekur tashmĂ« dhe vetĂ«m njĂ« pakicĂ« qĂ« trashĂ«gon mutacionin do t’i shpĂ«tojĂ« kancerit gjatĂ« jetĂ«s sĂ« tyre.

Donacioni u bë në Bankën Europiane të Spermës në Danimarkë dhe u krye nga një burrë anonim I cili u pagua për të dhuruar kur ishte student dhe më pas u përdor nga gratë për rreth 17 vjet.

Ai është i shëndetshëm dhe i kaloi kontrollet si donatorë. Megjithatë, ADN-ja në disa nga qelizat e tij pësoi mutacion para se të lindte.

Ajo dĂ«mtoi gjenin TP53 – i cili ka rolin vendimtar nĂ« parandalimin e qelizave tĂ« trupit qĂ« tĂ« shndĂ«rrohen nĂ« kancerogjene. Pjesa mĂ« e madhe e trupit tĂ« donatorit nuk pĂ«rmban formĂ«n e rrezikshme tĂ« TP53, por deri nĂ« 20% e spermĂ«s sĂ« tij e pĂ«rmban.

Megjithatë, çdo fëmijë i lindur nga spermatozoidet e prekura do të ketë mutacionin në çdo qelizë të trupit të tyre.

Kjo njihet si sindroma Li Fraumeni dhe vjen me një shans deri në 90% për të zhvilluar kancer, veçanërisht gjatë fëmijërisë, si dhe kancer të gjirit më vonë në jetë.

Mjekët që po shihnin fëmijë me kancer të lidhur me dhurimin e spermës ngritën shqetësime në Shoqatën Evropiane të Gjenetikës Njerëzore këtë vit. Ata raportuan se kishin gjetur 23 fëmijë me mutacioni gjenetik dhe dhjetë prej tyre ishin diagnostikuar tashmë me kancer.

Shifra është të paktën 197 fëmijë, por ky mund të mos jetë numri përfundimtar pasi të dhënat nuk janë marrë nga të gjitha vendet. Gjithashtu nuk dihet se sa prej këtyre fëmijëve e kanë trashëguar variantin e rrezikshëm.

Ky rast, së bashku me atë të një burri të cilit iu urdhërua të ndalonte pasi kishte lindur 550 fëmijë përmes dhurimit të spermës, ka ngritur përsëri pyetje nëse duhet të ketë kufizime më të ashpra.

❌