NĂ« fund tĂ« vitit 2018, kur mijĂ«ra studentĂ« mbushĂ«n sheshet pĂ«r tĂ« protestuar kundĂ«r kushteve tĂ« mĂ«simdhĂ«nies dhe kostove nĂ« rritje tĂ« universiteteve publike, qeveria u gjend pĂ«rballĂ« njĂ« prej sfidave mĂ« serioze tĂ« mandatit tĂ« saj tĂ« dytĂ«. Kryeministri Edi Rama reagoi fillimisht me pĂ«rbuzje, duke i pĂ«rshkruar protestuesit si studentĂ« ngelĂ«s, tĂ« motivuar [âŠ]
TIRANĂ, 21 nĂ«ntor/ATSH/- Kryeministri Edi Rama i Ă«shtĂ« pĂ«rgjigjur njĂ« komenti tĂ« shkruar nga ish-drejtori ekzekutiv i Google, Erik Shmidt nĂ« âThe New York Timesâ, i cili thoshte se me ministre AI, ShqipĂ«ria po shkonte drejt qeverisjes nga algoritmet.
âShqipĂ«ria Ă«shtĂ« vendi i parĂ« qĂ« ndĂ«rmerr njĂ« hap tĂ« vĂ«rtetĂ« drejt âalgokracisĂ«â: qeverisjes me anĂ« tĂ« algoritmitâ, e nis editorialin Shmidt, pĂ«r cilin Rama thotĂ« se Ă«shtĂ« zhgĂ«njyer.
Kreu i ekzekutivit shkruan se Diella nuk Ă«shtĂ« as sunduese, as zĂ«vendĂ«suese e demokracisĂ«, por âkujdestare publike e konceptuar pĂ«r ta bĂ«rĂ« demokracinĂ« tĂ« funksionojĂ« mĂ« mirĂ« dhe shĂ«rbimet publike mĂ« tĂ« shpejta, mĂ« tĂ« drejta dhe mĂ« transparenteâ.
âKam shumĂ« respekt pĂ«r z. Schmidt. Lidershipi e tij nĂ« Google dhe idetĂ« e tij mbi marrĂ«dhĂ«nien midis teknologjisĂ« dhe shoqĂ«risĂ« kanĂ« frymĂ«zuar njĂ« brez tĂ« tĂ«rĂ« politikĂ«bĂ«rĂ«sish, pĂ«rfshirĂ« edhe mua. Por si kryeministĂ«r i ShqipĂ«risĂ«, u zhgĂ«njeva kur lexova pĂ«rshkrimin e tij pĂ«r DiellĂ«n, nismĂ«n shqiptare tĂ« qeverisjes me A.I., si ânjĂ« hap drejt âalgokracisĂ«â: qeverisjes nga algoritmetâ.
Diella nuk është as sunduese dhe as zëvendësuese e demokracisë. Ajo është një shërbyese civile digjitale, një kujdestare publike e konceptuar për ta bërë demokracinë të funksionojë më mirë dhe shërbimet publike më të shpejta, më të drejta dhe më transparente.
Për dekada me radhë, Shqipëria, si shumë demokraci të reja, është përballur me korrupsion në prokurimet publike. Kur rregullat shkelen, nuk janë algoritmet që dështojnë, por njerëzit.
Diella Ă«shtĂ« ndĂ«rtuar pĂ«r tĂ« zbatuar ligjet dhe procedurat ekzistuese paanshmĂ«risht dhe pa ndikim politik. Vlerat qĂ« ajo zbaton â drejtĂ«sia, transparenca, efikasiteti â nuk janĂ« abstraksione matematikore; ato janĂ« parime demokratike, tĂ« kodifikuara dhe plotĂ«sisht tĂ« auditueshme.
Me DiellĂ«n, çdo vendim Ă«shtĂ« i gjurmueshĂ«m, i shpjegueshĂ«m dhe i hapur pĂ«r apelim. Kjo nuk Ă«shtĂ« âqeverisje me algoritĂ«mâ. ĂshtĂ« qeverisje pĂ«rmes ligjit, e zbatuar nga teknologjia, nĂ«n vĂ«zhgimin e qytetarĂ«ve.
QĂ«llimi i ShqipĂ«risĂ« nuk Ă«shtĂ« tâia dorĂ«zojĂ« pushtetin makinave, por por tĂ« çlirojĂ« njerĂ«zit nga joefikasiteti dhe tundimi. Ne nuk po ndĂ«rtojmĂ« njĂ« algokraci nĂ« ShqipĂ«ri. Ne po ndĂ«rtojmĂ« njĂ« demokraci digjitaleâ-thuhet nĂ« editorialin e RamĂ«s pĂ«r âThe New York Timesâ. /TCH/
Nga kolegjiumi i redaksisë i ditores The New York Times[1] Përkthimi: Telegrafi.com
Urime për Zohran Mamdanin, i cili është kryetar i zgjedhur i Nju-Jorkut pas një fushate efektive në mënyrë të mahnitshme. E nisi atë me një emër pak të njohur, e lëre më me mbështetje, dhe tërhoqi vëmendjen e banorëve të Nju-Jorkut me një fushatë pozitive, të udhëhequr nga rrjetet sociale dhe që u fokusua te kostoja e rëndë e jetesës në qytet. Pasi fitoi zgjedhjet paraprake të Partisë Demokratike në qershor, ai iu drejtua kritikëve dhe shfaqi një prirje pragmatike. Nga fillimi e deri në fund, e tejkaloi në konkurrencë establishmentin e lodhshëm politik të Nju-Jorkut, duke mposhtur teknokratët me më shumë përvojë, si dhe kryetarin aktual dhe një ish-guvernator. Të martën, z. Mamdani korri një fitore të lehtë.
Ky kolegjium nuk e mbështeti fushatën e tij paraprake, për shkak të shqetësimeve tona lidhur me propozimet e tij politike dhe për mungesën e përvojës së tij. Por, ne i urojmë sukses. Nju-Jorku -qyteti më dinamik në botë, por një vend ku shumë banorë ndihen të privuar nga jeta e mirë për shkak të çmimeve - ka nevojë që ai të ketë sukses. Drejtimi i qytetit është veçanërisht i rëndësishëm tani kur presidenti Trump po përbuz ligjin për të konsoliduar pushtetin dhe po i paraqet në mënyrë të rreme qytetet më të mëdha të vendit si qytete që janë jashtë kontrollit. Ai tashmë ka filluar ta trajtojë z. Mamdani si një pengesë.
QĂ« z. Mamdani tĂ« jetĂ« efektiv, ai duhet tĂ« pĂ«rballet me historinĂ« e fundit tĂ« udhĂ«heqĂ«sve civilĂ« tĂ« qyteteve tĂ« mĂ«dha tĂ« cilĂ«t kanĂ« premtuar ndryshime tĂ« guximshme e progresive. Ata kanĂ« sjellĂ« kryesisht zhgĂ«njim, pĂ«rfshirĂ« Ăikagon, San Franciskon, Siatlin dhe Portlandin nĂ« Oregon, si dhe nĂ« vetĂ« qytetin e Nju-Jorkut nĂ«n drejtimin e Bill de Blasios. Ata kanĂ« toleruar njĂ« nivel kaosi tĂ« cilin shumĂ« votues e kanĂ« konsideruar tĂ« papranueshĂ«m dhe janĂ« pĂ«rballur me vĂ«shtirĂ«si pĂ«r tĂ« shĂ«nuar pĂ«rparim nĂ« pĂ«rballimin e jetesĂ«s ose nĂ« edukimin nga çerdhet deri te shkolla e mesme [shkollat K-12]. Z. de Blasio pati njĂ« sukses tĂ« madh tĂ« cilin z. Mamdani me tĂ« drejtĂ« e pĂ«rmend si frymĂ«zim: arsimi parashkollor universal [pre-K], i cili ka ndihmuar qindra-mijĂ«ra fĂ«mijĂ«. MegjithatĂ«, bilanci i pĂ«rgjithshĂ«m i de Blasios e bĂ«ri atĂ« tĂ« papĂ«lqyer saqĂ« nuk ka mundur tĂ« fitojĂ« nominimin demokrat pĂ«r distriktin e Bruklinit - pas largimit tĂ« tij nga detyra.
Z. Mamdani, i cili bëri fushatë me premtime të gjera, mund të ndërtojë një trashëgimi më pozitive duke u përqendruar te arritjet më të mundshme. Ai duhet të marrë shembull nga kryebashkiakët e suksesshëm, qoftë të moderuar apo progresistë, përfshirë Muriel Bowserin e Uashingtonit, Mike Dugganin e Detroitit dhe Michelle Wunë e Bostonit që kanë ofruar zgjidhje konkrete për probleme të veçanta. Z. Mamdani nuk mund ta zgjidhë pabarazinë ekonomike - problemin që ushqeu fushatën e tij. Por, ai mund të shënojë përparime. Mund të ndërtojë më shumë banesa. Mund të zgjerojë mundësinë për kujdesin ndaj fëmijëve dhe për shkolla të mira. Mund të përmirësojë shpejtësinë e autobusëve dhe të metrosë.
Nëse ai ka sukses, do të ofrojë një model të qeverisjes së Partisë Demokratike në një kohë kur shumë amerikanë janë skeptikë ndaj partisë dhe janë larguar nga shtetet që qeverisen nga demokratët për tek ato që drejtohen nga republikanët. Gjatë gjithë historisë së ShBA-së, progresistët politikë kanë një rekord për krenari në përdorimin e qeverisë për të zbutur pabarazinë ekstreme dhe për të mundësuar që sa më shumë amerikanë të kenë jetë të mirë. Z. Mamdani ka një mundësi për të shkruar kapitullin e ardhshëm në atë histori. /Telegrafi/
____________________
[1] Kolegjiumi i redaksisë përbëhet nga gazetarë të specializuar në opinione, pikëpamjet e të cilëve formësohen nga ekspertiza, kërkimi, debati dhe disa vlera të qëndrueshme. Ky kolegjium është i ndarë nga redaksia e lajmeve.
Kryebashkiaku nĂ« ikje i Nju Jorkut, Eric Adams, zbriti tĂ« hĂ«nĂ«n nga njĂ« helikopter i ushtrisĂ« shqiptare nĂ« qytetin e VlorĂ«s dhe mĂ« pas u akomodua nĂ« vilĂ«n qeveritare nĂ« bregdet, ndĂ«rsa qeveria shqiptare nuk bĂ«ri asnjĂ« njoftim mbi vizitĂ«n e tij nĂ« ShqipĂ«ri. VetĂ« Adams njoftoi nĂ« platformĂ«n X udhĂ«timin, duke pĂ«rfshirĂ« foto me [âŠ]
Gjykata federale në Tampa të Floridas ka hedhur poshtë padinë e Presidentit amerikan Donald Trump ndaj gazetës The New York Times, i cili e paditi atë me 15 milion dollarë.
Padia 85 faqëshe e Trump është kritikuar nga gjykatësi Steven Merryday, ai ka thënë se akuzat e e Presidentit ndaj gazetës janë detajuar vetëm në faqet e fundit, kurse faqet e tjersa janë të mbushura me kritika ndaj kundërshtarëve të tij dhe lavdërime për arritjet e tij.
Steven Merryday po ashtu tha se: ânjĂ« padi nuk Ă«shtĂ« megafon pĂ«r marrĂ«dhĂ«niet publike ose njĂ« podium pĂ«r njĂ« fjalim tĂ« pasionuar nĂ« njĂ« tubim politikâ
Ai i ka dhënë Trump dhe avokatëve të tij, 28 ditë kohë për të dorëzuar një padi të ndryshuar e cila nuk duhet të jetë më shumë se 40 faqe.
NjĂ« pĂ«rfaqĂ«sues i The New York Times tha mĂ« herĂ«t gjatĂ« javĂ«s se padia e Trumpit ânuk ka asnjĂ« kĂ«rkesĂ« ligjore legjitime dhe pĂ«rkundrazi Ă«shtĂ« njĂ« pĂ«rpjekje pĂ«r tĂ« shtypur dhe dekurajuar raportimin e pavarur.â
KujtojmĂ« se nĂ« 16 shtator, Trump ka ngritur njĂ« padi pĂ«r âshpifjeâ me vlerĂ«n 15 miliard dollarĂ«, kundrejt âNew York Timesâ. Ai e akuzon gazetĂ«n se Ă«shtĂ« njĂ« âzĂ«dhĂ«nĂ«se e partisĂ« demokratikeâ dhe se ka pĂ«rhapur âpermbajtje tĂ« rreme pĂ«r tĂ«â.
âThe Times ka tradhtuar idealet gazetareske tĂ« ndershmĂ«risĂ«, objektivitetit dhe saktĂ«sisĂ« qĂ« dikur i shpallteâ, thuhet nĂ« padinĂ« qĂ« avokatĂ«t e Trump kanĂ« dĂ«rguar nĂ« gjykatĂ«.
NjĂ« gjyqtar federal amerikan ka rrĂ«zuar padinĂ« e Donald Trump kundĂ«r gazetĂ«s âNew York Timesâ, duke e konsideruar atĂ« tĂ« papĂ«rshtatshme dhe jo nĂ« pĂ«rputhje me rregullat e gjykatĂ«s. Padi pĂ«r shpifje prej 15 miliardĂ« dollarĂ«sh u hodh nĂ« gjykatĂ« kĂ«tĂ« javĂ«, por gjykatĂ«si Steven Merryday vlerĂ«soi se ajo nuk pĂ«rmbushte kĂ«rkesat ligjore pĂ«r njĂ« âdeklaratĂ« tĂ« shkurtĂ«r dhe tĂ« qartĂ«â qĂ« justifikon pĂ«rfitimin e ndihmĂ«s nga gjykata.
NĂ« vendimin e tij tĂ« premten, gjykatĂ«si theksoi se njĂ« ankesĂ« ligjore nuk mund tĂ« pĂ«rdoret si ânjĂ« platformĂ« e mbrojtur pĂ«r tĂ« sulmuar njĂ« kundĂ«rshtarâ. Ai i dha Trumpit 28 ditĂ« kohĂ« pĂ«r tĂ« paraqitur njĂ« version tĂ« rishikuar tĂ« padisĂ«, ndĂ«rsa ish-presidenti sinjalizoi se do tĂ« vazhdojĂ« tĂ« padisĂ« âNew York Timesâ, duke pretenduar se gazetĂ«s i Ă«shtĂ« lejuar tĂ« shpifĂ« dhe tĂ« gĂ«njejĂ« pĂ«r njĂ« periudhĂ« tĂ« gjatĂ« kohore.
Nga ana e saj, gazeta deklaroi se padia nuk pĂ«rbĂ«n njĂ« pretendim legjitim ligjor, por Ă«shtĂ« pĂ«rpjekje pĂ«r tĂ« shtypur dhe penguar raportimin e pavarur. Sipas gjykatĂ«s, padia prej 85 faqesh Ă«shtĂ« âe pĂ«rsĂ«riturâ dhe âe tepĂ«rtâ, dhe mĂ«nyra se si Ă«shtĂ« shkruar e bĂ«n atĂ« âpadyshim tĂ« papĂ«rshtatshme dhe tĂ« palejueshmeâ, pavarĂ«sisht nĂ«se akuzat e Trump mund tĂ« vĂ«rtetohen nĂ« aspekt ligjor.
As Presidenti Trump, as avokatët e tij nuk kanë reaguar ende ndaj vendimit. Ky zhvillim vjen në një kohë kur ish-presidenti po ndjek një strategji agresive ligjore për të sfiduar mediat dhe për të mbrojtur imazhin e tij publik, duke shfaqur tensionin e vazhdueshëm midis ish-presidentit dhe mediave të mëdha amerikane.
Ky vendim nënvizon rëndësinë e respektimit të rregullave ligjore, edhe kur akuzat janë të mëdha dhe kontestuese.
Nga: Tina Brown, autore e librave The Palace Papers dhe The Diana Chronicles / The New York Times PĂ«rkthimi: Telegrafi.com
Kur presidenti Trump bëri vizitën e tij të parë shtetërore në Britani në vitin 2019, kjo vizitë u pa nga familja mbretërore si një hapje e Pallatit Bakingem ndaj një fenomeni politik të cilin britanikët e shihnin si një devijim komik. Atëherë, mbretëresha Elizabeth II, 93-vjeçare, udhëhoqi një festë të shkëlqyer e cila ishte përgatitur me kujdes për të emocionuar presidentin e 45-të të Amerikës. Por, kishte një nuancë aktrimi në gjithë atë madhështi, e cila mund të përmblidhet me momentin kur Camilla ia bëri me sy një anëtari të sigurimit - gjatë një fotografie në Pallatin Klarens me çiftin Trump. Momenti u bë viral ditën tjetër.
KĂ«tĂ« javĂ«, pĂ«r vizitĂ«n e dytĂ« shtetĂ«rore tĂ« z. Trump - njĂ« nder i paprecedentĂ« pĂ«r njĂ« president amerikan - atmosfera Ă«shtĂ« mĂ« e zymtĂ«. Z. Trump nuk Ă«shtĂ« mĂ« presidenti i njĂ« telenovele zbavitĂ«se. Ai Ă«shtĂ« njĂ« forcĂ« globale qĂ« ushtron presion, i patrembur nĂ« lĂ«shimin e tarifave si torpedo apo, herĂ« pas here, nĂ« kĂ«rcĂ«nimin pĂ«r ta hedhur EvropĂ«n Lindore tek ujqĂ«rit e RusisĂ«. Dhe, populizmi i tij i ashpĂ«r po pĂ«rhapet: tĂ« shtunĂ«n, dhjetĂ«ra mijĂ«ra protestues tĂ« ekstremit tĂ« djathtĂ« - tĂ« nxitur nga njĂ« paraqitje tronditĂ«se nĂ« video e Elon Muskut, i cili i nxiti tĂ« âluftoninâ - mbushĂ«n rrugĂ«t e LondrĂ«s qendrore.
KĂ«shtjella Uindzor, ku z. Trump do tĂ« pritet me ceremoni kĂ«tĂ« javĂ«, ka njĂ« atmosferĂ« mĂ« tĂ« heshtur, mĂ« solemne, mĂ« historike sesa shkĂ«lqimi i madh i Pallatit Bakingem i cili, siç tha Stephen Fry - autor, aktor dhe mik i Mbretit Charles III - ndoshta ka mĂ« shumĂ« âtĂ«rheqje pĂ«r tipin vulgar klasik tĂ« stilit hibrid, dhe duket sikur aty po mbahet ndonjĂ« konventĂ«â.
Gjithashtu, nĂ« shumĂ« mĂ«nyra Uindzori Ă«shtĂ« njĂ« vend mĂ« i pĂ«rshtatshĂ«m pĂ«r tĂ« pritur z. Trump nĂ« mandatin e tij tĂ« dytĂ« luftarak. ĂshtĂ« fortesĂ«, si dhe njĂ« shtĂ«pi mbretĂ«rore, e ngritur fillimisht nga Uilliam Pushtuesi pĂ«r tĂ« zmbrapsur pushtuesit nĂ« shekullin XI. Presidenti do tĂ« kalojĂ« pranĂ« ekspozitave tĂ« zymta tĂ« heshtave mesjetare, shtizave qĂ« nxjerrin sytĂ« dhe heshtave tĂ« gjata vdekjeprurĂ«se tĂ« halbardave.
Z. Trump, i cili Departamentin e Mbrojtjes sapo e ka riemĂ«rtuar si Departamenti i LuftĂ«s, mund tĂ« kĂ«naqet nga spektakli i ndritshĂ«m i parzmores gjigande tĂ« Mbretit Henry VIII, tĂ« cilĂ«s i mungon vetĂ«m pjesa metalike monumentale e mbretit tĂ« shĂ«ndoshĂ« Tudor. (ĂshtĂ« pĂ«r tĂ« ardhur keq qĂ« z. Trump nuk mund ta provojĂ« parzmoren; ai dhe despoti Henry kanĂ« tĂ« pĂ«rbashkĂ«t njĂ« afinitet tĂ« thellĂ« pĂ«r thesarin, njĂ« germofobi tĂ« theksuar dhe njĂ« dashuri pĂ«r shkatĂ«rrimin grabitqar tĂ« institucioneve tĂ« shenjta.)
ĂfarĂ« shpreson tĂ« pĂ«rfitojĂ« Britania nga trajtimi me madhĂ«shti i njĂ« presidenti tĂ« cilin shumica e qytetarĂ«ve tĂ« saj e urrejnĂ«? PĂ«r kryeministrin nĂ« vĂ«shtirĂ«si, Keir Starmer - i cili ka njĂ« mbĂ«shtetje prej vetĂ«m 24 pĂ«r qind dhe qĂ« sapo Ă«shtĂ« detyruar tĂ« shkarkojĂ« ambasadorin e tij nĂ« Uashington, Peter Mandelson, pĂ«r shkak tĂ« korrespondencĂ«s sĂ« tij tepĂ«r tĂ« ngrohtĂ« me tĂ« dĂ«nuarin pĂ«r abuzime seksuale, Jeffrey Epstein - kjo Ă«shtĂ« njĂ« mundĂ«si pĂ«r tĂ« shpallur marrĂ«veshje tĂ« reja me vlerĂ« prej miliardash dhe pĂ«r tĂ« krijuar imazhin e njĂ« lideri qĂ« ka kontroll.
Por, pritja qĂ« do tâi bĂ«het z. Trump nĂ« Uindzor do tĂ« jetĂ« gjithashtu nxitje pĂ«r rĂ«ndĂ«sinĂ« e monarkisĂ«, njĂ« shfaqje e aftĂ«sisĂ« sĂ« Mbretit Charles nĂ« diplomacinĂ« ndĂ«rkombĂ«tare qĂ« do tĂ« luajĂ« njĂ« rol kyç diplomatik - jo thjesht ceremonial - nĂ« vizitĂ«n e dytĂ« tĂ« presidentit.
PĂ«r vite me radhĂ«, kritikĂ«t kanĂ« pyetur se si Charlesi dogmatik dhe emocional, i fiksuar pas çështjeve si thatĂ«sira, homeopatia e rreme dhe ruajtja konservatore e zanateve tradicionale, do tĂ« mund tĂ« arrinte ndonjĂ«herĂ« atĂ« aurĂ« mbretĂ«rore qĂ« kishte nĂ«na e tij. Elizabetha ishte sfinks pĂ«r 70 vjet, ndĂ«rsa pĂ«r Charlesin dimĂ« gjithçka - nga jeta e tij e fshehtĂ« seksuale me Camillan gjatĂ« epokave kur ajo ishte dashnorja e tij, e deri te prishja e hidhur e marrĂ«dhĂ«nieve me djalin e tij tĂ« vogĂ«l, princin Harry. NdĂ«rkohĂ« qĂ« publiku britanik pret qĂ« princi William tĂ« hapĂ« derĂ«n e fatit, mĂ« e shumta qĂ« pritej nga mbretĂ«rimi kalimtar i tĂ« atit shtatĂ«dhjetĂ« e ca vjeçar ishte, sipas fjalĂ«s sĂ« Churchillit, âveç tĂ« vazhdonte tutjeâ.
Megjithatë, vitet e para të Charlesit si monark kanë qenë një triumf i heshtur. I kalitur nga turne të panumërta jashtë vendit, i pjekur për rolin kushtetues përmes viteve të praktikës, dhe tani i përshtatur me shumë prej shqetësimeve moderne të qytetarëve, Charlesi mund të jetë njeriu i fundit që rrezaton peshë globale në këtë botë të përfshirë nga zjarri i epokës digjitale.
Ishte ai qĂ« arriti tĂ« zbusĂ« disa nga ndjenjat e lĂ«nduara tĂ« Brexit-it duke lavdĂ«ruar Bundestagun nĂ« njĂ« gjermanishte tĂ« rrjedhshme dhe mĂ« pas duke iu drejtuar ngrohtĂ«sisht Senatit francez nĂ« njĂ« frĂ«ngjishte perfekte. Ai dha njĂ« sinjal tĂ« duhur tĂ« pakĂ«naqĂ«sisĂ« zyrtare britanike ndaj talljeve tĂ« z. Trump pĂ«r KanadanĂ«, si âshteti i 51-tĂ« amerikanâ, pĂ«rmes njĂ« udhĂ«timi tĂ« menjĂ«hershĂ«m pĂ«r tĂ« hapur Parlamentin kanadez me ftesĂ« tĂ« kryeministrit, Mark Carney. NjĂ« gjest i pĂ«rfolur pĂ«r humanizĂ«m ishte edhe ftesa e tij ndaj presidentit ukrainas, Volodymyr Zelensky - pĂ«r çaj nĂ« shtĂ«pinĂ« e tij private nĂ« Sandringem, menjĂ«herĂ« pas pĂ«rballjes sĂ« turpshme tĂ« kĂ«tij tĂ« fundit nĂ« ZyrĂ«n Ovale, njĂ« gjest tĂ« cilin Elizabetha, me saktĂ«sinĂ« e saj ndaj agjendave diplomatike, nuk do ta kishte marrĂ« kurrĂ« parasysh. NĂ« epokĂ«n e rrjeteve sociale, kur maska e monarkisĂ« nuk Ă«shtĂ« mĂ« e dĂ«shirueshme, Charlesi po e rishkruan mĂ«nyrĂ«n se si pritet tĂ« sillet njĂ« sovran.
ĂshtĂ« edhe mĂ« tragjik fakti qĂ« diagnoza e tij me njĂ« lloj kanceri tĂ« pazbuluar mund ta bĂ«jĂ« mbretĂ«rimin e tij njĂ« garĂ« me kohĂ«n, gjĂ« qĂ« i dha edhe mĂ« shumĂ« emocion ribashkimit tĂ« shumĂ«pritur me djalin e tij tĂ« larguar, Harryn, gjatĂ« javĂ«s sĂ« kaluar. Charlesi e di se, nĂ« kĂ«to kohĂ« pĂ«rçarjesh tĂ« shĂ«mtuara politike, familja e pĂ«rçarĂ« mbretĂ«rore jep njĂ« pamje tĂ« keqe. Por, ishte gjithashtu edhe njĂ« pĂ«rmbushje e njĂ« dĂ«shire atĂ«rore. Nuk Ă«shtĂ« sekret qĂ« Charlesi e ndjen shumĂ« mungesĂ«n e djalit tĂ« tij plĂ«ngprishĂ«s, i cili nĂ« tĂ« kaluarĂ«n ishte gjithmonĂ« ai djali i gjallĂ« dhe gazmor - krahasuar me Williamin mĂ« arrogant dhe mĂ« hanoverian. ĂshtĂ« e kuptueshme qĂ« pĂ«r Williamin Ă«shtĂ« irrituese tĂ« shohĂ« vĂ«llain e tij tĂ« pabesĂ« - i cili gjatĂ« pesĂ« vjetĂ«ve tĂ« fundit ka hedhur baltĂ« mbi familjen nĂ« televizion dhe duke promovuar njĂ« libĂ«r bestseller me thika pas shpine - qĂ« sillet nĂ« botĂ«n e bamirĂ«sisĂ« britanike, bĂ«n vizitĂ« nĂ« UkrainĂ« dhe hedh hije mbi fotografitĂ« e angazhimeve tĂ« zellshme tĂ« Williamit.
Por Charles-i, siç mĂ« kanĂ« thĂ«nĂ«, Ă«shtĂ« lodhur nga kokĂ«fortĂ«sia e djalit tĂ« madh, i cili e konsideron veten tĂ« drejt nĂ« kĂ«tĂ« konflikt familjar, prandaj dĂ«shiron tĂ« pĂ«rqafojĂ« sĂ«rish Harryn - nĂ«se ky i fundit arrin tĂ« mbajĂ« gojĂ«n mbyllur. Intervista e mĂ«vonshme e Harryt me ditoren The Guardian, ku princi i patrazuar deklaroi se âNdĂ«rgjegjja ime Ă«shtĂ« e pastĂ«râ, ua bĂ«ri tĂ« qartĂ« kundĂ«rshtarĂ«ve tĂ« tij kotĂ«sinĂ« e shpresĂ«s se Harry Hotspuri do tĂ« luajĂ« lojĂ«n e vjetĂ«r mbretĂ«rore.
KĂ«tu, nĂ« AmerikĂ«, jemi tĂ« fiksuar pas procesit dhe dramĂ«s sĂ« politikĂ«s presidenciale, barrĂ«s sĂ« detyrĂ«s, kolonoskopisĂ« sĂ« pĂ«rditshme nga korrespondentĂ«t e ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ« dhe ndĂ«rhyrjeve tĂ« padurueshme nĂ« jetĂ«n private tĂ« udhĂ«heqĂ«sve tanĂ«. Ish-Zonjat e Para ankohen pĂ«r presionet qĂ« pĂ«rjetojnĂ« gjatĂ« viteve tĂ« tmerrshme brenda flluskĂ«s sĂ« ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ«. Por, vetĂ«m ata qĂ« lindin ose martohen brenda institucionit tĂ« monarkisĂ« e dinĂ« kuptimin e vĂ«rtetĂ« tĂ« jetĂ«s nĂ« kafaz - tĂ« imponuar nga detyra, shĂ«rbimi dhe vĂ«zhgimi i pandĂ«rprerĂ« publik, pa asnjĂ« dalje tjetĂ«r veçse vdekja apo arratisja. ĂshtĂ« mĂ« e lehtĂ« marrja e rolit tĂ« priftit sesa jeta madhĂ«shtore mbi tapet tĂ« kuq, shĂ«rbyer nga shĂ«rbĂ«torĂ«t pĂ«rulĂ«s - diçka qĂ« gruaja e Harryt, Meghan, nuk e kuptoi kurrĂ«.
A ka ndonjĂ« shans qĂ« z. Trump tĂ« largohet nga shtĂ«pia mbretĂ«rore nĂ« Uindzor me njĂ« njohje mĂ« tĂ« thellĂ« pĂ«r kotĂ«sinĂ« e paraqitjes si mbret i rremĂ«? KĂ«shtjella Uindzor ka mbijetuar pĂ«r 1000 vjet, ashtu si edhe monarkia britanike. Siç mĂ« tha z. Fry: âNjeriu shpreson qĂ« Trumpi, tĂ« paktĂ«n nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« nĂ«nvetĂ«dijshme, ta lexojĂ« mesazhin e kĂ«shtjellĂ«s. Fuqia e vĂ«rtetĂ« nuk ka nevojĂ« pĂ«r mburrje. ShkĂ«lqimi Ă«shtĂ« mĂ« fisnik se vezullimiâ. FatkeqĂ«sisht, mĂ« e mundshme Ă«shtĂ« qĂ« z. Trump tĂ« porositĂ« disa parzmore dhe njĂ« mori halbardash pĂ«r paradĂ«n e 250-vjetorit tĂ« AmerikĂ«s.
Ndoshta ajo qĂ« arrihet realisht nga vizita shtetĂ«rore e Trumpit Ă«shtĂ« rikonfirmimi i vetĂ«besimit kushtetues tĂ« BritanisĂ«. Sovrani do tĂ« qĂ«ndrojĂ« gjithmonĂ« si simbol stabiliteti mbi konfliktin e pashmangshĂ«m dypartiak. ĂshtĂ« mirĂ« tĂ« mendosh se njĂ« monark britanik do tĂ« vazhdojĂ« tĂ« mirĂ«presĂ« presidentĂ«t amerikanĂ« shumĂ« kohĂ« pasi z. Trump tĂ« jetĂ« bĂ«rĂ« njĂ« lĂ«vore e historisĂ«. /Telegrafi/
Presidenti amerikan Donald Trump ka paditur gazetën The New York Times, katër prej gazetarëve të saj dhe shtëpinë botuese Penguin Random House, duke kërkuar dëmshpërblim prej të paktën 15 miliardë dollarësh për shpifje dhe dëmtim reputacioni.
Padia, e paraqitur nĂ« GjykatĂ«n e Qarkut nĂ« Florida, lidhet me disa artikuj tĂ« gazetĂ«s dhe me njĂ« libĂ«r tĂ« botuar nga Penguin me titull: âHumbĂ«si me fat: Si e shpĂ«rdoroi Donald Trump pasurinĂ« e tĂ« atit dhe krijoi iluzionin e suksesitâ. NĂ« dokument, Trump pretendon se publikimet pĂ«rmbanin pĂ«rmbajtje tĂ« sajuaradashakeqe dhe shtrembĂ«rime, tĂ« cilat kanĂ« cenuar rĂ«ndĂ« reputacionin e tij personal dhe markĂ«n e tij tĂ« biznesit.
Avokatët e Trumpit thonë se këto botime kanë pasur ndikim të drejtpërdrejtë negativ në pozicionin e tij financiar dhe në perceptimin publik, veçanërisht përpara zgjedhjeve të 2024-ës.
Trump e bĂ«ri publik lajmin pĂ«r padinĂ« nĂ« rrjetin e tij Truth Social, duke akuzuar New York Times-in pĂ«r âgĂ«njeshtra tĂ« qĂ«llimshmeâ jo vetĂ«m pĂ«r tĂ«, por edhe pĂ«r familjen dhe lĂ«vizjet politike qĂ« ai pĂ«rfaqĂ«son, si Make America Great Again dhe America First.
Kjo nuk është hera e parë që Trump ndërmerr veprime ligjore ndaj mediave. Më herët këtë vit, ai ka paditur edhe Wall Street Journal dhe rrjetin televiziv CBS, duke i akuzuar për raportime të rreme dhe montazhe mashtruese.
Presidenti i SHBA, Donald Trump, ka njoftuar ngritjen e njĂ« padie pĂ«r shpifje kundĂ«r gazetĂ«s prestigjioze The New York Times, duke kĂ«rkuar njĂ« dĂ«mshpĂ«rblim prej 15 miliardĂ« dollarĂ«sh. Trump e bĂ«ri njoftimin pĂ«rmes platformĂ«s sĂ« tij Truth Social, duke deklaruar se padia do tĂ« depozitohet nĂ« Florida. Ai akuzoi median amerikane se ka gĂ«njyer dhe [âŠ]
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka thënë se do të padisë gazetën New York Times për 15 miliardë dollarë, për atë që presidenti amerikan e quan shpifje dhe përgojim.
"New York Times është lejuar të gënjejë, të shpifë dhe të shpifë lirisht për shumë kohë, dhe kjo ndalet, tani", postoi Trump në platformën e tij të mediave sociale, Truth Social, të hënën.
Ai veçoi mbështetjen e Times për Kamala Harris në zgjedhjet e fundit presidenciale në vitin 2024, duke thënë se ajo ishte bërë një "zëdhënëse e Partisë Demokratike të Majtë Radikale".
Trump shtoi se padia e tij po nisej në Florida, një fortesë republikane, transmeton Telegrafi
Ai ka shprehur prej kohësh pakënaqësi për atë që ai i quan mediat me prirje të majta të pafavorshme për presidencën e tij.
Në një postim të hënën vonë, Trump e kritikoi mbështetjen e Times për rivalen e tij zgjedhore, duke thënë: "Mbështetja e tyre për Kamala Harris u vendos në fakt në qendër të faqes së parë të The New York Times, diçka e padëgjuar më parë".
Në postim ai akuzoi gjithashtu media të tjera ose programe televizive se e "njollosin" atë përmes "një sistemi shumë të sofistikuar të dokumenteve dhe ndryshimit vizual".
Nuk është hera e parë që presidenti amerikan kërkon të padisë New York Times.
Në vitin 2023, një gjyqtar ka rrëzuar një padi të ngritur nga Trump, atëherë ish-president, kundër New York Times, duke thënë se pretendimet në padi "dështojnë si çështje kushtetuese".
Padia prej 100 milionë dollarësh akuzoi gazetën dhe mbesën e larguar të Trump, Mary Trump, për "një komplot tinëzar" për të marrë të dhënat e tij tatimore.
Ajo u ngrit nĂ« vitin 2021 dhe lidhet me njĂ« serial fitues tĂ« Ămimit Pulitzer, mbi çështjet financiare tĂ« Trump.
Trump gjithashtu humbi një tjetër padi për shpifje në vitin 2023, kur ai u përpoq më kot të padiste CNN për gjoja krahasimin e tij me Adolf Hitlerin. Një gjyqtar federal më vonë e hodhi poshtë padinë prej 475 milionë dollarësh. /Telegrafi/
TIRANĂ, 29 gusht/ATSH/ Gazeta e pĂ«rditshme greke âeKathimeriniâ ka publikuar ditĂ«t e fundit artikullin e prestigjiozes amerikane âNew Yorks Timesâ kushtuar ShqipĂ«risĂ«.
Gazetarja Valeriya Safronova në artikullin e saj ka shkruar për Ksamilin, Sarandën dhe qytetet e Beratit dhe Gjirokastrës.
âShqipĂ«ria Ă«shtĂ« lloj destinacioni, ku njĂ« udhĂ«tar mund ta nisĂ« ditĂ«n me njĂ« shĂ«titje nĂ«pĂ«r antikitet dhe ta mbyllĂ« me njĂ« kĂ«rcim mbi rĂ«rĂ«â, thuhet nĂ« artikullin e âNew York Timesâ.
Gazetarja Safronova ka përshkuar se si ka kaluar ditën në plazh në Ksamil dhe mbrëmjet në Sarandë.
Më tej në artikullin e saj flet për Beratin, sit i trashëgimisë botërore të UNESCO-s.
âShqipĂ«ria ka qenĂ« prej kohĂ«sh njĂ« urĂ« mes Lindjes dhe PerĂ«ndimit, Ballkanit dhe botĂ«s mesdhetare. PĂ«r shkak tĂ« shekujve tĂ« sundimit osman dhe pavarĂ«sisht dekadave tĂ« ateizmit zyrtar gati gjysma e popullsisĂ« identifikohet si myslimane. Vendet historike tĂ« vendit pasqyrojnĂ« kĂ«tĂ« heterogjenitet historik. Berati, njĂ« sit i TrashĂ«gimisĂ« BotĂ«rore tĂ« UNESCO-s rreth dy orĂ« nĂ« jug tĂ« TiranĂ«s, shtrihet pĂ«rgjatĂ« brigjeve tĂ« lumit Osum, me çatitĂ« me tjegulla tĂ« kuqe tĂ« shtĂ«pive qĂ« ngjiten nĂ« shpatet e buta tĂ« luginĂ«s, me qindra dritare qĂ« shohin jashtĂ« si sy vigjilentĂ«â, theksohet nĂ« artikull.
Një tjetër qytet që i ka lënë mbresa gazetares Safronova është edhe qyteti i Gjirokastrës.
âGjirokastra mĂ« dukej mĂ« shumĂ« si diçka nga njĂ« libĂ«r me pĂ«rralla, shtĂ«pitĂ« e saj prej guri tĂ« zbukuruara me gdhendje tĂ« hollĂ«sishme druri dhe tĂ« grumbulluara rreth rrugĂ«ve me kalldrĂ«m. Por, ai Ă«shtĂ« njĂ« libĂ«r me figura me njĂ« anĂ« tĂ« errĂ«t pasi, nĂ« qendĂ«r tĂ« qytetit ndodhet njĂ« tunel i LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ«, njĂ« nga mijĂ«ra bunkerĂ«t qĂ« diktatori Enver Hoxha ndĂ«rtoi nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin gjatĂ« mbretĂ«rimit tĂ« tij, nga viti 1944 deri nĂ« vitin 1985, nga frika e njĂ« sulmi tĂ« huajâ, shkruan ajo nĂ« artikullin e botuar nĂ« âNew York Timesâ.
Zyrtarët thonë se Rusia ose përfaqësuesit e saj po fluturojnë dronë mbikëqyrës mbi rrugët që Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e tyre përdorin për të transportuar furnizime ushtarake përmes Gjermanisë lindore, duke mbledhur informacione që mund të përdoren për të forcuar fushatën e sabotimit të Kremlinit dhe për të ndihmuar trupat e saj në Ukrainë, shkruan New York Times.
Zyrtarët amerikanë dhe gjermanë kanë diskutuar përpjekjet ruse të sabotimit, duke përfshirë informacionin që çoi në arrestimin në maj të tre burrave ukrainas të akuzuar në një komplot të lidhur me Rusinë, thanë zyrtarët, transmeton Telegrafi.
Fushata ruse e sabotimit ka çuar në zjarre në depo në Britani, një sulm kundër një dige në Norvegji, përpjekje për të prerë kabllot nën Detin Baltik dhe një sërë operacionesh që synojnë ta sjellin luftën në Ukrainë më afër zemrës së Evropës dhe të minojnë mbështetjen për Kievin.
Pasi arritën një nivel të lartë vitin e kaluar, aktet ruse të sabotimit kanë rënë ndjeshëm këtë vit, thanë ekspertët dhe zyrtarët e inteligjencës perëndimore. Kjo është të paktën pjesërisht rezultat i sigurisë së shtuar në Evropë, dhe përpjekjeve të shërbimeve të inteligjencës amerikane dhe evropiane për të parandaluar sulmet.
Rënia ka të ngjarë të pasqyrojë gjithashtu një vorbull aktiviteti diplomatik, për të negociuar përfundimin e luftimeve në Ukrainë.
âPeizazhi Ă«shtĂ« mĂ« i vĂ«shtirĂ« pĂ«r rusĂ«t pĂ«r tĂ« vepruarâ, tha Seth Jones, i cili studion çështjen pĂ«r QendrĂ«n pĂ«r Studime Strategjike dhe NdĂ«rkombĂ«tare.
âPor nuk Ă«shtĂ« e paarsyeshme tĂ« supozohet se rusĂ«t janĂ« pak mĂ« tĂ« kujdesshĂ«m tani ndĂ«rsa ka negociataâ, shtoi ai.
Jones vuri në dukje në një raport të botuar në mars se sulmet ruse në Evropë u katërfishuan midis viteve 2022 dhe 2023, pastaj u trefishuan përsëri midis viteve 2023 dhe 2024.
Por Jones ndoqi një rënie të konsiderueshme në gjashtë muajt e parë të këtij viti, me vetëm katër incidente që kualifikohen si sabotim ose përpjekje sabotimi nga Rusia.
Instituti Ndërkombëtar për Studime Strategjike tha gjithashtu në një raport këtë muaj se operacionet e sabotimit këtë vit kishin rënë, por se kërcënimi mbeti ndërsa evropianët luftuan për të koordinuar një përgjigje.
NĂ« dĂ«shminĂ« me shkrim para Senatit nĂ« qershor, gjenerali Alexus G. Grynkewich, tani kreu i KomandĂ«s Evropiane tĂ« SHBA-sĂ«, tha se incidentet e sabotimit tĂ« synuar kishin rĂ«nĂ« kĂ«tĂ« vit âpĂ«r shkak tĂ« rritjes sĂ« kontrollit publik dhe pĂ«rpjekjeve tĂ« fuqishme tĂ« zbatimit tĂ« ligjit nga autoritetet evropianeâ.
Gjatë administratës Biden, Shtetet e Bashkuara i dhanë inteligjencë Evropës për të ndihmuar në shtytjen drejt një fronti të bashkuar në të gjitha vendet e NATO-s. Ndarja e inteligjencës ka vazhduar nën administratën Trump.
Agjencitë e spiunazhit amerikan u kanë dhënë informacion qeverive evropiane në lidhje me veprimet e mundshme të sabotimit, sipas njerëzve të informuar mbi diskutimet. Kjo ka përfshirë një paralajmërim për zyrtarët gjermanë të inteligjencës në lidhje me një komplot për të dërguar eksplozivë ose pajisje ndezëse në aeroplanët e mallrave që kalonin tranzit në Gjermani.
Paralajmërimi rezultoi në arrestimin e tre shtetasve ukrainas në Gjermani dhe Zvicër. Zyra e prokurorit federal në Berlin tha në një deklaratë në atë kohë, se plani dukej të ishte pjesë e një komploti për të dëmtuar infrastrukturën logjistike për mallrat tregtare.
Pajisjet ishin të drejtuara në vende në Ukrainë, por njerëz të informuar mbi këtë çështje thanë se nuk ishte e qartë nëse ato ishin objektivat, apo nëse pajisjet kishin për qëllim të shpërthenin në aeroplanët e mallrave në Gjermani.
Ndërsa operacionet e inteligjencës së Rusisë kanë qenë nën një shqyrtim gjithnjë e më të rreptë, ato kanë ruajtur aftësinë për të rekrutuar njerëz për të kryer sulme në të gjithë Evropën, sipas zyrtarëve perëndimorë.
Si rezultat, zyrtarët ushtarakë amerikanë dhe evropianë janë shqetësuar gjithnjë e më shumë për fluturimet e dronëve në Gjermani.
Fluturimet, të përqendruara në shtetin lindor gjerman të Turingisë, u raportuan gjithashtu nga WirtschaftsWoche, një botim gjerman që ka raportuar gjerësisht mbi fushatën e sabotimit.
WirtschaftsWoche raportoi se Gjermania po ndërtonte sistemet e saj kundër dronëve në bazat ushtarake. Një zëdhënës i shërbimeve të armatosura gjermane tha se fluturimet e dronëve pranë bazave ushtarake përbënin një rrezik të konsiderueshëm sigurie.
Gjithashtu raportoi se të paktën disa nga dronët ishin prodhuar në Iran, dhe zyrtarët gjermanë të inteligjencës besojnë se të paktën disa nga fluturimet mund të kenë origjinën nga anijet në Detin Baltik.
Zyrtarët amerikanë konfirmuan fluturimet, por thanë se nuk ishin në gjendje të gjurmonin origjinën e tyre. Ata besojnë se dronët janë drejtuar nga rusë ose njerëz që punojnë për shërbimet e inteligjencës ruse.
Jones tha se fluturimet e dronĂ«ve mbi rrugĂ«t e furnizimit ishin âspiunazh i drejtpĂ«rdrejtĂ«â, ndĂ«rsa Rusia pĂ«rpiqet tĂ« mĂ«sojĂ« se cilat firma po prodhojnĂ« armĂ« pĂ«r UkrainĂ«n dhe si po transportohen armĂ«t nĂ« Poloni dhe mĂ« pas nĂ« UkrainĂ«. /Telegrafi/
TIRANĂ, 25 gusht /ATSH/ Prestigjiozja amerikane, âThe New York Timesâ, i ka kushtuar njĂ« artikull vendit tonĂ« duke u ndalur nĂ« disa prej potencialeve mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme turistike tĂ« ShqipĂ«risĂ«.
Kryeministri Edi Rama, ndau sot nĂ« rrjetet sociale artikullin e publikuar nĂ« âThe New York Timesâ, qĂ« e cilĂ«son ShqipĂ«rinĂ« si njĂ« destinacion turistik nĂ« rritje.
Rama shprehet se âartikulli veçon Parkun KombĂ«tar tĂ« Butrintit, plazhet e Ksamilit dhe qytetet bregdetare si DhĂ«rmiu, Borshi e Saranda si destinacionet me tĂ« bukura pĂ«r pushuesitâ.
Po ashtu, sipas Kryeministrit, âThe New York Timesâ ndalet edhe nĂ« qytete historike si Berati me trashĂ«giminĂ« e tij mijĂ«ravjeçare dhe Gjirokastra si qyteti i gurtĂ«, i mbrojtur nga UNESCO.
NĂ« artikullin e publikuar nĂ« âThe New York Timesâ, cilĂ«sohet se âShqipĂ«ria Ă«shtĂ« kthyer nga njĂ« shtet dikur i izoluar, nĂ« njĂ« destinacion turistik gjithmonĂ« e nĂ« rritje, duke ofruar mundĂ«si tĂ« shumta pĂ«r turistĂ«t dhe me çmime tĂ« favorshmeâ.
Plazhe mahnitĂ«se, natyrĂ« e paprekur, vende historike tĂ« pazakonta dhe çmime tĂ« ulĂ«ta e kanĂ« kthyer kĂ«tĂ« ish-shtet eremit nĂ« njĂ« nga destinacionet mĂ« tĂ« reja tĂ« EvropĂ«s, shkruan Valeriya Safronova pĂ«r prestigjiozen amerikane âNew York Timesâ.
NĂ« artikullin e âThe New York Timesâ, autorja Safronova shkruan se ânĂ« jug tĂ« ShqipĂ«risĂ«, praktikisht shumĂ« afĂ«r nga ishulli grek i Korfuzit, qyteti i Butrintit ka qĂ«ndruar pĂ«r mijĂ«ra vjet. RrĂ«nojat e tij janĂ« njĂ« Ă«ndĂ«rr pĂ«r dashamirĂ«t e historisĂ«. NjĂ« teatĂ«r nĂ« natyrĂ«, njĂ« pagĂ«zimore bizantine dhe njĂ« ujĂ«sjellĂ«s romak. Dhelpra, skifterĂ« dhe shqiponja enden nĂ« parkun kombĂ«tar prej 93 kilometrash katrorĂ« qĂ« pĂ«rfshin thesaret arkeologjike tĂ« Butrintitâ.
âShqipĂ«ria Ă«shtĂ« lloj destinacioni, ku njĂ« udhĂ«tar mund ta nisĂ« ditĂ«n me njĂ« shĂ«titje nĂ«pĂ«r antikitet dhe ta mbyllĂ« me njĂ« kĂ«rcim mbi rĂ«rĂ«.Kjo mund tĂ« jetĂ« njĂ« arsye madhore pse kaq shumĂ« njerĂ«z po vijnĂ« kĂ«tuâ, vijon artikulli.
Vitin e kaluar, thuhet nĂ« artikull, â11,7 milionĂ« vizitorĂ« hynĂ« nĂ« ShqipĂ«ri nga 10 milionĂ« njĂ« vit mĂ« parĂ« dhe ata jo vetĂ«m qĂ« shkuan nĂ« plazhe dhe vende historike, por gjithashtu eksploruan malet dhe liqenet nĂ« veri, si dhe Parkun KombĂ«tar tĂ« Lumit tĂ« EgĂ«r VjosĂ«, rekomanduar si njĂ« nga 52 vendet pĂ«r tâu vizituar nĂ« vitin 2023â.
Foto nga artikulli pĂ«r ShqipĂ«rinĂ« i publikuar nĂ« âThe New York Timesâ
Plazhe mahnitĂ«se, natyrĂ« e paprekur, vende historike tĂ« pazakonta dhe çmime tĂ« ulĂ«ta e kanĂ« kthyer kĂ«tĂ« ish-shtet eremit nĂ« njĂ« nga destinacionet mĂ« tĂ« reja tĂ« EvropĂ«s, shkruan Valeriya Safronova pĂ«r prestigjiozen amerikane âNew York Timesâ.
Në jug të Shqipërisë, praktikisht shumë afër nga ishulli grek i Korfuzit, qyteti i Butrintit ka qëndruar për mijëra vjet. Rrënojat e tij janë një ëndërr për dashamirët e historisë. Një teatër në natyrë, një pagëzimore bizantine dhe një ujësjellës romak. Dhelpra, skifterë dhe shqiponja enden në parkun kombëtar prej 93 kilometrash katrorë që përfshin thesaret arkeologjike të Butrintit.
Dhjetë minuta me autobus larg Butrintit, në resortin modern bregdetar të Ksamilit, turistët shtrihen mbi shezlongë, vallëzojnë me muzikë elektronike dhe lëvizin me jet ski rreth një gjiri piktoresk, të bërë të famshëm nga influencerët e rrjeteve sociale, të cilët e krahasojnë pamjen e tij të harlisur me Maldivet.
Shqipëria është lloj destinacioni, ku një udhëtar mund ta nisë ditën me një shëtitje nëpër antikitet dhe ta mbyllë me një kërcim mbi rërë.
Kjo mund të jetë një arsye madhore pse kaq shumë njerëz po vijnë këtu.
Vitin e kaluar, 11,7 milionĂ« vizitorĂ« hynĂ« nĂ« vend nga 10 milionĂ« njĂ« vit mĂ« parĂ« dhe ata jo vetĂ«m qĂ« shkuan nĂ« plazhe dhe vende historike, por gjithashtu eksploruan malet dhe liqenet nĂ« veri, si dhe Parkun KombĂ«tar tĂ« Lumit tĂ« EgĂ«r VjosĂ«, njĂ« nga 52 vendet pĂ«r tâu vizituar nĂ« vitin 2023.
âShqipĂ«ria Ă«shtĂ« ende njĂ« vend ekzotik pĂ«r shumĂ« njerĂ«zâ, tha Frenkli Prengaj, i cili merret me ture turistike pĂ«r âDiscover Albaniaâ dhe kaloi dy ditĂ« duke mĂ« shĂ«titur.
Vendi, që shtrihet mes Greqisë dhe Malit të Zi përgjatë deteve Adriatik dhe Jon, shpalli pavarësinë nga sundimi osman në vitin 1912 dhe duke filluar nga vitet 1940, kaloi dekada nën një diktaturë staliniste, i izoluar nga pjesa tjetër e botës deri në vitin 1990.
NĂ« fund tĂ« viteve â90, ShqipĂ«ria pĂ«rjetoi njĂ« krizĂ« ekonomike tĂ« ndjekur nga njĂ« periudhĂ« trazirash, por vitet e fundit situata politike Ă«shtĂ« pĂ«rmirĂ«suar dhe turizmi, i nxitur pjesĂ«risht nga çmimet e ulĂ«ta, ka lulĂ«zuar.
Shqipëria e re
Resorti i gjallë i Ksamilit është një shembull i qartë i Shqipërisë së re.
âZona, megjithatĂ«, mbetej e kufizuar, sepse njerĂ«zit mund tĂ« arratiseshin duke notuar deri nĂ« Korfuz. Sâkishte mĂ« shumĂ« se katĂ«r pallateâ, shton ajo.
Ajo epokĂ« ka marrĂ« fund prej kohĂ«sh. UnĂ« shijova njĂ« drekĂ« tĂ« qetĂ« me oktapod (1 800 lekĂ«, rreth 22 dollarĂ«) me pamje nga uji kristal dhe ishujt e gjelbĂ«r nĂ« njĂ« âbeach barâ tĂ« quajtur âFreskia e Jonitâ.
Por, vizitorët që preferojnë një pushim më të qetë mund të zgjedhin destinacionet bregdetare si Jala, Borshi apo Dhërmiu, një deri në dy orë më në veri.
Kur udhĂ«tova nĂ« vitin 2023 nĂ« DhĂ«rmi pĂ«r festivalin e muzikĂ«s dhe mirĂ«qenies âKalaâ, mbeta e mahnitur nga bukuria natyrore e peizazhit dhe mikpritja lokale.
Rreth 20 minuta larg Ksamilit ose 30 minuta me traget nga Korfuzi (bileta njĂ« drejtim nga 14 deri nĂ« 33 dollarĂ«), qyteti bregdetar i SarandĂ«s ofron njĂ« atmosferĂ« tĂ« ngjashme tĂ« qetĂ«, plazhe publike, njĂ« shĂ«titore tĂ« gjallĂ« qĂ« mbushet nĂ« mbrĂ«mje me vendas tĂ« veshur bukur nĂ« xhiro, si dhe shumĂ« mundĂ«si pĂ«r tĂ« ngrĂ«nĂ« e pirĂ« me fruta deti tĂ« shkĂ«lqyera, si te âHaxhiâ dhe âMariniâ.
QĂ«ndrova nĂ« âLaFe Boutique Hotelâ nĂ« qendĂ«r tĂ« qytetit dhe kalova njĂ« mbrĂ«mje tĂ« bukur duke parĂ« familje dhe miq.
ĂatitĂ« e kuqe dhe domatet gjithĂ« lĂ«ng
Shqipëria ka qenë prej kohësh një urë mes Lindjes dhe Perëndimit, Ballkanit dhe botës mesdhetare. Për shkak të shekujve të sundimit osman dhe pavarësisht dekadave të ateizmit zyrtar gati gjysma e popullsisë identifikohet si myslimane. Vendet historike të vendit pasqyrojnë këtë heterogjenitet historik.
Berati, një sit i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s rreth dy orë në jug të Tiranës, shtrihet përgjatë brigjeve të lumit Osum, me çatitë me tjegulla të kuqe të shtëpive që ngjiten në shpatet e buta të luginës, me qindra dritare që shohin jashtë si sy vigjilentë.
Kalaja e Beratit (hyrja falas), një kompleks i hapur mbi qytet, përfshin një kishë bizantine, rrënojat e një prej xhamive të para në Shqipëri dhe një lagje me shtëpi ende të banuara nga shekulli XVIII-XIX, disa prej të cilave janë bujtina.
Po ashtu, aty ndodhet muzeu ikonografik âOnufriâ, i cili ekspozon objekte fetare qĂ« datojnĂ« qĂ« nga vitet 1300, pĂ«rfshirĂ« njĂ« ikonostas tĂ« gdhendur nĂ« dru tĂ« stolisur (biletĂ« me audioudhĂ«zues 500 lekĂ«).
Kur e vizitova Beratin në fund të qershorit, qyteti ishte i heshtur deri në perëndim, kur rrugët papritur u mbushën me fëmijë me biçikleta, burra që luanin domino dhe shitës që ofronin kupa plastike të mbushura me rrush e qershi për rreth 100 lekë.
Bollëku i përbërësve të freskët e bënte ushqimin në Shqipëri një kënaqësi.
NĂ« âAmalia Homemade Foodâ nĂ« Berat, bĂ«ra njĂ« duzinĂ« fotosh tĂ« tryezĂ«s, e thjeshtĂ« dhe e bukur. Sallata me domate ishte aq e lĂ«ngshme dhe e gjallĂ«, sa ndjeva sikur kisha zbuluar njĂ« dije tĂ« humbur prej kohĂ«sh mbi shijen e vĂ«rtetĂ« tĂ« domates.
Pjesa tjetër e menusë përfshinte djathë dhe perime të pjekura në enë balte; speca të mbushur me oriz e barishte; patëllxhan me hudhër, spec dhe domate; byrek me spinaq dhe djathë; dhe biftek vjenez, mish i mbushur me djathë (menu me 11 pjata për dy persona, 28 euro ose 32 dollarë).
Siç është tipike në Shqipëri, vakti u mbyll me një gotë raki, një pije e fortë alkoolike e bërë nga frutat e fermentuara, versione të së cilës janë të zakonshme në gjithë Ballkanin.
âAta qĂ« janĂ« mbi 40 vjeç e pinĂ« pothuajse çdo ditĂ«â, tha Andi Kallanxhi, punonjĂ«s i âPupa Wineryâ, 20 minuta me makinĂ« nĂ« juglindje tĂ« Beratit.
âDy gota tĂ« mĂ«dha nĂ« 5 ose 6 tĂ« mĂ«ngjesit, tĂ« shoqĂ«ruara me njĂ« cigare dhe kafe turke, dy teke rreth orĂ«s 10 ose 11, njĂ« tjetĂ«r pas punĂ«s me kafe, dhe pastaj edhe tre a katĂ«r tĂ« tjera pas punĂ«s me salcĂ« kosi e hudhĂ«râ, shton ai.
Rakia âte Amaliaâ, e zbutur me kanellĂ«, ishte njĂ« pĂ«rzierje ngrohtĂ« dhe e fortĂ« pĂ«r fytin dhe njĂ« fund i pĂ«rsosur i darkĂ«s sime.
Do ta pija për mëngjes? Më pyesni kur të kem mbushur 40 vjeçe.
Vizita në një bunker të Luftës së Ftohtë
Ismail Kadare, fitues i çmimit âBooker Internationalâ, e pĂ«rshkruan qytetin e GjirokastrĂ«s, rreth dy orĂ« e gjysmĂ« nĂ« jug tĂ« Beratit, si njĂ« âkrijesĂ« parahistorike qĂ« ngjitet si me grep nĂ« shpatin e malitâ.
Gjirokastra më dukej më shumë si diçka nga një libër me përralla, shtëpitë e saj prej guri të zbukuruara me gdhendje të hollësishme druri dhe të grumbulluara rreth rrugëve me kalldrëm. Por, ai është një libër me figura me një anë të errët pasi, në qendër të qytetit ndodhet një tunel i Luftës së Ftohtë, një nga mijëra bunkerët që diktatori Enver Hoxha ndërtoi në të gjithë vendin gjatë mbretërimit të tij, nga viti 1944 deri në vitin 1985, nga frika e një sulmi të huaj.
PĂ«r tâu bashkuar me njĂ« tur prej 200 lekĂ«sh, shkoni nĂ« agjencinĂ« turistike âExperience Gjirokastraâ nĂ« sheshin âĂerçiz Topulliâ.
Nëse ngjiteni përtej qendrës historike të Gjirokastrës, mund të vizitoni një kështjellë shekullore (hyrja 400 lekë), pjesë të së cilës u përdorën si burg, së fundmi gjatë regjimit të Hoxhës.
Qelitë e burgut dhe dhomat e torturave janë lënë kryesisht të paprekura dhe janë një muze magjepsës (200 lekë).
Tarifa shtesë e hyrjes përfshin hyrjen në Muzeun e Armëve si dhe në Muzeun e Gjirokastrës, i cili ofron një histori kompakte, por të plotë të rajonit.
Disa nga muzetë më të papritura dhe interesante në Gjirokastër janë shtëpi të epokës osmane.
Në shtëpinë e Skendulajve, Edlira Skenduli, një pasardhëse e familjes së pasur tregtare që ndërtoi shtëpinë më shumë se 300 vjet më parë, na udhëhoqi në një tur (300 lekë).
âDhoma e sigurt e shtĂ«pisĂ«â, tha ajo, âfunksiononte si strehĂ« pĂ«r 70 persona gjatĂ« LuftĂ«rave tĂ« ParĂ« dhe tĂ« DytĂ« BotĂ«rore. Pikat kryesore tĂ« tjera pĂ«rfshinin njĂ« frigorifer natyror, njĂ« hapĂ«sirĂ« âânĂ«ntokĂ«sore tĂ« ftohur nga njĂ« cisternĂ« ngjitur, dhe dhomĂ«n e dasmĂ«s, tĂ« dekoruar me dru shege, tĂ« pikturuara dhe tĂ« gdhendura, me njĂ« ballkon tĂ« mbrojtur tĂ« caktuar pĂ«r gratĂ« beqare qĂ« donin tĂ« shikonin ceremoninĂ«â.
NdĂ«rsa zbrisja shpatin nga kĂ«shtjella drejt hotelit âRose Gardenâ, ku po qĂ«ndroja, mund ta shihja diellin duke filluar tĂ« perĂ«ndonte ngadalĂ« pas maleve, duke lĂ«nĂ« vija portokalli dhe rozĂ« tĂ« pluhurosura mbi qytetin prej guri.
Një thirrje melodike për lutje mbushi luginën, duke më kujtuar edhe një herë pasurin kulturore të Shqipërisë.
Kryeministri Edi Rama ka ndarĂ« foto nga artikulli qĂ« media prestigjoze âThe New York Timesâ ka shkruar pĂ«r ShqipĂ«rinĂ«. NĂ« kĂ«tĂ« artikull vendi ynĂ« cilĂ«sohet si njĂ« destinacion turistik nĂ« rritje. âArtikulli veçon Parkun KombĂ«tar tĂ« Butrintit, plazhet e Ksamilit dhe qytetet bregdetare si DhĂ«rmiu, Borshi e Saranda si destinacionet me tĂ« bukura pĂ«r pushuesit. Po ashtu, âThe New York Timesâ ndalet edheâŠ
Plazhe mahnitĂ«se, natyrĂ« e paprekur, vende historike tĂ« pazakonta dhe çmime tĂ« ulĂ«ta e kanĂ« kthyer kĂ«tĂ« ish-shtet eremit nĂ« njĂ« nga destinacionet mĂ« tĂ« reja tĂ« EvropĂ«s, shkruan Valeriya Safronova pĂ«r prestigjiozen amerikane âNew York Timesâ.
Në jug të Shqipërisë, praktikisht shumë afër nga ishulli grek i Korfuzit, qyteti i Butrintit ka qëndruar për mijëra vjet. Rrënojat e tij janë një ëndërr për dashamirët e historisë. Një teatër në natyrë, një pagëzimore bizantine dhe një ujësjellës romak. Dhelpra, skifterë dhe shqiponja enden në parkun kombëtar prej 93 kilometrash katrorë që përfshin thesaret arkeologjike të Butrintit.
Dhjetë minuta me autobus larg Butrintit, në resortin modern bregdetar të Ksamilit, turistët shtrihen mbi shezlongë, vallëzojnë me muzikë elektronike dhe lëvizin me jet ski rreth një gjiri piktoresk, të bërë të famshëm nga influencerët e rrjeteve sociale, të cilët e krahasojnë pamjen e tij të harlisur me Maldivet.
Shqipëria është lloj destinacioni, ku një udhëtar mund ta nisë ditën me një shëtitje nëpër antikitet dhe ta mbyllë me një kërcim mbi rërë.
Kjo mund të jetë një arsye madhore pse kaq shumë njerëz po vijnë këtu.
Vitin e kaluar, 11,7 milionĂ« vizitorĂ« hynĂ« nĂ« vend nga 10 milionĂ« njĂ« vit mĂ« parĂ« dhe ata jo vetĂ«m qĂ« shkuan nĂ« plazhe dhe vende historike, por gjithashtu eksploruan malet dhe liqenet nĂ« veri, si dhe Parkun KombĂ«tar tĂ« Lumit tĂ« EgĂ«r VjosĂ«, njĂ« nga 52 vendet pĂ«r tâu vizituar nĂ« vitin 2023.
âShqipĂ«ria Ă«shtĂ« ende njĂ« vend ekzotik pĂ«r shumĂ« njerĂ«zâ,  tha Frenkli Prengaj, i cili merret me ture turistike pĂ«r âDiscover Albaniaâ dhe kaloi dy ditĂ« duke mĂ« shĂ«titur.
Vendi, që shtrihet mes Greqisë dhe Malit të Zi përgjatë deteve Adriatik dhe Jon, shpalli pavarësinë nga sundimi osman në vitin 1912 dhe duke filluar nga vitet 1940, kaloi dekada nën një diktaturë staliniste, i izoluar nga pjesa tjetër e botës deri në vitin 1990.
NĂ« fund tĂ« viteve â90, ShqipĂ«ria pĂ«rjetoi njĂ« krizĂ« ekonomike tĂ« ndjekur nga njĂ« periudhĂ« trazirash, por vitet e fundit situata politike Ă«shtĂ« pĂ«rmirĂ«suar dhe turizmi, i nxitur pjesĂ«risht nga çmimet e ulĂ«ta, ka lulĂ«zuar.
Shqipëria e re
Resorti i gjallë i Ksamilit është një shembull i qartë i Shqipërisë së re.
âZona, megjithatĂ«, mbetej e kufizuar, sepse njerĂ«zit mund tĂ« arratiseshin duke notuar deri nĂ« Korfuz. Sâkishte mĂ« shumĂ« se katĂ«r pallateâ, shton ajo.
Ajo epokĂ« ka marrĂ« fund prej kohĂ«sh. UnĂ« shijova njĂ« drekĂ« tĂ« qetĂ« me oktapod (1 800 lekĂ«, rreth 22 dollarĂ«) me pamje nga uji kristal dhe ishujt e gjelbĂ«r nĂ« njĂ« âbeach barâ tĂ« quajtur âFreskia e Jonitâ.
Por, vizitorët që preferojnë një pushim më të qetë mund të zgjedhin destinacionet bregdetare si Jala, Borshi apo Dhërmiu, një deri në dy orë më në veri.
Kur udhĂ«tova nĂ« vitin 2023 nĂ« DhĂ«rmi pĂ«r festivalin e muzikĂ«s dhe mirĂ«qenies âKalaâ, mbeta e mahnitur nga bukuria natyrore e peizazhit dhe mikpritja lokale.
Rreth 20 minuta larg Ksamilit ose 30 minuta me traget nga Korfuzi (bileta njĂ« drejtim nga 14 deri nĂ« 33 dollarĂ«), qyteti bregdetar i SarandĂ«s ofron njĂ« atmosferĂ« tĂ« ngjashme tĂ« qetĂ«, plazhe publike, njĂ« shĂ«titore tĂ« gjallĂ« qĂ« mbushet nĂ« mbrĂ«mje me vendas tĂ« veshur bukur nĂ« xhiro, si dhe shumĂ« mundĂ«si pĂ«r tĂ« ngrĂ«nĂ« e pirĂ« me fruta deti tĂ« shkĂ«lqyera, si te âHaxhiâ dhe âMariniâ.
QĂ«ndrova nĂ« âLaFe Boutique Hotelâ nĂ« qendĂ«r tĂ« qytetit dhe kalova njĂ« mbrĂ«mje tĂ« bukur duke parĂ« familje dhe miq.
ĂatitĂ« e kuqe dhe domatet gjithĂ« lĂ«ng
Shqipëria ka qenë prej kohësh një urë mes Lindjes dhe Perëndimit, Ballkanit dhe botës mesdhetare. Për shkak të shekujve të sundimit osman dhe pavarësisht dekadave të ateizmit zyrtar gati gjysma e popullsisë identifikohet si myslimane. Vendet historike të vendit pasqyrojnë këtë heterogjenitet historik.
Berati, një sit i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s rreth dy orë në jug të Tiranës, shtrihet përgjatë brigjeve të lumit Osum, me çatitë me tjegulla të kuqe të shtëpive që ngjiten në shpatet e buta të luginës, me qindra dritare që shohin jashtë si sy vigjilentë.
Kalaja e Beratit (hyrja falas), një kompleks i hapur mbi qytet, përfshin një kishë bizantine, rrënojat e një prej xhamive të para në Shqipëri dhe një lagje me shtëpi ende të banuara nga shekulli XVIII-XIX, disa prej të cilave janë bujtina.
Po ashtu, aty ndodhet muzeu ikonografik âOnufriâ, i cili ekspozon objekte fetare qĂ« datojnĂ« qĂ« nga vitet 1300, pĂ«rfshirĂ« njĂ« ikonostas tĂ« gdhendur nĂ« dru tĂ« stolisur (biletĂ« me audioudhĂ«zues 500 lekĂ«).
Kur e vizitova Beratin në fund të qershorit, qyteti ishte i heshtur deri në perëndim, kur rrugët papritur u mbushën me fëmijë me biçikleta, burra që luanin domino dhe shitës që ofronin kupa plastike të mbushura me rrush e qershi për rreth 100 lekë.
Bollëku i përbërësve të freskët e bënte ushqimin në Shqipëri një kënaqësi.
NĂ« âAmalia Homemade Foodâ nĂ« Berat, bĂ«ra njĂ« duzinĂ« fotosh tĂ« tryezĂ«s, e thjeshtĂ« dhe e bukur. Sallata me domate ishte aq e lĂ«ngshme dhe e gjallĂ«, sa ndjeva sikur kisha zbuluar njĂ« dije tĂ« humbur prej kohĂ«sh mbi shijen e vĂ«rtetĂ« tĂ« domates.
Pjesa tjetër e menusë përfshinte djathë dhe perime të pjekura në enë balte; speca të mbushur me oriz e barishte; patëllxhan me hudhër, spec dhe domate; byrek me spinaq dhe djathë; dhe biftek vjenez, mish i mbushur me djathë (menu me 11 pjata për dy persona, 28 euro ose 32 dollarë).
Siç është tipike në Shqipëri, vakti u mbyll me një gotë raki, një pije e fortë alkoolike e bërë nga frutat e fermentuara, versione të së cilës janë të zakonshme në gjithë Ballkanin.
âAta qĂ« janĂ« mbi 40 vjeç e pinĂ« pothuajse çdo ditĂ«â,  tha Andi Kallanxhi, punonjĂ«s i âPupa Wineryâ, 20 minuta me makinĂ« nĂ« juglindje tĂ« Beratit.
âDy gota tĂ« mĂ«dha nĂ« 5 ose 6 tĂ« mĂ«ngjesit, tĂ« shoqĂ«ruara me njĂ« cigare dhe kafe turke, dy teke rreth orĂ«s 10 ose 11, njĂ« tjetĂ«r pas punĂ«s me kafe, dhe pastaj edhe tre a katĂ«r tĂ« tjera pas punĂ«s me salcĂ« kosi e hudhĂ«râ, shton ai.
Rakia âte Amaliaâ, e zbutur me kanellĂ«, ishte njĂ« pĂ«rzierje ngrohtĂ« dhe e fortĂ« pĂ«r fytin dhe njĂ« fund i pĂ«rsosur i darkĂ«s sime.
Do ta pija për mëngjes? Më pyesni kur të kem mbushur 40 vjeçe.
Vizita në një bunker të Luftës së Ftohtë
Ismail Kadare, fitues i çmimit âBooker Internationalâ, e pĂ«rshkruan qytetin e GjirokastrĂ«s, rreth dy orĂ« e gjysmĂ« nĂ« jug tĂ« Beratit, si njĂ« âkrijesĂ« parahistorike qĂ« ngjitet si me grep nĂ« shpatin e malitâ.
Gjirokastra më dukej më shumë si diçka nga një libër me përralla, shtëpitë e saj prej guri të zbukuruara me gdhendje të hollësishme druri dhe të grumbulluara rreth rrugëve me kalldrëm. Por, ai është një libër me figura me një anë të errët pasi, në qendër të qytetit ndodhet një tunel i Luftës së Ftohtë, një nga mijëra bunkerët që diktatori Enver Hoxha ndërtoi në të gjithë vendin gjatë mbretërimit të tij, nga viti 1944 deri në vitin 1985, nga frika e një sulmi të huaj.
PĂ«r tâu bashkuar me njĂ« tur prej 200 lekĂ«sh, shkoni nĂ« agjencinĂ« turistike âExperience Gjirokastraâ nĂ« sheshin âĂerçiz Topulliâ.
Nëse ngjiteni përtej qendrës historike të Gjirokastrës, mund të vizitoni një kështjellë shekullore (hyrja 400 lekë), pjesë të së cilës u përdorën si burg, së fundmi gjatë regjimit të Hoxhës.
Qelitë e burgut dhe dhomat e torturave janë lënë kryesisht të paprekura dhe janë një muze magjepsës (200 lekë).
Tarifa shtesë e hyrjes përfshin hyrjen në Muzeun e Armëve si dhe në Muzeun e Gjirokastrës, i cili ofron një histori kompakte, por të plotë të rajonit.
Disa nga muzetë më të papritura dhe interesante në Gjirokastër janë shtëpi të epokës osmane.
Në shtëpinë e Skendulajve, Edlira Skenduli, një pasardhëse e familjes së pasur tregtare që ndërtoi shtëpinë më shumë se 300 vjet më parë, na udhëhoqi në një tur (300 lekë).
âDhoma e sigurt e shtĂ«pisĂ«â, tha ajo, âfunksiononte si strehĂ« pĂ«r 70 persona gjatĂ« LuftĂ«rave tĂ« ParĂ« dhe tĂ« DytĂ« BotĂ«rore. Pikat kryesore tĂ« tjera pĂ«rfshinin njĂ« frigorifer natyror, njĂ« hapĂ«sirĂ« âânĂ«ntokĂ«sore tĂ« ftohur nga njĂ« cisternĂ« ngjitur, dhe dhomĂ«n e dasmĂ«s, tĂ« dekoruar me dru shege, tĂ« pikturuara dhe tĂ« gdhendura, me njĂ« ballkon tĂ« mbrojtur tĂ« caktuar pĂ«r gratĂ« beqare qĂ« donin tĂ« shikonin ceremoninĂ«â.
NdĂ«rsa zbrisja shpatin nga kĂ«shtjella drejt hotelit âRose Gardenâ, ku po qĂ«ndroja, mund ta shihja diellin duke filluar tĂ« perĂ«ndonte ngadalĂ« pas maleve, duke lĂ«nĂ« vija portokalli dhe rozĂ« tĂ« pluhurosura mbi qytetin prej guri.
Një thirrje melodike për lutje mbushi luginën, duke më kujtuar edhe një herë pasurin kulturore të Shqipërisë.
Në emisionin KallxoPërnime po transmetohet intervista me Wade Goddard, fotografin e luftës në Kosovë, i cili punoi në Kosovë gjatë viteve 1998-1999.
Ai rrĂ«fen ardhjen e tij nĂ« kĂ«tĂ« vend pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ«, me çârast takoi Adem Jasharin dhe ia realizoi njĂ« fotografi.
Më 11 shkurt 1998, ai së bashku me Kris Hegjes, një gazetar i gazetës New York Times, morën rrugën për në Drenicë ku hasën shumë peripeti.
âAi e kishte parapĂ«rgatitur takimin e fshehtĂ« pĂ«rmes kontakteve tĂ« tij nĂ« ZvicĂ«r tĂ« cilĂ«t ishin nĂ« kontakt me ushtrinĂ« e re sekrete tĂ« quajtur UĂK, pĂ«r tĂ« cilĂ«n askush nuk dinte asgjĂ«. MbĂ«rritĂ«m nĂ« PrishtinĂ«, kishim udhĂ«zimeâ- rrĂ«feu ai se si bashkĂ« me kolegun gazetar erdhĂ«n nĂ« PrishtinĂ«.
Para se tĂ« shkonin tek njĂ« âburrĂ« me mjekĂ«rrâ, siç thoshte ai, iu kontrolluan çantat e fotografive pĂ«r tâu siguruar se mos kishte ndonjĂ« armĂ«.
âNjĂ« veturĂ« u ndal para nesh dhe nga drunjtĂ« anash rrugĂ«s u shfaqĂ«n guerilĂ« tĂ« uniformuar dhe tĂ« maskuar, tĂ« armatosur me kallashnikovĂ«â- u shpreh fotografi.
Goddard tha se Adem Jashari gjatë bisedës pretendonte se ishte Hamza, teksa shpjegonte atmosferën e këtij takimi i cili ndodhi një muaj para se të vritej Adem Jashari.
âMĂ« kujtohet kur mĂ« pas fola me Krisin dhe diskutuam se ata dukeshin pak mĂ« tĂ« organizuar se qĂ« mendonim. NĂ« fund tĂ« intervistĂ«s, i kĂ«rkova njĂ« foto, dhe ai tha me vendosmĂ«ri: âNuk ka mundĂ«siâ. Me tĂ« vĂ«rtetĂ« iu pĂ«rgjĂ«rova pĂ«r foto. MĂ« duhej diçka. Na duhej njĂ« fotografi qĂ« ta shoqĂ«ronte lajminâ- pĂ«rfundoi ai./Kallxo.com
Dhjetëra zjarre shpërthyen në të gjithë Evropën Jugore, të nxitura nga erërat e forta dhe temperaturat përvëluese, shkruan New York Times. Temperaturat ekstreme kanë goditur pjesën më të madhe të Evropës Jugore që nga e premtja dhe të paktën katër persona kanë vdekur në zjarret që shpërthejnë në Spanjë, Greqi, Turqi, Mal të Zi dhe Shqipëri.
Në Greqi, siç vazhdon New York Times, autoritetet kanë vendosur gati 5,000 zjarrfikës dhe 62 avionë, së bashku me disa anije të Rojës Bregdetare. Ajo citon deklaratën e zëdhënësit të Departamentit të Zjarrfikësve, Vasilis Vathrakoyannis, në lidhje me rrezikun shumë të lartë të zjarrit dhe erërat shumë të forta në ishullin turistik të Kiosit, ku një zjarr ishte ndarë në dy fronte që po i afroheshin zonave të banuara. Erërat e forta penguan gjithashtu përpjekjet e shuarjes së zjarreve në Prevezë dhe Patra.
Spanja është goditur rëndë nga zjarret këtë javë, me temperaturat e larta që kanë tharë bimësinë dhe i kanë bërë zonat tashmë të thata më të ndezshme. Të paktën 14 zjarre aktive po digjen të mërkurën, tha Ministrja për Tranzicionin Ekologjik, Sara Aageshen, për një stacion radiofonik. Ndërkohë, të paktën 1,000 ushtarë janë vendosur për të ndihmuar në luftimin e flakëve. Zyrtarët lokalë thanë se një zjarrfikës vullnetar 35-vjeçar vdiq ndërsa luftonte me flakët në rajonin Castilla y Leon, në veri të Madridit, dhe shtatë të tjerë u plagosën rëndë. Midis shtatë të plagosurve janë një burrë 37-vjeçar me djegie mbi 85% të trupit të tij dhe një grua 56-vjeçare me djegie mbi 50% të trupit të saj. Rreth 8,200 njerëz u evakuuan nga zona.
Në Galicia (veriperëndim) 115,000 hektarë tokë janë shkatërruar tashmë nga flakët, veçanërisht në provincën e Ourense, ku zjarrfikësit nuk mund ta vënë nën kontroll një zjarr në Santreja de Queija.
Në Portugalinë fqinje, 2,100 zjarrfikës me ndihmën e rreth 20 avionëve zjarrfikës po luftojnë sot pesë zjarre në veri dhe qendër të vendit.
NĂ« Turqi, ministri i brendshĂ«m tha tĂ« martĂ«n vonĂ« se rreth 1,800 anĂ«tarĂ« tĂ« shĂ«rbimeve tĂ« emergjencĂ«s dhe 19 avionĂ« po luftonin njĂ« zjarr nĂ« Ăanakala, njĂ« zonĂ« qĂ« Ă«shtĂ« prekur veçanĂ«risht nĂ« javĂ«t e fundit. Sot u mĂ«sua se njĂ« burrĂ« u vra kur njĂ« kamion zjarrfikĂ«s u pĂ«rmbys.
Viktima nga zjarri u raportuan edhe në Mal të Zi , ku Ministria e Mbrojtjes njoftoi se një rreshter ushtrie humbi jetën dhe një tjetër u plagos rëndë kur cisterna e ujit që ata po drejtonin u përmbys.
Po ashtu, në artikull permendet se një vdekje nga zjarret është regjistruar edhe në Shqipëri.
âEuropianĂ«t zgjodhĂ«n tĂ« keqen mĂ« tĂ« vogĂ«lâ, kĂ«shtu shkruan New York Times ndĂ«rsa ka publikuar njĂ« analizĂ« lidhur me marrĂ«veshjen e arritur mes SHBA dhe BE-sĂ«.
MarrĂ«veshja sipas New York Times nuk pritet qĂ« tĂ« nxisĂ« rritjen, por sipas tij Brukseli synoi qĂ« tĂ« shmangĂ« njĂ« luftĂ« tregtare mĂ« SHBA, dhe tĂ« mbante nĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ« âmundĂ«sitĂ«â e hapura me Donald Trump pĂ«r çështje kritike gjeopolitike .
âMbijetesĂ« dhe avancimâ, kĂ«shtu vijon mĂ« tej shkrimi i New York Times , ku vijon mĂ« tej se qĂ«llimi i secilit ekip Ă«shtĂ« qĂ« tĂ« arrijnĂ« njĂ« triumf ose njĂ« fitore dhe thjesht tĂ« vazhdojĂ« nĂ« raundin tjetĂ«r dhe tĂ« shmangĂ« humbjen.
âEvropa zgjodhi pikĂ«risht kĂ«tĂ« strategji nĂ« negociatat e fundit me Uashingtonin. MarrĂ«veshje kornizĂ« mes dy palĂ«ve. PĂ«r EvropĂ«n marrĂ«veshja nuk ofron pĂ«rfitime ekonomike por shihet si âe keqja mĂ« e vogĂ«lâ, sepse parandalon njĂ« çarje tĂ« plotĂ« dhe u lejon europianĂ«ve qĂ« tĂ« pĂ«rqendrohen nĂ« çështje ndĂ«rkombĂ«tare qĂ« i shqetĂ«sojnĂ« mĂ« shumĂ«, âsidomos nĂ« luftĂ«n nĂ« UkrainĂ« si edhe situata nĂ« Lindjen e Mesmeâ.
Gazeta prestigjioze amerikane âNew York Timesâ ka pĂ«rzgjedhur edhe DhĂ«rmiun ndĂ«r destinacionet mĂ« tĂ« mira turistike globale.
âNjĂ« tjetĂ«r verĂ« me temperatura pĂ«rvĂ«luese nĂ« tĂ« gjithĂ« EvropĂ«n i ka nxitur turistĂ«t tĂ« kĂ«rkojnĂ« mĂ«nyra krijuese pĂ«r tĂ« mposhtur vapĂ«nâ, shkruan Gabe Castro-Root pĂ«r âNew York Timesâ.
Kur temperaturat rriten ndjeshëm, Akropoli apo maja e Kullës Eiffel ndonjëherë mund të mbyllen, por plazhet janë të hapura dhe në formën e tyre më të mirë.
Mund të vallëzoni gjithë natën në rërë në Shqipëri, të bëni windsurf në Sardenjë ose të bëni ecje në një dunë gjigante në Francë. Ose mund të shijoni ditët e gjata të diellit arktik në Norvegji.
Por, plazhi i Dhërmiut, në Rivierën Shqiptare, tërheq adhuruesit e diellit dhe turistët e shumtë me festivale të shumta muzikore gjatë gjithë verës.
Riviera Shqiptare është vendosur si një alternativë ndaj brigjeve të mbushura me njerëz të Kroacisë dhe Greqisë, falë plazheve si Dhërmiu.
Pak më shumë se një kilometër i gjatë, me shezlongë në dispozicion dhe gjire shkëmbore të izoluara, që shpërndahen në skajin jugor të plazhit, Dhërmiu është gjithashtu një destinacion kryesor për ata që duan të festojnë, pasi zona organizon disa festivale të mëdha muzikore gjatë gjithë verës.
Kajaku dhe zhytja me maskë janë aktivitete të njohura dhe rrënojat e një aeroplani luftarak të epokës sovjetike vetëm disa qindra metra larg bregut të plazhit të afërt të Dhrimadhes janë një atraksion i veçantë për zhytësit.
Shtigjet e ecjes dhe ullishtat në zonë ofrojnë pamje panoramike të detit dhe malet Kerautine, që ngrihen në lindje, janë piktoreske si nga plazhi ashtu edhe gjatë ecjeve përgjatë rrugës dredha-dredha bregdetare./atsh/KultPlus.com
Login
