Reading view

Harry dhe Meghan rikthehen në Britani, fati i sigurisë së tyre ende i paqartë

Marrëveshjet e sigurisë për Dukën dhe Dukeshën e Sussex-it pas rikthimit të tyre në Mbretërinë e Bashkuar janë një “çështje private”, ka deklaruar kryeministri Andy Burnham.

“Është një çështje për Harry-n dhe Meghan-in dhe u urojmë gjithë të mirat në këtë lëvizje që po bëjnë”, tha Burnham.

Deklarata vjen pasi u bë e ditur se çifti planifikon të zhvendoset me fëmijët e tyre nga SHBA-ja në Britani, në fund të këtij muaji. Ata pritet të jetojnë në një rezidencë private, jo-mbretërore, jashtë Londrës.

Ministria e Brendshme britanike ka sqaruar se vendimet për sigurinë e anëtarëve të familjes mbretërore merren nga Komiteti Mbretëror dhe Ekzekutiv për VIP-at (Ravec), një organ i pavarur që mbikëqyret nga kjo ministri. Kryeministri nuk ka rol në vendimmarrjen për sigurinë e familjes mbretërore.

Siguria e Princ Harry-t dhe familjes së tij ka qenë prej kohësh një pikë tensioni. Vitin e kaluar, ai humbi një betejë ligjore për nivelin e mbrojtjes që i ofrohej gjatë vizitave në Britani.

Me rikthimin e tyre për të jetuar në Mbretërinë e Bashkuar, Ravec pritet të marrë një vendim të ri për sigurinë e çiftit, pasi masat e mëparshme ishin përcaktuar mbi bazën se Harry dhe Meghan nuk jetonin më në mënyrë të përhershme në vend.

Ministria e Brendshme ka deklaruar se sistemi britanik i sigurisë mbrojtëse është rigoroz dhe proporcional, por ka theksuar se nuk publikon detaje mbi masat e sigurisë, pasi kjo mund të cenojë efektivitetin e tyre dhe sigurinë e individëve.

Harry dhe Meghan u larguan nga Britania në fillim të vitit 2020 dhe hoqën dorë nga detyrat e tyre si anëtarë aktivë të familjes mbretërore, përpara se të vendoseshin në Kaliforni.

  •  

Rumania shkatërron një dron detar pranë projektit strategjik të gazit, dyshohet se ishte rus

Rumania ka shkatërruar një dron detar të dyshuar si rus në Detin e Zi, vetëm disa qindra metra larg projektit strategjik të gazit natyror Neptun Deep, njoftoi më 20 gusht ministri rumun i Mbrojtjes, Radu Miruță.

Sipas ministrit, roja bregdetare rumune sinjalizoi në orët e mëngjesit praninë e një droni detar pranë zonës ku po zhvillohen punimet për nxjerrjen e gazit në platformën Neptun Deep, në zonën ekskluzive ekonomike të Rumanisë, rreth 130 kilometra në lindje të Konstancës. Pas identifikimit të objektit, ushtria rumune aktivizoi dy avionë luftarakë F-16 të Forcave Ajrore Rumune, të cilët u dërguan për ta neutralizuar dronin, transmeton Telegrafi.

Pamje të publikuara në rrjetet sociale tregojnë një F-16 rumun duke iu afruar objektivit dhe duke hapur zjarr me topin e avionit. Sulmi rezultoi i suksesshëm dhe droni u çaktivizua. Më pas, specialistët për eliminimin e mjeteve shpërthyese të Rojës Bregdetare Rumune ndërhynë për ta asgjësuar në mënyrë të sigurt pajisjen, pasi dyshohej se mund të përbënte rrezik.

Ministri Miruță tha se, përmes kanalit të drejtpërdrejtë të komunikimit të krijuar së fundmi me Ukrainën, mori konfirmimin zyrtar se droni nuk ishte me origjinë ukrainase. Fotografitë me rezolucion të lartë të objektit tregojnë një mjet të vogël detar me ngjyrë të zezë, ndërsa dizajni i tij nuk përputhet me modelet e njohura të mjeteve detare pa ekuipazh të përdorura nga ushtria ukrainase.

Edhe pse ministri rumun nuk e akuzoi drejtpërdrejt Rusinë për dërgimin e dronit, presidenti rumun Nicușor Dan ishte më i drejtpërdrejtë në deklaratën e tij. “Dënoj fuqishëm intensifikimin e këtyre incidenteve të papërgjegjshme nga Federata Ruse”, deklaroi Dan, duke shtuar se Rumania dhe aleatët e saj në NATO mbeten vigjilentë për t’u përballur me kërcënime të tilla.

Incidentin e dënoi edhe presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e cila tha se droni detar i shkatërruar pranë platformës Neptun Deep mbante eksplozivë. “Sot, Rumania shkatërroi një dron detar që mbante eksplozivë pranë platformës së saj Neptun Deep në Detin e Zi”, tha von der Leyen, duke e cilësuar situatën si pjesë të një fushate në rritje kërcënimesh.

Sipas saj, synimi është krijimi i pasigurisë mes qytetarëve evropianë dhe përçarja e Bashkimit Evropian. “Kjo është luftë hibride”, theksoi presidentja e Komisionit Evropian.Incidenti merr rëndësi të veçantë për shkak të vendndodhjes së tij. Neptun Deep është një prej projekteve më të rëndësishme energjetike të Rumanisë dhe pritet të shfrytëzojë rezerva të mëdha të gazit natyror në Detin e Zi, duke forcuar sigurinë energjetike të vendit dhe të rajonit.

Prania e një droni të dyshuar si rus pranë kësaj infrastrukture strategjike ka ngritur shqetësime të reja në Bukuresht dhe në NATO, veçanërisht për rrezikun që lufta në Ukrainë të prekë drejtpërdrejt infrastrukturën energjetike dhe ujërat territoriale të vendeve anëtare të Aleancës. /Telegrafi

  •  

U hodh nga shkëmbi në Vlorë, turisti italian mbetet i plagosur rëndë

Një shtetas italian është dëmtuar rëndë në Vlorë, pasi dyshohet se është hedhur nga një shkëmb, pak pasi kalon tunelin në zonën e ujit të ftohtë.

Nga informacionet paraprake, ai ka pësuar traumë në kokë dhe është transportuar me urgjencë në spitalin e Vlorës.

Mësohet se pacienti është në kod të kuq, ndërsa bluzat e bardha po vijojnë ndërhyrjet mjekësore. Rrethanat e sakta të ngjarjes mbeten ende të paqarta.

  •  

“Zero tolerancë ndaj shtetasve që kryejnë krime të dhunshme”, ambasada e SHBA: DASH po anulon vizat për …

Ambasada e SHBA-së ka njoftuar se, nën administratën e Presidentit Donald Trump, Departamenti i Shtetit po ndërmerr masa për anulimin e vizave të shtetasve të huaj që kryejnë vepra penale, nxisin dhunë ndaj qytetarëve amerikanë ose përbëjnë kërcënim për sigurinë kombëtare të Shteteve të Bashkuara.

“Nën udhëheqjen e Presidentit Trump, Departamenti i Shtetit po anulon vizat e shtetasve të huaj që kryejnë krime, nxisin dhunë ndaj amerikanëve ose kërcënojnë sigurinë tonë kombëtare”, thuhet në njoftimin e ambasadës.

Sipas autoriteteve amerikane, masa synon të forcojë kontrollin ndaj shtetasve të huaj që ndodhen ose kërkojnë të hyjnë në territorin e SHBA-së dhe që mund të përbëjnë rrezik për sigurinë publike apo kombëtare.

“Nën udhëheqjen e Presidentit Trump, Departamenti i Shtetit po anulon vizat e shtetasve të huaj që kryejnë krime, nxisin dhunë ndaj amerikanëve ose kërcënojnë sigurinë tonë kombëtare.”-shkruan ambasada.

  •  

“Kam humbur besimin tek ty”, nënkryetari i FIFA-s sulmon ashpër Infantinon

Presidenti i Federatës Hungareze të Futbollit dhe nënkryetari i FIFA-s, Sandor Csanyi, ka nisur një sulm të ashpër ndaj presidentit të FIFA-s, Gianni Infantino, duke vënë hapur në dyshim udhëheqjen e tij në organin qeverisës të futbollit botëror.

Sipas The Guardian, Csanyi i dërgoi një letër Infantinos në të cilën tha se kishte “humbur besimin që më parë i kisha dhënë”.

Zyrtari hungarez i futbollit ngriti shqetësime serioze në lidhje me vendimet profesionale, standardet etike dhe cilësitë e lidershipit të Infantinos, duke sugjeruar se presidenti i FIFA-s ishte larguar nga parimet që kishin mbështetur më parë bashkëpunimin e tyre.

“Besimi im në aftësinë tuaj për të udhëhequr me sukses dhe në mënyrë efektive FIFA-n në përputhje me vlerat e përbashkëta që më parë formonin bazën e bashkëpunimit tonë është minuar”, shkroi Csanyi.

Komentet e Csanyit përfaqësojnë një kritikë të rrallë dhe jashtëzakonisht të drejtpërdrejtë ndaj Infantinos nga një zyrtar i lartë i FIFA-s, duke pasur parasysh pozicionin e hungarezit si një nga nënkryetarët e organizatës./Telegrafi

  •  

Spanja rimerr 500 të mitura/ Autoritetet vendosën të zhvendosin në kontinent vajzat e pambrojtura

Qeveria e Spanjës ka vendosur të lejojë zhvendosjen në territorin kontinental të rreth 500 të miturve emigrantë të pashoqëruar që ndodhen në Ceuta. Plani po përgatitet nga Ministria e Rinisë dhe Fëmijëve, në bashkëpunim me autoritetet lokale, me synimin për të lehtësuar situatën e krijuar pas fluksit masiv të migrantëve në fund të korrikut.

Në qendër të planit janë rreth 500 vajza të mitura, veçanërisht ato që konsiderohen më të cenueshme. Ato pritet të strehohen në struktura të përshtatshme në territorin kontinental, ndërsa kujdesi mund t’u besohet organizatave për mbrojtjen e fëmijëve dhe familjeve pritëse.

Sipas të dhënave të policisë, 2168 të mitur të pashoqëruar janë identifikuar në Ceuta që prej fluksit të 30 korrikut. Pjesa më e madhe e rreth 70 mijë personave që kaluan drejt Ceutës atë ditë u kthyen më pas në Marok.

Vendimi shënon një ndryshim nga deklaratat e mëparshme të qeverisë spanjolle. Më 13 gusht, ministri i Brendshëm Fernando Grande kishte deklaruar se personat që hynin ilegalisht në Ceuta do të ktheheshin në Marok dhe nuk do të lejoheshin të kalonin në territorin kontinental.

Megjithatë, legjislacioni spanjoll garanton mbrojtje për të miturit e pashoqëruar deri në moshën 18 vjeç. Për këtë arsye, qeveria po kërkon një zgjidhje për fëmijët që kanë mbetur në Ceuta, ku kapacitetet e pritjes janë tejkaluar.

Organizatat humanitare kanë paralajmëruar për kushte të vështira për disa prej të miturve, ndërsa qindra prej tyre raportohet se kanë mbetur pa strehim dhe kanë nevojë për kujdes dhe mbrojtje.

  •  

Situata me zjarret në vend/ Deri në mesditë, 10 vatra zjarri, nga të cilat 7 mbeten aktive

Ministria e Mbrojtjes informon se deri në orën 14:00, janë regjistruar 10 vatra zjarri, nga të cilat 7 mbeten aktive dhe 2 janë nën monitorim.

Në operacionet për shuarjen e tyre janë angazhuar 164 forca operacionale dhe 9 automjete zjarrfikëse, ndërsa Forcat e Armatosura mbështesin me 70 efektivë, 1 automjet zjarrfikës dhe 3 helikopterë të Forcës Ajrore.

Vatrat kryesore aktive janë në Dajt, Lufaj, Tërbun–Gojan–Gjegjan, Gjorm të Sipërm, Tunjë të Re, Rraja e Velës. Në Dajt është regjistruar një riaktivizim, ndërsa operacioni vijon me 30 efektivë të FA, 1 helikopter, 13 forca të MZSH dhe 9 forca të AZM; nuk ka rrezik për zonat e banuara.

Në Lufaj, Mirditë, vatra mbetet aktive me intensitet të ulët dhe vijon puna e Shërbimit Pyjor dhe MZSH.

Situata më problematike paraqitet në zonën e Gojanit dhe Gjegjanit, Pukë, ku era e fortë ka favorizuar përhapjen e zjarrit. Forcat janë përqendruar në mbrojtjen e banesave, ndërsa operacioni mbështetet nga 40 efektivë të FA, 1 automjet zjarrfikës dhe 2 helikopterë. Aktualisht nuk raportohet rrezik për zonat e banuara.

Ndërkohë, Gurë-Lura dhe Qafë Helmes vijojnë të mbahen nën monitorim, me situatën të stabilizuar dhe pa rrezik për zonat e banuara.

Agjencia Kombëtare e Mbrojtjes Civile vijon të ndjekë në mënyrë të pandërprerë situatën në të gjithë territorin e vendit, në koordinim të ngushtë me prefekturat, bashkitë dhe të gjitha strukturat e sistemit të Mbrojtjes Civile.

Kapacitetet operacionale mbeten të angazhuara në terren dhe në gatishmëri për të ndërhyrë aty ku situata e kërkon, me prioritet mbrojtjen e jetës, banesave dhe pasurisë së qytetarëve./abcnews.al

  •  

Detaje nga ngjarja në Delvinë, një javë më parë 45-vjeçari plagosi nipat e autorit në Sarandë

Ngjarja e ndodhur ditën e sotme në Delvinë rezulton të jetë një konflikt i mbartur prej një jave.

6 ditë më parë, në lagjen nr. 4 të Sarandës, në rrugën “Mitat Hoxha”, 45-vjeçari Xhike Hita, për motive banale, është konfliktuar dhe ka goditur me sende të forta e thikë nipat e 47-vjeçarit Lekan Tozo.

Konflikti është zhvilluar rreth mesditës së 14 gushtit, ndërkohë që policia shoqëroi palët në Komisariat dhe vendosi ndjekjen e autorit në gjendje të lirë. Pas mjekimit të marrë, edhe të dëmtuarit lanë spitalin.

Por 6 ditë më pas, konflikti duket se është zhvendosur në Delvinë, ku Lekan Tozo është përballur me 45-vjeçarin Xhike Hita, edhe ky me origjinë nga Delvina. Ata kanë nisur të konfliktohen për shkak të plagosjes që Hita i kishte bërë nipave të Tozos.

Gjatë përleshjes fizike mësohet se janë përdorur edhe armë të ftohta, të cilat kanë rezultuar në plagosjen e lehtë të Hitës.

Ndërkohë, policia e Sarandës ka shoqëruar edhe disa persona të tjerë, familjarë të Tozos dhe Hitës, pasi janë konfliktuar verbalisht pak minuta më parë në lagjen nr. 4 të Sarandës.

  •  

Plagosje me armë zjarri në Shkodër, Policia: Për motive të dobëta

Një plagosje me armë zjarrë është regjistruar mesditën e kësaj të enjteje në Shkodër.

Burime zyrtare të policisë thanë se ngjarja ka ndodhur rreth orës 14:30, në lagjen “Partizani”, ku dyshohet se shtetasi Pjerin Bitani ka plagosur me armë zjarri shtetasin Vladimir Burçaj, për motive të dobëta.

Sakaq i plagosuri është dërguar me ugjencë në spital, për ndihmë e shpejtë mjekësore. Shërbimet e Policisë kanë shkuar menjëherë në vendngjarje dhe po punojnë për kapjen e autorit të dyshuar.

Grupi hetimor, në drejtimin e Prokurorisë, vijon veprimet për zbardhjen dhe dokumentimin e plotë të rrethanave të ngjarjes.

Njoftimi i policisë:

Një plagosje me armë zjarrë është regjistruar mesditën e kësaj të enjteje në Shkodër.

Burime zyrtare të policisë thanë se ngjarja ka ndodhur rreth orës 14:30, në lagjen “Partizani”, ku dyshohet se shtetasi Pjerin Bitani ka plagosur me armë zjarri shtetasin Vladimir Burçaj, për motive të dobëta.

Sakaq i plagosuri është dërguar me ugjencë në spital, për ndihmë e shpejtë mjekësore

Shërbimet e Policisë kanë shkuar menjëherë në vendngjarje dhe po punojnë për kapjen e autorit të dyshuar.

Grupi hetimor, në drejtimin e Prokurorisë, vijon veprimet për zbardhjen dhe dokumentimin e plotë të rrethanave të ngjarjes.

  •  

Festa e grurit në Maliq/ Fermerë e emigrantë rikujtojnë traditën e hershme

Në fushën e Maliqit fermerë, banorë dhe familje të ardhura nga emigracioni  janë bërë  bashkë në një festë që i kushtohet prodhimit të grurit , por edhe lidhjes së njerëzve me vendlindjen.

festa ruan simbolikën me të cilën ka lindur: kremtimin e prodhimit dhe të punës së fermerit por me kalimin e viteve ajo ka marrë edhe një dimension tjetër pasi është bërë festa që bashkon prodhuesit e drithërave, promovon traditën dhe kulinarinë lokale.

Ditët e verës sjellin në vendlindje emigrantë dhe festa është një mundësi më tepër për t’u takuar.

Gratë e zonës kanë promovuar  receta të trashëguara ndër breza, ndërsa vizitorët kanë mundësi të provojnë një pjesë të kulinarisë karakteristike të Maliqit.

Në një prej zonave që vazhdon të mbajë një peshë të rëndësishme në prodhimin bujqësor të vendit, Festa e Bukës së Re mbetet kështu një kremtim i të korrave, por edhe i njerëzve që çdo vit i rikthehen rrënjëve të tyre.

  •  

“Arti, një përpjekje për të mos u çmendur”, Rama prezanton ekspozitën në Berlin, ‘El Pais’ artikull për kryeministrin

Gazeta prestigjioze spanjolle “El País” i ka kushtuar një artikull të zgjeruar kryeministrit Edi Rama, duke vënë në fokus ndërthurjen e rrugëtimit të tij politik me atë artistik.

Shkrimi ndalet te ekspozita e tij më e fundit në Berlin, “Chrysalizing”, por sjell edhe momente nga rrugëtimi i Ramës, që nga studimet në Akademinë e Arteve gjatë regjimit komunist, e deri te transformimi i Tiranës gjatë periudhës si kryebashkiak dhe më pas karriera në krye të qeverisë.

Në intervistë, Rama flet për raportin mes artit dhe politikës, ndërsa tregon edhe se si vazhdon të krijojë vepra arti edhe gjatë angazhimeve të tij në drejtimin e vendit.

“Arti është një përpjekje për të mos u çmendur, sepse politika mund të jetë një çmenduri. Dhe rreziku për t’u budallallepsur është i menjëhershëm kur merresh me politikë”, shprehet Rama për “El País”.

Artikulli i plotë:

“Arti është një përpjekje për të mos u çmendur, sepse politika mund të jetë një çmenduri. Dhe rreziku për t’u budallallepsur është i menjëhershëm kur merresh me politikë.”

Edi Rama (Tiranë, 62 vjeç), autori i këtij pohimi, e di mirë se për çfarë flet. Që prej vitit 2013 është kryeministër i Shqipërisë, autoriteti më i lartë ekzekutiv i këtij vendi të vogël ballkanik (2,75 milionë banorë) dhe i vetmi që ka siguruar katër mandate radhazi. Ai është gjithashtu kryetar i Partisë Socialiste dhe më parë ka qenë ministër i Kulturës, Rinisë dhe Sporteve dhe kryetar i Bashkisë së Tiranës.

Mbi të gjitha, ai e përkufizon veten si artist. Është formuar si piktor në Akademinë e Arteve të Bukura të Tiranës, ku më pas u bë edhe pedagog, ndërsa sot veprat e tij janë të pranishme në galeri me ndikim si Marian Goodman (Nju Jork dhe Paris), Nuno Centeno (Porto) apo Société në Berlin, ku takohemi në një 1 maj me diell. Është mëngjesi pas hapjes së ekspozitës së tij të parë në këtë galeri, me titull “Chrysalizing”, ku ka paraqitur skulpturat e tij të reja në bronz.

Titulli i ekspozitës evokon transformimin e praktikës së tanishme artistike të Ramës: një kalim nga piktura, disiplinë për të cilën deri tani njihej më shumë nga publiku dhe kritika, drejt këtyre skulpturave me forma zoomorfe, por që nuk i përkasin asnjë taksonomie biologjike të njohur. Dhe e gjithë kjo duke shmangur batutën e famshme të artistit konceptual amerikan Ad Reinhardt: “Skulptura është ajo gjë me të cilën përplasesh kur ecën mbrapsht për të admiruar një pikturë”. Për Ramën, “është diçka që lindi natyrshëm”. Ai është ulur i shpenguar në një divan, me këmbët zbathur mbi tapetin e njërës prej sallave të Société, galeria që e ka sjellë në Berlin për Gallery Weekend, vorbullën e madhe artistike vjetore të kryeqytetit gjerman. “Për më tepër, të gjitha këto vepra vijnë nga pikturat e mia të mëparshme, të cilat janë shndërruar në skulptura. Me anë të inteligjencës artificiale krijoj një model digjital dhe, prej tij, realizoj një printim 3D. Më pas punoj me dorë”.

I veshur me të zeza, përveç atleteve të bardha që qëndrojnë pranë kolltukut, Rama duket disi imponues, jo vetëm për shkak të gjatësisë së tij (1,98 metra) dhe trupit të fuqishëm, por edhe për seriozitetin fillestar. Një solemnitet që nis të shkrihet kur kujton vitet universitare në Akademinë e Arteve të Tiranës gjatë regjimit diktatorial të Enver Hoxhës, një prej regjimeve më të mbyllura dhe më kriminale të botës komuniste. “Ishte një shkollë e bazuar në disiplinën dhe metodën e programeve sovjetike”, kujton ai. “I kushtohej shumë rëndësi vizatimit realist, pikturës dhe kompozimit. Profesionalisht ishte një shkollë shumë solide, por nuk kishte liri. Kishte vetëm realizëm socialist, pikë”.

Ndryshe nga ç’ndodhte në shtete të tjera komuniste, në Shqipëri arti i shekullit XX ishte i ndaluar. “Në fakt, në vitin 1986, kur përfundova studimet, historia e artit në Akademi pushonte së qeni vizuale te Gustave Courbet. Imazhi i fundit që na tregonin ishte vepra e tij ‘Atelier-i i piktorit’, e vitit 1855. Pas kësaj kishte vetëm leksione pa imazhe, vetëm akuza dhe qortime ndaj artistëve të degjeneruar dhe asaj shoqërie të degjeneruar që e kthente jashtëqitjen në art”.

Paralelisht me studimet, Rama ndërtoi një karrierë modeste si basketbollist gjysmëprofesionist. “Gjatësia ime ishte vendimtare”, pranon ai. “Përveç kësaj, vuaja nga astma dhe prindërit e mi menduan se do të ishte mirë të merresha me ndonjë sport. Dhe kështu përfundova në ekipin kombëtar në moshën 20-vjeçare”. Megjithatë, arsyeja kryesore për të luajtur basketboll ishte dëshira për të udhëtuar jashtë vendit. “Një nga mënyrat e pakta për të dalë nga vendi ishte duke praktikuar sport në arenën europiane. Dhe unë doja të dilja për të vizituar muze. Ky ishte objektivi im”. Por plani nuk i shkoi siç e kishte menduar. Në vitin 1984, destinacioni i tij i parë ndërkombëtar ishte Paderborni, pranë Dyseldorfit. “Bëmë ndalesë në Vjenë sepse nuk kishte fluturime direkte. Pasdite u largova fshehurazi nga hoteli për të vizituar Muzeun e Historisë së Artit”, kujton. “Nuk dija si të orientohesha, nuk kisha as hartë. Nuk doja as të merrja autobusin nga frika se mos humbisja. Ishte nëntor dhe binte borë, ndaj vazhdova të ecja pa pushim, duke pyetur njerëzit në rrugë si mund të shkoja te muzeu. Po errësohej kur mbërrita. U afrova te ajo derë e madhe dhe gjeta një tabelë ku shkruhej: ‘E martë, mbyllur’. M’u desh të prisja edhe pesë vjet”.

Pas asaj vizite të dështuar, e kompensoi në vitin 1989 në Galerinë e Arteve të Bremenit, sërish gjatë një udhëtimi për një aktivitet sportiv. “Ishte mahnitëse, sikur të takoja fantazmat për të cilat kisha ëndërruar gjithmonë. Në hyrje kishte disa shkallë që i ngjita duke u dridhur dhe, kur arrita lart, u gjenda përballë një skulpture të Rodin-it dhe një pikture të Picasso-s. Ishte si të ishe i virgjër dhe të hyje në një bordello. Ishte një ndjesi shumë erotike, shumë intensive”.

“Ishte sikur të takoja fantazmat për të cilat kisha ëndërruar gjithmonë.”

Pas rënies së Perdes së Hekurt, në vitin 1994 u zhvendos në Paris me bursë në Cité Internationale des Arts. “Objektivi im ishte të shëtisja botën. Kështu që, për njëfarë kohe, e vetmja gjë që bëja ishte të shisja piktura, të blija bileta avioni dhe të qëndroja në shtëpitë e të njohurve”. Në vitin 1998, administrata e re shqiptare trokiti në derën e tij duke i ofruar Ministrinë e Kulturës. “Politika ka shumë kuptim dhe është për të ardhur keq që e ka humbur”, kundërshton ai. “Është forma më e lartë e angazhimit dhe e procesit intelektual: duhet të bësh që gjërat të ndodhin, jo me bojë, as me piano, por me njerëz. Dhe kjo është shumë e vështirë. Është një luftë për të sjellë ndryshim”.

Tre vjet më vonë mori drejtimin e Bashkisë së Tiranës, qytet që e qeverisi për një dekadë. Në atë periudhë transformoi disa ndërtesa të epokës komuniste, duke u dhënë fasada gjeometrike plot ngjyra. “Kryeqyteti ishte i shkatërruar dhe ne nuk kishim para. Tirana kishte vetëm 78 shtylla ndriçimi funksionale. Disa pulsonin dhe të tjerat nuk shërbenin për asgjë. Situata ishte e tmerrshme. Kudo kishte ndërtime pa leje. Për më tepër, i gjithë buxheti ynë për investime ishte vetëm 6,3 milionë dollarë”. Atëherë i folën për një projekt për restaurimin e trotuareve dhe fasadave. “Me çfarë ngjyrash do t’i lyeni shtëpitë?”, pyeta. “Me ngjyrat origjinale”, më thanë. “Por ndërtesat nuk ishin më origjinalet!”. Blloqet ishin deformuar nga ndërhyrjet e banorëve: dritare të zmadhuara, kate shtesë të ngritura nga hiçi, ballkone të mbyllura në çfarëdo mënyre. “Deri atëherë unë punoja vetëm bardh e zi. Dhe ai ishte momenti kur ngjyrat erdhën në tryezën time të punës për të pikturuar pjesët e jashtme dhe për t’u dhënë jetë”, përshkruan ai.

Tregon se ajo ndërhyrje përmbysi prirjen e viteve nëntëdhjetë në qytet për të menduar vetëm për hapësirën private dhe jo për atë të përbashkët. “Gjatë pesë dekadave të mëparshme, qytetarët nuk kishin pasur pronë private; u thoshin se gjithçka ishte e tyre, por në të vërtetë nuk zotëronin asgjë. Prandaj ndien nevojën të pohonin të drejtat e tyre individuale”. Hapësira publike ishte kthyer në një vend për t’u zaptuar ose për të hedhur mbeturina. Por kjo dinamikë ndryshoi me ato fasada të pazakonta shumëngjyrëshe. Kur Tirana në tërësi arrinte të mblidhte vetëm 4% të tarifave, në rrugët ku ishte ndërhyrë, mbledhja e tyre arriti në 100%. “Njerëzit filluan të paguanin taksat sepse kuptuan se Bashkia po bënte diçka për ta”, shpjegon. “Dhe u përmirësua edhe siguria. Mësova se bukuria dhe pastërtia janë më imponuese se policia. Nëse dëshiron që njerëzit të jenë më pak agresivë ndaj pronës publike, sigurohu që estetika e saj t’u imponojë respekt”.

“Mësova se bukuria dhe pastërtia janë më imponuese se policia.”

Në vitin 2013, Rama u bë kryeministër i Shqipërisë, kulmi i karrierës së tij politike, pa e braktisur megjithatë anën e tij si artist. Këtë e dëshmojnë pjesëmarrjet e tij në Bienalen e Venecias në vitet 2003 dhe 2017. Një aktivitet që këtë vit nisi mes polemikave, pasi juria vendosi të përjashtonte Rusinë dhe Izraelin nga gara për çmimet zyrtare. Pas refuzimit të organizatorëve për të ndaluar pavijonet e të dy vendeve, juria dha dorëheqjen në bllok. “Politika nuk duhet të përzihet me artin”, thotë prerë ai. “Dhe vendimi nëse një vend duhet pranuar apo jo në Bienale nuk i takon jurisë. Ky vendim u takon organizatorëve. Dhe nëse ata duan që ato vende të jenë të pranishme në Bienale, duhet të jenë. Funksioni i jurisë është të gjykojë artin, jo politikën botërore. As të përcaktojë kush është i miri dhe kush është i keqi në këtë planet”.

Kur kryeministri pyetet nëse nuk mendon se arti duhet të përfshihet në këto çështje, përgjigjet prerë: “Qëllimi i artit nuk është të ndryshojë botën. Ai duhet të ndryshojë këndvështrimin e njerëzve dhe të krijojë një hapësirë ku ata të mund të përpunojnë idetë e tyre dhe të përparojnë. Nuk ka misionin të ndalojë luftërat apo të lëshojë dënime dhe nuk duhet të ofrojë zgjidhjet që i takojnë politikës. Përzierja e të dyja fushave është e tmerrshme”. Por si ndihet ai për momentin aktual? “Ndihem i bekuar që nuk jam mes atyre që ndodhen në vendin nga ku merren sot vendimet e mëdha. Shqipëria është aq e vogël sa askush nuk pret që unë të marr ndonjë vendim të madh për planetin. Dhe kjo është fat, sepse nuk kam asnjë ide se çfarë do të bëja apo çfarë mund të bëja. Gjërat po shkojnë mjaft keq në këtë anë të botës, po”.

“Qëllimi i artit nuk është të ndryshojë botën. Ai duhet të ndryshojë këndvështrimin e njerëzve.”

Megjithatë, në rastin e Ramës, arti i tij është politik, të paktën në mënyrë të tërthortë, sepse një pjesë të pikturave i krijon gjatë konferencave zyrtare dhe mbledhjeve në Kryeministri, selia e qeverisë shqiptare. Rrjedhë e vetëdijes? Krijime nënndërgjegjshme? “Nuk e di. E gjithë ajo terminologji nuk është për mua”, përgjigjet. “E bëj sepse më bën të ndihem mirë. Është e ngjashme me atë që më ndodh kur duhet të marr infuzione për të lehtësuar migrenën. Është një mënyrë për t’u detoksifikuar, për të holluar helmin e politikës”. Megjithatë, ai është skeptik ndaj imazhit sipas të cilit politikanët janë të ligj, ndërsa artistët qenie drite. “Nuk është e vërtetë. Artistët mund të jenë të këqij dhe politikanët engjëj”. Një dualitet, art/politikë, që për të nuk është problematik.

“E vetmja gjë që nuk bëj është t’ua shes veprat e mia shqiptarëve ose dikujt që ka biznese në Shqipëri”, shpjegon. “Çështja është të verifikohet kushdo që dëshiron të blejë një nga veprat e mia. Nëse ndonjë nga galeritë me të cilat punoj merr një kërkesë për blerje, ma përcjell dhe kontrollohen të dhënat e atij personi për t’u siguruar që nuk ekziston asnjë lidhje me punën time qeveritare”.

Ndërkohë, pikturat e tij, një lloj shkarravinash jashtëzakonisht shumëngjyrëshe, vazhdojnë të grumbullohen në muret e zyrës së tij në kryeqytetin shqiptar, një ndalesë pothuajse e detyrueshme për udhëheqësit botërorë gjatë vizitave zyrtare. “Nëse pendohem për diçka, është që nuk i kam filmuar”, bën shaka ai. “Fillova ta bëja shumë vonë. Ka nga të gjitha llojet e reagimeve dhe është shumë argëtuese. Do të kishte dalë një film i jashtëzakonshëm. Mendoj se kam të regjistruar John Kerry-n dhe Mark Rutte-n”. Dhe gjithashtu Pedro Sánchez-in. “Ka shije të shkëlqyer. Dhe organizoi samitin më të paharrueshëm të NATO-s në histori në Muzeun Prado! Është diçka që nuk do ta harroj kurrë”, thekson ai.

Në kabinetin e tij, përpara këtyre krijimeve, disa udhëheqës sillen normalisht, të tjerë shfaqen të habitur dhe pjesa tjetër mbetet duke menduar se çfarë të thotë. “Njëri prej tyre, nuk do t’ia them emrin, nuk ndihej shumë rehat”, pranon ai. “Papritur më pyeti: ‘Ku është zyra juaj?’. I thashë: ‘Kjo është zyra ime’. ‘Po këto çfarë janë?’, këmbënguli. I shpjegova se ishin vizatimet e mia. ‘Pikturoni mbi mur?’, më pyeti. I sqarova se i bëj mbi tavolinën e punës dhe më pas prodhoj letër-muri që vendoset në mure. Ai thirri: ‘Ju jeni një njeri i çuditshëm, Edi Rama. Mendova se ky ishte vendi ku kujdesen për fëmijët e punonjësve kur nuk mund t’i çojnë në çerdhe’. Unë vetëm munda t’i përgjigjesha: ‘Jo, i vetmi fëmijë këtu jam unë’”.

“Jo, i vetmi fëmijë këtu jam unë.”

  •  

Shkencëtarët japin alarmin: Zjarret do të përhapen në të gjithë Evropën, sipërfaqja e djegur mund të trefishohet

Zjarret që kanë përfshirë këtë vit disa vende evropiane, përfshirë Francën, Belgjikën, Britaninë dhe Norvegjinë, mund të jenë shenjë e një tendence që do të përkeqësohet në dekadat e ardhshme.

Një studim i ri paralajmëron se ndryshimet klimatike mund të trefishojnë sipërfaqen e Evropës të prekur nga zjarret deri në fund të shekullit, nëse emetimet e gazeve serrë nuk reduktohen.

Në një skenar me emetime të larta, ku temperaturat globale rriten me rreth 3.6°C mbi nivelet para-industriale, studiuesit parashikojnë se sipërfaqja e Evropës e prekur nga zjarret mund të rritet me 193%, duke arritur në rreth 53 mijë kilometra katrorë në vit. Rritja pritet të prekë veçanërisht Evropën Perëndimore dhe Qendrore, zona që historikisht nuk janë përballur me zjarre të mëdha në të njëjtën shkallë.

Shkencëtarët thonë se temperaturat më të larta, thatësirat më të gjata dhe më intensive, si dhe kushtet e favorshme të erës, do të krijojnë një terren gjithnjë e më të rrezikshëm për përhapjen e zjarreve. Bashkëautorja e studimit, Dr. Kirsten Thönike nga Instituti i Potsdamit për Kërkime mbi Ndikimin e Klimës, paralajmëron se zjarret në Francë, Spanjë dhe Greqi tregojnë se sa shpejt kushtet ekstreme mund të tejkalojnë kapacitetet e zjarrfikësve dhe burimet në dispozicion.

Sipas bashkëautorit Profesor Thomas Hickler, pothuajse e gjithë rritja e zjarreve në pyje e vërejtur gjatë dekadave të fundit lidhet me aktivitetin njerëzor, ndërsa rritja e parashikuar në të ardhmen do të nxitet drejtpërdrejt nga emetimet njerëzore të gazeve serrë.

Edhe në një skenar me emetime të ulëta, ku rritja e temperaturës kufizohet në rreth 1.8°C, sipërfaqja e djegur në Evropë pritet të rritet me 39% deri në fund të shekullit. Studiuesit theksojnë se një pjesë e këtij rreziku është tashmë e pashmangshme për shkak të “inercisë termike”, pasi sistemi klimatik vazhdon të reagojë ndaj ngrohjes së shkaktuar nga emetimet e kaluara.

Megjithatë, përgatitja dhe menaxhimi më i mirë i zjarreve mund të kufizojnë ndjeshëm dëmet. Sipas simulimeve, përmirësimi i menaxhimit të zjarreve mund të ulë sipërfaqen e djegur deri në 92% në një skenar me rritje temperature prej 1.8°C dhe deri në 72% në një skenar me rritje prej 3.6°C. Studiuesit paralajmërojnë megjithatë se këto vlerësime mund të jenë tepër optimiste në skenarët më ekstremë, pasi zjarret shumë të mëdha mund të tejkalojnë kapacitetin njerëzor për t’i kontrolluar.

Ndërkohë, Evropa po përballet tashmë me një sezon veçanërisht të rëndë zjarresh. Në të gjithë Bashkimin Evropian janë djegur rreth 6,060 kilometra katrorë tokë, më shumë se dy herë e gjysmë mbi mesataren e 20 viteve të fundit për të njëjtën periudhë.

Studiuesit theksojnë se reduktimi i emetimeve të gazeve serrë, së bashku me investimet në parandalimin, monitorimin dhe menaxhimin e zjarreve, mund të bëjë një ndryshim të rëndësishëm. Por nëse temperaturat dhe kushtet ekstreme vazhdojnë të rriten, Evropa mund të përballet me një realitet ku zjarret bëhen më të shpeshta, më të mëdha dhe më të vështira për t’u kontrolluar.

  •  

Dhunuan shefin e Krimit në Sarandë/ Gjykata vendos burg me afat për 6 të arrestuarit

Gjykata e Sarandës ka caktuar masën e sigurisë “Arrest në burg” me afat 45 ditë për gjashtë personat e arrestuar, të dyshuar për përfshirjen në ngjarjen ku u godit Shefi i Krimeve të Komisariatit të Sarandës, Mateo Bakalli.

Vendimi është dhënë pasditen e djeshme nga gjyqtari Shkëlzen Licaj, pas një seance gjyqësore që zgjati disa orë.

Prokuroria kishte kërkuar vlerësimin e ligjshëm të arrestimit në flagrancë dhe caktimin e masës “Arrest në burg” për Ardit Kasemin, Besnik Sulovarin, Elgent Ndojn, Faik Hoxhën, Indrit Çullhajn dhe Marjo Katirain.

Pas shqyrtimit të provave të paraqitura nga organi i akuzës dhe dëgjimit të pretendimeve të mbrojtjes, gjykata vlerësoi të ligjshëm arrestimin në flagrancë të gjashtë të dyshuarve.

Ndaj tyre u caktua masa e sigurisë “Arrest në burg” me afat 45 ditë, periudhë gjatë së cilës pritet vijimi i hetimeve dhe mbledhja e provave të tjera në funksion të akuzës.

Të gjashtë personat vijojnë të jenë nën hetim për ngjarjen, ndërsa organi i akuzës pritet të vijojë veprimet hetimore për dokumentimin e plotë të rrethanave dhe përgjegjësive të secilit prej tyre.

/abcnews.al/

  •  

Nga yje të fushës në pronarë klubesh: Si po ndryshon qasja e futbollistëve më të mëdhenj

Investimi në klube futbolli është kthyer në një trend gjithnjë e më të madh mes yjeve të futbollit. Në të kaluarën, pas përfundimit të karrierës, lojtarët zakonisht zgjidhnin për t’u bërë trajner apo rolin e analistit, ndërsa sot një pjesë e tyre po bëhen aksionarë dhe pronarë klubesh.

Shembulli më i njohur është David Beckham, i cili u bë bashkëpronar i Inter Miami dhe më pas solli në MLS edhe Lionel Messi. Tashmë, një numër i madh yjesh po ndjekin të njëjtën rrugë.

Lionel Messi – Cornella

Messi bëri një nga investimet më të mëdha në prill, duke marrë 100 për qind të aksioneve të UE Cornella, klubit që garon në kategorinë e pestë të futbollit spanjoll.

Cornella ndodhet në jugperëndim të Barcelonës, qytetit ku argjentinasi kaloi 17 vite të karrierës së tij me Barcelonën. Klubi deklaroi se marrëveshja forcon lidhjen e Messit me Kataloninë dhe synon zhvillimin e talenteve lokale.

Ndikimi i tij ishte i menjëhershëm edhe jashtë fushës, pasi numri i ndjekësve të Cornellas në rrjetet sociale u rrit ndjeshëm.

Klubi ka një akademi të respektuar, nga e cila kanë dalë emra si Jordi Alba, Gerard Martin dhe portieri i Arsenalit, David Raya.

Ky është investimi i parë i Messit në një klub evropian, ndërsa ai është gjithashtu bashkëpronar i Deportivo LSM në Uruguai, së bashku me Luis Suarezin.

Cristiano Ronaldo – Almeria

Cristiano Ronaldo ka bërë hapin e parë drejt ambicies për të pasur disa klube në pronësi.

Në shkurt, përmes kompanisë së tij CR7 Sports Investments, portugezi bleu 25 për qind të aksioneve të Almerias, klub që garon në Segunda Division.

Ronaldo ka deklaruar më herët se dëshiron që një ditë të jetë pronar i disa klubeve, duke preferuar këtë rol në vend të drejtimit si trajner apo drejtor sportiv.

Almeria është në pronësi kryesisht të një konsorciumi saudit dhe synon rikthimin në La Liga. Klubi humbi finalen e play-off-it sezonin e kaluar ndaj Malagas, ndërsa tani ka emëruar trajnerin Garcia Pimienta dhe ka bërë disa përforcime për të synuar ngjitjen direkte.

Në mënyrë simbolike, Ronaldo pati mundësinë ta shihte Almerian nga tribuna në një miqësore kundër Al-Nassrit në Lisbonë, ku skuadra e tij aktuale humbi 2-0 ndaj klubit ku tashmë është bashkëpronar.

Vinicius Junior – Alverca

Ylli i Real Madridit, Vinicius Junior, është pjesë e një grupi investitorësh që bleu 70-80 për qind të aksioneve të Alvercas në shkurt 2025, për një shumë të raportuar prej rreth 10 milionë eurosh.

Investimi erdhi në një moment ideal, pasi Alverca siguroi promovimin në elitën e futbollit portugez për herë të parë që nga viti 1998.

Braziliani nuk është i përfshirë drejtpërdrejt në menaxhimin e klubit. Agjenti i tij, Thassilo Soares, është aksionari kryesor, ndërsa drejtuesit e Alvercas e përshkruajnë Viniciusin si “tifozin më të famshëm të klubit”.

Objektivi kryesor i Alvercas është të mbijetojë në elitë dhe të zhvillojë lojtarë për t’i shitur më pas. Përveç Viniciusit, në projekt janë përfshirë edhe Eduardo Camavinga dhe reperi amerikan Travis Scott, kryesisht në aspektet e komunikimit dhe marketingut.

Kylian Mbappe – Caen

Kylian Mbappe është një nga pionierët e gjeneratës së re të futbollistëve-pronarë.

Në qershor 2024, kompania e tij Interconnected Ventures, përmes Coalition Capital, bleu shumicën e aksioneve të SM Caen. Mbappe raportohet se investoi rreth 15 milionë euro.

Por aventura e tij në Caen nuk nisi ashtu siç pritej. Klubi përfundoi sezonin 2024/25 në vendin e 18-të në Ligue 2 dhe ra në kategorinë e tretë franceze, për herë të parë pas 41 vitesh.

Rezultatet e dobëta shkaktuan protesta nga tifozët, ndërsa u shfaq edhe një pankartë me mesazhin: “SMC nuk është lodra jote”.

Mbappe më pas ndërhyri në strukturën sportive, duke emëruar ish-trajnerin e Arsenalit dhe Francës, Gaël Clichy, ndërsa këtë verë u emërua edhe Mathieu Bodmer si drejtor sportiv.

Luka Modric – Swansea City

Pak para përfundimit të karrierës së tij 13-vjeçare te Real Madridi, Luka Modric u bë investitor dhe bashkëpronar minoritar i Swansea City.

Kroati iu bashkua pronarëve amerikanë të klubit, të cilët kërkonin prej kohësh një investitor të profilit të lartë.

Modric nuk është thjesht një investitor financiar. Ai është interesuar të mësojë nga afër mënyrën se si funksionon klubi dhe ka ofruar edhe ndihmën e tij në bisedat me futbollistë të mundshëm.

Objektivi kryesor i klubit mbetet rikthimi në Ligën Premeir pas një mungese të gjatë.

Thibaut Courtois – Genk, Le Mans dhe Extremadura

Portieri i Real Madridit, Thibaut Courtois, është ndoshta lojtari më aktiv në këtë listë sa i përket investimeve.

Vetëm gjatë vitit të fundit, belgu është bërë pjesë e pronësisë së tre klubeve.

Në shkurt, Courtois investoi te Le Mans përmes kompanisë NxtPlay Capital, të cilën e ka themeluar së bashku me Gonzalo Vilar. Në grupin e pronarëve të klubit francez janë edhe sportistë të njohur si Novak Djokovic dhe Felipe Massa.

Tre muaj më vonë, Courtois dhe NxtPlay u bënë bashkëpronarë të CD Extremadura, klub që ka realizuar katër promovime radhazi që nga viti 2022.

Por investimi më personal për të është Genk. Më 1 qershor, klubi belg njoftoi rikthimin e Courtois si investitor minoritar. Pikërisht te Genk portieri kishte nisur karrierën e tij profesionale.

Courtois u bë kështu aksionari i parë i jashtëm korporativ në historinë e klubit.

Një model i ri në futboll

Investimet e Messit, Ronaldos, Viniciusit, Mbappes, Modricit dhe Courtois tregojnë se roli i futbollistëve po ndryshon edhe jashtë fushës.

Me pasuri të mëdha të krijuara nga pagat dhe kontratat e sponsorizimit, yjet po përdorin kapitalin dhe eksperiencën e tyre për të ndërtuar projekte afatgjata në futboll.

Synimi nuk është gjithmonë vetëm suksesi sportiv. Akademitë, zbulimi i talenteve, marketingu, të dhënat dhe zhvillimi i lojtarëve për shitje po bëhen pjesë e rëndësishme e këtyre projekteve.

Në këtë drejtim, modeli i krijuar nga struktura si City Football Group, Red Bull dhe BlueCo duket se po frymëzon edhe gjeneratën e re të futbollistëve-pronarë. /Telegrafi/

  •  

YouTube tani do të numërojë një shikim sapo të fillojë të luhet një video

YouTube njoftoi të hënën se po ndryshon mënyrën se si numërohen shikimet në platformën e saj, me një shikim që tani llogaritet sapo fillon të luhet një video ose dikush hyn në një transmetim të drejtpërdrejtë.

Edhe pse platforma në pronësi të Google nuk zbuloi kurrë se si i numëronte më parë shikimet, përgjithësisht kuptohej se një shikim llogaritej pasi një përdorues shikonte të paktën 30 sekonda të një videoje.

Ndryshimi vjen një vit pasi YouTube aplikoi të njëjtën qasje për numërimin e shikimeve në videot Shorts. Vlen të përmendet se rivalët TikTok dhe Instagram gjithashtu numërojnë shikimet sapo fillon të luhet një video.

“Historikisht, ne kemi përdorur sisteme të shumta numërimi shikimesh në formate të ndryshme,” shkroi kompania në një postim në Komunitetin e YouTube.

“Megjithatë, kemi dëgjuar se krijuesit duan të eliminojnë këtë konfuzion metrikë dhe të kuptojnë me saktësi ekspozimin e tyre të vërtetë, prandaj po bëjmë këtë përditësim”, u tha ndër tjera.

Ndryshimi mund të çojë në një rritje të ndjeshme të numrit të shikimeve në YouTube, veçanërisht për videot që tërheqin vetëm shkurtimisht vëmendjen e shikuesve.

Kjo do të thotë që numri i shikimeve publike mund të mos jetë më një mjet i dobishëm për krijuesit dhe reklamuesit për të përcaktuar se sa popullor mund të jetë një video.

YouTube thotë se do ta mbajë metrikën origjinale të shikimeve, e cila tani quhet “Shikime të Angazhuara”, të aksesueshme për krijuesit përmes mjeteve të saj të Analitikës për t’u lejuar atyre të shohin se sa shikues zgjodhën të vazhdonin të shikonin videot e tyre.

Kompania vëren se ndryshimi nuk do të ndikojë në fitimet e krijuesve ose në mënyrën se si ata bëhen të kualifikuar për monetizim përmes Programit të Partnerëve në YouTube.

Përditësimi, i cili hyn në fuqi më 24 gusht, vjen një javë pasi YouTube bëri një ndryshim tjetër të fokusuar te krijuesit, duke njoftuar se krijuesit e rinj do të duhet të përmbushin pragje më të larta për të filluar të fitojnë para nga reklamat dhe abonimet duke filluar nga viti i ardhshëm./telegrafi

  •  

SHBA/ Borxhi kombëtar kalon 40 trilionë dollarë, u dyfishua brenda një dekade

Borxhi kombëtar i SHBA-së ka më shumë se dyfishuar gjatë dekadës së fundit, duke arritur në një rekord prej 40 trilionë dollarësh, sipas të dhënave të Departamentit të Thesarit. Rritja lidhet me shpenzimet e larta gjatë administratave Trump dhe Biden, si dhe me rritjen e pagesave të interesave. Në vitin 2016, borxhi kombëtar ishte pak më pak se 20 trilionë dollarë.

Sipas Zyrës së Buxhetit të Kongresit (CBO), borxhi pritej të arrinte në 39.6 trilionë dollarë deri në fund të vitit fiskal 2026, por shifra prej 40.05 trilionë dollarësh u arrit më herët. CBO paralajmëron se borxhi mund të rritet në rreth 64 trilionë dollarë deri në vitin 2036, ndërsa SHBA-ja po i afrohet kufirit aktual të borxhit prej 41.1 trilionë dollarësh.

Rritja e borxhit ka shtuar shqetësimet për kostot e ardhshme të interesave. Ndërkohë, normat e larta të interesit ndikojnë edhe te konsumatorët, duke rritur kostot e kredive hipotekore, makinave dhe kartave të kreditit.

Norma e interesit për obligacionet amerikane 30-vjeçare arriti të martën në 5.34%, niveli më i lartë në gati 20 vjet. Më pas, pas vendimit të Thesarit për të rritur blerjet e obligacioneve, norma ra në 5.18%.

Ekspertët paralajmërojnë se rritja e vazhdueshme e borxhit mund të krijojë probleme serioze për ekonominë amerikane nëse kostot e huamarrjes vazhdojnë të rriten. Borxhi i SHBA-së është aktualisht sa 125.8% e Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB). Për krahasim, në Britani është 103.6%, në Kinë 106.9%, ndërsa Japonia ka një raport borxh/PBB mbi 200%.

Ndërkohë, Rezerva Federale ka shprehur shqetësime për inflacionin dhe ka mbajtur normën bazë të interesit në intervalin 3.50%-3.75%, për të pestën herë radhazi. Disa zyrtarë kanë paralajmëruar se rritje të tjera të normave mund të jenë të nevojshme nëse inflacioni nuk vijon të ulet./abcnews.al

  •  

Plagoset 45-vjeçari në Delvinë, dyshohet se u godit me sëpatë

Një plagosje me mjet prerës është shënuar mesditën e sotme në Delvinë, ku ka mbetur i dëmtuar një 45-vjeçar.

I plagosuri është identifikuar si Xhike Hita, i cili dyshohet se është goditur me një mjet të ngjashëm me sëpatë. Pas ngjarjes, ai është transportuar drejt Spitalit të Sarandës për të marrë ndihmë mjekësore të specializuar.

Sipas të dhënave paraprake, 45-vjeçari ndodhet jashtë rrezikut për jetën.

Mësohet se Lekan Tozo është autori i ngjarjes, dhe është shoqëruar nga policia.

 

  •  

Kurti bllokon Kosovën/ Nura: Kriza politike rrezikon fondet e BE, kosto e madhe!

Analisti Artur Nura u shpreh se kriza politike po i bllokon fondet e BE Kosovës.

Në një intervistë në “News Line” në ABC News, analisti u shpreh se kjo po i kushton një dëm të konsiderueshëm financiar vendit.

Ndërsa u ndal te ngërçi politik dhe moskonstituimi i Kuvendit, ai shtoi se Prishtina rrezikon të shkojë sërish në zgjedhje me qasjen që ka treguar Albin Kurti.

“Situatën e shoh shumë dramatike. Dëshira për të ruajtur të gjitha pushtetet e zotit Kurti po sjell zgjedhje të njëpasnjëshme. Dhe këto janë kosto për shqiptarët e Kosovës. Nuk janë në gjendje ta bëjnë shtetin funksional. Kjo është një përgjegjësi e jashtëzakonshme. Zoti Kurti mund të marrë vota, por nëse nuk merr notën kaluese në Bruksel apo Washtington nuk je në gjendje të ndërtosh institucionet. Pra duke injoruar shtetin e së drejtës po demonstron se nuk je në gjendje të ndërtosh një shtet funksional e demokratik. Fatmir Sejdiu është diskutuar mes palëve, si një figurë për presidentit. Megjithatë nuk dihet ende, por besoj se do të ketë një zgjidhje”, u shpreh Nura.

/abcnews.al/

 

  •  
❌