❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

Ministri i Jashtëm i Moldavisë: Paqja në Ukrainë duhet të nisë duke ndalur raketat dhe vdekjen e civilëve

✇Abc News
By: ina kashari

GjatĂ« vizitĂ«s sĂ« tij tĂ« parĂ« zyrtare nĂ« Bruksel, ministri i PunĂ«ve tĂ« Jashtme i MoldavisĂ«, Mihai PopƟoi, tha se administrata e Trump ka treguar vullnet tĂ« sinqertĂ« nĂ« angazhimin pĂ«r paqe nĂ« UkrainĂ«.

“Kur raketat fluturojnĂ« dhe fĂ«mijĂ«t vdesin e njerĂ«zit ngrijnĂ«, mendoj se njĂ« bazĂ« e mirĂ« pĂ«r fillimin e njĂ« dialogu do tĂ« ishte qĂ« kĂ«to lloj gjĂ«rash tĂ« ndalen”, tha ai.

PopƟoi vlerĂ«soi rezistencĂ«n ukrainase ndaj pĂ«rpjekjeve tĂ« RusisĂ« pĂ«r tĂ« goditur popullin ukrainas.

Ai tha se vendi ka “rezistuar heroikisht” dhe se bashkĂ«sia ndĂ«rkombĂ«tare ka “ndihmuar nĂ« mĂ«nyrĂ« kuptimplote”, por shtoi se tani Ă«shtĂ« koha pĂ«r njĂ« “paqe tĂ« qĂ«ndrueshme dhe tĂ« drejtĂ«â€.

↗

“JanĂ« toksike”, Prokuroria e DurrĂ«sit pĂ«r mbetjet e “Kurum”: Rrezik pĂ«r shĂ«ndetin e njeriut dhe mjedisin

✇Abc News
By: Nijazi Mema

Prokuroria e DurrĂ«sit, ka dhĂ«nĂ« detaje mbi mbetjet e kompanisĂ« “Kurum”, tĂ« cilat u sekuestruan njĂ« vit mĂ« parĂ«.

Sipas prokurorisĂ«, ekspertimi provoi se mbetjet nĂ« anijen “Moliva” janĂ« toksike dhe tĂ« rrezikshme pĂ«r shĂ«ndetin e njeriut dhe mjedisit.

“NĂ« mostrat e marra nga kontenierĂ«t e sekuestruar, shoqĂ«ria Kurum International sh.a. dhe Alliance Resource, konstatohet prania e elementĂ«ve (dhe pĂ«rbĂ«rjeve tĂ« tyre) qĂ« pĂ«rbĂ«jnĂ« rrezik pĂ«r shĂ«ndetin e njeriut dhe mjedisin, qĂ« lidhen me rrezikun e toksicitetit pĂ«r riprodhimin dhe ekotoksicitet, veçanĂ«risht ndaj ekosistemeve ujore. NĂ« pĂ«rputhje me legjislacionin europian dhe kombĂ«tar materiali duhet t’i nĂ«nshtrohet rikuperimit tĂ« kontrolluar, stabilizimit dhe trajtimit tĂ« pĂ«rshtatashĂ«m pĂ«rpara depozitimit pĂ«rfundimtar”, thuhet nĂ« njoftim.

Prokuroria Durrësit ka lëshuar 33 masa sigurie, ku 20 prej tyre janë ekzekutuar.

Njoftimi i policisë: 

Prokuroria pranĂ« GjykatĂ«s sĂ« ShkallĂ«s sĂ« ParĂ« tĂ« Juridiksionit tĂ« PĂ«rgjithshĂ«m DurrĂ«s, informon opinionin publik se, ka kryer dhe vijon tĂ« kryejĂ« veprime hetimore nĂ« kuadĂ«r tĂ« procedimit penal Nr.1596 viti 2024, tĂ« regjistruar pĂ«r veprat penale: ‘Kontrabanda me mallra tĂ« ndaluara ose tĂ« kufizuara”, “Kontrabanda nga punonjĂ«s qĂ« lidhen me veprimtarinĂ« doganore”, “Falsifikimi i dokumentave”, “Transportimi i mbetjeve”, “Menaxhimi i mbetjeve”, “ShpĂ«rdorimi i detyrĂ«s” dhe “Pastrimi i produkteve tĂ« veprĂ«s penale ose veprimtarisĂ« kriminale”, tĂ« parashikuara nga nenet 171-25, 175-25, 186/2, 201/a-25, 201/b-25, 248 dhe 287/2 tĂ« Kodit Penal.

Hetimet për këtë procedim penal, nisën pas marrjes së njoftimit nga Drejtoria e Hetimit Doganor, e cila ishte njoftuar në datë 25.07.2024 nga OLAF (European Anti-Fraud Office-European Commission) për një ngarkesë se dyshohej që mund të transportonte mbetje nga Shqipëria në Tajlandë. Drejtoria e Përgjithshme e Doganave dhe OLAF bashkëpunuan për identifikimin dhe verifikimin e ngarkesës, ku u evidentua eksportimi i sasisë prej 2.816.300 kg nga subjekti Sokolaj sh.p.k. Kjo sasi, e ngarkuar në 102 kontenierë u kthye në Portin e Durrësit në datë 28.10.2024 me anijen Moliva XA443A, pasi ishte refuzuar nga autoritetet e Tajlandës.

Në datë 08.11.2024, u krye sekuestrimi në cilësinë e provës materiale të 102 kontenierëve, të cilët iu lënë në ruajtje dhe administrim Agjencisë së Administrimit të Pasurive të Sekuestruara dhe Konfiskuara dhe aktualisht ndodhen në Porto Romano, Durrës, në kushte të sigurisë mjedisore dhe fizike. Gjatë procesit të sekuestrimit, kontenierët iu nënështruan edhe testit për radioaktivitet, ku nga skanimi nuk u konstatua prani e lëndës radioaktive GAMA apo NEUTRON.

Me qëllim marrjen e mostrave për ekspertim dhe kryerjen e analizave laboratorike, Prokuroria pranë Gjykatës së Shkallës së parë të Juridiksionit Durrës, i është drejtuar të gjitha ministrive dhe institucioneve brenda territorit shqiptar. Nga përgjigjet e administruara nuk rezultoi asnjë institucion, laborator apo ent që të kishte infrastrukturën dhe mjetet e nevojshme për kryerjen e procesit të marrjes së mostrave dhe analizimit të tyre.

Në vijim, në bashkëpunim edhe me autoritetet italiane projektit EU4LEA dhe ekspertëve italianë të sigurisë, u identifikua dhe verifikua një laborator në Itali i cili kreu të gjitha testimet laboratorike, si dhe u angazhuan dy shoqëri shqiptare dhe një ekspert shqiptar i fushës, të cilët plotësonin kriteret e përgjithshme dhe specifike që duhet të plotësohen sipas protokolleve ndërkombëtare, për rastet kur duhet të merren, transportohen, ruhen dhe testohen mostra potencialisht të rrezikshme.

Mostrat e marra nga 102 kontenierët e sekuestruar dhe mostrat e marra nga: Shoqëria Kurum International sh.a.; Sokolaj sh.p.k. dhe Alliance Resource sh.p.k., ju nënshtruan ekspertimit për përbërjen e tyre kimike, karakteristikat fizike, klasifikimin, përputhjen midis tyre, përputhjen me fletët e analizave të paraqitura nga subjektet për eksportin e tyre dhe rrezikshmërinë në shëndetin e njeriut dhe në mjedis.

Nga akti i ekspertimit rezultoi se, materiali i analizuar, Ă«shtĂ« pluhur i grumbulluar nga sistemet e filtrimit tĂ« gazrave tĂ« furrĂ«s elektrike tĂ« çelikut (Electric Arc Furnace – EAF), proces i cili pĂ«rfshihet qartĂ«sisht nĂ« fushĂ«veprimin e nĂ«nkapitullit 10 02 tĂ« EWC. Bazuar nĂ« pĂ«rbĂ«rjen kimike tĂ« materialit dhe nĂ« aktivizimin e vetive tĂ« rrezikut HP10 dhe HP14, nĂ« perputhje me Annex III tĂ« Direktives 2008/98/EC (Waste Framework Directive) dhe rregulloret pĂ«rkatĂ«se zbatuese, kodi pĂ«rkatĂ«s brenda kĂ«tij nĂ«nkapitulli duhet tĂ« jetĂ« ai i shĂ«nuar si mbetje e rrezikshme me kod sipas katalogut te mbetjeve 10 02 07*.

NĂ« mostrat e marra nga kontenierĂ«t e sekuestruar, shoqĂ«ria Kurum International sh.a. dhe Alliance Resource, konstatohet prania e elementĂ«ve (dhe pĂ«rbĂ«rjeve tĂ« tyre) qĂ« pĂ«rbĂ«jnĂ« rrezik pĂ«r shĂ«ndetin e njeriut dhe mjedisin, qĂ« lidhen me rrezikun e toksicitetit pĂ«r riprodhimin dhe ekotoksicitet, veçanĂ«risht ndaj ekosistemeve ujore. NĂ« pĂ«rputhje me legjislacionin europian dhe kombĂ«tar materiali duhet t’i nĂ«nshtrohet rikuperimit tĂ« kontrolluar, stabilizimit dhe trajtimit tĂ« pĂ«rshtatashĂ«m pĂ«rpara depozitimit pĂ«rfundimtar.

Nga analizimi i kontratave tĂ« lidhura midis subjekteve, dokumentacionit financiar tĂ« administruar nga subjektet dhe drejtoritĂ« tatimore, regjistrave mjedisorĂ« dhe dokumentacionit tĂ« administruar nga AKM, EMS, Autoriteti Portual dhe Dega e DoganĂ«s DurrĂ«s, si dhe rezultatet e ekspertimit, provohet nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« arsyshme se prodhuesi i mbetjeve tĂ« rrezikshme Kurum International sh.a. nĂ« dijeni tĂ« plotĂ« tĂ« ndalimeve ligjore kombĂ«tare (ligjit nr.10 463, datĂ« 22.9.2011 “PĂ«r menaxhimin e integruar tĂ« mbetjeve” i ndryshuar dhe akteve nĂ«nligjore) dhe ndĂ«rkombĂ«tare (ligjit nr.8216, datĂ« 13.5.1997 “PĂ«r aderimin e Republikes se ShqipĂ«risĂ« nĂ« Konventen e Bazelit per kontrollin e levizjeve nderkufitare tĂ« mbetjeve tĂ« rrezikshme dhe asgjesimin e tyre”, Kodit Doganor etj.), ka kryer njĂ« sĂ«rĂ« veprimesh nĂ« bashkĂ«punim me subjekte tĂ« tjera, pĂ«r tĂ« mbuluar natyrĂ«n e vĂ«rtetĂ« tĂ« mbetjeve dhe pĂ«r t’i eksportuar jashtĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe pĂ«r t’i tregtuar ato brenda territorit shqiptar.

Pas administrimtit të aktit të ekspertimit ku provohet se mbetjet janë të rrezikshme dhe toksike, Prokuroria Durrës, krijoi bindjen e plotë se jemi përpara jo thjesht një fakti penal, por një zinxhiri veprimesh të kundërligjshme që sjellin pasoja të rënda në disa drejtime si në mjedis, shëndet, veprimtarinë doganore, veprimtarinë e autoriteteve për sigurinë dhe cilësinë në mjedis, si dhe veprimtarinë e ndershme dhe konkurruese ekononomike.

Për të garanatuar efikasitetin e procedimit dhe vërtetësinë e provave, për të shmangur largimin e personave nën hetim, si dhe për të shmangur kryerje të mëtejshme të këtyre veprave penale, si dhe për të zbuluar të gjitha shkeljet që janë kryer në mundësimin e eksportimit apo fshehjes së sasisë reale të mbetjeve që krijon shoqëria Kurum International sh.a., Prokuroria Durrës kërkoi në gjykatë caktimin e masave të sigurimit personal me karakter shtrëngues për shtetasit.

Deri më sot janë ekzekutuar masat e sigurimit për 20 shtetas dhe vijon puna për kapjen e 13 shtetasve të tjerë.

Prokuroria pranë Gjykatës së Shkallës së parë të Juridiksionit të Përgjithshëm Durrës mbetet e angazhuar në zbardhjen e plotë të rrethanave të çështjes, evidentimin dhe provimin e  përgjegjësisë penale për çdo subjekt privat dhe shtetëror të përfshirë në këtë veprimtari, duke garantuar se çdo veprim po kryhet në përputhje me ligjin,  në mbrojtje të intersit

↗

Vjosa Osmani: Kosova me vizion dhe vendosmëri në fushën e Inteligjencës Artificiale

✇Abc News
By: ina kashari

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani ka deklaruar se Kosova po i qaset inteligjencës artificiale me vizion të qartë dhe vendosmëri, duke theksuar se shteti është i gatshëm ta përqafojë plotësisht këtë teknologji përmes investimeve në aftësi, modernizimit të arsimit dhe krijimit të një mjedisi rregullator që inkurajon inovacionin, duke ruajtur njëkohësisht dinjitetin njerëzor.

NĂ« fjalimin e saj, nĂ« kuadĂ«r tĂ« Samitit BotĂ«ror tĂ« Qeverisjes, nĂ« Emiratet e Bashkuara Arabe, Osmani theksoi se teknologjia pa vlera pĂ«rfaqĂ«son fuqi pa pĂ«rgjegjĂ«si dhe se inteligjenca artificiale, nĂ«se nuk udhĂ«hiqet siç duhet, mund t’i thellojĂ« ndarjet shoqĂ«rore. Sipas saj, qeverisja e mençur e kĂ«saj teknologjie mund tĂ« zgjerojĂ« mundĂ«sitĂ«, tĂ« demokratizojĂ« dijen dhe tĂ« rrisĂ« potencialin njerĂ«zor.

“Kosova nuk i qaset inteligjencĂ«s artificiale me frikĂ«, hezitim apo masa gjysmake. Ne i qasemi asaj me qartĂ«si dhe bindje. Jemi tĂ« gatshĂ«m ta pĂ«rqafojmĂ« plotĂ«sisht, tĂ« investojmĂ« nĂ« aftĂ«si, tĂ« modernizojmĂ« arsimin, t’i hapim institucionet tona ndaj inovacionit dhe tĂ« krijojmĂ« njĂ« mjedis rregullator tĂ« lirĂ« qĂ« inkurajon pĂ«rparimin, duke mbrojtur njĂ«kohĂ«sisht dinjitetin njerĂ«zor. Sepse teknologjia pa vlera Ă«shtĂ« fuqi pa pĂ«rgjegjĂ«si. Dhe inteligjenca artificiale, nĂ«se lihet pa udhĂ«zim, mund t’i thellojĂ« ndarjet. Por, nĂ«se qeveriset me mençuri, ajo mund tĂ« zgjerojĂ« mundĂ«sitĂ«, tĂ« demokratizojĂ« dijen dhe tĂ« ngrejĂ« potencialin njerĂ«zor”, tha ajo.

Presidentja Osmani foli edhe pĂ«r ndĂ«rtimin e institucioneve tĂ« pavarura, profesionale dhe tĂ« qĂ«ndrueshme, duke theksuar se Kosova Ă«shtĂ« e vendosur t’i ruajĂ« dhe t’i forcojĂ« ato. Ajo shtoi se pĂ«rparimi i vendit nĂ« kĂ«to fusha po njihet gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« nĂ« nivel ndĂ«rkombĂ«tar.

Presidentja Osmani theksoi gjithashtu se Kosova sot është më e lidhur me botën se kurrë më parë, përmes zgjerimit të regjimeve bilaterale pa viza, përfshirë edhe me Emiratet e Bashkuara Arabe, si dhe përmes marrëveshjeve të tregtisë së lirë me Bashkimin Evropian, vendet e EFTA-s, Turqinë dhe tregje të tjera.

↗

Musk e cilĂ«son “sulm politik” bastisjen nĂ« zyrat e platformĂ«s X

✇Abc News
By: Nijazi Mema

Miliarderi amerikan i teknologjisĂ«, Elon Musk, e ka pĂ«rshkruar si njĂ« “sulm politik” kontrollin qĂ« u krye tĂ« martĂ«n nga autoritetet franceze nĂ« zyrat e platformĂ«s sĂ« tij tĂ« mediave sociale X nĂ« Paris.

Musk e bĂ«ri kĂ«tĂ« vĂ«rejtje nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« njĂ« deklarate nga Çështjet e QeverisĂ« Globale tĂ« X, e cila tha se kontrolli u krye “nĂ« lidhje me njĂ« hetim penal tĂ« politizuar pĂ«r manipulim tĂ« dyshuar tĂ« algoritmeve dhe nxjerrje tĂ« supozuar mashtruese tĂ« tĂ« dhĂ«nave”.

“Jemi tĂ« zhgĂ«njyer nga ky zhvillim, por nuk jemi tĂ« befasuar”, tha deklarata.

Ajo shtoi se Zyra e Prokurorit Publik tĂ« Parisit “po pĂ«rpiqet qartĂ« tĂ« ushtrojĂ« presion” mbi menaxhmentin e lartĂ« tĂ« X nĂ« Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s, duke “shĂ«njestruar entitetin dhe punonjĂ«sit tanĂ« francezĂ«, tĂ« cilĂ«t nuk janĂ« nĂ« fokus tĂ« kĂ«tij hetimi”.

Më parë, njësia e krimit kibernetik e prokurorit të Parisit njoftoi se kishte kryer një kontroll në ambientet franceze të platformës X si pjesë e një hetimi në vazhdim.

Hetimi, i hapur në janar 2025, përqendrohet në operacionet algoritmike të platformës./abcnews.al

↗

Me ftesë nga Selia e Shenjtë/ Rama vizitë zyrtare në Vatikan, do të pritet nga Papa Leoni XIV

✇Abc News
By: ina kashari

Me ftesë nga Selia e Shenjtë, Kryeministri Rama do të vizitojë Vatikanin dhe do të pritet në audiencë nga Papa Leoni XIV.

Kryeministri Edi Rama është nisur drejt Romës, ku do të zhvillojë një vizitë zyrtare në Vatikan, i shoqëruar nga bashkëshortja e tij znj.Linda Rama dhe delegacioni.

Kryeministri do tĂ« vizitojĂ« Pallatin Apostolik tĂ« Vatikanit, ku do tĂ« pritet nĂ« oborrin “San Damaso”, nga Prefekti i ShtĂ«pisĂ« Papnore dhe ZotĂ«rinj tĂ« ShenjtĂ«risĂ« sĂ« Tij.

Pritja do t’i paraprijĂ« audiencĂ«s qĂ« kryeministri Rama do tĂ« ketĂ« me Papa Leonin XIV, nĂ« BibliotekĂ«n Papnore tĂ« Pallatit Apostolik.

Më pas, vizita do të vijojë në Bazilikën e Shën Pjetrit, në mjediset e Stanza delle Lacrime, Cappella Paolina, Sala Reggia, Sistina dhe në altarin e Shën Gjon Palit II.

Në përfundim të qëndrimit të tyre në Vatikan, Kryeministri Rama dhe bashkëshortja e tij, do të vizitojnë vendvarrimin e Papa Françeskut në bazilikën Santa Maria Maggiore.

Pjesë e kësaj vizite do të jenë edhe disa takime të tjera mes të cilave takimi me Kardinalin Pietro Parolini, sekretar shteti i Vatikanit.

↗

Kandili sa një autobus/ Argjentinë, eksplorimi zbulon specien e rrallë gjigante

✇Abc News
By: xhir jeta

Një eksplorim i kohëve të fundit në det të thellë pranë Argjentinës zbuloi një kandil deti gjigant që mund të rritet aq sa një autobus shkolle. Videoja nga Instituti i Oqeanit Schmidt tregoi krijesën madhështore ndërsa notonte 820 metra nën sipërfaqen e oqeanit.

Instituti tha se kandili është një specie e rrallë e quajtur i ashtuquajtur kandili i detit fantazmë gjigant për shkak të pamjes së tij.

Gjatë ekspeditës shkencore të udhëhequr nga argjentinasit, ekipet shkencore eksploruan të gjithë gjatësinë e bregdetit argjentinas nga Buenos Aires deri në një zonë në brigjet e Tokës së Zjarrit.

Ekipi dokumentoi 28 specie të reja oqeanike, si dhe shkëmbinjtë koralorë më të mëdhenj në oqeanin global, dhe disa komplekse të tjera të pasura shkëmbinjsh.

Videoja e kandilit tregon peshq të vegjël që notojnë pranë tentakulave të saj, të cilat duken si shirita të gjatë rozë që lëvizin nëpër det.

Instituti i Oqeanit Schmidt tha se këto kandil deti të rrallë nuk kanë tentakula djegëse, por përdorin krahët për të kapur prenë e tyre./abcnews.al

↗

Forbes “zbulon” ShĂ«ngjinin: PĂ«rtej rivierĂ«s, perla e veriut tĂ« ShqipĂ«risĂ«

✇Abc News
By: xhir jeta

Jo vetëm bregdeti i jugut por edhe ai i veriut ka tërhequr vëmendjen e investitorëve të huaj e vendas.Prestigjozja Forbes i ka kushtuar një artikull të gjatë mundësive turistike që ofron bregdeti i Shëngjinit  por edhe zhvillimi i tij.

Sipas Forbes bregdeti i ShqipĂ«risĂ« Veriore mbetet njĂ« mister pĂ«r shumicĂ«n jashtĂ« rajonit. Deri nĂ« fillim tĂ« viteve 1990, as shqiptarĂ«ve nuk u lejohej tĂ« afroheshin pranĂ« detit thuhet nĂ« shkrim. KĂ«to ditĂ«, qyteti bregdetar i ShĂ«ngjinit – i famshĂ«m pĂ«r perĂ«ndimet e diellit – Ă«shtĂ« njĂ« vend i njohur kryesisht  pĂ«r shqiptarĂ«t nga kryeqyteti, tĂ« cilat e kanĂ« pak mĂ« shumĂ« se njĂ« orĂ« larg me makinĂ«, dhe familjet qĂ« vijnĂ« pĂ«r udhĂ«time ditore nga Kosova fqinje pa dalje nĂ« det.

Veçohet edhe aventura nĂ« tĂ« panjohurĂ«n, ndĂ«rsa gjarpĂ«ron pak mĂ« nĂ« veri pĂ«rgjatĂ« rrugĂ«s drejt RanĂ«s sĂ« Hedhun—njĂ« dunĂ« e madhe e mbuluar   me pyje me pisha, prej nga rrjedh edhe emri i saj qĂ« pĂ«rkthehet si rĂ«rĂ« e ‘derdhur’ ose e ‘hedhur’.

TashmĂ« njĂ« sĂ«rĂ« projektesh  si resorte e rezidenca  kanĂ« nisur tĂ« realizohen nĂ« bregdetin verior tĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe interesi pĂ«r to mbetet shumĂ« i lartĂ«.Forbes shkruan se  pĂ«rtej vendasve shumĂ« tĂ« huaj  kryesisht evropianĂ« lindorĂ«, si nga Polonia dhe Republika Çeke kanĂ« shfaqur interes pĂ«r tĂ« blerĂ«  apartamente deri nĂ« 200 mijĂ« euro . NdĂ«rkohĂ« pĂ«r vilat qĂ« kanĂ« çmime mbi 1 milion euro kĂ«rkesĂ« ka pasur sidomos nga MbretĂ«ria e Bashkuar ose SHBA-ja.

Ky vend mund të jetë aktualisht një vend i panjohur, por edhe kjo do të ketë ndryshuar në dy vitet e ardhshme, me një rrugë të re anësore që e çon Tiranën brenda 45 minutash nga Shëngjini. Një tjetër zgjatim i autostradës do të sigurojë një rrugë të re të shpejtë midis këtij cepi të Shqipërisë dhe Malit të Zi, një pikë e nxehtë në zhvillim për kripto-milionerët që zotërojnë jahte .

Ndërsa kryeqyteti shqiptar po tërheq vëmendje me kullat e tij inovative, është pikërisht arkitektura moderne që po del nga kodrat me pisha dhe shkëmbinj në një zonë që ishte e ndaluar vetëm 35 vite më parë, ajo që po vendos një destinacion krejtësisht të ri në hartën e banimit luksoz.

↗

Tërmet i fortë në Zelandën e Re

✇Abc News
By: Nijazi Mema

Një tërmet i fortë me magnitudë 6,1 ballë goditi Zelandën e Re verilindore të mërkurën, sipas Shërbimit Gjeologjik të SHBA-së (USGS).

Tërmeti ndodhi pranë Ishujve Kermadec dhe e kishte origjinën nga një thellësi prej 184,2 kilometrash, tha USGS.

Nuk pati raportime të menjëhershme për dëme në kohën e publikimit.

Ndërkohë, Qendra Gjermane e Kërkimeve për Gjeoshkencat fillimisht e mati magnitudën e tërmetit si 6,2, përpara se ta zvogëlonte atë në 6,1.

↗

Toga të zeza apo blu? Sindikata e Gjykatësve burgosi gjithë politikanët e majtë

✇Abc News
By: xhir jeta

Sindikata e Gjyqtarëve drejtohet nga një grup gjykatësish që në karrierën e tyre të shkurtër, kanë dënuar vetëm drejtues të qeverisë qendrore dhe lokale. Në vetëm 5 vitet e fundit, ata kanë dënuar me burg nga Erion Veliaj, te Arben Ahmetaj, Lefter Koka e Vangjush Dako. Ndërsa kanë të pandehur shumë deputetë, ish ministra e ministra e kryetarë të bashkie të majte, i vetmi person të cilit ata i kanë lehtësuar masën, është dhëndri i Sali Berishes, Jamarbër Malltezi.

Cilët janë gjykatësit e Sindikatës së Gjyqtarëve?

Drejtuesit e shoqatës së gjyqtarëve, janë kryetar Engert Pëllumbi, gjykatës pranë Apelit të GJKKO, nënkryetar Ardit Kuka, sekretare Valjona Haxhiraj, ndërsa anëtarë të Këshillit Drejtues të Shoqatës ku përfshihet edhe kryetari edhe nën kryetari, pjesë e tyre janë gjyqtarët Engert Pëllumbi, Ardit Kuka, Ina Hoxhaj, Manjola Xhaxho, Ervin Sulaj, Fatri Islamaj, Erjon Bani, Elsa Ulliri dhe Albert Kera.

Engert Pëllumbi, gjyqtar pranë Apelit të GJKKO ka trajtuar disa nga cështjet më të rëndësishme por edhe masat që janë kundërshtuar nga zyrtarë të lartë, përfshirë kryebashkiakun e Tiranës Erion Veliaj, ish kryeministrin Sali Berisha, cështjen ndaj ish ministrit të Brendshëm Saimir Tahiri por ka shqytuar ankimimet e bëra për sekuestrimin e pasurive dhe për bashkëshorten e ish kryebashkiakut Ajola Xoxa. Ka gjobitur po ashtu në 2011 për shpifje ish deputeten e PS, Ermonela Felaj.

Sa i pĂ«rket Erion Banit, i cili Ă«shtĂ« gjithashtu pjesĂ« e kĂ«saj shoqate, ai mban postin e kreut tĂ« GJKKO, ka vendosur masĂ«n e sigurisĂ« ‘arrest nĂ« burg’ pĂ«r kryebashkiakun e TiranĂ«s Erion Veliaj, ka udhĂ«ruar hetime tĂ« thelluara lidhur me ish ministrin e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« Ilir Beqaj, gjithashtu ka dhĂ«nĂ« masa sigurie pĂ«r ish kryebashkikuan e DurrĂ«sit Vangjush Dako dhe ish zv/kryeministrin Arben Ahmetaj. Bani Ă«shtĂ« pjesĂ« e trupit gjykues edhe nĂ« dosjen 5D,  por lidhur me cĂ«shtje qĂ« ka trajtuar bĂ«het fjalĂ« pĂ«r atĂ« tĂ« ish Presidentit Ilir Meta, kohĂ« mĂ« parĂ« Bani shpalli moskompetencĂ« lidhur me zĂ«vendĂ«simin e masĂ«s pĂ«r tĂ«. Ka dĂ«rguar pĂ«r gjykim tre zyrtarĂ« tĂ« bashkisĂ« Kurbin, por ka dĂ«nuar edhe kryebashkiakun e RrogozhinĂ«s, Edison Memolla.

Elsa Ulliri, gjyqtare pranĂ« GJKKO Ă«shtĂ« gjyqtarja qĂ« Ă«shtĂ« nĂ« procesin ndaj ish kryeministrit Sali Berisha pĂ«r dosjen Partizani. GjatĂ« kĂ«tij procesi, ka patur disa polemika por ka bĂ«rĂ« edhe kĂ«rkesa pĂ«r terheqje nga kjo dosje. ËshtĂ« gjithashtu pjesĂ« e trupit gjykues nĂ« procesin ndaj Vangjush Dakos. MĂ« 31 janar pranoi kĂ«rkesĂ«n pĂ«r gjykim tĂ« shkurtuar pĂ«r ish ministrin Lefter Koka, lidhur me inceneratorin e TiranĂ«s. NĂ« 30 korrik tĂ« 2024, me vendim tĂ« saj la nĂ« qeli Evis Berberin, ndĂ«rkohĂ« ka qenĂ« pjesĂ« e gjykimit nĂ« fazĂ«n paraprake pĂ«r dosjen ndaj ish ministrit Beqja.

Një tjetër anëtare është edhe Ina Hoxhaj, e cila ka kaluar me sukses procesin e vettingut. Deklarimet e saj të pasurisë, tregojnë rritje të pasurisë nga 42 mijë lekë në 2014 në rreth 811 mijë lekë në fund të 2018.

Fatri Islamaj, ish drejtues i gjykatĂ«s sĂ« TiranĂ«s, i larguar nga vettingu dhe i rikthyer nga Apeli. ËshtĂ« gjyqtari qĂ« coi nĂ« SPAK pĂ«r hetime tĂ« mĂ«tejshme shembjet nĂ« rrugĂ«n 5 Maji, nĂ« TiranĂ«. Ka lĂ«nĂ« edhe nĂ« fuqi nĂ« 2024, masĂ«n e arrestit me burg pĂ«r njĂ« ish punonjĂ«se tĂ« BankĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe Kuvendit./abcnews.al

↗

Japoni, 35 të vdekur nga reshjet e dendura të borës dhe moti i keq

✇Abc News
By: Nijazi Mema

Reshjet e dendura të borës në Japoninë veriore kanë lënë të paktën 35 persona të vdekur dhe mbi 350 të tjerë të lënduar.

Prefektura Niigata ka regjistruar numrin më të lartë të viktimave me 12 të vdekur, e ndjekur nga Akita me shtatë dhe Yamagata me pesë.

Hokkaido dhe Aomori kanë raportuar nga katër viktima secila, ndërsa edhe Iwate ka konfirmuar katër të vdekur.

Nagano dhe Shimane kanë raportuar nga një viktimë secila.

Autoritetet thonë se shumica e vdekjeve janë shkaktuar nga rrëshqitjet e dheut dhe aksidentet e lidhura me borën.

↗

Universiteti i Malit tĂ« Zi pritet t’i heqĂ« titullin e nderit Lajçak pas publikimeve tĂ« mesazheve nĂ« dosjen Epstein

✇Abc News
By: ina kashari

Ish-i dĂ«rguari i Bashkimit Evropian pĂ«r dialogun KosovĂ« – Serbi, Miroslav Lajçak, mund tĂ« mbetet pa titullin e nderit qĂ« i Ă«shtĂ« dhĂ«nĂ« nga Universiteti i Malit tĂ« Zi pasi u zbuluan lidhjet e tij me abuzuesin seksual Jeffrey Epstein.

Siç raporton Radiotelevizioni i Malit të Zi, Universiteti i Malit të Zi do të shqyrtojë ndryshime në rregulloret që rregullojnë jo vetëm dhënien, por edhe mundësinë e heqjes së titujve të nderit në rrethana të jashtëzakonshme. Arsyeja është Lajçaku.

Diplomati sllovak nĂ« vitin 2019 u nderua me titullin “Doktor Honoris Causa” nga rektori i atĂ«hershĂ«m i Universitetit, Danilo Nikoliç. NĂ« atĂ« kohĂ«, Lajçak ishte ministĂ«r i JashtĂ«m i SllovakisĂ«.

Universiteti i Malit të Zi e kishte nderuar Lajçakun për, siç ishte deklaruar atëherë, promovimin e vlerave të proceseve demokratike dhe të tolerancës multikulturore, si dhe për kontributin e tij të veçantë në zhvillimin e marrëdhënieve ndërkombëtare, të drejtës dhe diplomacisë, forcimin e marrëdhënieve malazezo-sllovake dhe bashkëpunimin ndëruniversitar.

Ndërkohë, Lajçaku përmendet goxha në shënimet dhe dokumentet që lidhen me Jeffrey Epsteinin, nga të cilat, sipas raportimeve, mund të konkludohet se kishin marrëdhënie të afërt.

Lajçaku ka mohuar vazhdimisht çdo lidhje me krimet e Epsteinit, duke deklaruar se nuk ka vizituar kurrë ishullin ku Epstein, së bashku me bashkëpunëtoren kryesore Ghislaine Maxwell, rekrutonte dhe abuzonte seksualisht një numër të madh vajzash, shumë prej të cilave ishin të mitura.

↗

Nëntë të vdekur, përfshirë tre fëmijë nga sulmet izraelite në Gaza

✇Abc News
By: ina kashari

Nëntë persona kanë humbur jetën pas sulmeve izraelite në Rripin e Gazës.

Ushtria izraelite tha se i nisi sulmet pasi anëtarët e saj u qëlluan, duke rezultuar në plagosjen e rëndë të një oficeri.

Mes viktimave u raportuan edhe 3 fëmijë, ndërsa 31 të tjerë u plagosën, tha Mbrojtja Civile.

↗

Lidership tregu: 2025, viti i Albsig Jetë

✇Abc News
By: xhir jeta

Viti 2025 shënoi një rikonfigurim të rëndësishëm të tregut të sigurimeve të Jetës në Shqipëri, ku Albsig Jetë, e licencuar në shtator 2019, arriti të pozicionohet lider i tregut, vetëm në vitin e saj të gjashtë të operimit. Të dhënat zyrtare tregojnë se kompania ka përfituar nga një rritje e fortë dhe e qëndrueshme, e udhëhequr kryesisht nga zgjerimi i ndjeshëm i portofolit të Sigurimit të Jetës së Debitorit.

Tregu i sigurimeve të jetës në rritje, por me ndryshime të forta strukturore

Në total, primet e shkruara bruto në sigurimet e Jetës u rritën me 17.6% në vitin 2025, duke arritur në rreth 2.44 miliardë lekë, nga 2.07 miliardë lekë një vit më parë. Megjithatë, kjo rritje nuk ishte lineare për të gjitha shoqëritë, pasi tregu u karakterizua nga zhvendosje të dukshme të peshave të tregut dhe nga rritje të diferencuara sipas produkteve.

Në këtë kontekst, Albsig Jetë rezulton performuesja më e spikatur e vitit, duke regjistruar një rritje vjetore të primeve të shkruara bruto prej 87.8%, nga 500 milionë lekë në 2024 në rreth 939 milionë lekë në 2025. Si rezultat, pjesa e saj në treg u zgjerua ndjeshëm, duke arritur në 38.6%, nga 24.1% një vit më parë.

Dyfishimi i Jetës së Debitorit, motori kryesor i rritjes

Performanca e Albsig Jetë është e lidhur ngushtë me ecurinë e Sigurimit të Jetës së Debitorit, segmenti dominues i tregut. Në vitin 2025, primet e shkruara bruto në këtë produkt u rrit me 15.3% në nivel tregu, duke arritur në 1.89 miliardë lekë.

Brenda këtij segmenti, Albsig Jetë shënoi një rritje mbi dyfish, me prime që u rritën nga 437 milionë lekë në 2024 në rreth 881 milionë lekë në 2025, ose 101.5% më shumë. Si pasojë, kompania rriti ndjeshëm peshën e saj në këtë treg, duke zotëruar 46.7% të totalit të primeve të Jetës së Debitorit, nga 26.7% një vit më parë.

Ky zgjerim reflekton jo vetëm rritjen e kreditimit dhe bashkëpunimin me sektorin bankar, por edhe kapacitetin e kompanisë për të menaxhuar volum të lartë kontratash, pasi numri i përgjithshëm i kontratave të sigurimit të Jetës në treg u rrit me 21.7%, ndërsa Jeta e Debitorit vijon të mbajë mbi 72% të totalit të kontratave aktive.

Menaxhim i kontrolluar i dëmeve dhe stabilitet financiar

Paralelisht me rritjen e shpejtë të primeve, Albsig Jetë ka ruajtur një profil të kontrolluar dëmesh. Në totalin e tregut, dëmet e paguara bruto në sigurimet e Jetës ranë me 4.2%, në rreth 320 milionë lekë.

Për Albsig Jetë, dëmet e paguara bruto u rritën në 41 milionë lekë, por pjesa e saj në total mbetet e përballueshme dhe në përputhje me zgjerimin e portofolit.

Spahiu: Rritje e ndërtuar mbi besimin e klientëve dhe mbështetjen e Grupit Kastrati

Drejtori i Përgjithshëm i Albsig Jetë, Ervin Spahiu, vlerëson se performanca e vitit 2025 është rezultat i një strategjie të ndërtuar mbi baza afatgjata:

“Viti 2025 konfirmoi pjekurinĂ« e modelit tonĂ« tĂ« biznesit. Rritja e fortĂ« e Albsig JetĂ« Ă«shtĂ« ndĂ«rtuar mbi partneritete tĂ« qĂ«ndrueshme, fokus te nevojat reale tĂ« klientĂ«ve, si edhe mbĂ«shtetjen e madhe tĂ« Grupit Kastrati. Objektivi ynĂ« pĂ«r vitin 2026 Ă«shtĂ« konsolidimi i mĂ«tejshĂ«m nĂ« tregun e JetĂ«s dhe zgjerimi me produkte inovative.”

Me një ritëm rritjeje që e ka çuar nga një kompani e re në lider tregu brenda gjashtë vitesh, Albsig Jetë hyn në vitin 2026 me ambicien për të thelluar pozicionin dominues, duke u shndërruar në një nga aktorët kyç të zhvillimit të sigurimeve të Jetës në Shqipëri.

↗

Analiza e Rel: Nga studimet te lëvdatat në TikTok, fushata e heshtur e ndikimit kinez në Ballkan

✇Abc News
By: ina kashari

Programet arsimore të Pekinit po riformësojnë perceptimet te të rinjtë e Ballkanit, përderisa fuqia e butë shtrihet përtej infrastrukturës.

Përderisa investimet e mëdha të Kinës po vihen nën vëzhgim në mbarë Evropën, Pekini po i drejtohet një forme më të butë ndikimi në Ballkan: bursa, shkëmbime universitare dhe studentë të rinj që ndajnë jetën në Kinë me audiencat në vendet e tyre.

Kjo përfshin mundësi studimi të financuara nga Kina, e cila ofron bursa për shkollim, pagesa mujore dhe qasje në universitete me rritje të shpejtë. Shumë prej këtyre studentëve kanë ndarë, gjithashtu, përvojat e tyre në rrjetet sociale, ku kanë një numër të konsideruar ndjekësish, ndërsa të tjerë janë paraqitur në media ose në institucione zyrtare kineze.

“Aplikova pĂ«r qejf [nĂ« kursin e gjuhĂ«s kineze], ngaqĂ« ishte njĂ« gjuhĂ« e re qĂ« nuk e kam mĂ«suar asnjĂ«herĂ«â€, i tha Radios Evropa e LirĂ« (REL), Era KĂ«rnaja, njĂ« 24-vjeçare nga veriu i ShqipĂ«risĂ« qĂ« tani studion shkenca kompjuterike nĂ« Universitetin e ShkencĂ«s dhe TeknologjisĂ« Kunming, nĂ« provincĂ«n Yunnan tĂ« KinĂ«s.

“NĂ«se dikush do ta ma bĂ«nte njĂ« pyetje para tre vjetĂ«sh, unĂ« do tĂ« thosha qĂ« Kina Ă«shtĂ« komunizĂ«m, vend i mbyllur, kaq. Por, tani mĂ« ka ndryshuar [mendimi] 360 shkallĂ«â€, tha ajo.

Derisa Pekini njihet më së shumti në rajon për projekte infrastrukturore në vlera miliarda dollarëshe, kredi dhe partneritete teknologjike, arsimi është shfaqur si një kanal më i butë përmes të cilit Kina po i formëson perceptimet.

Kjo është veçanërisht e theksuar te brezat më të rinj, për të cilët sondazhet tregojnë se janë më të hapur ndaj portretizimit që Pekini i bën vetes si një fuqi e mirë dhe e përgjegjshme.

“Doja t’ua ndryshoja mendimin qĂ« kanĂ« shqiptarĂ«t pĂ«r KinĂ«n dhe t’ju tregoja qĂ« mos besoni nĂ« çdo gjĂ« qĂ« shikoni”, tha KĂ«rnaja, e cila qĂ« nga viti 2023 – kur nisi tĂ« jetonte nĂ« KinĂ« – ka filluar tĂ« postojĂ« pĂ«r pĂ«rvojĂ«n e saj nĂ« llogarinĂ« e saj në TikTok dhe tani ka mĂ« shumĂ« se 8 mijĂ« ndjekĂ«s.

Për Pekinin, thonë analistët, këto programe i shërbejnë një qëllimi afatgjatë: kultivimin e rrjeteve personale, narrativeve të favorshme dhe profesionistëve të ardhshëm që kanë përvojë të drejtpërdrejtë nga Kina dhe janë të gatshëm ta ndajnë atë në vendet e tyre.

Kjo shtytje e fuqisĂ« sĂ« butĂ« pĂ«rbĂ«n njĂ« plotĂ«sim tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« ndikimit politik dhe ekonomik nĂ« rritje tĂ« KinĂ«s nĂ« Ballkan dhe mund tĂ« sjellĂ« audienca mĂ« tĂ« hapura ndaj pĂ«rpjekjeve tĂ« KinĂ«s pĂ«r tĂ« zgjeruar shtrirjen e saj ekonomike dhe pĂ«r t’i shtyrĂ« interesat e saj.

“Pekini ka interes tĂ« dĂ«rgojĂ« sa mĂ« shumĂ« studentĂ« dhe shkencĂ«tarĂ« ndĂ«rkombĂ«tarĂ« nĂ« KinĂ«â€, i tha REL-it Stefan Vlladisavljev, ekspert pĂ«r rolin e Pekinit nĂ« Ballkan pranĂ« Fondacionit BFPE, njĂ« institut kĂ«rkimor me seli nĂ« Beograd.

“Ajo [Kina] po pĂ«rpiqet tĂ« pozicionohet si njĂ« ofruese e zhvillimit [dhe] tĂ« qenit e pranishme nĂ« EvropĂ« Ă«shtĂ« njĂ« aspekt shumĂ« i rĂ«ndĂ«sishĂ«m i shtrirjes globale”.

Përvoja e Kërnajës pasqyron një prirje më të gjerë që po zhvillohet në Ballkan, ku mundësitë arsimore kineze kanë ngjallur interes edhe në vende si Shqipëria dhe Kosova, të cilat mbeten fuqishëm pro perëndimore në orientimin e tyre politik, për shkak të mbështetjes historike amerikane për shtetësinë dhe demokracinë e tyre.

ShqipĂ«ria dhe Kosova – tĂ« lidhura nga lidhje tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta politike, gjuhĂ«sore dhe kulturore – janĂ« vende mĂ« tĂ« vĂ«shtira pĂ«r depĂ«rtimin kinez nĂ« Ballkan.

Ndikimi rajonal i Pekinit është zgjeruar përgjithësisht nga Serbia, ku Beogradi ka joshur miliarda dollarë investime dhe ka ndërtuar lidhje të thella politike.

Serbia dallohet si partneri më i avancuar arsimor i Kinës në rajon, ku janë vendosur tri institute Konfuci që mbështesin mësimin e gjuhës kineze në dhjetëra shkolla. Në historinë 20-vjeçare të Institutit në Serbi, numri i pjesëmarrësve është rritur nga disa dhjetëra në disa qindra çdo vit dhe bashkëpunimi arsimor është forcuar nga disa marrëveshje të reja mes dy shteteve të nënshkruara në vitin 2018.

“NĂ«se Kina ka njĂ« bastion nĂ« Ballkanin PerĂ«ndimor, ajo ka edhe njĂ« bastion nĂ« EvropĂ«â€, tha Vlladisavljev.

Por, fuqia e butë kineze, kryesisht përmes programeve arsimore dhe përhapjes në rrjetet sociale, po shënon gjithashtu disa suksese të hershme edhe gjetkë në rajon.

Instituti Konfuci në Shqipëri, ku Kërnaja mësoi gjuhën kineze dhe mori udhëzime për të aplikuar për bursën e saj, është një nga kanalet më të dukshme të shkëmbimit arsimor brenda Universitetit të Tiranës.

Ai e pĂ«rshkruan veten si njĂ« “institut arsimor joqeveritar, jofitimprurĂ«s”, i bashkorganizuar me Universitetin e Studimeve tĂ« Huaja tĂ« Pekinit, qĂ« ofron mĂ«sime tĂ« gjuhĂ«s kineze dhe programe kulturore. Gjithashtu ofron bursa dhe ndihmon studentĂ«t tĂ« aplikojnĂ« nĂ« nivele tĂ« ndryshme, pĂ«rfshirĂ« nĂ« universitete individuale ose nĂ« nivel federal dhe kombĂ«tar brenda KinĂ«s.

Këto institute ekzistojnë kudo në Ballkanin Perëndimor, përveç Kosovës, pavarësia e së cilës nuk njihet nga Kina dhe si rrjedhojë nuk ka përfaqësim zyrtar nga Pekini.

Institutet Konfuci janë nën vëzhgim gjithnjë e më të madh në të gjithë Evropën, derisa disa qeveri i kanë mbyllur ato për shkak të shqetësimeve lidhur me lirinë akademike dhe ndikimin politik.

Por, në pjesën më të madhe të Ballkanit, ato po shihen gjithnjë e më shumë nga të rinjtë si platforma të vlefshme fillestare për të ndjekur mundësi ekonomike dhe arsimore.

Si po e shfrytëzon Kina tërheqjen e Perëndimit për të zgjeruar praninë në rajon?

Ekspertët që ndjekin angazhimin kinez në rajon thonë se historitë dhe përvojat personale të ndara nga studentë vendas që studiojnë në Kinë kanë ndikim dhe duket se po ndjekin një model të kopjuar nga vende të tjera perëndimore, përfshirë Shtetet e Bashkuara.

“Kina po merr njĂ« faqe nga libri i vendit qĂ« e ka bĂ«rĂ« mĂ« sĂ« miri fuqinĂ« e butĂ« – Shtetet e Bashkuara”, tha Vlladisavljev.

Bursa, shkëmbime dhe të dhëna të kufizuara

Angazhimi arsimor i Kinës në Ballkan ndërtohet mbi një mozaik programesh: bursa të Qeverisë kineze, grante të lidhura me institutet Konfuci, marrëveshje në nivel universitetesh dhe kurse trajnimi afatshkurtra.

MeqĂ« programet ndryshojnĂ« shumĂ« sipas vendit dhe vitit — dhe meqĂ« institucionet kineze dhe ato ballkanike nuk publikojnĂ« tĂ« dhĂ«na gjithĂ«pĂ«rfshirĂ«se — nuk ka njĂ« regjistĂ«r tĂ« qartĂ« publik qĂ« tĂ« tregojĂ« se sa studentĂ« ballkanikĂ« kanĂ« studiuar nĂ« KinĂ« ndĂ«r vite.

Radio Evropa e Lirë gjeti se disa studentë shqiptarë që studiojnë në Kinë janë shfaqur gjithashtu në mediat shtetërore kineze, përfshirë Radio Kina Ndërkombëtare (CRI), që është botimi shqip i transmetuesit kryesor shtetëror kinez (CGTN), ku kanë ndarë rrëfime shumë pozitive për përvojat e tyre.

Sondazhet e opinionit publik në Shqipëri, përfshirë Barometrin e Sigurisë së Shqipërisë, tregojnë se pikëpamjet ndaj Kinës mbeten kryesisht neutrale, megjithëse perceptimet pozitive janë rritur lehtë vitet e fundit.

NdĂ«rkohĂ«, pavarĂ«sisht mungesĂ«s sĂ« bashkĂ«punimit institucional nĂ« KosovĂ«, studentĂ« individualĂ« – shpesh nga diaspora e shpĂ«rndarĂ« nĂ« EvropĂ« dhe AmerikĂ«n e Veriut – kanĂ« gjetur rrugĂ«n drejt KinĂ«s dhe ndajnĂ« pĂ«rvojat e tyre me popullsinĂ« e re nĂ« vend.

Vlera Kelmendi, e lindur në Kosovë dhe e migruar në Norvegji, i tha televizionit lokal kosovar ATV, në një intervistë në vitin 2025, se zgjodhi Kinën nga kureshtja, duke përshkruar një përvojë shumë pozitive atje.

Kelmendi, e cila refuzoi të fliste për REL-in, dokumenton jetën e saj në Kinë në llogarinë e saj publike në TikTok me më shumë se 16 mijë ndjekës, duke arritur audienca në Kosovë, ku opinioni publik ndaj Kinës mbetet kryesisht negativ.

Në anën tjetër, ndonëse nuk ka kurse zyrtare kineze në Kosovë, zyrtarët në Institutin Konfuci në Tiranë thanë se kanë vërejtur interes në rritje nga studentët e Kosovës.

“Do tĂ« donim shumĂ« tĂ« shihnim studentĂ« nga Kosova qĂ« tĂ« mĂ«sojnĂ« gjuhĂ«n kineze”, i tha Radios Evropa e LirĂ«, Zheng Baoguo, drejtori i Institutit Konfuci nĂ« TiranĂ«.

“Do tĂ« pĂ«rpiqemi maksimalisht tĂ« krijojmĂ« mundĂ«si pĂ«r ta, nĂ«se ata janĂ« tĂ« gatshĂ«m.”

Më pak se dy orë larg Kosovës, Kadir Ismajli, një student 26-vjeçar nga Maqedonia e Veriut, pati një rrugë shumë më të drejtpërdrejtë drejt Kinës.

Ndërsa fillimisht po kërkonte të studionte diku tjetër, studenti me nacionalitet shqiptar tha se mori një bursë shtetërore kineze për një diplomë master në provincën Yunnan, ku mori ndihmë edhe nga ambasada në procesin e aplikimit.

Ashtu si të tjerët, Ismajli ka ndërtuar një numër ndjekësish në TikTok me më shumë se 31 mijë persona, ku veç tjerash, poston edhe për jetën e tij në Kinë.

“E fillova TikTok-un pĂ«r biznes, por kur shoh diçka interesante kĂ«tu, e postoj”, tha ai.

“NĂ« shtĂ«pi njerĂ«zit mĂ« thonĂ« se nuk e kemi ditur si ishte nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« Kina”.

Gjatë dekadës së fundit, rreth 100 studentë maqedonas kanë studiuar në Kinë përmes programeve gjuhësore dhe programeve të plota të studimit.

Një studim mbi ndikimin kinez nĂ« MaqedoninĂ« e Veriut, i kryer nga organizata Estima me seli nĂ« Shkup, zbuloi se “perceptimi i reputacionit tĂ« KinĂ«s nĂ« MaqedoninĂ« e Veriut Ă«shtĂ« njĂ« tablo e pĂ«rzier qĂ« ka tendencĂ« tĂ« jetĂ« mĂ« pozitive te njerĂ«zit qĂ« kanĂ« pasur pĂ«rvojĂ« dhe ndĂ«rveprim tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« me KinĂ«n dhe aktorĂ«t kinezĂ«â€.

Sipas të dhënave të Estima-s nga viti 2005, numri i bursave kineze për studentët e Maqedonisë së Veriut ka qenë në rritje.

Programet e edukimit të gjuhës kineze po depërtojnë gjithashtu edhe në vendet e tjera të Ballkanit Perëndimor.

Mali i Zi ka pasur një institut Konfuci që nga viti 2015 dhe ka dërguar më shumë se 100 studentë në Kinë gjatë kësaj periudhe, sipas një raporti nga Qendra për Analiza të Politikave Evropiane.

Në Bosnje-Hercegovinë ekziston një marrëveshje formale për shkëmbime arsimore me Kinën dhe programet e financuara nga Kina vazhdojnë të rriten, veçanërisht përmes Universitetit të Sarajevës Lindore, ku më shumë se 170 studentë kanë marrë pjesë në programe shkëmbimi në Kinë.

Mes këtij grupi është edhe Ana Jasarevic, një 23-vjeçare që studionte në departamentin e gjuhës kineze të Universitetit të Sarajevës Lindore.

Ajo kaloi vitin e kaluar në Universitetin e Vuhanit me disa kolegë të tjerë nga fakulteti.

“Kur mbĂ«rritĂ«m, ishte pak tronditje kulturore sepse Ă«shtĂ« krejtĂ«sisht ndryshe”, tha ajo. Pas diplomimit, ajo tani thotĂ« se planifikon tĂ« regjistrohet nĂ« njĂ« program tĂ« nivelit master nĂ« KinĂ«.

“MĂ« pĂ«lqeu atje, megjithĂ«se e kuptoj qĂ« shumĂ« njerĂ«z nuk e pĂ«lqejnĂ« mĂ«nyrĂ«n se si funksionojnĂ«â€, tha ajo. “Kam qenĂ« nĂ« shumĂ« qytete, kam udhĂ«tuar nĂ«pĂ«r vend dhe jam ndier e sigurt kudo”./REL/

↗

Keqpërdorime gjatë procesit të numërimit të votave, Prokuroria nis hetimet edhe në Pejë

✇Abc News
By: ina kashari

Peja është komuna e radhës ku është ndërmarrë aksioni i prokurorisë lokale me në fokus hetimet për keqpërdorime gjatë procesit të numërimit të votave të kandidatëve, brenda subjekteve politike.

Sipas njoftimit zyrtar të prokurorisë, autorizimi i parë për nisjen e hetimeve është lëshuar më 19 janar nga Kryeprokurorja e Prokurorisë Themelore në Pejë, Lumturije Vuçetaj, ndërsa veprimet e mëtejshme po zhvillohen me autorizimet e prokurorëve të caktuar prej saj, në koordinim të ngushtë me Hetimet Rajonale të Policisë së Kosovës.

“Nga dita e sotme ka filluar procesi i intervistimit tĂ« komisionarĂ«ve, me qĂ«llim sqarimin dhe zbardhjes sĂ« plotĂ« tĂ« tĂ« gjitha rrethanave tĂ« kĂ«tij rasti”, thuhet nĂ« njoftimin e ProkurorisĂ«.

Hetimet janë ende në fazën fillestare dhe autoritetet nuk kanë dhënë detaje shtesë lidhur me subjektet apo numrin e personave të përfshirë.

Një ditë më parë, të paktën 65 komisionerë nga komuna e Vitisë janë ndaluar për tu intervistuar në lidhje me dyshimet për keqpërdorime të votave gjatë zgjedhjeve të mbajtura më 28 dhjetor.

Deri më tani ka komisionerë të arrestuar dhe të ndaluar në Prizren, Mitrovicë dhe Malishevë në lidhje me dyshimet për keqpërdorim me votat.

Edhe Prokuroria Themelore e Prishtinës ka autorizuar Policinë që të nisë grumbullimin e provave për manipulim të votave të kandidatëve për deputet në komunën e kryeqytetit.

↗

17 vjeçe, shqiptare e olimpike / Lisa Brunga, historia e krenarisë që vjen nga Kanadaja

✇Abc News
By: xhir jeta

Nga 6 deri më 22 shkurt, Shqipëria do të jetë pjesë e Olimpiadës Dimërore, e përfaqësuar nga ekipi kuqezi i përbërë nga skiatorët Lara Kolturi, Denni Xhepa, Lisa Brunga dhe Samire Dauti.
Mes tyre spikat Lisa Brunga, vetëm 17 vjeçe, një emër që po shkruan histori për sportin shqiptar.

Lisa Brunga, me origjinë nga Lezha, është e para shqiptare nga Kanadaja që merr pjesë në Lojërat Olimpike Dimërore. Ajo është formuar në një nga sistemet më të mira të skive alpine në Amerikën e Veriut, ku që në fëmijëri ka treguar disiplinë të lartë stërvitore dhe rezultate të qëndrueshme në garat FIS.

“GjithmonĂ« kam folur pĂ«r njĂ« potencial real olimpik dhe kjo nuk Ă«shtĂ« rastĂ«si,” shprehet Lisa, duke theksuar se zgjedhja pĂ«r tĂ« pĂ«rfaqĂ«suar ShqipĂ«rinĂ« nuk ka qenĂ« aspak pĂ«r marketing.
Motoja e saj nĂ« pistĂ« Ă«shtĂ« po aq e thjeshtĂ« sa frymĂ«zuese: “Skijo shpejt dhe shijo shumĂ«.”

“PĂ«rgjegjĂ«sinĂ« morale pĂ«r vendin ma ka dhĂ«nĂ« familja,” thotĂ« ajo.

Familja Brunga, veçanĂ«risht babai i saj, ka qenĂ« mbĂ«shtetja kryesore nĂ« kĂ«tĂ« rrugĂ«tim. “Babai Ă«shtĂ« shok dhe mburojĂ« pĂ«r mua, njohĂ«s dhe menaxhues i emocioneve tĂ« mia,” rrĂ«fen Lisa.
NĂ« studio ishte edhe Anton Brunga, avokat dhe themelues i studios ligjore “Brunga Law” nĂ« Toronto, Kanada, njĂ« zyrĂ« ligjore qĂ«, siç thuhet shpesh nga komuniteti, “flet shqip”. Studio “Brunga Law” numĂ«ron 4 avokatĂ« dhe 9 punonjĂ«s mbĂ«shtetĂ«s, ku 3 prej avokatĂ«ve janĂ« me origjinĂ« shqiptare, duke ofruar ndihmĂ« tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« pĂ«r shqiptarĂ«t nĂ« Ontario./abcnews.al

❌