Bashkimi Evropian po sheh lindjen e një boshti të ri politik, teksa kryeministrja italiane, Giorgia Meloni dhe kancelari gjerman, Friedrich Merz po afrohen gjithnjë e më shumë, në një moment kur aleanca tradicionale franko-gjermane po tregon shenja dobësimi.
Sipas Politico, dy udhëheqësit konservatorë po ndërtojnë një partneritet pragmatik, të bazuar në interesa të përbashkëta për rritjen ekonomike, konkurrueshmërinë industriale, mbrojtjen dhe sigurinë evropiane, si dhe forcimin e lidhjeve transatlantike me SHBA-të.
Afrimi Meloni-Merz vjen në një kohë tensionesh mes Berlinit dhe Parisit, përfshirë mosmarrëveshje mbi tregtinë, politikat industriale dhe projektet e përbashkëta të armatimit.
Këto përçarje kanë hapur hapësirë për Italinë, e cila nën drejtimin e Melonit po kërkon një rol më qendror në vendimmarrjen evropiane, transmeton Telegrafi.
Merz, i cili tradicionalisht ka parë Francën si partnerin kryesor të Gjermanisë, po e konsideron tani Italinë si aleat strategjik për të shtyrë përpara reforma që synojnë uljen e burokracisë në BE, mbrojtjen e industrisë evropiane dhe përballjen me konkurrencën nga Kina dhe SHBA-të.
Takimet e fundit mes dy liderëve në Romë dhe Berlin synojnë koordinimin e qëndrimeve përpara samiteve të ardhshme evropiane, përfshirë Këshillin Evropian, ku pritet të diskutohen politika kyçe për ekonominë dhe sigurinë.
MegjithatĂ«, burime diplomatike theksojnĂ« se kjo aleancĂ« mbetet kryesisht pragmatike, mĂ« shumĂ« njĂ« âmartesĂ« interesiâ sesa njĂ« bashkim ideologjik afatgjatĂ«.
Pavarësisht kësaj, ndikimi i saj mund të jetë vendimtar në riformatimin e ekuilibrave të pushtetit brenda Bashkimit Evropian. /Telegrafi/
Kancelari gjerman Friedrich Merz tĂ« enjten lĂ«shoi njĂ« thirrje zgjimi pĂ«r aleatĂ«t e tij evropianĂ«, duke i nxitur ata tĂ« pĂ«rshtaten shpejt me faktin se rendi i vjetĂ«r botĂ«ror po âshpĂ«rbĂ«het me njĂ« ritĂ«m marramendĂ«sâ.
Merz iu drejtua Forumit Ekonomik Botëror në Davos të Zvicrës, vetëm disa orë pas një kthese të madhe në lidhje me Grenlandën nga presidenti i SHBA-së Donald Trump, i cili tërhoqi kërcënimet e tij për përdorimin e forcës për të marrë kontrollin mbi ishullin Arktik që është pjesë e aleatit të NATO-s, Danimarkës.
Trump tha gjithashtu se do të përmbahej nga vendosja e tarifave shtesë për një grup aleatësh evropianë të NATO-s që kanë kundërshtuar përpjekjen e tij për ta marrë ishullin, e cila do të kishte përfshirë edhe Gjermaninë.
NdĂ«rsa kthesa erdhi si njĂ« lehtĂ«sim i madh pĂ«r udhĂ«heqĂ«sit evropianĂ«, Merz e pĂ«rdori fjalimin e tij nĂ« mbledhjen e politikĂ«bĂ«rĂ«sve dhe elitave tĂ« biznesit pĂ«r tĂ« pĂ«rcjellĂ« mesazhin se bota ka hyrĂ« nĂ« ânjĂ« kohĂ« tĂ« politikĂ«s sĂ« fuqive tĂ« mĂ«dhaâ.
Pushtimi i UkrainĂ«s nga Rusia shĂ«noi fillimin e ânjĂ« epoke tĂ« re, por ndryshimi Ă«shtĂ« shumĂ« mĂ« i thellĂ«â, tha udhĂ«heqĂ«si gjerman.
âKina, me largpamĂ«si strategjike, Ă«shtĂ« futur nĂ« radhĂ«t e fuqive tĂ« mĂ«dhaâ, tha Merz.
âPozicioni kryesor global i Shteteve tĂ« Bashkuara po sfidohet dhe Uashingtoni po reagon duke riformĂ«suar rrĂ«njĂ«sisht politikĂ«n e saj tĂ« jashtme dhe tĂ« sigurisĂ«â.
Rendi i ri botĂ«ror, tha Merz, Ă«shtĂ« ândĂ«rtuar mbi pushtet, mbi forcĂ« dhe kur bĂ«het fjalĂ« pĂ«r tĂ«, me forcĂ«. Nuk Ă«shtĂ« njĂ« vend komodâ.
Por Merz, i cili udhĂ«heq ekonominĂ« mĂ« tĂ« madhe tĂ« EvropĂ«s, theksoi gjithashtu se bota nuk ishte ânĂ« mĂ«shirĂ«â tĂ« rendit tĂ« ri, duke u bĂ«rĂ« thirrje partnerĂ«ve evropianĂ« tĂ« ngushtojnĂ« radhĂ«t dhe tĂ« rrisin bashkĂ«punimin pĂ«r tĂ« rritur aftĂ«sitĂ« mbrojtĂ«se dhe konkurrencĂ«n ekonomike nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« mbizotĂ«rojnĂ«.
âNe kemi njĂ« zgjedhje. Ne mund ta formĂ«sojmĂ« tĂ« ardhmen. PĂ«r tĂ« pasur sukses, duhet tĂ« pĂ«rballemi me realitete tĂ« ashpra dhe tĂ« hartojmĂ« kauzĂ«n tonĂ« me realizĂ«m tĂ« qartĂ«â.
ââŠLe tĂ« mbajmĂ« mend, forca jonĂ« mĂ« e madhe mbetet aftĂ«sia pĂ«r tĂ« ndĂ«rtuar partneritete dhe aleanca midis tĂ« barabartĂ«ve bazuar nĂ« besim dhe respekt tĂ« ndĂ«rsjellĂ«.â
NdĂ«rsa duke iu referuar âtrazirave tĂ« fundit gjeopolitikeâ, Merz pĂ«rshĂ«ndeti kthesĂ«n e Trump pĂ«r GrenlandĂ«n, duke thĂ«nĂ« âkjo Ă«shtĂ« rruga e duhur pĂ«r tĂ« ecurâ.
Gjermania mbështet bisedimet midis Danimarkës, Grenlandës dhe SHBA-së, theksoi Merz, pasi Trump la të kuptohej për një marrëveshje të mundshme mbi Groenlandën pas bisedimeve me Sekretarin e NATO-s Mark Rutte të mërkurën në mbrëmje.
Por Merz nuk u tërhoq nga mbështetja e tij për integritetin territorial të Grenlandës.
âĂdo kĂ«rcĂ«nim pĂ«r tĂ« pĂ«rvetĂ«suar territorin evropian me forcĂ« do tĂ« ishte i papranueshĂ«m. Dhe zonja dhe zotĂ«rinj, tarifat e reja do tĂ« minonin gjithashtu themelet e marrĂ«dhĂ«nieve transatlantikeâ, tha ai.
MegjithatĂ«, ai pranoi se aleatĂ«t evropianĂ« âduhet tĂ« bĂ«jnĂ« mĂ« shumĂ« pĂ«r tĂ« siguruar veriun e lartĂ« si NATOâ dhe u zotua se Gjermania do tĂ« rriste pĂ«rfshirjen e saj nĂ« mbrojtjen e rajonit tĂ« Arktikut.
âNe do ta mbrojmĂ« DanimarkĂ«n, GrenlandĂ«n, veriun, nga kĂ«rcĂ«nimi qĂ« paraqet Rusia. Ne do tâi pĂ«rmbahemi parimeve mbi tĂ« cilat Ă«shtĂ« themeluar partneriteti transatlantik, pĂ«rkatĂ«sisht sovranitetit dhe integritetit territorialâ.
Kancelari gjerman Friedrich Merz të enjten lëshoi një thirrje zgjimi për aleatët e tij evropianë, duke i nxitur ata të përshtaten shpejt me faktin se rendi i vjetër botëror po "shpërbëhet me një ritëm marramendës".
Merz iu drejtua Forumit Ekonomik Botëror në Davos të Zvicrës, vetëm disa orë pas një kthese të madhe në lidhje me Grenlandën nga presidenti i SHBA-së Donald Trump, i cili tërhoqi kërcënimet e tij për përdorimin e forcës për të marrë kontrollin mbi ishullin Arktik që është pjesë e aleatit të NATO-s, Danimarkës.
Trump tha gjithashtu se do të përmbahej nga vendosja e tarifave shtesë për një grup aleatësh evropianë të NATO-s që kanë kundërshtuar përpjekjen e tij për ta marrë ishullin, e cila do të kishte përfshirë edhe Gjermaninë.
Ndërsa kthesa erdhi si një lehtësim i madh për udhëheqësit evropianë, Merz e përdori fjalimin e tij në mbledhjen e politikëbërësve dhe elitave të biznesit për të përcjellë mesazhin se bota ka hyrë në "një kohë të politikës së fuqive të mëdha".
Pushtimi i Ukrainës nga Rusia shënoi fillimin e "një epoke të re, por ndryshimi është shumë më i thellë", tha udhëheqësi gjerman.
"Kina, me largpamësi strategjike, është futur në radhët e fuqive të mëdha", tha Merz.
"Pozicioni kryesor global i Shteteve të Bashkuara po sfidohet dhe Uashingtoni po reagon duke riformësuar rrënjësisht politikën e saj të jashtme dhe të sigurisë".
Rendi i ri botëror, tha Merz, është "ndërtuar mbi pushtet, mbi forcë dhe kur bëhet fjalë për të, me forcë. Nuk është një vend komod".
Por Merz, i cili udhëheq ekonominë më të madhe të Evropës, theksoi gjithashtu se bota nuk ishte "në mëshirë" të rendit të ri, duke u bërë thirrje partnerëve evropianë të ngushtojnë radhët dhe të rrisin bashkëpunimin për të rritur aftësitë mbrojtëse dhe konkurrencën ekonomike në mënyrë që të mbizotërojnë.
"Ne kemi një zgjedhje. Ne mund ta formësojmë të ardhmen. Për të pasur sukses, duhet të përballemi me realitete të ashpra dhe të hartojmë kauzën tonë me realizëm të qartë".
"...Le të mbajmë mend, forca jonë më e madhe mbetet aftësia për të ndërtuar partneritete dhe aleanca midis të barabartëve bazuar në besim dhe respekt të ndërsjellë."
NdĂ«rsa duke iu referuar âtrazirave tĂ« fundit gjeopolitikeâ, Merz pĂ«rshĂ«ndeti kthesĂ«n e Trump pĂ«r GrenlandĂ«n, duke thĂ«nĂ« "kjo Ă«shtĂ« rruga e duhur pĂ«r tĂ« ecur".
Gjermania mbështet bisedimet midis Danimarkës, Grenlandës dhe SHBA-së, theksoi Merz, pasi Trump la të kuptohej për një marrëveshje të mundshme mbi Groenlandën pas bisedimeve me Sekretarin e NATO-s Mark Rutte të mërkurën në mbrëmje.
Por Merz nuk u tërhoq nga mbështetja e tij për integritetin territorial të Grenlandës.
"Ădo kĂ«rcĂ«nim pĂ«r tĂ« pĂ«rvetĂ«suar territorin evropian me forcĂ« do tĂ« ishte i papranueshĂ«m. Dhe zonja dhe zotĂ«rinj, tarifat e reja do tĂ« minonin gjithashtu themelet e marrĂ«dhĂ«nieve transatlantike", tha ai.
Megjithatë, ai pranoi se aleatët evropianë "duhet të bëjnë më shumë për të siguruar veriun e lartë si NATO" dhe u zotua se Gjermania do të rriste përfshirjen e saj në mbrojtjen e rajonit të Arktikut.
"Ne do ta mbrojmë Danimarkën, Grenlandën, veriun, nga kërcënimi që paraqet Rusia. Ne do t'i përmbahemi parimeve mbi të cilat është themeluar partneriteti transatlantik, përkatësisht sovranitetit dhe integritetit territorial". /Telegrafi/
Policia gjermane ka arrestuar tre persona në një hangar aeroplanësh ku ndodhej aeroplani privat i kancelarit Friedrich Merz në Gjermaninë perëndimore.
Dy gra dhe një burrë i moshës 23, 28 dhe 56 vjeç besohet se kanë kërkuar të dëmtojnë aeroplanin, thanë prokurorët në qytetin e lindjes së Merz, Arnsberg, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
Ata u arrestuan për shkelje të pronës pasi fituan qasje të paautorizuar në aeroportin Arnsberg-Menden gjatë natës.
Merz, i cili mori detyrën majin e kaluar, është një pilot i apasionuar dhe jeton në Arnsberg, rreth 400 kilometra në jugperëndim të Berlinit.
Oficerët e policisë dyshuan kur një shofer kërkoi udhëzime për një aeroport në zonë.
Ai u identifikua më vonë si një aktivist i njohur i krahut të majtë dhe policia e ktheu vëmendjen e saj në aeroportin ku ndodhej aeroplani i Merz, duke çuar në arrestimin e tre shtetasve gjermanë.
NjĂ« grup i quajtur âResistance Collectiveâ ka marrĂ« pĂ«rgjegjĂ«sinĂ« pĂ«r komplotin e tentuar, duke thĂ«nĂ« se kishte âtentuar tĂ« ulte nĂ« tokĂ« aeroplanin privat tĂ« Friedrich Merz si pjesĂ« e njĂ« protesteâ. /Telegrafi/
Kancelari i Gjermanisë, Friedrich Merz, ka folur në Davos duke theksuar zhvillimet e fundit në Grenlandë, përfshirë tërheqjen e Donald Trump nga kërcënimet e tij për të marrë Grenlandën me anë të shtrëngimit.
"Unë i mirëpres komentet e presidentit Trump nga mbrëmja e kaluar", tha Merz, transmeton Telegrafi.
"Kjo Ă«shtĂ« rruga e duhur pĂ«r tĂ« vepruar, sepse çdo kĂ«rcĂ«nim pĂ«r tĂ« pĂ«rvetĂ«suar territorin evropian me forcĂ« do tĂ« ishte i papranueshĂ«mâ, shtoi kancelari gjerman.
âNĂ«se SHBA-tĂ« do tĂ« vendosnin tarifa ndĂ«shkuese mbi GrenlandĂ«n, pĂ«rgjigja e EvropĂ«s do tĂ« ishte e bashkuar, e qetĂ«, e matur dhe e vendosur", theksoi Merz.
Ndryshe, Trump prej muajsh pati paralajmëruar marrjen e kontrollit mbi Grenlandën duke mos përjashtuar edhe përdorimin e forcës ushtarake, megjithatë në Davos ka qartësuar deklaratën duke thënë se nuk do të përdor forcë SHBA.
Ashtu si me shumë marrëdhënie të dështuara, ka qenë një histori debatesh, tensionesh të pathënë dhe përpjekjesh për të ruajtur pamjen në opinion që kur Donald Trump u rikthye në Shtëpinë e Bardhë një vit më parë, shkruan Politico.
Por për shumë qeveri evropiane, përfshirë aleatët më të vjetër dhe më besnikë të Amerikës, kërcënimi i Trump për tarifa ndëshkuese kundër kujtdo që përpiqet ta ndalojë atë të marrë Grenlandën ishte pika e fundit. Divorci, besojnë ata, tani është i pashmangshëm, transmeton Telegrafi.
Në privatësi, zyrtarët e zhgënjyer evropianë e përshkruajnë nxitimin e Trump për të aneksuar territorin sovran danez si "të çmendur" dhe "të çmendur", duke pyetur nëse ai është i zënë në "modën e tij të luftëtarit" pas aventurës së tij në Venezuelë - dhe duke thënë se ai meriton hakmarrjen më të ashpër të Evropës për atë që shumë e shohin si një "sulm" të qartë dhe të paprovokuar kundër aleatëve në anën tjetër të Atlantikut.
"Mendoj se perceptohet si një hap shumë larg", tha një diplomat evropian, i cili, si të tjerët, iu dha anonimiteti për të folur sinqerisht.
"Evropa është kritikuar për dobësinë kundër Trump. Ka njëfarë të vërtete në këtë, por ka vija të kuqe", shtoi ai.
Zyrtarët e lartë evropianë besojnë gjithnjë e më shumë se është koha të përballen me të vërtetën se Amerika e Trump nuk është më një partner tregtar i besueshëm, aq më pak një aleat i besueshëm sigurie, dhe të shikojnë urgjentisht drejt së ardhmes.
"Ka një ndryshim në politikën e SHBA-së dhe në shumë mënyra është i përhershëm", sipas një zyrtari të lartë me një qeveri evropiane.
"Të presësh nuk është zgjidhje. Ajo që duhet bërë është një lëvizje e rregullt dhe e koordinuar drejt një realiteti të ri", shtoi ai.
Ky koordinim ka filluar tashmë, ashtu si edhe biseda e madhe rreth asaj që vjen më pas.
Përveç një ndryshimi të madh në qasjen e Shteteve të Bashkuara, ky proces duket se ka të ngjarë të përfundojë në një riformësim radikal të Perëndimit, që do të përmbyste ekuilibrin global të fuqisë.
Implikimet variojnë nga dëmi ekonomik transatlantik ndërsa tensionet tregtare rriten, deri te rreziqet e sigurisë ndërsa Evropa përpiqet të mbrohet pa ndihmën amerikane përpara se të jetë plotësisht e gatshme ta bëjë këtë.
Ka të ngjarë të ketë kosto edhe për Shtetet e Bashkuara, siç është aftësia e saj për të projektuar fuqi të fortë në Afrikë dhe Lindjen e Mesme pa qasje në rrjetin e bazave, pistave të avionit dhe mbështetjes logjistike që Evropa aktualisht ofron. Një e ardhme pas SHBA-së
Krahas të gjitha diskutimeve për hakmarrje duke synuar tregtinë e SHBA-së, diplomatët dhe zyrtarët qeveritarë në kryeqytetet kombëtare po shqyrtojnë gjithashtu se çfarë mund të sjellë një ndarje afatgjatë nga Uashingtoni.
Për shumicën, perspektiva është e dhimbshme, duke i dhënë fund 80 viteve të bashkëpunimit paqësor, mbështetjes së ndërsjellë dhe tregtisë fitimprurëse dhe duke i dhënë një goditje vdekjeprurëse NATO-s në formën e saj aktuale.
Shumë qeveri duan të shpëtojnë atë që munden, ndërsa udhëheqësja e djathtë ekstreme e Italisë, Giorgia Meloni, po përpiqet të rindërtojë marrëdhëniet.
Por për disa zyrtarë qeveritarë, një e ardhme pas SHBA-së për aleatët perëndimorë nuk është e vështirë të imagjinohet.
Për fillestarët, shtetet evropiane, përfshirë ato që nuk janë në BE si Britania dhe Norvegjia, kanë kaluar pjesën më të madhe të mandatit të dytë të Trump duke punuar në një grup gjithnjë e më efektiv që tashmë vepron pa Amerikën: i ashtuquajturi koalicion i të gatshmëve për të mbështetur Ukrainën.
Këshilltarët e sigurisë kombëtare nga 35 qeveri janë në kontakt të rregullt, duke u takuar shpesh në internet dhe personalisht, si dhe duke bashkëvepruar përmes mesazheve më pak formale.
Ata janë mësuar të kërkojnë zgjidhje shumëpalëshe në një botë ku Trump është një pjesë e madhe e problemit. Nivelet e besimit në këto qarqe janë përgjithësisht të larta, sipas njerëzve të njohur me mënyrën se si funksionon grupi.
As nuk është vetëm në nivelin e zyrtarëve: Udhëheqësit kombëtarë vetë po i përveshin mëngët dhe po punojnë në grupime të reja intime.
Udhëheqës, përfshirë Keir Starmer të Mbretërisë së Bashkuar, Emmanuel Macron të Francës dhe Friedrich Merz të Gjermanisë, si dhe Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, Alexander Stubb të Finlandës dhe Meloni të Italisë, shkëmbejnë rregullisht mesazhe me njëri-tjetrin - shpesh në të njëjtin grup bisedash.
Udhëheqësve që shkëmbejnë mesazhe
Gjatë vitit të kaluar, ata kanë zhvilluar një rutinë të mirë-stërvitur të shkëmbimit të mesazheve sa herë që Trump bën diçka të egër dhe potencialisht të dëmshme.
"Kur gjërat fillojnë të lëvizin shpejt, është e vështirë të bësh koordinimin, dhe ky grup [bisedë] është me të vërtetë efektiv. Të tregon shumë për marrëdhëniet personale dhe sa të rëndësishme janë ato", tha një person i njohur me marrëveshjen.
Marrëveshja "joformale, por aktive" njihet si Grupi i Uashingtonit, sipas grupit të udhëheqësve evropianë që vizituan Shtëpinë e Bardhë me presidentin e Ukrainës, Volodymyr Zelensky, gushtin e kaluar.
Qasja e tyre gjatë vitit të kaluar ka qenë kryesisht të ruajnë qetësinë dhe të reagojnë ndaj veprimeve të tij politike, në vend që të bien pre e fjalëve të tij provokuese.
Ky etos ka nxitur procesin e paqes në Ukrainë, me koalicionin e të gatshmëve që po mbyll një kornizë për një plan paqeje në të cilin SHBA-të janë të nënshkruara - duke përfshirë garancitë amerikane të sigurisë për Ukrainën. Kjo shënon një arritje të rëndësishme duke pasur parasysh se Trump më parë përjashtoi mundësinë që ushtria amerikane të luante një rol.
Por nervozizmi i Trump mbi Grenlandën tani ka ndryshuar ekuilibrin.
Ka ikur qasja e butë ndaj kërcënimeve të presidentit amerikan. Edhe Starmer, zakonisht udhëheqësi më i kujdesshëm, e quajti kërcënimin e presidentit për tarifa si "të gabuar", duke përfshirë, me sa duket, edhe në një telefonatë të drejtpërdrejtë me Trump të dielën.
Kriza e Grenlandës i ka përqendruar mendjet në pyetjen se si të ecet përpara pa Amerikën në krah.
"Koalicioni i të gatshmëve filloi duke u përqendruar në Ukrainë", tha një diplomat tjetër.
"Por ka krijuar lidhje shumë të ngushta midis disa prej njerëzve kryesorë në kryeqytete. Ata kanë ndërtuar besim dhe gjithashtu aftësi për të punuar së bashku. Ata e njohin njëri-tjetrin me emër dhe është e lehtë të kontaktosh dhe të dërgosh mesazhe", shtoi ai.
Kush ka nevojë për NATO-n, gjithsesi?
Ky format mund të bëhet potencialisht vendi i mbjelljes për një aleancë të re sigurie në një epokë kur SHBA-të nuk e mbështesin më NATO-n dhe sigurinë evropiane.
Një marrëveshje e re nuk do të përjashtonte bashkëpunimin me Amerikën, por as nuk do ta merrte atë si të mirëqenë.
Gjithashtu në bisedat me tekst me udhëheqësit e Grupit të Uashingtonit është vetë Zelensky, i cili sjell një ide tjetër interesante në përzierje.
Ukraina është padyshim vendi më i militarizuar midis atyre që përfaqësohen, me një ushtri të madhe, një industri shumë të sofistikuar prodhimi dronësh dhe më shumë ekspertizë në realitetet e luftimit të një lufte sesa kushdo tjetër.
Ndërsa Ukraina ka kërkuar prej kohësh anëtarësim në NATO, kjo tani duket më pak si një çmim sesa dikur, pasi premtimet e Amerikës për të mbështetur çdo garanci sigurie bëhen më pak bindëse çdo ditë.
Nëse fuqia ushtarake e Ukrainës do të përfshihej, kur t'i shtohej asaj të Francës, Gjermanisë, Polonisë dhe Mbretërisë së Bashkuar, ndër të tjera, fuqia e armatosur potenciale e koalicionit të të gatshmëve do të ishte e gjerë dhe do të përfshinte si shtete bërthamore ashtu edhe jo-bërthamore.
Edhe pse nevoja e Evropës për të mbrojtur veten me më pak mbështetje amerikane është një temë e vjetër bisede, ditët e fundit kanë parë një mori iniciativash dhe titujsh nga Brukseli. Zyrtarisht, BE-ja ka vendosur të jetë në gjendje të mbrojë veten deri në vitin 2030.
Komisioneri Evropian i Mbrojtjes, Andrius Kubilius, një javë më parë propozoi një ushtri të përhershme të BE-së me 100,000 personel dhe ringjalli idenë e një Këshilli Evropian të Sigurisë me rreth 12 anëtarë, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar. Von der Leyen premtoi një Strategji të re Evropiane të Sigurisë, megjithëse ende nuk janë dhënë pak detaje.
Ekziston një marrëveshje e gjerë se këto biseda rreth një arkitekture të re evropiane të sigurisë duhet të ndodhin, dhe shpejt. Udhëheqësit e BE-së do të takohen personalisht për një samit emergjent në ditët në vijim për të kalibruar një përgjigje ndaj kërcënimeve të Trump për Grenlandën, megjithëse diskutimi mund të shkojë shumë më gjerë se kaq.
Me Trump që pritet të marrë pjesë në Forumin Ekonomik Botëror në Davos, ekziston gjithashtu mundësia e bisedimeve ballë për ballë midis palëve evropiane dhe amerikane.
Pasi foli me Merz, Macron, Starmer dhe shefin e NATO-s, Mark Rutte, von der Leyen tha të dielën se evropianët do të "qëndrojnë të vendosur" në angazhimin e tyre për të mbrojtur Grenlandën.
"Ne do t'i përballemi këtyre sfidave ndaj solidaritetit tonë evropian me qëndrueshmëri dhe vendosmëri", tha ajo.
Duke pasur parasysh momentin aktual, do të kërkohet edhe pak mendim krijues. /Telegrafi/
Në fillim të vitit, burrat gjermanë të moshës 18 vjeç filluan të merrnin një pyetësor të detyrueshëm, që regjistronte përshtatshmërinë e tyre për shërbimin ushtarak sipas një ligji të miratuar muajin e kaluar.
Bashkimi me ushtrinë është vullnetar për momentin, por ligji i lejon qeverisë të prezantojë shërbimin e detyrueshëm për të përmbushur qëllimin e saj për të ndërtuar atë që ajo thotë se do të jetë ushtria më e fortë në Evropë, për herë të parë që nga Lufta e Dytë Botërore.
NĂ« nĂ«ntorin e kaluar, personeli aktiv nĂ« detyrĂ« ishte 184,000 trupa, njĂ« rritje prej 2,500 qĂ« nga maji, kur kancelari Friedrich Merz i tha pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« parlamentit se ushtria, ose Bundeswehr, âduhet tĂ« bĂ«het ushtria mĂ« e fortĂ« konvencionale e EvropĂ«sâ.
âĂshtĂ« mĂ« e madhja qĂ« kanĂ« pasur pĂ«r njĂ« kohĂ« shumĂ« tĂ« gjatĂ« dhe Ă«shtĂ« tashmĂ« forca mĂ« e fortĂ« qĂ« kemi pasur qĂ« nga viti 2021â, tha pĂ«r Al Jazeera, Timo Graf, njĂ« studiues i lartĂ« nĂ« QendrĂ«n Bundeswehr tĂ« HistorisĂ« Ushtarake dhe Shkencave Sociale nĂ« Potsdam.
Qeveria po josh anëtarët e shërbimit vullnetar me kontrata 23-mujore, me paga dhe përfitime bujare. Këto kontrata mund të zgjaten më pas deri në shërbim profesional të pacaktuar, transmeton Telegrafi.
"Paga është 2,600 euro (3,000 dollarë), dhe për shkak se strehimi është falas, sigurimi mjekësor është falas, ata do të përfundojnë duke pasur diçka si 2,300 euro (2,700 dollarë) pas taksave dhe zbritjeve. Janë shumë para për të rinjtë", tha Graf.
Gjermania është zotuar në NATO për të arritur 260,000 personel aktiv deri në vitin 2035 dhe për të dyfishuar rezervistët e saj në 200,000. Kjo do ta sillte atë afër ushtrisë prej gjysmë milioni ushtarësh që kishte në fund të Luftës së Ftohtë. Lajmi e ka shqetësuar Moskën.
"Qeveria e re e Gjermanisë po përshpejton përgatitjet për një përballje ushtarake në shkallë të plotë me Rusinë", tha ambasadori i Rusisë në Gjermani, Sergey Nechayev, për portalin gjerman të lajmeve Apolut në një intervistë muajin e kaluar.
Megjithatë, nga pikëpamja gjermane, është refuzimi i Rusisë për t'u tërhequr nga Ukraina që ka nxitur vullnetin politik për të shpenzuar 108 miliardë euro (125 miliardë dollarë) për të rindërtuar forcat e armatosura këtë vit, ekuivalente me 2.5 përqind të produktit të brendshëm bruto (GDP), dhe më shumë se dyfishi i buxhetit të vitit 2021 prej 48 miliardë eurosh (56 miliardë dollarë).
"Vetëm brenda një viti, kemi kaluar nga 58 përqind në 65 përqind mbështetje për një rritje të shpenzimeve për mbrojtjen", tha Graf.
Deri në vitin 2030, Gjermania do të shpenzojë 3.5 përqind të GDP-së së saj për mbrojtje.
Sipas një sondazhi të dhjetorit nga Politbarometer, një sondazh zgjedhor dhe program televiziv gjerman, tetë nga 10 gjermanë tani janë të bindur se presidenti rus Vladimir Putin nuk është serioz në lidhje me ndjekjen e një marrëveshjeje paqeje në luftën në Ukrainë, dhe shumë kanë filluar t'u besojnë paralajmërimeve të zyrtarëve të inteligjencës se Rusia planifikon ta zgjerojë përfundimisht luftën e saj në vendet e NATO-s.
Viti "2029 është paraqitur si një datë e mundshme për Rusinë për të sulmuar NATO-n, dhe kjo është bërë data e referencës për njerëzit", tha Graf.
"Mund të shohim gjatë katër viteve të fundit të kësaj lufte se kemi ecur në gjumë, duke mos e kuptuar seriozitetin e situatës. E ardhmja e Evropës është në lojë këtu", shtoi ai.
Gjermanët humbin besimin në SHBA-në e Trumpit
Perceptimi i kërcënimit nga Rusia është vetëm njëra anë e ekuacionit. Shoqëria gjermane e ka gjetur humbjen e besimit në Shtetet e Bashkuara gjatë vitit të kaluar po aq transformuese.
Një sondazh i kryer nga kanali shtetëror ZDF në qershor 2025 i pyeti gjermanët: "A do të vazhdojnë SHBA-të të garantojnë sigurinë e Evropës si pjesë e NATO-s?" Shtatëdhjetë e tre përqind thanë jo. Deri në dhjetor, kjo shumicë ishte rritur në 84 përqind.
Nëntë nga 10 gjermanë tani e shohin ndikimin politik të SHBA-së në Evropë si të dëmshëm, duke pasur frikë nga inkurajimi i hapur i partive të ekstremit të djathtë, miqësore me Rusinë, siç ndodhi në zgjedhjet federale të Gjermanisë në shkurt të vitit të kaluar.
Strategjia e SigurisĂ« KombĂ«tare e presidentit tĂ« SHBA-sĂ«, Donald Trump, e publikuar nĂ«ntorin e kaluar, i mĂ«soi EvropĂ«s se ajo pĂ«rballet me âzhdukje qytetĂ«rimiâ, pĂ«r shkak tĂ« rregullimit tĂ« tepĂ«rt nga Brukseli dhe âpolitikave tĂ« migracionit qĂ« po transformojnĂ« kontinentin dhe po krijojnĂ« konflikte, censurĂ« tĂ« fjalĂ«s sĂ« lirĂ« dhe shtypje tĂ« opozitĂ«s politike, ulje tĂ« lindjeve dhe humbje tĂ« identiteteve kombĂ«tare dhe vetĂ«besimitâ â pozicione nativiste tĂ« mbajtura nga e djathta ekstreme e EvropĂ«s.
âAta e kanĂ« kuptuar, Trump nuk ka asnjĂ« interes tĂ« ndihmojĂ« GjermaninĂ« fareâ, tha gjenerali Ben Hodges, i cili dikur komandonte forcat amerikane nĂ« EvropĂ«.
âStrategjia e SigurisĂ« KombĂ«tare ishte e tmerrshme, ishte njĂ« gisht i mesĂ«m gjigant nga Trump drejt EvropĂ«sâ, i tha ai Al Jazeera-s.
Gjermanët kanë kaq pak besim te Uashingtoni, sa gjashtë nga 10 nuk i besojnë më as pengesës bërthamore të SHBA-së, dhe tre të katërtat do të donin ta shihnin atë të zëvendësuar me një pengesë anglo-franceze.
âNjerĂ«zit qĂ« e vlerĂ«sojnĂ« NATO-n dhe ata qĂ« janĂ« pro-BE-sĂ« pajtohen me idenĂ« e njĂ« NATO-je evropianeâ, tha Graf.
âGjermanĂ«t ende e vlerĂ«sojnĂ« NATO-n si njĂ« organizatĂ« mbrojtĂ«se, por ata nuk u besojnĂ« amerikanĂ«ve qĂ« tĂ« luajnĂ« rolin e tyre nĂ« NATO, dhe ata mbĂ«shtesin idenĂ« e njĂ« NATO-je evropianeâ, shtoi ai.
Graf tha se sondazhet e Bundeswehr treguan se mbështetja për një ushtri evropiane, gjithmonë e dyshimtë në Gjermani, për sigurinë e së cilës NATO u ndërtua posaçërisht në vitin 1949, u rrit vitin e kaluar me 10 pikë në 57 përqind.
A do ta kryejë Gjermania punën?
Premtimi i Merz nuk është i ri. Paraardhësi i tij, socialdemokrati Olaf Scholz, kishte premtuar gjithashtu të ndërtonte ushtrinë më të fortë të Evropës në vitin 2022, vitin kur Rusia nisi pushtimin e saj të plotë të Ukrainës.
Por, megjithëse Scholz arriti që parlamenti të miratonte një rritje të vetme prej 120 miliardë dollarësh në shpenzimet e mbrojtjes, paratë shtesë filluan të rrjedhin vetëm më vonë, në vitin 2024.
Qeveria e Scholz në atë kohë fajësoi procedurat burokratike, por disa besojnë se kishte edhe pengesa kulturore.
"Bundeswehr nuk u perceptua pozitivisht dhe, për këtë arsye, askush me mendje të shëndoshë nuk do ta zgjidhte atë si karrierë. Pra, atëherë do të ishte një gjë më specifike për t'u bërë, ndoshta më shumë për njerëzit në anën e djathtë të spektrit politik", tha për Al Jazeera, Minna Alander, një bashkëpunëtore në Qendrën për Analizën e Politikave Evropiane e specializuar në siguri dhe mbrojtje.
"Gjermanët e arsimuar mirë, gjermanët më të vjetër, u rritën duke dëgjuar se sa e tmerrshme ishte Gjermania naziste", tha gjenerali Hodges, i cili tani jeton në Gjermani.
âDhe pĂ«r gjermanĂ«t e moshuar qĂ« ishin fĂ«mijĂ« gjatĂ« luftĂ«s, makthi mĂ« i keq pĂ«r ta do tĂ« ishte njĂ« luftĂ« me RusinĂ«, ose pa Shtetet e Bashkuaraâ, shtoi ai.
Por perceptimet kanĂ« ndryshuar me shpejtĂ«si qĂ« nga viti 2022. Merz erdhi nĂ« pushtet duke dĂ«nuar si MoskĂ«n ashtu edhe Uashingtonin, duke kĂ«rkuar âpavarĂ«siâ nga SHBA-ja.
Në kohën kur ai mori detyrën, parlamenti kishte miratuar tashmë një pezullim të kufijve kushtetues të deficitit për t'i dhënë atij një rritje të madhe dhe të përhershme të shpenzimeve të mbrojtjes. Muajin e kaluar, parlamenti miratoi afërsisht 60 miliardë dollarë në prokurime të mbrojtjes.
âNe kurrĂ« nuk mbĂ«shtetemi nĂ« proceset evropianeâ
Analistët besojnë se narrativat pro-Kremlin do të vazhdojnë të kërkojnë të shfrytëzojnë çdo skepticizëm latent që ekziston.
âNdjeshmĂ«ria ndaj rekrutimit Ă«shtĂ« diçka qĂ« rusĂ«t po e paketojnĂ« nĂ« narrativat e tyre propagandistike pĂ«r shumĂ« shoqĂ«ri nĂ« EvropĂ«â, tha Victoria Vdovychenko, njĂ« eksperte e luftĂ«s hibride nĂ« QendrĂ«n pĂ«r GjeopolitikĂ« tĂ« Universitetit tĂ« Kembrixhit.
âGjermania Ă«shtĂ« njĂ« prej tyre, kĂ«shtu qĂ« nĂ« thelb, do tĂ« shihni njĂ« rritje tĂ« lajmeve nĂ« lidhje me sa keq Ă«shtĂ« qĂ« gjermanĂ«t po dĂ«rgojnĂ« fĂ«mijĂ« pĂ«r t'u vrarĂ«â, i tha ajo Al Jazeera-s.
Ajo është gjithashtu e kujdesshme për kohën që do të duhet që paratë dhe vullneti politik të përkthehen në kapacitet industrial dhe forcë.
Scholz u zotua të krijojë një brigadë për të mbrojtur hendekun Suwalki, një qafë të cenueshme toke lituaneze e vendosur midis Bjellorusisë dhe Kaliningradit, një territor i mbajtur nga Rusia në Detin Baltik, por rekrutimi, trajnimi dhe pajisja e saj është ende në proces.
"Ne nuk jemi njerëz budallenj, kështu që nuk mbështetemi kurrë në proceset evropiane, idenë se kushdo do të vijë si zot për të na ndihmuar. Ne e kuptojmë patjetër, është populli ynë ai që do të jetë gjithmonë në ballë", tha Vdovychenko, e cila është ukrainase. /Telegrafi/
Kancelari gjerman Friedrich Merz tha të martën se regjimi iranian po jetonte ditët e tij të fundit, ndërsa presioni mbi Republikën Islamike u rrit për shkak të shtypjes së protestave që thuhet se kanë vrarë qindra njerëz.
âKur njĂ« regjim mund ta mbajĂ« pushtetin vetĂ«m pĂ«rmes dhunĂ«s, atĂ«herĂ« ai Ă«shtĂ« praktikisht i mbaruarâ, u tha Merz gazetarĂ«ve nĂ« Bengaluru gjatĂ« njĂ« vizite nĂ« Indi.
âUnĂ« besoj se tani po dĂ«shmojmĂ« ditĂ«t dhe javĂ«t e fundit tĂ« kĂ«tij regjimiâ, citohet tĂ« ketĂ« thĂ«nĂ« ai, pĂ«rcjell Telegrafi.
UdhĂ«heqĂ«sit e Iranit ânuk kanĂ« legjitimitetâ pasi nuk u zgjodhĂ«n nga populli dhe popullsia tani po ângrihejâ, tha Merz, duke shtuar: âShpresoj se ka njĂ« mĂ«nyrĂ« pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund kĂ«tij konflikti nĂ« mĂ«nyrĂ« paqĂ«soreâ.
Ai tha se Berlini ishte nĂ« kontakt me Shtetet e Bashkuara dhe qeveritĂ« e tjera evropiane me qĂ«llim qĂ« tĂ« siguronte âqĂ« tĂ« mund tĂ« ketĂ« njĂ« tranzicion paqĂ«sor drejt njĂ« qeverie demokratike nĂ« Iranâ.
Të nxitura nga ankesat ekonomike, protestat mbarëkombëtare janë shndërruar në një nga sfidat më të mëdha deri më tani për sistemin teokratik që ka sunduar Iranin që nga Revolucioni Islamik i vitit 1979 që rrëzoi shahun.
Sipas një grupi për të drejtat e njeriut, shtypja e protestave ka shkaktuar të paktën 600 viktima. /Telegrafi/
Dekadat e varësisë e kanë lënë Berlinin në një gjendje të brishtë ekonomike dhe politike.
Nga: Katja Hoyer / The Telegraph Përkthimi: Telegrafi.com
Nuk ka kaluar shumĂ« kohĂ« kur zemĂ«rim tĂ« madh do tĂ« kishte shkaktuar njĂ« politikan i cili do tĂ« fantazonte rrĂ«mbimin e kancelarit gjerman dhe ta quante atĂ«, pos tjerash, âneonazistâ. Kur ish-presidenti rus Dmitry Medvedev bĂ«ri pikĂ«risht kĂ«tĂ« tĂ« dielĂ«n, nuk shkaktoi mĂ« shumĂ« sesa njĂ« dĂ«nim tĂ« shkruar nĂ« mĂ«nyrĂ« formale nga zĂ«dhĂ«nĂ«si i qeverisĂ« gjermane dhe njĂ« indiferencĂ« nga ministri i JashtĂ«m gjerman Johann Wadephul, i cili i quajti komentet e Medvedevit âinteresanteâ.
Incidentet e tilla theksojnĂ« se sa shumĂ« ka ndryshuar marrĂ«dhĂ«nia mes GjermanisĂ« dhe RusisĂ«. Por, ka gjasa qĂ« GjermanisĂ« do tâi duhet shumĂ« mĂ« tepĂ«r kohĂ« pĂ«r ta pĂ«rballur kĂ«tĂ« ndryshim.
Sigurisht, komentet e Medvedevit duhet tĂ« shihen nĂ« kontekst. Kur ai sugjeroi qĂ« ârrĂ«mbimi i neonazistit Merz mund tĂ« ishte njĂ« kthesĂ« e shkĂ«lqyer nĂ« kĂ«tĂ« karnaval ngjarjeshâ, ai po reagonte ndaj kapjes nga ana ShBA-sĂ« e presidentit venezuelas NicolĂĄs Maduro, i cili ka qenĂ« aleat i RusisĂ«. MegjithatĂ«, ai zgjodhi jo vetĂ«m ta veçonte kancelarin Friedrich Merz pĂ«r talljen e tij, por gjithashtu shtoi: âKa edhe arsye pĂ«r ndjekje penale ndaj tij nĂ« Gjermani, prandaj nuk do tĂ« ishte humbje, veçanĂ«risht kur qytetarĂ«t po vuajnĂ« kotâ - njĂ« aluzion pĂ«r çmimet e larta tĂ« energjisĂ« qĂ« kanĂ« prekur GjermaninĂ«, qĂ«kur ajo u shkĂ«put nga lĂ«ndĂ«t djegĂ«se fosile ruse pas pushtimit tĂ« plotĂ« tĂ« UkrainĂ«s nĂ« vitin 2022.
Komentet e Medvedevit zbulojnë dy gjëra. E para është se sa e mërzitur është Rusia për humbjen e Gjermanisë si konsumator energjie dhe partner biznesi, pavarësisht mohimeve të kundërta. Importet gjermane nga Rusia kanë rënë me 95 përqind që nga fillimi i luftës. Berlini tani varet kryesisht nga vendet si Norvegjia dhe ShBA-ja për importet e tij jetike të energjisë. Kjo do të thotë humbje akute e të ardhurave dhe e ndikimit të Moskës në Evropë.
Por, komentet e Medvedevit tregojnĂ« gjithashtu anĂ«n tjetĂ«r tĂ« medaljes. Energjia nĂ« Gjermani Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« e shtrenjtĂ«, e paqĂ«ndrueshme dhe e ndjeshme ndaj sabotazhit. TrashĂ«gimia e viteve tĂ« varĂ«sisĂ« nga Rusia do tĂ« marrĂ« shumĂ« kohĂ« pĂ«r tâu korrigjuar dhe mund tĂ« kĂ«rkojĂ« mĂ« shumĂ« vullnet politik sesa Berlini mund tĂ« korr pĂ«r momentin. Gjermania tani Ă«shtĂ« e ekspozuar ndaj sulmeve nĂ« infrastrukturĂ«n kritike, Ă«shtĂ« njĂ« vend i pakĂ«ndshĂ«m pĂ«r investime nga industritĂ« me konsum tĂ« lartĂ« energjie dhe njĂ« peizazh politikisht i paqĂ«ndrueshĂ«m nĂ« tĂ« cilin marrĂ«dhĂ«nia e ardhshme me RusinĂ« vazhdon tĂ« luajĂ« njĂ« rol kyç.
Kjo flet mĂ« shumĂ« sesa paratĂ«. Gjermania ia shiti RusisĂ« infrastrukturĂ«n kritike tĂ« energjisĂ«, nĂ« tokĂ«n e saj, pĂ«rfshirĂ« objektin e saj mĂ« tĂ« madh pĂ«r ruajtjen e gazit - njĂ« mega-strukturĂ« nĂ«ntokĂ«sore sa mbi 900 fusha futbolli qĂ« ruan mjaftueshĂ«m gaz pĂ«r tĂ« furnizuar dy milionĂ« familje pĂ«r njĂ« vit. âNĂ«nvlerĂ«suam varĂ«sinĂ« dhe rreziqet e sigurisĂ« politike qĂ« buronin nga kjo marrĂ«dhĂ«nieâ, pranoi nĂ« retrospektivĂ«, Norbert Röttgen nga partia konservatore CDU e Merzit.
Gjermania ndaloi importin e gazit nga Rusia: Importet e gazit natyror nga Rusia, në milionë metra kubBurimi: Eurostat
NĂ« fund tĂ« vitit 2022, Gjermania mori kontrollin e rafinerive, depozitave dhe infrastrukturave tĂ« tjera nĂ« vend, qĂ« ishin nĂ« pronĂ«si tĂ« RusisĂ«, por kurrĂ« nuk mund tĂ« rifitojĂ« njohurinĂ« e thellĂ« dhe kuptimin qĂ« Moska ka fituar pĂ«r sistemin gjerman. Tani, Vladimiri Putin mund ta pĂ«rdorĂ« kĂ«tĂ«. U raportua mĂ« herĂ«t kĂ«tĂ« javĂ« se Rusia ka intensifikuar sulmet e fshehta mbi infrastrukturĂ«n gjermane, pĂ«rfshirĂ« objektet energjetike. NdĂ«rkohĂ« qĂ« ministria e Mbrojtjes ka pĂ«rcaktuar RusinĂ« si âkĂ«rcĂ«nimin mĂ« tĂ« madh dhe mĂ« tĂ« menjĂ«hershĂ«m pĂ«r sigurinĂ« e GjermanisĂ«â, nuk ka zgjidhje tĂ« shpejtĂ« pĂ«r boshllĂ«qet e mĂ«dha tĂ« shkaktuara nga vitet e lidhjes sĂ« pakujdesshme me RusinĂ«.
Një tjetër pasojë nga lidhja e dashurisë së Gjermanisë me Rusinë është thjesht kostoja dhe paqëndrueshmëria e furnizimit me energjinë që është riorganizuar me nxitim. Ekonomia e tretë më e madhe në botë importon një shifër marramendëse prej 70 përqind të energjisë që përdor, dhe të gjithë e dinë se sa shumë varet nga kjo ajo që ka mbetur nga industria e saj e ballafaquar me vështirësi. Berlini nuk është në pozicion për të negociuar për çmime ose kushte më të mira.
KonsumatorĂ«t gjermanĂ« paguajnĂ« disa nga çmimet mĂ« tĂ« larta tĂ« energjisĂ« elektrike nĂ« botĂ«, dhe investitorĂ«t e mundshĂ«m janĂ« aq tĂ« zhgĂ«njyer nga kjo situatĂ« saqĂ« shumĂ« prej tyre tĂ«rhiqen. Vitin e kaluar, ArcelorMittal, prodhuesi i dytĂ« mĂ« i madh i çelikut nĂ« botĂ«, refuzoi madje 1.3 miliardĂ« euro subvencione pĂ«r tĂ« prodhuar çelik tĂ« gjelbĂ«r nĂ« Gjermani, duke preferuar investimet ânĂ« vende qĂ« mund tĂ« ofrojnĂ« furnizim tĂ« parashikueshĂ«m dhe konkurrues me energji elektrikeâ, siç u shpreh kompania.
Nga ana tjetër, kombinimi i stagnimit ekonomik dhe kostove të larta për konsumatorët, ushqen tensionet politike në Gjermani. Qeveria e Merzit mund të ketë adoptuar një qëndrim aq optimist saqë ashiqare e zemëron Moskën, por partitë opozitare po e shfrytëzojnë dëshpërimin e njerëzve dhe efektet e dëmshme të pesimizmit ekonomik, për të prezantuar rikthimin e marrëdhënieve më miqësore me Rusinë - si një zgjidhje të thjeshtë për problemet e vendit.
NĂ« veçanti, partia e ekstremit tĂ« djathtĂ«, Alternativa pĂ«r GjermaninĂ« (AfD) - tani partia mĂ« e madhe opozitare qĂ« kryeson nĂ« shumĂ« sondazhe - pĂ«rfiton nga frika dhe presioni i krijuar nga situata. NĂ« manifestin e saj elektoral tĂ« vitit tĂ« kaluar, ajo deklaroi: âSi pasojĂ« e sanksioneve kundĂ«r RusisĂ«, furnizimi i pĂ«rballueshĂ«m me energji nĂ« Gjermani Ă«shtĂ« gjithashtu i rrezikuar rĂ«ndĂ«. PĂ«r kĂ«tĂ« arsye, vendi ynĂ« nuk Ă«shtĂ« mĂ« nĂ« gjendje tĂ« konkurrojĂ«â.
Kjo do tĂ« çonte nĂ« âdeindustrializim dhe varfĂ«rim tĂ« popullit gjermanâ. Zgjidhja Ă«shtĂ« e thjeshtĂ«, sugjeron AfD-ja: âRusia pĂ«r dekada tĂ« tĂ«ra ka qenĂ« ofrues dhe garantues i besueshĂ«m i energjisĂ« sĂ« pĂ«rballueshmeâ. Partia kĂ«rkon qĂ« âtregtia e pakufizuar me RusinĂ«â tĂ« rinis, qĂ« sanksionet tĂ« hiqen, dhe tubacionet Nord Stream tĂ« rivendosen. Nuk Ă«shtĂ« rastĂ«si qĂ« pohimi i Medvedevit se qytetarĂ«t gjermanĂ« âpo vuajnĂ« kotâ, pĂ«rputhet me argumentet e AfD-sĂ«.
Rikthimi i tregtisë me Rusinë është kërkesë që ka shumë dëgjues - përtej AfD-së dhe votuesve të saj. Të dëshpëruar për energji të sigurt dhe të lirë, shumë drejtues gjermanë të biznesit janë më se të etur që lufta në Ukrainë të përfundojë dhe të rifillojnë importet nga Rusia. Ata, nga ana tjetër, kanë vëmendjen e shumë politikanëve, përfshirë edhe ata nga dy partitë qeverisëse.
PĂ«r shembull, Thomas Bareiss nga CDU-ja konservatore e Merzit, ishte njĂ« nga negociatorĂ«t e traktatit tĂ« koalicionit, ku ai ishte pjesĂ« e grupit tĂ« pĂ«rkushtuar pĂ«r çështjet e energjisĂ«. Vitin e kaluar ai tĂ«rhoqi vĂ«mendjen duke sugjeruar se nĂ«se do tĂ« ketĂ« paqe nĂ« UkrainĂ«, âsigurisht, gazi mund tĂ« rrjedhĂ« sĂ«rishâ. Dietmar Woidke nga partneri i qendrĂ«s sĂ« majtĂ« nĂ« koalicion, SPD, u pajtua duke argumentuar pĂ«r njĂ« ânormalizim tĂ« marrĂ«dhĂ«nieve tregtareâ. Dhe, kjo pa pĂ«rmendur partitĂ« opozitare tĂ« ekstremit tĂ« majtĂ« dhe tĂ« djathtĂ«.
Rivendosja e kursit të Gjermanisë me Rusinë është larg përfundimit. Varësia shumëvjeçare e Gjermanisë ka lënë gjurmë të thella në strukturën ekonomike, politike dhe logjistike të vendit. Nëse komentet e pabesueshme të Medvedevit sot mezi tërheqin vëmendje, kjo lidhet po aq me faktin se qeveria po përballet me fytyrën e vërtetë të diplomacisë ruse, sa edhe me brishtësinë shqetësuese që ka lënë tërheqja e Gjermanisë nga Rusia. Kjo është një ndarje e ndërlikuar që është ende larg përfundimit. /Telegrafi/
Dy ditĂ« pas arrestimit tĂ« presidentit tĂ« VenezuelĂ«s, NicolĂĄs Maduro, nga Shtetet e Bashkuara dhe transferimit tĂ« tij nĂ« New York, ish-presidenti rus dhe zĂ«vendĂ«s-kryetari i KĂ«shillit tĂ« Sigurimit, Dmitri Medvedev, thuhet se ka sugjeruar rrĂ«mbimin e kancelarit gjerman, Friedrich Merz, tĂ« cilin e quajti âneo-nazistâ. Sipas informacionit tĂ« agjencisĂ« TASS, Medvedev deklaroi se: âRrĂ«mbimi i [âŠ]
Në fjalimin e tij të parë të Vitit të Ri që kur u zgjodh kancelar i Gjermanisë në zgjedhjet e parakohshme të shkurtit, Friedrich Merz përshkruan një botë të pasigurt, të mbushur me konflikte dhe gjithnjë e më të fragmentuar.
Por ai gjithashtu u përpoq ta ripoziciononte Gjermaninë në këtë skenar në ndryshim, duke pikturuar një pamje jo të qetësimit, por të vetësigurisë, transmeton Telegrafi.
"Ne nuk jemi një gur shahu i fuqive të mëdha", tha Merz, duke kundërshtuar hapur ndjenjën e shumë njerëzve që mendojnë se Gjermania po humbet ndikimin dhe kontrollin përballë krizave globale.
Në vend të kësaj, Merz theksoi aftësinë e vetë Gjermanisë për të vepruar, duke theksuar se vendi nuk është as viktimë e rrethanave të jashtme dhe as e pafuqishme përballë zhvillimeve ndërkombëtare.
Merz gjithashtu preku pushtimin në shkallë të plotë të Ukrainës nga Rusia dhe i kujtoi audiencës se ukrainasit po e fillonin përsëri vitin e ri në kushte ekstreme, me pak siguri, ndonjëherë pa energji elektrike dhe shpesh duke jetuar nën bombardime të vazhdueshme.
Në të njëjtën kohë, ai e bëri të qartë se lufta nuk mbaronte në kufijtë e Gjermanisë. Sabotimi, spiunazhi dhe sulmet kibernetike, shpesh të lidhura me Rusinë, kanë qenë prej kohësh pjesë e jetës së përditshme në Gjermani dhe Merz tha se përpjekje të tilla destabilizimi po drejtohen kundër të gjithë Evropës.
Megjithatë, Gjermania është një vend i sigurt, tha Merz, duke shtuar se kjo siguri nuk mund të merret si e mirëqenë dhe se Evropa duhet të forcojë aftësinë e saj parandaluese dhe të mbrojë interesat e veta në mënyrë më të qëndrueshme.
Fjalimi i Vitit të Ri i Merz dukej se ishte qëllimisht i përgjithësuar, por megjithatë ai vendosi një theks të qartë në pavarësinë më të madhe evropiane në çështjet e sigurisë.
Përveç politikës së jashtme, Merz foli gjithashtu për ndryshimet strukturore që do ta formësojnë vendin në planin afatgjatë. Ai përmendi proteksionizmin global, varësitë strategjike nga lëndët e para dhe marrëdhënien në ndryshim me SHBA-në si rreziqe të mundshme për prosperitetin dhe stabilitetin.
Edhe këtu, ai kombinoi diagnozën dhe aspiratën: Gjermania dhe Evropa duhet të mësojnë të bëhen më pak të prekshme.
Sa i përket politikës së brendshme, kancelari pranoi se shumë njerëz mezi kishin vënë re ndonjë nga reformat që kanë ndodhur deri më sot. Në të njëjtën kohë, ai njoftoi reforma të mëtejshme themelore, veçanërisht për pensionet dhe shtetin e mirëqenies. Merz përmendi ndryshimet demografike, kostot në rritje dhe trazirat teknologjike si arsye për nevojën për t'u përshtatur.
Perspektiva e fjalimit u përqendrua në vitin 2026, një vit i cili, sipas Merz, mund të jetë një moment fillimesh të reja për Gjermaninë dhe Evropën. Kjo kërkon besim në forcën e Gjermanisë, në reforma dhe në proceset demokratike, edhe nëse këto shpesh janë të gjata dhe të mbushura me konflikte, theksoi Merz. /Telegrafi/
Kancelari gjerman Friedrich Merz nënvizoi angazhimin e qeverisë së tij për të siguruar që paqja dhe siguria të mbizotërojnë në Evropë, në mesazhin e tij video të Krishtlindjeve.
"Në këto muaj dhe vite, bëhet fjalë për paqen, për sigurinë dhe për prosperitetin e të gjithë kontinentit tonë", tha Merz, i cili është shfaqur si një mbështetës i flaktë i Ukrainës.
"Në këtë frymë, ne ndihemi të përkushtuar ndaj Gjermanisë dhe Evropës. Varet nga ne", shtoi ai.
Qeveria do të bëjë detyrën e saj dhe do të punojë me durim dhe këmbëngulje për të çuar përpara interesat e Gjermanisë, tha ai.
Në fjalimin e tij që zgjati pak më shumë se dy minuta, Merz u kthye pas në një vit plot ngjarje që e pa të merrte drejtimin e ekonomisë më të madhe të Evropës pas zgjedhjeve të shkurtit.
Kancelari, i cili udhëheq një qeveri koalicioni të përbërë nga blloku i tij konservator dhe Social Demokratët, pranoi se arritja e kompromisit nuk ka qenë gjithmonë e lehtë.
"Pati diskutime dhe jo gjithçka shkoi plotësisht mirë", theksoi ai.
Shumë vendime sapo kanë filluar të zbatohen ose do të hyjnë në fuqi në planin afatgjatë, tha ai.
"Na duhet durim dhe këmbëngulje, po aq sa edhe shtysa për të vazhduar të vendosim më të mirën për vendin tonë çdo ditë", tha Merz. /Telegrafi/
Kancelari gjerman Friedrich Merz e lë të hapur çështjen e pjesëmarrjes gjermane në një forcë paqeruajtëse në Ukrainë.
I pyetur drejtpĂ«rdrejt nĂ« njĂ« emision nĂ« televizionin publik gjerman ZDF nĂ«se Bundeswehr-i (Forcat e Armatosura Gjermane) do tĂ« merrte pjesĂ« nĂ« njĂ« mision tĂ« tillĂ«, Merz ju shmang pyetjes duke deklaruar se âkoalicioni i tĂ« vullnetshmĂ«veâ pĂ«rfshin jo vetĂ«m shtetet evropiane, por edhe, pĂ«r shembull, KanadanĂ«, Australinë dhe vende tĂ« tjera anembanĂ« botĂ«s.
Stacionimi i një force paqeruajtëse në Ukrainë është një nga disa premtime të bëra nga vende të ndryshme në takimin e fundit për Ukrainën në Berlin, në rast se arrihet një marrëveshje armëpushimi mes Rusisë dhe Ukrainës.
Përveç kancelarit Merz deklarata u nënshkrua edhe nga homologët e tij nga Franca, Britania e Madhe, Polonia, Italia, Danimarka, Finlanda, Holanda, Norvegjia dhe Suedia, si dhe Presidenti i Këshillit të BE-së António Costa dhe Presidentja e Komisionit të BE-së Ursula von der Leyen.
Edhe Ministri gjerman i Mbrojtjes Boris Pistorius (SPD) ka shprehur rezerva nĂ« lidhje me pjesĂ«marrjen gjermane nĂ« njĂ« forcĂ« paqeruajtĂ«se nĂ« UkrainĂ«. MegjithatĂ« ai tha se oferta e bĂ«rĂ« nga evropianĂ«t Ă«shtĂ« njĂ« angazhim pĂ«r pĂ«rgjegjĂ«si tĂ« pĂ«rbashkĂ«t. âNĂ«se Putini thotĂ« se nĂ« cilin drejtim duhet tĂ« shkojnĂ« gjĂ«rat, atĂ«herĂ« do tĂ« shohim se çfarĂ« do tĂ« thotĂ« kjo nĂ« detaje.â
GjatĂ« njĂ« video-konference tĂ« Grupit tĂ« Kontaktit pĂ«r UkrainĂ«n, pati edhe angazhime mĂ« tĂ« qarta: homologu britanik i Pistorius, John Healey, tha se po i pĂ«rgatit forcat e armatosura britanike ânĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« kur tĂ« ketĂ« paqe tĂ« jemi gati pĂ«r misionin me trupa nĂ« tokĂ« dhe avionĂ« luftarakĂ« nĂ« ajĂ«râ.
Pas bisedimeve të nivelit të lartë në Berlin, udhëheqësit evropianë kanë ofruar një skicë të garancive të sigurisë për Ukrainën, duke përfshirë një angazhim ligjërisht të detyrueshëm për të ndihmuar vendin në rast se Rusia nis një sulm të ri.
Udhëheqësit evropianë janë zotuar zyrtarisht të vijnë në ndihmë të Ukrainës në çdo sulm të ardhshëm të nisur nga Rusia, duke imituar mbrojtjen kolektive të Nenit 5 të NATO-s, duke shënuar një zhvillim të madh në përpjekjet e shpejta për t'i dhënë fund luftës.
Këto masa ndihme, thanë ata, duhet të jenë të gjera, duke përfshirë "forcën e armatosur, ndihmën e inteligjencës dhe logjistikës, veprimet ekonomike dhe diplomatike".
Në një deklaratë të përbashkët të lëshuar të hënën pas bisedimeve të nivelit të lartë në Berlin, udhëheqësit evropianë dhanë skicën e tyre më të detajuar deri më tani të garancive të sigurisë që janë të gatshëm t'i ofrojnë Ukrainës, me miratimin e Shteteve të Bashkuara.
Këto janë:
"Mbështetje e qëndrueshme dhe domethënëse" për forcat e armatosura të Ukrainës, të cilat, thanë ata, duhet të mbeten në 800,000 trupa gjatë kohës së paqes.
Një "forcë shumëkombëshe" e udhëhequr nga Evropa që vepron në tokën ukrainase, pas punës së "Koalicionit të të Gatshmëve" të udhëhequr nga Franca dhe Mbretëria e Bashkuar.
Një mekanizëm i udhëhequr nga Shtetet e Bashkuara për të monitoruar dhe verifikuar një armëpushim.
Një "angazhim ligjërisht i detyrueshëm" për të rivendosur paqen në rast të një sulmi të armatosur në të ardhmen, duke imituar Nenin 5 të NATO-s.
Investim në rimëkëmbjen dhe rindërtimin e Ukrainës, duke mbajtur fort të palëvizshme asetet e Bankës Qendrore Ruse.
Anëtarësimi i Ukrainës në Bashkimin Evropian.
Deklarata u nënshkrua nga kancelari gjerman Friedrich Merz, kryeministrja daneze Mette Frederiksen, presidenti francez Emmanuel Macron, kryeministrja italiane Giorgia Meloni, kryeministri holandez Dick Schoof, kryeministri norvegjez Jonas Gahr StÞre, kryeministri polak Donald Tusk, kryeministri suedez Ulf Kristersson dhe kryeministri britanik Keir Starmer.
U nënshkrua gjithashtu nga presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen dhe presidenti i Këshillit Evropian, António Costa dhe u la e hapur për vendet e tjera që ta mbështesin.
"Në çdo marrëveshje, asgjë nuk është rënë dakord derisa të jetë rënë dakord për gjithçka dhe se të gjitha palët duhet të punojnë intensivisht drejt një zgjidhjeje që mund të sigurojë një fund të qëndrueshëm të luftimeve", thanë ata. /Telegrafi/
Bisedimet midis zyrtarëve ukrainas dhe amerikanë mbi propozimet për një zgjidhje të luftës në Ukrainë përfunduan pas më shumë se pesë orësh të dielën dhe do të rifillojnë të hënën, tha një këshilltar presidencial ukrainas.
"Ato vazhduan për më shumë se pesë orë dhe përfunduan sot me një marrëveshje për të rifilluar nesër në mëngjes", u tha këshilltari Dmytro Lytvyn gazetarëve në një bisedë në WhatsApp.
Lytvyn tha se presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky do të komentojë mbi bisedimet të hënën pasi ato të përfundojnë.
Zyrtarët, tha Lytvyn, po shqyrtonin draft-dokumentet, transmeton Telegrafi.
Ndryshe negociatat filluan pasdite dhe në takim morën pjesë presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky, i dërguari special i SHBA-së, Steve Witkoff dhe Jared Kushner, dhëndri i presidentit të SHBA-së, Donald Trump.
Në bisedime mori pjesë edhe Kancelari gjerman Friedrich Merz. /Telegrafi/
Gjermania do të dërgojë ushtarë për të ndihmuar Poloninë të sigurojë kufirin e saj lindor me Bjellorusinë dhe enklavën ruse të Kaliningradit.
Dislokimi i ushtarëve, detyra e të cilëve do të jetë puna inxhinierike si hapja e llogoreve dhe ngritja e pengesave antitank, është me natyrë thjesht mbrojtëse dhe është planifikuar të fillojë në prill 2026, raporton DW .
Ministria gjermane e Mbrojtjes konfirmoi se disa dhjetëra ushtarë gjermanë do t'i bashkohen operacionit polak "Mburoja Lindore" dhe misioni duhet të zgjasë deri në fund të vitit 2027.
Zëdhënësi i ministrisë shpjegoi se detyra kryesore e trupave gjermane në Poloninë veriore dhe lindore do të jetë ndërtimi i pozicioneve, gërmimi i llogoreve, instalimi i telave me gjemba dhe pengesave antitank.
Operacioni u nis në maj 2024 me qëllim forcimin e mbrojtjes kundër një sulmi të mundshëm ndaj Polonisë.
Kjo vendosje nuk kërkon miratim parlamentar sepse nuk konsiderohet mision i huaj i armatosur sipas ligjit gjerman.
Kancelari gjerman Friedrich Merz ka paralajmëruar se presidenti rus Vladimir Putin do të vazhdojë avancimin e tij nëse Ukraina mposhtet.
Merz argumentoi se lufta po zhvillohet për ripërcaktimin e kufijve evropianë dhe rivendosjen e ish-sferës së ndikimit sovjetik.
Ai tha se ky veprim përbënte një kërcënim serioz ushtarak për vendet që dikur ishin pjesë e perandorisë, përfshirë Estoninë, Letoninë dhe Lituaninë, si dhe shtete të tjera të ish-Traktit të Varshavës.
Ai gjithashtu e paralajmëroi Evropën të përgatitej për një ndryshim të përhershëm në marrëdhëniet me Shtetet e Bashkuara.
"Dekadat e Pax Americana kanë mbaruar kryesisht për ne në Evropë, si dhe për ne në Gjermani. Nuk ekziston më siç e njihnim. Dhe nostalgjia nuk do ta ndryshojë këtë", tha ai.
Merz e krahasoi vlerësimin e tij se Evropa "nuk ishte më në paqe" me Rusinë me situatën në vitin 1938, kur Britania dhe Franca toleruan agresionin gjerman me shpresën se Hitleri do të ndalej.
Paralajmërimet e tij shkojnë më tej se ato të ish-kancelares Angela Merkel, e cila paralajmëroi në vitin 2017 se Amerika e Trumpit po largohej nga Evropa. /Telegrafi/
Kancelari gjerman Friedrich Merz tha të enjten se presidenti i SHBA-së, Donald Trump ka marrë një propozim të ri që përshkruan lëshimet territoriale që Ukraina mund të jetë e gatshme të marrë në konsideratë për t'i dhënë fund pushtimit rus, shkruan Kyiv Post.
Merz tha se dokumenti u dorëzua pasi ai dhe udhëheqës të tjerë evropianë zhvilluan një telefonatë me Trump të mërkurën, transmeton Telegrafi.
"Kryesisht ka të bëjë me çështjen se çfarë lëshimesh territoriale është e gatshme të bëjë Ukraina", u tha Merz gazetarëve, duke theksuar se vetëm "presidenti ukrainas dhe populli ukrainas" mund të vendosin për çështje të tilla.
Duke folur në një konferencë shtypi online në fillim të kësaj jave, presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky konfirmoi se tre dokumente po përgatiten si pjesë e një pakete më të gjerë paqeje: një kornizë prej 20 pikash që vazhdon të evoluojë; një dokument i veçantë për garancinë e sigurisë i hartuar së bashku me partnerët amerikanë dhe evropianë; dhe një plan gjithëpërfshirës rindërtimi për Ukrainën.
Komentet e tij vijnë ndërsa propozime të shumta paqeje qarkullojnë në Uashington dhe Evropë. Një plan prej 28 pikash i hartuar nga zyrtarë amerikanë me kontribut nga Kremlini u publikua në fund të nëntorit.
Në formën e saj origjinale, do të kishte kërkuar që Ukraina të hiqte dorë nga përpjekja për anëtarësim në NATO, të kufizonte madhësinë e ushtrisë së saj dhe të dorëzonte territorin që forcat ruse deri më tani nuk kanë arritur ta pushtojnë në fushën e betejës.
Rrjedhja e informacionit shkaktoi javë të tëra diplomacie kaotike. Ukraina dhe partnerët e saj evropianë kanë nxituar për t'iu kundërvënë propozimit me një alternativë që është më pak e anuar nga Moska.
Përpjekja e tyre prodhoi një plan të ri prej 20 pikash nga Kievi, i cili tani është në diskutim me administratën Trump.
Tensionet janë rritur gjithashtu nga sinjalet nga Uashingtoni mbi politikën ekonomike. Një dokument i Departamentit të Thesarit të SHBA-së i publikuar të mërkurën, tha se kompanitë amerikane mund të vazhdojnë të bëjnë biznes me Lukoil të Rusisë deri pak pas mesnatës më 17 janar, duke shtuar më tej pasiguri në politikën perëndimore.
Merz, duke folur së bashku me Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Mark Rutte, paralajmëroi se Evropa nuk duhet ta detyrojë Ukrainën të hyjë në një marrëveshje që nuk mund ta pranojë.
"Do të ishte një gabim të shtyhej presidenti ukrainas drejt një paqeje që populli i tij nuk do ta pranojë pas katër vitesh vuajtjesh dhe vdekjesh", tha ai.
Trump të mërkurën shprehu zhgënjim me Ukrainën dhe aleatët evropianë, Gjermaninë, Francën dhe Mbretërinë e Bashkuar, duke thënë se "fjalë të forta" u shkëmbyen gjatë telefonatës me udhëheqësit evropianë.
Merz tha se bisedime shtesë me zyrtarët amerikanë janë planifikuar këtë fundjavë dhe se një takim më i gjerë ndërkombëtar mbi Ukrainën "mund të zhvillohet në fillim të javës së ardhshme".
Nëse Uashingtoni merr pjesë, tha ai, varet nga propozimet e përbashkëta të draftit që tani po finalizohen.
Ai shtoi se biseda e tij me Trump i dha "përshtypjen e fortë se ai është gati të ndjekë këtë rrugë me ne, sepse ai e di që evropianët dhe interesat e tyre duhet të dëgjohen".
Merz e përshkroi shkëmbimin e deklaratave si konstruktiv, duke thënë se të dyja palët folën qartë dhe me "respekt të ndërsjellë".
Merz përshkroi tre prioritete për përpjekjet diplomatike të vazhdueshme: sigurimin e një armëpushimi, sigurimin që ai të mbështetet nga "garanci të forta ligjore dhe materiale" dhe arritjen e një zgjidhjeje që mbron sigurinë evropiane pa dëmtuar unitetin e NATO-s apo Bashkimit Evropian. /Telegrafi/
Kancelari gjerman Friedrich Merz ka folur në Berlin me Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Mark Rutte këtë mëngjes.
Ai u tha gazetarëve se pret që këtë fundjavë të ketë bisedime me zyrtarët amerikanë mbi një plan paqeje të paraqitur nga pala evropiane, transmeton Telegrafi.
Kjo vjen pas raportimeve se Ukraina i ka dorëzuar zyrtarisht Uashingtonit një plan me 20 pika, me Volodymyr Zelensky që e përshkroi atë si një "dokument themelor".
"Nëse tani vazhdojmë me këtë proces siç e parashikojmë, do të ketë bisedime me qeverinë amerikane gjatë fundjavës", tha Merz.
Mediat gjermane kishin raportuar se kishte mosmarrëveshje të vogla midis Merz, Sir Keir Starmer, Donald Trump dhe Emmanuel Macron në një telefonatë të kohëve të fundit, por kancelari gjerman këmbënguli se nuk ishte kështu. /Telegrafi/
Ai i përshkroi bisedimet si "shumë konstruktive" dhe këmbënguli se Evropa do të vazhdojë mbështetjen e saj për Ukrainën.
Kancelari gjerman, Friedrich Merz, ka deklaruar se strategjia e re e sigurisë e administratës amerikane pritet të ndryshojë marrëdhëniet transatlantike, ndërsa shprehu shpresën që Washingtoni të mbetet partner.
âPor unĂ« do tĂ« doja qĂ« Amerika tĂ« mbetet partnere dhe shpresoj qĂ« SHBA-ja ta shohĂ« EvropĂ«n dhe GjermaninĂ« nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n mĂ«nyrĂ«â, shtoi ai.
Lideri konservator shprehu keqardhje pĂ«r kritikat dhe akuzat e administratĂ«s amerikane ndaj qeverive evropiane nĂ« dokumentin strategjik, por shtoi se ato nuk ishin âsurprizĂ« e madheâ, pasi pasqyronin edhe mesazhin qĂ« nĂ«npresidenti amerikan JD Vance u dha evropianĂ«ve nĂ« KonferencĂ«n e SigurisĂ« nĂ« Mynih mĂ« herĂ«t kĂ«tĂ« vit.
I pyetur për kritikat e ashpra të presidentit amerikan Donald Trump ndaj politikave pro imigracionit të qeverive evropiane, Merz tha se ai dhe Trump e kanë diskutuar këtë çështje disa herë që nga takimi i tyre i parë në qershor.
âI thashĂ« presidentit amerikan se ne nĂ« Gjermani po ndjekim njĂ« politikĂ« tĂ« re nĂ« lidhje me emigracionin dhe ligjin e azilit. Do tâia pĂ«rsĂ«ris edhe herĂ«n tjetĂ«r kur tĂ« takohemi, se kemi arritur rezultate tĂ« mĂ«dhaâ, tha Merz.
âNe kemi arritur ta pĂ«rgjysmojmĂ« numrin e azilkĂ«rkuesve nĂ« Gjermani, dhe besoj se ai do ta vlerĂ«sojĂ« faktin qĂ« kemi bĂ«rĂ« njĂ« korrigjim kursi nĂ« kĂ«tĂ« fushĂ«, e cila realisht ka qenĂ« njĂ« barrĂ« e rĂ«ndĂ« pĂ«r GjermaninĂ«â, deklaroi kancelari Merz.
Strategjia e re amerikane e sigurisĂ« kombĂ«tare, e publikuar javĂ«n e kaluar, pĂ«rshkruan prioritetet e administratĂ«s Trump nĂ« politikĂ«n e jashtme dhe atĂ« tĂ« sigurisĂ«. Dokumenti fokusohet te rajoni i Indo-PaqĂ«sorit dhe kundĂ«rshton karakterizimin e RusisĂ« si âkĂ«rcĂ«nim ekzistencialâ nga qeveritĂ« evropiane.
NĂ« dokumentin prej 33 faqesh bĂ«hen edhe vlerĂ«sime tĂ« debatueshme pĂ«r EvropĂ«n, duke paralajmĂ«ruar pĂ«r rĂ«nie ekonomike dhe ârrezikun real dhe gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« theksuar tĂ« zhdukjes sĂ« civilizimitâ brenda 20 viteve tĂ« ardhshme.
Po ashtu, kritikohet qëndrimi i qeverive evropiane ndaj lëvizjeve euroskeptike, të djathta ekstreme dhe kundër imigracionit.
NĂ« njĂ« largim tĂ« fortĂ« nga dokumentet e mĂ«parshme strategjike, aty thuhet: âĂĂ«shtjet mĂ« tĂ« mĂ«dha me tĂ« cilat pĂ«rballet Evropa lidhen me aktivitetet e Bashkimit Evropian dhe organeve tĂ« tjera transnacionale qĂ« minojnĂ« lirinĂ« politike dhe sovranitetin, politikat e migracionit qĂ« po e transformojnĂ« kontinentin dhe po krijojnĂ« pĂ«rçarje, censurĂ«n e fjalĂ«s sĂ« lirĂ« dhe shtypjen e opozitĂ«s politike, rĂ«nien e lindshmĂ«risĂ« dhe humbjen e identiteteve kombĂ«tare dhe tĂ« vetĂ«besimitâ.
Kancelari gjerman, Friedrich Merz, ka deklaruar se strategjia e re e sigurisë e administratës amerikane pritet të ndryshojë marrëdhëniet transatlantike, ndërsa shprehu shpresën që Washingtoni të mbetet partner.
âPor unĂ« do tĂ« doja qĂ« Amerika tĂ« mbetet partnere dhe shpresoj qĂ« SHBA-ja ta shohĂ« EvropĂ«n dhe GjermaninĂ« nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n mĂ«nyrĂ«â, shtoi ai.
Lideri konservator shprehu keqardhje pĂ«r kritikat dhe akuzat e administratĂ«s amerikane ndaj qeverive evropiane nĂ« dokumentin strategjik, por shtoi se ato nuk ishin âsurprizĂ« e madheâ, pasi pasqyronin edhe mesazhin qĂ« nĂ«npresidenti amerikan JD Vance u dha evropianĂ«ve nĂ« KonferencĂ«n e SigurisĂ« nĂ« Mynih mĂ« herĂ«t kĂ«tĂ« vit.
I pyetur për kritikat e ashpra të presidentit amerikan Donald Trump ndaj politikave pro imigracionit të qeverive evropiane, Merz tha se ai dhe Trump e kanë diskutuar këtë çështje disa herë që nga takimi i tyre i parë në qershor.
âI thashĂ« presidentit amerikan se ne nĂ« Gjermani po ndjekim njĂ« politikĂ« tĂ« re nĂ« lidhje me emigracionin dhe ligjin e azilit. Do tâia pĂ«rsĂ«ris edhe herĂ«n tjetĂ«r kur tĂ« takohemi, se kemi arritur rezultate tĂ« mĂ«dhaâ, tha Merz.
âNe kemi arritur ta pĂ«rgjysmojmĂ« numrin e azilkĂ«rkuesve nĂ« Gjermani, dhe besoj se ai do ta vlerĂ«sojĂ« faktin qĂ« kemi bĂ«rĂ« njĂ« korrigjim kursi nĂ« kĂ«tĂ« fushĂ«, e cila realisht ka qenĂ« njĂ« barrĂ« e rĂ«ndĂ« pĂ«r GjermaninĂ«â, deklaroi kancelari Merz.
Strategjia e re amerikane e sigurisë kombëtare, e publikuar javën e kaluar, përshkruan prioritetet e administratës Trump në politikën e jashtme dhe atë të sigurisë.
Dokumenti fokusohet te rajoni i Indo-PaqĂ«sorit dhe kundĂ«rshton karakterizimin e RusisĂ« si âkĂ«rcĂ«nim ekzistencialâ nga qeveritĂ« evropiane.
NĂ« dokumentin prej 33 faqesh bĂ«hen edhe vlerĂ«sime tĂ« debatueshme pĂ«r EvropĂ«n, duke paralajmĂ«ruar pĂ«r rĂ«nie ekonomike dhe ârrezikun real dhe gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« theksuar tĂ« zhdukjes sĂ« civilizimitâ brenda 20 viteve tĂ« ardhshme.
Po ashtu, kritikohet qëndrimi i qeverive evropiane ndaj lëvizjeve euroskeptike, të djathta ekstreme dhe kundër imigracionit.
NĂ« njĂ« largim tĂ« fortĂ« nga dokumentet e mĂ«parshme strategjike, aty thuhet: âĂĂ«shtjet mĂ« tĂ« mĂ«dha me tĂ« cilat pĂ«rballet Evropa lidhen me aktivitetet e Bashkimit Evropian dhe organeve tĂ« tjera transnacionale qĂ« minojnĂ« lirinĂ« politike dhe sovranitetin, politikat e migracionit qĂ« po e transformojnĂ« kontinentin dhe po krijojnĂ« pĂ«rçarje, censurĂ«n e fjalĂ«s sĂ« lirĂ« dhe shtypjen e opozitĂ«s politike, rĂ«nien e lindshmĂ«risĂ« dhe humbjen e identiteteve kombĂ«tare dhe tĂ« vetĂ«besimitâ. /AA/