❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

Porto Romano, tre vite zvarritje për ndërtimin e portit të ri

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

“MĂ« 31 janar do tĂ« kemi njĂ« fitues, njĂ« konsorcium qĂ« do tĂ« nisĂ« punimet pĂ«r portin e ri nĂ« Porto Romano”,  deklaroi ministrja e InfrastrukturĂ«s dhe EnergjisĂ«, Belinda Balluku, vjeshtĂ«n e kaluar. 

Kur ministrja e InfrastrukturĂ«s dhe EnergjisĂ« e dha kĂ«tĂ« afat, u duk sikur mĂ« nĂ« fund saga e portit tĂ« ri nĂ« Porto Romano po i afrohej zgjidhjes. Pas zvarritjeve disavjeçare, 31 janari i kĂ«tij viti u prezantua si afat qĂ« do t’i hapte rrugĂ«n ndĂ«rtimit tĂ« portit tĂ« ri.

Një projekt i prezantuar nga qeveria si ambicioz, me vlerë rreth 400 milionë euro, i cili do të transformojë jo vetëm Shqipërinë, por edhe rajonin, duke u shërbyer Kosovës dhe Maqedonisë së Veriut.

Por kur kalendari shënoi 31 janar, afati u shkel sërish. Ndryshe nga sa deklaroi Balluku, nuk u shpall asnjë konsorcium fitues për Portin e ri në Porto Romano. 

Në regjistrin e prokurimeve publike afati i ri për shpalljen e fituesit është muaji mars. Dhe si çdo herë tjetër, shtyrja e afatit u pasua me heshtje institucionale duke vijuar historinë e zvarritjeve për projektin.

Afate të shkelura

Kjo nuk është hera e parë që Porto Romano shndërrohet në një sagë të pafundme afatesh të shkelura. 

Dhjetor 2022 – Janar 2023 

Ministrja Belinda Balluku deklaroi se gara ndĂ«rkombĂ«tare pĂ«r ndĂ«rtimin e portit do tĂ« hapej nĂ« fund tĂ« janarit 2023. Kur erdhi koha, gara nuk u çel. Ministria nuk dha shpjegime, ndĂ«rsa Autoriteti Portual justifikoi vonesĂ«n me “grupe pune” qĂ« ende vlerĂ«sonin dokumentet juridike e financiare. I vetmi zhvillim konkret ishte njĂ« takim konsultativ mĂ« 2 shkurt 2023 me kompani tĂ« interesuara. Fituesi qĂ« duhej shpallur nĂ« korrik mbeti vetĂ«m njĂ« skenar i parealizuar. Ky ishte afati i parĂ« i shkelur.

Korrik 2024 

Pas njĂ« viti e gjysmĂ« vonesash, gara u hap. KĂ«tĂ« herĂ«, Balluku e prezantoi si “kurorĂ«zimin e katĂ«r viteve punĂ«â€, duke folur pĂ«r mbi 420 mijĂ« orĂ« analiza e studime. Sipas qeverisĂ« interesi ishte i madh, me 15 kompani ndĂ«rkombĂ«tare tĂ« regjistruara. Por nĂ« vjeshtĂ«n e 2024 tenderi me vlerĂ« 393 milionĂ« euro u anullua pĂ«r mungesĂ« ofertash tĂ« pĂ«rshtatshme. NjĂ« tjetĂ«r afat i thyer.

Dhjetor 2024 – Prill 2025 

Pas anulimit të tenderit në vjeshtën e vitit 2024, gara për ndërtimin e portit të ri në Porto Romano u rihap në dhjetor të po atij viti. Në këtë fazë morën pjesë pesë kompani të mëdha ndërkombëtare:

  • Archirodon Construction (Overseas) Company Limited – me bazĂ« nĂ« Qipro, pjesĂ« e grupit Archirodon NV me seli nĂ« HolandĂ« dhe Greqi, e specializuar nĂ« projekte marine dhe infrastrukturore.
  • Van Oord Dredging and Marine Contractors B.V. – kompani holandeze e njohur pĂ«r punime tĂ« mĂ«dha nĂ« dredging dhe inxhinieri detare.
  • China Communications Construction Company (ÇÇ) – gjigant kinez i ndĂ«rtimit, i pĂ«rfshirĂ« nĂ« projekte infrastrukturore globale.
  • Webuild S.p.A. – kompani italiane e ndĂ«rtimit, e fokusuar nĂ« projekte komplekse inxhinierike.
  • Konsorciumi Jan De Nul NV – Soletanche Bachy International – Vinci Construction Geoinfrastructure – njĂ« bashkim kompanish nga Belgjika dhe Franca, me eksperiencĂ« nĂ« inxhinieri detare dhe ndĂ«rtim tĂ« madh.

NĂ« prill 2025, pas fazĂ«s sĂ« parakualifikimit, vetĂ«m Archirodon dhe Van Oord mbetĂ«n nĂ« garĂ«. KompanitĂ« e tjera u skualifikuan nga Komisioni i VlerĂ«simit tĂ« Ofertave. Konsorciumi Jan De Nul – Vinci – Soletanche Bachy paraqiti njĂ« ankesĂ« kundĂ«r vendimit tĂ« skualifikimit, por Komisioni i Prokurimit Publik e rrĂ«zoi, duke lejuar vazhdimin e procedurĂ«s me dy ofertuesit e mbetur.

Shtator – Tetor 2025 

Sipas të dhënave të Agjencisë së Prokurimit Publik, në fazën finale mbeti e kualifikuar vetëm një ofertë ekonomike, Archirodon Construction (Overseas) Company Limited me bazë në Qipro. 

VjeshtĂ«n e kaluar, gjatĂ« ceremonisĂ« zyrtare tĂ« prezantimit tĂ« drejtorit tĂ« ri tĂ« Portit tĂ« DurrĂ«sit, Liburn Aliu, Balluku u shpreh se, “MĂ« 31 janar do tĂ« kemi njĂ« fitues, njĂ« konsorcium qĂ« do tĂ« nisĂ« punimet pĂ«r portin e ri nĂ« Porto Romano” Por nĂ« vend tĂ« shpalljes sĂ« konsorciumit fitues, procedura u shty pĂ«r nĂ« 9 mars 2026, duke shtuar edhe njĂ« kapitull tjetĂ«r nĂ« historinĂ« e zvarritjeve.

PĂ«rfundim

Porto Romano është një projekt me barrë të rëndë financiare për qytetarët shqiptarë. Kosto totale llogaritet në 1 miliardë e 20 milionë euro. Fillimisht qeveria prezantoi një faturë prej 393 milionë eurosh për fazën e parë të ndërtimit, por më pas projekti u pasurua me faturat e tjera. 261 milionë euro për fazën e dytë dhe 366 milionë euro për bazën detare. 

Mirëpo ndonëse i shpallur si investim strategjik, ndërtimi i portit të ri në Porto Romano po zvarritet me shtyrje të njëpasnjëshme afatesh prej tre vitesh. Nga deklarata për hapjen e garës në janar 2023, tek anulimi i tenderit në 2024, rihapja e tij në 2025 dhe shtyrja e shpalljes së fituesit nga janari në mars 2026, projekti është kthyer në një sagë të pafundme vonesash.

Nisur nga verifikimet e bëra, deklaratën e ministres Balluku se më 31 janar 2026 do të shpallej fituesi e kategorizojmë të pavërtetë, sikurse edhe disa të tjera më herët, të verifikuara nga Faktoje. 

The post Porto Romano, tre vite zvarritje për ndërtimin e portit të ri appeared first on Faktoje.al.

↗

Premtimi për rimbursimin e biletës së transportit në Lezhë, në pritje të zbatimit

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Një muaj para zgjedhjeve lokale të majit 2023, kryebashkiaku i Lezhës, Pjerin Ndreu, premtoi se do të rimbursonte gjysmën e biletës së transportit urban për të moshuarit dhe kategoritë në nevojë.

“NĂ« buxhetin e vitit 2024 do vlerĂ«sohet rimbursimi i gjysmĂ«s sĂ« biletĂ«s sĂ« transportit urban pĂ«r moshĂ«n e tretĂ« dhe kategoritĂ« e tjera nĂ« nevojĂ«,” deklaronte Ndreu gjatĂ« njĂ« takimi elektoral.

NĂ« vitin 2024, verifikimet e Faktoje.al treguan se Bashkia LezhĂ« nuk kishte asnjĂ« fond tĂ« planifikuar pĂ«r premtimin e kryebashkiakut Ndreu. Edhe vitin e kaluar, Bashkia LezhĂ« konfirmoi se situata nuk kishte ndryshuar. NĂ« buxhetin afatmesĂ«m 2025–2027 nuk figuronte rimbursimi i biletĂ«s.

Sipas Bashkisë, e vetmja masë që lidhej me çmimin e biletave ishte një vendim i Këshillit Bashkiak që prekte invalidët e punës, miratuar vite para premtimit elektoral të Ndreut.

“Me Vendimin e KĂ«shillit Bashkiak Nr.36, datĂ« 28.03.2018 Ă«shtĂ« parashikuar qĂ« vetĂ«m invalidĂ«t e punĂ«s tĂ« pĂ«rfitojnĂ« 50 % ulje nĂ« çmimin e biletĂ«s,” sqaronte Bashkia LezhĂ«. 

Bashkia bënte me dije se ishte partnere në projektin ndërkombëtar SMART LAND, të financuar nga Interreg South Adriatik, nëpërmjet të cilit janë zhvilluar dy trajnime për të analizuar gjendjen e transportit publik dhe për të propozuar zgjidhje afatgjata.

Megjithatë, deri më nëntor të 2025, kur ne verifikuam premtimin, nuk ishte miratuar asnjë plan konkret apo afat për krijimin e një shërbimi urban.

Fakt

Këtë vit, situata ndryshoi. Pas verifikimeve të Faktoje.al, Bashkia Lezhë njoftoi se ka përfunduar një projekt ndërkombëtar (SMARTLAND1) dhe tashmë ka nisur zbatimi i (SMARTLAND 2).

Në kuadër të këtij projekti është parashikuar blerja e një automjeti për transportin publik, i cili do të përdoret posaçërisht për nevojat e moshës së tretë.

Blerja është e miratuar në Vendimin e Këshillit Bashkiak Nr.113, datë 15.12.2025, ndërsa masa për rimbursimin e biletës do të përfshihet në Planin e Transportit që pritet të hartohet gjatë këtij viti.

PĂ«rfundim

Premtimi i kryebashkiakut Pjerin Ndreu për rimbursimin e gjysmës së biletës së transportit urban për të moshuarit dhe kategoritë në nevojë, bazuar në informacionet e fundit të Bashkisë Lezhë, kategorizohet si premtim pjesërisht i mbajtur.

*Faktoje, e mbështetur nga National Endowment Democracy (NED) po monitoron 10 bashki në vend dhe po verifikon nëse janë mbajtur ose jo premtimet e dhëna nga kryebashkiakët.

The post Premtimi për rimbursimin e biletës së transportit në Lezhë, në pritje të zbatimit appeared first on Faktoje.al.

↗

“Jemi nĂ« hall”, zĂ«ri i fermerit nga Divjaka qĂ« sfidoi monologun e qeverisĂ«

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

NjĂ« dĂ«gjesĂ« qĂ« duhej tĂ« ishte dialog, rezultoi monolog. NĂ« DivjakĂ«, njĂ« fermer kĂ«rkoi vetĂ«m njĂ« minutĂ« pĂ«r tĂ« folur pĂ«r hallin e mbijetesĂ«s, pĂ«rballĂ« njĂ« kryeministri me mikrofon dhe njĂ« ekonomie “tĂ« hapur” qĂ« nuk mbron askĂ«nd. 

Esmeralda Topi 

Në Divjakë, një nga zonat më pjellore të Shqipërisë, qeveria kishte shkuar për të dëgjuar fermerët. Të paktën kështu u njoftua. 

Dëgjesa për Skemën Kombëtare 2026 duhej të shërbente për të ndërtuar një panoramë të nevojave në terren. Por ajo që ndodhi në sallë ishte krejt tjetër. Një monolog i gjatë pushteti përballë qindra fermerëve që prisnin, radhën për të folur.

Fjalimet nisën me drejtuesen politike të qarkut, vijuan me kryetarin e bashkisë, ministrin e Financave, ministrin e Bujqësisë dhe u mbyllën me kryeministrin. 

Takimi u ndĂ«rpre disa herĂ« nga njĂ« zĂ« fermeri qĂ« mezi dĂ«gjohej nga salla. “Ore, na mbroni!” 

I njĂ«jti qĂ« u ngrit nĂ« kĂ«mbĂ« sapo kryeministri lajmĂ«roi se duhej tĂ« largohej pĂ«r njĂ« angazhim tjetĂ«r. “Mesa kuptoj, nuk ju vijnĂ« mirĂ« informacionet!”, i tha.

“Ti nuk na kupton mirĂ«, kĂ«shtu qĂ« mos fillo nga e kundĂ«rta,” iu pĂ«rgjigj kryeministri.

“E kemi nga halli, s’e kemi nga qejfi
”, tha fermeri, ende pa mikrofon.

“DĂ«gjo, unĂ« e kuptoj shumĂ« mirĂ«â€Šâ€, vijoi Rama.

“Nuk ka lidhje personale, as politikĂ« s’po bĂ«j
”, u pĂ«rpoq tĂ« sqarojĂ« fermeri.

“UnĂ« po bĂ«j politikĂ« pĂ«r veten time,” u pĂ«rgjigj kryeministri.

“Jo, mos mĂ« keqkupto, tĂ« lutem mĂ« dĂ«gjo
 mesa kuptoj unĂ«, nuk tĂ« vijnĂ« informacionet e sakta
”

“Po nga e kupton ti?”, pyeti Rama.

“Po tĂ« tĂ« vinin informacionet e sakta, do thoje qĂ« ne kemi tĂ« drejtĂ« qĂ« nĂ« fjalĂ«n e parĂ«â€

“PĂ«r çfarĂ« tĂ« thashĂ« unĂ« qĂ« s’ke tĂ« drejtĂ«? Ti s’ke folur akoma,” ia preu kryeministri.

Fermeri iu kthye sallĂ«s: “NjĂ« minutĂ«, njĂ« minutĂ« se jam ngritur unĂ« tani. Jam fermer. Punoj 8–10 hektarĂ« tokĂ«, herĂ« dy bĂ«hen 20 hektarĂ«. Ne jemi shtresa mĂ« e pambrojtur nĂ« ShqipĂ«ri”

“Po pĂ«r çfarĂ«?”, ndĂ«rhyri Rama.

“Ja ta shpjegoj. I thamĂ« ministrit tĂ« Financave kur u mblodhĂ«m pĂ«r fushatĂ« politike: na mbro se po hyjnĂ« mallra nga jashtĂ«â€

 “Kjo nuk ekziston,” e ndĂ«rpreu kryeministri.

“Ju doni ta bĂ«ni monopol mallin, mĂ« tha. QĂ« nuk Ă«shtĂ« e vĂ«rtetĂ«â€Šâ€, vijoi fermeri.

“TĂ« lutem
”, tha Rama.

“UnĂ« kam respekt, por do flas se jam nĂ« hall. Kryetari e di shumĂ« mirĂ«, zoti kryeministĂ«r, qĂ« ne e marrim mallin pa likuidim
”

“O miku im, unĂ« kam njĂ« problem shumĂ« tĂ« madh: mua njeri nuk mĂ« imponohet dot me forcĂ«,” tha Rama.

“Me zor nuk imponohesh mbi tĂ« tjerĂ«t qĂ« ta marrĂ«sh fjalĂ«n se do ti. Ulu, ulu. Ka radhĂ« dhe ka edukatĂ«. Fjala nuk merret me zor”

“Ore, do mbaj familjen unĂ«, se nuk e mbaj dot me fjalĂ«,” u dĂ«gjua fermeri.

“JanĂ« 500 veta kĂ«tu,” tha Rama.

“TĂ« njĂ«jtin hall kanĂ«,” erdhi pĂ«rgjigjja.

“MĂ« dĂ«gjo mua tani. Nuk ekziston nĂ« njĂ« ekonomi tĂ« hapur mbyllja e kufijve tĂ« produkteve. E kuptove?”

Debati vazhdoi derisa Rama e mbylli: “Mos ta zgjasim kĂ«tĂ« muhabet se Ă«shtĂ« muhabet kot. T’i mbyllim kufijtĂ« qĂ« ti tĂ« shesĂ«sh mallin, kjo nuk ekziston”

“Dakord
 ne s’kemi forcĂ«,” tha fermeri, duke ngritur supet, i dorĂ«zuar.

Kryeministri u largua, sinjali u ndërpre. Dëgjesa mbaroi me të vetmin fermer që tregoi hallin e tij, që tha se e ndante me 500 të tjerët që ishin aty dhe duartrokitën teksa kryeministri iku.

Përfundim 

Dëgjesa në Divjakë është një shembull se si propaganda mund të maskojë realitetin. Ajo që duhej të ishte një dialog për nevojat e fermerëve u shndërrua në një monolog të pushtetit, ku zëri i atyre që prodhojnë ushqimin nuk u dëgjua. Fermeri që sfidoi rregullin e mikrofonit dhe kërkoi vetëm një minutë për të folur, nuk arriti të ndryshojë vendimet, por u bë simbol i hallit të një shtrese të pambrojtur. Asaj që propaganda përpiqet ta fshehë. Të paktën publikisht. Për aq sa dëgjuam e pamë me dyer të hapura.    

The post “Jemi nĂ« hall”, zĂ«ri i fermerit nga Divjaka qĂ« sfidoi monologun e qeverisĂ« appeared first on Faktoje.al.

↗

Zvarritje punimesh nĂ« rrugĂ«n Ndroq–Plepa

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

5 kilometrat e parĂ« tĂ« rrugĂ«s Kombinat–Ndroq–Plepa duhet tĂ« pĂ«rfundonin pĂ«rpara natĂ«s sĂ« ndĂ«rrimit tĂ« viteve. Verifikimet nĂ« terren tregojnĂ« se punimet nuk janĂ« mbyllur, ndĂ«rsa ARRSH konfirmon pĂ«r Faktoje se rikonstruksioni i plotĂ« i aksit Ă«shtĂ« ende larg.

Esmeralda Topi

Punimet pĂ«r rikonstruksionin e rrugĂ«s sĂ« vjetĂ«r Kombinat–Ndroq–Plepa nisĂ«n nĂ« vjeshtĂ«n e vitit 2024. Aksi, me njĂ« gjatĂ«si totale rreth 28 kilometra, po zbatohet nĂ« tre faza dhe konsiderohet njĂ« investim i rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r lidhjen e zonave rurale me TiranĂ«n dhe DurrĂ«sin, si dhe pĂ«r zhvillimin e agroturizmit.

Gjatë një inspektimi në kantier, kryeministri Edi Rama, së bashku me ministren e Infrastrukturës dhe Energjisë, Belinda Balluku, deklaruan se faza e parë, që përfshin rreth 5 km, ishte drejt përfundimit.

“Afati kontraktual Ă«shtĂ« maj 2026, por synimi ynĂ« Ă«shtĂ« qĂ« kĂ«to 5 kilometrat e para t’i pĂ«rfundojmĂ« natĂ«n e vitit tĂ« ri”, u shpreh Balluku.

Sipas saj, rruga do të kalonte nga një rrugë rurale në një rrugë të kategorisë C, me kurorë 12.5 metra, dy korsi qarkullimi dhe shpejtësi nga 50 deri në 100 km/orë. 

Pjesë e projektit është edhe ndërtimi i një ure të re në zonën e Urës së Beshirit, me fonde të Bankës Botërore, e cila do të eleminojë kthesat e rrezikshme në këtë segment.

Fakt

Verifikimet nĂ« terren tregojnĂ« se 5 kilometrat e para tĂ« rrugĂ«s Kombinat–Ndroq–Plepa nuk janĂ« pĂ«rfunduar, pavarĂ«sisht deklaratave pĂ«r mbylljen e tyre pĂ«rpara ndĂ«rrimit tĂ« viteve. NĂ« segmentet e para tĂ« aksit vijojnĂ« tĂ« jenĂ« aktive punimet, me zona tĂ« papĂ«rfunduara dhe ndĂ«rhyrje nĂ« infrastrukturĂ«n nĂ«ntokĂ«sore.

Sipas Autoritetit Rrugor Shqiptar (ARRSH), punimet nĂ« kontratĂ«n “Rikonstruksion i rrugĂ«s sĂ« vjetĂ«r Kombinat–Ndroq–Plepa”, Loti 1, janĂ« realizuar vetĂ«m nĂ« masĂ«n 76% tĂ« vlerĂ«s sĂ« kontratĂ«s.

“Punimet sipas kontratĂ«s pĂ«rfundojnĂ« nĂ« maj 2026”, sqaron shkurtimisht ARRSH pĂ«r Faktoje.

Kostoja totale pĂ«r rikonstruksionin e rrugĂ«s sĂ« vjetĂ«r Tiranë–Ndroq–Plepa Ă«shtĂ« 87 milionĂ« euro, faturĂ« qĂ« do tĂ« mbulohet nga taksat e qytetarĂ«ve. 

Faza e parĂ« e rikonstruksionit tĂ« rrugĂ«s Tiranë–Ndroq–Plepa pĂ«rfshin rreth 5 kilometra nga 28 km qĂ« Ă«shtĂ« gjatĂ«sia totale e aksit, pra rreth 18% e gjithĂ« rrugĂ«s. Kjo do tĂ« thotĂ« se afĂ«rsisht 82% e punimeve mbeten ende pĂ«r t’u realizuar.

PĂ«rfundim

Rikonstruksioni i rrugĂ«s Kombinat–Ndroq–Plepa Ă«shtĂ« njĂ« projekt me rĂ«ndĂ«si tĂ« veçantĂ« infrastrukturore dhe ekonomike pĂ«r zonat pĂ«rreth, por deri tani Ă«shtĂ« shoqĂ«ruar me deklarata optimiste qĂ« nuk janĂ« reflektuar nĂ« terren.

Nisur nga verifikimet e kryera dhe informacionet zyrtare të ARRSH-së, deklaratën e ministres Belinda Balluku se 5 kilometrat e parë të rrugës do të përfundonin përpara natës së ndërrimit të viteve, e kategorizojmë të pavërtetë.

The post Zvarritje punimesh nĂ« rrugĂ«n Ndroq–Plepa appeared first on Faktoje.al.

↗

Rasti “Balluku”, Kuvendi zvarrit kĂ«rkesĂ«n e SPAK

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Mazhoranca ka mbi 1 muaj e gjysmë që zvarrit kërkesën e SPAK për arrestimin e Belinda Ballukut, duke shtyrë pa afat mbledhjen e Këshillit të Mandateve. Rregullorja e Kuvendit përcakton se nëse nuk ka vendim brenda 3 muajve, kërkesa konsiderohet e rrëzuar. Për Ballukun, afati skadon më 16 mars.

Esmeralda Topi

“Ne si Parti Socialsite dhe si grup parlamentar do tĂ« votojmĂ« çdo kĂ«rkesĂ« pĂ«r heqje imuniteti, pĂ«r autorizim tĂ« Kuvendit pĂ«r çdo deputet qoftĂ« krahut tĂ« majtĂ«, qoftĂ« krahut tĂ« djathtĂ«, qoftĂ« pa krahĂ«,” deklaronte dy vite mĂ« parĂ« Bledi Çuçi nĂ« cilĂ«sinĂ« e kryetarit tĂ« grupit parlamentar socialist.

Sot, dy vite pas kësaj deklarate, realiteti është krejt tjetër.

SocialistĂ«t shtynĂ« pa afat mbledhjen e KĂ«shillit tĂ« Imunitetit dhe Mandateve, ku pritej tĂ« shqyrtohej kĂ«rkesa e ProkurorisĂ« sĂ« Posaçme, SPAK, pĂ«r arrestimin e zv.kryeministres dhe ministres sĂ« InfrastrukturĂ«s dhe EnergjisĂ«, Belinda Balluku. Numri dy i qeverisĂ« akuzohet pĂ«r “paracaktim fituesish nĂ« tenderin e tunelit tĂ« LlogarasĂ« dhe shkelje nĂ« procedurat e UnazĂ«s sĂ« Madhe” me vlerĂ« qindra milionĂ« euro.

Megjithatë, mazhoranca ka 1 muaj e gjysmë që e zvarrit kërkesën e SPAK. Shtyrja e vendimit u bë me justifikimin e verdiktit të Gjykatës Kushtetuese.

“
shqyrtimi i kĂ«rkesĂ«s sĂ« ProkurorisĂ« sĂ« Posaçme kundĂ«r Korrupsionit dhe Krimit tĂ« Organizuar ‘pĂ«r dhĂ«nie e autorizimit nga Kuvendi pĂ«r arrestimin/heqjen e lirisĂ« sĂ« deputetit/ministrit/zĂ«vendĂ«skryeministrit
 tĂ« lidhet me marrjen dhe vlerĂ«simin paraprak tĂ« vendimit pĂ«rkatĂ«s tĂ« GjykatĂ«s Kushtetuese, duke vlerĂ«suar se njĂ« shqyrtim i tillĂ« synon garantimin e njĂ« procesi vendimmarrjeje tĂ« plotĂ«, objektiv dhe nĂ« pĂ«rputhje me parimet kushtetuese
”– shkruhet nĂ« urdhĂ«rin e firmosur kĂ«tĂ« tĂ« mĂ«rkurĂ« nga kryetari i Kuvendit, Niko Peleshi.

Ping – pong institucional

“NĂ« rastin Balluku, Kuvendi po i largohet pĂ«rgjegjĂ«sisĂ« funksionale dhe pĂ«rgjegjĂ«sive kushtetuese.” – thotĂ« pĂ«r Faktoje.al studiuesi Afrim Krasniqi.

Zvarritja prej javësh e mbledhjes së Këshillit të Mandateve dhe Imuniteteve shkon në të njëjtën linjë me qëndrimin e Kryeministrit Edi Rama, që në krye të herës deklaroi se mazhoranca do të priste të shprehej Gjykata Kushtetuese, përpara se të mbante qëndrim për heqjen e imunitetit parlamentar të zëvendëses së tij.

Në fakt, vendimi i gjyqtarëve kushtetues lidhet me një tjëtër masë të marrë më herët nga Gjykata e Posaçme ndaj Ballukut.

“Kuvendi nuk ka pse pret GjykatĂ«n Kushtetuese nĂ« interpretimin e njĂ« vendimi qĂ« nuk lidhje direkte me mandatin dhe kĂ«rkesĂ«n e SPAK-ut.”- thekson Krasniqi.

Mirëpo, një ditë më parë edhe Kushtetuesja shtyu pa afat vendimin e saj për Ballukun. Me pak fjalë, Gjykata Kushtetuese pret Kuvendin e Shqipërisë, Kuvendi pret Kushtetuesen. Në këtë ping-pong institucional, Belinda Balluku është fituesja e përkohshme, duke ruajtur postin e saj në qeveri si zv.kryeministre dhe ministre, si edhe në parlament si deputete.

Rast i paprecedentë

Kjo është hera e parë që Kuvendi i Shqipërisë zvarrit shqyrtimin e një kërkese për heqje imuniteti ndaj një deputeti.

Të dhënat e Institutit të Studimeve Politike tregojnë se nga viti 2015 deri më 2025, Kuvendi ka marrë vendim për kërkesat e prokurorisë brenda pak ditësh, nga 2 deri në 9 ditë në shumicën e rasteve.

“Kjo pĂ«rbĂ«n njĂ« zhvillim tĂ« ri kundĂ«r frymĂ«s sĂ« reformĂ«s nĂ« drejtĂ«si dhe kundĂ«r retorikĂ«s antikorrupsion nĂ« ShqipĂ«ri.”- ngre si shqetĂ«sim studiuesi Afrim Krasniqi.

“ËshtĂ« paradoks se kjo ndodh nĂ« kohĂ«n kur ShqipĂ«ria Ă«shtĂ« njĂ« vend qĂ« po i afrohet gjithnjĂ« e mĂ«shumĂ« BE-sĂ«.”- shton mĂ« tej ai.

Për Tom Doshin, Mark Frrokun, Armando Prengën, Arben Ahmetajn dhe Sali Berishën, Kuvendi ka vepruar me shpejtësi.

Ndërsa për Belinda Ballukun, kërkesa e SPAK është depozituar më 16 dhjetor 2025 dhe ende nuk ka asnjë vendim, duke shënuar një zvarritje të paprecedentë.

“Çdo sjellje tjetĂ«r, pĂ«rfshi edhe alibi tĂ« tilla pĂ«r shtyrje proceduriale janĂ« akte politike qĂ« synojnĂ« tĂ« mbrojnĂ« zv.kryeministren dhe synojnĂ« tĂ« shmangin pĂ«rballjen e saj me drejtĂ«sinĂ« duke i dhĂ«nĂ« njĂ« mbrojtje tĂ« madhe politike qĂ« nuk e kanĂ« pasur pjesa mĂ« e madhe e zyrtareve gjatĂ« viteve tĂ« fundit.”- argumenton Afrim Krasniqi nga ISP.

Ku fle lepuri?

Zvarritja institucionale ka një kufi të qartë. Rregullorja e Kuvendit përcakton tre muaj kohë për të dalë me një vendim, në të kundërt kërkesa e SPAK bëhet nul.

“NĂ« rastin kur Kuvendi nuk merr vendim pĂ«r dhĂ«nien ose mosdhĂ«nien e autorizimit pĂ«r caktimin e masĂ«s sĂ« sigurimit tĂ« arrestit nĂ« burg ose nĂ« shtĂ«pi, ose heqjes sĂ« lirisĂ« nĂ« çfarĂ«do lloj forme, apo kontrollit personal ose tĂ« banesĂ«s tĂ« njĂ« deputeti brenda 3 muajve nga data e paraqitjes sĂ« kĂ«rkesĂ«s pĂ«rkatĂ«se, atĂ«herĂ« kĂ«rkesa konsiderohet e rrĂ«zuar nga Kuvendi.”- pĂ«rcakton neni 118, pika 5, e Rregullores sĂ« Kuvendit.

Ky nen është çelësi i lojës.

“Afati mund tĂ« konsumohet nĂ«se parlamenti vazhdon tĂ« djeg etapat me procedura tĂ« tilla, siç po ndodh,” – argumenton Krasniqi. 

Më 16 mars, procedurat ligjore për heqjen e imunitetit digjen. Nëse Kuvendi nuk merr vendim brenda afatit, kërkesa e SPAK për arrestimin e Ballukut bie automatikisht, duke e lënë pa efekt.

“Zyrtarja mĂ« e lartĂ« e qeverisĂ«, numri dy i saj Ă«shtĂ« akuzuar dhe duhet tĂ« pĂ«rballet me drejtĂ«sinĂ«. Çdo formĂ« tjetĂ«r, procedurĂ« apo akt qĂ« pamundĂ«son kĂ«tĂ« gjĂ« thjesht bĂ«het pengesĂ« pĂ«r drejtĂ«sinĂ«.”- pĂ«rfundon Afrim Krasniqi.

“Mos e mbroni korrupsionin”

Përballë kryesisë së Kuvendit, një grup qytetarësh dhe aktivistësh protesuan kundër shtyrjes së mbledhjes së Këshillit të Mandateve, duke kërkuar që Parlamenti të mos dorëzojë imunitetin e zv.kryeministres Belinda Balluku.

Protestuesit i bënë thirrje pesë deputetëve të mazhorancës, që të mbajnë përgjegjësi ndaj votuesve të tyre dhe të mos bëhen palë me korrupsionin.

Migen Qiraxhi nga QĂ«ndresa Qytetare, nĂ« fjalĂ«n e tij, u kĂ«rkoi deputetĂ«ve tĂ« mbrojnĂ« interesat e qytetarĂ«ve dhe jo, siç u shpreh ai, “ministrat hajdutĂ« qĂ« vjedhin qytetarĂ«t”.

 “Nuk mundet me urdhĂ«r partie tĂ« mbrohen ata qĂ« bĂ«jnĂ« rrugĂ« me 220 milionĂ« euro qĂ« prishen. DeputetĂ«t janĂ« mandatuar nga qytetarĂ«t pĂ«r tĂ« mbrojtur interesat e tyre dhe jo hajdutĂ«t,” u shpreh ai.

PĂ«rfundim

Nisur nga informacionet e mbledhura dhe verifikimi i kryer, deklaratĂ«n e deputetit socialist Bledi Çuçi se ‘Partia Socialsite do tĂ« votojĂ« çdo kĂ«rkesĂ« pĂ«r heqje imuniteti’, e kategorizojmĂ« tĂ« pavĂ«rtetĂ«.

ShĂ«nim i redaksisĂ«: Titulli i kĂ«tij artikulli Ă«shtĂ« ndryshuar. Versioni i mĂ«parshĂ«m ishte “Balluku, si ‘lule mos mĂ« prek’ pĂ«r socialistĂ«t”.

Përditësuar më 28 janar 2026.

The post Rasti “Balluku”, Kuvendi zvarrit kĂ«rkesĂ«n e SPAK appeared first on Faktoje.al.

↗

Sigurim i detyrueshëm nga tërmetet, jashtë skemës përmbytjet dhe zjarret

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Shtatë vite pas tërmetit shkatërrimtar të 26 nëntorit, qeveria ende nuk ka miratuar ligjin për sigurimin e detyrueshëm të banesave nga tërmetet. Ministri i Financave, Petrit Malaj, kishte deklaruar se ligji i ri do të miratohej brenda dhjetorit 2025, por drafti vijon pezull.

I paqartë mbetet edhe primi i sigurimit, duke lënë të hapur pyetjen se sa do të paguajnë qytetarët për të siguruar banesat nga tërmeti.

Esmeralda Topi

Në dhjetor 2025, ministri i Financave Petrit Malaj deklaroi se ligji për sigurimin e detyrueshëm të banesave nga tërmetet do të miratohej brenda muajit. Ai e paraqiti nismën si një hap të domosdoshëm për një vend me risk të lartë sizmik, duke theksuar se konsultimet kishin përfunduar dhe se drafti ishte gati për miratim në qeveri.

“Ky projektligj do tĂ« miratohet nĂ« qeveri kĂ«tĂ« muaj.”- deklaroi Malaj, gjatĂ« njĂ« interviste televizive.

PavarĂ«sisht kĂ«tij zotimi, drafti ende nuk ka marrĂ« dritĂ«n jeshile nga KĂ«shilli i Ministrave. KĂ«tĂ« janar, Malaj u detyrua tĂ« pĂ«rsĂ«riste pĂ«rpara gazetarĂ«ve se miratimi do tĂ« ndodhte “shumĂ« shpejt”. Ai nuk dhe shpjegime pĂ«r vonesĂ«n,e as njĂ« afat tĂ« ri. 

Primi i paqartë

Drafti për sigurimin e detyrueshëm u hodh për konsultim publik korrikun e vitit të shkuar.  Në të parashikohet krijimi i një Fondi Kombëtar, organizuar si shoqëri aksionare shtetërore, që do të administrojë skemën.

Ky fond do të mbështetet nga primet e qytetarëve, buxheti i shtetit, risigurimi dhe grante të ndryshme. Por detaji më i ndjeshëm, tarifa/primi që çdo familje do të duhet të paguajë për sigurimin e banesës, mbetet ende i paqartë.

“Primi do tĂ« jetĂ« lehtĂ«sisht i pĂ«rballueshĂ«m nga qytetarĂ«t shqiptarĂ«. ”- tha Malaj.

Kufiri maksimal i shumës së sigurimit do të përcaktohet me vendim të Këshillit të Ministrave, ndërsa metodologjia e llogaritjes së primit do të jetë e bazuar në klasifikimin e banesave sipas riskut.

Skema parashikon që buxheti i shtetit të mbulojë primin për personat që përfitojnë ndihmë sociale. Ndërsa njësitë e vetëqeverisjes vendore do të financojnë primin për banesat sociale.

Përjashtohen zjarret dhe përmbytjet

Skema e sigurimit përjashton zjarret dhe përmbytjet, ndonëse Shqipëria goditet çdo vit nga këto fatkeqësi natyrore, duke i lënë qytetarët të pambrojtur përballë rreziqeve të përsëritura.

“PĂ«rsa i pĂ«rket fatkeqĂ«sive tĂ« tjera natyrore, zjarri, pĂ«rmbytje e tĂ« tjera, ne nuk e kemi tĂ« parashikuar nĂ« kĂ«tĂ« ligj. PavarĂ«sisht se pĂ«r çështjen e pĂ«rmbytjeve kemi parashikuar diçka e cila mĂ« tej mund tĂ« shtjellohet me aktet nĂ«nligjore. Por pĂ«r momentin ligji do tĂ« paraqitet vetĂ«m pĂ«r sigurimin e detyrueshĂ«m nga tĂ«rmeti,”-argumentoi ministri i financave Petrit Malaj.

Drafti i konsultuar parashikon mbulim vetëm për banesat dhe seksionet brenda tyre, edhe kur përdoren si zyra apo njësi tregtare, ndërsa ndërtesat e ndërtuara me qerpiç, kallam apo struktura të përkohshme mbeten jashtë skemës.

PĂ«rfundim

Nisur nga verifikimi i kryer, deklaratĂ«n e ministrit tĂ« financave Petrit Malaj se ‘projektligji pĂ«r sigurimin e detyrueshĂ«m nga tĂ«rmetet do tĂ« kalonte pĂ«r miratim brenda dhjetorit 2025’, e kategorizojmĂ« tĂ« pavĂ«rtetĂ«.

The post Sigurim i detyrueshëm nga tërmetet, jashtë skemës përmbytjet dhe zjarret appeared first on Faktoje.al.

↗

Zgjerimi i vonuar i autostradĂ«s Tiranë–DurrĂ«s

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

VjeshtĂ«n e shkuar, ministrja e InfrastrukturĂ«s dhe EnergjisĂ«, Belinda Balluku, deklaroi se 6 kilometrat e para tĂ« zgjerimit tĂ« autostradĂ«s Tiranë–DurrĂ«s do tĂ« hapeshin pĂ«r qarkullim brenda muajit dhjetor 2025. Segmenti nga Casa Italia deri nĂ« mbikalimin e Kasharit, sipas saj, do tĂ« kthehej nĂ« njĂ« autostradĂ« tip A, me 32.5 metra gjerĂ«si, tre korsi nĂ« secilĂ«n anĂ« dhe njĂ« korsi emergjence. 

“Ecuria e projektit Ă«shtĂ« shumĂ« e mirĂ«. Pra, faza e parĂ« Ă«shtĂ« 65% ecuria dhe nĂ« fazĂ«n e dytĂ« 85%. DomethĂ«nĂ« ne shpresojmĂ« qĂ« pĂ«r festat e fundvitit ta kemi dorĂ«zuar”, deklaroi Balluku. 

Rruga që lidh Tiranën me Durrësin është 38 km e gjatë. Punimet për zgjerimin e saj nisën në shtator të 2024-ës. Sipas kontratës, zgjerimi i rrugës Tiranë-Durrës në 6 kilometrat e parë përfundon këtë shtator. 

Por që në krye të herës, ministrja përgjegjëse pretendoi përfundim përpara afatit zyrtar.

Fakt 

Koha dëshmoi se puna në terren shkon përtej pritshmërive optimiste të qeverisë. 6 kilometrat e para të rrugës që lidh kryeqytetin me Durrësin nuk mbaruan në fund të vitit. Dhe si për ironi të fatit, këtë fillim vit, 16% i rrugës që duhet të ishte hapur për qarkullim u bë i pakalueshëm.

Rruga Tiranë-Durrës u përmbyt më 6 janar nga reshjet e dendura të shiut dhe autoritetet devijuan mjetet në drejtime të tjera.

Fotot tregojnĂ« gjendjen e zgjerimit tĂ« autostradĂ«s Tiranë–DurrĂ«s gjatĂ« ditĂ«s sĂ« verifikimit nga Faktoje, mĂ« 15 janar. NĂ« pamje dallohet se njĂ« pjesĂ« e segmentit Ă«shtĂ« ende nĂ« punime, me mjete ndĂ«rtimi aktive dhe zona tĂ« papĂ«rfunduara, ndĂ«rsa qarkullimi i automjeteve zhvillohet pjesĂ«risht. 

Sipas Autoritetit Rrugor Shqiptar (ARRSH), hapja e plotĂ« e 6 km tĂ« para tĂ« rrugĂ«s u bĂ« e pamundur pĂ«r shkak se segmenti i urĂ«s pranĂ« “KullĂ«s Eiffel” mbeti i papĂ«rfunduar. 

“Afati i pĂ«rfundimit tĂ« kontratĂ«s “Zgjerimi i superstradĂ«s TiranĂ« – DurrĂ«s (Faza I)â€Â Ă«shtĂ« 24.05.2026, ndĂ«rsa pĂ«r FazĂ«n II Ă«shtĂ« 15 shtator 2026.” – sqaron pĂ«r Faktoje ARRSH.

Edhe faza III, që përfshin mbikalimin e Kasharit dhe Laknasit, nisi më 9 tetor 2025 dhe ka afat përfundimi 18 muaj.

Por afatet rrezikojnë të shkelen për shkak të shpronësimeve. 

“FaktorĂ« qĂ« mund tĂ« ndikojnĂ« Ă«shtĂ« procesi i shpronĂ«simeve qĂ« akoma nuk Ă«shtĂ« pĂ«rmbyllur.”- thotĂ« ARRSH pĂ«r Faktoje.

PĂ«rfundim

Zgjerimi i autostradĂ«s Tiranë–DurrĂ«s Ă«shtĂ« njĂ« nga projektet mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme infrastrukturore nĂ« vend, me kosto 218 mln euro, por deri mĂ« tani ka prodhuar mĂ« shumĂ« premtime tĂ« parealizuara sesa kilometra tĂ« dorĂ«zuar. Deklaratat pĂ«r hapjen e 6 km tĂ« para nĂ« dhjetor 2025 nuk u realizuan, ndĂ«rsa afatet kontraktuale tregojnĂ« se punimet mbyllen majin e kĂ«tij viti.

Nisur nga verifikimet e kryera dhe informacionet e mbledhura, deklaratĂ«n e ministres Belinda Balluku se 6 km e para tĂ« rrugĂ«s TiranĂ«-DurrĂ«s do tĂ« hapen pĂ«r qarkullim nĂ« fund tĂ« dhjetorit’ e kategorizojmĂ« tĂ« pavĂ«rtetĂ«.

The post Zgjerimi i vonuar i autostradĂ«s Tiranë–DurrĂ«s appeared first on Faktoje.al.

↗

Reforma territoriale, PS ndryshon rregullat e ‘lojĂ«s’

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Mazhoranca ndryshon rregullat e komisionit për reformën territoriale, duke hequr paritetin dhe veton. Lëvizja e papritur, sipas Arbjan Maznikut, zhbllokon punën e komisionit pas bojkotit të opozitës.  

NĂ« ditĂ«n kur sytĂ« e publikut ishin ngulur tek Kushtetuesja pĂ«r çështjen “Balluku” dhe tek Bordi i Paqes, mazhoranca zgjodhi tĂ« lĂ«vizĂ« gurĂ«t e saj tek reforma territoriale. 

Komisioni i posaçëm, i ngritur pĂ«r kĂ«tĂ« proces, vendosi t’i propozojĂ« Kuvendit ndryshimin e projektvendimit mbi mĂ«nyrĂ«n e funksionimit tĂ« tij. Pariteti i numrave mes mazhorancĂ«s dhe opozitĂ«s, si edhe e drejta e vetos, hiqen nga “loja”. 

“DashamirĂ«sia e mazhorancĂ«s dhe e Kuvendit pĂ«r tĂ« krijuar barazi dhe bashkĂ«kryesi Ă«shtĂ« kthyer tashmĂ« nĂ« njĂ« mekanizĂ«m bllokimi pĂ«r vijimĂ«sinĂ« e punĂ«s. Ne nuk kemi mĂ« kohĂ« pĂ«r tĂ« humbur. Koncepti i paritetit dhe bashkĂ«kryesisĂ« tĂ« mos jenĂ« mĂ«, qĂ« t’i hapim vetes mundĂ«si pĂ«r tĂ« pasur kuorum pĂ«r tĂ« arritur objektivat qĂ« brenda korrikut tĂ« kemi mbyllur reformĂ«n,” argumentoi Arbjan Mazniku nĂ« cilĂ«sinĂ« e bashkĂ«kryetarit tĂ« Komisionit. 

“Mbetemi tĂ« hapur pĂ«r opozitĂ«n
” theksoi mĂ« tej ai. 

Në një mbledhje që nuk i mbushi dhjetë minuta mazhoranca i hapi rrugën vetes për të marrë vendime mbi një nga reformat më të rëndësishme, territorialen. 

Në bazë të vendimit të Kuvendit, mbledhjet e Komisionit janë të vlefshme kur në to marrin pjesë më shumë se gjysma e anëtarëve të tij. Komisioni synon që vendimmarrja të arrihet me konsensus për të gjitha çështjet që shqyrton.

Për çështje të veçanta për të cilat nuk kanë gjetur konsensus do të vlerësohet dhe mund të kërkohet ekspertiza e Komisionit të Venecias dhe Kongresit të Autoriteteve Lokale dhe Rajonale të Këshillit të Europës.

LĂ«vizja e fundit e mazhorancĂ«s i jep asaj  dorĂ« tĂ« lirĂ« pĂ«r tĂ« çuar pĂ«rpara diskutimet, duke shmangur bllokimin e krijuar nga bojkotet e fundit tĂ« opozitĂ«s. Strategjia e kryeministrit, e artikuluar mĂ« herĂ«t nĂ« mbledhjen e zgjeruar tĂ« grupit parlamentar tĂ« PS-sĂ«, po zbatohet hap pas hapi. Propozimet e Komisionit tĂ« Posaçëm pĂ«r reformen territoriale pritet t’i propozohen Kuvendit nĂ« njĂ« seancĂ« plenare. 

The post Reforma territoriale, PS ndryshon rregullat e ‘lojĂ«s’ appeared first on Faktoje.al.

↗

Përmbytja e Vlorës në 2024 nuk ishte nga reshjet

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Esmeralda Topi 

MĂ«ngjesi i 4 tetorit 2024 e gjeti VlorĂ«n tĂ« zhytur nĂ«n ujĂ«. Shiu i rrĂ«mbyer mbuloi lagje tĂ« tĂ«ra, aq sa nga dronĂ«t e mediave qyteti i ngjante “Venezias”, ku nĂ« vend tĂ« gondolave lundronin makinat. 

Vlora u gjunjëzua nga reshjet për disa ditë, duke nxjerrë në pah dobësitë e një sistemi kullimi të amortizuar dhe mungesën e reagimit institucional. Mirëpo, kryeministri Edi Rama kishte një tjetër shpjegim për përmbytjen masive të qytetit bregdetar. 

“E kemi parĂ« se çfarĂ« ndodhi nĂ« Austri dhe pamĂ« se çfarĂ« ndodhi nĂ« ditĂ«t kur kĂ«tu u pĂ«rmbyt Vlora, nĂ« BosnjĂ« ku humbĂ«n jetĂ«n shumĂ« njerĂ«z
 Ka njĂ« shpjegim tĂ« thjeshtĂ« pĂ«rtej analizave popullore dhe tendencioze qĂ« i bĂ«hen pĂ«rmbytjeve, qĂ« ka ndryshuar formacioni i reshjeve,” tha ai. 

Kryeministri e vendosi theksin tek intensiteti i reshjeve, duke sugjeruar se edhe njĂ« infrastrukturĂ« “ekselente” nuk do tĂ« pĂ«rballonte goditjen e parĂ« pa organizim dhe trajnim tĂ« strukturave. Auditimet nxorrĂ«n nĂ« pah tĂ« kundĂ«rtĂ«n.

PĂ«rmbytja ishte e parandalueshme

NjĂ« raport i detajuar i Kontrollit tĂ« LartĂ« tĂ« Shtetit mbi pĂ«rmbytjet masive tĂ« vitit 2024 nĂ« VlorĂ«, i publikuar sĂ« fundmi, ka gjetje tĂ« cilat rrĂ«zojnĂ« narrativĂ«n e “formacionit tĂ« reshjeve”. 

Shkaku kryesor i përmbytjeve sipas KLSH-së lidhet me mungesën e pastrimit të kanaleve kulluese prej dekadash, të cilat janë arteriet kryesore të kullimit të reshjeve për relievin e qytetit.  

“Kanalet kulluese KK2 AkĂ«rni, KK3 AkĂ«rni dhe KUL Orikum, rezultuan mĂ« shumĂ« se 15 vjet tĂ« pa pastruara, ndĂ«rsa segmente brenda qytetit nuk janĂ« pastruar pĂ«r mbi 30 vite”- KLSH. 

Pastrimi i kanaleve dhe rehabilitimi i sistemit kullues është një detyrë urgjente thekson Kontrolli i Lartë i Shtetit, sepse në të kundërt, qyteti është i rrezikuar gjithmonë nga përmbytjet.

Një tjetër problematikë sipas KLSH-së ka qënë mosfunksionimi në kapacitet të plotë të Hidrovorit të Akërnisë. Në ditën e përmbytjes ky hidrovor punoi vetëm me 45% të kapacitetit, pa pompa rezervë, pa gjenerator emergjence dhe me tension elektrik të ulët. KLSH shton se Këshilli i Qarkut nuk e shpalli gjendjen e emergjencës civile, ndërkohë që Bashkia nuk kërkoi kryerjen e vlerësimit të dëmeve për banesat.

“NĂ« pĂ«rfundim, nĂ«se e gjithĂ« infrastruktura dhe sistemi i kanaleve kulluese do tĂ« kishin qenĂ« funksionale dhe do tĂ« operonin me kapacitet tĂ« plotĂ«, rreziku qĂ« qyteti i VlorĂ«s tĂ« pĂ«sonte pĂ«rmbytje, si ajo e datĂ«s 04.10.2024, do tĂ« ishte i ulĂ«t”, argumenton Kontrolli i LartĂ« i Shtetit.

Si pasojë e përmbytjeve, Bashkia e Vlorës evidentoi 375 familje të dëmtuara, për të cilat ndau një fond dëmshpërblimi prej 54 milionë lekësh. 

Përgjegjësia është institucionale

Përmbytjet e Vlorës në tetor 2024 nxorën në pah jo vetëm dobësitë teknike të sistemit të kullimit, por edhe problemet e thella të qeverisjes. 

Agron Haxhimali thekson se ato ishin “pasojĂ« e dĂ«shtimeve tĂ« akumuluara nĂ« menaxhimin e infrastrukturĂ«s sĂ« kullimit nĂ«ntoksore dhe mbitokĂ«sore dhe jo thjesht e reshjeve intensive”. “PĂ«rmbytja u pĂ«rshkallĂ«zua nga pastrimi i pamjaftueshĂ«m i kanaleve dhe kapaciteti i kufizuar i hidrovorit”, shton ai.  

NĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n linjĂ« kritike, Zef Preçi e sheh konstatimin e KLSH-sĂ« si dĂ«shmi tĂ« mĂ«nyrĂ«s se si qeveriset vendi. “Kanalet kulluese kanĂ« mĂ« shumĂ« se 15 vjet qĂ« nuk janĂ« pastruar, njĂ« tregues i paqartĂ«sisĂ« sĂ« kompetencave, korrupsionit dhe klientelizmit nĂ« rritje”, thotĂ« ai. 

Preçi akuzon qeverinë për mungesë transparence dhe për tendera të dyshimtë.

“Qershia mbi tortë’ qeveria qĂ« nuk mban asnjĂ« pĂ«rgjegjĂ«si por ‘e kthen dhimbjen nĂ« forcë’ duke kryer tendera tĂ« rinj, edhe kĂ«ta shumica tĂ« dyshuar si korruptivĂ«â€,  thekson Preçi.

Të dy ekspertët bien dakord se rrënja e problemit është neglizhenca institucionale dhe mungesa e mirëmbajtjes, duke kërkuar një reformë të thellë në menaxhimin e ujërave dhe një ndarje të qartë përgjegjësish mes institucioneve.

Përfundim 

Përmbytja e 4 tetorit 2024 në Vlorë ishte e parandalueshme dhe nuk mund të justifikohet me reshje të pazakonta, por sepse sistemi i kullimit mungon. Dhe ky fakt e bën narrativën e qeverisë jo vetëm të pasaktë, por edhe të rrezikshme, sepse fsheh përgjegjësinë dhe vonon zgjidhjet që nevojiten me urgjencë në Vlorë.

Nisur nga tĂ« dhĂ«nat e mbledhura, deklaratĂ«n e kryeministrit Edi Rama se pĂ«rmbytja e VlorĂ«s nĂ« tetor tĂ« 2024 ishte pasojĂ« e “formacionit tĂ« reshjeve” e kategorizojmĂ« tĂ« pavĂ«rtetĂ«.

The post Përmbytja e Vlorës në 2024 nuk ishte nga reshjet appeared first on Faktoje.al.

↗

Rruga Qukës- Qafë Plloçë e bllokuar

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Gjatë raportimit në mbledhjen e Komitetit Ndërministror të Emergjencave Kombëtare, ministrja e Infrastrukturës, Belinda Balluku, deklaroi se pavarësisht motit të keq, të gjitha rrugët kombëtare ishin të hapura.

“Kemi arritur tĂ« sigurojmĂ« qĂ« akset rrugore kombĂ«tare tĂ« jenĂ« tĂ« hapura gjatĂ« gjithĂ« kohĂ«s
”- deklaroi Balluku.

Por pak minuta pas kĂ«saj deklarate, informacionet zyrtare nga Prefektura e Korçës vĂ«rtetonin tjetĂ«r gjĂ«. NĂ« raportimin e orĂ«s 09:30 tĂ« mĂ«ngjesit tĂ« 9 janarit, Prefektura njoftonte se aksi QafĂ« Plloçë – QukĂ«s ishte i bllokuar dhe vijonte puna pĂ«r pastrimin e inerteve.

Edhe verifikimet e Faktoje në terren atë ditë tregojnë qartë se rruga, e sapoinaguruar, nuk ishte e kalueshme.  

Rruga QukĂ«s –QafĂ« Plloçë, 9 janar 2025

Madje, jo vetëm atë ditë. Ky aks kombëtar vijon të jetë i bllokuar prej pesë ditësh për shkak të rrëshqitjeve të dherave dhe inerteve në rrugë. Për të shmangur rreziqet autoritetet vendore kanë pezulluar qarkullimin e automjeteve fill pas aksidentit të ndodhur më 7 janar.

Policia e Qarkullimit Rrugor e Korçës dhe Elbasanit orientojnë mjetet drejt rrugës së vjetër, duke vendosur patrulla në hyrje të Qafë Plloçës dhe Qukësit. Rruga do të qëndrojë e mbyllur deri në pastrimin e plotë të dherave dhe inerteve nga firma kontraktore dhe nuk dihet se sa do të zgjasë ky proces.

Bllokim pas bllokimi

Aksi QukĂ«s – QafĂ« Plloçë, i gjatĂ« 43,4 km, nisi tĂ« ndĂ«rtohej 16 vite mĂ« parĂ« dhe kushtoi rreth 242.6 milionĂ« dollarĂ«. NdonĂ«se u inaugurua me daulle dhe bukĂ« me qiqra, Faktoje verifikoi se rruga u hap pĂ«r qarkullim e papĂ«rfunduar.

Problemet me rrugën që u inagurua në shtator të vitit të shkuar nisën që në javët e para. Por pamjet e çarjes të skarpatës dhe rënies masive të gurëve dy muaj më pas treguan degradimin e shpejtë të veprës më të shtrenjtë dhe më të stërzgjatur të infrastrukturës në Shqipëri.

Prej katër muajsh, ky aks ka shfaqur probleme të vazhdueshme me rrëshqitjet e dherave, veçanërisht gjatë reshjeve intensive.

https://faktoje.al/nga-perurimi-te-rreshqitja-e-masivit-shembja-qe-zbuloi-problemet-e-rruges-qukes-qafe-plloce

PĂ«rfundim

Bazuar nĂ« tĂ« dhĂ«nat e mbledhura nga prefektura e Korçës, ARRSH dhe verifikimet nĂ« terren, deklarata e ministres Belinda Balluku se “tĂ« gjitha akset kombĂ«tare janĂ« tĂ« kalueshme” kategorizohet e pavĂ«rtetĂ«. Aksi QukĂ«s – QafĂ« Plloçë, segment strategjik i rrjetit rrugor kombĂ«tar, vijon tĂ« jetĂ« i bllokuar.

The post Rruga Qukës- Qafë Plloçë e bllokuar appeared first on Faktoje.al.

↗

Kryeministria, kampione e refuzimit të informacionit në vitin 2025

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Nga konferenca e 7-të kombëtare për të drejtën e informimit, kryeministri Edi Rama përsëriti leksionet mbi transparencën. 

“Ngurrimi pĂ«r tĂ« ndarĂ« me kĂ«do qoftĂ« qĂ« i kĂ«rkon informacionet qĂ« janĂ« fakte administrative, Ă«shtĂ« absurd dhe vetĂ«m pengon apo dĂ«mton mĂ« shumĂ«â€Šâ€, deklaroi ai. Por kjo deklaratĂ« bie ndesh me realitetin e pĂ«rditshĂ«m tĂ« gazetarĂ«ve dhe qytetarĂ«ve qĂ« kĂ«rkojnĂ« tĂ« drejtĂ«n e tyre ligjore pĂ«r informim.

Faktoje.al, gjatë vitit 2025, ka dërguar mbi 200 kërkesa për informacion. 

Nga 183 kĂ«rkesa drejtuar institucioneve shqiptare, shumica e pĂ«rgjigjeve ishin tĂ« pjesshme, tĂ« pĂ«rgjithshme ose shmangnin pyetjen konkrete. NĂ« 42 raste, gazetarĂ«t u detyruan t’i drejtohen Komisionerit pĂ«r tĂ« DrejtĂ«n e Informimit, duke dĂ«shmuar nivelin e lartĂ« tĂ« refuzimit institucional. 

Edhe partitë politike nuk e zbatojnë në mënyrë të njëtrajtshme ligjin. Nga 5 kërkesa për informim, Partia Socialiste nuk ktheu përgjigje për asnjërën nga dy kërkesat, ndërsa Partia Demokratike dha dy përgjigje të plota dhe një të pjesshme.

Ndryshe nga praktika shqiptare, institucionet ndërkombëtare si KE, NATO, OLAF dhe DASH i kthyen të gjitha përgjigjet për 25 kërkesat e dërguara. 

Kryeministria, institucioni më refuzues

Institucioni që mban rekordin e shkeljeve të ligjit për informacion në vitin 2025 është Kryeministria. 

  • MarrĂ«veshja SHBA–ShqipĂ«ri pĂ«r luftĂ«n kundĂ«r manipulimit tĂ« informacionit tĂ« shtetit tĂ« huaj

Ky është një nga rastet më flagrante të mungesës së transparencës. Faktoje kërkoi dokumentacionin mbi marrëveshjen e nënshkruar mes Shqipërisë dhe SHBA-së, e cila lidhet me ngritjen e mekanizmave kundër manipulimit të informacionit nga shtete të huaja. Kryeministria nuk dha asnjë përgjigje edhe pse rasti u ankimua tek Komisioneri për të Drejtën e Informimit. 

  • MarrĂ«veshja me Grupin Titan nĂ« Forumin BE–Ballkani PerĂ«ndimor

Faktoje kĂ«rkoi informacion mbi marrĂ«veshjen e nĂ«nshkruar gjatĂ« Forumit tĂ« parĂ« tĂ« Investimeve BE–Ballkani PerĂ«ndimor, e cila ishte bĂ«rĂ« publike pĂ«rmes rrjeteve sociale tĂ« kryeministrit. Institucioni kĂ«rkoi “saktĂ«sim tĂ« aktit miratues” (ligj, VKM, urdhĂ«r etj.), ndĂ«rkohĂ« qĂ« bĂ«hej fjalĂ« pĂ«r njĂ« marrĂ«veshje tĂ« shpallur publikisht. Ne i dĂ«rguam linkun zyrtar tĂ« aktivitetit, por Kryeministria pĂ«rsĂ«ri refuzoi tĂ« japĂ« dokumentin, duke thĂ«nĂ« se “nga linku nuk arrijmĂ« tĂ« identifikojmĂ« informacionin e kĂ«rkuar”. KĂ«rkesa u zvarrit me kĂ«rkesa tĂ« pĂ«rsĂ«ritura pĂ«r sqarime, pa dhĂ«nĂ« kurrĂ« dokumentin e kĂ«rkuar edhe pas ankimimit tek Komisioneri pĂ«r tĂ« DrejtĂ«n pĂ«r Informim. 

  • Lista e kĂ«shilltarĂ«ve tĂ« jashtĂ«m dhe konsulentĂ«ve tĂ« kontraktuar

Faktoje kërkoi listën e personave të angazhuar si këshilltarë të jashtëm, përfshirë ekspertë të huaj, si dhe informacion mbi pagesat e tyre, bazuar në VKM nr. 325, datë 31.05.2023. Ky akt parashikon pagesa deri në 1 milion lekë/muaj për këshilltarët e kontraktuar. Kryeministria nuk dha asnjë informacion, pavarësisht se kërkesa citonte qartë aktin ligjor dhe objektin e saj. Pas ankimimit nuk ka asnjë masë të raportuar nga Komisioneri. 

‘JashtĂ« objektit tĂ« ligjit’

Ndërsa tre rastet e para tregojnë mungesë totale përgjigjeje, në tre raste të tjera kërkesat e Faktoje.al ndaj Kryeministrisë u mbyllën me argumentin se janë jashtë objektit të ligjit ose u deleguan në institucione të tjera. 

  • Deklarata pĂ«r çlirimin e hapĂ«sirave publike nĂ« Tiranë 

MĂ« 19 korrik, kryeministri Rama shkroi se “sipas planit tĂ« punĂ«s vetĂ«m nĂ« TiranĂ« arrin deri nesĂ«r nĂ« rreth 20 mijĂ« metra katrorĂ« sipĂ«rfaqja e hapĂ«sirave publike tĂ« çliruara”. Faktoje kĂ«rkoi tĂ« dhĂ«na konkrete mbi kĂ«tĂ« deklaratĂ«. Kryeministria nuk dha pĂ«rgjigje, ndĂ«rsa Komisioneri e pĂ«rcolli rastin tek Bashkia TiranĂ«, duke shmangur pĂ«rgjegjĂ«sinĂ« e institucionit qĂ« e bĂ«ri deklaratĂ«n.

  • Pyetjet mbi bazĂ«n ligjore tĂ« deklaratave tĂ« Kryeministrit 

NĂ« njĂ« tjetĂ«r rast, kĂ«rkesa pĂ«r tĂ« sqaruar mbi çlirimin e hapĂ«sirave publike u konsiderua nga Komisioneri si “jashtĂ« objektit tĂ« ligjit pĂ«r tĂ« drejtĂ«n e informimit”, duke e mbyllur shqyrtimin pa dhĂ«nĂ« informacion. Argumenti ishte se pyetjet pĂ«r interpretim nuk pĂ«rbĂ«jnĂ« dokumentacion publik.

  • UdhĂ«timi i Kryeministrit nĂ« SHBA

Faktoje kërkoi informacion mbi planifikimin e vizitës së Ramës në SHBA, në kuadër të Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së. 

Pyetjet u refuzuan si “jashtĂ« objektit tĂ« ligjit pĂ«r informim”. Komisioneri e mbylli shqyrtimin, duke lĂ«nĂ« pa pĂ«rgjigje nĂ«se vizita ishte planifikuar dhe nĂ«se po pse nuk u realizua.

Ligji dhe “Maliqi”

Ligji nr. 119/2014 “PĂ«r tĂ« drejtĂ«n e informimit” garanton akses publik, por praktika e institucioneve shqiptare tregon vonesa sistematike, mungesĂ« transparence dhe mosdhĂ«nie tĂ« pĂ«rsĂ«ritur tĂ« informacionit.

Qendra Res-Publica që ka mbi 10 vite që monitoron zbatimin e të drejtës së informimit në Shqipëri, në raportin e fundit vlerëson se gati 1/3 e rasteve institucionet nuk japin asnjë përgjigje, duke e cilësuar refuzimin si problem serioz dhe të rrënjosur. 

“Kjo sjellje jo vetĂ«m qĂ« bie ndesh me frymĂ«n e ligjit, por i shndĂ«rron kĂ«rkesat pĂ«r informacion nĂ« njĂ« proces tĂ« pasigurt, ku qytetari nuk ka garanci se do tĂ« marrĂ« njĂ« reagim, pavarĂ«sisht detyrimit ligjor” nĂ«nvizon raporti. 

E ardhmja, parashikon studiuesi Afrim Krasniqi, do të bëhet edhe më e vështirë. 

“PĂ«r shkak tĂ« skandaleve tĂ« vazhdueshme, pĂ«r shkak tĂ« konfliktit tĂ« madh qĂ« ka midis vizionit tĂ« qeverisĂ« pĂ«r informimin dhe nevojave qĂ« ka media dhe shoqĂ«ria civile pĂ«r mĂ« shumĂ« informacion dhe transparencĂ«â€, pĂ«rfundon ai. 

PĂ«rfundim

Praktika e institucioneve, sidomos e KryeministrisĂ«, tregon se e drejta e informimit vazhdon tĂ« cungohet nĂ« ShqipĂ«ri. Ndaj deklaratĂ«n e kryeministrit Edi Rama, se“ngurrimi pĂ«r tĂ« ndarĂ« me kĂ«do qoftĂ« qĂ« i kĂ«rkon informacionet qĂ« janĂ« fakte administrative, Ă«shtĂ« absurd dhe vetĂ«m pengon apo dĂ«mton mĂ« shumĂ«â€Šâ€, e kategorizojmĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«. 

The post Kryeministria, kampione e refuzimit të informacionit në vitin 2025 appeared first on Faktoje.al.

↗

10 rrenat e vitit 2025 

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Nga treni elektrik që mbeti kantier, tek aeroporti i Vlorës pa fluturime, nga dëmshpërblimi i banorëve për zjarret deri te nafta e Shpiragut që u shua bashkë me premtimet për 24 orë ujë, dy avionë zjarrfikës, shkolla të reja e legalizime.

Esmeralda Topi

2025 ishte vit zgjedhor, dhe si çdo vit zgjedhor në Shqipëri, premtimet ishin të shumta dhe të përsëritura. Në mbyllje të vitit, faktet flasin për kantierë të pambyllur, projekte të dështuara rrugësh, afate të shtyra dhe qytetarë të zhgënjyer. 

Treni elektrik që nuk u nis 

NĂ« prezantimet 3D tĂ« qeverisĂ«, Tirana lidhet me DurrĂ«sin dhe Rinasin nga njĂ« tren modern elektrik. NĂ« terren, prej mĂ« shumĂ« se katĂ«r vitesh ekziston vetĂ«m njĂ« kantier qĂ« s’po mbaron. Me disa afate tĂ« shkelura, hekurudha Tiranë–DurrĂ«s–Rinas Ă«shtĂ« ende larg pĂ«rfundimit. Afati i ri i operimit tĂ« trenit elektrik Ă«shtĂ« fundi i vitit 2026.  

Aeroporti i Vlorës pa fluturime

NĂ« pranverĂ«, skenari i njohur i “fluturimit elektoral” u rikthye prag zgjedhjesh me zbritjen e avionit tĂ« parĂ« testues nĂ« pistĂ«n e aeroportit ndĂ«rkombĂ«tar tĂ« VlorĂ«s. Qeveria premtoi se aeroporti i VlorĂ«s do tĂ« niste fluturimet kĂ«tĂ« vit. Por, faktet tregojnĂ« se nĂ« realitet fluturimi i vetĂ«m mbeti ai testues i 8 majit. 

Nafta ‘arabe’ e Shpiragut 

“NaftĂ« premium si e ArabisĂ« Saudite” kĂ«shtu e prezantoi qeveria zbulimin e naftĂ«s nĂ« Shpirag. Por testet e kompanisĂ« SHELL rezultuan zhgĂ«njyese. Gjigandi holandez Ă«shtĂ« drejt largimit nga ShqipĂ«ria. Fondi Sovran mbeti njĂ« Ă«ndĂ«rr e bukur bashkĂ« me premtimin pĂ«r epokĂ« tĂ« re ekonomike nga nafta nĂ« Shpirag.

24 orë ujë të pijshëm 

Që nga 2013, ky është refreni i çdo fushate elektorale por vendi ende vuan nga mungesa e furnizimit me ujë 24 orë. Afati i ri për të njëjtin premtim është shtyrë në 2030. Këtë vit, gjatë fushatës zgjedhore kryeministri Edi Rama premtoi se në 2030-ën 100% të qyteteve dhe 80% e fshatrave do të mbulohen me ujë 24 orë. 

Shqipëria pa avion zjarrfikës

Premtimi i bërë nga kryeministri Edi Rama gjatë fushatës elektorale, se Shqipëria do të kishte dy avionë zjarrfikës të gatshëm për sezonin veror, rezultoi i pambajtur. Këtë verë vendi kaloi një situate dramatike për shkak të zjarreve që shkrumbuan mbi 60 mijë hektarë me pyje dhe kullota. Por të vetmit avionët zjarrfikës ishin ata të ardhur nga vendet e BE-së përmes Mekanizmit të Mbrojtjes Civile. 

Dëmshpërblimet për Gramshin dhe Delvinën 

Qeveria premtoi dĂ«mshpĂ«rblim dhe rindĂ«rtim tĂ« banesave pĂ«r tĂ« gjithĂ« banorĂ«t e zonave tĂ« prekura nga zjarret kĂ«tĂ« verĂ«. NĂ« fund tĂ« vitit, ata ende presin pĂ«rmbushjen e kĂ«tij zotimi. Agjencia KombĂ«tare e Mbrojtjes Civile (AKMC) konfirmoi pĂ«r “Faktoje.al” se inventari me shtĂ«pitĂ« e djegura dhe bagĂ«titĂ« e humbura ende nuk Ă«shtĂ« pĂ«rmbyllur. 

Llogaria elektorale e 450 shkollave të reja 

Në nisje të fushatës, kryeministri Edi Rama deklaroi se qeveria e tij kishte ndërtuar 450 shkolla të reja në dhjetë vite. Faktet tregojnë se janë rindërtuar ose zgjeruar vetëm 43 institucione arsimore. Shifra propagandiste e Ramës përfshin çdo ndërhyrje, nga riparimi i tualeteve tek lyerja e mureve. 

Odisea e rindërtimit pas tërmetit 

6 vite nga tërmeti tragjik i 26 nëntorit 2019, procesi i rindërtimit është afër mbylljes financiare, por jo i përfunduar në terren. Qeveria ka shpenzuar 131 miliardë lekë dhe raporton se 90% e projekteve janë ndërtuar. Zvarritjet vijojnë të mbajnë pezull ende qindra familje që janë pa çati mbi kokë. Afatet shtyhen vit pas viti dhe çdo 26 nëntor sjell një tjetër justifikim. 

‘Flamuri Blu’ pĂ«r plazhet shqiptare 

Ministria e Mjedisit premtoi se ShqipĂ«ria do tĂ« arrinte standardin europian tĂ« “Flamurit Blu” pĂ«r cilĂ«sinĂ« e ujĂ«rave larĂ«s. Por raportet e BE-sĂ« na rendisin nĂ« vendin e fundit nĂ« EvropĂ« pĂ«r cilĂ«sinĂ« e ujĂ«rave bregdetare. Shkaku kryesor? UjĂ«rat e zeza tĂ« patrajtuara qĂ« derdhen nĂ« det, mungesa e impianteve tĂ« trajtimit dhe menaxhimi i dobĂ«t mjedisor.

Legalizimet pa fund 

Ky Ă«shtĂ« premtimi mĂ« i vjetĂ«r i ricikluar. Çdo zgjedhje sjell njĂ« valĂ« tĂ« re legalizimesh tĂ« premtuara. Por procesi nuk ka fund. Dosjet shtohen, afatet shtyhen, dhe qytetarĂ«t mbeten peng tĂ« njĂ« premtimi qĂ« nuk po pĂ«rmbushet. QĂ« nga nisja e procesit tĂ« legalizimeve nĂ« vitin 2006 dhe deri mĂ« tani, legalizimet janĂ« pĂ«rdorur si mjet i rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r mbĂ«shtetje politike, sidomos nĂ« fushata zgjedhore.

Përfundim 

Në këtë artikull përmblodhëm vetëm 10 rrena, por gjatë vitit 2025 Faktoje ka verifikuar gjithsej 87 premtime të politikanëve dhe zyrtarëve të lartë. Nga këto, 52 premtime rezultuan të pambajtura, vetëm 6 u mbajtën plotësisht, ndërsa 29 u realizuan pjesërisht. Verifikimet nxjerrin në pah hendekun mes premtimeve dhe realitetit, veçanërisht në një vit zgjedhor si ky që po lëmë pas. 

The post 10 rrenat e vitit 2025  appeared first on Faktoje.al.

↗

Air Albania me licencĂ« tĂ« pezulluar, por shitja e biletave “fantazmĂ«â€ vazhdon

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

“Air Albania realisht sillet sikur nuk ekziston” KĂ«shtu e pĂ«rshkruan pĂ«rvojĂ«n e tij Leonard Kurti, njĂ« qytetar qĂ« mbeti pa fluturim, pa sqarime dhe pa asnjĂ« kontakt nga kompania ajrore muajin e shkuar, ndonĂ«se kishte blerĂ« biletĂ« dhe ishte paraqitur nĂ« kohĂ« nĂ« Aeroportin NdĂ«rkombĂ«tar tĂ« TiranĂ«s. 

Ai sĂ« bashku me njĂ« mik kishin bileta pĂ«r fluturimin Tiranë–Milano Malpensa. NĂ« momentin qĂ« mbĂ«rritĂ«n nĂ« aeroport, nĂ« tabelĂ«n e nisjeve zbuluan se fluturimi ishte anuluar. 

“U detyrova tĂ« blej njĂ« biletĂ« tjetĂ«r me Ryanair pĂ«r Bergamo, vetĂ«m qĂ« tĂ« mos humbisja njĂ« vizitĂ« mjekĂ«sore,” tregon Kurti pĂ«r Faktoje.al.

Pas anulimit, ai tentoi tĂ« kontaktonte kompaninĂ« pĂ«rmes dhjetra emaileve dhe telefonatave. “Zero komunikim,” thekson ai.

NĂ« udhĂ«timin e tij tĂ« radhĂ«s, po nĂ« muajin nĂ«ntor, ai vuri re se Air Albania kishte anuluar sĂ«rish fluturimin e radhĂ«s.  “NjĂ« situatĂ« e papranueshme”, pĂ«rfundon Leonardi. 

Por situata e Leonardit nuk ishte një rast i izoluar. Dëshmitë e dhjetëra qytetarëve për Faktoje.al konfirmojnë se Air Albania i ka përsëritur anulimet e fluturimeve në mënyrë sistematike, duke lënë udhëtarët në mes të aeroportit pa asnjë shpjegimdhe as kompensim. 

Edhe rrjetet sociale të kompanisë janë mbushur me ankesa. Dhjetëra qytetarë kërkojnë llogari për fluturime të anuluara në postimet ku komentet lejohen. Në disa raste, si një video e publikuar më 29 nëntor në Instagram, komentet janë bllokuar. 

Ndalim ligjor i panjoftuar

I pyetur nga Faktoje.al Aeroporti ndĂ«rkombĂ«tar “NĂ«nĂ« Tereza” pohon se nuk ka njoftim pĂ«r ndĂ«rprerje fluturimesh nga Air Albania. 

“Ne jemi lajmĂ«ruar vetĂ«m nĂ« rastet e kancelimeve nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« bĂ«het njoftimi i pasagjereve”, sqaron Ornela Bego pĂ«r Faktoje.al. 

Mirëpo, anulimet e përjetuara nga udhëtarët nuk janë probleme operacionale. Ato janë pasojë e një ndalimi ligjor që nuk është bërë publik. 

Që prej 3 dhjetorit 2025, Air Albania-s nuk lejohet të fluturojë. Megjithatë, ky informacion nuk është bërë publik as nga kompania, as nga Autoriteti i Aviacionit Civil. 

Faktoje.al konfirmoi se licenca e operimit të Air Albania është pezulluar më 3 dhjetor, për shkak të pezullimit të Certifikatës së Operatorit Ajror.  

NĂ« pĂ«rgjigjen zyrtare, Aviacioni Civil sqaron se pezullimi nuk ka njĂ« afat fiks pĂ«rfundimi, por varet nga pĂ«rmbushja e detyrimeve tĂ« kompanisĂ«, pĂ«r tĂ« cilat Ă«shtĂ« pĂ«rcaktuar njĂ« afat 6-mujor por nuk bĂ«hĂ«t e qartĂ« se cilat janĂ«. Kjo nĂ«nkupton qĂ« Air Albania duhet t’i pĂ«rmbuyshĂ« detyrimet deri mĂ« 3 qershor tĂ« 2026. 

“Marrja e vendimit tĂ« AAC-sĂ« pĂ«r pezullimin e licencĂ«s nĂ«nkupton pezullimin e transportit ajror tĂ« pasagjerĂ«ve, mallrave dhe postĂ«s”, sqaron Aviacioni Civil. 

Air Albania nuk i është përgjigjur kërkesës për informacion deri në publikimin e këtij shkrimi. 

Shitja e biletave vazhdon

Ndërkohë që licenca është e pezulluar, Air Albania vazhdon të shesë bileta online.

Prej nëntorit, kompania ka ndërprerë një numër të madh destinacionesh ku operonte prej vitesh, përfshirë Vienën, Brukselin, Athinën, Bergamon, Bolonjën, Romën, Trevizon, Veronën, Gjenevën, dhe Ankaranë. 

NĂ« faqen zyrtare sot shfaqen vetĂ«m dy linja: Tiranë–Milano dhe Tiranë–Stamboll. PĂ«r tĂ« dyja destinacionet ofrohen ende bileta nĂ« shitje, me data qĂ« shkojnĂ« pĂ«rtej periudhĂ«s kur kompania ka ndaluar sĂ« fluturuari. 

Faktoje provoi tĂ« blinte njĂ« biletĂ« vajtje-ardhje nga Tirana nĂ« Milano pĂ«r datat 8–10 janar, por, gjatĂ« testimit, blerja nuk mund tĂ« pĂ«rfundonte.

Të dhënat nga Flightradar tregojnë se fluturimi i fundit drejt Milanos është realizuar më 17 nëntor, ndërsa ai drejt Stambollit më 2 dhjetor.

Por pavarësisht biletave në shitje, të dhënat nga flightradar tregojnë se fluturimi i fundit nga operatori kombëtar i fluturimeve ajrore për Milano është bërë më 17 nëntor.

Ndërsa fluturimi i fundit me Stambollin ka si datë 2 dhjetorin. 

DĂ«shtim institucional

Misioni i Autoritetit të Aviacionit Civil është garantimi i një mjedisi aviacioni në përputhje me standardet ndërkombëtare, përmes monitorimit të vazhdueshëm dhe ndërveprimit me operatorët. 

Por nĂ« rastin e Air Albania, institucioni ia lĂ« “topin nĂ« derĂ«â€ kompanisĂ« dhe duke shmangur pĂ«rgjegjĂ«sinĂ« direkte ndaj publikut. 

“Autoriteti i Aviacionit Civil ka marrĂ« vendimet pĂ«rkatĂ«se pĂ«r pezullimin e CertifikatĂ«s sĂ« Operatorit Ajror dhe LicencĂ«s sĂ« Operimit, pĂ«r tĂ« cilat Ă«shtĂ« vĂ«nĂ« nĂ« dijeni operatori. NĂ« bazĂ« tĂ« kĂ«tyre pezullimeve operatori ndĂ«rmerr nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« pavarur masat pĂ«rkatĂ«se sipas detyrimeve ligjore”, thotĂ« AAC pĂ«r Faktoje.al

Për ekspertin e ekonomisë Eduard Gjokutaj kjo situatë përbën rrezik të drejtpërdrejtë për qytetarët.

“Autoritetet pĂ«rgjegjĂ«se duhet tĂ« ndĂ«rhyjnĂ« urgjentisht pĂ«r tĂ« mbrojtur konsumatorĂ«t dhe kreditorĂ«t, ndĂ«rsa kompania rrezikon mbyllje definitive. Ky rast ilustron nevojĂ«n pĂ«r mbikĂ«qyrje mĂ« tĂ« fortĂ« tĂ« sektorit ajror shtetĂ«ror”, shprehet Gjokutaj. 

Ndërsa Iris Zanaj, me profesion programues, shton se dëmi ekonomik ndaj udhëtarëve mund të ishte shmangur me mbylljen e ëebit të kompanisë.

“Problemi Ă«shtĂ« qĂ« ata ende shesin bileta online dhe kush e di se ç’dĂ«m ekonomik po bĂ«hĂ«t. Duhet t’i dĂ«rgohet njĂ« kĂ«rkesĂ« AKEP tĂ« bllokojĂ« domainin”, sqaron Zanaj.  

Deri në publikimin e këtij artikulli, AKEP nuk i është përgjigjur interesimit tonë mbi Air Albanian.

Përfundim 

E themeluar nĂ« shtator tĂ« vitit 2018 si kompania kombĂ«tare e fluturimeve, “Air Albania” u prezantua si projekti ku shteti do tĂ« ishte garant i interesit publik me 10 pĂ«r qind tĂ« aksioneve pĂ«rmes Albcontrolit, 41 pĂ«r qind nĂ« duart e “MDN Investment” dhe 49 pĂ«r qind nga Turkish Airlines, partneri strategjik qĂ« sipas qeverisĂ« do t’i jepte siguri juridike, financiare dhe teknike ndĂ«rmarrjes. 

Por në fund të nëntorit, bordi i Turkish Airlines njoftoi shkurtimisht se kishte vendosur të shesë të gjitha aksionet e tij në Air Albania, pa dhënë shpjegime për arsyet e largimit. 

Sot, Air Albania është një kompani hije. Aktive në QKB, por pa bilance financiare prej 7 vitesh. Në kërkim të pasagjerëve, por pa avionë në ajër dhe pa partnerin strategjik Turkish Airlines që e braktisi investimin pa shumë bujë. 

“Ëndrra qĂ« mori krahĂ«â€ siç e quajti dikur kryeministri Edi Rama, ka mbetur nĂ« pistĂ«, duke lĂ«nĂ« pas njĂ« faturĂ« financiare dhe morale qĂ«, si gjithmonĂ«, po e paguajnĂ« qytetarĂ«t.

The post Air Albania me licencĂ« tĂ« pezulluar, por shitja e biletave “fantazmĂ«â€ vazhdon appeared first on Faktoje.al.

↗

Ngrohja që u premtua me gazifikimin e Korçës

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

U premtua gaz natyror, por Korça vazhdon tĂ« ngrohet me dru. Dy vite pas fushatĂ«s elektorale dhe “lajmit fantastik” pĂ«r gazifikimin, Faktoje.al gjeti nĂ« terren tym, soba druri dhe qytetarĂ« qĂ« nuk dinĂ« asgjĂ« pĂ«r ecurinĂ« e projektit. Dokumentet tregojnĂ« vonesa, kosto tĂ« larta pĂ«r banorĂ«t dhe afate tĂ« shtyra deri nĂ« 2027.

Esmeralda Topi

Pak ditĂ« para se korçarĂ«t t’i drejtoheshin kutive tĂ« votimit, kryebashkiaku socialist Sotiraq Filo, nĂ« kĂ«rkim tĂ« mandatit tĂ« tretĂ«, premtoi zgjidhjen pĂ«rfundimtare tĂ« problemit tĂ« ngrohjes pĂ«rmes gazifikimit tĂ« qytetit. NjĂ« “lajm fantastik”, siç e quajti ai vetĂ«, i shoqĂ«ruar me garancinĂ« politike tĂ« kryeministrit Edi Rama.

“Lajmi fantastik i zgjidhjes pĂ«rfundimtare tĂ« problemit tĂ« ngrohjes pĂ«r Korçën pĂ«rmes projektit tĂ« madh tĂ« GAZIFIKIMIT jo rastĂ«sisht ishte sot nĂ« fjalĂ«n e kryeministrit Rama nĂ« takimin e tij nĂ« Korçë me mijĂ«ra vajza e gra!”, premtoi Filo. 

NĂ« fushatĂ«, korçarĂ«ve ju premtua gaz natyror nĂ« çdo shtĂ«pi, fund i druve tĂ« zjarrit, ajĂ«r mĂ« i pastĂ«r dhe kosto mĂ« tĂ« ulĂ«ta. Kryeministri Edi Rama dhe ministrja Belinda Balluku prezantuan publikisht projektin, ndĂ«rsa Rama shkoi edhe mĂ« tej, duke folur pĂ«r “hapjen e çelĂ«sit tĂ« gazit” dhe duke hedhur si afat fundin e vitit 2026. 

Por dy vite më vonë premtimet janë larg realitetit. Faktoje udhëtoi drejt juglindjes në muajin tetor.  

Edhe këtë vit, ngrohja në qytet vazhdonte me dru. Banorët e qendrës dhe të lagjeve përreth nuk kishin asnjë dijeni për ecurinë e projektit të gazifikimit, as për afate dhe as për hapa konkretë. Ajo që dinin me siguri ishte i ftohti i mbrëmjeve të tetorit dhe sobat që duhej të ndizeshin herët. 

“Kemi nisur t’i ndezim stofat qĂ« para njĂ« muaji, se bĂ«n ftohtĂ« nĂ« darkĂ«â€, na tregoi njĂ« banor.  

Tymi ndihej kudo. Oxhaqet lëshonin shtellunga të dendura që mbulonin rrugët dhe oborret, duke e kthyer ajrin e Korçës në një përzierje të rëndë druri të djegur, si dëshmi se premtimi i ngrohjes moderne mbetej ende larg realitetit.

Një metër kub dru këtë vit shkonte në 55 mijë lekë të vjetra. 

“Mua mĂ« duhen deri nĂ« 15 metĂ«r”, pohoi njĂ« pensioniste, duke bĂ«rĂ« llogaritĂ« e dimrit qĂ« ende s’kishte hyrĂ« mirĂ«. 

Shkelje afatesh

Në nëntor 2024, qeveria njoftoi nga Azerbajxhani nënshkrimin e një Memorandumi Mirëkuptimi me kompaninë shtetërore SOCAR dhe Albgaz-in, duke e paraqitur gazifikimin e Korçës si gur themeli të zhvillimit të sektorit të gazit në Shqipëri. 

Edhe Filo, nĂ« intervista publike, fliste pĂ«r zbatim tĂ« shpejtĂ« dhe pĂ«r rezultate tĂ« dukshme “brenda dy viteve”.

Një vit më vonë, një përgjigje zyrtare nga Bashkia Korçë tregon se projekti ndodhet ende në fazën e parafizibilitetit. 

“Studimi nga SOCAR ka pĂ«rfunduar, por pritet ende marrĂ«veshja mes qeverisĂ« shqiptare dhe asaj azerbajxhanase”, tha pĂ«r Faktoje.al Bashkia e Korçës.

Pa këtë hap, nuk ka afate konkrete dhe as punime në terren.

Kosto e gazifikimit

Ndërkohë, plani 10-vjeçar i investimeve të Albgaz-it parashikon nisjen e projektit në vitin 2025 dhe dorëzimin në 2027. Pra, më vonë se afatet optimiste të përmendura në fushatë dhe, si zakonisht, me rrezikun e shtyrjeve të mëtejshme.

Sipas skenarit bazë, kostoja totale e gazifikimit të Korçës është rreth 20.8 milionë euro. Prej tyre, 13.3 milionë euro pritet të investohen nga vetë rezidentët, ndërsa bashkia parashikon rreth 7 milionë euro për zëvendësimin e burimeve aktuale të ngrohjes dhe instalacionet përkatëse. Me fjalë të tjera, barra kryesore financiare bie mbi qytetarët që sot mezi përballojnë drutë e dimrit.

Projekti parashikon një rrjet të gjerë tubacionesh dhe stacionesh, si dhe furnizimin me gaz të rreth 6 mijë banesave dhe 30 institucioneve. Por edhe këtu ka një kusht kritik, bashkia duhet të sigurojë buxhet për instalimet e brendshme të gazit në shkolla, kopshte, muze dhe zyra publike. 

“ËshtĂ« kritike pĂ«r suksesin e projektit qĂ« Bashkia tĂ« sigurojĂ« buxhet pĂ«r ndĂ«rtimin e instalimeve tĂ« brendshme tĂ« gazit pĂ«r institucionet nĂ«n drejtimin e tij (shkolla, kopshte, muze, zyra publike), si kĂ«to, sĂ« bashku me industriale kompanitĂ«, do tĂ« pĂ«rbĂ«jnĂ« konsumatorĂ«t ankorues rreth tĂ« cilĂ«ve do tĂ« ndĂ«rtohen tubacionet kryesore”, thekson plani. 

PĂ«rfundim

Gazifikimi i Korçës është listuar si projekt prioritar në zonën e juglindjes. Në letër, gjithçka duket premtuese. Në terren, oxhaqet vazhdojnë të nxjerrin tym, pensionistët numërojnë metrat e druve dhe dimri vjen çdo vit, pa pritur memorandume.

Deri sa gazi tĂ« mbĂ«rrijĂ« realisht nĂ« shtĂ«pitĂ« e korçarĂ«ve, “lajmi fantastik” mbetet njĂ« premtim elektoral, ndĂ«rsa ngrohja vazhdon tĂ« matet me dru, tym dhe fatura qĂ« rriten.

Nisur nga informacionet e mbledhura dhe verifikimi në terren, premtimin e kryebashkiakut Sotiraq Filo për zgjidhjen përfundimtare të problemit të ngrohjes përmes gazifikimit të qytetit, e kategorizojmë të pambajtur. 

*Faktoje, e mbështetur nga National Endowment Democracy (NED) po monitoron 10 bashki në vend dhe po verifikon nëse janë mbajtur ose jo premtimet e dhëna nga kryebashkiakët.

The post Ngrohja që u premtua me gazifikimin e Korçës appeared first on Faktoje.al.

↗

11 mijë pensione pas vdekjes? Si u keqinterpretua raporti i KLSH-së

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Nuk ka vjedhje dhe as mashtrim me 11 mijë pensione. Raporti i KLSH-së për Institutin e Sigurimeve Shoqërore flet për pagesa të parapaguara dhe diferenca që rikuperohen ligjërisht. ISSH sqaroi për Faktoje se rastet abuzive në Shqipëri janë vetëm dy, jo mijëra siç u keqinformua në media. 

Esmeralda Topi 

NĂ« fund tĂ« muajit nĂ«ntor, njĂ« raport i Kontrollit tĂ« LartĂ« tĂ« Shtetit (KLSH) mbi Institutin e Sigurimeve ShoqĂ«rore (ISSH) u bĂ« lajm viral. Portale tĂ« ndryshme e interpretuan si “11 mijĂ« pensione tĂ« marra pas vdekjes”, duke krijuar pĂ«rshtypjen e njĂ« skandali masiv. 

Lajmi u publikua në të njëjtën javë kur Italia u trondit nga një rast mashtrimi me pensionin që buri bujë. Një burrë 56-vjeçar mbante trupin e nënës së tij për tre vite në shtëpi, ndërsa vazhdonte të merrte pensionin e saj, duke përfituar rreth 53 mijë euro në vit. 

Ky rast dramatizoi situatën në Shqipëri, duke keqinterpretuar raportin e Kontrollit të Lartë të Shtetit. Por krahasimi nuk qëndron.

ÇfarĂ« thotĂ« raporti i KLSH-sĂ«?

Auditimi i Kontrollit të Lartë të Shtetit pranë ISSH-së gjatë vitit 2024 evidentoi 11,030 raste pagesash pas vdekjes, me një dëm financiar prej 114,8 milionë lekësh. Nga këto, mbi 100 milionë lekë janë rikuperuar, ndërsa rreth 14,7 milionë lekë mbeten ende në proces arkëtimi.

Por raporti i KLSH sqaron diçka thelbësore që mediat e kanë anashkaluar. 

“pĂ«rfshihen tĂ« gjitha rastet e tĂ«rheqjes pas datĂ«s sĂ« vdekjes, gjithashtu edhe rastet kur pĂ«rfituesi i pensionit e ka tĂ«rhequr vetĂ« pensionin, por ka ndĂ«rruar jetĂ« nĂ« po atĂ« muaj. MeqĂ«nĂ«se pensioni Ă«shtĂ« njĂ« pagesĂ« qĂ« merret paradhĂ«nie, pjesa pas datĂ«s sĂ« vdekjes duhet mbajtur nga granti”, shkruhet nĂ« raport. 

Pra nuk bëhët fjalë për mashtrime nga persona të tjerë apo familjarë, por për pensionistë që kanë marrë pensionin dhe më pas kanë ndërruar jetë. 

ISSH: Nuk ka vjedhje

Drejtori i Institutit të Sigurimeve Shoqërore, Astrit Hado, sqaron për Faktoje.al natyrën e këtyre pagesave. Ai theksoi se shifra 11 mijë është keqinterpretuar. 

“Ajo qĂ« dua tĂ« sqaroj Ă«shtĂ« kjo: ato nuk janĂ« pensione tĂ« njerĂ«zve qĂ« kanĂ« vdekur dhe kanĂ« marrĂ« pensione pasi kanĂ« vdekur, pra i ka tĂ«rhequr dikush tjetĂ«r. PĂ«rgjithĂ«sisht kĂ«to janĂ« raste kur qytetarĂ«t kanĂ« ndĂ«rruar jetĂ« pasi kanĂ« marrĂ« pensionin”

Hado shpjegon më tej se pensionet në Shqipëri parapaguhen në fillim të muajit. Për shembull, nëse një pensionist merr pensionin më 1 dhjetor dhe ndërron jetë më 10 dhjetor, ai ka tërhequr pensionin e plotë, por ligjërisht i takon vetëm pjesa deri në datën e vdekjes. Diferenca duhet rikthyer në fondin e sigurimeve shoqërore. Dhe shifra 11 mijë përfaqëson këtë fenomen.

“NĂ« kĂ«tĂ« rast nuk ka vjedhje, nuk ka marrje tĂ« pensionit tĂ« pamerituar, nuk ka shkelje, nuk ka abuzim. DĂ«mi ka qenĂ« diku tek 37 milionĂ« lekĂ«, janĂ« rikuperuar 29.5 dhe janĂ« pĂ«r t’u rikuperuar 6.7. Nuk ka dĂ«m ekonomik”,  thekson Hado.

Sipas ekspertëve të ekonomisë, keqinformimi mbi raportin e KLSH-së nuk është vetëm çështje financiare. Ata paralajmërojnë se raportimi i pasaktë dëmton reputacionin dhe krijon konfuzion shoqëror.

“DĂ«mi sĂ« pari pĂ«r vetĂ« gazetarĂ«t: humbasin besimin si burim informacioni dhe analizash serioze; dĂ«mtojnĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« jo tĂ« drejtĂ« reputacionin e institucioneve duke i bĂ«rĂ« ato mĂ« tĂ« dobĂ«ta para publikut. E gjithĂ« kjo, me kohĂ«, krijon njĂ« çoroditje shoqĂ«rore dhe zhvlerĂ«sim tĂ« sĂ« vĂ«rtetĂ«s”, thekson Selami Xhepa. 

2 raste mashtrimi

Instituti i Sigurimeve Shoqërore pranon se ka patur edhe raste abuzive, por ato janë të izoluara dhe nuk bëhët fjalë për mijëra. Përkundrazi, janë vetëm dy raste.

“Edhe ShqipĂ«ria nuk bĂ«n pĂ«rjashtim nga kĂ«to lloj mashtrimesh sepse ka individĂ« qĂ« mund tĂ« ndĂ«rrojnĂ« jetĂ« dhe familjet nuk i ç’regjisrojnĂ«. Dhe kĂ«to raste ne sigurisht i kontrollojmĂ«â€, thotĂ« drejtori Astrit Hado, duke shtuar se kryesisht janĂ« raste nĂ«pĂ«r rrethe apo fshatra.

“NjĂ« nĂ« fakt ka dalĂ« nga njĂ« emision investigativ qĂ« kishte 8-9 vjet qĂ« kishte ndĂ«rruar jetĂ« nuk ishte deklaruar. Dhe rezultoi qĂ« as i biri se kishte marr nĂ« fakt, e kishin marrĂ« punonjĂ«sit e postĂ«s me njĂ« administrator”, tregon drejtori i ISSH-sĂ«.

“NjĂ« rast tjetĂ«r qĂ« kishim, ishte individ qĂ« kishte ndĂ«rruar jetĂ« para 10 vjetĂ«sh nĂ« SpanjĂ« dhe ishte marrĂ« pensioni. Jo nga familjarĂ«t, nga dikush tjetĂ«r. Rast qĂ« e investiguam deri nĂ« fund dhe morĂ«m edhe masat e nevojshme”, pĂ«rfundon Hado. 

Por ndonëse të pakta në numër, për ekspertin e ekonomisë Klodian Muço edhe këto raste kërkojnë zgjidhje.

“Duhet gjetur njĂ« mekanizĂ«m i kontrollit tĂ« vazhdueshĂ«m ndĂ«rmjet atyre qĂ« pĂ«rfitojnĂ« pensionin dhe atyre qĂ« kontrollojnĂ«. Problematikat ndodhin kur personat qĂ« humbasin jetĂ«n nuk ç’regjsitrohen dhe familjarĂ«t pĂ«rfitojnĂ« nga kjo situatĂ«, mĂ« tepĂ«r se koordinim, duhet zgjidhje”, argumenton ai. 

PĂ«rfundim

11 mijë pagesa pas vdekjes nuk do të thotë 11 mijë vjedhje pensionesh. Bëhet fjalë kryesisht për një mekanizëm teknik të parapagimit të pensionit dhe për raste që korrigjohen ligjërisht. Mashtrimet ekzistojnë, por janë të rralla dhe jo skandal masiv.

The post 11 mijë pensione pas vdekjes? Si u keqinterpretua raporti i KLSH-së appeared first on Faktoje.al.

↗

Rruga drejt Teqesë së Melçanit, premtim i mbajtur

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Kryebashkiaku i Korçës, Sotiraq Filo, gjatĂ« fushatĂ«s pĂ«r mandatin e tretĂ« premtoi investime nĂ« fshatin Melçan, pĂ«r tĂ« pĂ«rmirĂ«suar lĂ«vizjen e banorĂ«ve dhe aksesin nĂ« zonĂ«. Rruga qĂ« lidh fshatin me TeqenĂ« “Baba Abdulla” ishte njĂ« prej tyre. Verifikimet tregojnĂ« se segmenti me gjatĂ«si 1.2 km, ka pĂ«rfunduar.

Esmeralda Topi 

FushatĂ«n pĂ«r mandatin e tretĂ« nĂ« krye tĂ« bashkisĂ« Korçë kandiati i socialistĂ«ve Sotiraq Filo e pĂ«rqĂ«ndroi tek fshati dhe problematikat e zonave rurale tĂ« juglindjes. Nga takimet me banorĂ«t e Melçanit, Filo premtoi investime edhe pĂ«r rrugĂ«n, qĂ« bashkon fshatin me TeqenĂ« “Baba Abdulla”. 

Më pas, angazhimi u reflektua me ndërhyrje konkrete në terren. Në qershor të këtij viti, kryebashkiaku i Korçës premtoi rikonstruksion të plotë të shtresave asfaltike të kësaj rruge.

“Ky investim lidh me rrugĂ« tĂ« re gjithĂ« unazĂ«n Lumalas–Melçan–PorodinĂ«, duke pĂ«rmirĂ«suar lĂ«vizjen e banorĂ«ve dhe aksesin drejt zonave pĂ«rreth,” premtonte Filo gjatĂ« njĂ« inspektimi nĂ« terren.

Rruga me gjatësi 1.2 kilometra dhe gjerësi 4.5 metra, sipas tij, po realizohej në bashkëpunim me Fondin Shqiptar të Zhvillimit. 

Verifikim

Faktoje iu drejtua Bashkisë së Korçës dhe Fondit Shqiptar të Zhvillimit për të kuptuar nëse rruga e Melçanit ishte një tjetër premtim në proces apo një investim i përfunduar. Përgjigjet zyrtare konfirmuan se punimet në këtë segment kishin përfunduar në muajin qershor. 

Investimi me vlerĂ« 12,8 milionĂ« lekĂ« (pa TVSH), Ă«shtĂ« zbatuar nga kompania “ShkĂ«lqimi 07”, si financim i Fondit Shqiptar tĂ« Zhvillimit. 

NĂ« tetor, Faktoje verifikoi nĂ« terren investimin nĂ« kĂ«tĂ« segment. Rruga ishte e pĂ«rfunduar, e shtruar dhe funksionale duke lidhur fshatin Melçan me TeqenĂ« “Baba Abdulla”.

Përfundim 

Nisur nga informacioni i mbledhur dhe verifikimi i kryer nĂ« terren, premtimin e kryebashkiakut Sotiraq Filo pĂ«r rrugĂ«n qĂ« lidh fshatin Melçan me TeqenĂ« “Baba Abdull”, e kategorizojmĂ« tĂ« mbajtur. 

*Faktoje, e mbështetur nga National Endowement for Democracy (NED) po monitoron 10 bashki në vend dhe po verifikon nëse janë mbajtur ose jo premtimet e dhëna nga kryebashkiakët.

The post Rruga drejt Teqesë së Melçanit, premtim i mbajtur appeared first on Faktoje.al.

↗

Një dekadë pritje për pistën e skive në Korçë, premtimi mbeti 3D

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Nga premtimet e pĂ«rsĂ«ritura tek vizualizimet 3D, Bashkia e Korçës ka dhjetĂ« vite qĂ« nuk ka bĂ«rĂ« asnjĂ« hap konkret pĂ«r t’i dhĂ«nĂ« jetĂ« ndĂ«rtimit tĂ« pistĂ«s sĂ« skive dhe resortit dimĂ«ror. Faktoje rikthen nĂ« vĂ«mendje premtimin e pambajtur tĂ« kryebashkiakut Sotiraq Filo. 

Esmeralda Topi 

Prej një dekade, pista e skive bashkë me një resort dimëror në Korçë mbetet një nga premtimet më të ricikluara të kryebashkiakut Sotiraq Filo. 

Që prej vitit 2015, Faktoje e ka ndjekur nga afër këtë angazhim publik, i cili është shfaqur në fushata të njëpasnjëshme, herë me skica projektesh, herë me prezantime 3D, por asnjëherë me punime konkrete në terren.

Ndërsa vitet kanë kaluar, dhe Korça është kthyer një nga destinacionet më të rëndësishme turistike të vendit, premtimi për zhvillimin e turizmit dimëror përmes një piste skish ka mbetur në vendnumëro. 

Në zgjedhjet vendore të vitit 2023, Filo e riktheu projektin, duke publikuar një vizualizim virtual të një resorti modern në zonat malore të Korçës. Ai e prezantoi atë si një investim që do të gjallëronte ekonominë, do të zgjaste sezonin turistik gjatë gjithë vitit dhe do të sillte të ardhura të reja për zonën.

Mirëpo pas premtimeve, realiteti ka qenë krejt tjetër.

Bashkia ‘dorĂ«zohet’: S’kemi informacion

Dy vite më parë, Bashkia e Korçës i konfirmoi Faktoje-s se nuk kishte arritur të gjente mënyrën e financimit për projektin e pistës së skive dhe resortit dimëror. I njëjti problem vijoi edhe gjatë vitit të kaluar. Bashkia argumentonte se përmasat e mëdha të investimit kërkonin bashkëpunim shumëpalësh mes qeverisë, bashkive të tjera të rajonit, Federatës Shqiptare të Skive dhe investitorëve privatë.

Në komunikimin zyrtar të një viti më parë, institucioni pohonte se kishte piketuar malin e Gramozit si një nga zonat më të mundshme ku mund të ndërtohet resorti bashkë me pistën e skive. 

Për këtë arsye, në malin e Gramozit po monitoroheshin kushtet klimatike përmes një stacioni meteorologjik, si një hap i domosdoshëm për të identifikuar zonën e përshtatshme për ndërtimin e pistës së skive.

Ky informacion krijoi përshtypjen se projekti mund të ishte në një fazë studimore, megjithëse pa një plan të qartë financimi.

Për të kuptuar nëse projekti kishte pësuar ndonjë zhvillim këtë vit, Faktoje i drejtoi Bashkisë Korçë një kërkesë të re për informacion. Mirëpo, përgjigjja e këtij viti ishte e shkurtër dhe shterpë.

“NĂ« lidhje me pistĂ«n e skive nuk kemi informacion”, pohon Bashkia e Korçës pĂ«r Faktoje.al

Asnjë shpjegim për fazën në të cilën ndodhet projekti, asnjë referencë për monitorimin e kushteve klimatike, asgjë për financimin ose për hapat e ndërmarrë. 

Projekt me potencial, por pa drejtim

Ekspertët e turizmit e konsiderojnë prej vitesh këtë projekt si shumë të rëndësishëm për diversifikimin e ofertës turistike të Korçës, sidomos në sezonin dimëror. 

Zak Topuzi nga Shoqata e Hoteleri-Turizmit ka theksuar se mungesa e pistave të skive është një nga boshllëqet më të mëdha që ka Shqipëria për sa i përket sporteve dimërore. 

Sipas tij, investimi në infrastrukturën e pistave është kusht i domosdoshëm për ndërtimin e resorteve dhe zhvillimin e turizmit të qëndrueshëm për 365 ditë.

Por edhe pse potenciali ekziston, mungesa e një strategjie të qartë, e financimit dhe e prioritetit institucional ka bërë që projekti të mbetet në letër. Edhe më problematike është fakti që këtë vit, Bashkia nuk ka më as informacion bazë për nismën.

PĂ«rfundim

Duke nisur nga viti 2015, kur Filo premtoi për herë të parë ndërtimin e një kompleksi turistik dhe një piste skish, e deri te vitet e fundit kur projekti u paketua me imazhe 3D, premtimi ka kaluar nga një fazë në tjetrën pa asnjë hap konkret.

Pas verifikimeve tĂ« vazhdueshme, dhe sidomos pas deklaratĂ«s sĂ« kĂ«tij viti ku Bashkia thotĂ« se “nuk ka informacion”, Faktoje e kategorizon sĂ«rish kĂ«tĂ« premtim si tĂ« pambajtur.

*Faktoje, e mbështetur nga National Endowment Democracy (NED) po monitoron 10 bashki në vend dhe po verifikon nëse janë mbajtur ose jo premtimet e dhëna nga kryebashkiakët.

The post Një dekadë pritje për pistën e skive në Korçë, premtimi mbeti 3D appeared first on Faktoje.al.

↗

Aeroporti 1,1 milionĂ« € nĂ« Korçë shumĂ« larg vizionit 3D tĂ« fushatĂ«s

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Esmeralda Topi 

NĂ« fushatĂ«n elektorale tĂ« vitit 2023, kryetari i BashkisĂ« sĂ« Korçës, Sotiraq Filo, prezantoi pĂ«r qytetarĂ«t projektin e aeroportit Turistik dhe Sportiv nĂ« Lumalas, pĂ«rmes njĂ« videoje 3D qĂ« tregonte pistĂ«n, terminalin, godinĂ«n e administratĂ«s dhe hapĂ«sirat pĂ«r aktivitete ajrore. Premtimi ishte se aeroporti do tĂ« bĂ«hej “realitet i prekshĂ«m” dhe do tĂ« nxisĂ« turizmin rajonal dhe sportet e aventurĂ«s. 

Pas një viti e gjysmë, Bashkia e Korçës e cilëson projektin 1.1 milionë euro të përfunduar fizikisht. Sipas institucionit, aeroporti ndodhet në fazën e çertifikimit, një proces i domosdoshëm për të mundësuar operimin e fluturimeve. 

“PĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r mirĂ«mbajtjen dhe operimin e tij do tĂ« jetĂ« Bashkia Korçë me mbĂ«shtetjen e Autoritetit tĂ« Aviacionit Civil, tĂ« cilĂ«t bĂ«jnĂ« dhe çertifikimin e fushĂ«s”, pohon Bashkia e Korçës pĂ«r Faktoje.al.

Aeroporti ndodhet në fshatin Lumalas, rreth 7.5 kilometra larg Korçës dhe ndërhyrja u bë në pistën historike ekzistuese të aviacionit të këtij qyteti. Investimi do të shërbejë për sporte ajrore, aktivitete turistike dhe raste emergjencash. Megjithatë, bashkia pranon se ende nuk ka marrëveshje me Shoqatën Shqiptare të Aeronautikës apo operatorë të tjerë. 

Sipas bashkisë, plani për funksionimin e aeroportit dhe për aktivitetet sportive do të bëhet i ditur pasi të përfundojë çertifikimi. 

Verifikim në terren 

Verifikimi i Faktoje këtë vjeshtë tregoi se pamja reale e aeroportit është shumë larg asaj që u prezantua në video 3D të kryebashkiakut Sotiraq Filo.

I vetmi element që përputhet me projektin 3D është godina e administratës dhe kontrollit, e cila është përfunduar fizikisht. Megjithatë, edhe asaj i mungojnë shumë detaje që shfaqen në vizualizimin e fushatës, veçanërisht në ambjentin e jashtëm.

Kur krahasojmë pamjen reale të terrenit me projektin 3D të prezantuar nga Filo në fushatë, bien në sy ndryshimet e mëdha.

Pista, e cila në 3D duket e pasur me çdo element, në terren ka vetëm një gardh rrethues rrjete metalike që mund të ngatërrohet me rrethimet e zakonshme që bëjnë fermerët për të ndarë tokat nga njëri tjetri.

Pista nuk është aspak e dallueshme si në videon 3D, ndërkohë që bie në sy veçanërisht mungesa e vijëzimeve. 

Për më tepër, gjatë shirave të rrembyeshëm të nëntorit, pjesa e pistës u përmbyt nga uji, duke e shndërruar hapësirën e aeroportit pothuajse në një port të vogël. Situatë kjo që nxori në pah mungesën e përgatitjes për kushte të tilla atmosferike. 

PĂ«rfundim

Edhe pse Bashkia e Korçës e konsideron projektin fizikisht tĂ« pĂ«rfunduar, krahasimi me video 3D tregon qartĂ« se realiteti Ă«shtĂ« shumĂ« larg vizionit tĂ« fushatĂ«s. Premtimi i kryebashkiakut pĂ«r njĂ« aeroport “tĂ« prekshĂ«m” mbetet pjesĂ«risht i mbajtur, pasi infrastruktura ka progres fizik, por funksionimi praktik dhe aktivitetet ajrore nuk kanĂ« filluar ende.

*Faktoje, e mbështetur nga National Endowment Democracy (NED) po monitoron 10 bashki në vend dhe po verifikon nëse janë mbajtur ose jo premtimet e dhëna nga kryebashkiakët.

The post Aeroporti 1,1 milionĂ« € nĂ« Korçë shumĂ« larg vizionit 3D tĂ« fushatĂ«s appeared first on Faktoje.al.

↗

Qeveria injoron paralajmĂ«rimet e BE-sĂ«, FMN-sĂ« dhe biznesit amerikan, miratohet ‘Paqja Fiskale’ 

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Mazhoranca miratoi me 75 vota marrĂ«veshjen pĂ«r “Paqen Fiskale”, pavarĂ«sisht shqetĂ«simeve serioze tĂ« ndĂ«rkombĂ«tarĂ«ve. Bashkimi Evropian, Fondi Monetar NdĂ«rkombĂ«tar, por edhe biznesi amerikan shprehĂ«n shqetĂ«sime tĂ« forta pasi nisma lĂ« hapĂ«sirĂ« pĂ«r pastrim parash dhe cĂ«non konkurrencĂ«n e ndershme. Opozita pritet t’i drejtohet GjykatĂ«s Kushtetuese. 

Esmeralda Topi 

Me 75 vota pro, 20 kundĂ«r dhe asnjĂ« abstenim socialistĂ«t miratuan projektligjin e shumĂ«debatuar pĂ«r “Paqen Fiskale”. 

KundĂ«rshtitĂ« e forta pak para votimit tĂ« nismĂ«s nga Bashkimi Evropian, Fondi Monetar NdĂ«rkombĂ«tar dhe Dhoma Amerikane e TregtisĂ« ranĂ« nĂ« vesh tĂ« shurdhĂ«r, pasi mazhoranca miratoi “Paqen Fiskale” duke rrĂ«zuar tĂ« gjitha amendamentet, pĂ«rfshi edhe ato tĂ« miratuara mĂ« herĂ«t nga Komisioni Parlamentar i EkonomisĂ«. 

Propozimi i Erion Braçes që detyronte kompanitë përfituese nga marrëveshja e paqes të deklaronin burimin e parave dhe pronarin përfitues, u hoq me propozim të Taulant Ballës.  

“Do tĂ« votojmĂ« amendamentin e paraqitur nga deputeti Taulant Balla, ku propozohet qĂ« neni dy paragrafi pĂ«rfitimi nga marrĂ«veshja, bĂ«het me verifikimin e burimit tĂ« fondeve dhe pronarit pĂ«rfitues sipas standarteve tĂ« AgjencisĂ« sĂ« InteligjencĂ«s Financiare, i shtuar nga Komisioni pĂ«r EkonominĂ«, PunĂ«simin dhe Financat tĂ« hiqet”, tha kryetari i Kuvendit Niko Peleshi.

Erion Braçe, argumentoi se propozimet e tij thellonin karakterin e ligjit.  

“TĂ« gjithĂ« propozimet qĂ« kam bĂ«rĂ« ndajnĂ« thelbin e ligjit me mundĂ«sinĂ« pĂ«r tĂ« pastruar para nga sektorĂ« tĂ« ndryshĂ«m qoftĂ« dhe individĂ«â€, theksoi Braçe.

Sipas tij, ndryshimet e propozuara i japin ligjit karakter transparence. “Standard qĂ« ligje tĂ« kĂ«saj natyre duhet ta kenĂ« me çdo kusht,” pĂ«rfundoi Braçe. 

Por këto argumente nuk i përqafuan kolegët e tij socialist. 

Paçka se ishin shqetësimet kryesore të Bashkimit Evropian, FMN-së dhe Dhomës Amerikane të Tregtisë amendamentet që kufizonin mundësitë e pastrimit të parave dhe rrisnin transparencën, u rrëzuan një e nga një.  

Edhe propozimi pĂ«r tĂ« pĂ«rjashtuar kompanitĂ« qĂ« kanĂ« marrĂ« kontrata PPP nga marrĂ«veshja e “Paqes Fiskale” u rrĂ«zua.

“Paqja Fiskale” drejt Kushtetueses 

Edhe amendamentet e opozitĂ«s pĂ«r nismĂ«n u rrĂ«zuan me kartonat e shumicĂ«s sĂ« socialistĂ«ve. NĂ« kĂ«to kushte, deputetja Jorida Tabaku tha se do t’i drejtohen GjykatĂ«s Kushtetuese. 

“Edhe nĂ« qoftĂ« se presidenti e dekreton, grupi parlamentar i PartisĂ« Demokratike, tĂ« gjithĂ«, do ta shohin ligjin nĂ« GjykatĂ«n Kushtetuese”, premtoi Tabaku.

Deputetja demokrate i pĂ«rmendi socialistĂ«ve problemet e rĂ«nda qĂ« shprehu Brukseli lidhur me pastrimin e parave. Ajo i kujtoi ministrit tĂ« financave se “Paqja” nuk ishte e dakordĂ«suar me BE-nĂ« sikurse pretendoi Malaj.

“Tre ditĂ« mĂ« parĂ«, Komisioni Evropian deklaroi qĂ« ligji ka probleme tĂ« rĂ«nda dhe njĂ«kohĂ«sisht Ă«shtĂ« nĂ« kundĂ«rshtim edhe me mekanizmin e Money Val-it dhe pastrimit tĂ« parave. NdĂ«rkohĂ« qĂ« sot pĂ«r median Faktoje bĂ«ri njĂ« deklaratĂ« duke thĂ«nĂ« qĂ« ky ligj vjen nĂ« parlament pa dakordĂ«sinĂ« e BE-sĂ«â€, u shpreh Tabaku. 

Amendamente paraqiti edhe Partia Mundësia, por patën të njëjtin fat me ato të demokratëve dhe socialistit Braçe. 

“PĂ«rjashtoni tĂ« gjitha subjektet qĂ« janĂ« nĂ« hetim apo tĂ« dĂ«nuar nĂ« fushĂ«n e krimit dhe narko-trafikut, tĂ« pĂ«rjashtohen edhe kompanitĂ« qĂ« janĂ« dĂ«nuar ose janĂ« nĂ« hetim,”  tha Agron Shehaj. 

Shehaj propozoi edhe pĂ«rjashtimin e tĂ« gjithĂ« individĂ«ve qĂ« janĂ« subjekt i deklarimit dhe kontrollit tĂ« pasurive nga falja. “TĂ« paktĂ«n tĂ« pĂ«rjashtojmĂ« veten nga amnistia fiskale”, tha ai. 

Plani pĂ«r “Paqen Fiskale” u prezantua nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« beftĂ« nĂ« kulmin e fushatĂ«s elektorale nga kryeministri Edi Rama, i cili kĂ«rkoi votat shqiptarĂ«ve me premtimin e “pasaportĂ«s europiane”. Por pak muaj mĂ« vonĂ«, nisma mori dritĂ«n jeshile nga socialistĂ«t duke rĂ«nĂ« ndesh me kĂ«rkesat e Brukselit.

The post Qeveria injoron paralajmĂ«rimet e BE-sĂ«, FMN-sĂ« dhe biznesit amerikan, miratohet ‘Paqja Fiskale’  appeared first on Faktoje.al.

↗

BE shpreh shqetĂ«sime serioze pĂ«r ‘Paqen Fiskale’ nĂ« prag tĂ« votimit nĂ« parlament 

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Esmeralda Topi

Delegacioni i Bashkimit Evropian nĂ« TiranĂ« shpreh shqetĂ«sime serioze mbi efektet e “Paqes Fiskale”. NĂ« prag tĂ« votimit nĂ« parlament tĂ« nismĂ«s qĂ« i hap rrugĂ«n faljes masive tĂ« borxheve dhe rishikimin e detyrimeve tatimore pĂ«r bizneset, BE paralajmĂ«ron qeverinĂ« mbi rreziqet e saj. 

“Komisioni theksoi shqetĂ«sime serioze qĂ« lidhen me dekurajimin e pĂ«rmbushjes tatimore dhe pĂ«rsĂ«riti nevojĂ«n pĂ«r vendosjen e masave tĂ« forta kundĂ«r pastrimit tĂ« parave brenda kĂ«tij propozimi, ndĂ«rkohĂ« qĂ« vazhdon angazhimin pĂ«r uljen e numrit tĂ« madh tĂ« pĂ«rjashtimeve tatimore”, tha pĂ«r Faktoje.al, zyra e Delegacionit tĂ« Bashkimit Evropian. 

Për BE-në, këto shqetësime duhet të adresohen përpara se nisma të konsiderohet e qëndrueshme në kontekstin e integrimit evropian. Delegacioni thekson se çdo amnisti apo program vullnetar për përmbushjen tatimore duhet të jetë në përputhje me standardet ndërkombëtare, duke mos cenuar luftën kundër krimit të organizuar.

“ShqipĂ«ria tĂ« sigurojĂ« qĂ« ‘amnistitĂ« e mundshme dhe programet vullnetare pĂ«r pĂ«rmbushjen tatimore tĂ« jenĂ« nĂ« pĂ«rputhje me planet e vendit, tĂ« avancojnĂ« luftĂ«n kundĂ«r krimit tĂ« organizuar dhe tĂ« jenĂ« nĂ« pĂ«rputhje me acquis-nĂ« pĂ«rkatĂ«se tĂ« BE-sĂ« dhe standardet ndĂ«rkombĂ«tare, si ato tĂ« pĂ«rcaktuara nga Moneyval dhe FATF”, pĂ«rfundon reagimin zyra e Delegacionit tĂ« BE-sĂ« nĂ« TiranĂ«. 

Nisma pa dakordësinë e BE-së

Qendrimi i Brukselit pak orĂ« para se Parlamenti tĂ« votojĂ« “Paqen Fiskale” sfidon edhe qĂ«ndrimin e Ministrit tĂ« Financave, Petrit Malaj, i cili mĂ« herĂ«t ka lĂ«nĂ« tĂ« kuptohet se nisma Ă«shtĂ« dakordĂ«suar me Fondin Monetar NdĂ«rkombĂ«tar dhe Bashkimin Evropian. 

“NĂ« frymĂ«n e transparencĂ«s ky projekt Ă«shtĂ« konsultuar me FMN, e cila Ă«shtĂ« dakord me kĂ«tĂ« projekt, nuk e ka kundĂ«rshtuar fshirjen dhe legalizimin. Po ashtu, edhe me Bashkimin Europian jemi konsultuar”, deklaroi Malaj gjatĂ« emisionit E Zone nĂ« Vizion Plus. 

Deklarata bie ndesh me informacionin zyrtar të Delegacionit, sipas të cilit, shqetësimet e BE-së mbeten të pazgjidhura. Nisma, sipas tyre, nuk ka përputhshmëri të plotë me standardet europiane për administrimin fiskal dhe luftën kundër pastrimit të parave.

Ndryshe nga sa deklaron ministri, qeveria nuk Ă«shtĂ« konsultuar me Brukselin pĂ«r “Paqen Fiskale”. NĂ« qershor tĂ« kĂ«tij viti, nĂ« njĂ« reagim pĂ«r Faktoje.al Komisioni Europian paralajmĂ«ronte qeverinĂ« se nisma mund tĂ« ndikonte nĂ« procesin e anĂ«tarĂ«simit tĂ« ShqipĂ«risĂ«. 

“Ne nuk jemi konsultuar nga autoritetet shqiptare pĂ«r kĂ«tĂ« propozim”, tha asokohe njĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«s i Komisionit Europian pĂ«r Faktoje.al.

Madje, edhe Fondi Monetar NdĂ«rkombĂ«tar u shpreh kundĂ«r nismĂ«s. NĂ« vizitĂ«n e fundit zyrtare, nĂ« krah tĂ« ministrit, shefja e misionit tĂ« Fondit Monetar NdĂ«rkombĂ«tar Anke Weber tha se “kemi shqetĂ«simin se disa prej elementeve tĂ« propozimit mund tĂ« minojnĂ« progresin e fundit tĂ« ShqipĂ«risĂ« nĂ« administrimin e tatimeve dhe tĂ« krijojnĂ« disa rreziqe pĂ«r pĂ«rmbushjen dhe drejtĂ«sinĂ« fiskale”.

“Lavatriçe pĂ«r pastrimin e parave”

Plani pĂ«r “Paqen Fiskale” Ă«shtĂ« kundĂ«rshtuar ashpĂ«r edhe nga opozita. Deputetja demokrate, Jorida Tabaku, i ka adresuar rreziqet e nismĂ«s pranĂ« Komisionit dhe Parlamentit Europian.

“Kjo amnisti hap dyer pĂ«r pastrim parash, dobĂ«son sigurinĂ« ekonomike dhe minon besimin qĂ« investitorĂ«t ndĂ«rkombĂ«tarĂ« duhet tĂ« kenĂ« tek ShqipĂ«ria. QĂ«ndrimi im Ă«shtĂ« i qartĂ« – asnjĂ« lĂ«shim pĂ«r informalitetin”, argumenton Tabaku. 

Sipas saj, “Paqja Fiskale” Ă«shtĂ« lavatriçe shtetĂ«rore pĂ«r pastrimin e parave tĂ« krimit dhe korrupsionit, duke shpĂ«rblyer mashtruesit dhe evazorĂ«t, ndĂ«rsa rĂ«ndon barrĂ«n mbi bizneset e ndershme dhe qytetarĂ«t qĂ« paguajnĂ« çdo ditĂ« taksat.

KundĂ«rshti ka shprehur edhe Dhoma Amerikane e TregtisĂ«. Bizneset amerikane kanĂ« kritikuar qeverinĂ« pĂ«r mungesĂ«n e konsultimeve publike si dhe mungesĂ«n e transparencĂ«s pĂ«r dy projektligjet, qĂ« pritet t’u falin bizneseve miliarda euro detyrime, gjoba dhe kamatĂ«vonesa.

Nga ana tjetër, ekspertët e ekonomisë dhe financave e kanë cilësuar nismën si një sinjal të gabuar dhe të rrezikshëm. 

Ish-drejtori i Tatimeve, Artur Papajani, e quan fshirjen masive të borxheve një ndëshkim për bizneset që kanë qenë korrektë ndër vite.

Ndërsa audituesi ligjor Julian Saraçi shkon më tej, duke e përshkruar si një kapitullim të shtetit përballë informalitetit të toleruar. Sipas tij, kjo nuk është një marrëveshje, por një shpëlarje faji për dështimet institucionale në mbledhjen e borxheve. 

ÇfarĂ« parashikon “Paqja Fiskale”?

Qeveria thotĂ« se “Paqja Fiskale” Ă«shtĂ« njĂ« paketĂ« lehtĂ«suese qĂ« pĂ«rfshin falje masive borxhesh dhe rishikim tĂ« detyrimeve tatimore. 

Tre shtyllat kryesore të Paqes Fiskale:

  • Tatim i DakordĂ«suar mbi Fitimin
  • Rishikim i Pasqyrave Financiare
  • Falje e Detyrimeve dhe KamatĂ« Vonesave

Nisma parashikon fshirjen e plotë të borxheve tatimore më të vjetra se 10 vite, nëse janë ende të pashlyera. Për detyrimet nga 5-10 vite parashikohet fshirje 50% e borxhit, nëse biznesi e paguan menjëherë. Ndërsa bizneset që nuk kanë mundësi për shlyerje të menjëhershme, do të ketë një marrëveshje 12 mujore dhe falja do të jetë në masën 25%. Nuk përfshihen këtu detyrimet për sigurimet shoqërore. 

Po ashtu, paketa propozon edhe rishikimin e deklaratave të mëparshme të tatim fitimit.
Bizneseve u jepet e drejta që të rishikojnë deklaratat tatimore për 5 vitet e fundit pa gjoba e kamatvonesa (legjislacioni aktual e lejon për 3 vjet) por duke paguar tatim fitimi prej 5% për çdo diferencë fitimi që krijohet nga rishikimi.

Bizneset shqiptare i detyrohen shtetit 162.5 miliardë lekë, ose 1.6 miliardë euro, borxhe të papaguara në tatime dhe dogana. Tatimi mbi vlerën e shtuar (TVSH) dhe tatimi mbi fitimin janë taksat kryesore që bizneset nuk kanë paguar ndër vite. Të dhënat zyrtare tregojnë se 84.7% e borxhit është me vjetërsi mbi 2 vite. Ndërsa detyrimet e pashlyera në kohë prej më shumë se 5 vitesh zënë 64.4% të totalit. 

PĂ«rfundim

Plani pĂ«r “Paqen Fiskale” u prezantua nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« beftĂ« nĂ« kulmin e fushatĂ«s elektorale nga kryeministri Edi Rama, i cili kĂ«rkoi votat shqiptarĂ«ve me premtimin e “pasaportĂ«s europiane”. Por nisma bie ndesh me kĂ«rkesat e Brukselit. Pak orĂ« para votimit nĂ« Parlament, Bashkimi Evropian ngre shqetĂ«sime tĂ« forta pĂ«r nismĂ«n, tĂ« cilat rrĂ«zojnĂ« edhe deklaratat e Ministrit tĂ« Financave, Petrit Malaj, i cili pretendoi se “Paqja Fiskale” kishte dakordĂ«sinĂ« e BE-sĂ«.

Komisioni Evropian paralajmëron se nisma rrezikon të dekurajojë përmbushjen tatimore dhe mund të krijojë hapësira për pastrim parash, duke shmangur standardet ndërkombëtare të Moneyval dhe FATF. Delegacioni i BE-së i konfirmoi Faktoje.al se shqetësimet mbeten ende të hapura dhe se nisma duhet përputhur me acquis të BE-së para se të konsiderohet e pranueshme në kuadër të integrimit. 

Edhe Fondi Monetar NdĂ«rkombĂ«tar u shpreh kundĂ«r nismĂ«s. NĂ« vizitĂ«n e fundit zyrtare, nĂ« krah tĂ« ministrit Malaj, shefja e misionit tĂ« Fondit Monetar NdĂ«rkombĂ«tar Anke Weber tha se “ disa prej elementeve tĂ« propozimit mund tĂ« minojnĂ« progresin e fundit tĂ« ShqipĂ«risĂ« nĂ« administrimin e tatimeve dhe tĂ« krijojnĂ« disa rreziqe pĂ«r pĂ«rmbushjen dhe drejtĂ«sinĂ« fiskale”.

Ndaj nisur nga këto informacione, deklaratën e ministrit të financave Petrit Malaj e kategorizojmë të pavërtetë.

The post BE shpreh shqetĂ«sime serioze pĂ«r ‘Paqen Fiskale’ nĂ« prag tĂ« votimit nĂ« parlament  appeared first on Faktoje.al.

❌