❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

Faktoje prezanton gjetjet e monitorimit për bashkinë e Korçës

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Korçë, 10 shkurt 2026 –Qendra e verifikimit tĂ« fakteve, Faktoje, prezantoi tĂ« marten e 10 shkurtit pĂ«rpara pĂ«rfaqĂ«suesve tĂ« BashkisĂ« Korçë, KĂ«shillit Bashkiak, gazetarĂ«ve lokalĂ« dhe shoqĂ«risĂ« civile gjetjet e raportit mbi “TransparencĂ«n dhe mbajtjen e premtimeve”, pas njĂ« viti monitorimi tĂ« punĂ«s sĂ« kĂ«saj bashkie.

Ky proces Ă«shtĂ« pjesĂ« e projektit “40 premtime, 10 bashki”, i mbĂ«shtetur nga National EndoĂ«ment for Democracy (NED), qĂ« prej gjashtĂ« vitesh mat performancĂ«n e pushtetit vendor nĂ« ShqipĂ«ri.

Pjesë e monitorimit për vitin 2025 ishin 10 bashki; Shkodra, Lezha, Elbasani, Korça, Tirana, Durrësi, Vlora, Fieri, Kavaja dhe Saranda.

Monitorimi është bazuar në tre elementë kryesorë: nivelin e transparencës së pushtetit vendor, përmbushjen e premtimeve elektorale si dhe fondin social.

Transparenca

Të dhënat e vitit 2025 tregojnë se bashkitë me performancën më të lartë në transparencë janë, Korça, Shkodra, Lezha dhe Saranda, me 100%përmbushje të indikatorëve të matur.

Nisur nga ky monitorim, niveli i transparencës për Bashkinë Korçë matur përmes 16 indikatorëve që derivojnë nga kuadri ligjor vendas, arriti nivelin 100%, nga 87.5% vitin e kaluar.

Bilanci i premtimeve

Sa i përket premtimeve elektorale të monitoruara nga qendra Faktoje, në rastin e Bashkisë Korçë, nga 4 premtime të monitoruara në dy vitet e fundit, 2 premtime janë kategorizuar si të pambajtura, 1 i mbajtur dhe 1 tjetër pjesërisht të mbajtur.

Nga 4 premtime të verifikuara në Korçë:

‱ 1 Ă«shtĂ« pĂ«rmbushur,

‱ 1 pjesĂ«risht,

‱ 2 mbeten tĂ« papĂ«rmbushur.

Në total, nga 40 premtime të verifikuara në të dhjeta bashkitë vetëm 5 janë realizuar plotësisht, 12 pjesërisht, ndërsa 23 nuk janë përmbushur.

Kjo do të thotë se 57.5% e premtimeve mbeten të pambajtura, duke krijuar një hendek të madh mes retorikës elektorale dhe veprimit konkret. Premtimet u monitoruan përmes analizës së buxhetit, ndjekjes së prokurimeve publike dhe vëzhgimeve në terren.

Ky është viti i gjashtë që Faktoje realizon një raport të tillë, duke sjellë një panoramë të qartë mbi transparencën dhe llogaridhënien e pushtetit vendor në Shqipëri.

Fondi Social

Gjetjet për vitin 2025 tregojnë se Fondi Social ka vijuar të zgjerojë shtrirjen e tij në nivel vendor, duke përfshirë bashki të reja dhe duke mbështetur një gamë më të gjerë shërbimesh sociale. Megjithatë, analiza evidenton edhe sfida të rëndësishme, veçanërisht në lidhje me cilësinë dhe plotësinë e të dhënave të raportuara, mospërputhjet ndërinstitucionale dhe mungesën e planifikimit të qartë për vazhdimësinë e shërbimeve pas përfundimit të financimit.

Në disa raste, shërbimet mbeten të varura nga fondet qendrore dhe të ekspozuara ndaj rrezikut të ndërprerjes, ndërsa shpërndarja e tyre nuk reflekton gjithmonë në mënyrë të balancuar nevojat e të gjitha grupeve vulnerabël. Këto gjetje nënvizojnë nevojën për më shumë transparencë, koordinim dhe planifikim të qëndrueshëm, në mënyrë që investimi publik të përkthehet në shërbime me ndikim real dhe afatgjatë për komunitetet.

Projekti “40 premtime, 10 bashki” Ă«shtĂ« i mbĂ«shtetur nga National Endowment for Democracy (NED).

The post Faktoje prezanton gjetjet e monitorimit për bashkinë e Korçës appeared first on Faktoje.al.

↗

Taksa 10-vjeçare për arsimin në Tiranë, 9 shkolla të ndërtuara nga 17 gjithsej

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Jona Cenameri Pas përfundimit zyrtar (në fund të vitit 2025), taksa e përkohshme për infrastrukturën arsimore në Bashkinë Tiranë mbyllet me një bilanc të paplotë. 

Nga 17 shkolla tĂ« reja tĂ« premtuara pĂ«r t’u ndĂ«rtuar me tĂ« ardhurat e kĂ«saj takse, janĂ« realizuar vetĂ«m 9, ndĂ«rsa 8 tĂ« tjera mbeten tĂ« parealizuara. 

TĂ« dhĂ«nat zyrtare nga Bashkia TiranĂ« tregojnĂ« se, ndonĂ«se pĂ«r njĂ« dekadĂ« janĂ« mbledhur miliarda lekĂ« nga familjet dhe bizneset, objektivi fillestar pĂ«r t’i dhĂ«nĂ« fund mĂ«simit me dy turne pĂ«rmes ndĂ«rtimit tĂ« shkollave tĂ« reja nuk Ă«shtĂ« pĂ«rmbushur plotĂ«sisht.

Si nisi taksa?

Taksa e përkohshme për infrastrukturën arsimore u miratua sipas një vendimi të Këshillit Bashkiak (nr.59/2015) dhe nisi të aplikohej nga 1 janari 2016. 

Ajo mblidhej çdo muaj përmes faturës së ujit.

Ajo u prezantua si taksë e përkohshme, me një afat kohëzgjatjeje 7-vjeçar. Megjithatë sipas ligjit nr. 68/2017 për Financat e Vetëqeverisjes Vendore, një taksë, që është e përkohshme, nuk mund të aplikohet më shumë se 3 vite.

Taksa mbështetej në një studim fizibiliteti të hartuar nga vetë Bashkia, sipas të cilit të ardhurat e mbledhura nga taksa do të mjaftonin për ndërtimin e 17 shkollave të reja: 10 shkolla 9-vjeçare dhe 7 shkolla të mesme. 

Ky plan u prezantua si zgjidhje strukturore për mbipopullimin e shkollave dhe mësimin me dy turne në kryeqytet.

MegjithatĂ«, pas pĂ«rfundimit tĂ« afatit fillestar, Bashkia vendosi zgjatjen e taksĂ«s, deri nĂ« fund tĂ« vitit 2025, duke e kthyer njĂ« taksĂ« “tĂ« pĂ«rkohshme” nĂ« njĂ« barrĂ« financiare prej njĂ« dekade pĂ«r qytetarĂ«t. 

ÇfarĂ« u ndĂ«rtua?

Ndërtimi i shkollave u realizua përmes skemës së Partneritetit Publik-Privat (PPP), të ndarë në 4 lote.

Kontratat u lidhën në formën e koncesionit PPP të tipit PBOT (Design-Build-Finance-Maintain), ku kompania private angazhohej jo vetëm për projektimin, financimin dhe ndërtimin e shkollave, por edhe për mobilimin, mirëmbajtjen, mbikëqyrjen dhe kolaudimin e tyre. 

Sipas kontratës, periudha totale zgjaste 7 vite e 18 muaj: 18 muaj për ndërtimin e objekteve, 7 vite për mirëmbajtje, gjatë të cilave Bashkia do të shlyente investimin përmes pagesave periodike. 

Koncesionari përfitonte një marzh fitimi prej 6.28% në vit.

Kontrata për Lotin 1 u lidh në vitin 2018, kurse për Lotin 4 në vitin 2020.

NĂ« Lotin “Tirana 1” u ndĂ«rtuan 5 shkolla sipas planit konkretisht: 

  • Shkolla 9-vjeçare “Vaçe Zela dhe Shkolla e mesme “Kristo FrashĂ«ri” (shkolla tĂ« bashkuara), nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.9, 
  • Shkolla 9-vjeçare “Andrea Stefani”, nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.11
  • Shkolla 9-vjeçare “NĂ«nĂ« Tereza” dhe Shkolla e mesme “John F. Kennedy” (shkolla tĂ« bashkuara), nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.11

NĂ« Lotin “Tirana 4” u ndĂ«rtuan 4 shkolla sipas planit 

  • Shkolla 9-vjeçare “Bashkim Fino”, nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.2
  • Shkolla 9-vjeçare “Kiço Blushi” dhe Shkolla e mesme “Sevasti Qiriazi” (shkolla tĂ« bashkuara), nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.8, 
  • Shkolla 9-vjeçare “Luan Hajdaraga”, nĂ« njĂ«sinĂ« administrative Dajt

NĂ« Lotin “Tirana 2” asnjĂ« nga 4 shkollat e planifikuara s’ka nisur tĂ« ndĂ«rtohet 

NĂ« Lotin “Tirana 2” ishte parashikuar ndĂ«rtimi i 3 shkollave nĂ« njĂ«sinĂ« Kashar (Yzberisht) dhe i 1 shkolle nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.7.

NĂ« Lotin “Tirana 3” asnjĂ« nga 4 shkollat e planifikuara s’ka nisur tĂ« ndĂ«rtohet 

NĂ« Lotin “Tirana 3” ishte parashikuar ndĂ«rtimi i 2 shkollave nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.2, i 1 shkolle nĂ« njĂ«sinĂ« administrative nr.5 dhe i 1 shkolle nĂ« njĂ«sinĂ« administrative FarkĂ«.

Sa para u mblodhën dhe si u përdorën ato?

Sipas të dhënave zyrtare të Bashkisë Tiranë, deri në përfundimin e taksës në fund të vitit 2025 janë arkëtuar gjithsej rreth 7 miliardë lekë (6,975,741,429 lekë) nga taksa e përkohshme për infrastrukturën arsimore. 

Kjo shumë është mbledhur përgjatë dhjetë viteve (2016-2025), nga familjet dhe bizneset që veprojnë në territorin e bashkisë në faturën e ujit.

Vitet2016201720182019202020212022202320242025
Shuma (në lekë)495,950,390681,927,166730,095,161699,773,149649,392,794756,967,278759,519,645689,610,468769,868,332742,637,046

NĂ« Programin Buxhetor AfatmesĂ«m 2026-2028, Bashkia TiranĂ« konfirmon se pĂ«r projektin e 17 shkollave tĂ« reja: “janĂ« realizuar 2 lote tĂ« projektit PPP dhe janĂ« pĂ«rfunduar 9 objekte arsimore, qĂ« i pĂ«rkasin Loteve “Tirana 1” dhe “Tirana 4”, ndĂ«rsa dy lotet e tjera nuk janĂ« zbatuar.

Në total, Bashkia pranon se janë marrë në dorëzim vetëm 9 nga 17 objektet arsimore të planifikuara fillimisht.

Shkollat e munguara

NĂ« dy lotet e mbetura tĂ« projektit, “Tirana 2” dhe “Tirana 3”, ndĂ«rtimi i shkollave nuk ka nisur fare. Lotet pĂ«rfshinin zona si Kashari (Yzberishti), njĂ«sia administrative nr.7, njĂ«sitĂ« nr.2 dhe nr.5, si edhe Farka, zona qĂ« prej vitesh pĂ«rballen me mungesĂ« institucionesh arsimore dhe mbipopullim tĂ« shkollave ekzistuese. 

Për këto zona, Faktoje.al ka raportuar ndër vite për mungesën e shkollave.

Burime zyrtare pranë Këshillit Bashkiak i thanë Faktoje.al se brenda muajve mars-prill 2026 pritet të paraqitet një raport përfundimtar mbi ecurinë dhe zbatimin e taksës së përkohshme për arsimin, pas mbylljes zyrtare të saj në fund të vitit 2025.

PĂ«rfundimi

Pas përfundimit të taksës së përkohëshme për infrastrukturën arsimore në vitin 2025, Faktoje.al konstaton se premtimi për ndërtimin e 17 shkollave të reja përmes kësaj takse është pjesërisht i mbajtur.

The post Taksa 10-vjeçare për arsimin në Tiranë, 9 shkolla të ndërtuara nga 17 gjithsej appeared first on Faktoje.al.

↗

Brukseli monitoron, por pĂ«rgjegjĂ«sia pĂ«r ‘Smart City’ i mbetet TiranĂ«s

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

Brukseli pret qĂ« ShqipĂ«ria t’i trajtojĂ« tĂ« dhĂ«nat personale nĂ« pĂ«rputhje me legjislacionin e ri qĂ« ka pĂ«rafruar me Bashkimin Evropian. NdĂ«rsa, Avokati i Popullit thotĂ« se mund tĂ« veprojĂ« vetĂ«m mbi bazĂ«n e ankesave konkrete pĂ«r shkelje tĂ« tĂ« drejtave tĂ« njeriut, duke e lĂ«nĂ« “Smart City”, jashtĂ« njĂ« hetimi institucional.

Esmeralda Topi 

Kur projekti “Smart City” u bĂ« publik, ai u prezantua si njĂ« hap drejt modernizimit tĂ« sigurisĂ« dhe menaxhimit urban. Kamerat inteligjente, analizimi i tĂ« dhĂ«nave dhe pĂ«rdorimi i teknologjisĂ« sĂ« avancuar u pĂ«rshkruan si mjete pĂ«r njĂ« qytet mĂ« tĂ« sigurt. Por ndĂ«rsa projekti avancon, pyetjet pĂ«r transparencĂ«n, mbrojtjen e tĂ« dhĂ«nave personale dhe kostot mbeten tĂ« hapura. 

“Smart City” pĂ«rfshin sigurimin dhe instalimin e platformave tĂ« inteligjencĂ«s artificiale pĂ«r menaxhimin e qytetit dhe trafikut, pĂ«rveç njĂ« qendre tĂ« avancuar kontrolli.

Projekti me kosto 140 milionë dollarë parashikon ngritjen e një sistemi monitorimi përmes instalimit të rreth 5 mijë kamerave në qytetet më të mëdha të vendit. Pjesë e tij janë dhe 3 mijë kamera trupore për punonjësit e policisë së shtetit.

KE: “PĂ«rgjegjĂ«sia Ă«shtĂ« kombĂ«tare”

NĂ« pĂ«rgjigje tĂ« njĂ« kĂ«rkese pĂ«r informacion, Komisioni Evropian sqaroi pĂ«r Fakotje.al se çështjet e mbrojtjes sĂ« tĂ« dhĂ«nave personale nĂ« vendet kandidate, pĂ«rfshirĂ« ShqipĂ«rinĂ«, monitorohen nĂ« kuadĂ«r tĂ« negociatave tĂ« anĂ«tarĂ«simit. PritshmĂ«ria e Brukselit Ă«shtĂ« qĂ« ShqipĂ«ria t’i trajtojĂ« tĂ« dhĂ«nat personale nĂ« pĂ«rputhje me ligjin e saj kombĂ«tar. 

“ShqipĂ«ria sĂ« fundmi ka miratuar njĂ« legjislacion tĂ« ri pĂ«r mbrojtjen e tĂ« dhĂ«nave, nĂ« pĂ«rputhje me acquis tĂ« BE-sĂ«. Prandaj ne presim qĂ« ShqipĂ«ria tĂ« trajtojĂ« tĂ« dhĂ«nat personale nĂ« pĂ«rputhje me legjislacionin e saj kombĂ«tar,” thuhet nĂ« pĂ«rgjigjen e Komisionit. 

Edhe në fushën e prokurimit publik, Komisioni thekson se roli i tij është mbështetës dhe vlerësues në nivel kuadri, jo kontratash individuale. 

“Tani i takon ShqipĂ«risĂ« tĂ« vlerĂ«sojĂ« pĂ«rputhshmĂ«rinĂ« e kontratave individuale me standardet e BE-sĂ« pĂ«r prokurimin publik,” sqaron Komisioni.

Avokati i Popullit: “Nuk kam ankesa”

Në Tiranë, Avokati i Popullit mban një qëndrim po aq të rezervuar. Në përgjigjen zyrtare për Faktoje.al, institucioni kujton se kompetencat e tij ushtrohen mbi bazën e ankesave konkrete dhe të individualizuara, ose kur ekzistojnë indicie të besueshme për shkelje të të drejtave të njeriut.

“Mbrojtja e tĂ« dhĂ«nave personale dhe respektimi i jetĂ«s private janĂ« tĂ« garantuara nga Kushtetuta dhe nga legjislacioni nĂ« fuqi,” thuhet nĂ« pĂ«rgjigje, duke shtuar se autoritetet publike janĂ« tĂ« detyruara tĂ« respektojnĂ« parimet e domosdoshmĂ«risĂ«, proporcionalitetit dhe sigurisĂ« gjatĂ« pĂ«rpunimit tĂ« tĂ« dhĂ«nave.

Sa i pĂ«rket projektit “Smart City”, Avokati i Popullit sqaron se Ă«shtĂ« i gatshĂ«m tĂ« vlerĂ«sojĂ« çdo çështje qĂ« lidhet me ndikimin e tij mbi tĂ« drejtat e qytetarĂ«ve, por vetĂ«m nĂ«se paraqiten ankesa konkrete ose fakte tĂ« verifikueshme.

Edhe rekomandimet ndaj organeve të administratës publike, sipas Avokatit të Popullit, jepen vetëm pasi konstatohet një shkelje konkrete e të drejtave të njeriut. Institucioni nënvizon se nuk ushtron mbikëqyrje të përgjithshme mbi politikat publike dhe nuk ndërhyn në diskrecionin administrativ, për sa kohë ky ushtrohet në përputhje me ligjin.

Si nisi “Smart City”? 

Projekti “Smart City” nisi si njĂ« nismĂ« zyrtare nĂ« prill 2024, kur ish-ministri i BrendshĂ«m Taulant Balla nĂ«nshkroi njĂ« memorandum mirĂ«kuptimi me kompaninĂ« ‘Presight AI’, pjesĂ« e grupit G42 me bazĂ« nĂ« Emiratet e Bashkuara Arabe. 

Marrëveshja e klasifikuar si sekrete, parashikon instalimin e një rrjeti kamerash dhe radarësh në qytetet kryesore të vendit, me qëllim rritjen e sigurisë publike dhe përmirësimin e menaxhimit të trafikut përmes inteligjencës artificiale. 

Në shkurt 2025, gjatë vizitës së parë të presidentit të Emirateve të Bashkuara në Tiranë, kryeministri Edi Rama nënshkroi një letër angazhimi për projektin, i cili u bë pjesë e projekteve me rëndësi kombëtare. 

Kostot e “Smart City”

Kostoja që fillimisht parashikohej të ishte 60 milionë dollarë, pas vizitës u rrit thuajse dyfish dhe do të mbulohet përmes një huamarrje nga Fondi për Zhvillim i Abu Dhabit, duke arritur në 140 milionë dollarë me TVSH.

Projekti përfshin instalimin e 2 239 kamerave ANPR, 2 602 kamerave PTZ, 3 816 kamerave trupore për policinë, si dhe 100 radarëve inteligjentë dhe 100 sensorëve zhurme për trafikun. 

Buxheti i projektit tregon se 31 milionë dollarë shkojnë për liçencat e softuerëve, 62.4 milionë për pajisjet hardware dhe infrastrukturën, 8 milionë për shërbime profesionale dhe 17.1 milionë për mirëmbajtje katërvjeçare. 

NĂ« dhjetor 2025, kompania ‘Presight AI’, kompani tĂ« dhĂ«nash dhe InteligjencĂ« Artificiale e regjistruar nĂ« Abu Dhabi, hapi degĂ«n e saj nĂ« ShqipĂ«ri, me objektivin e vetĂ«m zbatimin e kontratĂ«s. 

The post Brukseli monitoron, por pĂ«rgjegjĂ«sia pĂ«r ‘Smart City’ i mbetet TiranĂ«s appeared first on Faktoje.al.

↗

Bie “siguria” e dy ministrive, eksperti: Mbetjet janĂ« me rrezik tĂ« lartĂ«

✇Faktoje
By: FAKTOJE

SEBI ALLA

NĂ« njĂ« deklaratĂ« tĂ« pĂ«rbashkĂ«t nĂ« gusht tĂ« vitit 2024, Mirela Kumbaro e Mjedisit dhe Belinda Balluku e InfrastrukturĂ«s dhe EnergjitikĂ«s, “siguruan” qytetarĂ«t se institucionet shtetĂ«rore kishin ndjekur nĂ« mĂ«nyrĂ« rigoroze protokollet dhe ligjin dhe se nuk kishte vend pĂ«r panik mbi lajmet e publikuara pĂ«r anijen me 2800 ton mbetje tĂ« dyshuara toksike, tĂ« nisur nga Porti i DurrĂ«sit. NjĂ« vit e gjysmĂ« mĂ« pas, situata Ă«shtĂ« mĂ« shumĂ« se alarmante. Pas kryerjes sĂ« analizave nĂ« njĂ« laborator tĂ« specializuar nĂ« Itali, u arrit nĂ« pĂ«rfundimin se mbetjet janĂ« tĂ« rrezikshme dhe tĂ« dĂ«mshme pĂ«r njerĂ«zit dhe mjedisin. Gjithashtu Prokuroria e DurrĂ«sit pĂ«rveç kompanisĂ« “Kurum” prodhuese e kĂ«tyre mbetjeve dhe kompanisĂ« “Sokolaj sh.p.k” transportuese e tyre, ka bĂ«rĂ« pĂ«rgjegjĂ«se pĂ«r shkelje ligjore dhe tĂ« protokolleve mjedisore edhe tre institucione shtetĂ«rore.

Deklaratat

Sinjalin e parĂ« se nĂ« anijen “Molivia” tĂ« nisur nga ShqipĂ«ria mĂ« 4 korrik 2024 nĂ«pĂ«rmjet Portit tĂ« DurrĂ«sit fshiheshin tonelata me mbetje tĂ« rrezikshme e ngriti organizata ndĂ«rkombĂ«tare mjedisore BAN. NĂ« qĂ«ndrimin e dy ministrive, mĂ« 24 gusht 2024 çështja u relativiziu dhe publikut iu dha “siguria” se institucionet ishin nĂ« nivelin e kĂ«rkuar. “Autoritetet mjedisore, portuale dhe doganore shqiptare operojnĂ« prej vitesh me protokolle tĂ« rrepta pĂ«rsa i pĂ«rket autorizimeve tĂ« pĂ«rpunimit dhe transportit tĂ« mallrave tĂ« rrezikshme, nĂ« pĂ«rputhje me konventat ndĂ«rkombĂ«tare pĂ«rkatĂ«se”, thuhej nĂ« njoftinm, ndĂ«rsa vijonte qĂ«ndrimi me “vlerĂ«sime” pĂ«r institucionet shqiptare. “
 PĂ«r mĂ« tepĂ«r kjo gatishmĂ«ri e infrastrukturave tona kritike Ă«shtĂ« verifikuar dhe certifikuar nĂ« disa inspektime ndĂ«rkombĂ«tare pĂ«rgjatĂ« viteve tĂ« fundit, duke e klasifikuar ShqipĂ«rinĂ« si njĂ« vend tĂ« sigurt”, thuhej nĂ« deklaratĂ«n e pĂ«rbashkĂ«t.

Mbetjet në Porto Romano, ATDHE MULLA

Eksperti

Eksperti i çështjeve mjedisore, inxhnieri kimist, Ahmet Ahmeti, nĂ« njĂ« qĂ«ndrim pĂ«r Faktoje.al pohon rrezikshmĂ«rinĂ« e mbetjeve dhe sugjeron si zgjidhje tĂ« menjĂ«hershme largimin e tyre nga Porto Romano. “Materiali nĂ« ambalazhet e grumbulluara nĂ« ruajtje nĂ« Porto Romano nĂ« afĂ«rsi rreth 200 m pranĂ« banesave tĂ« qytetarĂ«ve, pĂ«r arsye se klasifikohet si shumĂ« helmues (toksik), duhet tĂ« largohet sa mĂ« parĂ« nĂ« vende tĂ« sigurta”-thotĂ« Ahmeti. Ai sugjeron se nevojiten rregulla strikte procesit tĂ« largimit tĂ« mbetjeve pĂ«r tĂ« shmangur katastrofa tĂ« mundshme qĂ« rrezikojnĂ« mjedisin, ujrat nĂ«ntokĂ«sore, tokĂ«n, ajrin, shĂ«ndetin e njerĂ«zve dhe kafshĂ«ve. “NĂ« pĂ«rbĂ«rje tĂ« tyre ka zink, kadmium, plumb, bakĂ«r, krom, nikel etj, metale tĂ« rĂ«nda me pasoja tĂ« rrezikshĂ«me qĂ« shkaktojnĂ« sĂ«mundje nĂ« tĂ« gjitha indet e organizmit, deri nĂ« ato kanceroze dhe gjenetike”, thotĂ« Ahmeti.

Hetimet dhe masat

Prokuroria e DurrĂ«sit pas hetimeve tĂ« gjata, sekustrimit tĂ« dokumentacioneve dhe dĂ«shmive, arriti nĂ« pĂ«rfundimin se 33 persona ishin pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r eksportin e mbetjeve tĂ« rrezikshme, tĂ« cilat u nisĂ«n nga DurrĂ«si me destinacion TailandĂ«n, por u kthyen pas sĂ«rish nĂ« DurrĂ«s pasi asnjĂ« vend nuk pranoi ngarkesĂ«n. Nga 33 urdhĂ«r-arreste tĂ« lĂ«shuara nga Prokuroria e DurrĂ«sit vetĂ«m 20 prej tyre u ekzekutuan, ndĂ«rsa Gjykata vendosi tĂ« zbusĂ« masĂ«n e sigurisĂ« pĂ«r nĂ«punĂ«sit shtetĂ«rorĂ«. PĂ«r tetĂ« tĂ« dyshuar, kryesisht pĂ«rfaqĂ«sues tĂ« kompanisĂ« “Kurum” dhe “Sokolaj sh.p.k” u la nĂ« fuqi masa “arrest me burg”, pĂ«r pesĂ« tĂ« tjerĂ« “arrest shtĂ«pie”, ndĂ«rsa pĂ«r shtatĂ« zyrtarĂ« shtetĂ«rorĂ« tw akuzuar pĂ«r “shpĂ«rdorimi tĂ« detyrĂ«s” zbuti masĂ«n nĂ« “detyrim paraqitje” dhe ndalim pĂ«r daljen jashtĂ« vendit”, nga masa “arrest shtĂ«pie” qĂ« ishte vendosur mĂ« parĂ«.

PĂ«rfundimi

Hetimet e prokurorisë dhe përgjigjia e analizave vërtetuan se 2800 ton mbetje të vendosura në 102 kontejnerë janë të rrezikshme dhe se institucionet shtetërore për analizimin, monitorimin dhe verifikimin e dokumentacioneve, kanë shkelur ligjin dhe protokollet mjedisore. Deklaratat e dy ministreve të kohës Mirela Kumbaro dhe Belinda Balluku se institucionet shterore kishin zbatuar me përpikmëri ligjin, do i konsiderojmë të pavërteta.

The post Bie “siguria” e dy ministrive, eksperti: Mbetjet janĂ« me rrezik tĂ« lartĂ« appeared first on Faktoje.al.

↗

“Ose ne, ose mbetjet, rrugĂ« tjetĂ«r s’ka”

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Nga: Sebi Alla

Fotografitë: Atdhe Mulla

Usta Agroni vendos disa betoforma në makinë. Ndërton dhe ushqehet, por e ardhmja e 42-vjeçarit dhe e familjes është vënë në rrezik dhe panik. 

2800 ton mbetje, të vërtetuara toksike dhe rrezikshme, ndodhen jo më shumë se 250 metra larg banesës.

 “Jam emigrant prej 25 viteve ka dy vite qĂ« kam ardhur, gjithĂ« mundin e hodha kĂ«tu. Kam dy fĂ«mijĂ« dhe dua t’i rris, po ku t’i rris?! Jam qĂ« 14 vjeç emigrant dhe tani qĂ« erdha mendoj tĂ« iki pĂ«rsĂ«ri. Mbetjet i kemi afĂ«r” thotĂ« Agron Oka, njĂ« nga rreth 300 banorĂ« tĂ« Lagjes “Rinia” nĂ« Porto Romano.

“Jam emigrant prej 25 viteve ka dy vite qĂ« kam ardhur, gjithĂ« mundin e hodha kĂ«tu. Kam dy fĂ«mijĂ« dhe dua t’i rris, po ku t’i rris?! Jam qĂ« 14 vjeç emigrant dhe tani qĂ« erdha mendoj tĂ« iki pĂ«rsĂ«ri. Mbetjet i kemi afĂ«r”

Prej shtatorit 2024 nĂ« fushĂ«n e hapur (tĂ« rrethuar dhe me ruajtje nga policia), u vendosĂ«n 102 kontejnerĂ«, tĂ« nisura nga metarlugjiku i Elbasanit me destinacion TailandĂ«n, por u kthyen pas me dyshimin se ishin mbetje toksike dhe jo “oksid hekuri” dhe “oksid zinku” sikurse tregonin dokumentacionet. 

Hetimet

Prokuroria e Durrësit nisi hetimet në shtator të vitit 2024, por procesi u zgjat në kohë pasi asnjë laborator shtetëror dhe privat në vendin tonë nuk mori përsipër kryerjen e analizave të mbetjeve të dyshuara toksike. 

Në fund u vendos dërgimi i disa kampionëve të ndodhura në kontejnerë në një laborator në Itali. Përgjigjia vërtetoi dyshimin. 

“Nga akti i ekspertimit rezultoi se, materiali i analizuar, Ă«shtĂ« pluhur i grumbulluar nga sistemet e filtrimit tĂ« gazrave tĂ« furrĂ«s elektrike tĂ« çelikut (Electric Arc Furnace – EAF), proces i cili pĂ«rfshihet qartĂ«sisht nĂ« fushĂ«veprimin e nĂ«nkapitullit 10 02 tĂ« EËC”, thotĂ« prokuroria e DurrĂ«sit. 

Institucioni i akuzĂ«s arrin nĂ« pĂ«rfundimin se: “NĂ« mostrat e marra nga kontenierĂ«t e sekuestruar, shoqĂ«ria Kurum International sh.a. dhe Alliance Resource, konstatohet prania e elementĂ«ve (dhe pĂ«rbĂ«rjeve tĂ« tyre) qĂ« pĂ«rbĂ«jnĂ« rrezik pĂ«r shĂ«ndetin e njeriut dhe mjedisin, qĂ« lidhen me rrezikun e toksicitetit pĂ«r riprodhimin dhe ekotoksicitet, veçanĂ«risht ndaj ekosistemeve ujore”. 

NĂ« vijim tĂ« hetimeve organi i akuzĂ«s lĂ«shoi 33 urdhĂ«r arresti pĂ«r pĂ«rfaqĂ«sues tĂ« kompanisĂ« “Kurum”, tĂ« kompanisĂ« “Sokolaj sh.p.k” qĂ« mori pĂ«rsipĂ«r transportin e mbetjeve dhe tĂ« tre institucioneve shtetĂ«rore, AgjencisĂ« KombĂ«tare tĂ« Mjedisit, DoganĂ«s DurrĂ«s dhe Autoritetit Portual.  

Reagimet

“O tĂ« na heqin ne, ose tĂ« heqin mbetjet. Me pas shtet nuk do i kishte lĂ«nĂ« kush kĂ«tu. Flitet qĂ« janĂ« kanceroze. ÇfarĂ« do tĂ« bĂ«het me ta nuk e di. Ka fĂ«mi qĂ« luajnĂ« pranĂ« zonĂ«s, kullosin edhe bagĂ«ti pranĂ«.

“O tĂ« na heqin ne, ose tĂ« heqin mbetjet

O tĂ« na mbajnĂ« ne kĂ«tu, ose mbetjet, rrugĂ« tjetĂ«r nuk ka”, thotĂ« i vendosur Esat Braha, 71-vjeçari qĂ« jeton vetĂ«m me bashkĂ«shorten, ndĂ«rsa dy djemtĂ« gjenden nĂ« emigracion. 

“Kjo Ă«shtĂ« e vĂ«rteta, çdo mĂ« bĂ«jnĂ« mua”, thotĂ« ai pa pasur frikĂ«. 

Shumë frikë, pak zë!

Në fillim reaguan kur mbetjet e dyshuara toksike u vendosën aty, ndërsa pas vërtetimit se ishin toksike, paniku është i madh bashkë me frikën për të folur, e aq më shumë protestuar. 

Droja se tĂ« punĂ«suarit do e pĂ«sojnĂ« dhe tĂ« tjerĂ«ve do ua gjejnĂ« “anĂ«n e shantazhit” Ă«shtĂ« e pranishme nĂ« çdo prag shtĂ«pie. “Boll tĂ« rrezikshme janĂ«, edhe lopa mĂ« shku afĂ«r cof (ngordh), por frikĂ« nuk kam, zĂ« nuk bĂ«j, as unĂ« as katĂ«r djemtĂ« me familje”, thotĂ« njĂ« grua e moshuar qĂ« nĂ« pak kohĂ« tĂ« tregon gjithĂ« peripecitĂ« e jetĂ«s nĂ« KukĂ«s dhe ardhjen nĂ« ish-kĂ«netĂ«. “KĂ«to t’i them pa kamera, nuk duan fĂ«mijĂ«t tĂ« dalim”, tregon ajo. 

E gjitha zona është rrezik, por më problem janë një grup banesash që prej më shumë se një viti zgjohen dhe flejnë me mbetjet e Metarlugjikut në Elbasan. 

“Tmerr i madh Ă«shtĂ«, por mĂ« kupto se nuk mund tĂ« flas”, thotĂ« njĂ« i ri qĂ« nga automjeti, duke bĂ«rĂ« shenja nga vajza qĂ« e ka nĂ« klasĂ«n e dytĂ«. “Jam nĂ« punĂ« shteti, mĂ« prishin punĂ« po tĂ« dal, fĂ«mija vĂ«lla, buka e fĂ«mijĂ«ve”, vijon ai, duke kĂ«rkuar ndjesĂ« qĂ« refuzoi tĂ« dilte publikisht.

The post “Ose ne, ose mbetjet, rrugĂ« tjetĂ«r s’ka” appeared first on Faktoje.al.

↗

“40 premtime, 10 bashki” Faktoje prezanton raportin e monitorimit pĂ«r DurrĂ«sin dhe KavajĂ«n

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Jona Cenameri

Qendra e verifikimit tĂ« fakteve, Faktoje.al, prezantoi sot nĂ« DurrĂ«s gjetjet e raportit mbi “TransparencĂ«n dhe mbajtjen e premtimeve”, pas monitorimit tĂ« kryer pĂ«rgjatĂ« njĂ« viti mbi punĂ«n e dy bashkive respektive.

Prezantimi u zhvillua përpara përfaqësuesve të Bashkisë Durrës dhe Kavajë, këshilltarëve bashkiak, drejtorë të bashkive, gazetarëve lokalë dhe përfaqësuesve të shoqërisë civile.

Ky monitorim u realizua nĂ« kuadĂ«r tĂ« projektit “40 premtime, 10 bashki”, i mbĂ«shtetur nga National Endowment for Democracy (NED), i cili prej gjashtĂ« vitesh mat performancĂ«n e pushtetit vendor nĂ« ShqipĂ«ri.

Monitorimi

Për vitin 2025, monitorimi nga Faktoje përfshiu 10 bashki: Shkodër, Lezhë, Elbasan, Korçë, Tiranë, Durrës, Vlorë, Fier, Kavajë dhe Sarandë.

Vlerësimi është bazuar në dy elementë kryesorë:

  • nivelin e transparencĂ«s sĂ« pushtetit vendor,
  • pĂ«rmbushjen e premtimeve elektorale tĂ« kryetarĂ«ve tĂ« bashkive.

Transparenca

Sipas gjetjeve të raportit, Bashkia Durrës shënon një nivel transparence prej 87.5%, duke u renditur mbi mesataren e bashkive të monitoruara, megjithëse me rënie krahasuar me vitin paraardhës.

Gjatë konsultimit të gjetjeve të raportit, kryetarja e Bashkisë Durrës, Emiriana Sako u shpreh se:

“Programi i transparencĂ«s Ă«shtĂ« shumĂ« ambicioz dhe do pĂ«rpiqemi t’i realizojmĂ« tĂ« gjithĂ« indikatorĂ«t, siç i ka kĂ«rkuar ky program. UnĂ« kam dĂ«shirĂ« qĂ« ne, tĂ« kthehemi nĂ« njĂ« nga BashkitĂ« me transparencĂ«n mĂ« tĂ« lartĂ«â€

Ndërkohë, Bashkia Kavajë shënon një nivel transparence prej 75%, duke u renditur e fundit mes 10 bashkive të përfshira në projekt.

Përfaqësuesit e Bashkisë Kavajë po ashtu u shprehën të interesuar për të përmirësuar treguesit e munguar.

Këto përqindje janë llogaritur përmes 16 indikatorëve të matjes së transparencës, që rrjedhin nga kuadri ligjor vendas dhe standardet minimale të informimit publik.

Mbajtja e premtimeve në Bashkinë Durrës

Nga 4 premtime elektorale të verifikuara në Bashkinë Durrës:

  • 1 premtim Ă«shtĂ« pĂ«rmbushur plotĂ«sisht,
  • 1 premtim Ă«shtĂ« realizuar pjesĂ«risht,
  • 2 premtime rezultojnĂ« tĂ« pambajtura.

Premtimi i përmbushur lidhet me ndërtimin e një godine parkimi publik në qendër të qytetit, e cila është funksionale që prej nëntorit 2025.

Ndërsa ndërtimi i Parkut Urban në Spitallë është vlerësuar si premtim pjesërisht i mbajtur. Sipas verifikimeve në terren, punimet kanë avancuar, por projekti ende nuk ka përfunduar dhe parku nuk është funksional për qytetarët.

Dy premtime të tjera rezultojnë të pambajtura. Rindërtimi i pallateve me dëmtime DS5 në lagjen nr. 5, në të njëjtin vend, nuk ka avancuar sipas angazhimit të dhënë, pasi gjashtë vite pas tërmetit është rindërtuar vetëm një pallat, ndërsa për tetë të tjerë punimet nuk kanë nisur ende.

Po ashtu, rikonstruksioni i Pallatit tĂ« Sportit “Ramazan Njala” mbetet i parealizuar, pavarĂ«sisht ekzistencĂ«s sĂ« projektit, ndĂ«rkohĂ« qĂ« nĂ« terren nuk konstatohet ndĂ«rhyrje konkrete.

Në përfundim të prezantimit të gjetjeve, Kryetarja e Bashkisë Durrës, Emiriana Sako shtoi se:

“Transparenca Ă«shtĂ« njĂ« proces thelbĂ«sor jo vetĂ«m pĂ«r informimin mbi buxhetin, por edhe pĂ«r rritjen e komunikimit me qytetarĂ«t dhe pĂ«r dhĂ«nien e llogarisĂ« pĂ«r punĂ«n e bĂ«rĂ« pĂ«rpara tyre”, duke e vĂ«nĂ« theksin tek funksioni i monitorimit nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e performancĂ«s sĂ« vet BashkisĂ«.

Mbajtja e premtimeve në Bashkinë Kavajë

Nga 4 premtime elektorale të verifikuara në Bashkinë Kavajë:

  • asnjĂ« premtim nuk Ă«shtĂ« pĂ«rmbushur plotĂ«sisht,
  • 1 premtim Ă«shtĂ« realizuar pjesĂ«risht,
  • 3 premtime rezultojnĂ« tĂ« pambajtura.

Premtimi pjesërisht i mbajtur lidhet me pastrimin e qytetit të Kavajës. Ndërsa koshat e mbeturinave pastrohen rregullisht, hapësirat përreth tyre dhe zonat periferike të qytetit mbeten shpesh të papastra, duke reflektuar një zbatim të pjesshëm të shërbimit.

Tre premtime të tjera rezultojnë të pambajtura. Ofrimi i bonuseve mujore prej 5 mijë lekësh për çdo lindje të re gjatë vitit të parë të jetës nuk është zbatuar, pasi bashkia ka konfirmuar se aktualisht nuk jep bonuse të tilla dhe nuk ka fonde të dedikuara për këtë skemë.

Po ashtu, zgjidhja përfundimtare e furnizimit me ujë të pijshëm 24 orë për fshatrat Rrakull dhe Karpen mbetet e parealizuar, me furnizim të ndërprerë dhe pa masa konkrete për zgjidhjen e problemit.

Ndërtimi i Rrugës së Bregdetit, një premtim i përsëritur ndër vite, nuk ka nisur dhe në terren nuk konstatohet asnjë shenjë punimesh apo planifikimi.

Raporti

Në total, raporti i Faktoje për 10 bashkitë e monitoruara tregon se nga 40 premtime elektorale:

  • vetĂ«m 5 janĂ« realizuar plotĂ«sisht,
  • 12 janĂ« realizuar pjesĂ«risht,
  • ndĂ«rsa 23 mbeten tĂ« pambajtura.

Kjo do të thotë se 57.5% e premtimeve elektorale nuk janë mbajtur, duke evidentuar një hendek të thellë mes angazhimeve publike dhe veprimit konkret në nivel vendor.

Premtimet u monitoruan përmes analizës së buxheteve, ndjekjes së prokurimeve publike dhe vëzhgimeve në terren.

Monitorimi i realizuar nga gazetarë dhe aktivistë të shoqërisë civile synon rritjen e transparencës, ndarjen e informacionit me publikun dhe forcimin e llogaridhënies së pushtetit vendor ndaj qytetarëve.

The post “40 premtime, 10 bashki” Faktoje prezanton raportin e monitorimit pĂ«r DurrĂ«sin dhe KavajĂ«n appeared first on Faktoje.al.

↗

Ligjet britanike nuk ndalojnë mjekët të kurojnë kancerin

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Parlamenti anglez ka miratuar Aktin e Kancerit në 1939, që e bën të jashtëligjshme të kurosh kancerin

Verdikti: Mungon konteksti

———————————————————————-

NĂ« rrjetet sociale, pĂ«rfshi ato shqipfolĂ«se, po qarkullon pretendimi se nĂ« 1939, parlamenti anglez ka miratuar “Aktin e Kancerit”, qĂ« e bĂ«n tĂ« jashtĂ«ligjshme tĂ« kurosh kancerin.

Megjithatë, Akti i Kancerit 1939 nuk e bën të paligjshëm kërkimin mbi kurat e kancerit, publikimin e gjetjeve kërkimore ose këshillimin e mjekëve për pacientët në lidhje me trajtimet.

Legjislacioni origjinal, i miratuar përpara krijimit të Shërbimit Shëndetësor Kombëtar të Mbretërisë së Bashkuar, përshkruante se si duhet të paguhen dhe administrohen trajtimet e kancerit në të gjithë vendin.

Me kalimin e kohës, shumica e neneve janë shfuqizuar ose janë përfshirë në ligje të tjera, por një pjesë mbetet në fuqi, specifikisht neni 4, që lidhet me ndalimin e reklamave të caktuara.

4. Ndalimi i reklamave tĂ« caktuara. (1) Askush nuk duhet tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« publikimin e ndonjĂ« reklame— (a) qĂ« pĂ«rmban njĂ« ofertĂ« pĂ«r tĂ« trajtuar ndonjĂ« person pĂ«r kancer, ose pĂ«r tĂ« pĂ«rshkruar ndonjĂ« ilaç pĂ«r tĂ«, ose pĂ«r tĂ« dhĂ«nĂ« ndonjĂ« kĂ«shillĂ« nĂ« lidhje me trajtimin e tij; ose

Ai ndalon publikimin e çdo reklame që përmban oferta për trajtimin e kancerit, dhënien e ilaçeve ose dhënien e këshillave në lidhje me trajtimin.

Përjashtime bëhen për materialet që u drejtohen anëtarëve të parlamentit, mjekëve, infermierëve dhe farmacistëve, së bashku me reklamat e prodhuara nga këshillat vendas dhe spitalet vullnetare, të cilat ishin spitale private, jofitimprurëse.

Nick James, një studiues në Institutin e Kërkimeve për Kancerin, tha për AAP se pretendimi se legjislacioni përfaqëson një ndalim të kurave për kancerin nuk kishte asnjë bazë.

Ai ishte hartuar pĂ«r tĂ« mbrojtur publikun nga mashtruesti “qĂ« ofronin terapi tĂ« paprovuara”, tha ai. “QĂ«llimi kryesor i aktit Ă«shtĂ« i kundĂ«rt – tĂ« ‘parashikojĂ« mĂ« tej trajtimin e kancerit’ dhe tĂ« ‘ndalojĂ« reklama tĂ« caktuara'”, tha James.

Ndalimi i reklamave përfshin kimioterapinë dhe rrezatimin së bashku me trajtimet e paprovuara ose alternative. 

Frances Downey, drejtuese e politikës së shkencës dhe kërkimit në Cancer Research UK, tha se Akti i Kancerit është hartuar për të mbrojtur pacientët nga bombardimi me reklama për trajtime. Kjo përfshin reklama nga profesionistë mjekësorë, kompani farmaceutike dhe praktikues alternativë, tha Dr. Downey.

Simon Crabb, njĂ« ekspert i terapive eksperimentale tĂ« kancerit nĂ« Universitetin e Southampton, tha se MbretĂ«ria e Bashkuar ka njĂ« “kulturĂ« shumĂ« tĂ« gjallĂ« kĂ«rkimore pĂ«r kancerin” tĂ« mbĂ«shtetur nga qeveria, organizatat bamirĂ«se dhe sektori komercial.

“NĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar, reklamimi direkt tek pacienti pĂ«r shumicĂ«n e trajtimeve mjekĂ«sore (jo vetĂ«m trajtimet e kancerit) Ă«shtĂ« i kufizuar, ndryshe nga, pĂ«r shembull, nĂ« SHBA,” tha Crabb. “Por kjo nuk kufizon kĂ«rkimin dhe/ose raportimin e pĂ«rparimeve kĂ«rkimore.”

Rregulloret e Barnave Njerëzore 2012 ndalojnë reklamat për shumicën e barnave vetëm me recetë në Mbretërinë e Bashkuar.

Disa individĂ« janĂ« gjobitur sipas Aktit tĂ« Kancerit nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar, pĂ«rfshirĂ« njĂ« burrĂ« qĂ« reklamoi aftĂ«sinĂ« e tij pĂ«r tĂ« kuruar kancerin pĂ«rmes “shĂ«rimit me energji“ dhe njĂ« grua qĂ« promovoi ilaçe bimore tĂ« shitura nĂ« eBay si trajtime pĂ«r kancerin.

NĂ«se, nĂ« njĂ« ngjarje tĂ« jashtĂ«zakonshme, njĂ« individ do tĂ« zbulonte vĂ«rtet kura pĂ«r kancerin tĂ« bazuara nĂ« shĂ«rim me energji, ai do tĂ« ishte i lirĂ« sipas Aktit tĂ« Kancerit tĂ« vitit 1939 tĂ« publikonte rreth zbulimeve tĂ« tij nĂ« revista shkencore, t’i diskutonte ato privatisht ose nĂ« kontekste akademike, ose tĂ« vazhdonte kĂ«rkimin mbi konceptin. MegjithatĂ«, ata nuk do tĂ« lejoheshin ta paraqisnin atĂ« informacion para publikut tĂ« gjerĂ« nĂ« reklama nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar.

Në vitin 2019, një peticion publik për shfuqizimin e Aktit të Kancerit me argumentin se ndalonte personelin mjekësor të diskutonte trajtimet e kancerit u hodh poshtë nga qeveria, e cila kundërshtoi pretendimin qendror të peticionit.

“Akti i Kancerit i vitit 1939 nuk i pengon mjekĂ«t tĂ« diskutojnĂ«, hetojnĂ« ose ofrojnĂ« trajtime tĂ« kancerit”, thuhej nĂ« pĂ«rgjigjen e qeverisĂ« nĂ« atĂ« kohĂ«.

The post Ligjet britanike nuk ndalojnë mjekët të kurojnë kancerin appeared first on Faktoje.al.

↗

Porto Romano, tre vite zvarritje për ndërtimin e portit të ri

✇Faktoje
By: Esmeralda Topi

“MĂ« 31 janar do tĂ« kemi njĂ« fitues, njĂ« konsorcium qĂ« do tĂ« nisĂ« punimet pĂ«r portin e ri nĂ« Porto Romano”,  deklaroi ministrja e InfrastrukturĂ«s dhe EnergjisĂ«, Belinda Balluku, vjeshtĂ«n e kaluar. 

Kur ministrja e InfrastrukturĂ«s dhe EnergjisĂ« e dha kĂ«tĂ« afat, u duk sikur mĂ« nĂ« fund saga e portit tĂ« ri nĂ« Porto Romano po i afrohej zgjidhjes. Pas zvarritjeve disavjeçare, 31 janari i kĂ«tij viti u prezantua si afat qĂ« do t’i hapte rrugĂ«n ndĂ«rtimit tĂ« portit tĂ« ri.

Një projekt i prezantuar nga qeveria si ambicioz, me vlerë rreth 400 milionë euro, i cili do të transformojë jo vetëm Shqipërinë, por edhe rajonin, duke u shërbyer Kosovës dhe Maqedonisë së Veriut.

Por kur kalendari shënoi 31 janar, afati u shkel sërish. Ndryshe nga sa deklaroi Balluku, nuk u shpall asnjë konsorcium fitues për Portin e ri në Porto Romano. 

Në regjistrin e prokurimeve publike afati i ri për shpalljen e fituesit është muaji mars. Dhe si çdo herë tjetër, shtyrja e afatit u pasua me heshtje institucionale duke vijuar historinë e zvarritjeve për projektin.

Afate të shkelura

Kjo nuk është hera e parë që Porto Romano shndërrohet në një sagë të pafundme afatesh të shkelura. 

Dhjetor 2022 – Janar 2023 

Ministrja Belinda Balluku deklaroi se gara ndĂ«rkombĂ«tare pĂ«r ndĂ«rtimin e portit do tĂ« hapej nĂ« fund tĂ« janarit 2023. Kur erdhi koha, gara nuk u çel. Ministria nuk dha shpjegime, ndĂ«rsa Autoriteti Portual justifikoi vonesĂ«n me “grupe pune” qĂ« ende vlerĂ«sonin dokumentet juridike e financiare. I vetmi zhvillim konkret ishte njĂ« takim konsultativ mĂ« 2 shkurt 2023 me kompani tĂ« interesuara. Fituesi qĂ« duhej shpallur nĂ« korrik mbeti vetĂ«m njĂ« skenar i parealizuar. Ky ishte afati i parĂ« i shkelur.

Korrik 2024 

Pas njĂ« viti e gjysmĂ« vonesash, gara u hap. KĂ«tĂ« herĂ«, Balluku e prezantoi si “kurorĂ«zimin e katĂ«r viteve punĂ«â€, duke folur pĂ«r mbi 420 mijĂ« orĂ« analiza e studime. Sipas qeverisĂ« interesi ishte i madh, me 15 kompani ndĂ«rkombĂ«tare tĂ« regjistruara. Por nĂ« vjeshtĂ«n e 2024 tenderi me vlerĂ« 393 milionĂ« euro u anullua pĂ«r mungesĂ« ofertash tĂ« pĂ«rshtatshme. NjĂ« tjetĂ«r afat i thyer.

Dhjetor 2024 – Prill 2025 

Pas anulimit të tenderit në vjeshtën e vitit 2024, gara për ndërtimin e portit të ri në Porto Romano u rihap në dhjetor të po atij viti. Në këtë fazë morën pjesë pesë kompani të mëdha ndërkombëtare:

  • Archirodon Construction (Overseas) Company Limited – me bazĂ« nĂ« Qipro, pjesĂ« e grupit Archirodon NV me seli nĂ« HolandĂ« dhe Greqi, e specializuar nĂ« projekte marine dhe infrastrukturore.
  • Van Oord Dredging and Marine Contractors B.V. – kompani holandeze e njohur pĂ«r punime tĂ« mĂ«dha nĂ« dredging dhe inxhinieri detare.
  • China Communications Construction Company (ÇÇ) – gjigant kinez i ndĂ«rtimit, i pĂ«rfshirĂ« nĂ« projekte infrastrukturore globale.
  • Webuild S.p.A. – kompani italiane e ndĂ«rtimit, e fokusuar nĂ« projekte komplekse inxhinierike.
  • Konsorciumi Jan De Nul NV – Soletanche Bachy International – Vinci Construction Geoinfrastructure – njĂ« bashkim kompanish nga Belgjika dhe Franca, me eksperiencĂ« nĂ« inxhinieri detare dhe ndĂ«rtim tĂ« madh.

NĂ« prill 2025, pas fazĂ«s sĂ« parakualifikimit, vetĂ«m Archirodon dhe Van Oord mbetĂ«n nĂ« garĂ«. KompanitĂ« e tjera u skualifikuan nga Komisioni i VlerĂ«simit tĂ« Ofertave. Konsorciumi Jan De Nul – Vinci – Soletanche Bachy paraqiti njĂ« ankesĂ« kundĂ«r vendimit tĂ« skualifikimit, por Komisioni i Prokurimit Publik e rrĂ«zoi, duke lejuar vazhdimin e procedurĂ«s me dy ofertuesit e mbetur.

Shtator – Tetor 2025 

Sipas të dhënave të Agjencisë së Prokurimit Publik, në fazën finale mbeti e kualifikuar vetëm një ofertë ekonomike, Archirodon Construction (Overseas) Company Limited me bazë në Qipro. 

VjeshtĂ«n e kaluar, gjatĂ« ceremonisĂ« zyrtare tĂ« prezantimit tĂ« drejtorit tĂ« ri tĂ« Portit tĂ« DurrĂ«sit, Liburn Aliu, Balluku u shpreh se, “MĂ« 31 janar do tĂ« kemi njĂ« fitues, njĂ« konsorcium qĂ« do tĂ« nisĂ« punimet pĂ«r portin e ri nĂ« Porto Romano” Por nĂ« vend tĂ« shpalljes sĂ« konsorciumit fitues, procedura u shty pĂ«r nĂ« 9 mars 2026, duke shtuar edhe njĂ« kapitull tjetĂ«r nĂ« historinĂ« e zvarritjeve.

PĂ«rfundim

Porto Romano është një projekt me barrë të rëndë financiare për qytetarët shqiptarë. Kosto totale llogaritet në 1 miliardë e 20 milionë euro. Fillimisht qeveria prezantoi një faturë prej 393 milionë eurosh për fazën e parë të ndërtimit, por më pas projekti u pasurua me faturat e tjera. 261 milionë euro për fazën e dytë dhe 366 milionë euro për bazën detare. 

Mirëpo ndonëse i shpallur si investim strategjik, ndërtimi i portit të ri në Porto Romano po zvarritet me shtyrje të njëpasnjëshme afatesh prej tre vitesh. Nga deklarata për hapjen e garës në janar 2023, tek anulimi i tenderit në 2024, rihapja e tij në 2025 dhe shtyrja e shpalljes së fituesit nga janari në mars 2026, projekti është kthyer në një sagë të pafundme vonesash.

Nisur nga verifikimet e bëra, deklaratën e ministres Balluku se më 31 janar 2026 do të shpallej fituesi e kategorizojmë të pavërtetë, sikurse edhe disa të tjera më herët, të verifikuara nga Faktoje. 

The post Porto Romano, tre vite zvarritje për ndërtimin e portit të ri appeared first on Faktoje.al.

↗

I rremë arrestimi i Ramush Haradinajt gjatë vizitës në ShBA

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Ish-kryeministri i Kosovës Ramush Haradinaj është arrestuar në ShBA në shkurt 2026

Verdikti: E pavërtetë, Gjeneruar me AI

—————————————————————-

Në fillim të shkurtit 2026, ish-kryeministri i Kosovës dhe kreu i Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës (AAK) Ramush Haradinaj nisi një vizitë zyrtare në ShBA.

Kjo vizitë u pasua me një lajm që qarkulloi në rrjete sociale dhe portale shqipfolëse se Haradinaj ishte arrestuar në Capitol Hill nga FBI. Ky lajm shoqërohej edhe me një imazh që duket se tregon Haradinaj të shoqëruar nga dy agjentë të FBI.

Sipas lajmit, Haradinaj u arrestua menjëherë pas pjesëmarrjes së tij në ceremoninë tradicionale të Lutjes së Mëngjesit dhe se zyra e tij ka lëshuar një deklaratë që e quan arrestimin të papranueshëm.

Asgjë nga këto nuk është e vërtetë, përfshi imazhin e mësipërm, që me gjasa është krijuar me programe kompjuterike të inteligjencës artificiale (AI).

Lajmi i botuar më 2 shkurt pretendon se Haradinaj u arrestua pas Lutjes së Mëngjesit, e cila do të mbahet në Washington Hilton në Washington DC të enjten më 5 shkurt 2026. Arrestimi lajmërohet para se të ndodhë.

Që Ramush Haradinaj nuk është arrestuar në 2 shkurt dëshmohet thjesht me prezencën e tij në një numër aktivitetesh të planifikuara gjatë vizitës së tij në ShBA, pamje nga të cilat janë ndarë në rrjetet e tij sociale.

Haradinaj shfaqet edhe në fotot nga Forumi Ndërparlamentar i Sigurisë që u mbajt në Kongresin amerikan më 4 shkurt, ku ishte i pranishëm, ndër të tjerë, edhe Kryetari i Kuvendit shqiptar Niko Peleshi.

Ndërkaq, nuk ka asnjë njoftim për arrestin e Ramush Haradinaj në faqen e AAK, Ambasadës amerikane në Kosovë apo Departamentin amerikan të Shtetit. Ky informacion është verifikuar si i rremë edhe nga kolegët tanë të Kallxo,com në Kosovë.

The post I rremë arrestimi i Ramush Haradinajt gjatë vizitës në ShBA appeared first on Faktoje.al.

↗

“40 premtime, 10 bashki” Faktoje prezanton raportin e monitorimit nĂ« LezhĂ«

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Esmeralda Topi

LezhĂ«, 4 shkurt 2026 – Qendra e verifikimit tĂ« fakteve, Faktoje, prezantoi kĂ«tĂ« tĂ« mĂ«rkurĂ« pĂ«rpara pĂ«rfaqĂ«suesve tĂ« BashkisĂ« LezhĂ«, KĂ«shillit Bashkiak, gazetarĂ«ve lokalĂ« dhe shoqĂ«risĂ« civile gjetjet e raportit mbi “TransparencĂ«n dhe mbajtjen e premtimeve”, pas njĂ« viti monitorimi tĂ« punĂ«s sĂ« kĂ«saj bashkie.

Ky proces Ă«shtĂ« pjesĂ« e projektit “40 premtime, 10 bashki”, i mbĂ«shtetur nga National Endowment for Democracy (NED), qĂ« prej gjashtĂ« vitesh mat performancĂ«n e pushtetit vendor nĂ« ShqipĂ«ri.

Transparenca,  Lezha në krye të renditjes

Rezultatet e monitorimit treguan se Bashkia Lezhë arriti nivelin 100% transparencë, duke u renditur e para mes 10 bashkive të përfshira në projekt (Shkodër, Lezhë, Elbasan, Korçë, Tiranë, Durrës, Vlorë, Fier, Kavajë dhe Sarandë).

Kryetari i Bashkisë, Pjerin Ndreu, e cilësoi këtë si një standard që duhet mbajtur.

“NĂ« njĂ« mĂ«nyrĂ« apo njĂ« tjetĂ«r ju na keni vendosur nĂ« njĂ« garĂ« qĂ« duhet tĂ« jemi 100% transparentĂ«. Dhe kjo performancĂ« duhet ruajtur, sepse vitin tjetĂ«r rrezikon tĂ« biesh. ËshtĂ« pĂ«rgjegjĂ«si dhe unĂ« mendoj se Bashkia e LezhĂ«s duhet tĂ« jetĂ« gjithmonĂ« 100% transparente, sepse ky Ă«shtĂ« njĂ« premtim ndaj qytetarĂ«ve”, tha Ndreu.

Bilanci i premtimeve

Nga 4 premtime të verifikuara në Lezhë:

‱ 2 janĂ« pĂ«rmbushur,

‱ 1 pjesĂ«risht,

‱ 1 mbetet i papĂ«rmbushur.

Edhe pse transparenca rezulton maksimale, kryebashkiaku Ndreu pranoi se ka vend për përmirësime.

Kryetari i Bashkise, Lezhe, Pjerin Ndreu

“Ajo qĂ« mĂ« pĂ«lqen Ă«shtĂ« qĂ« ne monitorohemi. Na bĂ«n tĂ« matemi me veten dhe tĂ« shohim si nĂ« njĂ« pasqyrĂ« se si dukemi nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«. Ju falenderoj pĂ«r kontributin qĂ« jepni, sepse unĂ« e quaj kontribut”, theksoi ai.

Raporti

Raporti i Faktoje në 10 bashkitë e monitoruara tregon se nga 40 premtime të verifikuara vetëm 5 janë realizuar plotësisht, 12 pjesërisht, ndërsa 23 nuk janë përmbushur.

Kjo do të thotë se 57.5% e premtimeve mbeten të pambajtura, duke krijuar një hendek të madh mes retorikës elektorale dhe veprimit konkret. Premtimet u monitoruan përmes analizës së buxhetit, ndjekjes së prokurimeve publike dhe vëzhgimeve në terren.

Ky është viti i gjashtë që Faktoje realizon një raport të tillë, duke sjellë një panoramë të qartë mbi transparencën dhe llogaridhënien e pushtetit vendor në Shqipëri.

The post “40 premtime, 10 bashki” Faktoje prezanton raportin e monitorimit nĂ« LezhĂ« appeared first on Faktoje.al.

↗

2800 ton mbetje në Porto Romano, Prokuroria: Përmbajtje të rrezikshme për shëndetin

✇Faktoje
By: Nevila Gjata

Prokuroria e Durrësit ka zbardhur vendimin për vendosjen e 33 masave sigurie ndaj administratorëve të kompanive private dhe zyrtarëve shtetërorë, pas hetimeve mbi menaxhimin e paligjshëm të 102 kontejnierëve me mbetje të rrezikshme të depozituara mes Porto Romanos dhe Shën Avlashit

Prokuroria e DurrĂ«sit njofton se nga analizat laboratorike tĂ« kryera nĂ« Itali u zbulua se, “mbetjet pĂ«rmbanin elementĂ« toksikĂ« me rrezik pĂ«r shĂ«ndetin e njeriut dhe mjedisin, veçanĂ«risht pĂ«r ekosistemet ujore”.

Pas ekspertimit, Prokuroria DurrĂ«s vĂ«ren se “ jemi pĂ«rpara jo thjesht njĂ« fakti penal, por njĂ« zinxhiri veprimesh tĂ« kundĂ«rligjshme qĂ« sjellin pasoja tĂ« rĂ«nda nĂ« disa drejtime si nĂ« mjedis, shĂ«ndet, veprimtarinĂ« doganore, veprimtarinĂ« e autoriteteve pĂ«r sigurinĂ« dhe cilĂ«sinĂ« nĂ« mjedis”

ECURIA

Faktoje ka raportuar më herët për mungesë të laboratorëve të çertifikuar për kryerjen e analizave të 2800 ton mbetje, të dyshuara të rrezikshme. Ndërkohë pas një viti sorollatje Prokuroria e Durrësit mori vendimin që ekspertiza të kryhej në Itali.

Fillimisht, Prokuroria e DurrĂ«sit i kĂ«rkoi tre institucioneve shtetĂ«rore, AgjencisĂ« KombĂ«tare tĂ« Burimeve Natyrore, Fakultetit tĂ« Gjeologji Minierave dhe Fakultetit tĂ« Shkencave tĂ« NatyrĂ«s qĂ« tĂ« merrnin kampionĂ« nĂ« kĂ«to kontejnerĂ« dhe kryenin analizat nĂ«se mbetjet ishin toksike, apo “oksid hekuri” siç paraqitej nĂ« dokumentacion nga kompania transportuese “Sokolaj shpk”.

Të trija këto institucione i kthyen përgjigje zyrtare Prokurorisë së Durrësit (më herët edhe Faktojes përmes kërkesave për informacion) se nuk kishin as laboratorë dhe as ekspertë për kryerjen e kësaj ekspertize.

BAN

Organizata mjedisore ndĂ«rkombĂ«tare “Basel Action NetĂ«ork” (BAN) me qendĂ«r nĂ« Seatle tĂ« Shteteve tĂ« Bashkuara, ngriti shqetĂ«simin se nĂ« anijen “Molivia” tĂ« nisur nga ShqipĂ«ria mĂ« 4 korrik 2024 nĂ«pĂ«rmjet Portit tĂ« DurrĂ«sit fshiheshin tonelata me mbetje tĂ« rrezikshme. Mbetjet dyshohej se ishin marrĂ« nga pluhuri i furnaltave tĂ« kompanisĂ« Kurum nĂ« Elbasan e cila vepron nĂ« fushĂ«n e pĂ«rpunimit tĂ« skrapit pĂ«r prodhim hekuri.

BAN mori të dhëna që kjo anije bashkë me (Oksidin e Hekurit) po transportonte EAFD.

Përbërësi EAFD është material i cili vjen nga riciklimi i skrapit të çelikut dhe përmban okside metalike toksike, si (Cadmiumi dhe Kromi), të cilat konsiderohen të dëmshëm për shëndetin dhe mjedisin, çka detyroi vendin pritës Tajlandën që të kthente pas mbetjet, duke e rikthyer anijen sërish në Durrës me 28 shtator të vitit të kaluar.

Porto Romano

Faktoje raportoi në tetor të vitit të kaluar se në pjesën lindore të zonës industriale të Porto Romanos ndodheshin 102 kontejnerët të dyshuara se mund të përmbajnë mbetje toksike. Ato vijojnë të jenë ende aty.

Zona ku janë vendosur është lagunore dhe çdo rrjedhje e mundshme dhe dekompozim nga qëndrimi i gjatë në kontejnerë mund të përbëjë rrezik si për kontaminimin e tokës dhe ujërave nëntokësorë, por edhe drejtpërdrejtë për banorët, shtëpitë e të cilëve nuk janë më shumë se 200 metra larg.

The post 2800 ton mbetje në Porto Romano, Prokuroria: Përmbajtje të rrezikshme për shëndetin appeared first on Faktoje.al.

↗

Asnjë bazë për trajtimin e dhjetëra sëmundjeve nga Ivermectin

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Antiparazitari Ivermectin përdoret te njerëzit për të trajtuar gjithfarë sëmundjesh, nga Covid-19 deri te kanceri.

Verdikti: E paprovuar

————————————————————–

Në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse, vijon të shpërndahet promovimi i ilaçit antiparazitar Ivermectin si një kurë çudibërëse që mund të përdoret për të trajtuar një mori sëmundjesh që nuk kanë lidhje të drejtpërdrejtë me njëra-tjetrën, nga Covid-19, tek sëmundjet autoimune tek kanceri.

KĂ«to pretendime shoqĂ«rohen me foton e njĂ« versioni tĂ« injektueshĂ«m tĂ« ivermektinĂ«s i destinuar pĂ«r lopĂ«t dhe derrat, gjĂ« qĂ« mund t’i shtyjĂ« lexuesit ta blejnĂ« produktin nĂ« formulĂ«n e tij pĂ«r kafshĂ«t, njĂ« ide e refuzuar nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« qartĂ« nga farmacistĂ«t.

Postimet janë përkthime në shqip të një teksti që ka qarkulluar në anglisht, frëngjisht, spanjisht, hungarisht, holandisht, boshnjakisht, greqisht, çekisht dhe gjermanisht të paktën që nga janari 2025.

Kjo vjen pas viteve keqinformimi rreth ilaçit, veçanërisht midis konspiracionistëve kundër vaksinave mRNA anti-Covid. Besimi i rremë në përdorimet pozitive jashtë etiketës për ivermektinën shkaktoi lëvizje legjislative në disa shtete të ShBA për të lejuar aksesin në ilaç pa recetë.

Administrata amerikane e Ushqimit dhe Barnave miratoi pĂ«rdorimin e ivermektinĂ«s “pĂ«r tĂ« trajtuar disa krimba parazitarĂ«â€, ndĂ«rsa formulimet topike janĂ« tĂ« disponueshme pĂ«r morrat e kokĂ«s dhe rosacea, skuqjen e lĂ«kurĂ«s.

Ivermectina Ă«shtĂ« provuar tĂ« jetĂ« “klinikisht efektive kundĂ«r infeksioneve tĂ« caktuara nga krimbat dhe zgjebja”, tha pĂ«r AFP mĂ« 29 prill 2025 Akos Heinemann, drejtues i kĂ«rkimit nĂ« departamentin e farmakologjisĂ« nĂ« Universitetin MjekĂ«sor tĂ« Grazit.

“Çdo gjĂ« tjetĂ«r Ă«shtĂ« spekulim i bazuar nĂ« tĂ« dhĂ«na shkencĂ«risht tĂ« pambĂ«shtetshme ose thjesht Ă«shtĂ« i sajuar”, tha ai.

Ndërsa teksti i shpërndarë gjerësisht përqendrohet në përfitimet e mundshme të përdorimit të ivermektinës, ilaçi ka efekte anësore serioze të mundshme  

NĂ« vitin 2021, mes rritjes sĂ« numrit tĂ« rasteve drejtuar qendrave tĂ« helmimit, Departamenti kanadez i ShĂ«ndetit lĂ«shoi ​​njĂ« paralajmĂ«rim kundĂ«r marrjes sĂ« ivermektinĂ«s jashtĂ« etiketĂ«s ose nĂ« versione pĂ«r bagĂ«tinĂ«. “KanadezĂ«t nuk duhet tĂ« konsumojnĂ« kurrĂ« produkte shĂ«ndetĂ«sore tĂ« destinuara pĂ«r kafshĂ«t pĂ«r shkak tĂ« rreziqeve tĂ« mundshme serioze shĂ«ndetĂ«sore, duke pĂ«rfshirĂ« kriza, komĂ« dhe madje edhe vdekje”, tha institucioni.

Heinemann tha se “dhĂ«nia ose marrja e ivermektinĂ«s jashtĂ« indikacioneve tĂ« saj tĂ« miratuara Ă«shtĂ« neglizhencĂ« e rĂ«ndĂ«.”

Monika Redlberger-Fritz, studiuese nĂ« QendrĂ«n pĂ«r Virologji nĂ« Universitetin MjekĂ«sor tĂ« VjenĂ«s, u pajtua. “Ivermektina duhet tĂ« pĂ«rdoret vetĂ«m siç Ă«shtĂ« autorizuar; tĂ« gjitha pĂ«rdorimet e tjera nuk janĂ« tĂ« rekomanduara”, tha ajo pĂ«r AFP.

Faktoje ka shpjeguarmë parë se nuk kaende prova të mjaftueshme klinike që tregojnë se ivermektina mund të përdoret për të trajtuar kancerin tek njerëzit në mënyrë efektive.

The post Asnjë bazë për trajtimin e dhjetëra sëmundjeve nga Ivermectin appeared first on Faktoje.al.

↗

Pagat, si pĂ«rplasja Rama-gjyqtarĂ« po kthehet nĂ« “luftĂ«â€ propagandistike

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Sebi Alla NĂ« njĂ« monolog tĂ« gjatĂ«, ku ngrinte pyetje dhe pĂ«rgjigjej po vetĂ«, kryeministri Edi Rama shfrytĂ«zoi kohĂ«n e udhĂ«timit nĂ« makinĂ« dhe mĂ« pas nĂ« zyrĂ«, pĂ«r tĂ« quajtur si “çmenduri” kĂ«rkesĂ«n e ShoqatĂ«s KombĂ«tare tĂ« GjyqtarĂ«ve tĂ« RepublikĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ« pĂ«r rritje tĂ« pagĂ«s. Çështja Ă«shtĂ« nĂ« GjykatĂ«n Kushtetuese dhe magjistratĂ«t e dy shkallĂ«ve tĂ« gjyqĂ«sorit, nĂ« intepretim tĂ« ligjeve dhe disa VKM-ve, kĂ«rkojnĂ« indeksim dhe pĂ«rllogaritje tĂ« pagĂ«s nĂ« ndryshim tĂ« referencĂ«s, nga ajo e Presidentit tek nĂ«punĂ«sit e lartĂ« tĂ« administratĂ«s publike.

Portofoli i kĂ«saj kĂ«rkese shkon nĂ« rreth 37 milionĂ« euro shtesĂ«, shumĂ« pĂ«r tĂ« cilĂ«n gjyqtarĂ«t pretendojnĂ« (nĂ« kĂ«rkesĂ«n e tyre depozituar gjykatĂ«s Kushtetuese) se Ă«shtĂ« mĂ« e vogĂ«l se dĂ«met ekonomike dhe efektet negative tĂ« konstatuara çdo vit nga Kontrolli i LartĂ« i Shtetit. NĂ« anĂ«n tjetĂ«r, kryeministri Rama tha se, â€œĂ«shtĂ« e papranueshme dhe Ă«shtĂ« e pagĂ«lltitshme pĂ«r t’iu imponuar Parlamentit dhe qeverisĂ« pĂ«rmes pushtetit gjyqĂ«sor dhe pĂ«r t’i rritur pagat vetes, gjyqtarĂ«t me gjyq. Keni njĂ« arrogancĂ« tĂ« njĂ« pushteti qĂ« ju e trajtoni si njĂ« pushtet tĂ« pakufizuar, si pushtet tĂ« pakontrolluar” .

Debati ndërkohë ka kaluar në interpretime ligjore dhe përplasje deklaratash mes kreut të qeverisë dhe shoqatës së gjyqtarëve.

Procesi

NĂ« mars tĂ« kĂ«tij viti, Shoqata KombĂ«tare e GjyqtarĂ«ve tĂ« RepublikĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ« dĂ«rgoi nĂ« GjykatĂ«n Kushtetuese kĂ«rkesĂ«n pĂ«r “Shfuqizimin si tĂ« papajtueshĂ«m me KushtetutĂ«n e RepublikĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ« tĂ« nenit 1 dhe 2 tĂ« ligjit nr. 33/2023 “PĂ«r njĂ« ndryshim nĂ« ligjin nr. 96/2016 “PĂ«r statusin e gjyqtarĂ«ve dhe prokurorĂ«ve nĂ« RepublikĂ«n e ShqipĂ«risĂ«â€.

TĂ« dyja referencat qĂ« kĂ«rkohet rrĂ«zimi, lidhen me paga referuese bazĂ« pĂ«r funksionet gjyqĂ«sore dhe tĂ« prokurorisĂ« e cila Ă«shtĂ« e njĂ«jtĂ« me shumĂ«zimin e koeficientit 0.36 me pagĂ«n e Presidentit tĂ« RepublikĂ«s”.

Kreu i kĂ«saj shoqate, Erigert PĂ«llumbi, njĂ«kohĂ«sisht edhe gjyqtar pranĂ« GjykatĂ«s sĂ« Apelit KundĂ« Korrupsionit dhe Krimit tĂ« Organizuar, tha pĂ«r Faktoje.al se ajo qĂ« kĂ«rkohet nuk Ă«shtĂ« rritje page, por kanĂ« kundĂ«rshtuar pĂ«rllogaritjen e gabuar tĂ« pagĂ«s sĂ« tyre. “Nuk bĂ«het fjalĂ« pĂ«r rritje, por pĂ«r pĂ«rllogaritje tĂ« gabuar tĂ« pagĂ«s me efekt uljen e saj, si pasojĂ« e ndryshimit tĂ« referencĂ«s nga administrata publike te Presidenti i RepublikĂ«s”, tha PĂ«llumbi.

Reagim, pas reagimi

“KĂ«rkojnĂ« 1800 euro rritje pĂ«r gjyqtarin e ShkallĂ«s sĂ« ParĂ«, 2000 euro rritje pĂ«r gjyqtarin e Apelit dhe 3000 euro rritje pĂ«r gjykatĂ«sit e SPAK, BKH. SPAK nuk i Ă«shtĂ« bashkuar kĂ«saj iniciative absurde dhe kjo i bĂ«n respekt natyrisht.

KĂ«tu jemi, jemi nĂ« njĂ« situatĂ« ku gjykatĂ«sit duhet tĂ« imponohen mbi parlamentin, mbi qeverinĂ«, mbi dy pushtetet e tjera, duan tĂ« marrin rroga sipas mendimit tĂ« tyre”, tha Rama, mĂ«ngjesin e sĂ« martĂ«s. Pasditen e po sĂ« njĂ«tĂ«s datĂ«, nĂ« njĂ« qĂ«ndrim tĂ« gjatĂ« reagoi edhe shoqata e gjyqtarĂ«ve duke i dhĂ«nĂ« çështjes elementĂ« tĂ« bollshĂ«m nga tĂ« dyja palĂ«t nĂ« njĂ« “pĂ«rplasje propagandistike”.

Shoqata e GjyqtarĂ«ve mbajti qĂ«ndrim duke pĂ«rdorur shpesh nĂ« deklaratĂ« termin “keqbesim”; “histori recidivizmi”; “nĂ«pĂ«rkĂ«mbje e dinjitetit tĂ« magjistratĂ«ve”, “mungesĂ« sinqeriteti”, apo “kĂ«rcĂ«nim publikisht”, tĂ« gjitha kĂ«to sipas saj nga ana e qeverisĂ«, duke krijuar narrativĂ«n se qeveria ka vepruar me qĂ«llim tĂ« keq dhe jo thjesht me vendime tĂ« diskutueshme juridike. “
ne nuk mund tĂ« heshtim pĂ«rballĂ« pĂ«rbaltjes kryeministrore, publike, mediatike, tĂ«rĂ«sisht histerike, qĂ« synon tĂ« ndezĂ« kundĂ«rshtitĂ« nĂ« opinionin publik pĂ«r njĂ« vendimmarrje dhe proces kushtetues qĂ« duhet tĂ« zhvillohet nĂ« sallĂ«n e gjykimit.

NĂ« gjithĂ« kĂ«tĂ« fushatĂ« qeveritare dhe tĂ« shumĂ«zuar mediatikisht, tĂ« nxitur dita-ditĂ«s pĂ«r tĂ« krijuar furinĂ« populiste kundĂ«r njĂ« procesi gjyqĂ«sor kushtetues, duhet qĂ« tĂ« pĂ«rmenden disa fakte historike, tĂ« cilat neglizhohen pĂ«r t’u cituar, qĂ«llimisht nga disa dhe nga padijenia e mirĂ«kuptueshme e tĂ« tjerĂ«ve”, thuhet nĂ« qĂ«ndrimin e shoqatĂ«s sĂ« gjyqtarĂ«ve.

Rama

KundĂ«rpĂ«rgjigjia e kryeministrit ishte e gjatĂ«, edhe mĂ« “akuzuese” edhe mĂ« “populiste” dhe nĂ« doza tĂ« forta propagandistike.

Me ton akuzues, kreu i qeverisĂ« e cilĂ«son ShoqatĂ«n e GjyqtarĂ«ve si “tĂ« paligjshme”, “arrogante”, “dokrra”, “gjakpirĂ«sit e sistemit” etj.

NjĂ« gjuhĂ« e fortĂ« emocionale qĂ« synon tĂ« diskreditojĂ« kundĂ«rshtarin me pyetjet “kush jeni ju”? nĂ« paraqitjen nĂ« mĂ«nyrĂ« indirekte si “arrogantĂ« dhe jashtĂ« rolit kushtetues”.

“
Thoni se ne ua kemi vĂ«shtirĂ«suar pozicionin financiar neve? KĂ«to janĂ« dokrra! Nxirrni njĂ« dokument. Deklaratat publike t’i bĂ«ni kur keni realisht momente kur ju cĂ«nohet pozicioni nga ndonjĂ« forcĂ«. Por kjo qeveri Ă«shtĂ« garantja pĂ«r jetĂ«n tuaj dhe punĂ«n tuaj. Ju jeni totalisht tĂ« pavarur. A jeni tĂ« paanshĂ«m? KĂ«tĂ« duhet ta shikoni te vetja, jo tĂ« dilni nĂ« publik dhe tĂ« bĂ«ni fletĂ«rrufera”, mbajti qĂ«ndrim Rama. BashkĂ« me akuza, supozime, pikĂ«pyetje tĂ« ngritura nĂ« çdo deklaratĂ« kreu i qeverisĂ« nuk linte pa theksuar se “reformĂ«n nĂ« drejtĂ«si e ka bĂ«rĂ« qeveria e tij”.

Argumentat juridikë

PĂ«rtej qĂ«ndrimeve tĂ« forta, sidomos nga kreu i qeverisĂ«, i cili prej gati njĂ« viti ka nisur akuza ndaj prokurorisĂ« dhe gjyqĂ«sorit, veçanĂ«risht ndaj SPAK dhe GJKKO-sĂ«, ka njĂ« çështje juridike nĂ« GjykatĂ«n Kushtetuese, qĂ« lidhet me trajtimin e pagave tĂ« gjyqtarĂ«ve. NdonĂ«se Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« publike sĂ« fundmi dĂ«rgimi nĂ« kushtetuese çështja e “indeksimit tĂ« pagave” dhe ndryshimi i mĂ«nyrĂ«s sĂ« llogaritjes, “referencĂ«s”, pretendimet janĂ« mĂ« tĂ« hershme.

Me ndryshimet kushtetuese të vitit 2016 për reformën e re të drejtësisë, i gjithë sistemi kaloi në një tjetër trajtim, ku pagat e gjyqtarëve dhe prokuorëve dhe pjesës mbështetëse të institucioneve të drejtësisë pësuan rritje, por me trajtim të pabarabartë.

Më e vlerësuar doli Prokuroria Speciale SPAK dhe agjentët e BKH-së, këta të fundit me pagë edhe më të lartë se gjyqtarë të gjykatave speciale të shkallës së parë dhe apelit.

NjĂ« vit pas reformĂ«s, Gjykata Kushtetuese shfuqizoi dispozita qĂ« krijonin trajtim tĂ« pabarabartĂ« financiar pĂ«r gjyqtarĂ«t.  MĂ« konkretisht nĂ« vitin 2022 Gjykata Kushtetuese shfuqizoi nenin 12, pika 5, shkronja “a” tĂ« ligjit nr. 96/2016 (ndryshuar me ligjin nr. 50/2021), duke theksuar se paga e gjyqtarĂ«ve duhet tĂ« mbrohet nga ulje tĂ« padrejta dhe tĂ« ruajĂ« raportin me shĂ«rbimin civil.

Kur prisnin “ndryshimet nĂ« paga” (rritjen e tyre), ligji nr 33/2023 vendosi qĂ« paga referuese e gjyqtarĂ«ve tĂ« llogaritet si 0.36 e pagĂ«s sĂ« Presidentit tĂ« RepublikĂ«s, duke e shkĂ«putur nga referenca tek shĂ«rbimi civil. Kryeministri nga ana e tij tha se nuk ka ulje pagash.

Koha

Mes palĂ«ve qeveri-gjyqĂ«sor ka pasur edhe “mirĂ«kuptim dhe heshtje”, duke analizuar gjithĂ« procesin qĂ« lidhet me trajtimin financiar, por diku nĂ« thelb ligji 33/2023 pretendohet nga gjyqtarĂ«t se u bĂ« nĂ« shkelje tĂ« sinqeritetit dhe keqbesim.

Shoqata e Gjyqtarëve pretendon se projektligji i hartuar nga ekspertët parashikonte paga më të larta (rreth 1/3 më shumë), por Kuvendi, sipas tyre, e ndryshoi pa debat, duke devijuar nga standardet e reformës. Nga ana tjetër kreu i qeverisë e mohoi të mërkurën duke thënë se ligji u mbështet fuqimisht nga deputetët dhe nuk ka asnjë të vërtetë në pretendimin se u devijua nga varianti fillestar. Ai e cilëson si vendim politik të miratuar me konsensus, jo keqbesim.

Pikërisht këtë ligj kundërshton shoqata e gjyqtarëve dhe vendimmarrja do jetë e Gjykatës Kushtetuese, por deklaratat e fundit të palëve në proces, gjyqtarëve dhe qeverisë, e kanë kanalizuar çështjen edhe në përplasje të fortë qëndrimesh, që duket se do të vijojnë.

The post Pagat, si pĂ«rplasja Rama-gjyqtarĂ« po kthehet nĂ« “luftĂ«â€ propagandistike appeared first on Faktoje.al.

↗

Sauditët nuk ndaluan fotot për pelegrinët gjatë Haxhit 2026

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Arabia Saudite ka ndaluar zyrtarisht të gjitha fotografitë dhe videot në Qabe për sezonin e Haxhit 2026

Verdikti: E pakonfirmuar

———————————————————-

Në fillim të dhjetorit 2025, në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse, qarkulloi lajmi se Arabia Saudite kishte ndaluar zyrtarisht kryerjen e fotove dhe videove brenda xhamive të shenjta në Mekë gjatë pelegrinazhit të Haxhit 2026.

Postimet pretendojnë se Ministria saudite e Haxhit dhe Umres kishte ndaluar të gjitha fotografitë dhe videografinë, përfshi ato me telefona celularë brenda vendeve të shenjta gjatë gjithë sezonit të pelegrinazhit. Për miliona besimtarë musliman që do të marrin pjesë në këtë udhëtim unik në jetën e tyre në vendin e shenjtë ky lajm mund të jetë pritur me shqetësim. 

Megjithatë, një kërkim në kanalet zyrtare saudite nuk gjeti asnjë njoftim të tillë. Agjencia Saudite e Shtypit (SPA), Ministria e Haxhit dhe Umres dhe Autoriteti i Përgjithshëm për Kujdesin e Dy Xhamive të Shenjta nuk kanë lëshuar asnjë qarkore apo direktivë që tregon ndonjë ndryshim në rregullat e fotografisë për vitin 2026.

Fotografimi brenda Dy Xhamive të Shenjta udhëhiqet nga një etiketë e vjetër që i nxit besimtarët të veprojnë me respekt, të shmangin bllokimin e shtigjeve dhe të sigurohen që veprimet e tyre të mos i shqetësojnë të tjerët që po luten. Këto udhëzime janë praktikë standarde dhe mbeten të pandryshuara për Haxhin 2026.

Zyrtarët vazhdojnë të lejojnë fotografimin për sa kohë që nuk kompromenton sigurinë, nuk prish lëvizjen ose nuk cenon privatësinë e besimtarëve.

Në Qershor 2025, Arabia Saudite njoftoi ndryshime drastike për pelegrinazhin e Haxhit 2025 duke përfshirë rregulla të reja që ndalonin fëmijët të shoqërojnë pelegrinët dhe duke u dhënë përparësi pelegrinëve që udhëtonin për herë të parë.

Shënim: Data 4 shkurt 2025 faqja Gazeta e Re e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

The post Sauditët nuk ndaluan fotot për pelegrinët gjatë Haxhit 2026 appeared first on Faktoje.al.

↗

33 masa sigurie për 102 kontejnierë mbetje të rrezikshme në Porto Romano

✇Faktoje
By: Nevila Gjata

Prokuroria e DurrĂ«sit ka lĂ«shuar tĂ« martĂ«n 33 masa sigurie nĂ« lidhje me çështjen e 102 kontejnerĂ«ve me mbetje tĂ« kompanisĂ« “Kurum”, tĂ« cilat janĂ« vendosur prej mĂ« shumĂ« njĂ« viti nĂ« njĂ« zonĂ« urbane mes Porto Romanos industriale dhe ShĂ«n Avlashit.

Masat e sigurisĂ« janĂ« firmosur pĂ«r personat si tĂ« dyshuar pĂ«r pĂ«rfshirje nĂ« kĂ«tĂ« çështje ku pĂ«rfshihen administratori dhe drejtues drejtorish tĂ« tĂ« “Kurum International”, pronarja dhe drejtues tĂ«  kompanisĂ« “Sokolaj”, punonjĂ«s tĂ« doganĂ«s sĂ« DurrĂ«sit, zyrtarĂ« tĂ« sektorit tĂ« monitorimit tĂ« lejeve mjedisore dhe drejtorisĂ« sĂ« inspektimit nĂ« AKM si dhe ish-drejtoresha e kĂ«saj agjencie (Arta Dollani) por edhe ajo aktuale (Marjeta PĂ«rlala)  

Masë arresti edhe për dy inspektorë të Autoritetit Portual Durrës

Gjithsej janĂ« 26 masa “arrest me burg”, ndĂ«rsa 7 masa janĂ« “arrest shtĂ«pie”.

Mbetje të rrezikshme

Nga analizat laboratorike në Itali dhe aktet e ekspertimit njoftohet se, bëhet fjalë për mbetje të koduara 10 02 07*, të cilat konsiderohen të rrezikshme për shëndetin dhe mjedisin.  

“Duke iu referuar akteve tĂ« administruara dhe rezultateve tĂ« ekspertimit, rezulton se subjektet Sokolaj sh.p.k. dhe Kurum International, nĂ« dijeni tĂ« plotĂ« tĂ« rrezikshmĂ«risĂ« sĂ« mbetjeve tĂ« rrezikshme, tĂ« cilat kualifikohen sipas kodit 10 02 07*, kanĂ« kryer njĂ« sĂ«rĂ« veprimesh pĂ«r fshehjen e llojit tĂ« vĂ«rtetĂ« tĂ« mbetjes, nĂ« bashkĂ«punim edhe me tĂ« tretĂ«, me qĂ«llim eksportimin jashtĂ« ShqipĂ«risĂ«, duke iu shmangur tĂ« gjitha detyrimeve ligjore tĂ« parashikuara nĂ« legjislacionin shqiptar dhe atĂ« ndĂ«rkombĂ«tar pĂ«r menaxhimin e mbetjeve tĂ« rrezikshme”, thuhet nĂ« dokumentin e ProkurorisĂ«.

Vendimi

Faktoje raportoi më herët se, në mungesë të laboratorëve të çertifikuar për kryerjen e analizave të 2100 ton mbetje, të dyshuara të rrezikshme, pas plot një viti sorollatje Prokuroria e Durrësit mori vendimin që ekspertiza të kryhej në Itali.

Ecuria

Fillimisht, Prokuroria e DurrĂ«sit si hap tĂ« parĂ« i kĂ«rkoi tre institucioneve shtetĂ«rore, AgjencisĂ« KombĂ«tare tĂ« Burimeve Natyrore, Fakultetit tĂ« Gjeologji Minierave dhe Fakultetit tĂ« Shkencave tĂ« NatyrĂ«s qĂ« tĂ« merrnin kampionĂ« nĂ« kĂ«to kontejnerĂ« dhe kryenin analizat nĂ«se mbetjet ishin toksike, apo “oksid hekuri” siç paraqitej nĂ« dokumentacion nga kompania transportuese “Sokolaj shpk”.

Të trija këto institucione i kthyen përgjigje zyrtare Prokurorisë së Durrësit se nuk kishin as laboratorë dhe as ekspertë për kryerjen e kësaj ekspertize.

BAN

Organizata mjedisore ndĂ«rkombĂ«tare “Basel Action Network” (BAN) me qendĂ«r nĂ« Seatle tĂ« Shteteve tĂ« Bashkuara, ngriti shqetĂ«simin se nĂ« anijen “Molivia” tĂ« nisur nga ShqipĂ«ria mĂ« 4 korrik 2024 nĂ«pĂ«rmjet Portit tĂ« DurrĂ«sit fshiheshin tonelata me mbetje tĂ« rrezikshme. Mbetjet dyshoheJ se ishin marrĂ« nga pluhuri i furnaltave tĂ« kompanisĂ« Kurum nĂ« Elbasan e cila vepron nĂ« fushĂ«n e pĂ«rpunimit tĂ« skrapit pĂ«r prodhim hekuri.

BAN mori të dhëna që kjo anije bashkë me (Oksidin e Hekurit) po transportonte EAFD.

Përbërësi EAFD është material i cili vjen nga riciklimi i skrapit të çelikut dhe përmban okside metalike toksike, si (Cadmiumi dhe Kromi), të cilat konsiderohen të dëmshëm për shëndetin dhe mjedisin, çka detyroi vendin pritës Tajlandën që të kthente pas mbetjet, duke e rikthyer anijen sërish në Durrës me 28 shtator të vitit të kaluar.

Dokumentacioni

Kompania transportuese “Sokolaj shpk”, nĂ« dokumentacionin shoqĂ«rues pĂ«rcaktonte se ngarkesa ishte me “Oksid Hekuri”, por dyshimet e “Basel Action NetĂ«ork”, mbeteshin se nĂ« kontejnerĂ«t qĂ« mbajnĂ« 2100 ton material kishte mbetje tĂ« rrezikshme EAFD.

Drejtori Ekzekutiv i BAN, Jim Puckett erdhi nĂ« ShqipĂ«ri dhe u vetĂ«ofrua qĂ« tĂ« merrte pjesĂ« nĂ« çdo proces tĂ« transportimit dhe analizimit tĂ« mbetjeve tĂ« dyshuara toksike, por hasi nĂ« njĂ« vĂ«shtirĂ«si tĂ« “pakalueshme” ndonĂ«se zyrtarisht Prokuroria e DurrĂ«sit njoftonte se e kishin ftuar BAN pĂ«r tĂ« paraqitur çdo dĂ«shmi dhe dokumentacion.

Mbetjet në mes të fushës

Faktoje raportoi në tetor të vitit të kaluar se në pjesën lindore të zonës industriale të Porto Romanos ndodheshin ende 102 kontejnerët të dyshuara se mund të përmbajnë mbetje toksike.

Fillimisht ambienti ishte  përdorur për automjetet e sekuestruara nga Policia e Durrësit, por pas vendimit për tu vendosur aty, u krye rrethimi i plotë dhe ruhet 24 orë nga një patrullë e Policisë së Shtetit.

Zona është lagunore dhe çdo rrjedhje e mundshme dhe dekompozim nga qëndrimi i gjatë në kontejnerë mund të përbëjë rrezik si për kontaminimin e tokës dhe ujërave nëntokësorë, por edhe drejtpërdrejtë për banorët, shtëpitë e të cilëve nuk janë më shumë se 200 metra larg.

The post 33 masa sigurie për 102 kontejnierë mbetje të rrezikshme në Porto Romano appeared first on Faktoje.al.

↗

Kjo bebe në shoqërinë e Epstein asnjë lidhje me kryetarin Mamdani

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Ky imazh tregon kryebashkiakun e tanishëm të Nju Jork, Zohran Mamdani, si bebe bashkë me nënën e tij dhe pedofilin dhe trafikantin Jeffrey Epstein

Verdikti: E pavërtetë, Gjeneruar me AI

——————————————————-

Pasi Departamenti amerikan i Drejtësisë finalizoi publikimin e dosjeve që lidhen me trafikantin seksual Jeffrey Epstein, duke publikuar më shumë se 3 milionë dokumente, në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse, nisi të qarkullonte një imazh që pretendohet se tregon kryebashkiakun e tanishëm të Nju Jork si bebe, nënën e tij, Epstein, dhe ish-presidentin amerikan Bill Clinton.

Megjithatë, imazhi i mësipërm është i gjeneruar me programe kompjuterike të inteligjencës artificiale (AI).

Së pari, ashtu si në shënimin e platformës X që shoqëron këtë foto, Mamdani ka lindur në vitin 1991. Në momentin që mamaja e tij, regjizorja Mira Nair, presupozohet se mori pjesë në një festë për promovimin e filmit të saj së bashku me Epstein, në vitin 2009, kryetari i sotëm i bashkisë së Neë Yorkut duhet të ishte 18 vjeç dhe jo një bebe në duart e nënës së tij. 

MĂ« tej, me anĂ« tĂ« motorrit tĂ« kĂ«rkimit pamor Google Lens, Faktoje gjeti se imazhi i mĂ«sipĂ«rm Ă«shtĂ« postuar fillimisht nĂ« rrjet nga profili @DumbFckFinder. NĂ« imazh, mbi xhepin e kĂ«mishĂ«s sĂ« ’Clinton’, dallohet dhe firma e tij dixhitale qĂ« shkruan DFF.

Llogaria @DumbFckFinder është etiketuar si një llogari parodi që e përshkruan veten në këtë mënyrë:

“Duke ndihmuar AmerikĂ«n tĂ« çlirohet nga budallallĂ«ku, nga njĂ« budalla me radhĂ«, majtas, djathtas, i gjejmĂ« tĂ« gjithĂ« dhe i ekspozojmĂ« pĂ«rmes videove dhe memeve me AI me cilĂ«si tĂ« lartĂ«. Llogari alternative.”

NĂ« njĂ« postim pasardhĂ«s DFF shkroi: “Dreqin, dĂ«shtuat djemađŸ€ŁđŸ€ŁđŸ€Ł QĂ«llimisht e bĂ«ra atĂ« bebe, gjĂ« qĂ« teknikisht do ta bĂ«nte kĂ«tĂ« foto 34 vjeçare. ÇfarĂ« tmerri!”

i

Imazhi i mësipërm nuk gjendet në asnjë nga dosjet e publikuara nga Departamenti i Drejtësisë në lidhje me Epstein.

MĂ« tej, njĂ« kĂ«rkim pamor me Google Lens tregoi se imazhi Ă«shtĂ« etiketuar si “I bĂ«rĂ« me Google AI.” NjĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«s i Google ka thĂ«nĂ« pĂ«r AFP se kur zbulohet njĂ« gjurmĂ« SynthID, kjo do tĂ« thotĂ« qĂ« “imazhi Ă«shtĂ« gjeneruar ose modifikuar me AI.” SynthID, i lançuar nga laboratori DeepMind AI i Google nĂ« 2023, identifikon imazhet e gjeneruara me Google AI.

Përpjekjet për ta lidhur Mamdanin me Epstein erdhën pasi emri i nënës së tij, Mira Nair, u zbulua në disa emaile midis miliona dokumenteve të publikuara më 30 janar 2026.

Emri i saj ishte nĂ« ftesat e dĂ«rguara me email dhe listat e tĂ« ftuarve tĂ« shkruara nga publicistja Peggy Siegal pĂ«r njĂ« festĂ« nĂ« shtĂ«pinĂ« e bashkĂ«punĂ«tores sĂ« Epstein, Ghislaine Maxwell nĂ« Nju Jork pĂ«r filmin “Amelia“, njĂ« film biografik pĂ«r piloten amerikane Amelia Earhart me regji nga Nair.

Ish-presidenti amerikan Bill Clinton shfaqet vërtet në fotot e publikuara si pjesë e dosjeve Epstein. 

The post Kjo bebe në shoqërinë e Epstein asnjë lidhje me kryetarin Mamdani appeared first on Faktoje.al.

↗

Të gjeneruara këto foto të kryebashkiakut Mamdani me pedofilin Epstein

✇Faktoje
By: Pustina Patris

Pretendimi: Ky imazh tregon kryebashkiakun e tanishëm të Nju Jork, Zohran Mamdani, bashkë me nënën e tij, pedofilin dhe trafikantin Jeffrey Epstein, trafikanten Ghislaine Maxëell, ish-presidentin amerikan Bill Clinton, miliarderin Bill Gates, dhe milarderin Jeff Bezos

Verdikti: E pavërtetë, Gjeneruar me AI

—————————————————-

Pasi Departamenti amerikan i Drejtësisë finalizoi publikimin e dosjeve që lidhen me trafikantin seksual Jeffrey Epstein, duke publikuar më shumë se 3 milionë dokumente, në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse (link, link, link, link, link), po qarkullon një imazh që pretendohet se tregon kryebashkiakun e tanishëm të Nju Jork si fëmijë i vogël, nënën e tij, Epstein, ish-presidentin amerikan Bill Clinton, miliarderin Bill Gates, dhe milarderin Jeff Bezos.

Megjithatë, mbështetësit e Mamdanit nuk duhet të zhgënjehen ende. Imazhi i mësipërm është i gjeneruar me programe kompjuterike të inteligjencës artificiale (AI).

Me anë të motorrit të kërkimit pamor Google Lens, Faktoje gjeti se imazhi i mësipërm është postuar fillimisht në rrjet nga profili @DumbFckFinder. Në mes të imazhit dallohet dhe firma e tij dixhitale që shkruan DFF.

Llogaria @DumbFckFinder është etiketuar si një llogari parodi që e përshkruan veten në këtë mënyrë:

“Duke ndihmuar AmerikĂ«n tĂ« çlirohet nga budallallĂ«ku, nga njĂ« budalla me radhĂ«, majtas, djathtas, i gjejmĂ« tĂ« gjithĂ« dhe i ekspozojmĂ« pĂ«rmes videove dhe memeve me AI me cilĂ«si tĂ« lartĂ«. Llogari alternative.”

E njëjta llogari rezulton se ka krijuar gjithashtu versione të tjera mbi të njëjtën temë, duke përfshirë një postim me ish-Presidentin Bill Clinton të mbajtur nga Epstein në krahët e tij.

Të dyja imazhet nuk gjenden në asnjë nga dosjet e publikuara nga Departamenti i Drejtësisë në lidhje me Epstein.

Përpjekjet për ta lidhur Mamdanin me Epstein erdhën pasi emri i nënës së tij, Mira Nair, u zbulua në disa emaile midis miliona dokumenteve të publikuara më 30 janar 2026.

Emri i saj ishte nĂ« ftesat e dĂ«rguara me email dhe listat e tĂ« ftuarve tĂ« shkruara nga publicistja Peggy Siegal pĂ«r njĂ« festĂ« nĂ« shtĂ«pinĂ« e bashkĂ«puntores sĂ« Epstein, Ghislaine Maxwell nĂ« Nju Jork pĂ«r filmin “Amelia“, njĂ« film biografik pĂ«r piloten amerikane Amelia Earhart me regji nga Nair.

NĂ« njĂ« mesazh tĂ« datĂ«s 21 tetor 2009 dĂ«rguar Epstein, Siegal shkruante: “Sapo dola nga shtĂ«pia e Ghislaine
 pas festĂ«s sĂ« filmit. Bill Clinton dhe Jeff Bezos ishin atje
 Jean Pigoni, regjisorja Mira Nair.” 

Ky mesazh duket se ka frymëzuar krijimin e këtij imazhi artificial. Megjithatë, nëse imazhi do të ishte i vitit 2009, Mamdani, i cili ka lindur më 18 tetor 1991, do të ishte 18 vjeç. Në imazhin e mësipërm, ai shfaqet si fëmijë.

NĂ«se imazhi do tĂ« ishte nga para vitit 2009, duke marrĂ« parasysh qĂ« ‘Mamdani’ duket tĂ« jetĂ« rreth dhjetĂ« vjeç, ‘fotografia’ do tĂ« ishte bĂ«rĂ« nĂ« fillim tĂ« viteve 2000. MegjithatĂ«, nĂ« atĂ« kohĂ«, pronari i Amazon, Jeff Bezos, nuk ishte plotĂ«sisht tullac, siç shfaqet nĂ« imazh.

PĂ«rfundimisht, njĂ« kĂ«rkim pamor me Google Lens tregoi se imazhi Ă«shtĂ« etiketuar si “I bĂ«rĂ« me Google AI.” NjĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«s i Google ka thĂ«nĂ« pĂ«r AFP se kur zbulohet njĂ« gjurmĂ« SynthID, kjo do tĂ« thotĂ« qĂ« “imazhi Ă«shtĂ« gjeneruar ose modifikuar me AI.” SynthID, i lançuar nga laboratori DeepMind AI i Google nĂ« 2023, identifikon imazhet e gjeneruara me Google AI.

Ish-presidenti amerikan Bill Clinton dhe milarderi dhe pronar i Microsoft Bill Gates shfaqen vërtet në fotot e publikuara si pjesë e dosjeve Epstein. 

Në rezidencën e Jeffrey Epstein në Manhattan në vitin 2011, nga e majta: James E. Staley, në atë kohë një drejtues i lartë i JPMorgan; ish-Sekretari i Thesarit Laërence Summers; Jeffrey Epstein; Bill Gates, bashkëthemelues i Microsoft; dhe Boris Nikoliç, i cili ishte këshilltari shkencor i Fondacionit Bill dhe Melinda Gates.

Ish-Presidenti amerikan Bill Clinton, Mick Jagger dhe Ghislaine Maxwell

The post Të gjeneruara këto foto të kryebashkiakut Mamdani me pedofilin Epstein appeared first on Faktoje.al.

↗

Kjo protestuese agresive nuk është gruaja e vrarë nga agjentët e ICE

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Pretendimi: Kjo foto paraqet shfaqjen agresive në protesta të gruas së vrarë nga një agjent i ICE

Verdikti: E pavërtetë

Barbara Halla

Në rrjetet sociale shqiptare po qarkullonë postime sipas të cilës Renée Nicole Good, gruaja e vrarë nga një agjent i ICE (Forca për Zbatimin e Rregullave të Imigracionit dhe Doganave në SHBA) në Minneapolis me datë 7 janar 2026, ishte një aktiviste e paguar. Këto pretendime përdorin fotografi të personave të ndryshëm për të pretenduar se Good është gjendur dhe në protesta të tjera në të shkuarën, duke u përpjekur ta portretizojnë atë si një person të dhunshëm.  

Një nga postimet më të shpërndara paraqet një fotografi të Good krahas një protestueseje tjetër nga viti 2020, duke pretenduar se bëhet fjalë për të njëjtin person. Në komentet e këtyre postimeve pretendohet se Good është një aktiviste e paguar nga partitë e majta, dhe se është media që e ka portretizuar si një qytetare e zakonshme në vitin 2026. Në realitet, gruaja në fotografinë e vitit 2020 është një shtetase kanadeze e quajtur Deana Sherif dhe nuk ka asnjë lidhje me Renee Good. 

Sipas raportimit të BBC-së dhe mediave amerikane, Renee Nicole Good ishte 37 vjeçe, nënë e tre fëmijëve dhe kishte kohë që ishte shpërngulur në Minneapolis. Ajo ndodhej në vendngjarje në rolin e vëzhgueses ligjore, një funksion i njohur dhe i rëndësishëm gjatë protestave dhe operacioneve policore, që synon të monitorojë veprimet e autoriteteve dhe të dokumentojë shkelje të mundshme. Videoja e incidentit tregon se Good nuk po pengonte agjentin e ICE dhe se i fliste atij në mënyrë të qetë para se të qëllohej për vdekje.

Pretendimet se protestuesit “paguhen” pĂ«r tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« protesta janĂ« njĂ« formĂ« e pĂ«rsĂ«ritur dezinformimi. NĂ« rastin e Renee Good, tĂ« dhĂ«nat publike nuk tregojnĂ« se ajo ishte aktiviste profesionale. Deri mĂ« tani, nuk ka asnjĂ« provĂ« tĂ« besueshme qĂ« mbĂ«shtet pretendimet e pĂ«rhapura nĂ« rrjetet sociale.

The post Kjo protestuese agresive nuk është gruaja e vrarë nga agjentët e ICE appeared first on Faktoje.al.

↗

Kredia e re për Ukrainën e garantuar nga asetet e ngrira ruse

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Pretendimi: Kredia e re e Komisionit Evropian për Ukrainën nuk garanci që do të kthehet dhe do të mbulohet nga taksat e evropianëve dhe shqiptarëve

Verdikti: Mungon konteksti

Barbara Halla

Marrëveshja për një kredi të re prej 90 miliardë eurosh për Ukrainën nga Komisioni Evropian, një shpresë për të mbajtur në këmbë rezistencën ndaj Rusisë për dy vitet e ardhshme, ka krijuar debate të shumta mes euroskeptikëve. Një nga narrativat kundërshtuese është ajo se ky borxh nuk ka gjasa të kthehet nga Ukraina dhe do të paguhet nga taksat e qytetarëve evropiane.  dhe nuk ka gjasa të kthehet nga Ukraina. Në median shqiptare, ky informacion ka përfshirë edhe taksat e qytetarëve shqiptarë për shlryerjen e borxhit, duke kujtuar se shumë shpejt edhe Shqipëria do të jetë një nga vendet antare. Megjithatë, pretendimi për një kredi që nuk ka garanci për kthimin e saj, është i pasaktë.

ËshtĂ« e vĂ«rtetĂ« se paketa e re, e quajtur “Kredia MbĂ«shtetĂ«se pĂ«r UkrainĂ«n”, e dakordĂ«suar nĂ« dhjetor 2025, pĂ«rmban njĂ« klauzolĂ« qĂ« parashikon shlyerjen e saj nga Ukraina vetĂ«m kur Rusia tĂ« paguajĂ« dĂ«mshpĂ«rblime e luftĂ«s ndaj Kievit. NjĂ« kusht i tillĂ« mund tĂ« mos jetĂ« shumĂ« i arritshĂ«m nĂ« njĂ« periudhĂ« tĂ« shkurtĂ«r kohe pasi kĂ«rkon vullnetin e RusisĂ«. 

Megjithatë, ajo që anashkalohet në narrativën që e shikon me shqetësim këtë kredi të re, është fakti që në rast të mungesës së dakordësisë nga Rusia për të shlyer dëmet e luftës në rast të një marrëveshjeje paqeje me Ukrainën, kjo vlerë do të mbahet nga asetet e ngrira ruse. 

Pasi Rusia sulmoi Ukrainën në shkurt 2022, vendet antare të Bashkimit Evropian ngrinë rreth 300 miliardë euro në asete ruse. Prej tyre, afërsisht 210 miliardë euro ndodhen kryesisht në Belgjikë, ku mbahen nga depozitari qendror i letrave me vlerë Euroclear. Me fjalë të tjera, nuk është fjala për paratë e qytetarëve europianë, por për shfrytëzimin e aseteve ruse si një garanci për shlyerjen e kredisë së re për Ukrainën.

Përdorimi si kolateral i aseteve të ngrira për një kredi ishte një zgjidhje e zgjuar e Komisionit Evropian për të tejkaluar sfidat juridike dhe kundërshtime nga disa shtete anëtare, për të vënë në përdorim këto asete. Belgjika kërkon garanci se nuk do të mbetet vetëm të përballojë pasojat e mundshme të padive ruse nëse përdoren asetet e ngrira të qytetarëve të saj. Në dhjetor 2025, plani për të përdorur asetet ruse u hodh poshtë për momentin pikërisht nga kundërshtimet e Belgjikës. 

Narrativa që pretendon se qytetarët europianë do të detyrohen të paguajnë për luftën ne Ukrainë nuk është e re. Pretendime të ngjashme kanë qarkulluar që nga viti i kaluar, kur një deputet rumun akuzoi Ursula von der Leyen për plane të ngjashme për të marrë kursimet e njerëzve. Ajo që BE-ja ka propozuar në të vërtetë është krijimi i një tregu të përbashkët kapitali, ku qytetarët evropianë mund të investojnë vullnetarisht në produkte financiare me kthim më të lartë sesa depozitat bankare tradicionale. Asnjë nga këto plane nuk përfshin marrjen me forcë të kursimeve private.

The post Kredia e re për Ukrainën e garantuar nga asetet e ngrira ruse appeared first on Faktoje.al.

↗

E pabazë kjo video e avionit sekret trekëndor të ShBA

✇Faktoje
By: FAKTOJE

Pretendimi: Kjo video paraqet teknologji të reja sekrete të ushtrisë së Shteteve të Bashkuara

Verdikti: E pavërtetë

Barbara Halla

Një video e hasur së fundmi në rrjetet sociale pretendon se tregon një mjet fluturues misterioz duke lëshuar një rreze drite nga maja e një mali. Videoja është shpërndarë në Facebook edhe në shqip, e shoqëruar me pretendime se bëhet fjalë për teknologji sekrete të Shteteve të Bashkuara. Deri më tani nuk ka asnjë provë që këto pretendime të jenë të vërteta.

Videoja qĂ« Ă«shtĂ« shpĂ«rndarĂ« nĂ« faqet shqiptare nuk shoqĂ«rohet me burime tĂ« identifikueshme. Duke ndjekur “burimet” qĂ« janĂ« vendosur nga llogaria nĂ« Facebook, drejtohemi tek njĂ« faqe nĂ« aplikacionin Telegram qĂ« shpĂ«rndan lajme tĂ« pabesueshme dhe teori konspiracioni. Videoja vetĂ« nuk tregon informacione pĂ«r vendndodhjen, datĂ«n apo autorin dhe nuk Ă«shtĂ« raportuar nga asnjĂ« media e besueshme. Pamja si dhe lĂ«vizjet e objektit duken tĂ« ekzagjeruara dhe tĂ« ngjashme me efekte digjitale, pra videoja vetĂ« Ă«shtĂ« fiktive dhe ndoshta e gjeneruar me inteligjencĂ« artificiale.

I njëjti objekt fluturues në postime të tjera në aplikacionin Threads, pretendohet se është një prototip anije luftarake i zhvilluar nga Lockheed Martin, një kompani amerikane që prodhon armë. Por Lockheed Martin nuk ka pranuar kurrë ekzistencën e një avioni të quajtur TR-3B. Ndër projektet reale që ka zhvilluar kompania përfshihen avionë eksperimentalë si SR-71 Blackbird apo satelite GPS, por asnjë dokument i besueshëm nuk e lidh Lockheed Martin me një TR-3B. 

Termi TR-3B pĂ«rdoret zakonisht nĂ« qarqet e teorive konspirative pĂ«r t’iu referuar objekteve fluturuese tĂ« paidentifikuara me formĂ« trekĂ«ndore. Teori tĂ« tilla pĂ«r mjete ajrore sekrete kanĂ« qarkulluar qĂ« nga vitet 1980, si nĂ« Britani, SHBA dhe vende tĂ« tjera. Ato mbeten spekulative dhe nuk mbĂ«shteten nga prova tĂ« verifikueshme. Pretendimet se kĂ«to mjete janĂ« pjesĂ« e njĂ« programi ushtarak sekret janĂ« pĂ«rsĂ«ritur ndĂ«r vite, pa u konfirmuar ndonjĂ«herĂ«.

Data 3 shkurt 2026 website A2News e ka korrigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

The post E pabazë kjo video e avionit sekret trekëndor të ShBA appeared first on Faktoje.al.

❌