Frikë dhe pasiguri, populli i Venezuelës përballet me të ardhmen
Në ditët që nga kapja e Nicolás Maduro-s, venezuelasit janë përballur me një të ardhme të pasigurt, ndërsa një realitet i ri fillon të krijohet.
Marcelo, një student me bazë në Karakas, është ndër ata që e mirëpresin kapjen e Maduro-s, megjithëse është i kujdesshëm të mos festojë publikisht, transmeton Telegrafi.
“Ka ende aleatë të Maduro-s që janë në pushtet, kështu që ka disa arsye pse nuk festojmë jashtë shtëpive tona. Por mund t’ju siguroj se shumica e popullit të Venezuelës është shumë i lumtur për atë që ndodhi”, i tha ai BBC-së.
Ai nuk është i vetmi që tregon kujdes. BBC ka pyetur njerëzit se si ndihen për ngjarjet e fundit dhe çfarë mund të ndodhë më pas. Shumë prej atyre që janë kundër qeverisë së Maduro-s kërkuan të mbeten anonimë, nga frika për sigurinë e tyre.
Por ka edhe nga ata që e mbështesin atë. Rosa Contreras thotë se ndihet “e poshtëruar” nga Shtetet e Bashkuara.
“Duket kaq e lehtë se si e morën presidentin tonë”, tha 57-vjeçarja.
Dhjetëra njerëz raportohet se janë vrarë në operacionin që çoi në kapjen e udhëheqësit venezuelas dhe gruas së tij nga kompleksi i tij në Karakas, përpara se të dërgoheshin në SHBA ku përballen me akuza për trafik droge dhe armësh.
Qeveria kubane thotë se 32 anëtarë të forcave të saj të sigurisë ishin midis të vrarëve.
Menjëherë pasi Maduro dhe gruaja e tij, Cilia Flores, u morën nga trupat amerikane, presidenti amerikan Donald Trump tha se administrata e tij do të “drejtonte” Venezuelën.
Por se si do të dukej saktësisht kjo mbetet e paqartë. Zëvendëspresidentja e Maduros, Delcy Rodríguez, ka marrë pushtetin ndërkohë. Larg nga një kundërshtare e Maduros, Rodríguez ishte zëvendësja e tij më e ngushtë.
Që kur u emërua presidente e përkohshme, policia ka patrulluar rrugët dhe gazetarët janë ndaluar.
Duke folur për BBC në një tubim që bënte thirrje për lirimin e udhëheqësit të burgosur, Rosa Contreras tha se imazhi i Maduros duke përshëndetur me dorë pasi mbërriti në SHBA e kishte frymëzuar atë të dilte në rrugë për të treguar mbështetjen e saj të vazhdueshme për Maduron.
“Ai kishte një qëndrim që na dërgoi një mesazh: nëse unë jam duke qëndruar këtu, edhe ju duhet të qëndroni këtu, të qëndroni drejt dhe të vazhdoni”, tha ajo.
Marcelo është gjithashtu i kënaqur që Maduro i mbijetoi sulmit amerikan pa u lënduar – por për arsye të ndryshme.
“Ne duam që ai të jetojë çdo ditë të jetës së tij pas hekurave të burgut”, tha ai.
Miliona njerëz janë larguar nga Venezuela vitet e fundit për shkak të krizës politike dhe ekonomike që është përkeqësuar nën Maduron.
Por Marcelo tha se kishte miq jashtë vendit që do të ktheheshin nëse rënia e Maduros do të çonte në një ndryshim në qeveri dhe në fund të Chavismo – lëvizja politike socialiste e emëruar sipas paraardhësit të Maduros, Hugo Chávez.
“Nëse Shtetet e Bashkuara e drejtojnë vendin në mënyrë që të ketë një tranzicion të qëndrueshëm në Venezuelë ekonomikisht dhe shoqërisht, mendoj se të gjithë do të ishin dakord me këtë, edhe nëse nuk është një zgjidhje e përsosur”, shtoi ai.
Një aktivist i opozitës në të 60-at nga qyteti veriperëndimor i Maracaibo i tha BBC-së se ai vajtonte humbjen e jetëve në operacionin amerikan, por ishte i lumtur që Maduro ishte kapur dhe ishte marrë në paraburgim.
“Burri që e morën ka bërë shumë dëm. Jemi të lumtur që e kanë atje”, tha ai.
Nën regjimin e Chavizmit, mungesa e ushqimit dhe ilaçeve kishte çuar në shumë vuajtje dhe vdekje, shtoi ai.
“Ata u dhanë njerëzve mbeturinat ndërsa e mbajtën festën për vete”, tha një masazhatore 33-vjeçare për BBC-në, duke iu referuar qeverisë së Maduros.
Ajo nuk e mbështet presidenten në detyrë Delcy Rodríguez, por thotë “nëse ky është çmimi që duhet të paguajmë për një tranzicion qeveritar, atëherë e pranoj”.
Ekziston gjithashtu shqetësim për atë që mund të ndodhë më pas – një frikë e zakonshme për ata që folën me BBC-në. Presidenti i SHBA-së Donald Trump nuk e ka përjashtuar një valë të dytë sulmesh.
Gelén Correa, 50 vjeç, e cila punon në programet sociale qeveritare, ishte sfiduese në lidhje me perspektivën e veprimeve të mëtejshme ushtarake.
“Populli meriton respekt. Jam e përgatitur të kundërsulmoj”, këmbënguli ajo.
Nëse do të ketë një sulm të dytë tokësor, Correa tha se SHBA-të do t’i gjejnë venezuelasit “të armatosur deri në dhëmbë”.
Disa venezuelas dyshuan se kapja e Maduros do të bënte ndonjë ndryshim të madh.
“Ata e rrëzuan udhëheqësin, por regjimi është i njëjtë, kështu që në këtë kuptim asgjë nuk ka ndryshuar vërtet”, tha 60-vjeçari José.
Një burrë nga Karakasi u ankua se një kilogram miell misri – i përdorur për të bërë një ushqim popullor në Venezuelë – ishte trefishuar në çmim, ndërsa një burrë tjetër nga Maracaibo tha se çmimi i bukës ishte
Një grua nga Guyana City në lindje të vendit tha se në dy ditët e fundit, ajo pa pak njerëz në rrugë dhe nuk kishte makina.
“Mund të shihni disa ushtarë në rrugë, disa prej tyre duke ruajtur supermarketet, sepse pronarët kanë frikë nga vjedhja ose grabitja”, tha ajo, duke shtuar se “ajo, familja dhe miqtë e saj kanë të gjithë frikë të dalin”.
Një grua tjetër – një sipërmarrëse 34-vjeçare – i tha BBC-së se kishte frikë se do të kishte hakmarrje siç kishte ndodhur pas zgjedhjeve në korrik 2024.
Këshilli zgjedhor – i dominuar nga besnikë të qeverisë – e shpalli Maduron fituesin e zgjedhjeve, një rezultat që Bashkimi Evropian, Shtetet e Bashkuara dhe një numër vendesh të Amerikës Latine refuzuan ta njihnin, duke treguar për numërimin e votave të mbledhura nga opozita, të cilat sugjeronin se kandidati i tyre kishte fituar.
Ky shqetësim nuk është i pabazuar. Shumë protesta në vitet e fundit janë përballur me shtypje nga forcat qeveritare dhe grupet paraushtarake besnike ndaj qeverisë së Maduros.
“Ka ushtarakë në çdo cep dhe grupe civilësh të armatosur që mbështesin qeverinë të cilët po shkaktojnë frikë tek popullata”, tha ajo, duke shtuar se njerëzit ishin të pasigurt nëse tani do të kishte paqe.
Fjalët e saj u përsëritën nga masazhatorja, e cila paralajmëroi gjithashtu se situata aktuale ishte e rrezikshme, duke i thënë BBC-së: “Ka shumë frikë në rrugë dhe në shtëpitë tona”.
rritur me rreth 30%.