BEOGRAD, 5 shkurt /ATSH/ â Grupet pĂ«r tĂ« drejtat e njeriut thonĂ« se dhjetĂ«ra punĂ«torĂ« nga Bangladeshi, tĂ« punĂ«suar nĂ« njĂ« fabrikĂ« gomash nĂ« verilindje tĂ« SerbisĂ«, qĂ« Ă«shtĂ« nĂ« pronĂ«si kineze, janĂ« pĂ«rballur me abuzime nĂ« punĂ« qĂ« mund tĂ« pĂ«rbĂ«jnĂ« trafikim tĂ« qenieve njerĂ«zore, duke rikthyer vĂ«mendjen tek investimi kyç kinez qĂ« pĂ«r vite me radhĂ« Ă«shtĂ« pĂ«rballur me polemika lidhur me trajtimin e punĂ«torĂ«ve tĂ« huaj.
Prokurorët serbë konfirmuan më 28 janar se kanë marrë një raport që pretendon se ka ndodhur trafikim i njerëzve dhe shkelje të të drejtave të punëtorëve lidhur me punëtorët nga Bangladeshi në fabrikën e gomave Linglong që gjendet afër qytetit të Zrenjaninit.
Autoritetet thanë se çështja po shqyrtohet, por nuk kanë njoftuar për ndonjë aktakuzë.
âNjĂ« numĂ«r punĂ«torĂ«sh, me asistencĂ« ligjore, arritĂ«n tĂ« marrin pagat e papaguara, dhe tĂ« gjithĂ« punĂ«torĂ«ve iu kthyen pasaportatâ, tha pĂ«r Radion Evropa e LirĂ« Marija Andellkoviq, drejtoreshĂ« e Astra-s, njĂ« OJQ serbe qĂ« mbĂ«shtet viktimat e trafikimit tĂ« qenieve njerĂ«zore. Ajo shtoi se disa punĂ«torĂ« u transferuan nĂ« QendrĂ«n shtetĂ«rore tĂ« SerbisĂ« pĂ«r Mbrojtjen e Viktimave tĂ« Trafikimit tĂ« Qenieve NjerĂ«zore.
Sipas Astra-s dhe grupeve të tjera që luftojnë trafikimin e qenieve njerëzore në Ballkan, të cilat bënë publike këto akuza gjatë një konference për media, më shumë se 40 punëtorë nga Bangladeshi shkuan në Serbi në qershor të vitit 2025 pasi u rekrutuan nga agjenci punësimi në Bangladesh.
Shumë prej tyre u futën në borxhe deri në 10.000 dollarë për të siguruar një vend pune, një praktikë që, sipas grupeve për të drejtat e njeriut, i bëri ata të cenueshëm ndaj shfrytëzimit edhe para se të arrinin në Serbi. Shumë punëtorëve po ashtu iu konfiskuan pasaportat sapo arritën në Serbi për të punuar në fabrikë.
Këto akuza janë pjesë e fundit e një serie pretendimesh për punë me detyrim të lidhura me fabrikën Linglong, që paraqet një gur themel të partneritetit ekonomik të Serbisë me Kinën. Akuza të ngjashme më parë përfshinin punëtorë vietnamezë dhe indianë, gjë që nxiti paralajmërime nga institucione ndërkombëtare, përfshirë Parlamentin Evropian dhe Komitetin e Kombeve të Bashkuara për të Drejtat e Njeriut.
Punëtorët nga Bangladeshi refuzuan të flasin për Radion Evropa e Lirë, duke thënë se kanë frikë për sigurinë e tyre. Kompania Linglong nuk ka kthyer përgjigje ndaj kërkesave për koment.
Shërbimi i Doganave dhe Mbrojtjes së Kufirit të SHBA-së vitin e kaluar ndaloi importet e gomave të Linglong-ut, të prodhuara në Serbi, duke u thirrur në dëshmi për punë me detyrim.
Kompania Linglong hapi zyrtarisht fabrikën e saj në Serbi në shtator të vitit 2024, pas pesë vjetësh ndërtim. Me vlerë rreth 950 milionë dollarësh, projekti u cilësua nga Qeveria serbe si një investim me rëndësi kombëtare dhe konsiderohet një shtyllë e forcimit të lidhjeve ekonomike dhe politike të Beogradit me Pekinin.
Rekrutimi, borxhet dhe pasaportat e konfiskuara
Që kur shkuan në Serbi, punëtorët u punësuan në objektet për prodhim të Linglong-ut, megjithëse kompania nuk figuron si punëdhënësi i tyre në kontratat që janë analizuar nga OJQ-të.
Në vend të kësaj, dokumentet përmendin një kompani ndërmjetëse serbe, Mega Green Plus, me seli në fshatin Basaid, rreth 30 kilometra larg nga Zrenjanini.
Kompania Mega Green Plus, e themeluar në fund të vitit 2024 dhe në pronësi të një shtetasi kinez, nuk i është përgjigjur pyetjeve të dërguara nga Radio Evropa e Lirë. Sipas të dhënave publike, kompania raportoi një humbje të vogël financiare më 2024 dhe nuk ofron asnjë informacion tjetër për stafin ose licencat për rekrutim të punëtorëve të huaj.
Punëtorët u thanë grupeve për të drejtat e njeriut se paguheshin më pak se paga minimale në Serbi, që është rreth 660 dollarë në muaj, dhe nuk kompensoheshin për orët shtesë, gjë që është e paligjshme sipas ligjeve serbe. OJQ-të e përfshira në këtë çështje thanë po ashtu se pasaportat e punëtorëve u mbajtën nga punëdhënësi për muaj të tërë.
âKur disa punĂ«torĂ« kĂ«rkonin rrogat e papaguara ose kthimin e dokumenteve tĂ« tyre, ata u pĂ«rballĂ«n me frikĂ«sim dhe kĂ«rcĂ«nimeâ, tha pĂ«r Radion Evropa e LirĂ« Tara Rukeci Millivojevqc nga Zrenjanin Social Forum, njĂ« OJQ nĂ« Serbi qĂ« dokumenton pĂ«r vite tĂ« tĂ«ra abuzimet me punĂ«torĂ«t nĂ« kĂ«tĂ« fabrikĂ«.  /os/
The post BEOGRAD â DĂ«shmi tĂ« reja pĂ«r abuzim tĂ« punĂ«torĂ«ve nĂ« fabrikĂ«n kineze nĂ« Serbi appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.