❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

FOKUS – Berlini dĂ«non kĂ«rcĂ«nimet pĂ«r tarifa tĂ« Trump dhe paralajmĂ«ron kundĂ«rmasa

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

BERLIN, 19 janar /ATSH-DPA / – Qeveria gjermane ka dĂ«nuar kĂ«rcĂ«nimin e papranueshĂ«m tĂ« presidentit amerikan Donald Trump pĂ«r tarifa ndĂ«shkuese lidhur me mosmarrĂ«veshjen pĂ«r GroenlandĂ«n, ndĂ«rsa partitĂ« nĂ« Berlin nga tĂ« gjitha spektrat politike po pĂ«rpiqeshin tĂ« pĂ«rgjigjeshin ndaj provokimit mĂ« tĂ« fundit tĂ« politikĂ«s sĂ« jashtme amerikane.

“Me kĂ«to kĂ«rcĂ«nime, ai po pĂ«rshkallĂ«zon konfliktin tregtar”, tha zĂ«dhĂ«nĂ«si i qeverisĂ«, Stefan Kornelius.

“Nuk ka fitues nĂ« njĂ« konflikt tregtar”, shtoi Kornelius, duke theksuar se vendet evropiane janĂ« tĂ« vendosura tĂ« pĂ«rgjigjen me masa efektive kundĂ«rveprimi, pĂ«rfshirĂ« tarifat ndĂ«shkuese.

“Do tĂ« pĂ«rgatitim gjithashtu masa tĂ« mĂ«tejshme ekonomike nĂ«se Ă«shtĂ« e nevojshme. Dhe nĂ«se Ă«shtĂ« e nevojshme, qĂ« nga shkurti”, tha zĂ«dhĂ«nĂ«si.

“Ka njĂ« marrĂ«veshje tĂ« gjerĂ« mbi kĂ«tĂ« mes shteteve anĂ«tare tĂ« Bashkimit Evropian”, shtoi  ai.

Komentet vijnë pasi Trump deklaroi  sot se do të vendosë një tarifë 10% mbi mallrat nga Danimarka dhe shtatë vende të tjera evropiane duke nisur nga 1 shkurti, e cila do të rritej në 25% nga 1 qershori, nëse nuk arrihet një marrëveshje e kënaqshme, që sipas tij do të ishte blerja e plotë dhe totale e Groenlandës, e administruar nga Danimarka.

Trump ka insistuar se kontrolli amerikan mbi ishullin Arktik është i nevojshëm për të mbrojtur rajonin nga Rusia dhe Kina.

Kërkesa e tij e ashpër ka hasur kundërshtim brenda Groenlandës, në Kopenhagë dhe mes aleatëve evropianë të Danimarkës./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post FOKUS – Berlini dĂ«non kĂ«rcĂ«nimet pĂ«r tarifa tĂ« Trump dhe paralajmĂ«ron kundĂ«rmasa appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

UASHINGTON – Trump: SHBA do ta largojĂ« kĂ«rcĂ«nimin rus nga Groenlanda

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

UASHINGTON, 19 janar /ATSH/ – Presidenti amerikan, Donald Trump njoftoi sot  se Uashingtoni do tĂ« marrĂ« masa vendimtare pĂ«r tĂ« eliminuar kĂ«rcĂ«nimin rus nĂ« GroenlandĂ«, sipas Reuters.

“NATO i ka thĂ«nĂ« DanimarkĂ«s pĂ«r 20 vjet. Duhet tĂ« largoni kĂ«rcĂ«nimin rus nga Groenlanda. FatkeqĂ«sisht, Danimarka nuk ka qenĂ« nĂ« gjendje tĂ« bĂ«jĂ« asgjĂ«. Tani Ă«shtĂ« koha dhe do tĂ« bĂ«het!”, tha Trump nĂ« platformĂ«n e tij Truth Social.

Trump ka insistuar vazhdimisht se nuk do të kënaqet me asgjë më pak se pronësinë e Groenlandës, një territor autonom i Danimarkës.

Liderët e Danimarkës dhe të Groenlandës kanë theksuar se ishulli nuk është për shitje dhe nuk dëshiron të bëhet pjesë e Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, dhe Trump diskutuan dje situatën e sigurisë në Grenlandë dhe Arktik në një telefonatë.

Rutte tha se të dy do të vazhdojnë të punojnë për këtë.

Groenlanda ka tërhequr prej kohësh interesin e SHBA-së për shkak të vendndodhjes strategjike, burimeve të saj të mëdha minerale, si dhe shqetësimeve të supozuara për aktivitetin në rritje rus dhe kinez.

Ndërkohë, Kremlini pranoi javën e kaluar statusin ligjor të Groenlandës si pjesë e Danimarkës.

”Ne veprojmĂ« mbi parimin se Groenlanda Ă«shtĂ« njĂ« territor i MbretĂ«risĂ« sĂ« DanimarkĂ«s”, tha zĂ«dhĂ«nĂ«si i Kremlinit, Dmitry Peskov./  /Ad.Ab./ a.jor.

The post UASHINGTON – Trump: SHBA do ta largojĂ« kĂ«rcĂ«nimin rus nga Groenlanda appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

GJENEVË – OKB: Rritje alarmante e dĂ«nimeve me vdekje nĂ« botĂ« nĂ« 2025

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

GJENEVË, 19 janar /ATSH-AFP/ – DĂ«nimi me vdekje nĂ« botĂ« ka shĂ«nuar njĂ« rritje alarmante, paralajmĂ«roi sot Komisioneri i LartĂ« i OKB-sĂ« pĂ«r tĂ« Drejtat e Njeriut, duke shprehur shqetĂ«sim pĂ«r situatĂ«n nĂ« Iran, ArabinĂ« Saudite dhe Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s.

”NdĂ«rsa tendenca globale vazhdon tĂ« shkojĂ« drejt shfuqizimit universal tĂ« dĂ«nimit me vdekje, numri i ekzekutimeve Ă«shtĂ« rritur ndjeshĂ«m nĂ« 2025, kryesisht pĂ«r shkak tĂ« njĂ« rritjeje tĂ« dukshme nĂ« disa shtete qĂ« e ruajnĂ« kĂ«tĂ« dĂ«nim”, theksoi Volker Turk nĂ« njĂ« deklaratĂ« tĂ« publikuar sot nĂ« GjenevĂ«.

”Zyra ime ka konstatuar njĂ« rritje alarmante tĂ« pĂ«rdorimit tĂ« dĂ«nimit me vdekje nĂ« 2025, veçanĂ«risht pĂ«r shkelje qĂ« nuk pĂ«rfshihen nĂ« kriterin e krimeve mĂ« tĂ« rĂ«nda tĂ« kĂ«rkuara nga ligji ndĂ«rkombĂ«tar”, deklaroi zyrtari i OKB-sĂ«.

Në Iran, ku sipas Turk të paktën 1 500 persona janë ekzekutuar në 2025, shkalla dhe ritmi i ekzekutimeve tregojnë një përdorim sistematik të dënimit me vdekje si mjet intimidimi nga shteti.

Në Arabinë Saudite, të paktën 356 persona, përfshirë të paktën dy të mitur, janë ekzekutuar në 2025, duke tejkaluar rekordin e mëparshëm të vitit 2024.

Në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, sipas Komisionerit të Lartë, kanë ndodhur 47 ekzekutime në 2025, që përbën numrin më të lartë në 16 vitet e fundit./  /Ad.Ab./ a.jor.

The post GJENEVË – OKB: Rritje alarmante e dĂ«nimeve me vdekje nĂ« botĂ« nĂ« 2025 appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

GROENLANDË – OficerĂ«t e marinĂ«s holandeze pĂ«rfundojnĂ« misionin

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

AMSTERDAM, 19 janar /ATSH-DPA/ – Dy oficerĂ«t holandezĂ« tĂ« marinĂ«s qĂ« morĂ«n pjesĂ« nĂ« misionin evropian tĂ« inspektimin nĂ« GroenlandĂ« do tĂ« kthehen sot nĂ« HolandĂ«, njoftoi Ministria e Mbrojtjes nĂ« HagĂ«.

NjĂ« numĂ«r vendesh evropiane anĂ«tare tĂ« NATO-s morĂ«n pjesĂ« nĂ« mision nĂ«n drejtimin e DanimarkĂ«s, me qĂ«llim tĂ« shqyrtimit tĂ« opsioneve pĂ«r njĂ« manovĂ«r tĂ« pĂ«rbashkĂ«t ushtarake tĂ« NATO-s tĂ« quajtur ”Arctic Endurance”.

Sipas Ministrisë Holandeze të Mbrojtjes, përgatitjet do të vazhdojnë nga Danimarka dhe Holanda.

Presidenti amerikan Donald Trump njoftoi të shtunën tarifa shtesë prej 10% për vendet që morën pjesë në misionin e zbulimit, duke kritikuar anëtarët e NATO-s që morën pjesë.

”Danimarka, Norvegjia, Suedia, Franca, Gjermania, Britania e Madhe, Holanda dhe Finlanda kanĂ« udhĂ«tuar drejt GroenlandĂ«s, pĂ«r qĂ«llime tĂ« panjohura”, shkroi ai nĂ« platformĂ«n e tij Truth Social, duke e pĂ«rshkruar situatĂ«n si ”shumĂ« tĂ« rrezikshme pĂ«r sigurinĂ«, mbrojtjen dhe mbijetesen e planetit tonĂ«â€./   /Ad.Ab./ a.jor.

The post GROENLANDË – OficerĂ«t e marinĂ«s holandeze pĂ«rfundojnĂ« misionin appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – Reza Pahlavi, djali i shahut tĂ« rrĂ«zuar, premton kthimin nĂ« Iran

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

UASHINGTON, 19 janar /ATSH-DPA/ – Reza Pahlavi, djali i shahut iranian tĂ« rrĂ«zuar nga Revolucioni Islamik i vitit 1979, u zotua se do tĂ« kthehet nĂ« Iran nga mĂ«rgimi nĂ« Shtetet e Bashkuara.

Pahlavi, 65-vjeç, nuk përcaktoi një datë dhe mbetet e paqartë nëse autoritetet iraniane do ta lejojnë të hyjë në vend dhe çfarë pasojash mund të përballet si figurë opozitare.

Protesta shpĂ«rthyen nĂ« mbarĂ« Iranin nĂ« fund tĂ« dhjetorit pĂ«r shkak tĂ« pĂ«rkeqĂ«simit tĂ« krizĂ«s ekonomike dhe rritjes sĂ« fortĂ« tĂ« inflacionit, pĂ«r t’u shndĂ«rruar mĂ« pas shpejt nĂ« demonstrata mĂ« tĂ« gjera kundĂ«r sistemit autoritar tĂ« RepublikĂ«s Islamike.

Në një mesazh video të publikuar në platformën X, Pahlavi tha se populli iranian po kërkon një rrugë të re dhe të besueshme përpara.

“Beteja nĂ« Iran sot Ă«shtĂ« mes pushtimit dhe çlirimit. Populli iranian mĂ« ka thirrur tĂ« udhĂ«heq. UnĂ« do tĂ« kthehem nĂ« Iran”, shkroi ai.

Sipas Pahlavit, iranianĂ«t po veprojnĂ« nĂ« terren dhe tani Ă«shtĂ« koha qĂ« komuniteti ndĂ«rkombĂ«tar t’u bashkohet atyre.

“Do tĂ« kthehem nĂ« Iran. Populli i Iranit Ă«shtĂ« ngritur pĂ«r tĂ« rimarrĂ« vendin e tij. Historia do t’i nderojĂ« ata qĂ« qĂ«ndrojnĂ« me ta”, theksoi ai.

Pahlavi, i cili ishte shpallur princ i kurorës nga i ati, shahu i ndjerë i Persisë, jeton prej dekadash në mërgim në SHBA./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post FOKUS – Reza Pahlavi, djali i shahut tĂ« rrĂ«zuar, premton kthimin nĂ« Iran appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

“Express”: ShqipĂ«ria nĂ« qendĂ«r tĂ« vĂ«mendjes britanike pĂ«r plazhet e kristalta dhe çmimet e ulĂ«ta

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

TIRANË, 19 janar /ATSH/ – NdĂ«rsa kushtet arktike po godasin BritaninĂ« e Madhe me erĂ«ra tĂ« akullta dhe reshje dĂ«bore, shumĂ« britanikĂ« kanĂ« filluar tĂ« mendojnĂ« pĂ«r pushime nĂ« vende mĂ« tĂ« ngrohta.

NjĂ« vend evropian i nĂ«nvlerĂ«suar dhe shumĂ« i lirĂ«, ku njĂ« gotĂ« birrĂ« kushton vetĂ«m 2,20 paund mund tĂ« jetĂ« zgjidhja ideale, dhe vjen i rekomanduar edhe nga eksperti i udhĂ«timeve Simon Calder pĂ«r britaniken ”Express”.

Ky vend mesdhetar arrin temperatura rreth 28 gradë Celcius në prill dhe 40 gradë Celcius në korrik dhe pushimet atje mund të jenë shumë më të lira krahasuar me destinacione të tjera të njohura evropiane.

Çmimet janĂ« tĂ« ngjashme me ato qĂ« Britania e Madhe kishte nĂ« vitet ’90: turistĂ«t mund tĂ« blejnĂ« njĂ« birrĂ« pĂ«r 2,20 paund dhe njĂ« kafe pĂ«r vetĂ«m 1,50 paund, sipas kalkulatorit tĂ« kostos sĂ« jetesĂ«s “Numbeo”.

”Pushuesit mund tĂ« kursejnĂ« edhe nĂ« hotele, pasi qĂ«ndrimi mesatar kushton rreth 49 paund pĂ«r natĂ«â€, sipas BudgetYourTrip.

Për më tepër, Simon Calder është një admirues i vendit, gjë që flet vetë.

Ai foli nĂ« emisionin ”This Morning” tĂ« ITV-sĂ« nĂ« shtator 2024 pĂ«r qytetin e bukur tĂ« DurrĂ«sit.

Duke biseduar me prezantuesit Ben Shepherd dhe Cat Deeley, ai tha se â€Ă«shtĂ« njĂ« nga qytetet mĂ« historike dhe mĂ« tĂ« bukura tĂ« ShqipĂ«risĂ«â€.

Calder u shpreh gjithashtu entuziast pĂ«r çmimet, duke kujtuar se kishte blerĂ« njĂ« picĂ« dhe njĂ« birrĂ« pĂ«r rreth 6,0 paund. Ai shtoi se udhĂ«timi i tij prej rreth 35 kimometrash nga aeroporti deri nĂ« hotel do t’i kishte kushtuar vetĂ«m disa paund, po tĂ« mos kishte humbur autobusin e fundit.

Për turistët që kërkojnë histori, Durrësi është destinacion ideal, i njohur për amfiteatrin e tij romak mbresëlënës, me mozaikë ende të paprekur.

Nëse preferoni plazhin, shumë udhëtarë e kanë krahasuar Shqipërinë me Greqinë, por pa çmimet e larta, falë ujërave të kristalta dhe bregdetit mahnitës.

Vendi ka njohur një rritje të shpejtë të popullaritetit mes turistëve, me qytete bregdetare si Ksamil që janë bërë virale në rrjetet sociale. Megjithatë, sipas udhëtarëve në Reddit, Shqipëria mbetet ende e nënvlerësuar, ndërsa ata lavdërojnë peizazhet mahnitëse, udhëtimet e përballueshme dhe njerëzit jashtëzakonisht mikpritës.

Shumë plazhe janë private dhe të lidhura me bare ose restorante, ndaj mund të jetë e nevojshme të paguani për të qëndruar gjatë ditës. Pasi të sistemoheni, mund të notoni në ujërat e qeta dhe blu të thellë.

Shqipëria është gjithashtu një destinacion i preferuar evropian për ecje malore, me Alpet Shqiptare që ofrojnë maja të larta, bujtina lokale në fshatra të largëta dhe ujëvara mbresëlënëse./  /Ad.Ab./ a.jor.

The post “Express”: ShqipĂ«ria nĂ« qendĂ«r tĂ« vĂ«mendjes britanike pĂ«r plazhet e kristalta dhe çmimet e ulĂ«ta appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

KANADA – Kryeministri Carney pjesĂ« e Bordit tĂ« Paqes pĂ«r GazĂ«n

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

OTAVA, 17 janar /ATSH-AFP/ – Kryeministri kanadez Mark Carney Ă«shtĂ« ftuar nga presidenti amerikan, Donald Trump pĂ«r t’u bĂ«rĂ« pjesĂ« e njĂ« bordi qĂ« do tĂ« mbikĂ«qyrĂ« GazĂ«n pas luftĂ«s, dhe ai ka vendosur ta pranojĂ« kĂ«tĂ« ofertĂ«, sipas njĂ« ndihmĂ«si tĂ« lartĂ« qeveritar kanadez.

Trump e ka shpallur veten kryetar të Bordit të Paqes për Gazën dhe deri tani ka emëruar ish-kryeministrin britanik Tony Blair dhe senatorin amerikan Marco Rubio në rolet kryesore.

Ai ka ftuar gjithashtu udhëheqësit e Egjiptit, Turqisë dhe Argjentinës të marrin pjesë ne bord.

Bordi ka për qëllim të mbikëqyrë qeverisjen e përkohshme të Gazës, e cila ndodhet nën një armëpushim të brishtë që nga tetori i kaluar.

Ministri i Jashtëm egjiptian deklaroi se vendi po shqyrton ftesën, ndërsa Turqia ka konfirmuar pjesëmarrjen e ministrit të saj të Jashtëm, Hakan Fidan.

Në bord përfshihen gjithashtu dërguari special i Trump, Steve Witkoff, dhe dhëndri i presidentit, Jared Kushner.

Qëllimi i bordit është të menaxhojë situatën politike dhe humanitare në Gaza pas konfliktit, duke synuar stabilizimin e rajonit./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post KANADA – Kryeministri Carney pjesĂ« e Bordit tĂ« Paqes pĂ«r GazĂ«n appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

GREQI – Thesare 2 000-vjeçare zbulohet nĂ« njĂ« tempull antik nĂ« Evia

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

ATHINË, 17 janar /ATSH/ – NĂ« ishullin grek Evia, arkeologĂ«t kanĂ« zbuluar njĂ« tempull 2 000-vjeçar pranĂ« Tempullit tĂ« AmarysisĂ« Artemis, qĂ« pĂ«rmbante ar, bizhuteri dhe thesare tĂ« tjera tĂ« çmuara, sipas “The Independent”.

Tempulli, i ndërtuar mbi themele guri në tokë të lagur, daton nga shekulli VII para Krishtit  dhe është zbuluar nga një ekip prej 50 studiuesish.

Brenda tij, janë gjetur struktura të shumta që mund të kenë shërbyer si altare, përfshirë një altar të veçantë në formë patkoi, dhe shtresa të dendura hiri me kocka të djegura.

Artefaktet përfshijnë vazo korinthiane dhe atike, bizhuteri prej ari, argjendi dhe korali, si dhe figurina bronzi nga periudha gjeometrike që paraqesin dem dhe dhi.

Ministria greke e Kulturës njoftoi gjithashtu se janë gjetur mure të mëdha të Epokës së Bakrit, të cilat i përkasin sistemit të fortifikimit të një vendbanimi parahistorik.

Zbulimi tregon se ky kult kishte rrënjë që shtriheshin menjëherë pas përfundimit të periudhës mikenase. /Ad.Ab./

The post GREQI – Thesare 2 000-vjeçare zbulohet nĂ« njĂ« tempull antik nĂ« Evia appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – EASA: Rrezik i madh pĂ«r fluturimet mbi hapĂ«sirĂ«n ajrore iraniane

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

BERLIN, 17 janar /ATSH-DPA/ –  Agjencia e SigurisĂ« sĂ« Aviacionit tĂ« Bashkimit Europian (EASA) i bĂ«ri thirrje kompanive ajrore qĂ« tĂ« shmangin pĂ«rkohĂ«sisht hapĂ«sirĂ«n ajrore iraniane, duke cituar “situatĂ«n aktuale dhe mundĂ«sinĂ« e veprimeve ushtarake amerikane” atje.

EASA këshilloi operatorët e fluturimeve të tregojnë kujdes dhe të ndërmarrin plane rezervë për operacionet dhe itineraret brenda hapësirës ajrore të vendeve fqinj, veçanërisht aty ku ndodhen bazat ushtarake amerikane.

”ParalajmĂ«rimi, qĂ« do tĂ« qĂ«ndrojĂ« nĂ« fuqi deri mĂ« 16 shkurt, fillimisht do tĂ« mbetet i vlefshĂ«m pĂ«r njĂ« muaj”, tha agjencia.

Që nga fillimi i protestave masive kundër sundimit autoritar të Republikës Islamike para më shumë se dy javësh, presidenti Donald Trump ka kërcënuar disa herë Iranin me ndërhyrje amerikane.

EASA njoftoi se forcat iraniane tĂ« mbrojtjes ajrore janĂ« “nĂ« njĂ« gjendje tĂ« shtuar gatishmĂ«rie” pĂ«r shkak tĂ« pĂ«rshkallĂ«zimit tĂ« situatĂ«s, duke shtuar se “aktualisht ka njĂ« rritje tĂ« mundĂ«sisĂ« sĂ« identifikimit tĂ« gabuar” brenda hapĂ«sirĂ«s ajrore iraniane.

“Prania dhe pĂ«rdorimi i mundshĂ«m i njĂ« gamĂ« tĂ« gjerĂ« armĂ«sh dhe sistemeve tĂ« mbrojtjes ajrore, sĂ« bashku me reagimet e paparashikueshme shtetĂ«rore dhe mundĂ«sinĂ« e aktivizimit tĂ« sistemeve SAM, krijojnĂ« njĂ« rrezik tĂ« lartĂ« pĂ«r fluturimet civile nĂ« tĂ« gjitha lartĂ«sitĂ« dhe nivelet e fluturimit”, theksoi autoriteti nĂ« njĂ« njoftim.

Situata po monitorohet ngushtë për të vlerësuar nivelin e rrezikut.

Sipas raportimeve nga mediat amerikane, Uashingtoni po forcon aktualisht prezencĂ«n e tij ushtarake nĂ« Lindjen e Mesme, duke pĂ«rfshirĂ« vendosjen e aeroplanmbajtĂ«ses “USS Abraham Lincoln” dhe disa anije shoqĂ«ruese, por deri tani nuk ka pasur konfirmim zyrtar nga Pentagoni. /Ad.Ab./  a.jor.

The post FOKUS – EASA: Rrezik i madh pĂ«r fluturimet mbi hapĂ«sirĂ«n ajrore iraniane appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

KËLN – Mario Draghi fiton çmimin ‘’Karli i Madh’’ pĂ«r shĂ«rbimet ndaj EvropĂ«s

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

KËLN, 17 janar /ATSH-DPA/ – Mario Draghi, ish-kryeministri italian dhe ish-kreu i BankĂ«s Qendrore Evropiane, do tĂ« marrĂ« çmimin prestigjioz ndĂ«rkombĂ«tar ‘’Karli i Madh’’ pĂ«r shĂ«rbimet ndaj unitetit evropian, thanĂ« sot organizatorĂ«t.

Bordi i drejtorĂ«ve tĂ« çmimit vlerĂ«soi 78-vjeçarin pĂ«r “arritjen e gjĂ«rave tĂ« mĂ«dha pĂ«r EvropĂ«n me qĂ«llim dhe vendosmĂ«ri tĂ« palĂ«kundur”.

Bordi përmendi raportin e Draghit mbi konkurrueshmërinë evropiane, të botuar në vitin 2024 dhe të emëruar sipas tij.

Në të, ai paralajmëroi se Bashkimi Evropian duhet të bëhet urgjentisht më inovativ ose rrezikon të mbetet prapa fuqive të tjera ekonomike si Shtetet e Bashkuara dhe Kina.

Draghi gjithashtu shprehu kohët e fundit zhgënjim për zbatimin e ngadaltë të rekomandimeve të tij, duke paralajmëruar se dobësitë po rriten.

Fituesit e mëparshëm të çmimit, të dhënë nga qyteti perëndimor gjerman i Aachenit që nga viti 1950, përfshijnë Winston Churchill, papa Françeskun dhe presidentin ukrainas, Volodymyr Zelensky.

Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen e mori çmimin në vitin 2025.
Çmimi i ‘’Karlit tĂ« Madh’’ u themelua nga qytetarĂ«t e Aachen menjĂ«herĂ« pas LuftĂ«s sĂ« DytĂ« BotĂ«rore.

Ai mban emrin e Karlit të Madh (748-814), perandoria e të cilit shtrihej në një pjesë të madhe të Evropës Perëndimore./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post KËLN – Mario Draghi fiton çmimin ‘’Karli i Madh’’ pĂ«r shĂ«rbimet ndaj EvropĂ«s appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

KOPENHAGË – LigjvĂ«nĂ«sit kundĂ«r planeve tĂ« Trump pĂ«r GroenlandĂ«n

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

KOPENHAGË, 17 janar /ATSH-DPA/ – Para protestave tĂ« planifikuara nĂ« DanimarkĂ« dhe GrenlandĂ«, njĂ« delegacion dypartiak i ligjvĂ«nĂ«sve amerikanĂ« riafirmoi sot nĂ« njĂ« konferencĂ« pĂ«r shtyp nĂ« KopenhagĂ« kundĂ«rshtimin e tyre ndaj dĂ«shirĂ«s sĂ« presidentit amerikan Donald Trump pĂ«r tĂ« kontrolluar ishullin arktik.

“Groenlanda Ă«shtĂ« pjesĂ« e DanimarkĂ«s. Danimarka Ă«shtĂ« aleatja jonĂ« nĂ« NATO”, tha senatori demokrat Chris Coons.

“NĂ« mendimin tim, kjo duhet tĂ« mbyllĂ« kĂ«tĂ« diskutim”, shtoi ai.

Presidenti Trump ka argumentuar herë pas here se kontrolli amerikan i Groenlandës është i nevojshëm për të parandaluar zgjerimin e ndikimit të Rusisë dhe Kinës në rajon.

Grenlanda, një territor kryesisht autonom arktik, është pjesë e Mbretërisë së Danimarkës.

Ai së fundmi ka kërcënuar vendet që kundërshtojnë planet e tij me tarifa ndëshkuese.

Coons e pĂ«rshkroi deklaratĂ«n e Trump si “jokonstruktive,” duke paralajmĂ«ruar se trajtimi aktual ndaj DanimarkĂ«s mund tĂ« shkaktojĂ« dĂ«me tĂ« qĂ«ndrueshme nĂ« marrĂ«dhĂ«niet bilaterale.

Senatori, që përfaqëson shtetin e Delaware, pyeti se si mund të besohet SHBA-ja nëse aleati i NATO-s, Danimarka, lihet në vështirësi?

Njëmbëdhjetë ligjvënësit, që udhëtuan drejt Danimarkës, thanë se planet e Trump do të hasin rezistencë edhe në SHBA, ndërsa vetëm dy prej tyre ishin nga Partia Republikane e Trump.

Disa vende evropiane të NATO-s, përfshirë Gjermaninë, Francën dhe Britaninë e Madhe, po dërgojnë ekipe të vogla ushtarake për të vlerësuar aftësinë e NATO-s për të mbrojtur rajonin Arktik si pjesë e një misioni vëzhgimi të udhëhequr nga Danimarka./ /Ad.Ab./ a.jor.

 

The post KOPENHAGË – LigjvĂ«nĂ«sit kundĂ«r planeve tĂ« Trump pĂ«r GroenlandĂ«n appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

IRAN – Khamenei fajĂ«son presidentin Trump pĂ«r protestat dhe viktimat nĂ« vend

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

TEHERAN, 17 janar /ATSH-DPA/ – UdhĂ«heqĂ«si suprem i Iranit, Ayatollah Ali Khamenei fajĂ«soi sot presidentin amerikan Donald Trump pĂ«r protestat kombĂ«tare qĂ« kanĂ« tronditur Iranin.

Duke iu drejtuar mbĂ«shtetĂ«sve nĂ« Teheran, Khamenei tha se Trump ka ndĂ«rhyrĂ« personalisht nĂ« trazirat dhe ka nxitur “kryengritĂ«sit” qĂ« tĂ« vazhdojnĂ« demonstratat e tyre.

“Irani e shpall Trumpin pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r viktimat, dĂ«met dhe shpifjet qĂ« janĂ« bĂ«rĂ« kundĂ«r popullit iranian,”, shtoi ai sipas rrjetit ”Islamic Republic of Iran Broadcasting” (IRIB).

Protestat nisën më 28 dhjetor në Teheran si demonstrata nga pronarët e dyqaneve për rënien e fortë të vlerës së rialit iranian dhe përkeqësimin e kushteve ekonomike, përpara se të shndërroheshin në një kryengritje kombëtare kundër sistemit autoritar të Republikës Islamike.

Forcat e sigurisë reaguan me dhunë dhe grupet iraniane të të drejtave të njeriut raportojnë mbi 3 400 viktima që nga fillimi i trazirave.

Numrat e saktĂ« janĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ« pĂ«r t’u verifikuar pĂ«r shkak tĂ« kufizimeve tĂ« mĂ«dha nĂ« aksesin nĂ« internet.

Në ditët e fundit, demonstratat duket se janë qetësuar, megjithatë situata e saktë mbetet e paqartë për shkak të bllokadës së informacionit./   /Ad.Ab./  a.jor.

The post IRAN – Khamenei fajĂ«son presidentin Trump pĂ«r protestat dhe viktimat nĂ« vend appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – Protesta masive nĂ« DanimarkĂ« dhe GroenlandĂ« kundĂ«r planeve amerikane pĂ«r ishullin arktik

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

KOPENHAGË, 17 janar /ATSH-AFP/ – Demonstrata tĂ« mĂ«dha pritet tĂ« zhvillohen sot nĂ« DanimarkĂ« dhe GroenlandĂ«, nĂ« shenjĂ« proteste kundĂ«r deklaratave tĂ« presidentit amerikan Donald Trump lidhur me marrjen nĂ«n kontroll tĂ« ishullit arktik.

Sipas organizatorëve, protestat synojnë të dërgojnë një mesazh të qartë kundër çdo ideje që cenon sovranitetin e Groenlandës dhe të drejtën e banorëve të saj për vetëvendosje.

Mijëra persona kanë njoftuar në rrjetet sociale se do të marrin pjesë në marshime dhe tubime të organizuara nga shoqata groenlandeze në qytete të ndryshme daneze.

Protestat janë planifikuar të mbahen në Kopenhagë, Aarhus, Aalborg dhe Odense, si dhe në kryeqytetin e Gorenlandës, Nuuk.

Organizatorët theksojnë se qëllimi i tyre është mbrojtja e demokracisë, respektimi i të drejtave të popullit groenlandez dhe kundërshtimi i çdo presioni të jashtëm politik./ /Ad.Ab./  a.jor.

The post FOKUS – Protesta masive nĂ« DanimarkĂ« dhe GroenlandĂ« kundĂ«r planeve amerikane pĂ«r ishullin arktik appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – NjĂ« pikĂ« kritike e trurit pĂ«rshpejton papritur harresĂ«n

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

LONDËR, 17 janar /ATSH/ – Studime tĂ« reja tregojnĂ« se rĂ«nia e kujtesĂ«s me kalimin e moshĂ«s nuk ndodh gjithmonĂ« gradualisht, sipas “The Times.”

NjĂ« test, qĂ« pĂ«rfshiu mbi 10 mijĂ« skanime MRI dhe rreth 13 mijĂ« teste kujtese, ka zbuluar se truri mund tĂ« arrijĂ« njĂ« “pikĂ« kritike”, pas sĂ« cilĂ«s harresa pĂ«rshpejtohet ndjeshĂ«m.

Sipas kĂ«rkimit, tĂ« botuar nĂ« revistĂ«n “Nature Communications”, humbja e kujtesĂ«s nuk lidhet vetĂ«m me dĂ«mtimin e njĂ« zone tĂ« vetme tĂ« trurit, siç mendohej mĂ« parĂ«, por me ndryshime strukturore tĂ« pĂ«rhapura nĂ« shkallĂ« tĂ« gjerĂ«.

Kur atrofia e trurit kalon një nivel të caktuar, performanca e kujtesës bie më shpejt dhe më thellë.

Tradicionalisht, vëmendja ishte përqendruar te hipokampusi, një zonë kyçe për formimin e kujtimeve. Por studimi i ri tregon se, ndonëse lidhja më e fortë mbetet aty, edhe rajone të tjera si amigdala, talamusi, kaudati dhe insula luajnë rol të rëndësishëm në rënien e kujtesës.

Një nga gjetjet më domethënëse është modeli jolinear i kësaj rënieje.

Për shumë individë, kujtesa mbetet relativisht e qëndrueshme për vite me radhë, derisa ndryshimet strukturore të trurit arrijnë një prag kritik.

Pas këtij momenti, përkeqësimi bëhet i shpejtë dhe më i dukshëm.

Mosha rezulton faktor kyç në forcimin e lidhjes mes tkurrjes së trurit dhe humbjes së kujtesës.

Studiuesit vërejnë se pas moshës 60 vjeç, kjo lidhje bëhet shumë më e fortë, ndërsa në të 70-at dhe 80-at edhe ndryshime më të lehta strukturore mund të shoqërohen me rënie të dukshme njohëse.

Sa i përket faktorëve gjenetikë, si aleli APOE Δ4 i lidhur me Alzheimerin, studimi tregon se ai rrit rrezikun për atrofi dhe rënie të kujtesës, por nuk e forcon drejtpërdrejt lidhjen mes dëmtimit strukturor dhe performancës së kujtesës.

Në përfundim, studiuesit theksojnë se humbja e kujtesës është një problem i të gjithë trurit, jo vetëm i një zone të veçantë. Kjo qasje e re hap rrugën për zbulimin më të hershëm të rrezikut dhe për ndërhyrje më të personalizuara, duke e parë shëndetin njohës si rezultat të funksionimit të një rrjeti të tërë strukturash cerebrale./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post FOKUS – NjĂ« pikĂ« kritike e trurit pĂ«rshpejton papritur harresĂ«n appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – SHBA ftohet tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« manovrat ushtarake nĂ« GroenlandĂ«

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

OSLO, 16 janar /ATSH-AFP/ – Shtetet e Bashkuara janĂ« ftuar tĂ« marrin pjesĂ« nĂ« manovrat ushtarake nĂ« GroenlandĂ«, tha kreu i KomandĂ«s Daneze tĂ« Arktikut duke specifikuar se kĂ«to manovra lidheshin me RusinĂ«.

“Sigurisht, Shtetet e Bashkuara, si anĂ«tare e NATO-s, janĂ« tĂ« ftuara kĂ«tu”, tha gjenerali Soren Andersen gjatĂ« njĂ« interviste me gazetarĂ«t nĂ« njĂ« anije tĂ« marinĂ«s daneze, e ankoruar nĂ« portin e Nuuk, kryeqytet i GroenlandĂ«s.

Oficeri danez tha se kishte folur po atĂ« ditĂ« me aleatĂ«t e NATO-s, pĂ«rfshirĂ« Shtetet e Bashkuara, dhe i kishte ftuar ata tĂ« “vijnĂ« kĂ«tu”.

Ai i bëri këto komente ndërsa disa vende evropiane të NATO-s, përfshirë Francën dhe Gjermaninë, por jo Shtetet e Bashkuara, dërguan disa dhjetëra ushtarë në Grenlandë për të përgatitur forcat e tyre të armatosura për manovrat e ardhshme në Arktik.
Shumë ekspertë e shohin këtë si një sinjal strategjik për Uashingtonin.

ShtĂ«pia e BardhĂ« ka pohuar se ky vendosje trupash nuk do tĂ« ketĂ« “asnjĂ« ndikim” nĂ« objektivin e Donald Trump pĂ«r “blerjen” e GroenlandĂ«s.
“PĂ«r mua, kjo lidhet me RusinĂ«. Ka tĂ« bĂ«jĂ« me atĂ« qĂ« po ndodh nĂ« UkrainĂ«â€, tha gjenerali danez nĂ« lidhje me manovrat.

“Ne shohim se si Rusia po e zhvillon luftĂ«n nĂ« UkrainĂ« dhe kur lufta nĂ« UkrainĂ« tĂ« mbarojĂ« – shpresojmĂ« me njĂ« rezultat tĂ« favorshĂ«m pĂ«r UkrainĂ«n – ne besojmĂ« se Rusia do t’i rishpĂ«rndajĂ« burimet qĂ« po pĂ«rdor aktualisht nĂ« UkrainĂ« nĂ« zona tĂ« tjera operacionesh, pĂ«rfshirĂ« Arktikun”, shtoi ai.

Donald Trump këmbëngul se Shtetet e Bashkuara kanë nevojë për Groenlandën për sigurinë e tyre kombëtare dhe për të frenuar përparimet e Rusisë dhe Kinës në Arktik./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post FOKUS – SHBA ftohet tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« manovrat ushtarake nĂ« GroenlandĂ« appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

GJERMANI – Merz: Evropa tĂ« jetĂ« mĂ« e pavarur strategjikisht nga SHBA-ja

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

BERLIN, 16 janar /ATSH-DPA/ – Kancelari gjerman Friedrich Merz tha se Evropa duhet tĂ« bĂ«het mĂ« strategjikisht e pavarur nga Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s duke paralajmĂ«ruar kundĂ«r rrezikut qĂ« kontinenti tĂ« lihet mĂ«njanĂ« nĂ« njĂ« rend botĂ«ror qĂ« po ndryshon.

Duke folur gjatĂ« njĂ« takimi pĂ«r fushatĂ«n zgjedhore lokale nĂ« landin e Baden-WĂŒrttembergut, Merz tha se Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s po largohen nga njĂ« rend ndĂ«rkombĂ«tar i bazuar nĂ« rregulla dhe po lĂ«vizin drejt njĂ« qasjeje mĂ« tĂ« bazuar nĂ« forcĂ«.

“Ne nuk duhet tĂ« fusim kokĂ«n nĂ« rĂ«rĂ« ose tĂ« pĂ«rpiqemi tĂ« mbijetojmĂ« nĂ« ndonjĂ« qoshe”, tha Merz.

“Kjo lloj llogaritjeje nuk funksionon”, theksoi ai.

“PĂ«r t’u respektuar, Gjermania duhet tĂ« mĂ«sojĂ« tĂ« mbrojĂ« interesat e saj”, shtoi Merz./ /Ad.Ab./ a.jor.

The post GJERMANI – Merz: Evropa tĂ« jetĂ« mĂ« e pavarur strategjikisht nga SHBA-ja appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – FĂ«mijĂ«t amerikanĂ« kalojnĂ« njĂ« pjesĂ« tĂ« madhe tĂ« ditĂ«s nĂ« shkollĂ« nĂ« telefon

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

SAN FRANCISKO, 17 janar /ATSH/ – FĂ«mijĂ«t dhe adoleshentĂ«t po kalojnĂ« shumĂ« mĂ« tepĂ«r kohĂ« nĂ« telefon gjatĂ« ditĂ«s sĂ« shkollĂ«s sesa mendojnĂ« prindĂ«rit.

NjĂ« studim i ri i publikuar nga revista “JAMA” tregon se adoleshentĂ«t amerikanĂ« nga 13 deri nĂ« 18 vjeç shpenzojnĂ« mesatarisht rreth 70 minuta tĂ« ditĂ«s shkollore nĂ« telefon, kohĂ« qĂ« pĂ«rkon drejtpĂ«rdrejt me orarin e mĂ«simit, sipas CNN.

Sipas autorit kryesor të studimit, Jason Nagata nga Universiteti i Kalifornisë, kjo kohë po merret nga momentet kur nxënësit duhet të jenë të përqendruar në mësim. Dhe kjo është vetëm një pjesë e vogël e përdorimit total të ekraneve, pasi kërkime të tjera tregojnë se adoleshentët kalojnë rreth 8,5 orë në ditë në argëtim digjital.

Ndryshe nga studimet e mëparshme që bazoheshin në vetëraportim, ky studim përdori një aplikacion që regjistroi realisht përdorimin e telefonit. Rezultatet treguan se gjatë shkollës, pjesa më e madhe e kohës shpenzohej në rrjete sociale si TikTok, Instagram dhe Snapchat, si dhe në lojëra dhe video në YouTube.

Edhe pse disa nxĂ«nĂ«s pretendojnĂ« se telefoni u nevojitet pĂ«r detyra shkollore, aplikacionet e pĂ«rdorura rrallĂ« kishin lidhje me mĂ«simin. Studimi sugjeron gjithashtu se, pavarĂ«sisht rregullave kufizuese nĂ« shkolla, nxĂ«nĂ«sit po gjejnĂ« mĂ«nyra pĂ«r t’i anashkaluar ato.

Ekspertët këshillojnë që prindërit të mos i fajësojnë fëmijët, pasi telefonat janë të dizajnuar për të krijuar varësi. Në vend të ndëshkimit, rekomandohet dialogu dhe përfshirja e fëmijëve në vendosjen e rregullave, si dhe zgjidhje praktike si lënia e telefonit në shtëpi ose fikja e njoftimeve gjatë shkollës.

Po ashtu, prindërit duhet të japin shembullin e tyre. Studimet tregojnë se sjellja e prindërve ndaj telefonit ndikon drejtpërdrejt te fëmijët. Kufizimi i përdorimit të telefonit dhe promovimi i kohës pa ekrane mund të ndihmojnë në përmirësimin e përqendrimit, rezultateve shkollore dhe marrëdhënieve sociale të të rinjve./  /Ad.Ab./ a.jor.

The post FOKUS – FĂ«mijĂ«t amerikanĂ« kalojnĂ« njĂ« pjesĂ« tĂ« madhe tĂ« ditĂ«s nĂ« shkollĂ« nĂ« telefon appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

BERLIN – Wadephul: Gjermania synon njĂ« vend nĂ« Bordin e Paqes tĂ« GazĂ«s

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

BERLIN, 16 janar /ATSH-DPA/ – Gjermania po shpreson tĂ« marrĂ« njĂ« vend nĂ« tĂ« ashtuquajturin Bord i Paqes pĂ«r GazĂ«n, tha sot ministri i JashtĂ«m Johann Wadephul  pas njoftimit tĂ« presidentit amerikan Donald Trump pĂ«r krijimin e kĂ«tij organiymi qĂ« do tĂ« mbikĂ«qyrĂ« administrimin tranzitor tĂ« bregut tĂ« GazĂ«s.

”Gjermania Ă«shtĂ« e gatshme tĂ« marrĂ« pĂ«rgjegjĂ«si nĂ« kĂ«tĂ« institucion tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m”, tha Wadephul pas bisedimeve nĂ« Berlin me homologen e tij austriake Beate Meinl-Reisinger.

“Ne presim qĂ« bisedime konkrete tĂ« zhvillohen shumĂ« shpejt dhe ndoshta edhe njĂ« ftesĂ«â€, shtoi ai.

Wadephul gjithashtu shprehu shpresën që faza e dytë e procesit të paqes në Gazë, e nisur nën ndërmjetësimin amerikan, të fillonte shpejt.

Trump postoi dje në platformën e tij Truth Social se ishte krijuar Bordi i Paqes.

Bordi do tĂ« mbikĂ«qyrĂ« punĂ«n e ashtuquajturit Komitet KombĂ«tar pĂ«r Administrimin e GazĂ«s, njĂ« grup prej 14 palestinezĂ«sh – thuhet se pa lidhje me Hamasin – i cili u takua pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« tĂ« enjten nĂ« Kajro.

Ata do të mbikëqyrin jetën e përditshme dhe shërbimet bazë në Rripin e Gazës, i cili është shkatërruar pjesërisht nga më shumë se dy vjet luftë. /Ad.Ab./ a.jor.

The post BERLIN – Wadephul: Gjermania synon njĂ« vend nĂ« Bordin e Paqes tĂ« GazĂ«s appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

KIEV – Sulmet ruse ndaj infrastrukturĂ«s energjetike detyrojnĂ« mbylljen e shkollave

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

KIEV, 16 janar /ATSH-AFP/ – Kryebashkiaku i Kievit, Vitali Klitschko njoftoi sot se shkollat e kryeqytetit ukrainas do tĂ« mbyllen deri mĂ« 1 shkurt, nĂ« mes tĂ« krizĂ«s sĂ« shkaktuar nga bombardimet e fundit ruse, tĂ« cilat kanĂ« sjellĂ« ndĂ«rprerje masive tĂ« ngrohjes dhe energjisĂ« elektrike.

”QĂ« nga 19 janari, shkollat e kryeqytetit do tĂ« jenĂ« tĂ« mbyllura deri mĂ« 1 shkurt”, shkroi Klitschko nĂ« llogarinĂ« e tij nĂ« Telegram.

Administrata bashkiake njoftoi gjithashtu vendosjen, që nga sot, të masave të reja për kursimin e energjisë elektrike, ku ndriçimi publik i rrugëve do të reduktohet në 20% të kapacitetit dhe ndriçimet dekorative do të fiken.

Pas pushimeve të fundvitit, mësimi në shkollat e Kievit kishte rifilluar më 12 janar, si me praninë fizike ashtu edhe përmes mësimeve online, sipas autoriteteve lokale.

Por, bombardimet e fundit ruse ndaj infrastrukturës energjetike të vendit kanë shkaktuar dëme të tilla, sa presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka shpallur gjendje emergjence në sektor.

Më 9 janar, sulmet ruse ndaj sistemit energjetik të Kievit shkaktuan ndërprerje të energjisë dhe ngrohjes ndër më të rëndat që nga fillimi i pushtimit të gjerë në shkurt 2022.

Në mes të të ftohtit të acartë, rreth 6 000 ndërtesa banimi, afërsisht gjysma e qytetit, mbetën pa ngrohje.

Autoritetet lokale vijojnë punën për të riparuar dëmet.

”Situata lidhur me furnizimin me energji, nga e cila varen shĂ«rbimet publike, mbetet shumĂ« e vĂ«shtirĂ«â€, deklaroi Klitschko./  /Ad.Ab./ a.jor.

The post KIEV – Sulmet ruse ndaj infrastrukturĂ«s energjetike detyrojnĂ« mbylljen e shkollave appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – LigjvĂ«nĂ«s amerikanĂ« vizitojnĂ« DanimarkĂ«n pĂ«r tĂ« ulur tensionet mbi GroenlandĂ«n

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: Admir Abule

KOPENHAGË, 16 janar /ATSH/ – NjĂ« delegacion dypartiak i Kongresit tĂ« SHBA-sĂ« vizitoi sot DanimarkĂ«n pĂ«r tĂ« shprehur mbĂ«shtetje ndaj KopenhagenĂ«s  dhe GroenlandĂ«s, nĂ« njĂ« moment kur presidenti Donald Trump po rrit presionin pĂ«r aneksimin e ishullit arktik.

Vizita synoi tĂ« dĂ«gjojĂ« shqetĂ«simet lokale dhe t’i pĂ«rcjellĂ« ato nĂ« Uashington, me qĂ«llim uljen e tensioneve, sipas BBC.

Delegacioni prej 11 anĂ«tarĂ«sh u takua me kryeministren daneze Mette Frederiksen dhe kryeministrin e GroenlandĂ«s, Jens-Frederik Nielsen. Senatori Chris Coons tha se qĂ«llimi ishte “tĂ« ulet temperatura” pĂ«rmes dialogut dhe tĂ« kuptohet pozicioni i vendeve tĂ« pĂ«rfshira.

Presidenti Trump ka deklaruar se Groenlanda Ă«shtĂ« jetike pĂ«r sigurinĂ« e SHBA-sĂ« dhe se ajo mund tĂ« merret “lehtĂ«â€ ose “vĂ«shtirĂ«â€, duke pĂ«rmendur ide pĂ«r blerje ose pĂ«rdorim force. Danimarka dhe Groenlanda e kanĂ« refuzuar kategorikisht çdo ide tĂ« tillĂ«, duke theksuar sovranitetin e tyre.

MegjithĂ«se Groenlanda ka popullsi tĂ« vogĂ«l, ajo Ă«shtĂ« e pasur me burime natyrore dhe ka rĂ«ndĂ«si strategjike pĂ«r mbrojtjen, veçanĂ«risht pĂ«r sistemet e paralajmĂ«rimit tĂ« hershĂ«m dhe kontrollin e lĂ«vizjeve nĂ« Arktik. SHB-ja  tashmĂ« operon bazĂ«n ushtarake “Pituffik” dhe ka tĂ« drejtĂ« tĂ« rrisĂ« praninĂ« ushtarake sipas marrĂ«veshjeve ekzistuese.

Trump, megjithatë, ka këmbëngulur se SHBA-ja duhet ta zotërojë Groenlandën për ta mbrojtur nga kërcënime të mundshme ruse apo kineze. Danimarka ka paralajmëruar se një veprim i tillë do të minonte NATO-n, pasi aleanca nuk ka parashikuar kurrë përdorimin e forcës nga një anëtar kundër një tjetri.

Vendet evropiane janë rreshtuar në mbështetje të Danimarkës, duke theksuar se siguria e Arktikut është përgjegjësi e përbashkët e NATO-s. Disa prej tyre kanë dërguar trupa në Groenlandë për një mision të kufizuar zbulimi, ndërsa Franca ka njoftuar dërgimin e mjeteve tokësore, ajrore dhe detare.

Në SHBA, disa ligjvënës po përpiqen të bllokojnë aneksimin përmes projektligjeve, duke përmendur rolin e Kongresit në miratimin e fondeve ushtarake./  /Ad.Ab./ a.jor.

The post FOKUS – LigjvĂ«nĂ«s amerikanĂ« vizitojnĂ« DanimarkĂ«n pĂ«r tĂ« ulur tensionet mbi GroenlandĂ«n appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

❌