UASHINGTON, 9 janar /ATSH/ – Sulmet e ushtrisë amerikane në Venezuelë dhe deklaratat pasuese të bëra nga presidenti Donald Trump, kanë shtuar mundësinë e një rritjeje masive të prodhimit të naftës venezuelase nën kontrollin e Shteteve të Bashkuara.

Nuk është e qartë se kur, si apo edhe nëse kjo mund të ndodhë. Por, Venezuela ka rezervat më të mëdha të dëshmuara të naftës në botë dhe Trump ka sugjeruar se kompanitë amerikane do t’i çojnë ato në tregje.

Nafta e papërpunuar e Venezuelës kërkohet shumë, pasi është ideale për rafineritë e specializuara – sikurse ato në Bregun e Gjirit të SHBA-së – që kanë njësi të posaçme që u lejojnë ta përpunojnë këtë naftë të rëndë në një produkt me fitim të lartë si benzina dhe dizeli.

Me situatën që ende është fluide, kjo është një nga disa ndikimet e mundshme për ekonominë botërore dhe për partnerët kryesorë të Venezuelës: Rusinë, Iranin, Kinën dhe Kubën.

Rusia

Furnizimi i fortë bëri që çmimet e naftës të shënonin rënien më të madhe vjetore më 2025 që nga pandemia e COVID-19 që shkaktoi një kolaps të aktivitetit ekonomik botëror më 2020.

Për Moskën, këto rënie veçse kanë pasur ndikim dhe ngjarjet në Venezuelë pas arrestimit të udhëheqësit të rrëzuar venezuelas, Nicolas Maduro, vetëm sa mund ta shtojnë dhimbjen.

“Nëse ‘partnerët’ tanë amerikanë marrin kontrollin e fushave të naftës në Venezuelë”, shkroi oligarku Oleg Deripaska më 3 janar, “ata do të kontrollojnë mbi gjysmën e rezervave të naftës në botë. Ata me siguri planifikojnë që çmimet tona të naftës të mos shkojnë më shumë sesa 50 dollarë për fuçi”.

Deripaska është një nga pak oligarkë që kanë kritikuar pushtimin në shkallë të plotë të Ukrainës, që Rusia e nisi më 2022. Por, deklaratat e tij reflektojnë interesin e Kremlinit për të mbajtur të larta çmimet e naftës.

“Mundësia që Shtetet e Bashkuara të fitojnë ndikim mbi prodhimin e naftës venezuelase… është qartësisht e papëlqyeshme për Moskën”, tha për Radion Evropa e Lirë, analistja politike me seli në Berlin, Alexandra Sitenko.

Nuk është e qartë nëse SHBA-ja do të marrë kontrollin mbi naftën e Venezuelës. Presidentja e përkohshme Delcy Rodriguez, e betuar në Parlamentin e Venezuelës më 5 janar, ka bërë komente të paqarta rreth bashkëpunimit me Uashingtonin për këtë gjë, por fuqia e saj reale dhe qëllimet e saj gjithashtu nuk janë të qarta.

“Do të nevojiteshin investime të konsiderueshme që Venezuela të përmbysë rënien e prodhimit të vërejtur gjatë dekadave të fundit”, tha për REL-in një zëdhënës i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë.

Sitenko tha se, duke pasur parasysh këto sfida, të shkaktuara nga keqmenaxhimi për një kohë të gjatë dhe sanksionet ndërkombëtare, rritja e prodhimit do të kërkonte kohë.

“Në aspektin strategjik, Kremlini me gjasë do të jetë më i shqetësuar për fuqinë mbi tregun sesa vetëm për vëllimet e prodhimit. Zgjerimi i ndikimit të SHBA-së mbi naftën venezuelase do të forconte aftësinë e Uashingtonit për të formësuar rrjedhat globale të energjisë dhe çmimet, potencialisht duke minuar mekanizmat koordinuese sikurse OPEC+, te të cilët Rusia gjithashtu mbështetet për të stabilizuar të ardhurat e saj”, shtoi Sitenko.

Për shkak se Venezuela është shtet i izoluar, kompanitë perëndimore u larguan nga vendi, me përjashtim të të gjigantit amerikan të naftës Chevron.

“Aty ku [sektori] nuk është shkatërruar, janë kompanitë ruse, iraniane dhe kineze. Natyrisht, SHBA-ja dëshiron t’i largojë ato”, tha për Shërbimin rus të REL-it analisti politik, Ivan Preobrazhensky.

Nga ana tjetër, mund të ketë hapësirë për bashkëpunim. Uashingtoni ka sinjalizuar se është i interesuar për përfitime ekonomike nga bashkëpunimi me Moskën. Strategjia e Sigurisë Kombëtare flet për dëshirën për të “rivendosur stabilitetin strategjik me Rusinë.”.

Rusia është ndier gjithashtu e kërcënuar nga njoftimi i presidentit Trump të bërë në dhjetor për një bllokadë të cisternave të sanksionuara që shkojnë drejt ose vijnë nga Venezuela, duke rritur nivelin e rrezikut dhe pasigurisë për flotën ruse në hije, të cilën Moska e përdor për të shmangur sanksionet.

Irani

Bllokada është një nga shumë faktorët që e ekspozojnë Iranin ndaj të njëjtave rreziqe sikurse Rusia, siç u tha muajin e kaluar kur forcat amerikane sekuestruan një cisternë nafte që ishte pjesë e flotës në hije të Iranit, teksa ajo po lundronte pranë brigjeve të Venezuelës.

Për vite me radhë, Venezuela e ka ndihmuar Iranin që të shmangë sanksionet ndërkombëtare.

Një produkt kyç, të cilin Venezuela e ka siguruar edhe nga Rusia, është diluanti – agjent që përdoret për naftës së trashë dhe të rëndë venezuelase. Duke përdorur anije të flotës në hije, Irani ka eksportuar sasi të mëdha diluanti në Venezuelë në këmbim të naftës (që më pas e ka dërguar në Kinë) dhe të arit.

Venezuela ka blerë po ashtu armë iraniane, teksa SHBA-ja ka vendosur sanksionet e fundit për armët më 30 dhjetor. Në njoftimin për sanksionet është përmendur blerja e dronëve dhe “armëve konvencionale” si dhe e kimikateve për raketat balistike.

E ardhmja e këtyre tregtive fitimprurëse duket e pasigurt, në mes të pranisë së madhe të flotës amerikane që aktualisht ka në Karaibe.

Ndërkohë, edhe mes trazirave të vazhdueshme politike në Iran, disa media iraniane kanë spekuluar se fati i borxhit prej 2 miliardë dollarësh të Venezuelës ndaj Teheranit është në dyshim.

Kina

Kina është një tjetër partnere kyç e Venezuelës dhe ka thënë se “e dënon fuqishëm përdorimin flagrant të forcës nga SHBA kundër një shteti sovran”.

Shfaqja e fundit e Maduros në publik, disa orë para kapjes së tij nga forcat amerikane, ishte në një takim me Qiu Xiaoqi, të dërguarin e Kinës për çështjet e Amerikës Latine. Maduro u takua gjithashtu me udhëheqësin kinez Xi Jinping në Moskë vitin e kaluar.

Krahas kontakteve diplomatike, Kina ka qenë edhe blerëse kryesore e naftës së Venezuelës, sipas Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë.

Daniel Sternoff, nga Qendra për Politika Globale të Energjisë në Shkollën e Çështjeve Ndërkombëtare dhe Publike të Universitetit Columbia, sugjeroi se kontrolli amerikan mbi industrinë e Venezuelës mund t’i vë në rrezik këto furnizime.

“Eksportet e naftës venezuelase mund të ridrejtohen nga Kina drejt Bregut të Gjirit të SHBA-së”, shkroi ai më 4 janar.

Por, ndonëse kjo tregti ka qenë e rëndësishme për Karakasin, kjo ndoshta është më pak e rëndësishme për Pekinin.

Kuba

Ndoshta asnjë vend nuk është më i cenueshëm nga efektet e veprimeve amerikane në Venezuelë sesa Kuba. Ky vend, që ka mungesë të theksuar parash, varet shumë nga Venezuela për furnizime energjetike, të cilat i ka marrë me çmime shumë të lira.

“Venezuela sot e furnizon Kubën me rreth 35.000 fuçi naftë në ditë, që përbën 50 për qind të deficitit të naftës së ishullit”, i tha REL-it, Jorge Pinon nga Universiteti i Teksasit në Austin.

“Kuba nuk ka burime financiare për të blerë këtë mungesë” të naftës, tha ai, duke shtuar se për të shmangur një kolaps ekonomik, “Qeveria amerikane mund t’i kërkojë Venezuelës të vazhdojë furnizimin me naftë të Kubës”, shkruan REL.  /os/

The post KOMENT – Si do të ndikojë situata tregtare me aleatët e Venezuelës? appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

BERLIN, 8 janar /ATSH-AA/ – Falimentimet e bizneseve në Gjermani arritën në 17.605 vitin e kaluar, niveli më i lartë që nga viti 2005, duke ndikuar në rreth 170 mijë vende pune.

Sipas një raporti nga Instituti Halle për Kërkime Ekonomike (IWH), kërkesat për falimentim nga kompanitë dhe partneritetet në Gjermani arritën në 1.519 raste, duke u rritën me 17 për qind në dhjetor krahasuar me të njëjtin muaj të vitit 2024.

Raporti theksoi se numri i falimentimeve në dhjetor ishte 75 për qind më i lartë se mesatarja e muajit dhjetor në vitet 2016–2019, para pandemisë COVID-19.

Instituti tha se edhe gjatë krizës globale financiare të vitit 2009, kjo shifër ishte rreth 5 për qind më e ulët.

Ekonomia gjermane mbetet e brishtë për shkak të dobësisë së vazhdueshme në sektorin e prodhimit, i cili luan një rol më të madh sesa në vendet e tjera të rajonit.

Ekonomia e vendit u tkurr me 0,2 për qind në tremujorin e dytë, pas një rritjeje prej 0,3 për qind në tremujorin e parë.

Ekonomia e shmangu ngushtë hyrjen në një recesion teknik në tremujorin e tretë të vitit, me shifra rritjeje të raportuara në 0 për qind.

Kostot e larta të energjisë, porositë e dobëta globale dhe tarifat e larta amerikane po ndikojnë negativisht në ekonominë e vendit.   /os/

The post GJERMANI – Falimentimet e kompanive arrijnë nivelin rekord të 2005-ës appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

Një grup britanik për mbrojtjen e fëmijëve ka paralajmëruar se mjetet e inteligjencës artificiale në pronësi të Elon Musk po përdoren për të gjeneruar imazhe seksuale të paligjshme të fëmijëve, pasi hetuesit identifikuan materiale që dyshohet se janë krijuar me funksionin “Grok Imagine” që qarkullojnë në forumet e internetit.

Fondacioni Internet Watch (IWF) tha të mërkurën se analistët e saj gjetën imazhe të seksualizuara të vajzave të moshës nga 11 deri në 13 vjeç që plotësojnë përkufizimin ligjor të Mbretërisë së Bashkuar të materialit të abuzimit seksual të fëmijëve dhe duket se janë gjeneruar duke përdorur mjetin e inteligjencës artificiale.

“Mjete si Grok tani rrezikojnë të sjellin imazhe seksuale të inteligjencës artificiale të fëmijëve në rrjedhën kryesore. Kjo është e papranueshme”, tha Ngaire Alexander, kreu i linjës telefonike të IWF-së.

Gjetjet kanë intensifikuar presionin politik në Mbretërinë e Bashkuar.

Të mërkurën, Komiteti i Grave dhe Barazisë i Dhomës së Ulët tha se do të ndalonte përdorimin e platformës sociale X në pronësi të Musk, duke përmendur shqetësime për keqpërdorimin e Grok.

Downing Street tha se “të gjitha opsionet janë në tryezë”, ndërsa Liz Kendall, sekretarja e Shkencës, tha se “X duhet të merret me këtë urgjentisht”.

Kendall shtoi se qeveria mbështet Ofcom, rregullatorin e komunikimeve në Mbretërinë e Bashkuar, që “ta shqyrtojë këtë si çështje urgjente” dhe të ndërmarrë veprime aty ku shkelen ligjet.

Zyra e Komisarit të Informacionit tha se kishte kontaktuar X dhe pronarin e saj xAI “për të kërkuar sqarime mbi masat që ata kanë në vend për t’u përmbajtur ligjit të mbrojtjes së të dhënave në Mbretërinë e Bashkuar dhe për të mbrojtur të drejtat e individëve”.

X tha se heq përmbajtjen e paligjshme, duke përfshirë materialet e abuzimit seksual të fëmijëve, pezullon llogaritë ofenduese dhe bashkëpunon me zbatimin e ligjit.   /os/

The post TEKNOLOGJI – IWF akuzon Grok se ka krijuar imazhe abuzimi me fëmijët appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

RABAT, 8 janar /ATSH-AA / – Fosile njerëzore që datojnë afërsisht 773 mijë vjet më parë janë zbuluar në një shpellë në periferi të Kazablankës në Marok.

Ministria e Kulturës në një deklaratë në kompaninë amerikane të mediave sociale X tha se fosilet ofrojnë të dhëna të papara rreth një periudhe kritike në evolucionin e njeriut.

Ajo theksoi se mbetjet e paraardhësve njerëzorë të zbuluara në një shpellë në guroren Thomas I pranë Kazablankës përfshijnë disa kocka nofullash të rriturish dhe fëmijësh, mbetje dentare dhe fragmente post-kraniale.

Sipas ministrisë, analizat e hollësishme bënë të mundur datimin e mbetjeve rreth 773 mijë vjet më parë, duke forcuar pozicionin e Marokut dhe Afrikës së Veriut në kuptimin e rrënjëve të thella të historisë njerëzore.   /os/

The post MAROK – Zbulohen fosile njerëzore që datojnë 773 mijë vjet më parë appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

ATHINË, 8 janar /ATSH-ANA/ – Fermerët e Greqisë Qendrore kanë përshkallëzuar protestat për problematikat që hasin në sektorin e bujqësisë.

Pas njoftimeve të qeverisë, shoqatat e fermerëve theksuan se ende ka çështje kritike me rëndësi jetike për ekzistencën dhe qëndrueshmërinë e sektorit primar që nuk janë adresuar.

Traktorët mbetën të parkuar në autostradat në Lamia, Tebë, Trikala, Nikaia, Kardica dhe pjesë të tjera të vendit, ndërsa bllokada 48-orëshe në zyrat doganore të Promachonas, Exohi, Evzoni dhe Niki filloi ditën e sotme.

Në të njëjtën kohë, fermerët kërkuan një takim me kryeministrin, për të përmbushur ato që ata i quajnë kërkesa të tyre të justifikuara për mbijetesë.

Fermerët protestues kanë bllokuar edhe tunelin e Tempit, kryqëzimin e Bralos

Fermerët e Thesalisë nga bllokada e Nikaias të enjten i zhvendosën traktorët e tyre në tunelin e Tempit, ku planifikojnë të bllokojnë trafikun për 48 orë.

Të tjerë vazhduan të mbyllin plotësisht kryqëzimin vendimtar të Bralos në autostradën Athinë-Selanik, si dhe në rrugët anësore dhe rrjetin rrugor rural, duke e bërë udhëtimin nga Lamia në Athinë praktikisht të pamundur.

Protesta në Tempi filloi pak pas orës 11:00, kur fermerët u nisën me traktorë dhe mjete të tjera bujqësore nga bllokada e Nikaias drejt tunelit të Tempit, në përputhje me vendimet e marra në asamblenë e tyre të fundit të përgjithshme.  /os/

The post ATHINË – Përshkallëzohen protestat e fermerëve grekë appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

ROMË, 7 janar /ATSH-ANSA/ – Tani për tani kemi vërtet nevojë për më shumë Evropë. E kam thënë, kemi nevojë për një ‘’goditje elektrike’’, deklaroi zëvendëskryeministri dhe ministri i Jashtëm Antonio Tajani.

‘’Evropa duhet të llogarisë më shumë si në lidhje me çështjen e Groenlandës, çështjen Ukrainë-Rusi, ashtu edhe situatën e re gjeopolitike në botë’’, shtoi ai.

‘’Kemi nevojë për më shumë Evropë dhe duhet ta bëjmë këtë të ndodhë’’, deklaroi ai.

”Ne gjithmonë kemi thënë se nuk do të dërgojmë trupa në Ukrainë por se do të vazhdojmë ta ndihmojmë Ukrainën, siç kemi bërë gjithmonë, përmes mjeteve ushtarake, financiare dhe politike. Ne nuk jemi në luftë me Rusinë dhe nuk besojmë se është e drejtë të dërgojmë trupa italiane atje, veçanërisht pasi trupat italiane janë të vendosura në të gjithë botën”, shtoi ai.   /os/

The post ITALI – Tajani: Nga Groenlanda në Ukrainë, na duhet më shumë Evropë appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

PEKIN, 7 janar /ATSH-AA/ – Sonda kineze ‘’Zhurong’ ka zbuluar prova se uji i lëngshëm ka vazhduar në Mars shumë më gjatë sesa besonin më parë shkencëtarët, sipas një raporti.

‘’Analiza e të dhënave tregon aktivitet të konsiderueshëm ujor në Mars që daton afërsisht 750 milionë vjet më parë, duke e zgjatur historinë e lagësht të Marsit me disa qindra milionë vjet’’, deklaroi Instituti i Gjeologjisë dhe Gjeofizikës i Akademisë Kineze të Shkencave.

“Trashësia uniforme dhe vazhdimësia e sedimentit përjashtojnë mundësinë e shpërthimeve vullkanike ose proceseve të nxitura nga era. I vetmi shpjegim i arsyeshëm është se kjo zonë ishte në një mjedis sedimentar ujor në atë kohë, i ngjashëm me një det të cekët ose një liqen të madh”, tha Liu Yike, autori kryesor dhe korrespondent i studimit.

‘’Zhurong’’, i cili u ul në Mars në maj 2021 dhe udhëtoi gati 2 kilometra (1.2 milje) para se të përfundonte misionin e tij në maj 2022, zbuloi gjithashtu sedimente me shtresa të holla në përputhje me depozitimin me bazë uji.   /os/

“

The post HAPËSIRË – Marsi ka pasur gjurmë uji më gjatë se sa mendohej appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

NJU JORK, 7 janar /ATSH/ – Stresi na bën të plakemi më shpejt. Kjo u ndodh edhe foshnjave kur nënat e tyre përjetojnë këtë nivel të lartë stresi gjatë shtatzënisë, shkruan salute.eu.

Sipas një studimi dhëmbët e qumështit të foshnjave të lindura nga nëna të stresuara dalin më herët.

Foshnjat kanë 20 dhëmbë qumështi, 10 në secilën nofull.

Ky dentition është i rëndësishëm për përtypjen dhe të folurit dhe ndihmon në ruajtjen e hapësirës për 32 dhëmbët e përhershëm pasues.

Dhëmbët e qumështit fillojnë të zhvillohen në mitër rreth javës së gjashtë të shtatzënisë dhe dalin gradualisht midis gjashtë muajve dhe tre viteve pas lindjes.

Megjithatë, kjo kohë ndryshon shumë, për shkak të faktorëve të tillë si gjenetika ose shëndeti i përgjithshëm dhe gjendja ushqyese e foshnjës.

Tani, studiuesit amerikanë kanë demonstruar për herë të parë se një faktor tjetër mund ta përshpejtojë këtë proces: stresi i nënës gjatë shtatzënisë.

“Ne demonstrojmë se nivelet më të larta të hormoneve të lidhura me stresin, veçanërisht kortizoli, tek nëna gjatë shtatzënisë së mëvonshme shoqërohen me dalje më të hershme të dhëmbëve të qumështit tek fëmija”, thekson Ying Meng, profesoreshë e asociuar në Shkollën e Infermierisë në Universitetin e Rochester.   /os/

The post FOKUS – Dhëmbët e qumështit të foshnjave të lindura nga nëna të stresuara dalin më herët appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

UASHINGTON, 7 janar /ATSH-AA/ – Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, vuri në dyshim nëse NATO do t’i dilte në krah Washingtonit nëse vendi do të kishte realisht nevojë për ndihmën e aleancës, pavarësisht angazhimit të tij për të mbështetur vendet anëtare.

“Rusia dhe Kina nuk kanë aspak frikë nga NATO pa SHBA-në dhe unë dyshoj nëse NATO do të ishte aty për ne nëse do të kishim vërtet nevojë për ta”, shkroi Trump në platformën e tij Truth Social.

Ai tha se Washingtoni do t’i respektojë detyrimet aleate pavarësisht mungesës së reciprocitetit, duke pretenduar se Rusia dhe Kina e “respektojnë” SHBA-në vetëm nën udhëheqjen e tij.

Trump mori gjithashtu meritën për rritjen e shpenzimeve të mbrojtjes të vendeve anëtare të NATO-s nga 2 për qind në 5 për qind të prodhimit të brendshëm bruto (PBB), duke pohuar se shumica e vendeve nuk i përmbushnin detyrimet e tyre financiare deri në ndërhyrjen e tij.

Ai tha se Amerika “marrëzisht” po i mbulonte shpenzimet e tyre, para se ai t’i detyronte ata të paguanin “menjëherë”.

Në një samit në muajin qershor në Hagë, aleatët e NATO-s ranë dakord që të rrisin objektivin e shpenzimeve të mbrojtjes në 5 për qind të PBB-së deri në vitin 2035.

Trump gjithashtu kritikoi Norvegjinë, një vend anëtar i NATO-s, për mosdhënien e Çmimit Nobel për Paqe, duke përsëritur pretendimin e tij se ka përfunduar i “vetëm” tetë luftëra.

“Por kjo nuk ka rëndësi. Ajo që ka rëndësi është se unë kam shpëtuar miliona jetë”, shtoi ai.   /os/

The post SHBA – Trump: Kam dyshime mbi mbështetjen e NATO-s nëse SHBA do të ketë nevojë për të appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

PEKIN, 7 janar /ATSH-AA/ – Kërkesa e SHBA-së që Venezuela të formojë një “partneritet ekskluziv” në sektorin e naftës është një akt “tipik ngacmimi” dhe një shkelje e sovranitetit të kombit latino-amerikan, si dhe e ligjit ndërkombëtar, tha Kina të mërkurën.

“Venezuela është një shtet sovran dhe ka sovranitet të plotë dhe të përhershëm mbi burimet e saj të naftës dhe aktivitetet ekonomike”, u tha gazetarëve në Pekin zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme kineze, Mao Ning.

Deklarata e Pekinit erdhi ndërsa ABC News raportoi se administrata Trump i ka thënë poresidentes së përkohshme të Venezuelës, Delcy Rodriguez, se “duhet të përmbushë kërkesat e Shtëpisë së Bardhë”, duke përfshirë që Karakasi “duhet të bie dakord të partnerizohet ekskluzivisht me SHBA-në në prodhimin e naftës dhe të favorizojë Amerikën kur shet naftë të rëndë bruto”.

Raporti shtoi se Washingtoni ka kërkuar që Karakasi “duhet të përjashtojë Kinën, Rusinë, Iranin dhe Kubën dhe të shkëpusë lidhjet ekonomike”.

“Përdorimi flagrant i forcës nga SHBA-ja kundër Venezuelës dhe kërkesa që vendi të favorizojë Amerikën kur merret me burimet e veta të naftës është një akt tipik ngacmimi, që shkel rëndë ligjin ndërkombëtar dhe sovranitetin e Venezuelës”, tha Mao, duke shtuar se “Kina e dënon këtë”.

“Më lejoni të theksoj se Kina dhe vendet e tjera kanë të drejta legjitime në Venezuelë, të cilat duhet të mbrohen”, tha Mao.

Ajo tha se paktet e bashkëpunimit midis Pekinit dhe Karakasit janë nënshkruar midis dy “shteteve sovrane dhe mbrohen” nga ligji vendas dhe ndërkombëtar.

Kina është partneri i dytë më i madh tregtar i Venezuelës pas SHBA-së, dhe vëllimi aktual dypalësh është rreth 7 miliardë dollarë.

“E ashtuquajtura kërkesë e SHBA-së është një shkelje e ligjit ndërkombëtar dhe sovranitetit të Venezuelës”, theksoi Mao.

Ajo shtoi se SHBA-të kanë “abuzuar prej kohësh me sanksionet e paligjshme dhe të njëanshme” kundër Venezuelës, duke shkaktuar “dëm të madh në zhvillimin ekonomik dhe social”.

Veçmas, Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, tha të martën se administrata Rodriguez ka rënë dakord të transferojë midis 30 dhe 50 milionë fuçi naftë të sanksionuar në SHBA për shitje me çmimin e tregut.

Forcat amerikane nisën sulme ajrore të gjera të shtunën në mëngjes në objektiva në Venezuelën veriore, duke përfshirë sistemet e mbrojtjes ajrore dhe infrastrukturën e komunikimit, ndërsa forcat e operacioneve speciale kryen një bastisje në kryeqytetin Karakas për të kapur presidentin e vendit Nicolas Maduro dhe zonjën e parë Cilia Flores.   /os/

The post PEKIN – Kina: Kërkesa e SHBA-së për partneritet ekskluziv të naftës me Venezuelën, një akt tipik ngacmimi appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

UASHINGTON, 7 janar /ATSH-AA/ – Zëvendëspresidenti i SHBA-së, JD Vance, tha të martën se operacioni ushtarak në Venezuelë synon të frenojë financimin për narko-terrorizmin dhe t’i japë Washingtonit kontroll më të madh mbi burimet globale të energjisë.

Duke folur për Salem News Channel, Vance tha se SHBA-ja dëshiron atë që është më e mira për popullin venezuelian dhe për popullin amerikan.

“Kushdo që të jetë udhëheqësi i atij vendi, do të duhet të bashkëpunojë me Shtetet e Bashkuara”, tha ai, duke theksuar se politikat e mëparshme të Venezuelës u kishin lejuar konkurrentëve të huaj qasje në energji të lirë, ndërsa përdornin të ardhurat për të financuar aktivitete që kërcënojnë SHBA-në.

Presidenti amerikan, Donald Trump, tha më 3 janar se operacioni ushtarak rezultoi në kapjen e presidentit Nicolas Maduro dhe gruas së tij Cilia Flores, dhe u zotua të vendoste kontrollin amerikan mbi Venezuelën për momentin, me trupa amerikane nëse është e nevojshme.

“Ajo që bëri presidenti, dhe në të vërtetë i gjithë ekipi e bëri të mundur, është të ndërpresë atë rrjedhë të parave të energjisë për narko-terroristët për të prerë më pas, sigurisht sasinë e narko-terrorizmit që po importohet në Shtetet e Bashkuara të Amerikës”, tha Vance.

Ai shtoi se ky veprim pritet të ulë çmimet e gazit dhe energjisë për amerikanët, duke shpëtuar njëkohësisht jetë.

“Mendoj se do të shpëtojë jetë. Do të thotë çmime më të lira të gazit dhe energjisë për amerikanët. Dhe ndoshta më e rëndësishmja, do të thotë që ne kemi më shumë kontroll mbi burimet e energjisë që ekzistojnë në botë, gjë që na mundëson sigurisht, të arrijmë rezultate më të mira ekonomike për njerëzit tanë dhe t’i përdorim këto burime energjie si levë për të arritur paqe dhe prosperitet më të madh”, shtoi ai.

Zëvendëspresidenti amerikan e quajti operacionin “shumë të rëndësishëm” dhe vlerësoi ekzekutimin e tij si “të përsosur”.

Në anën tjetër lidhur me përdorimin e naftës nga Venezuela, Sekretari i Brendshëm Doug Burgum i tha Fox News se fuqia energjetike e SHBA-së i ka lejuar vendit të ndërmarrë veprime kundër kombeve me rezerva të mëdha nafte pa ndërprerje të mëdha në çmimet e karburantit vendas.

Burgum tha se rafineritë e ndërtuara nga SHBA-ja në bregdetin jugor të Gjirit të Meksikës janë projektuar për të qenë në gjendje të përpunojnë naftën e rëndë bruto të nxjerrë në Venezuelë, e cila krenohet me rezervat më të mëdha të provuara në botë të hidrokarbureve.

“Pastaj, duhet ta hollosh atë naftë të rëndë bruto me një produkt më të lehtë dhe sigurisht, ne kemi një tepricë të atij produkti më të lehtë këtu për shkak të vajrave të argjilit”, shtoi ai.

Burgum gjithashtu e cilësoi operacionin si një mundësi për ekonominë e Venezuelës.

“Venezuela ka një mundësi tani që të sjellë kapital dhe të rindërtojë ekonominë e saj”, tha ai, duke krahasuar potencialin e kombit të Amerikës së Jugut me pasurinë energjetike të Arabisë Saudite.

The post SHBA – JD Vance: Operacioni ushtarak në Venezuelë rrit kontrollin mbi burimet e energjisë appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

GJENEVË, 7 janar /ATSH-AA/ – Organizata e Kombeve të Bashkuara (OKB) njoftoi se çdo ditë në mbarë botën 2 miliardë njerëz konsumojnë ujë të pasigurt.

Zyra e OKB-së në Gjenevë bëri një njoftim përmes platformës së mediave sociale të kompanisë amerikane X.

“Në çdo ditë, 2 miliardë njerëz konsumojnë ujë të pasigurt, edhe pse është një nevojë themelore njerëzore”, u theksua në njoftim duke shtuar se OKB-ja po punon që çdo pikë uji të jetë e sigurt.

The post GJENEVË – OKB: Në botë çdo ditë 2 miliardë njerëz konsumojnë ujë të pasigurt appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

NJU JORK, 6 janar /ATSH-/ – Dikush krijoi një ”GoFundMe” për të më dhuruar para, si për bamirësi. Ai person nuk jam unë. Dua të jem i qartë për këtë gjë, deklaroi aktori i njohur amerikan Mickey Rourke pas krimimit të kësaj iniciative pa miratimin e aktorit, shkruan corriere.it.

Ndërsa fushata e mbledhjes së fondeve e nisur nga ekipi i tij kaloi 100 000 dollarët, Mickey Rourke përdori mediat sociale për të sqaruar dhe për t’u distancuar.

“Është e sikletshme, por jam i sigurt se do ta kaloj si çdo gjë tjetër”, theksoi ai në një video të postuar në profilin e tij në Instagram.

Për të shmangur dëbimin, është hapur një fushatë GoFundMe me titull “Help Mickey Rourke Stay in His Home” (“Ndihmoni Mickey Rourke të qëndrojë në shtëpinë e tij”).

Fushata është hapur nga Liya-Joelle Jones, pjesë e ekipit të tij të menaxhimit, me miratimin e plotë të aktorit.

Qëllimi i fushatës është mbledhja e 100 000 dollarëve, shumë që do të shërbejë për të mbuluar borxhin e qirasë dhe për t’i dhënë aktorit një stabilitet të përkohshëm financiar. Brenda një kohe të shkurtër, janë mbledhur dhjetëra mijëra dollarë nga fansa dhe mbështetës.

Rourke kishte marrë shtëpinë me qira në muajin mars 2025, me një pagesë fillestare prej rreth 5 200 dollarësh në muaj, e cila më vonë u rrit në afro 7 000 dollarë.   /os/

The post KINEMA – Mickey Rourke mohon fushatën e donacioneve në emrin e tij: “Poshtëruese, nuk do të kërkoja kurrë para” appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

BRUKSEL, 7 janar /ATSH-AA/ – Udhëheqësit evropianë që morën pjesë në takimin e “Koalicionit të të Vullnetshmëve” në Paris kanë premtuar garanci “ligjërisht dhe politikisht detyruese” për Ukrainën, tha presidenti i Këshillit të BE-së, Antonio Costa.

Në një postim në platformën amerikane X, Costa e përshkroi takimin si “produktiv dhe të rëndësishëm” për avancimin e mbështetjes së koordinuar për Ukrainën.

“Ne jemi gati të angazhohemi për një sistem garancish politikisht dhe ligjërisht detyruese që do të aktivizohet sapo të hyjë në fuqi një armëpushim. BE-ja do të kontribuojë në përpjekjet për të siguruar garancitë e sigurisë që Ukraina ka nevojë për çdo marrëveshje për një paqe afatgjatë”, tha ai.

Costa shtoi se BE-ja do të vazhdojë të mbështesë rrugëtimin e Ukrainës drejt anëtarësimit në BE, do të mbulojë nevojat e saj financiare për dy vitet e ardhshme përmes kredisë prej 90 miliardë eurosh të rënë dakord dhjetorin e kaluar dhe do ta ndihmojë përmes misioneve civile dhe ushtarake në terren.

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e përshkroi takimin si një shfaqje të fortë uniteti me vendet anëtare të BE-së, aleatët e NATO-s dhe partnerët.

“Deklarata jonë e përbashkët dërgon një mesazh të qartë. Ne qëndrojmë kolektivisht pranë Ukrainës dhe një e ardhme e sigurt, e mbrojtur dhe e begatë është përpara”, shkroi ajo në X.

Më herët sot, presidenti francez Emmanuel Macron priti në Pallatin Elysee një samit të nivelit të lartë të “Koalicionit të të Vullnetshmëve” për Ukrainën, duke bashkuar vendet që e mbështesin Ukrainën dhe janë të gatshme të ofrojnë garanci sigurie nëse arrihet një armëpushim me Rusinë.   /os/

The post FOKUS – BE: Evropa e gatshme të zotohet për garanci ligjërisht dhe politikisht detyruese për Ukrainën appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

UASHINGTON, 6 janar /ATSH-ANSA/ – Askush nuk ka cilësinë e armëve tona; problemi është se ne nuk i prodhojmë ato mjaftueshëm shpejt, deklaroi presidenti amerikan Donald Trump para kongresmenëve republikanë në Qendrën Kennedy.

‘’Do të fillojmë t’i prodhojmë ato shumë më shpejt, deklaroi Trump.

“Po u themi kontraktorëve tanë të mbrojtjes se do të duhet të fillojnë të prodhojnë më shpejt”, tha Donald Trump, duke folur para kongresmenëve republikanë në Qendrën Kennedy.

“Askush nuk mund të na mposhtë, askush”, shtoi ai, duke lavdëruar fuqinë ushtarake të Amerikës.   /os/

The post SHBA – Trump: Do të përshpejtojmë prodhimin e armëve appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

Një ndihmës i lartë i Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, tha se asnjë vend nuk do të sfidonte ushtarakisht SHBA-në për të ardhmen e Grenlandës, një territor vetëqeverisës brenda Mbretërisë së Danimarkës.

Stephen Miller, zëvendës shefi i stafit të Shtëpisë së Bardhë, i bëri këto komente gjatë një interviste me CNN, ku hodhi poshtë idenë se interesi i SHBA-së në Grenlandë do të çonte në konflikt të armatosur.

Kur u pyet drejtpërdrejt nëse veprimi ushtarak kundër Grenlandës ishte jashtë diskutimit, Miller e riformuloi çështjen, duke argumentuar se pyetja nuk kishte të bënte me përballjen me vetë Grenlandën.

“Nuk do të ishte veprim ushtarak kundër Grenlandës. Grenlanda ka një popullsi prej 30.000 banorësh. Pyetja e vërtetë është se me çfarë të drejte Danimarka pohon kontrollin mbi Groenlandën? Cila është baza e pretendimit të tyre territorial? Cila është baza e tyre për ta pasur Grenlandën si koloni të Danimarkës?” tha ai.

Groenlanda është një territor autonom brenda Mbretërisë së Danimarkës, një aleat i SHBA-së në NATO. Miller e vuri në dyshim atë marrëveshje duke theksuar vlerën strategjike të Groenlandës për interesat e sigurisë së SHBA-së dhe NATO-s në Arktik.

“SHBA-të janë fuqia e NATO-s. Që SHBA-të të sigurojnë rajonin e Arktikut, të mbrojnë dhe të mbrojnë NATO-n dhe interesat e NATO-s, padyshim që Grenlanda duhet të jetë pjesë e SHBA-së, dhe kështu kjo është një bisedë që do ta zhvillojmë si vend”, tha ai.

I pyetur përsëri nëse mund të përjashtonte përdorimin e forcës ushtarake amerikane për të pushtuar Grenlandën, Miller nuk pranoi ta formulonte çështjen në terma ushtarakë, duke pohuar se konflikti i armatosur ishte jorealist.

“SHBA-të duhet ta kenë Grenlandën si pjesë të SHBA-së. Nuk ka nevojë as të mendohet ose të flitet për këtë në kontekstin që po kërkoni, për një operacion ushtarak. Askush nuk do të luftojë ushtarakisht SHBA-në për të ardhmen e Grenlandës”, tha ai.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka shprehur vazhdimisht dëshirën e tij për të marrë kontrollin e Grenlandës dhe nuk e ka përjashtuar ta bëjë këtë me forcë ushtarake.   /os/

The post UASHINGTON – Shtëpia e Bardhë: Asnjë vend nuk do të luftonte me SHBA-në për të ardhmen e Grenlandës appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

TOKIO, 6 janar /ATSH-ANSA/  – Pas rekordit të tonit në ankandin e Vitit të Ri, një tjetër rekord u thye nga çmimi i qershive “Sato Nishiki” nga prefektura Yamagata, në verilindje të Japonisë.

Çmimi i një arke me qershi u shit për 1.8 milion jen në tregun Toyosu, ekuivalente me afërsisht 9 850 euro, ose 140 euro secilën kokërr qershie.

Debutimi i hershëm në treg – meqenëse qershitë japoneze piqen tradicionalisht në fillim të verës – është bërë i mundur nga ajo që mediat lokale e përshkruajnë si kultivim “i detyruar”, një teknikë që alternon një periudhë ftohjeje të pemëve, duke “simuluar” dimrin në serrë.

Qershitë synojnë një treg të veçantë ndaj cilësisë së lartë dhe simbolikës së luksit që karakterizon këto produkte në Japoni, ku ankande të tilla nuk përfaqësojnë çmimin mesatar të konsumatorit, por shërbejnë si një matës i prestigjit të përsosmërisë dhe një mjet marketingu për prodhuesit.   /os/

The post JAPONI – 140 euro për një kokër qershie: kur fruti bëhet status social! appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

LONDËR, 6 janar /ATSH-ANSA/ – Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, është një aleat i besueshëm dhe jo një kërcënim për Evropën, deklaroi zëdhënësi i kryeministrit britanik Keir Starmer duke minimizuar shkallën e reagimit të udhëheqësve evropianë në margjinat e samitit “Willing” në Paris në mbrojtje të sovranitetit të Grenlandës.

I pyetur për këtë çështje nga gazetarët në konferencën informative në Downing Street atë ditë, zëdhënësi shtoi se ‘’Starmer mban marrëdhënie të mira me Trump’’.

‘’Marrëdhëniet me SHBA-së dhe Britanisë së Madhe mbeten speciale. SHBA-të dhe Mbretëria e Bashkuar kanë qenë dy aleatët më të ngushtë në botë për dekada të tëra’’, shtoi ai.  /os/

The post BM – Starmer: Trump është një aleat, jo një kërcënim appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

NJU JORK, 6 janar /ATSH-ANSA/ – Tashmë qyteti i Nju Jorkut pritet të ketë ajër më të pastër dhe 27 milionë makina më pak në rrugët e qytetit.

Ky rezultat vjen si pasojë e vendosjes së tarifave mbi automjetet që hyjnë në Manhattan nga Midtown, d.m.th., ana lindore e Rrugës së 60-të.

Kostoja për makinat është 9 dollarë në ditë gjatë orës së pikut, ndërsa natën bie në 2.25 dollarë. Për autobusët dhe kamionët, varion nga 14.40 dollarë në 21.60 dollarë gjatë orës së pikut, varësisht nga madhësia e tyre.

Sipas raporteve të mediave amerikane që citojnë MTA-në (agjencinë e transportit të qytetit), afërsisht 11% më pak makina hynë në Qendrën e Biznesit (CBD), ekuivalente me afërsisht 73,000 automjete në ditë.

Ndotja në zonë u ul me 22% dhe pati 17% më pak ankesa për zhurmën. Taksa i ka sjellë dobi edhe sistemit të metrosë, me rritjen e udhëtarëve me 7%.

“Rezultatet janë të jashtëzakonshme përtej të gjitha pritjeve. Prezidenti Donald Trump, nga ana tjetër, është kundër programit; presidenti është përpjekur vazhdimisht ta anulojë atë, por deri më tani pa sukses’’, deklaroi guvernatorja e New York-ut, Cathy Hochul.   /os/

The post NJU JORK – Taksa e hyrjes lehtëson qytetin nga 27 milionë makina appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

LONDER, 6 janar /ATSH-AA/ – Përderisa platformat dixhitale i zbehin kufijtë midis figurave publike dhe audiencës së tyre, marrëdhëniet parasociale – lidhjet emocionale të njëanshme të formuara me njerëz që përdoruesit nuk i kanë takuar kurrë, po bëhen më intensive, të përhapura dhe ekonomikisht të fuqishme, thonë ekspertët.

Dikur i kufizuar kryesisht në kërkimin akademik, termi marrëdhënie parasociale është zhvendosur në diskursin kryesor, pasi mediat sociale, transmetimet e drejtpërdrejta dhe përmbajtja e drejtuar nga algoritmet nxisin një ndjenjë të vazhdueshme intimiteti midis fansave dhe personazheve të famshëm, ndikuesve dhe madje edhe chatbot-eve të inteligjencës artificiale.

Parasocial u zgjodh si fjala e vitit 2025 e Fjalorit të Kembrixhit, megjithëse vetë koncepti daton dekada më parë. Ideja u prezantua për herë të parë në vitin 1956 nga studiuesit Donald Horton dhe Richard Wohl, të cilët vunë re se audienca televizive zhvillonte ndjenja familjariteti dhe afërsie emocionale me personalitetet në ekran.

Megjithatë, sot qasja e vazhdueshme në internet, postimet personale dhe përgjigjet e drejtpërdrejta krijojnë një iluzion afërsie, duke i bërë lidhjet parasociale të ndihen më reale se kurrë më parë.

Shembujt variojnë nga komunitetet e përkushtuara të fansave të K-pop-it deri te ndjekësit e influencuesve dhe reagimet emocionale ndaj ngjarjeve të jetës së të famshmëve, siç janë vajtimet e fansave për fejesën e yllit amerikan të pop-it Taylor Swift me lojtarin e NFL-së Travis Kelce.

– Intimiteti i prodhuar nxit investimin emocional

Profesoresha në Universitetin e Floridës Qendrore, Mel Stanfill tha se mediat sociale kanë amplifikuar në mënyrë dramatike marrëdhëniet parasociale duke e shndërruar intimitetin në një produkt strategjik.

K-pop-i, në veçanti tregton ndjenjë të prodhuar afërsie, tha Stanfill duke shpjeguar se të famshmit e përziejnë gjithnjë e më shumë markën e tyre profesionale me pamje të kuruara me kujdes të jetës së tyre private. “Ky ekspozim i vazhdueshëm thellon investimin emocional të fansave”, tha ajo ndonjëherë duke motivuar besnikëri të jashtëzakonshme, dhe në raste ekstreme, sjellje shqetësuese.

Stanfill vuri në dukje incidentet e ndjekësve që përfshijnë idhujt e K-pop-it dhe rastet historike siç është atentati i vitit 1981 ndaj ish-presidentit amerikan Ronald Reagan, i nxitur nga një obsesion me aktoren Jodie Foster, si shembuj se si lidhja parasociale mund të bëhet e rrezikshme.

Ajo shtoi se këto marrëdhënie formësojnë gjithnjë e më shumë sjelljen ekonomike, duke e shndërruar konsumin në një shënues të besnikërisë dhe statusit brenda komuniteteve të fansave.

Stanfill paralajmëroi se dinamikat e kulturës së anulimit brenda fandom-eve shpesh keqkarakterizohen, ndonjëherë duke errësuar llogaridhënien ose duke synuar në mënyrë disproporcionale grupet e margjinalizuara, ndërsa rritja e përmbajtjes së gjeneruar nga inteligjenca artificiale rrezikon ta turbullojë më tej realitetin dhe të intensifikojë dezinformimin.

– Iluzioni i reciprocitetit forcon besnikërinë e fansave

Marrëdhëniet parasociale formësojnë jetën e përditshme të njerëzve, mirëqenien mendore dhe zakonet e konsumit dhe mund të formohen jo vetëm me personazhe të famshëm dhe ndikues të vërtetë, por edhe me personazhe fiktivë dhe madje edhe avatarë të inteligjencës artificiale.

Studiuesja e psikologjisë së medias në Universitetin “Empire State” në New York, Gayle Stever tha për Anadolu-n se mediat sociale kanë mjegulluar kufirin midis ndërveprimit thjesht parasocial dhe atij vërtet shoqëror.

“Ajo që ndodhi me ardhjen e mediave sociale është se filluam të futeshim në këtë zonë gri ku nuk ishte pikërisht një marrëdhënie shoqërore sepse nuk kishe qasje dhe ata ishin me status më të lartë. Por, njerëzit filluan të merrnin përgjigje në mediat sociale nga personazhet e famshme”, tha Stever.

Sipas saj, ky reciprocitet i perceptuar forcon besnikërinë, duke përfituar artistët dhe krijuesit, karrierat e të cilëve varen gjithnjë e më shumë nga bazat e fansave shumë të angazhuara.

“Baza e fansave është buka e tyre”, tha Stever.

Gjithnjë e më shumë, bazat e fansave janë jetësore për suksesin e personazheve të famshëm, theksoi ajo e cila bëri të ditur se artistë të tillë si grupet K-pop BTS dhe Blackpink si dhe yje të mëdhenj amerikanë, përfitojnë nga mobilizimi i fansave për të rritur transmetimet, top listat dhe fushatat promovuese nga përkushtimi.

– Përfitimet dhe rreziqet për mirëqenien mendore

Ekspertët theksojnë se marrëdhëniet parasociale nuk janë në thelb të dëmshme. Në disa raste, ato ofrojnë mbështetje emocionale dhe mekanizma përballimi. Stever përmendi shembullin e një pacienti me kancer i cili gjeti ngushëllim duke dëgjuar muzikën e këngëtarit Josh Groban, duke e përshkruar atë si një lidhje që ofronte siguri pa ndërveprim të drejtpërdrejtë.

Marrëdhënie të tilla mund të nxisin komunitetin, të motivojnë udhëtimin dhe angazhimin shoqëror dhe t’i ndihmojnë njerëzit të menaxhojnë vetminë ose stresin. Megjithatë, Stever paralajmëroi se lidhjet parasociale mund të bëhen të pashëndetshme siç shihet në raste ekstreme ku njerëzit “martohen” me personazhe të gjeneruara nga IA.

Adoleshentët përjetojnë emocione më intensivisht ndërsa formojnë identitetin e tyre, duke çuar shpesh në lidhje më të forta me të famshmit sesa tek të rriturit, theksoi Stever duke shtuar se në disa raste, kjo cenueshmëri mund të përkthehet në ekstreme të dëmshme, përfshirë çrregullimet e të ngrënit, tendosjen financiare nga shpenzimet e tepërta dhe izolimin social.   /os/

The post BM – Ekspertët: Epoka dixhitale intensifikon lidhjet parasociale appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.