Pretendimi: Kjo video tregon futbollistin argjentinas Lionel Messi në Vlorë, Shqipëri

Verdikti: Mungon konteksti

—————————————————-

Një video që po qarkullon në rrjetet sociale shqipfolëse pretendohet se tregon futbollistin argjentinas Lionel Messi gjatë një vizite në Vlorë.

Lexuesi duhet të jetë menjëherë skeptik për vërtetësinë e këtij pretendimi, duke marrë parasysh se Messi në këtë kohë është duke marrë pjesë në kampionatin e shumëtelevizuar botëror të futbollit në kontinentin amerikan.

Megjithatë, video është e vërtetë. Por ajo nuk është xhiruar në Vlorë këtë verë.

Me anë të motorit të kërkimit pamor Google Lens, Faktoje gjeti se pamjet qarkullojnë në rrjet prej gati dy vitesh.

Sipas një artikulli të botuar më 21 gusht 2024 në revistën spanjolle Hola, video tregon futbollistin dhe gruan e tij, Antonela Roccuzzo, duke darkuar në Miami, Florida në ShBA, ku çifti ishte vendosur që kur Messi iu bashkua klubit Inter Miami në 2023.

The post Pavarësisht suksesit të Shqipërisë turistike, Messi nuk po viziton Vlorën appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Këto pamje tregojnë trazirat në Paris, pas humbjes së Marokut ndaj Francës në Kupën e Botës më 9 korrik 2026

Verdikti: E pavërtetë

—————————————————————–

Pamje kaotike po qarkullojnë në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse, me pretendimin se tregojnë “tensione dhe incidente” në Paris pasi Maroku u eliminua në Botëror nga Franca më 9 korrik 2026. Postimet në rrjet pretendojnë se “një pjesë e tifozëve me origjinë marokene u përfshinë në trazira në disa zona të kryeqytetit francez.”

Lexuesi duhet të nisë të dyshojë mbi vërtetësinë e këtij pretendimi me të parë se personat në video duken të veshur me rroba dimri, pamje që nuk përkon me temperaturat e verës në Paris, të cilat më 9 korrik arritën 30 gradë celsius.

Me anë të motorit të kërkimit pamor Google Lens, Faktoje gjeti se, në fakt, asnjëra nga këto video nuk tregon Parisin më 9 korrik 2026.

Video e parë, në të cilën disa automjete mund të shihen të përmbysura në rrugë duke u djegur, është botuar fillimisht në X/Twitter më 24 dhjetor 2022.

Ndërsa video e dytë, që tregon një turmë duke vandalizuar një stacion transporti publik, është botuar fillimisht në Facebook dhe X/Twitter më 24 dhjetor 2022.

Në atë kohë, mediat raportuan se pamjet tregonin dhunën pas një sulmi që ndodhi më 23 dhjetor 2022 pranë Qendrës Kulturore Kurde në Paris. Sipas raportimeve, sulmi me të shtëna pranë Qendrës vrau tre persona dhe plagosi tre të tjerë. Sulmuesi u identifikua si një burrë 69-vjeçar i quajtur William Mallet, i cili pranoi se u motivua nga racizmi kundër kurdëve. Përleshjet e dhunshme shpërthyen në Paris menjëherë pas incidentit si pasojë e zemërimit ndaj shërbimeve franceze të sigurisë, të cilët u kritikuan se kishin bërë shumë pak për të parandaluar sulmin.

Video e tretë qarkullon në rrjet që nga 30 maji 2026, mbi një muaj përpara ndeshjes mes Francës dhe Marokut më 9 korrik.

Sipas përshkrimeve me të cilat shoqëroheshin pamjet, video tregonte trazirat në Paris pasi klubit vendas i futbollit, Paris Saint-Germaine, fitoi Ligën e Kampioneve më 30 maj 2026.

Si pasojë e incidenteve të dhunshme të regjistruara në Francë pas fitores në Ligën e Kampionëve thuajse 900 persona u ndaluan nga policia nga 1 qershori 2026. 178 oficerë policie dhe roje u plagosën për shkak të “sulmeve sistematike dhe hedhjes së predhave.”

Çfarë është e sigurt është se asnjëra prej këtyre videove nuk tregon trazirat në Paris pas humbjes së Marokut në Botërorin 2026. 

The post Këto trazira në Paris asnjë lidhje me humbjen e Marokut në Botërorin 2026 appeared first on Faktoje.al.

Realizimi i kësaj videoje u mbështet nga “Bashki të Forta”, projekt i Agjencisë Zvicerane për Zhvillim dhe Bashkëpunim SDC dhe Qeverisë së Suedisë, i zbatuar nga Helvetas. Pikëpamjet e shprehura në këtë video nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimet e Qeverisë së Zvicrës apo të Suedisë Embassy of Switzerland in Albania

The post Bashki të Forta: Shërbimet në FOKUS appeared first on Faktoje.al.

Realizimi i kësaj videoje u mbështet nga “Bashki të Forta”, projekt i Agjencisë Zvicerane për Zhvillim dhe Bashkëpunim SDC dhe Qeverisë së Suedisë, i zbatuar nga Helvetas. Pikëpamjet e shprehura në këtë video nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimet e Qeverisë së Zvicrës apo të Suedisë Embassy of Switzerland in Albania

The post Bashki të Forta: Si matet performanca appeared first on Faktoje.al.

Grupi Parlamentar i Partisë Demokratike, përfaqësuar nga kryetari  Gazment Bardhi, depozitoi të hënën  në SPAK kallëzimin penal ndaj Kryeministrit Edi Rama dhe ministrit të Turizmit, Kulturës dhe Sportit, Blendi Gonxhja, për veprat penale të “Shpërdorimi i detyrës” dhe “Shkelja e barazisë së pjesëmarrësve në tendera apo ankande publike”.

Grupi i PD-së i referohet financimit të rreth 4 milion euro të qeverisë për koncertin e këngëtarit Kanye West.

Përmes një akti normativ,  me propozimin e ministrit Gonxhja, Këshilli i Ministrave vendosi financimin e pjesshëm të organizimit dhe mbarëvajtjes së koncertit të artistit të njohur ndërkombëtar, Kanye West (YE), që u mbajt të shtunën e javës që kaloi, në masën e 4.2 milionë Eurove.

Në kallëzimin penal të depozituar nga grupi parlamentar i PD theksohet se “mbi bazën e një operatori ekonomik privat, shtetasi Blendi Gonxhja, me detyrë Ministër i Turizmit, Kulturës dhe Sportit ka iniciuar procedurën për miratimin e aktit normativ, me qëllim që këtij operatori t’i akordohej një fond prej 4.2 milionë Euro, duke shfrytëzuar fondin rezervë të Buxhetit të Shtetit. Ky i fundit, referuar dispozitave ligjore të mësipërme, mund të përdoret vetëm për shpenzime të cilat nuk njihen dhe janë të pamundura të parashikohen, siç mund të jenë rastet e fatkeqësive natyrore, përmbytjeve, tërmeteve, epidemive dhe emergjencave civile”.

Në rastin konkret, sipas PD, nuk jemi përpara asnjërit prej këtyre rasteve, pasi koncerti muzikor ishte një ngjarje e planifikuar në kohë, dhe operatori ekonomik privat kishte mundësi që të aplikonte me përpara për të përfituar një fond të caktuar për realizimin e këtij aktiviteti, në përputhje me procedurat ligjore

“Duke vepruar kështu, shtetasit Edi Rama dhe Blendi Gonxhja nga njëra anë ka cënuar fondin rezervë, që përbën një grupeve kryesore të shpenzimeve të Buxhetit të Shtetit, ashtu si edhe ka cënuar parimet e konkurrencës së lirë dhe mosdiskriminimit, pasi një mundësi e tillë nuk ka qenë e parashikuar për operatorët e tjerë ekonomikë, që po ashtu mund të aplikonin për të përfituar mbështetje financiare për realizimin e këtij koncerti apo të ngjashëm me të”, thuhet në kallëzimin e PD

Nga sa me sipër, grupi parlamentar del në përfundimin se si Rama ashtu edhe Gonxhja  kanë vepruar “në kundërshtim me ligjin sa i përket shfrytëzimit të fondit rezervë për të mbështetur një aktivitet muzikor privat, duke dëmtuar interesat e ligjshme të shtetit”

The post PD kallëzon Ramën në SPAK për 4 mln eurot e koncertit të Kanye West    appeared first on Faktoje.al.

Mbi 4300 fëmijë rezultojnë të regjistruar në listën e pritjes për të siguruar një vend në çerdhet dhe kopshtet publike. Ekspertët propozojnë një planifikim paraprak dhe monitorim kërkesash për të përballuar migracionin e vazhdueshëm drejt kryeqytetit

Deada Hyka

Tirana vijon të përballet me mbingarkesë në sistemin publik të arsimit parashkollor, pavarësisht zgjerimit të ndjeshëm të kapaciteteve gjatë viteve të fundit. Ky është një nga konkluzionet që del nga Raporti Kombëtar i Performancës së Bashkive, i cili evidenton se investimet në çerdhe dhe kopshte nuk kanë arritur ende të eliminojnë listat e pritjes në kryeqytet.

Fenomeni nuk është thjesht një çështje infrastrukture. Në ekonomitë moderne, aksesi në kujdesin dhe edukimin e hershëm konsiderohet një faktor që ndikon drejtpërdrejt në punësimin e prindërve, produktivitetin e ekonomisë dhe zhvillimin afatgjatë të kapitalit njerëzor. Për këtë arsye, organizata ndërkombëtare si UNICEF dhe Banka Botërore e trajtojnë zgjerimin e shërbimeve të kujdesit për fëmijët jo vetëm si politikë sociale, por edhe si politikë ekonomike.

Kopshtet shtohen, por më pak se kërkesat

Verifikimi i të dhënave tregon se Bashkia e Tiranës ka rritur ndjeshëm numrin e vendeve në institucionet publike parashkollore, por kërkesa për këtë shërbim është rritur po aq shpejt, e nxitur nga shtimi i popullsisë dhe migrimi i vazhdueshëm drejt kryeqytetit.

Numri i fëmijëve të regjistruar në çerdhe dhe kopshte publike është rritur nga 17,309 në vitin shkollor 2019–2020 në 24,650 në vitin 2024–2025. Brenda pesë vitesh, sistemi ka përthithur mbi 7,300 fëmijë më shumë, ose rreth 42% krahasuar me fillimin e periudhës.

Rritja e regjistrimeve tregon se gjithnjë e më shumë familje mbështeten te sistemi publik. Megjithatë, kjo nuk lidhet domosdoshmërisht vetëm me shtimin e lindjeve. Në nivel kombëtar, Shqipëria po përballet prej vitesh me rënie të lindjeve dhe plakje të popullsisë, por Tirana përfaqëson një realitet tjetër, pasi vijon të tërheqë migrimin e brendshëm nga qarqet e tjera të vendit. Pikërisht ky përqendrim i popullsisë shpjegon pse kërkesa për çerdhe dhe kopshte vazhdon të rritet edhe në një vend ku numri i fëmijëve në shkallë kombëtare është në rënie.

Paralelisht është zgjeruar edhe infrastruktura. Kapaciteti total i institucioneve publike parashkollore është rritur nga 19,660 vende në vitin 2019 në 28,410 vende në vitin 2024, një rritje prej rreth 44%. Gjatë kësaj periudhe janë hapur edhe 29 çerdhe dhe 27 kopshte të reja, duke përfaqësuar një nga investimet më të mëdha të Bashkisë në sektorin e edukimit të hershëm.

Por,  këto investime nuk kanë qenë të mjaftueshme për të përmbushur plotësisht kërkesën. 

Sipas të dhënave të raportit, gjatë vitit 2024 rreth 1,950 fëmijë prisnin një vend në çerdhe, ndërsa rreth 2,400 të tjerë ishin në pritje për t’u regjistruar në kopshte publike. Në total, mbi 4,300 fëmijë mbeteshin në listat e pritjes, çka tregon se kapacitetet e reja janë mbushur pothuajse menjëherë pas hapjes.

Presioni lidhet ngushtë me zhvillimin demografik të kryeqytetit. Sipas të dhënave të Censusit 2023, popullsia e Bashkisë së Tiranës është rritur nga rreth 418 mijë banorë në vitin 2011 në afro 679 mijë banorë, ose mbi 62% në pak më shumë se një dekadë. Tirana vazhdon të jetë destinacioni kryesor i migrimit të brendshëm, duke përqendruar një pjesë të madhe të vendeve të punës, institucioneve arsimore dhe shërbimeve publike.

Raporti evidenton edhe një zhvillim pozitiv në aspektin e cilësisë së shërbimit. Raporti fëmijë-edukatore është përmirësuar gjatë pesë viteve të fundit. Në çerdhe ai ka rënë nga 7.6 fëmijë për edukatore në vitin 2019–2020 në 6.1 në vitin 2024–2025, ndërsa në kopshte nga 12.1 në 9.8 fëmijë për edukatore. Kjo tregon se investimet nuk janë kufizuar vetëm në ndërtimin e godinave, por janë shoqëruar edhe me shtim të stafit pedagogjik.

Megjithatë, listat e pritjes tregojnë se sfida kryesore mbetet balancimi mes ofertës dhe kërkesës. Ndryshe nga shumë bashki të tjera që përballen me rënie të lindjeve dhe ulje të numrit të fëmijëve, Tirana vazhdon të përjetojë efektin e përqendrimit të popullsisë dhe migrimit të brendshëm. Kjo bën që çdo investim i ri të absorbohet shpejt nga kërkesa ekzistuese.

Për nevojat e këtij shkrimi, Faktoje i drejtoi Bashkisë së Tiranës një kërkesë zyrtare për informacion, duke pyetur jo vetëm mbi kapacitetet aktuale të çerdheve dhe kopshteve, por edhe mbi mënyrën se si projektohen nevojat në raport me rritjen e popullsisë dhe cili është vizioni i institucionit për zhvillimin e arsimit parashkollor në pesë deri në dhjetë vitet e ardhshme. Në përgjigjen e saj me email, Bashkia përcolli të dhëna mbi numrin aktual të institucioneve dhe kapacitetet ekzistuese, por nuk iu përgjigj pyetjeve që lidhen me planifikimin afatgjatë të shërbimit, projeksionet e kërkesës apo strategjinë për përballimin e rritjes së vazhdueshme të popullsisë në kryeqytet.

Kosto ekonomike për familjet

Studimet e Bankës Botërore tregojnë se mungesa e shërbimeve të kujdesit për fëmijët është një nga faktorët që kufizon pjesëmarrjen e grave në tregun e punës. Investimet në çerdhe dhe kopshte nuk përmirësojnë vetëm zhvillimin e fëmijëve, por krijojnë kushte që prindërit, veçanërisht nënat, të rikthehen më shpejt në punë.

Ekonomisti Selami Xhepa vlerëson se një situatë e tillë është e pritshme në qytete që përjetojnë rritje të shpejtë demografike dhe migrim të brendshëm. “Kur një qytet rritet me ritme shumë më të larta se projeksionet fillestare, është normale që shërbimet publike të përballen me presion. Kjo nuk lidhet vetëm me ndërtimin e godinave të reja, por me aftësinë për të planifikuar paraprakisht zhvillimin urban dhe nevojat e popullsisë,” shprehet ai.

Sipas Xhepës, investimet në çerdhe dhe kopshte nuk duhen parë vetëm si një politikë sociale, por si një investim ekonomik afatgjatë. “Një vend në çerdhe i krijon mundësi një prindi, në shumë raste nënës, të rikthehet në tregun e punës dhe të vazhdojë aktivitetin ekonomik. Për këtë arsye, kapacitetet në arsimin parashkollor janë pjesë e infrastrukturës që mbështet zhvillimin e qytetit, njësoj si rrugët, transporti apo shërbimet e tjera publike. Sa më shpejt të rritet një qytet, aq më i madh duhet të jetë edhe ritmi i investimeve në këto shërbime,” thekson eksperti.

UNICEF Albania vlerëson se investimet në edukimin dhe kujdesin e hershëm krijojnë përfitime shumëdimensionale, pasi ndikojnë njëkohësisht në zhvillimin e fëmijëve, pjesëmarrjen e grave në tregun e punës dhe produktivitetin afatgjatë të ekonomisë.

Çfarë mund të bëhet?

E.T., nënë e një vajze të vogël, tregon se sigurimi i një vendi në çerdhe publike nuk ishte aq i thjeshtë sa e kishte menduar. Pasi aplikoi pranë Bashkisë së Tiranës, iu komunikua se nuk kishte vende të lira dhe se duhej të priste derisa të krijoheshin kapacitete. Për disa muaj, familja u detyrua të gjente një zgjidhje alternative, duke e regjistruar vajzën në një çerdhe private. “Nuk ishte zgjedhja që kishim planifikuar, por nuk kishim mundësi tjetër. Mua më duhej të rikthehesha në punë dhe nuk mund ta shtynim më,” tregon ajo. Sipas E.T., tarifa mujore e çerdhes private u bë një shpenzim i konsiderueshëm për buxhetin familjar, por mungesa e një vendi në sistemin publik nuk u linte alternativa. Ajo thotë se shumë prindër që njeh janë përballur me të njëjtën situatë, duke pritur me muaj për një vend ose duke u mbështetur te gjyshërit për kujdesin ndaj fëmijëve, derisa të lirohej një vend në çerdhe publike.

Ekspertët vlerësojnë se përballimi i kërkesës për çerdhe dhe kopshte nuk mund të mbështetet vetëm te ndërtimi i godinave të reja, por kërkon një planifikim afatgjatë që lidh zhvillimin urban me zgjerimin e shërbimeve publike. 

Sipas arkitektes dhe urbanistes Megi Hoxha, kapacitetet për arsimin parashkollor duhet të planifikohen paralelisht me zhvillimin e zonave të reja të banimit dhe jo vetëm pasi ato të jenë populluar. Ajo argumenton se projeksionet demografike duhet të jenë pjesë e çdo plani urbanistik, në mënyrë që investimet në çerdhe, kopshte, shkolla, transport dhe hapësira publike të ecin me të njëjtin ritëm me zgjerimin e qytetit.

Nga këndvështrimi i arsimit, eksperti Ndriçim Mehmeti thekson se sfida nuk matet vetëm me numrin e godinave, por edhe me cilësinë dhe aksesin në shërbim. Sipas tij, një sistem funksional duhet të jetë në gjendje t’u ofrojë familjeve një vend pranë zonës ku banojnë, pa i detyruar të presin me muaj ose të orientohen drejt sektorit privat për mungesë alternativash. Ai nënvizon se planifikimi i kapaciteteve duhet të mbështetet në të dhëna të përditësuara për lëvizjet e popullsisë dhe zhvillimin e lagjeve të reja.

Në këtë kuadër, ekspertët sugjerojnë disa masa prioritare që mund të ndihmojnë në uljen e presionit mbi sistemin publik:

-hartimin e projeksioneve të popullsisë sipas çdo njësie administrative dhe planifikimin e kapaciteteve të çerdheve e kopshteve përpara se zonat të mbipopullohen;

-përshpejtimin e investimeve në lagjet që po përjetojnë rritjen më të shpejtë të familjeve të reja;

-krijimin e një sistemi monitorimi të vazhdueshëm të kërkesës dhe listave të pritjes, për të orientuar investimet aty ku nevoja është më e madhe;

-shtimin e investimeve në burimet njerëzore, në mënyrë që zgjerimi i kapaciteteve të shoqërohet edhe me rritjen e numrit të edukatoreve dhe përmirësimin e cilësisë së shërbimit;

-shqyrtimin e formave të bashkëpunimit me sektorin privat ose të skemave të subvencionimit për familjet që nuk arrijnë të sigurojnë një vend në sistemin publik.

Ndërsa Tirana vazhdon të rritet, sfida nuk është më vetëm ndërtimi i më shumë çerdheve dhe kopshteve, por krijimi i një sistemi që arrin të parashikojë zhvillimin e qytetit dhe t’u përgjigjet nevojave të familjeve përpara se ato të shndërrohen në lista pritjeje.

The post  Tirana po rritet më shpejt se çerdhet dhe kopshtet appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Presidenti shqiptar Bajram Begaj ka dekoruar reperin amerikan Kanye West me titullin “Nderi i Kombit‘

Verdikti: E pavërtetë

—————————————————————————–

Në rrjetet sociale shqipfolëse po qarkullon pretendimi se presidenti i Shqipërisë, Bajram Begaj, ka dekoruar reperin amerikan Kanye West me titullin “Nderi i Kombit‘. Pretendimi shoqërohet edhe me një imazh që duket se tregon momentin e dekorimit.

Pretendimi qarkullon përpara koncertit të debatueshwm tw Kanye West, planifikuar të mbahet në Tiranë më 11 korrik 2026.

Koncerti i reperit amerikan në Tiranë ka qenë në qendër të diskutimeve publike pasi pak ditë para tij qeveria shqiptare shpenzoi 400 milionë lekë nga fondi rezervë i buxhetit të shtetit për të mbështetur aktivitetin, edhe pse fillimisht kishte deklaruar se koncerti nuk do të financohej nga fondet publike.

Pavarwsisht kwsaj mbwshtetjeje financiare publike, lajmi se reperi amerikan është dekoruar me titullin “Nderi i Kombit” nga Presidenti i Republikws është i pavërtetë.

Nga një kërkim në faqen zyrtare të Presidencës, nuk figuron se Kanye West ka marrë ndonjë dekoratë nga ky institucion.

Imazhi që po qarkullon në rrjet është lehtwsisht i dallueshwm se wshtw gjeneruar me programe kompjuterike me inteligjencë artificiale (AI). 

Tregues fillestar është dekorata që mbajnë në duar dy personazhet në të. Ajo nuk i përngjan aspak dekoratës së Urdhërit Nderi i Kombit.

Dekorata e gjeneruar (lart) dhe dekorata e vërtetë “Urdhëri Nderi i Kombit” (poshtë)

Kjo konfirmohet edhe nga mjeti zyrtar të verifikimit të OpenAI, i cili identifikon imazhet e krijuara me inteligjencë artificiale përmes pranisë së teknologjisë SynthID.

Rezultati konfirmoi se fotografia përmban një gjurmë SynthID me origjinë nga OpenAI, çka tregon se imazhi është gjeneruar me inteligjencë artificiale.

SynthID është projektuar për t’i mbijetuar modifikimeve të zakonshme të imazheve, si prerja, ndryshimet e ngjyrave, fotografimi i ekranit apo kompresimi i skedarëve, duke e bërë të mundur gjurmimin e origjinës së përmbajtjes së gjeneruar.

The post I rremë ky dekorim i reperit Kanye West me titullin “Nderi i Kombit‘ appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Deputetja shqiptare Marjana Koçeku është penduar për largimin e saj nga grupi parlamentar i Partisë Socialiste dhe po bën tentativa për t’u rikthyer

Verdikti: E paprovuar

————————————————————————–

Më 5 korrik, në rrjetet sociale shqiptare, nisi të qarkullonte masivisht pretendimi se deputetja Marjana Koçeku është penduar për largimin e saj nga grupi parlamentar i Partisë Socialiste dhe po bën tentativa për t’u rikthyer.

Duket se ky pretendim e ka zanafillën në një artikull të botuar në portalin Prapaskena më 5 korrik, i cili është ndarë në mënyrë të koordinuar me të njëjtin titull në dhjetra portale të ndryshme. 

Megjithatë, artikulli në fjalë nuk sjell asnjë provë për pretendimet që ngre. Ai referohet vetëm “burimeve” të paspecifikuara dhe anonime, për të tjerrur një skenar të koklavitur, sipas së cilit, deputetja Koçeku ka deklaruar se ishte nxitur të braktiste grupin parlamentar të PS nga deputetët socialistë Elisa Spiropali dhe Ditmir Bushati. Këta dy të fundit, pretendohet se donin të bëheshin kryeministër të qeverisë teknike, nëse protestat që mbahen në Tiranë prej 40 ditësh do të detyrojnë Edi Ramën të jepte dorëheqjen.

Kujtojmë se Marjana Koçeku hyri në parlament në vitin 2025 në moshën 24 vjeçare. Më 14 qershor 2026, 15 ditë pas nisjes së protestave masive anti-qeveritare në Tiranë, ajo u deklarua si deputete e pavarur në rrjetet e saj sociale. 

Gati një muaj më vonë, deklaratat e saj publike nuk duket se sugjerojnë ndonjë pendesë për ketë vendim.

Duke folur për largimin e saj nga grupi i PS, Koçeku tha më 8 korrik për Euractiv: “Nuk mund t’i përkas më një grupi që jo vetëm nuk e mbështet mjedisin, por po bën politika që e prishin atë.”

“[Kryeministri Rama] më paralajmëroi se do të mbetem vetëm dhe se nuk do të më besojë askush pas këtij akti, as njerëzit e mi të maleve prej nga vij. Unë ia kam konfirmuar dhe vazhdoj t’ua konfirmoj të gjithë atyre që besojnë te kryeministri se unë nuk do të mbetem vetëm. Jam mësuar të jem e pavarur, është pjesë e karakterit tim dhe nuk tërhiqem,” tha Koçeku për një intervistë të gjatë më 9 korrik në Euronews Albania. “Nuk ka kthim pas në këtë vendim.”

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Interesante e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Gazeta Online e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Tematika e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Online24 e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Portali24 e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Aktualiteti.al e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Pika.al e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja Portali 24 e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

Shënim: Data 13 korrik 2026 faqja ALB BANIA e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

The post Deputetja neomalësore nuk po kërkon rikthimin në grupin e PS appeared first on Faktoje.al.

Nga Megi Iskurti 

Në ditën e 23-të të protestës, mënyra se si kryeministri Edi Rama iu përgjigj zhvillimeve në Tiranë ndryshoi dukshëm. 

Në tri javët e para të ‘revolucionit flamingo’, Rama e ndërtoi  reagimin e tij publik kryesisht mbi narrativën se protesta nuk ishte thjesht një zhvillim i brendshëm qytetar, por një lëvizje e ndikuar nga faktorë të jashtëm, duke e kornizuar atë si pjesë e një loje më të gjerë gjeopolitike. 

Kthesa erdhi pas leximit publik të pesë kërkesave të protestuesve. 

Debati, që deri atëherë ishte zhvilluar rreth qëllimeve të protestës, nisi të marrë një tjetër drejtim: nga pyetja “çfarë kërkojnë protestuesit?”, te pyetja “kush janë protestuesit?”.

Rasti Goxhaj: kthesa e parë në narrativë 

Në qendër të reagimit u vendos sakaq personi që i lexoi ato.

Dritan Goxhaj u bë protestuesi i parë që Rama përmendi me emër, duke e cilësuar si “zëdhënës të interesave të Iranit” dhe duke risjellë në vëmendje deklarata të tij të mëparshme për Hezbollahun. 

Në një reagim të mëvonshëm, kryeministri Edi Rama publikoi një letër të firmosur nga një prej ish drejtuesve të UÇK, Xheladin Gashi, në të cilën hidheshin poshtë pretendimet e Goxhajt, sipas të cilave ai ka qenë luftëtar i UÇK në Kosovë.

Në qëndrimin e tij, Rama e etiketoi Goxhajn “si gjysmë mitoman dhe gjysmë taleban” që sipas tij përdor emrin e UÇK-së për qëllime politike, teksa citonte se, “kemi të bëjmë me një ndërhyrje agresive të Iranit.”   

Në vijimin e reagimeve për të kontestuar rolin e tij në protestë, Rama publikoi një tjetër video, në të cilën një person lexoi dokumentin sipas të cilit thuhej se, “Goxhaj dhe i ati i tij, ishin ushtarakë të paguar dhe jo vullnetarë”.

Kryeministri iu referua Goxhajt si ‘komandant me pagesë’ dhe ngriti publikisht pyetjen se në shërbim të kujt po vepronte ai, duke rikthyer narrativën e ndërhyrjes nga faktorë të jashtëm, konkretisht nga Irani. 

Ky ndryshim kursi nuk mbeti i kufizuar vetëm te Dritan Goxhaj. 

Ikballe Huduti, zgjerimi i narrativës përmes një rasti të ri

Në ditët që pasuan, e njëjta logjikë komunikimi u shtri edhe ndaj figurave të tjera të lidhura me protestën, duke e zhvendosur gjithnjë e më shumë debatin nga kërkesat e saj te identiteti i personave që i artikulonin. 

Mes tyre ishte edhe aktivistja nga Kosova, Ikballe Huduti.

Më 25 qershor, në një reagim në Facebook kryeministri Edi Rama publikoi foto të Ikballe Hudutit nga protesta, si dhe një tjetër imazh të saj me ish-presidentin iranian Mahmoud Ahmadinejad. 

Rama e përshkroi Hudutin si një figurë që, sipas tij, predikon urrejtje duke e vendosur në qendër të narrativës për ndikime të huaja në protestë. “Shikojini vetë dy fotot. Është i njëjti personazh i ardhur me karvanin e ‘diasporës’ së shtirur, që në emër të Allahut predikon urrejtje, thërret për kryengritje ndaj qeverisë së Shqipërisë, kërkon hakmarrje ndaj Amerikës për vëllaun e vrarë, kasapin e regjimit të Teheranit, gjeneralin famëkeq Kasem Sulejmani. Dhe po, personazhi në krah të saj është Ahmedinegjadi dora vetë, kryeshërbëtori famëkeq i ajatollahëve të errësirës”, shkruante Rama.

Ai e përdori këtë rast për të argumentuar se protestuesit ishin shoqëruar nga individë që, sipas tij, nuk përfaqësonin kërkesat e qytetarëve, por qëndrime politike ekstreme dhe të importuara nga jashtë.

Denoncimi ndaj saj nuk mbeti vetëm në nivelin e retorikës politike pasi qeveria e ktheu atë edhe në një çështje institucionale. 

Pasditen e së njëjtës datë, Ministri i Brendshëm, Besfort Lamallari, njoftoi se Ikballe Hudutit i ishte ndaluar hyrja në Shqipëri për 15 vjet, me argumentin se aktiviteti i saj përbënte rrezik për sigurinë kombëtare. Po jo vetëm. 

Më herët, kryeministri Edi Rama kishte etiketuar se një nga 13 firmëtarët e kërkesave zyrtare të protestës kishte qenë i proceduar tetë herë për rrahje dhe vjedhje të energjisë.

Ndalimi i përfaqësuesve të VLEN-it në Qafë Thanë 

Më 8 korrik, debati për trajtimin e personave të lidhur me protestën u zhvendos edhe në pikën kufitare të Qafë Thanës, ku tre përfaqësues të koalicionit VLEN nga Maqedonia e Veriut, përkatësisht deputeti dhe koordinatori i grupit parlamentar të VLEN-it Bekim Qoku, deputeti Adnan Azizi dhe zëvendëssekretari i përgjithshëm i Qeverisë, Hasim Murtezani, u ndaluan për rreth një orë në pikën kufitare të Qafë Thanës, teksa po udhëtonin drejt Tiranës për t’iu bashkuar protestës. 

Sipas një deklarate të VLEN, tre zyrtarët ishin të pajisur me pasaporta diplomatike por nga policia kufitare u është bërë me dije jozyrtarisht se ndaj tyre ekzistonte një ndalesë hyrjeje në Shqipëri. 

Megjithatë, sipas VLEN, atyre nuk u është paraqitur asnjë dokument apo vendim ligjor që të justifikonte masën.

Versioni i autoriteteve shqiptare ishte i ndryshëm. 

Sipas Policisë Kufitare, tre zyrtarët e VLEN nuk kishin asnjë pengesë për të hyrë në Shqipëri dhe ndalimi lidhej me një person të katërt që udhëtonte me ta, për shkak të parregullsive në dokumentacionin e tij.

Autoritetet shqiptare deklaruan se përfaqësuesit e VLEN ishin të lirë të vijonin udhëtimin, por zgjodhën të ktheheshin bashkë me personin e katërt. 

Ngjarja ka sjellë versione të ndryshme mbi atë çfarë ndodhi në pikën kufitare, ndërsa deri në kohën e shkrimit të këtij artikulli nuk ka një reagim zyrtar nga Ministria e Jashtme e Shqipërisë.

Episodi i Qafë Thanës shtoi një tjetër element në debatin mbi përfshirjen e aktorëve jashtë Shqipërisë rreth protestës. 

Ndërkohë, qëndrimi i kryeministrit Edi Rama ka vijuar të mbështetet te ideja se protesta, përtej kërkesave të saj fillestare, ka marrë një dimension të gjerë politik, ku sipas tij janë shfaqur bollshëm edhe ndikime të jashtme.

Si e lexon Rama protestën

Pikërisht një ditë më vonë, më 9 korrik, në një intervistë për gazetën italiane Corriere della Sera, kryeministri Edi Rama riktheu një nga linjat kryesore të argumentimit të tij që nga nisja e protestës: idenë se ajo ka ndryshuar natyrë gjatë rrugës.

Sipas Ramës, protesta nisi si një reagim qytetar ndaj çështjeve mjedisore, por më pas mori një dimension politik, duke u shoqëruar, sipas tij, edhe me përfshirjen e faktorëve të jashtëm.

 Kryeministri argumentoi se ajo që fillimisht ishte një shqetësim për mbrojtjen e mjedisit u shndërrua sipas tij në një përballje më të gjerë politike ndaj qeverisë, ku referuar tij, janë përfshirë edhe aktorë me interesa jashtë Shqipërisë.

“Me kalimin e javëve protesta ka ndryshuar në thelb. Sot nuk është më vetëm një shqetësim qytetar për mjedisin. Është edhe një protestë politike, e marrë në dorë nga një koalicion opozitash, aktorësh politikë dhe rrjetesh nga jashtë, të cilët kanë një objektiv të përbashkët: të godasin qeverinë. Dhe këtu ekziston edhe një dimension global”, thotë Rama për Corriere.

Ky qëndrim është në vijim të narrativës së ndërtuar prej tij gjatë javëve të para të protestës, ku Rama e ka paraqitur lëvizjen jo vetëm si një shprehje të pakënaqësisë qytetare, por si një terren ku mund të ndërthuren interesa të brendshme politike dhe ndikime të huaja.

“Kudo që shfaqet emri Trump, aktivizohen automatikisht ushtri politike, mediatike dhe digjitale, pro dhe kundër tij. Shqipëria, për shkak të këtij projekti, është shndërruar papritur në një arenë të vogël ku përplasen anti-Trumpistët globalë me Trumpin, ndërsa debati i vërtetë shqiptar mbi mjedisin, zhvillimin dhe ligjin shpesh mbytet nga kjo zhurmë e importuar. Kjo nuk e zhvlerëson asnjë qytetar të sinqertë që proteston. Por unë kam detyrimin të dalloj mes qytetarit që shqetësohet për natyrën dhe fabrikave të histerisë që përpiqen ta përdorin Shqipërinë si skenë për betejat e tyre”, vijon ai.

Kjo intervistë shënoi një rikthim te një tezë që Rama e kishte artikuluar edhe më herët: se protesta nuk mund të lexohej vetëm përmes kërkesave të saj fillestare, por edhe përmes aktorëve dhe ndikimeve që, sipas tij, i kishin dhënë asaj një dimension të ri politik. 

Ky qëndrim e zhvendos debatin edhe te efekti që kanë etiketimet ndaj figurave të veçanta të protestës dhe mënyra se si ato ndikojnë në ndarjet brenda opinionit publik.

Analiza 

Etiketimet si ‘pro iranian’, ‘ekstremist’, ‘kriminel’ ndaj figurave të caktuara të protestës, sipas analistit politik Mentor Nazarko, kanë një ndikim të drejtpërdrejtë në mënyrën se si perceptohet lëvizja dhe në thellimin e ndarjeve brenda opinionit publik.

“Është e vërtetë që ndikojnë në polarizim, brenda dhe jashtë protestës”, vëren Nazarko, duke argumentuar se përballë një goditjeje të fortë ndaj legjitimitetit të tij politik, Rama ka zgjedhur të reagojë ashpër ndaj disa prej zërave që janë shfaqur në krye të protestës.

Sipas Nazarkos, kjo qasje do të prodhonte një polarizim edhe më të madh nëse do të ishte i vetmi regjistër komunikimi i kryeministrit. 

Megjithatë, ai vëren se Rama ka ndërthurur sulmet ndaj disa figurave me mesazhe dialogu dhe mirëkuptimi ndaj asaj që ai e konsideron si “pjesa e shëndetshme” e protestës.

“Nëse Rama do të fliste vetëm në këtë regjistër sulmues, me siguri polarizimi do të ishte ekstrem, por Rama lëshon edhe mesazhe dialogu, mirëkuptimi me pjesën e shëndetshme, – sipas tij- , të protestës. Është dhe betejë për kohën, ndonëse është e qartë se Rama ka humbur shumë në legjitimitetin e tij”, shprehet Nazarko.

“Më shumë taktikë se sa strategji”

Për analistin Mentor Nazarko, përqendrimi i Ramës te figura të veçanta të protestës nuk duhet lexuar domosdoshmërisht si një strategji e mirëfilltë, por më shumë si një taktikë komunikimi e përdorur në përballje me një lëvizje të gjerë dhe heterogjene.

“Rama është i vetëdijshëm dhe shumë i informuar për masivitetin e protestës, spontanitetin, apo natyrshmërinë e saj, laramaninë apo laraganinë e saj, që është burim kryesor i fuqisë së saj në fakt.

Është një protestë që frymëzohet nga ndenja e pabarazisë së përgjithshme shoqërore, politike, ekonomike, pasojë e padrejtësisë dhe arbitraritetit. 

Ndërkohë do të ishte thjeshtëzuese të mos mendoje se në kurrizin e madh popullor, madhështor të protestës që ka këtë lajtmotiv kryesor, të mos kenë hipur për përfitime politike, për destabilizim, aktorë të brendshëm politikë, apo ndërkombëtarë, që nga sheshet e Tiranës, ndërkombëtarizojnë betejat e tyre jashtëshqiptare, me karakter global”, vëren ai për Faktoje.

Në këtë kontekst, Nazarko e vendos qasjen e Ramës brenda një modeli të njohur të komunikimit politik të kryeministrit, i cili zgjedh të përballet drejtpërdrejt me kundërshtarët dhe publikun.

Sipas tij, synimet e kësaj taktike ku evidentohen disa figura të protestës mund të lidhen me disa objektiva: 

“Synimet e supozueshme të kësaj taktike ramiane janë: dekurajim i publikut të gjerë, pjesës gri të popullsisë që është në protestë apo e sheh me simpati atë; balancimi i narrativës pozitive të raportuar në mediat ndërkombëtare rreth protestës; konfirmim i pretendimeve të mëparshme si aluzione për ndërhyrje të aktorëve të jashtëm, dekurajim i figurave të sulmuara për rol protagonist; nxitje të përçarjes brenda protestës mes grupeve të ndryshme, properëndimore, me ato sovraniste, proislamike, futje në mendime të kancelarive të përfshira në protestë që janë kritike ndaj tij, etj.”

Përhapja vertikale e narrativës në radhët e PS-së

Në ditët që pasuan, narrativa e Ramës për të “reduktuar” protestën në disa figura të identifikueshme, u përhap vertikalisht edhe brenda radhëve të Partisë Socialiste.

Kryetari i grupit parlamentar i PS-së, Taulant Balla, në një deklaratë për gazetarët pas seancës plenare të 2 korrikut, pretendoi (duke cituar me emër) se një person i denuar me 20 vjet burg dhe i shpallur në kërkim nga autoritetet e drejtësisë kishte qenë i pranishëm në protestë.

Më tej,  ministri i Turizmit, Kulturës dhe Sportit, Blendi Gonxhja, në një postim në rrjetet sociale identifikoi (gjatë një përplasje verbale me të, diten kur protesta po zhvillohej në Kuvend) kryetaren e PD-se, dega 9, Eda Grimci njëherazi anëtare e sapozgjedhur e kryesisë, duke mbështetur narrativën se tubimi kishte prapavijë politike.

Arsyet 

Qasjen e njëjtë të eksponentëve të mazhorancës Nazarko nuk e sheh rastësore, por si pjesë e një përpjekjeje për të mbajtur nën kontroll narrativën publike dhe për të kundërshtuar perceptimin e një kryeministri të vetmuar përballë protestës.

Ai argumenton se përfshirja e figurave të tjera të kabinetit erdhi pas një faze të parë ku Rama u përball vetë me reagimin ndaj protestës dhe e mori në dorë debatin publik.

Sipas tij, kjo ndodhi brenda një modeli komunikimi ku kryeministri, siç ka bërë edhe më herët, tentoi të monopolizojë debatin publik, për mirë apo për keq.

“Kjo qasje krijoi idenë e vetmisë së akullt rreth e rrotull tij dhe të skenarëve se si do të rrëzohej nga brenda”, argumenton analisti.

Në këtë kuptim, sipas Nazarkos, dalja në skenë e figurave të tjera pranë Ramës me të njëjtën qasje shërbeu edhe për të përcjellë një mesazh politik: se kryeministri nuk ishte i izoluar dhe se brenda Partisë Socialiste nuk kishte shenja çarjeje apo tërheqjeje.

“Ansambli pranë tij erdhi në skenë për të akredituar tezën se ai, tabela e qitjes së dhjetëra mijëra individëve në rrjete sociale, nuk është vetëm”, vëren Nazarko.

The post Komunikimi politik i Ramës përballë protestës dhe non gratat e para appeared first on Faktoje.al.

Nga Jona Cenameri

Dy ditë para koncertit të Kanye West në Tiranë, në rrjete sociale po bëhen thirrje për bojkot, ndërsa sot pati edhe një protestë para Ministrisë së Turizmit, Kulturës dhe Sportit kundër financimit të eventit me para publike.

Shkak u bë një kthesë në qëndrimin e qeverisë: koncerti që në maj u prezantua si event privat, pa fonde buxhetore shtesë, u mbështet më 6 korrik me 400 milionë lekë nga fondi rezervë i buxhetit të shtetit.

Ministria

Në informacionin zyrtar që shpërndau për mediat në 25 maj, ministria e Turizmit, Kulturës dhe Sportit e paraqiti eventin si “tërësisht privat”. 

Sipas ministrisë, koncerti do të financohej dhe menaxhohej nga bashkëpunimi mes kompanisë ndërkombëtare Streetlife dhe partnerit Redcloud në Tiranë.

Në të njëjtin dokument thuhej se organizatorët do të mbulonin kostot për infrastrukturën e përkohshme, produksionin artistik dhe realizimin teknik të koncertit.

“Është e rëndësishme të theksohet se për këtë projekt nuk ka fonde buxhetore të angazhuara shtesë; angazhimi i shtetit mbetet në rrafshin e kontributeve institucionale dhe mbështetjes logjistike”, thuhej në informacionin e ministrisë.

Në atë fazë, ministria e paraqiste rolin e shtetit si mbështetje për koordinim, siguri, logjistikë dhe mbarëvajtje, jo si financues të eventit.

Çfarë tha Blendi Gonxhja?

Të njëjtën linjë mbajti edhe ministri i Turizmit, Kulturës dhe Sportit, Blendi Gonxhja. Më 1 maj, ai deklaroi publikisht se shteti nuk do të mbulonte kostot e organizimit të eventit.

“Asnjë fond i shtetit shqiptar nuk shkon për organizimin e eventit, skenën dhe gjithë logjistikën e koncertit. Mbështetja jonë është në kapacitete njerëzore, për pjesën jashtë dhe të mbarëvajtjes së eventit”, u shpreh Gonxhja.

Pas miratimit të aktit normativ, ministri pranoi se qëndrimi fillestar kishte ndryshuar.

“Ne nuk e kishim parashikuar me financim shtetëror në fillim, por ne jemi këtu, ne jemi prezentë, ne gjykojmë, ne shikojmë në rast se ka një kërkesë. Dhe kur kjo kërkesë vjen, ne shikojmë një rrezik, ne shikojmë një humbje dhe ne shikojmë që duhet ta garantojmë eventin, sepse të mirat që marrim nga eventi janë shumë më të mëdha sesa minusi”, tha ai në një intervistë televizive.

Gonxhja kundërshtoi cilësimin se paratë janë marrë nga fondi i emergjencave.

“Ky nuk është fond, le të themi, i fatkeqësive natyrore apo i fatkeqësive kombëtare. Ky është, fare thjesht, fondi rezervë i qeverisë shqiptare”, tha ministri.

Sipas tij, vendimi nuk prek fonde të spitaleve apo programeve të tjera.

“Nuk është prekur fondi i askujt spitali, i askujt programi, i askujt, në asnjë lloj forme”, deklaroi Gonxhja.

Çfarë vendosi qeveria?

Më 6 korrik 2026, Këshilli i Ministrave miratoi Aktin Normativ nr. 3, “Për financimin e pjesshëm të organizimit të një aktiviteti kulturor-turistik me përmasa ndërkombëtare”.

Akti normativ mbështetet në nenin 101 të Kushtetutës. Ky nen parashikon se Këshilli i Ministrave, “në rast nevoje dhe urgjence”, mund të nxjerrë akte normative me fuqinë e ligjit për marrjen e masave të përkohshme. 

Në nenin 1 të aktit parashikohet financimi i pjesshëm i koncertit të Kanye West, që do të zhvillohet në Tiranë më 11 korrik 2026, në masën 400 milionë lekë.

Në nenin 2 përcaktohet se kjo shumë pakësohet nga fondi rezervë i buxhetit të shtetit dhe i shtohet Ministrisë së Turizmit, Kulturës dhe Sportit në zërin “Transferta të brendshme”, programi “Zhvillimi i turizmit”. Akti autorizon ministrinë të nënshkruajë marrëveshjen me kompaninë organizatore të eventit për disbursimin e fondit.

Relacioni

Relacioni shoqërues e justifikon aktin me nevojën dhe urgjencën. Sipas dokumentit, eventi ka ndikim në promovimin e turizmit dhe të imazhit të Shqipërisë.

Dokumenti pranon se organizatorët nuk kishin aplikuar më parë për mbështetje financiare sipas procedurave standarde të parashikuara në ligjet për artin, kulturën dhe turizmin. Sipas relacionit, kjo situatë e bëri të nevojshëm përdorimin e aktit normativ.

“Nevoja për ndërhyrje financiare ka lindur si pasojë e krijimit të një situate objektive dhe të paparashikueshme gjatë fazës së organizimit të aktivitetit, e cila ka sjellë rritje të konsiderueshme të kostove dhe nevojën për përmbushjen e disa detyrimeve kontraktore me rëndësi thelbësore për realizimin e tij”, thuhet në relacion.

Urgjenca e paraqitur nga qeveria nuk lidhet me rrezikun që koncerti të mos realizohej.

“Urgjencën e teston Gjykata Kushtetuese”

Konstitucionalistja Migena Leskoviku thotë se, nga ana formale, akti normativ ka bazë kushtetuese, pasi neni 101 i jep qeverisë kompetencën të nxjerrë akte normative me fuqinë e ligjit në raste nevoje dhe urgjence. Por, sipas saj, debati qëndron te mënyra si është interpretuar urgjenca në këtë rast.

Leskoviku sqaron fillimisht se fondi i përdorur nuk është fond emergjencash civile.

“Akti e ka cilësuar taksativisht: 400 milionë lekët merren nga fondi rezervë i buxhetit të shtetit, jo nga fondi i emergjencave”, shprehet ajo.

Sipas saj, fondi rezervë mund të përdoret për emergjenca apo për raste të veçanta, përfshirë aktivitete apo evente me rëndësi të caktuar, por kjo nuk e shmang pyetjen kryesore: a përbën ky rast “nevojë dhe urgjencë” në kuptimin kushtetues?

“I vetmi problem në këtë rast është interpretimi: a jemi në kushtet e nevojës dhe urgjencës? Kompetencën Këshilli i Ministrave e ka, por a është i vlefshëm ky akt në kuptimin e përmbajtjes dhe justifikimit të urgjencës, këtë mund ta thotë vetëm Gjykata Kushtetuese”, thotë Leskoviku.

Sipas saj, një ankimim në Gjykatën Kushtetuese do të ishte testi real për aktin, por edhe për shoqërinë civile dhe aktivistët që po e kundërshtojnë vendimin.

“Pa një vendim të Gjykatës Kushtetuese jemi në analizë. Një kërkesë në Gjykatën Kushtetuese do të kishte shumë vlerë për të parë si qeveria e përdor këtë kompetencë përjashtimore që i ka dhënë Kushtetuta”, përfundon Leskoviku.

Rama

Kryeministri Edi Rama e pranoi publikisht ndërhyrjen financiare të shtetit pas daljes së aktit normativ.

“Që në fillim ne kemi firmosur vetëm një letër gatishmërie si mikpritës, ku kemi garantuar përveç mikpritjes sigurisht, siguri dhe mbështetje logjistike, duke theksuar se nuk marrim përsipër asnjë angazhim financiar. Asnjë angazhim financiar!” deklaroi Rama.

Më pas, ai shpjegoi arsyen pse qeveria vendosi të ndërhyjë.

“Por si i bëhet kur je i detyruar ‘in extremis’, të ndërhysh siç bëmë faktikisht vetëm mbrëmë, me 4 milionë euro, për të mos lejuar anulimin e një koncerti të shumëpritur dhe turpërimin e Shqipërisë”, tha kryeministri.

Në një tjetër reagim publik, Rama shkroi se 4 milionë eurot u dhanë “në minutën e fundit” për të mos turpëruar Shqipërinë “në sytë e afro 25 mijë të huajve nga 80 shtete” që, sipas tij, kishin blerë bileta për koncertin. Sipas Ramës, eventi pritet të gjenerojë jo më pak se 100 milionë euro të ardhura.

Sa qëndron argumenti ekonomik?

Qeveria e ka justifikuar financimin publik me efektin ekonomik dhe turistik të koncertit. Por deri tani nuk është bërë publike një analizë kosto-përfitim që të tregojë sa bileta janë shitur në total, sa prej tyre janë blerë nga shtetas të huaj, sa net-qëndrime priten, sa shpenzime do të gjenerohen dhe sa të ardhura fiskale mund t’i kthehen buxhetit.

Në informacionin fillestar të ministrisë argumentohej se një projekt me 60 mijë spektatorë mund të gjeneronte një qarkullim ekonomik prej rreth 100 milionë eurosh, përmes efektit multiplikator.

Sipas ministrisë, nëse 60 mijë njerëz shpenzojnë mesatarisht 500-1000 euro, përfshirë biletën, fjetjen dhe ushqimin, shifra mund të arrijë në 30-60 milionë euro. Ministria argumentonte gjithashtu se çdo 1 euro e shpenzuar nga turistët mund të kthehet në 2-2.5 euro qarkullim total në ekonomi.

Revista ekonomike “Monitor” ka raportuar të dhëna që e vendosin këtë pritshmëri në pikëpyetje.

Sipas “Monitor”, kompania organizatore RedCloud kishte bërë të ditur se deri në fund të majit ishin shitur rreth 25 mijë bileta. Po sipas “Monitor”, pragu që koncerti të rezultonte ekonomikisht i leverdishëm ishte rreth 40 mijë bileta, ose 67% e kapacitetit.

Biletat për koncertin variojnë nga 120 deri në 339 euro, ndërsa organizatorët kanë deklaruar një çmim mesatar prej 240 eurosh. “Monitor” ka llogaritur se, në rast shitjeje të plotë, të ardhurat nga biletat do të arrinin rreth 14-15 milionë euro, ndërsa vetëm pagesa e artistit është deklaruar në rreth 7 milionë euro.

Sipas “Monitor”, interesi nga sponsorët vendas ka qenë i ulët, për shkak të paketave të sponsorizimit prej 250-300 mijë euro dhe hezitimit të kompanive për shkak të imazhit kontrovers të artistit.

Në terren, në sportelin pranë sheshit “Skënderbej”, çmimi më i ulët i biletës ishte 120 euro. Punonjësja e sportelit nuk kishte informacion mbi numrin e biletave të shitura apo të mbetura. Ajo tha se shitja do të vijonte edhe më 9 korrik, ndërsa nuk ishte e sigurt nëse sporteli do të qëndronte hapur edhe më 10 korrik, një ditë para koncertit. Sipas saj, qarkullonin informacione se çmimet mund të uleshin deri në momentin e fundit.

Argumentet  

Ekspertja e ekonomisë, Irena Beqiraj, thotë se mbështetja financiare për aktivitete të artit, kulturës apo turizmit duhet të kalojë përmes procedurave standarde të vlerësimit dhe jo përmes një akti normativ të miratuar në ditët e fundit.

“Relacioni nuk ka asnjë matje të interesit publik, përfitimeve ekonomike, turistike dhe promovuese të aktivitetit. Mjaftohet me shprehjen pa asnjë kuptim ekonomik e financiar:‘efekt i theksuar turistik”, thotë Beqiraj.

Sipas saj, nëse qeveria do të kishte një përllogaritje reale për ndikimin ekonomik, ajo duhej të paraqitej në relacionin e aktit normativ.

“Nëse një llogaritje e ndikimit përfundimtar ekonomik do të ekzistonte, ajo do të shpjegohej me shifra në relacionin e aktit normativ, duke filluar me të dhënat e kapacitetit, përqindjen e vizitorëve jashtë qytetit dhe multiplikatorin ekonomik”, argumenton Beqiraj.

Për Beqirajn, shifra prej 100 milionë eurosh e përmendur nga kryeministri nuk është shifër zyrtare, për sa kohë nuk gjendet në dokumentacionin që shoqëron aktin.

“Ndërsa relacioni nuk përmban asnjë përllogaritje apo vlerësim sasior, qoftë edhe një shifër të vetme të ndikimit në ekonomi të këtij eventi, Kryeministri e deklaron atë në Facebook”, thotë ajo.

Turizmi

Përfaqësues të sektorit të turizmit japin vlerësime të ndryshme mbi efektin e koncertit.

Zak Topuzi, kryetar i Shoqatës së Operatorëve Turistikë, thotë se hotelet në Tiranë dhe Durrës kanë pasur prenotime për datat e koncertit dhe se interesi ka ardhur kryesisht nga rajoni.

“Janë interesuar dhe kanë prenotuar hotelet e Tiranës e Durrësit prej një muaji dhe ato data kanë qenë të zëna. Klientët kanë qenë nga Maqedonia e Veriut, Greqia dhe Kosova”, thotë Topuzi për Faktoje.

I pyetur nëse këto prenotime lidhen me koncertin apo me sezonin veror, Topuzi përgjigjet se datat ishin prenotuar përpara se hotelet të mbusheshin nga sezoni. Sipas tij, kjo lidhet me koncertin.

Operatori turistik Besnik Vathi thotë se nuk mund të nxirren përfundime pa të dhëna të plota.

“Në parim, çdo event është jashtëzakonisht me efekt për rritjen dhe diversifikimin e turizmit. Por nuk i kam të dhënat se sa është rritur prenotimi në hotele apo shërbimet e tjera”, thotë Vathi për Faktoje.

Sipas tij, për të matur efektin duhen të dhëna nga hotelet dhe një krahasim me javët e tjera.

“Nuk besoj se ka ndonjë që të nxjerrë konkluzione pa pasur shifra totale të Tiranës”, shton ai.

Ndryshimi i narrativës

Për pedagogun e komunikimit dhe ekspertin e hapësirës publike, Ervin Goci, problemi qëndron te ndryshimi i narrativës zyrtare.

“Narrativa mund të gjykohet nga pikëpamja e komunikimit kur ndryshon stili dhe forma e një mesazhi, por kur bëhet fjalë për të portretizuar realitetin dhe ripropozuar faktet, këtu kemi të bëjmë me manipulim”, thotë Goci për Faktoje.

Sipas tij, debati nuk lidhet vetëm me koncertin, por me raportin mes pushtetit, parasë publike dhe transparencës.

“Kjo aferë e radhës rikonfirmon që qeveria sot ekziston si hallkë e ndërmjetme e transferimit të punës dhe djersës së qytetarëve te klientët e tyre”, shprehet ai.

Si lexohet vendimi 

Prof.Dr. Fatos Tarifa e lexon këtë vendim në kontekstin e mosbesimit të qytetarëve ndaj qeverisë.

“Kjo qeveri dhe ky kryeministër kanë humbur tërësisht besimin e publikut. Këtë besim e kanë humbur për shkak të sjelljes së tyre për një kohë të gjatë, duke dhënë premtime që nuk i mbajnë”, thotë Tarifa.

Sipas tij, financimi i koncertit me para publike në një periudhë protestash e rrit irritimin qytetar.

“Një gjë e panevojshme financohet nga shteti në një kohë kur vendi ka mungesa të shumta në fushën e shëndetit publik, në fushën e arsimit, ka pensione të vajtueshme për një pjesë të madhe të pensionistëve”, argumenton Tarifa për “Faktoje”.

Bojkot, reklama dhe bileta falas

Thirrjet për bojkot në rrjetet sociale u shoqëruan me kritika nga figura publike, gazetarë dhe aktivistë të shoqërisë civile, që kërkuan llogari për përdorimin e fondeve publike për një koncert në një periudhë protestash.

Në ditët e fundit para koncertit, krahas shitjes online dhe në sportel, në rrjete sociale kanë qarkulluar edhe mesazhe për shpërndarje biletash falas.

Në një screenshot të një mesazhi të shpërndarë në rrjet, thuhej se nxënësve me arritje të veçanta do t’u jepeshin bileta falas për koncertin e Kanye West.

Më 5 korrik, biznesmeni Gjergj Luca njoftoi shpërndarjen e 200 biletave falas për maturantë dhe nxënës të shkëlqyer nga Shkodra dhe Elbasani. Ai u bëri thirrje edhe miqve të tij të bënin të njëjtën gjë.

Në sportelin e shitjes së biletave pranë sheshit “Skënderbej”, punonjësja tha për Faktoje se kishte dëgjuar që mund të jepeshin bileta për nxënës të shkëlqyer, por nuk kishte informacion zyrtar mbi këtë praktikë.

Qarkullimi i këtyre mesazheve dhe rritja e dukshme e reklamimit të koncertit në ditët e fundit nuk provojnë në vetvete se shitjet kanë qenë të dobëta. Por, në mungesë të të dhënave zyrtare mbi numrin e biletave të shitura, ato shtojnë pyetjet mbi ecurinë reale të shitjeve dhe mënyrën e shpërndarjes së biletave.

The post Mes bojkotit, reklamës dhe pikëpyetjeve për efektin ekonomik, YE ndez debat publik në Tiranë appeared first on Faktoje.al.

Realizimi i kësaj videoje u mbështet nga “Bashki të Forta”, projekt i Agjencisë Zvicerane për Zhvillim dhe Bashkëpunim SDC dhe Qeverisë së Suedisë, i zbatuar nga Helvetas. Pikëpamjet e shprehura në këtë video nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimet e Qeverisë së Zvicrës apo të Suedisë Embassy of Switzerland in Albania

The post Bashki të Forta: Sistemi i Matjes së Performancës appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Princi William i Britanisë së Madhe është i biri i Jacob Rothschild

Verdikti: E paprovuar

—————————————————————-

Në rrjetet konspiracioniste, përfshi ato shqipfolëse, po qarkullon sërish pretendimi i pazakontë se qeveria polake ka deklaruar se ka prova që princi William është në të vërtetë fëmija i bankierit britanik Jacob Rothschild.

Si zakonisht, postimi i mësipërm nuk sjell asnjë provë, burim apo referencë për të mbështetur pretendimin e tij të jashtëzakonshëm.

Faktoje gjeti se ky pretendim i jashtëzakonshëm e ka burimin në një artikull në gjuhën angleze, botuar më 5 mars 2024 në portalin amerikan The People’s Voice, i njohur më parë si News Punch. Ky i fundit është etiketuar si një portal burim lajmesh të rreme. Sipas një raporti të vitit 2017 nga Buzzfeed, NewsPunch ishte burimi i dytë më i madh i lajmeve të rreme që ishin shpërndarë në Facebook atë vit.

Burimi, të cilit i referohet artikulli i The People’s Voice, është Benjamin Fulford, “një gazetar dhe hulumtues amerikan” sipas portalit.

Përveç paragrafit të parë, artikulli vijon duke riprodhuar një artikull të publikuar në faqen personale të Benjamin Fulford, i cili përshkruhet në këtë faqe si gazetar kanadez, jo amerikan.

Artikulli i Fulford nis me një narrativë të pakuptueshme konspiracioniste ku përshkruhet një duel mes organizatash dhe shoqërish sekrete që kontrollojnë botën. Skuadra e ‘të mirëve’ duket se po fiton, sipas Fulford, sepse një sërë “Satanistësh kryesorë” janë ‘eleminuar’ kohët e fundit. Shembuj të këtyre ‘eleminimeve’ përfshijnë kancerin e mbretit Charles, operimin abdominal të princeshës Kate, dhe vdekjen e bankierit Jacob Rothschild.

Sa i përket atësisë së princit William artikulli pretendon se “duke qenë se të gjitha këto ndodhën kur u lajmërua vdekja e Jacob Rothschild, kjo nënkupton se ai ishte mbreti it vërtetë i Anglisë. Ne jemi informuar gjithashtu nga inteligjenca polake se Princi William është në të vërtetë i biri i Jacob Rothschild.” 

As artikulli origjinal i Fulford, atëherë, nuk jep ndonjë provë apo burim të besueshëm për këtë pretendim të jashtëzakonshëm.

Kështu, pretendimi se princi William është i biri i bankierit Jacob Rothschild mbetet i paprovuar.

The post Asnjë bazë për lidhjen e gjakut të princit William me Rothschild appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Këto pamje tregojnë reperin amerikan Kanye West të veshur me një bluzë me simbolin nazist, disa ditë përpara koncertit të tij në Tiranë

Verdikti: Gjysëm e vërtetë

————————————————————————

Pamje të reperit amerikan Kanye West të veshur me një bluzë me simbolin nazist svastika po qarkullojnë në rrjetet sociale shqipfolëse me pretendimin se janë shkrepur disa ditë përpara koncertit të tij në Tiranë më 11 korrik 2026.

Koncerti i reperit amerikan në Tiranë ka qenë në qendër të diskutimeve publike pasi pak ditë para tij qeveria shqiptare shpenzoi 400 milionë lekë nga fondi rezervë i buxhetit të shtetit për të mbështetur aktivitetin, edhe pse fillimisht kishte deklaruar se koncerti nuk do të financohej nga fondet publike.

Megjithatë, vetë Kanye West ka qenë në qendër të diskutimeve kohë më parë, ndër të tjera për shprehje që kritikët i kanë quajtur antisemite. Pamjet e mësipërme me simbolet naziste janë një shembull.

Ato nuk janë shfaqur së fundmi, siç pretendojnë postimet, pak ditë para koncertit të korrikut 2026, por që në shkurt të vitit 2025, kur ai u pa në Los Angeles i veshur me bluzën e bardhë të stampuar me simbolin nazist.

Shprehjet antisemite të reperit çuan në anullimin e koncertit të tij të planifikuar për 18 korrik 2026 në Reggio Emilia, Itali. Në prill 2026, qeveria e Mbretërisë së Bashkuar i bllokoi Kanye West hyrjen në Angli për shkak të komenteve të tij antisemite në të kaluarën, duke shkaktuar anulimin e Festivalit Wireless. Po atë muaj, West anuloi koncertin e planifikuar në Francë, pikërisht ndërsa zyrtarët vendas po shqyrtonin nëse do ta bllokonin hyrjen e tij në vend për shkak të komenteve të tij të kaluara antisemite, përfshi një këngë të 2025 me titullin “Heil Hitler.”

The post Kanye West nuk u shfaq me simbolin nazist para koncertit në Tiranë appeared first on Faktoje.al.

Nga Jona Cenameri

Denoncimet publike për mungesën e analizave laboratorike për pacientët e Spitalit Psikiatrik “Sadik Dinçi” në Elbasan kanë rikthyer në vëmendje mënyrën se si sigurohen ekzaminimet mjekësore për personat e shtruar në këtë institucion.

Pas deklarimeve se pacientët nuk merrnin shërbime laboratorike prej gati tre vitesh, Ministria e Shëndetësisë dhe Mirëqenies Sociale i tha Faktoje se Spitali Psikiatrik Elbasan bashkëpunon me Spitalin Rajonal Elbasan për ekzaminimet laboratorike, konsultat e specializuara dhe shërbimet e tjera diagnostike të nevojshme për pacientët e shtruar.

Në përgjigjen zyrtare, ministria bëri me dije gjithashtu se në Spitalin Psikiatrik Elbasan po realizohet një investim që parashikon edhe krijimin e një laboratori të brendshëm. Deri në përfundimin e këtij investimi dhe vënien në funksion të plotë të laboratorit, sipas MSHMS-së, nevojat laboratorike dhe diagnostike të pacientëve do të vijojnë të mbulohen përmes bashkëpunimit me Spitalin Rajonal Elbasan.

Çështja u ngrit publikisht më 11 prill 2026, kur përfaqësuesi i shoqërisë civile Gentjan Sejrani deklaroi se “prej gati tre vitesh rreth 300 pacientë”, të shtruar kronikë në Spitalin Psikiatrik të Elbasanit, nuk merrnin shërbim analizash kur kishin sëmundje apo probleme të tjera shëndetësore.

Sipas Sejranit, pjesa më e madhe e këtyre pacientëve janë persona me sëmundje kronike të shëndetit mendor, ndërsa shumë prej tyre janë të braktisur nga familjet. 

Ai e paraqiti mungesën e analizave si mungesë të kujdesit bazë për një kategori pacientësh që kanë nevojë për vëmendje të vazhdueshme.

Në të njëjtën datë, drejtori i Spitalit Psikiatrik “Sadik Dinçi” në Elbasan, Zenun Bullari, u shpreh se aktualisht pacientët shtrohen në spital pasi vijnë të shoqëruar me analiza biokimike. Sipas tij, vetëm në rastet urgjente analizat kryhen pranë Spitalit Rajonal Elbasan, pasi ky shërbim mungon në Spitalin Psikiatrik.

Denoncimi u përsërit më 26 prill 2026. Sejrani tha se informacionin për mungesën e analizave e kishte marrë nga punonjës të Spitalit Psikiatrik “Sadik Dinçi” në Elbasan, të cilët, sipas tij, nuk kishin guxim ta bënin publik. Ai deklaroi se personeli mjekësor e kishte kontaktuar dhe i kishte thënë se, në disa raste, punonjësit kishin paguar vetë që pacientët të kryenin analiza në laboratorë privatë.

“Nëse Ministria e Shëndetësisë më nxjerr një kontratë të nënshkruar midis saj dhe Spitalit Psikiatrik ‘Sadik Dinçi’ në Elbasan për të ofruar analiza për këta pacientë, unë mbaj përgjegjësi”, u shpreh Sejrani.

Çështja u përmend edhe më 19 prill 2026, gjatë një mbledhjeje të Partisë së Lirisë, ku folën deputetë dhe anëtarë të grupit parlamentar të kësaj force politike. Në takim, mjeku Gentian Çala deklaroi se Spitali Psikiatrik i Elbasanit ishte lënë jashtë koncesionit të laboratorëve.

“Spitali më i madh psikiatrik në vend nuk bënte analiza sepse ishte lënë jashtë koncesionit të laboratorëve”, tha Çala. Ai shtoi se kjo situatë kishte vënë në vështirësi edhe mjekët, pasi sipas tij nuk kishin mundësi t’u kryenin analiza pacientëve.

Çala solli edhe një shembull nga përvoja e tij, duke thënë se kur dërgonte pacientë nga Pogradeci në Elbasan, i dërgonte me analiza të kryera paraprakisht. Sipas tij, kjo bëhej sepse kolegëve në spital “u vinte keq” t’u kërkonin pacientëve t’i kryenin analizat në privat.

Për Faktoje, psikiatri Neli Demi e vendosi këtë çështje në kontekstin më të gjerë të funksionimit të shërbimeve të shëndetit mendor në vend. Ai tha se spitalet psikiatrike duhet të shërbejnë për stabilizimin e pacientëve në krizë dhe jo si vendqëndrim afatgjatë për persona me probleme kronike të shëndetit mendor.

Demi theksoi se, në sfondin e sëmundjeve mendore, problemet shëndetësore organike shpesh mund të kalojnë pa u vënë re dhe pa u ekzaminuar siç duhet. Duke iu referuar lajmeve të fundit në rrjetet sociale për mungesë kontrate të Spitalit Psikiatrik të Elbasanit me laboratorët prej tre vitesh, ai tha se, nëse kjo qëndron, do të përbënte një problem serioz administrativ dhe institucional.

“Lajmet e fundit në rrjetet sociale flasin për një mungesë kontrate të spitalit të Elbasanit me laboratorët prej tre vitesh, pra këta individë që shtrohen në spitalin e Elbasanit nuk marrin shërbime laboratorike. Për mendimin tim ky është një skandal jo vetëm administrativ”, tha Demi për Faktoje.

Faktoje iu drejtua Ministrisë së Shëndetësisë dhe Mirëqenies Sociale për të marrë një sqarim zyrtar mbi mënyrën se si sigurohen analizat laboratorike për pacientët e shtruar në Spitalin Psikiatrik të Elbasanit.

Në përgjigje, ministria tha se çështjet që lidhen me organizimin e brendshëm të shërbimeve, funksionimin e strukturave përkatëse dhe të dhënat specifike operative administrohen nga vetë Spitali Psikiatrik Elbasan dhe mund t’i adresohen drejtpërdrejt këtij institucioni.

Megjithatë, MSHMS sqaroi (pas ankimimit të kërkesës nga Faktoje) se Spitali Psikiatrik Elbasan bashkëpunon me Spitalin Rajonal Elbasan për sigurimin e ekzaminimeve laboratorike, konsultave të specializuara dhe shërbimeve të tjera diagnostike të nevojshme për pacientët e shtruar.

“Spitali Psikiatrik Elbasan bashkëpunon me Spitalin Rajonal Elbasan për sigurimin e ekzaminimeve laboratorike, konsultave të specializuara dhe shërbimeve të tjera diagnostike të nevojshme për pacientët e shtruar, duke garantuar vazhdimësinë dhe cilësinë e kujdesit shëndetësor”, thuhet në përgjigjen e ministrisë për Faktoje.

Ministria shtoi se, në kuadër të politikave për forcimin e kapaciteteve të institucioneve shëndetësore, aktualisht po realizohet një investim në Spitalin Psikiatrik Elbasan, i cili parashikon edhe krijimin e një laboratori të brendshëm.

“Deri në përfundimin e këtij investimi dhe vënien në funksion të plotë të laboratorit, nevojat laboratorike dhe diagnostike të pacientëve do të vijojnë të mbulohen nëpërmjet bashkëpunimit me Spitalin Rajonal Elbasan, në përputhje me procedurat dhe nevojat klinike të institucionit”, thuhet më tej në përgjigjen e MSHMS-së.

Investimi në Spitalin e ri Psikiatrik të Elbasanit u bë publik në gusht të vitit 2024 nga ministrja e Shendetësisë në atë kohë, Albana Koçiu. Ajo e përshkroi projektin si “një strukturë të re jo vetëm moderne, por edhe funksionale sipas koncepteve bashkëkohore të menaxhimit spitalor”.

Sipas njoftimit, godina do të ishte 3270 metra katrorë dhe do të akomodonte 70-80 pacientë, me 26 dhoma, 2 mensa dhe 2 dhoma rekreacioni.

“Mbetemi të angazhuar për të investuar në shëndetin, mirëqenien dhe dinjitetin e qytetarëve. Shëndeti mendor është një prioritet kritik për shoqërinë në tërësi”, deklaronte ministrja.

Nga përgjigjja e MSHMS-së për Faktoje rezulton se Spitali Psikiatrik i Elbasanit nuk ka ende një laborator të brendshëm në funksion të plotë. Ministria thotë se analizat laboratorike dhe shërbimet e tjera diagnostike për pacientët e shtruar mbulohen përmes bashkëpunimit me Spitalin Rajonal Elbasan, ndërsa laboratori i brendshëm pritet të vihet në funksion pas përfundimit të investimit.

MSHMS nuk iu përgjigj drejtpërdrejt pyetjes nëse Spitali Psikiatrik i Elbasanit ka mbetur jashtë koncesionit të laboratorëve dhe si janë kryer analizat e pacientëve gjatë periudhës së pretenduar në denoncimet publike. 

Ministria nuk dha as të dhëna se sa analiza laboratorike janë raportuar si të kryera gjatë vitit të fundit për këtë spital dhe nuk specifikoi cilat lloje analizash kryhen brenda institucionit. Për të dhënat operative, ministria e referoi Faktojen tek vetë Spitali Psikiatrik Elbasan.

The post Pacientët e spitalit psikiatrik të Elbasanit, pa analiza laboratorike appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Sipas mjekut, çaji i gjetheve të ullirit shëron çdo sëmundje

Verdikti: E paprovuar

—————————————————–

Në rrjetet sociale shqipfolëse po qarkullon një postim që pretendon se, sipas një mjeku, çaji i gjetheve të ullirit shëron çdo sëmundje, duke ftuar lexuesit të klikojnë në lidhjen në komente për të zbuluar më shumë.

Megjithatë, pasi ka klikuar në lidhjen në komente, lexuesi do të zhgënjehet kur të shohë se për të mbështetur këtë pretendim të jashtëzakonshëm nuk sillet asnje provë, burim apo referencë.

Mjeku i premtuar në titull nuk shfaqet kurrë, as si emër dhe as si fytyrë. I gjithë artikulli konsiston në dy paragrafe që tregojnë si duhet të përgatitet çaji i gjetheve të ullirit.

Duke kërkuar me fjalë kyçe në rrjet, Faktoje gjeti se edhe këta dy paragrafë janë marrë nga një artikull i vitit 2018 i medias Living, i cili nuk pretendon se çaji lufton të gjitha sëmundjet, por që ai “mban larg kollën e thatë dhe lufton diabetin.”

Megjithatë, sërish, asnjë studim apo burim nuk citohet për të mbështetur këto pretendime.

Një numër studimesh kanë gjetur se ekstrakte të gjetheve të ullirit përmbajnë oleuropeinë, e cila ka veti anti-inflamatore. Disa studime klinike kanë treguar gjithashtu se kjo substancë mund të ketë aftësinë për të luftuar lloje të caktuara të inflamacionit. Megjithatë, sipas të njëjtave burime shkencore, nevojiten më shumë kërkime.

Studime laboratorike dhe klinike kanë treguar gjithashtu se ekstraktet e gjetheve të ullirit kanë një efekt në uljen e niveleve të sheqerit në gjak. 

Megjithatë, Autoriteti Evropian i Sigurisë Ushqimore beson se provat shkencore janë të pamjaftueshme për të vendosur një marrëdhënie shkak-pasojë midis konsumit të ekstrakteve të gjetheve të ullirit dhe rezistencës ndaj sheqerit të lartë në gjak.

Si përfundim, nuk ka prova të mjaftueshme se çaji me gjethe ulliri mund të shërojë “çdo sëmundje.” Një ilaç magjik i tillë thjesht nuk ekziston.

The post Asnjë bazë për efektin shërues të çajit të gjetheve të ullirit appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Kjo video tregon një shfaqje dronësh në qiellin e Madeiras në nder të futbollistit vendas Cristiano Ronaldo

Verdikti: E pavërtetë, Gjeneruar me AI

————————————————————————–

Një video që po qarkullon në rrjete sociale, përfshi ato shqipfolëse, pretendohet se tregon një shfaqje dronësh në qiellin e qytetit të Madeiras në Portugali, në vendlindjen e futbollistit Cristiano Ronaldo. Teskti që shoqëron videon e prezanton atë si një homazh për CR7 në ditën e largimin të ekipit kombëtar nga Kupa e Botës 2026, me shumë gjasë edhe Botërori i fundit i tij për shkak të moshës.

Me anë të motorit të kërkimit pamor Google Lens, Faktoje gjeti videon origjinale, postuar në Instagram më 6 korrik, në profilin @seihanaifilms.

Postimi mban përshkrimin: “Lamtumira e Cristiano Ronaldos me dronë mbi Madeira.” Më poshtë, autori sqaron se pamjet janë gjeneruar duke përdorur programin e inteligjencës artificiale PixVerse

Përveç kësaj, autori vetëpërshkruhet në profilin e tij si “krijues videosh AI” dhe “kineast digjital.” Ai ka një seksion ku ndan komandat që i jepen një programi inteligjence artificiale për të gjeneruar një rezultat specifik të përdorura për të krijuar videot e tij.

Origjina e gjeneruar e videos konfirmohet nga prania e gjurmës SynthID, detektuar nga Gemini, agjenti AI i Google. 

Një zëdhënës i Google ka thënë për AFP se kur zbulohet një gjurmë SynthID, kjo do të thotë që “imazhi është gjeneruar ose modifikuar me AI.” SynthID, i lançuar nga laboratori DeepMind AI i Google në 2023, identifikon imazhet e gjeneruara me Google AI.

SynthID është projektuar për t’i mbijetuar modifikimeve të zakonshme të imazheve, si prerja, ndryshimet e ngjyrave, fotografimi i ekranit apo kompresimi i skedarëve, duke e bërë të mundur gjurmimin e origjinës së përmbajtjes së gjeneruar.

Media portugeze Publico përgënjeshtroi videon që qarkullon në rrjet, duke deklaruar se “nuk ka raportime lajmesh në asnjë media kombëtare ose lokale në lidhje me homazhin për Cristiano Ronaldon. Gjithashtu nuk ishte e mundur të gjendeshin video të të njëjtit moment nga një këndvështrim tjetër.”

Më 6 korrik, u luajt ndeshja midis Portugalisë dhe Spanjës për raundin e 16 të Kupës së Botës FIFA 2026. Ekipi spanjoll mposhti ekipin portugez me rezultatin 1-0, në ndeshjen që shënoi pjesëmarrjen e fundit të Cristiano Ronaldos në turne.

Shënim: Data 9 korrik 2026 faqja in7.tv e ka korigjuar lajmin, pas verfikimit të Faktoje. Lajmit të raportuar i është ndryshuar vlerësimi fillestar në Facebook.

The post I gjeneruar ky homazh me dronë ndaj Cristiano Ronaldos në Madeira appeared first on Faktoje.al.

Në javën e gjashtë, protesta kundër projektit në Pishë Poro-Nartë hyn në një fazë më të lodhur, por më të ashpër: pjesëmarrja luhatet, kërkesat politike bëhen më të dukshme, çështja rikthehet në Parlamentin Europian, ndërsa tensionet me policinë dhe dilemat për mënyrën si duhet të vazhdojë lëvizja e bëjnë sheshin më të brishtë, por ende të pranishëm.

Nga Jona Cenameri

Në javën e gjashtë të protestës, dy të rinj që kanë qenë aty prej ditëve të para shihen rastësisht në sy dhe buzëqeshin.

Pa thënë shumë, si njerëz që e dinë se janë lodhur, por edhe se ende nuk janë dorëzuar.

Sepse pas 38 ditësh, protesta kundër planeve per nje resort turistik në zonën e mbrojtur të Pishë Poro-Nartës nuk matet më vetëm me numrin e njerëzve në shesh. Matet edhe me ata që vijnë vonë pas pune, me ata që qëndrojnë vetëm disa minuta, me ata që pyesin njëri-tjetrin “ishe dje?”, me ata që janë larguar jashtë vendit, por vazhdojnë ta mbështesin nga rrjetet sociale.

Kur protesta nisi më 31 maj, askush nuk mund ta parashikonte se korriku, në vend që t’i gjente shqiptarët plazheve, do t’i gjente ende në shesh.

Por në javën e gjashtë të saj, ajo që nisi si kundërshtim ndaj një projekti ende te pamiratuar në Zvërnec është kthyer në një revoltë më të gjerë kundër mënyrës se si merret vendimi publik, si trajtohet prona e përbashkët, si sillet shteti me qytetarët dhe si përgjigjet pushteti kur sfidohet.

“Ka ndryshuar shumë”, thotë një burrë i moshës së mesme, që e përmbledh protestën me një fjali: “Nga rezistencë ndaj një projekti, në një protestë të bindur kundër një modeli të shtrembër qeverisjeje”

Në fillim ishte Zvërneci.

Ishin pamjet e gardhit dhe të buldozerëve, përplasjet me banorë e aktivistë, tërheqja zvarrë e një banori te Zvërnecit nga policia private, në sy të Policisë së Shtetit. 

Tirana 

Ishte debati për zonën e mbrojtur, ndryshimet ligjore, mungesa e transparencës dhe frika se një prej ekosistemeve më të rëndësishme të vendit po i hapej rrugë betonizimit.

Revolta më pas u zhvendos në Tiranë.

Filloi me 31 Majin, ndërsa më 1 qershor, në Ditën Ndërkombëtare të Fëmijëve, turma nisi e paqartë, e përzier me një protestë tjetër në Sheshin “Skënderbej”. 

Pak nga pak, përmes thirrjeve dhe megafonit, u nda drejtimi: për Nartën, drejt Ministrisë së Mjedisit.

Për atë që protestuesit e shihnin si një “projekt që po avanconte pa transparencë dhe në dëm të pasurisë publike”.

Nuk kishte një lider të vetëm, nuk kishte një podium që kontrollonte turmën dhe nuk kishte as një mesazh të vetëm. Njerëzit kishin dalë për Zvërnecin, por flisnin edhe për korrupsionin, largimin nga vendi, pensionet, shëndetësinë, mungesën e perspektivës, mediat, policinë, qeverinë, opozitën.

 Thirrja që e mbylli natën e parë ishte e thjeshtë:

“Nesër më shumë!”

Në ditët e para, protesta mori fytyrën e brezit Gen Z.

Në vend të pankartave tradicionale politike, në shesh u shfaqën meme, anime, batuta televizive, screenshot-e nga Spotify, ilustrime me inteligjencë artificiale dhe flamingo që u kthyen shpejt në simbol të lëvizjes.

TikTok-u, Instagram-i dhe protesta dukej sikur ishin shkrirë në një. 

Një video bëhej story, një pankartë kthehej në meme, një mik ftonte një mik tjetër, një repost mblidhte dhjetëra njerëz të rinj në shesh.

Në ato ditë, protesta kishte humor dhe ritëm. 

Ishte e ashpër në thirrje, por e lehtë në formë. Kishte zemërim, por edhe lojë. Kishte patriotizëm, por edhe ironi. Kishte flamuj, daulle, këngë, pankarta dhe fotografi të pafundme nga telefonat e të rinjve.

“Protesta ka qenë madhështore tre ditët e para”, thotë një student 20-vjeçar nga Tirana.

Por sipas tij, diçka ndryshoi kur protesta nisi të marrë më shumë formë.

“Në momentin që u vendos fonia, u kthye në miting partie. Mos flasim për nivelin që dalin dhe flasin. Hiqni foninë, kthejeni protestën e njerëzve, jo të hierarkisë”, thotë ai, pa dashur të identifikohet më emër.

Debati 

Ky është një nga debatet që vazhdon ta shoqërojë protestën nga brenda.

A duhet të vazhdojë të jetë një protestë që udhëheq vetveten? Apo duhet të ketë strukturë, kërkesa të artikuluara, folës dhe përfaqësim?

Në ditët e para, mungesa e një drejtuesi ishte forca e saj. Në javën e gjashtë, e njëjta mungesë është edhe dilemë.

Kërkesat 

Që në ditët e para, protesta pati pesë kërkesa të artikuluara.

Protestuesit kërkuan dorëheqjen e qeverisë, shfuqizimin e statusit dhe të kuadrit ligjor që lidhet me investitorët strategjikë, anulimin e paketës së ashtuquajtur të “maleve”, anulimin e ndryshimeve në ligjin për zonat e mbrojtura, si dhe shfuqizimin e ndryshimeve në ligjin për trashëgiminë kulturore, të cilat sipas tyre rrezikojnë pasuritë natyrore dhe historike të vendit.

Në fillim, kërkesat ishin të lidhura me kauzën mjedisore, trashëgiminë kulturore dhe modelin e zhvillimit që protestuesit e shihnin si të orientuar drejt interesave private.

Por me kalimin e ditëve, ato u zgjeruan.

Platforma 

Në ditën e 23-të të protestës, grupi organizator doli me kërkesa më të gjera politike, ku përfshihej dorëheqja e kryeministrit dhe e qeverisë, krijimi i një qeverie teknike tranzitore jopartiake me mandat 12-mujor, ndryshime kushtetuese dhe zgjedhore, ruajtja e kërkesave fillestare për ligjet e kontestuara, si dhe hartimi i një kontrate të re sociale mes qytetarëve dhe shtetit.

Ishte momenti kur protesta tentoi të përkthehej në një platformë më të plotë politike.

Pak ditë më vonë, një grup prej 13 firmëtarësh publikoi një ultimatum në emër të “Grupit Koordinues”.

Pikëpyetja 

Por në shesh, kjo nuk e zgjidhi pyetjen e përfaqësimit.

Për shumë protestues, ultimatumi ekziston më shumë në rrjete sociale dhe në kronika mediatike sesa në përditshmërinë e protestës. Po t’i pyesësh në shesh, jo të gjithë e dinë që ekziston. Jo të gjithë dinë çfarë përmban. Jo të gjithë dinë kush e ka firmosur. Dhe jo të gjithë ndihen të përfaqësuar prej tij.

Në shesh, secili duket se vjen ende me hallin e vet.

Një banor flet për Zvërnecin, flet për frikën se një ditë mund të mos e njohë më vendin e tij.

Një aktivist flet për ligjin e zonave të mbrojtura, për ligje që ndryshojnë pa u dëgjuar qytetarët.

Një i ri kërkon dorëheqjen e Ramës, sepse nuk ndihet më i përfaqësuar.

Një qytetar përballë policisë flet për shtetin që duhet ta mbrojë, por që shumëkush në protestë e përjeton si mur.

Një tjetër kritikon mediat, sepse ndien se ajo që ndodh në shesh nuk tregohet siç shihet nga aty.

Një vajzë flet për motrën që nuk merr shërbimin shëndetësor që i duhet dhe për lodhjen e një familjeje.

Një prind flet për arsimin, për fëmijët dhe për pyetjen se çfarë vendi po u lihet pas.

Një pensionist flet për pamundësinë ekonomike dhe për një pleqëri pa dinjitet.

Prandaj edhe pse protesta ka tashmë kërkesa të shkruara, një platformë politike, një ultimatum dhe një grup firmëtarësh, ajo nuk është shndërruar ende në një trup të vetëm politik.

Organizatorët flasin në emër të protestës. Por sheshi vazhdon të flasë në shumë zëra.

Kërkesa që nuk ndryshon 

Në mbrëmje, megjithatë, kërkesa që dëgjohet më fort mbetet dorëheqja e kryeministrit Edi Rama. 

Ajo përsëritet nga fonia, nga turma, nga pankartat dhe nga grupet që marshojnë çdo natë para Kryeministrisë.

Zvërneci ishte shkëndija.

Por nuk është më e vetmja arsye pse njerëzit dalin.

Një e re, emigrante në vendet e Bashkimit Europian, thotë se duhet të largohet sërish në javën e tretë të korrikut. Por që prej nisjes së protestës ka lënë punët e saj dhe ka qëndruar në shesh pa afat.

Thotë se do të kthehet prapë.

Një tjetër i ri, content creator që jeton në Londër, vijon ta mbështesë protestën nga Instagrami pasi iu desh të largohej nga Shqipëria.

Një 30 e ca vjeçar nga Tirana e quajti veten “dezertor” sepse kishte ikur disa ditë me pushime.

Të tjerë vijnë një ditë po, një ditë jo. Disa nuk arrijnë dot në fillim dhe bashkohen më vonë. Disa qëndrojnë vetëm pak minuta.

Diaspora 

Kulmi i pjesëmarrjes u ndie në fundjavën e 20 dhe 21 qershorit. Në ato ditë, sheshi ishte më i mbushur, energjia më e fortë dhe vëmendja ndërkombëtare më e dukshme. 

Njerëz nga diaspora por edhe Kosova e Maqedoni e Veriut ishin aty  për t’iu bashkuar protestës.

Eurodeputetët

Deputetë të Parlamentit Europian vizituan Shqipërinë, folën në protestë, takuan qytetarë dhe zhvilluan takime edhe me ministrin e Mjedisit. Në qershor, Parlamenti Europian miratoi një rezolutë për Shqipërinë ku kërkohej moratorium i menjëhershëm në Vjosë-Nartë dhe rishikimi i ndryshimeve ligjore për zonat e mbrojtura, duke shprehur shqetësim për zhvillimet në zonë.

Më 1 korrik, “Revolucioni i Flamingove” u rikthye sërish në Parlamentin Europian, këtë herë përmes një takimi diskutimi të organizuar nga eurodeputeti Pasquale Tridico, i grupit The Left, me titull “Demokracia, Shteti i së Drejtës dhe Pjesëmarrja qytetare në Shqipëri”. Në takim morën pjesë europarlamentarë, përfaqësues të partive të majta nga disa vende europiane dhe pjesëmarrës nga shqipëria. Çështja e Vjosë-Nartës u lidh aty me standardet demokratike, shtetin e së drejtës, pjesëmarrjen qytetare, emigrimin dhe raportin e Shqipërisë me procesin e integrimit europian.

Për disa ditë, dukej sikur Pishë Poro-Narta ishte kthyer në një test publik për raportin e Shqipërisë me mjedisin, demokracinë, Bashkimin Europian dhe interesin privat.

Luhajtjet 

Por pas kulmit, pjesëmarrja pati luhatje.

Ishte fund qershori. Pastaj korrik. Vapë, sezon plazhi, pushime të planifikuara prej kohësh dhe lodhje e akumuluar.

Protesta ka kaluar muajin dhe ka hyrë në të dytin.

Nuk ka më çdo mbrëmje të njëjtin vrull të fillimit. Nuk ka më aq shumë pankarta me humor. Nuk ka më aq shumë njerëz që vijnë vetëm nga kurioziteti.

“Është shtuar dhuna”, thotë një profesioniste e re në të 20-at, kur pyetet si ka ndryshuar protesta.

Dhe korriku e ndryshoi tonin.

Përplasjet në Kuvend  

Më 2 korrik, protesta e dytë pranë Kuvendit u shënua nga dhuna. Pas saj, pjesëmarrja u shtua sërish, këtë herë jo nga entuziazmi, por nga mllefi.

Për disa ditë, marshimi i protestuesve shkoi drejt Komisariatit nr. 3, ku mbaheshin protestuesit e ndaluar.

Në shesh, thirrjet ndaj policisë u ashpërsuan. Raporti mes qytetarëve dhe Policisë së Shtetit, problematik që prej nisjes së protestës, dukej se ishte thyer.

Në rrjete sociale u bë virale videoja e një qytetareje që qëndronte përballë një polici të rreshtuar pranë Kryeministrisë. 

Në duar mbante një pankartë ku shkruhej: “Jam e zhgënjyer nga ju”

Përfaqësues nga mazhoranca e përdorën dhunën e 2 korrikut si provë se protesta “paqësore” kishte nxjerrë kokën.

Protestuesit, nga ana tjetër, e panë këtë si përpjekje për ta delegjitimuar të gjithë lëvizjen përmes një momenti të vetëm.

Kryeministri Edi Rama, që në fillim kishte shtrirë dorën për një takim publik me një grup protestuesish, më pas e ka mbrojtur projektin dhe ka sulmuar shpesh protestën, figurat që e mbështesin dhe personazhe të veçantë të saj.

Protesta e Zvërnecit nuk është vetëm përballje me shumeçka në vend. Është edhe një moment matjeje publike.

Kush foli? Kush heshti? Kush u pozicionua? Kush u tërhoq?

Dhe kujt do t’i mbahet mend kjo?

Më 4 korrik, në ditëlindjen e kryeministrit, protesta mori sërish formën e satirës.

Në shesh u sollën torta me simbolika të ndryshme. U kënduan këngë. U artikulua sërish kërkesa e përditshme për dorëheqje. Aty u shfaq edhe një arkivol politik për Ramën, një simbolikë që u kritikua ashpër nga përfaqësues të mazhorancës.

Kontraditat 

Megjithatë, në javën e gjashtë, kontradiktat janë bërë më të dukshme.

Janë kundër dhunës, por një pjesë e tyre e thotë gjithnjë e më shpesh nën zë se thirrjet nuk po mjaftojnë. Në grupe të rinjsh dëgjon dilema që në fillim nuk artikuloheshin kaq hapur.

A po i vënë në gjumë thirrjet e përsëritura “Rama jep dorëheqjen”, “Ju erdhi fundi”, “Rama në burg, Berisha në burg”? A duhet ndryshuar taktikë? A po pret qeveria thjesht verën, pushimet, lodhjen? A do të shuhet gjithçka pa prodhuar asgjë?

Në pankarta është kujtuar edhe 21 janari, protesta e Partisë Socialiste kur ishte në opozitë, përplasjet, makinat e djegura, Tirana në flakë dhe katër qytetarët e vrarë.

Për disa protestues, kjo kujtesë ngre pyetjen kryesore të lëvizjes: si prodhohet ndryshimi në një vend ku pushteti nuk tërhiqet nga thirrjet?

Në javën e gjashtë, protesta nuk është më ajo turma e parë që thërriste me entuziazëm “Nesër më shumë”.

Është diçka më e lodhur.

Por ende aty.

The post Java e 6-të, si po ndryshon protesta, nga flamingot tek lodhja që nuk dorëzohet appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Kjo video tregon një protestuese që kërkon “islamizimin e shqiptarëve”

Verdikti: E pavërtetë

———————————————————————-

Një video që po qarkullon në rrjetet sociale shqipfolëse pretendohet se tregon një prej protestuesve që mban një fjalë në njërën prej protestave qytetare të ditëve të fundit ku kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama. Pamjet publikohen me tekstin që etiketon vajzën që po flet si “minoritare islamike” që “kërkon islamizimin e shqiptarëve.” 

Megjithatë, për të mbështetur këtë pretendim nuk sillet ndonjë provë, burim apo referencë.

Në videon 10-sekondëshe, një grua e re që mban një shami në kokë dëgjohet të thotë: “Përshëndetje Shqipni! Ndryshe nga të gjithë personat që dolën e janë të njohur në media unë jam vetëm një studente e Universitetit Politeknik.”

Në asnjë moment ajo nuk përmend islamizmin apo islamin.

Me anë të motorit të kërkimit pamor Google Lens, Faktoje gjeti se video e mësipërme tregon fjalimin e studentes Ajla Llagami në një prej ditëve të protestave masive që kanë ndodhur në Tiranë nga 31 maji 2026.

Faktoje gjeti një video më të gjatë, në të cilën dëgjohet fjalimi i plotë i Llagamit. As në videon e plotë, Llagami jo vetëm që nuk kërkon “islamizimin e shqiptarëve” siç pretendohet në postim, por i kërkon protestuesve të qëndrojnë, dhe e mbyll fjalën e saj duke thënë se “Shqipëria është e shqiptarëve.”

The post Asnjë kërkesë për islamizim pas protestueses me shami appeared first on Faktoje.al.

Pretendimi: Ky imazh tregon kryeministrin shqiptar Edi Rama duke folur për krijimin e Shkollës së Forcave Speciale që do të trajnohen nga Izraeli

Verdikti: E pavërtetë, Gjeneruar me AI

—————————————————————

Më 3 korrik, gjatë ceremonisë së hapjes së Shkollës Kombëtare të Fluturimit, kryeministri Edi Rama njoftoi planet për të hapur edhe Shkollën kombëtare të Forcave Speciale, “për të sjellë një nga ekselencat botërore të stërvitjes të trajnimit edukimit e certifikimit të forcave speciale nga Izraeli.”

Ky lajm qarkulloi në rrjete sociale, nganjëherë i shoqëruar edhe me një imazh që duket se tregon Ramën në podiumin e një skene ku janë ulur ushtarakë shqiptarë e izraelitë, zbukuruar me flamuj të të dyja vendeve. Imazhi ka tërhequr më shumë vëmendje pas protestave për  investimin e kompanisë së Jared Kushner në Sazan dhe Zvërnec dhe narrativave për shitjen e tokës shqiptare ndaj Izraelit.  

Megjithëse lajmi për një bashkëpunim për shkollën e forcave speciale është i vërtetë, imazhi që është përdorur për ta ilustruar rezulton i rremë. Ai është gjeneruar me anë të programeve kompjuterike të inteligjencës artificiale (AI).

Një tregues fillestar është emblema e gabuar e Republikës së Shqipërisë, e cila shfaqet në cepin e sipërm, majtas, së imazhit, si një shqiponjë e zezë kurorëzuar me një tjetër shqiponjë të zezë, identike, por më të vogël, mbi një sfond të kuq. Emblema e vërtetë është një shqiponjë e zezë, kurorëzuar me përkrenaren e Skënderbeut, mbi një sfond të kuq.

Stema e gjeneruar (majtas) dhe stema e vërtetë (djathtas)

Kjo konfirmohet nga prania e gjurmës SynthID, detektuar nga Gemini, agjenti AI i Google. 

Një zëdhënës i Google ka thënë për AFP se kur zbulohet një gjurmë SynthID, kjo do të thotë që “imazhi është gjeneruar ose modifikuar me AI.” SynthID, i lançuar nga laboratori DeepMind AI i Google në 2023, identifikon imazhet e gjeneruara me Google AI.

SynthID është projektuar për t’i mbijetuar modifikimeve të zakonshme të imazheve, si prerja, ndryshimet e ngjyrave, fotografimi i ekranit apo kompresimi i skedarëve, duke e bërë të mundur gjurmimin e origjinës së përmbajtjes së gjeneruar.

I njejti imazh, i përdorur si ilustrim, është etiketuar në mënyrë të duhur nga faqja rtvpresheva.com si i gjeneruar me inteligjencë artificiale.

The post E gjeneruar kjo tribunë e ushtarakëve izraelitë dhe shqiptarë appeared first on Faktoje.al.

• Protestat kundër projektit në Zvërnec nuk mbetën vetëm lajm i brendshëm shqiptar. Në vendet e Ballkanit Perëndimor, ato u lidhën me narrativa të ndryshme: koordinim të pretenduar rajonal, financim të huaj, teori gjeopolitike, mbështetje të pretenduar për Albin Kurtin dhe video të rreme që nuk ishin filmuar në Shqipëri.

Nga Jona Cenameri

Çfarë i lidh protestat studentore në Serbi me protestat kundër projektit në Zvërnec?

Sipas tabloidit serb Informer, “një rol të rëndësishëm luajti edhe  gazetarja e Faktoje, Jona Cenameri”.  Por,  si? 

Në fund të qershorit, media serbe publikoi një artikull ku pretendonte se pjesëmarrja e Cenamerit (e vetmja gazetare shqiptare e pranishme) në Novi Pazar Youth Summit, raportimet e saj për protestat në Tiranë dhe postimet  (në llogarine e saj private) në rrjetet sociale ishin prova se ajo kishte luajtur rol në lidhjen e protestuesve shqiptare të “Flamingo Revolution” me të ashtuquajturit “bllokues” në Serbi (term i përdorur nga qeveria dhe media pro-qeveritare për studentët që organizojnë bllokada në protestat antiqeveritare të 2 viteve të fundit). 

Kësaj narrative iu shtua një artikull i Cenamerit mbi “Revolucionin Flamingo” në Shqipëri tek “Faktoje”, aty ku ajo është gazetare, apo edhe raportimet mbi këtë çështje në rrjetet sociale   

Megjithatë pretendimet nuk shoqëroheshin me prova.

SafeJournalists Network reagoi për rastin, duke sqaruar se samiti ishte aktivitet rajonal i Youth Initiative for Human Rights Serbia për demokracinë, të drejtat e njeriut, lirinë e medias dhe bashkëpunimin rajonal. Sipas rrjetit, artikulli i Informer krijonte një narrativë të pabazuar duke lidhur në mënyrë spekulative pjesëmarrjen e gazetares në aktivitet, raportimin profesional dhe postimet publike.

Cenameri i ka hedhur poshtë pretendimet, duke sqaruar se ka marrë pjesë në samit si gazetare dhe folëse e ftuar, jo si organizatore protestash apo përfaqësuese e ndonjë lëvizjeje politike. 

Artikujt e publikuar për protestat tek Faktoje janë pjesë e punës së përditshme si gazetare prane kesaj organizate dhe kanë për qëllim raportimin e paanshëm dhe të bazuar në fakte mbi zhvillimet politike dhe shoqërore në Shqipëri. 

Raportimi mbi protestat në Tiranë përbën vetëm një pjesë të mbulimit të ngjarjeve aktuale në Shqipëri dhe mbi te gjitha kjo nuk nënkupton përfshirje apo mbështetje për palët e përfshira. 

Për pasojë “Faktoje” distancohet qartësisht nga çdo aludim, spekulim apo pretendim i pabazuar që synon të lidhë raportimet gazetareske të stafit të saj në emër të kësaj organizate, me organizimin, mbështetjen, koordinimin e aktiviteteve politike apo protestave, brenda ose jashtë Shqipërisë.  

Raportimet 

Rasti i Informer nuk ishte i vetmi. Monitorimi i raportimeve mediatike dhe postimeve në rrjetet sociale në vendet e Ballkanit Perëndimor tregon se protesta që nisi në Zvërnec u interpretua në mënyra të ndryshme pasi kaloi kufijtë e Shqipërisë. Në disa vende ajo u paraqit si pjesë e një rrjeti rajonal protestash të koordinuara, në të tjera u përdor për të ushqyer narrativa gjeopolitike apo debate të politikës së brendshme, ndërsa në disa raste u shoqërua me pretendime dhe video që më pas u verifikuan si të pavërteta nga organizata të pavarura të fact-checking-ut.

“Receta e bllokuesve” dhe rrjeti i financimit ndërkombëtar

Në Serbi, mediat Informer dhe Alo e paraqitën protestën shqiptare si pjesë të të njëjtit model me protestat studentore serbe. Në artikujt e tyre përdorej shprehja “blokaderski recept” (“receta e bllokuesve”), duke pretenduar se protestat në Tiranë po organizoheshin nga e njëjta infrastrukturë që, sipas tyre, kishte organizuar protestat në Serbi.

Një tjetër narrativë e përsëritur ishte ajo e financimit nga jashtë. Financimi shumëvjeçar i organizatave shqiptare mjedisore, si PPNEA dhe EcoAlbania, nga programe të BE-së, Bankës Botërore, CEPF apo donatorë ndërkombëtarë, u paraqit si provë e një operacioni politik të koordinuar, pa sjellë prova se këto fonde ishin përdorur për organizimin e protestave.

Protesta në Shqipëri u përdor edhe për të rikthyer në vëmendje debatin mbi projektin e Jared Kushner në Beograd. Artikujt argumentonin se protestuesit shqiptarë po përsërisnin të njëjtin model që, sipas tyre, kishte çuar në dështimin e projektit Trump Tower në Serbi, duke e kthyer protestën shqiptare në një argument të politikës së brendshme serbe.

Këtë narrativë e çoi më tej edhe kryeredaktori i Informer, Dragan J. Vučićević. Ai pretendoi se “në organizimin, përgatitjen dhe zhvillimin e demonstratave të dhunshme në Shqipëri marrin pjesë edhe disa nga Serbia”, duke shtuar se “shefat e tyre i lëvizin sipas nevojës”. Edhe për këtë pretendim nuk u paraqitën prova.

Nga krahasimet rajonale te teoritë gjeopolitike

Në Maqedoninë e Veriut, protesta shqiptare qarkulloi kryesisht përmes postimeve në rrjetet sociale, ku u përdor si krahasim për debatet e brendshme qytetare dhe mjedisore.

Në një postim pyetej pse shqiptarët po protestonin prej ditësh kundër dhënies së një ishulli familjes Trump, ndërsa maqedonasit nuk reagonin për liqenin e Treskës pranë Shkupit, që sipas autorit të postimit po i jepej biznesmenit Samir Mane. Në të njëjtën linjë, një tjetër postim i bënte thirrje qytetarëve të Maqedonisë së Veriut të protestonin “si në Shqipëri” kundër korrupsionit dhe krimit.

Në postime të tjera, protesta shqiptare u përdor si shembull mobilizimi qytetar. Një prej tyre shkruante se “Shqipëria është në flakë” dhe përgëzonte shqiptarët që kishin dalë në rrugë kundër projektit të lidhur me Jared Kushner dhe Ivanka Trump. Postimi pretendonte se protestuesit “dogjën shtëpinë e kryeministrit”. Në fakt, pamjet që shoqëronin këtë pretendim nuk lidheshin me protestat e fundit për Zvërnecin, por me shpërthimet me molotov gjatë protestave të mëparshme të PD përpara Kryeministrisë.

Krahas këtyre krahasimeve, qarkulluan edhe narrativa spekulative. Një portal mediatik e paraqiste investimin e Jared Kushner si një dilemë mes “bumit ekonomik” për turizmin shqiptar dhe një “operacioni strategjik gjeopolitik” për kontroll ushtarak dhe energjetik të Adriatikut. Në tekst pretendohej se Sazani, për shkak të pozicionit pranë Ngushticës së Otrantos, mund të shërbente si pikë kontrolli për trafikun detar, tregtar dhe energjetik drejt Evropës Qendrore.

Një postim e lidhte projektin me Gazën, duke ironizuar se familja Trump, pasi nuk mund të ndërtonte një resort luksoz atje, kishte gjetur rrugën drejt Sazanit në Shqipëri. Ndërsa në një analizë me tone konspirative, projekti lidhej me Jared Kushner, familjen Trump, George Soros, “deep state”, Izraelin dhe “familje të fuqishme” përtej Atlantikut, duke pretenduar se pas debatit për Sazanin fshiheshin pazare të mëdha ndërkombëtare dhe interesa të fshehta.

Asnjë prej këtyre pretendimeve nuk shoqërohej me prova për një operacion gjeopolitik, kontroll ushtarak apo komplot ndërkombëtar pas protestave në Shqipëri.

“Duam Albin Kurtin”

Në Kosovë, narrativa mori një tjetër drejtim. Edhe pse vëmendja kryesore e mediave ishte e përqendruar te procesi zgjedhor, në disa profile dhe portale online u shpërndanë video nga protesta në Tiranë me mbishkrimin: “Duam Albin Kurtin” – brohorasin protestuesit në Tiranë, ose “Shqipëria po e thërret, duam Albin Kurtin”.

Në fakt, protesta nuk po brohoriste emrin e kryeministrit në detyrë të Kosovës. Thirrja që dëgjohet në video është “Ju erdhi fundi”, e drejtuar ndaj klasës politike në Shqipëri. Për shkak të ngjashmërisë në tingëllim, ajo u paraqit në këto postime si mbështetje për Albin Kurtin.

Ky pretendim nuk u raportua nga media profesionale në Shqipëri apo Kosovë, por qarkulloi kryesisht në faqe jozyrtare dhe rrjete sociale.

Video nga Spanja si “Flamingo Revolution” në Shqipëri

Në Mal të Zi, dezinformimi kryesor që qarkulloi lidhej me një video që pretendohej se tregonte turmën e “Flamingo Revolution” në Shqipëri.

Postimet e shpërndara në rrjetet sociale e paraqisnin videon si pamje të mijëra qytetarëve shqiptarë që kishin dalë kundër projektit turistik të lidhur me Jared Kushner. Në përshkrime përdorej edhe thirrja “Izrael, largohu! Toka jonë nuk është në shitje”, duke e lidhur protestën me narrativa kundër investimit të huaj dhe me pretendime për shitjen e tokës shqiptare.

Në fakt, videoja nuk ishte nga Shqipëria. Raskrinkavanje.me verifikoi se pamjet tregonin festimet e tifozëve të klubit spanjoll Deportivo de La Coruña, pas rikthimit të ekipit në La Liga. 

Protesta shqiptare me pamje nga Spanja dhe Polonia

Në Kroaci, një tjetër përmbajtje e rreme qarkulloi me mbishkrimin “Albania, protest against Trump’s investment”. Videoja, e shpërndarë në Facebook përbëhej nga dy pamje: një turmë pranë një plazhi dhe një grumbullim masiv në një shesh qyteti.

Sipas përshkrimit që e shoqëronte, pamjet tregonin protestat në Shqipëri kundër investimit të lidhur me Trump dhe Kushner. Por verifikimi i Faktograf.hr tregoi se asnjëra nga videot nuk ishte nga Shqipëria.

Pamja e parë ishte regjistruar në Galicia, Spanjë, gjatë festimeve të tifozëve të Deportivo de La Coruña, ndërsa e dyta në Krakov të Polonisë, gjatë një grumbullimi të tifozëve të Wisła Kraków. 

Një protestë, disa narrativa 

Nga Serbia në Maqedoninë e Veriut, Kosovë, Mal të Zi dhe Kroaci, protestat kundër projektit në Zvërnec u shoqëruan me pretendime të ndryshme: nga akuzat për koordinim rajonal dhe financim të huaj, te teoritë gjeopolitike, nxitja për reagim qytetar, keqinterpretimi i thirrjeve në turmë dhe përdorimi i videove që nuk ishin filmuar në Shqipëri.

Lajmi që doli nga Shqipëria u përshtat në rajon sipas çështjeve dhe debateve të brendshme të secilit vend.

The post Narrativat që shoqëruan “Revolucionin Flamingo” në rajon appeared first on Faktoje.al.