Një shofer në Irlandë ishte vetëm pak sekonda larg një aksidenti të rëndë pasi u detyrua të shmangte një lopë.

Siç edhe shihet në pamjet që janë bërë virale, lopa u hodh papritur mbi barrierën qendrore dhe doli në korsinë e kundërt të autostradës pranë Rochfortbridge.

Ngjarja ndodhi të enjten, më 22 janar, duke shkaktuar panik te drejtuesit e automjeteve.

Shërbimet e emergjencës ndërhynë menjëherë dhe ndaluan përkohësisht qarkullimin në të dyja drejtimet.

Policia dhe ekipet ndihmëse u përpoqën të paralajmëronin shoferët dhe të mbanin nën kontroll situatën.

Të paktën dy lopë të mëdha u larguan nga autostrada pa raportime për të lënduar. /Telegrafi/

Të paktën 11 persona u vranë dhe disa të tjerë u plagosën kur persona të armatosur hapën zjarr ndaj vendasve që ishin mbledhur në një fushë futbolli në qytetin e Salamancës në Meksikën qendrore të dielën.

Dëshmitarët thanë se burra të armatosur mbërritën në stadium me disa automjete dhe qëlluan mbi ata që ishin mbledhur atje pa dallim, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.

Shumë familje kishin qëndruar për t'u shoqëruar pas një ndeshjeje midis klubeve lokale.

Të paktën një grua dhe një fëmijë ishin midis të vrarëve.

Motivi pas të shtënave nuk është ende i qartë.

Guanajuato, shteti në të cilin ndodhet Salamanca, regjistroi numrin më të lartë të vrasjeve në të gjithë Meksikën vitin e kaluar.

Fqinjët raportuan se dëgjuan të paktën 100 të shtëna ndërsa personat e armatosur hapën zjarr në fushën Cabañas në lagjen Loma de Flores.

Forcat lokale dhe federale të sigurisë po hetojnë tani të shtënat vdekjeprurëse. /Telegrafi/

Izraeli ka gjetur eshtrat e pengut të fundit të mbajtur në Gaza.

Kjo është bërë e ditur nga ushtria izraelite të hënën, duke përmbushur një kusht kyç të fazës fillestare të planit të presidentit të SHBA-së Donald Trump për t'i dhënë fund luftës në Gaza.

Eshtrat e oficerit të policisë Ran Gvili janë identifikuar dhe do të kthehen për rivarrim, tha ushtria në një deklaratë.

Izraeli ka thënë se do të rihapë pikën kufitare Rafah të Gazës me Egjiptin, porta kryesore e enklavës për në botë, sapo të kthehen eshtrat e Gvilit ose të përfundojë operacioni i kërkimit për trupin e tij.

Gvili ishte mbajtur në Gaza që kur u vra në Kibbutz Alumim gjatë sulmit të Hamasit në Izraelin jugor më 7 tetor 2023.

Hamasi dhe Izraeli ranë dakord për një armëpushim në tetor nën presionin e fuqive rajonale dhe Trump, i cili e quajti marrëveshjen një hap të parë drejt një "paqeje të fortë, të qëndrueshme dhe të përjetshme". /Telegrafi/

Ministri i Jashtëm i Bosnjë e Hercegovinës, Elmedin Konakoviq deklaroi se Turqia kohët e fundit është bërë një superfuqi në politikën globale.

Në konferencën e tij vjetore për mediat, Konakoviq vlerësoi rrugën dhe zhvillimet e politikës së jashtme të vendit të tij.

Ai e përshkroi marrëdhënien midis Turqisë dhe Bosnjë e Hercegovinës si "fantastike" dhe falënderoi presidentin Recep Tayyip Erdogan dhe ministrin e Jashtëm Hakan Fidan.

Duke iu referuar Takimit të Dytë të Ministrave të Jashtëm të Platformës së Paqes në Ballkan, të mbajtur në Stamboll nën kryesinë e ministrit Fidan, Konakoviq deklaroi: "Turqia është një superfuqi. Pas zhvillimeve në Siri dhe në rajon, Turqia ka dalë plotësisht në plan të parë në skenën ndërkombëtare dhe është bërë një nga partnerët më të rëndësishëm të SHBA-së".

"Organizimi i këtij eventi nga Fidan dhe vendimi i presidentit Erdogan për të na kushtuar kohë pavarësisht axhendës së tij të ngjeshur, duke iu drejtuar secilit vend një e nga një, tregon qartë rëndësinë që Turqia i jep Ballkanit Perëndimor. Turqia ka marrëdhënie të mira me të gjitha vendet dhe është ndërmjetës shumë efektiv në këto procese", tha Konakoviq.

Duke iu përgjigjur pyetjes së një gazetari, Konakoviq tha se këtë vit do të vendosin viza për shtetasit e një vendi, por që padyshim nuk do të jetë Turqia dhe se ai nuk e konsideron këtë realiste.

"Kjo nuk do të jetë Turqia. Nuk e shoh këtë si të mundur gjatë mandatit tim dhe kjo çështje nuk do të më prekë mua", shtoi ai.

Konakoviq theksoi gjithashtu se Turqia ka investuar më shumë në Bosnjë e Hercegovinë sesa në Serbi dhe se kjo ka forcuar marrëdhëniet midis dy vendeve. /AA/

Përshkallëzimi i radhës i tarifave duket se është shmangur për momentin, por tregtia midis SHBA-së dhe BE-së mbetet e paparashikueshme nën drejtimin e Donald Trump. DW tregon pikat e forta dhe të dobëta të të palëve.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, e sheh ekonominë e vendit të tij në disavantazh në tregjet ndërkombëtare dhe dëshiron të zvogëlojë deficitin tregtarpërmes tarifave.

Shtetet anëtare të Bashkimit Evropian (BE) së bashku përbëjnë partnerin më të madh tregtar të SHBA-së.

Pyetje dhe përgjigje më të rëndësishme rreth konflikteve tregtare dhe varësisë së ndërsjellë.

Sa e madhe është tregtia midis BE-së dhe SHBA-së?

BE-ja dhe SHBA-ja së bashku përbëjnë më shumë se 40 përqind të prodhimit ekonomik global dhe përfaqësojnë pothuajse një të tretën e tregtisë botërore.

Në vitin 2024, ato tregtuan mallra me vlerë më shumë se 975 miliardë dollarë amerikanë, ekuivalente me 867 miliardë euro. Duke përfshirë shërbimet, vëllimi total arrin në 1.68 trilion euro, sipas Këshillit Evropian.

A është bilanci tregtar i SHBA-së negativ?

Po, SHBA-ja blen dukshëm më shumë mallra nga BE-ja sesa i shesin BE-së.

Deficiti u rrit nga ekuivalenti i 156 miliardë eurove në vitin 2023 në 197 miliardë euro në vitin 2024.

Sipas Byrosë së Regjistrimit të SHBA-së, deficiti tregtar i SHBA-së në mallra me të gjithë botën është afërsisht 1 trilion euro.

BE-ja gjeneron suficite të konsiderueshme në sektorët e automobilave dhe farmaceutikës. SHBA-të regjistrojnë suficite vetëm në naftë, gaz dhe qymyr.

Po në lidhje me tregtinë e shërbimeve?

Për shkak të rëndësisë në rritje të gjigantëve të teknologjisë si Apple, Amazon, Microsoft, Meta dhe Google, SHBA-ja gjeneron një suficit të konsiderueshëm në tregtinë e shërbimeve.

Shërbimet financiare nga sektori i IT-së, ku të ardhurat nga licencimi luajnë një rol kyç, gjithashtu kontribuojnë në këtë suficit. Në përgjithësi, suficiti i SHBA-së në shërbime ishte ekuivalenti i 148 miliardë eurove në vitin 2024.

Nëse mallrat dhe shërbimet merren në konsideratë së bashku, deficiti zvogëlohet në afërsisht 50 miliardë euro.

Prandaj, marrëdhëniet tregtare midis SHBA-së dhe BE-së janë shumë më të balancuara nga sa i portretizon Presidenti i SHBA-së Trump.

Ku ka probleme SHBA-ja në tregti?

Duke pasur parasysh rëndësinë në rritje të shërbimeve digjitale, tarifat ose taksat në këtë fushë mund ta godasin SHBA-në aty ku dhemb. Kjo do të ishte e mundur përmes instrumentit të BE-së për Masat Kundër Zbatimit të Ligjit (ACI), të ashtuquajturit bazooka tregtare. Megjithatë, ai nuk është përdorur kurrë.

A i duhet SHBA-së, BE-ja, si treg shitjesh?

Po, veçanërisht kur bëhet fjalë për eksportet e energjisë. SHBA-ja ka teprica të mëdha në këtë fushë.

Për shembull, gazi natyror i lëngshëm (LNG): Që nga pushtimi rus i Ukrainës në vitin 2022, evropianët kanë blerë ndjeshëm më shumë LNG nga SHBA-ja. Në vitin 2025, kjo arriti në 81 miliardë metra kub.

Kërkesa e shpejtë nga Evropa ka çuar në më shumë se gjysmën e të gjitha eksporteve të LNG-së amerikane që tani shkojnë në BE. Prandaj, varësia e fortë e Evropës nga importet e energjisë amerikane ka dy anë.

Sepse çdo ndërprerje jo vetëm që do ta godiste rëndë BE-në, por edhe prodhuesit dhe furnizuesit e gazit LNG në SHBA. Ky sektor është ndër mbështetësit e Trump.

Po produktet bujqësore?

Merrni për shembull sojen: SHBA-ja është furnizuesi i dytë më i madh në botë i sojës - vetëm Brazili prodhon më shumë. Blerësit më të mëdhenj të sojës amerikane janë Kina dhe BE-ja.

Kundërtarifat evropiane me vlerë prej 93 miliardë euro që BE-ja ka diskutuar përfshinin gjithashtu detyrime shtesë mbi sojën. Kjo mund të ndikojë negativisht në shitjet e sojës amerikane dhe në bujqësinë amerikane. BE-ja nuk do të pësonte ndonjë disavantazh të menjëhershëm. Mund të importojë sojë shtesë nga Brazili.

A ka nevojë SHBA-ja për Evropën për të financuar borxhin e saj?

Po. SHBA-ja ka borxhin më të lartë kombëtar në botë. Sipas Departamentit të Thesarit të SHBA-së, borxhi i përgjithshëm kombëtar ishte 38.4 trilionë dollarë më 7 janar të këtij viti. 6.79 trilionë dollarë (17.7 përqind) financohen nga huadhënës të huaj.

Japonia ishte mbajtësja më e madhe e obligacioneve të thesarit të SHBA-së jashtë SHBA-së në nëntor 2025, me 1.2 trilionë dollarë. Kreditori i dytë më i madh i vetëm është Mbretëria e Bashkuar.

Nëse mblidhen pjesët e të gjithë kreditorëve evropianë, bëhet e qartë se Evropa mban pothuajse gjysmën e të gjithë borxhit të SHBA-së jashtë vendit.

A po e dobëson politika tarifore dollarin?

Po. Tarifat e Trumpit rrisin rrezikun e inflacionit në SHBA. Në të njëjtën kohë, mosmarrëveshja mbi tarifat, deficitin buxhetor dhe uljet e normave të interesit në SHBA po përkeqëson pasigurinë ekonomike dhe politike në mbarë botën.

Ekspertët parashikojnë se rënia e dollarit kundrejt euros vitin e kaluar do të vazhdojë në vitin 2026.

Ata presin që Rezerva Federale e SHBA-së të ulë më tej normat e interesit këtë vit. Rezerva Federale e SHBA-së e uli tashmë normën e interesit nga 4.25 në 3.75 përqind në vitin 2025.

Humbjet e monedhës amerikane janë një shpatë me dy tehe. Për SHBA-në, një dollar i dobët i bën eksportet më të lira dhe për këtë arsye më konkurruese. Nga ana tjetër, i bën importet më të shtrenjta, gjë që nxit inflacionin në vend.

Për BE-në, importet e lira të energjisë nga SHBA-ja ulin inflacionin dhe ulin kostot e energjisë për kompanitë. Anasjelltas, një dollar i dobët i bën eksportet e BE-së në SHBA më të shtrenjta. Kjo i bën kompanitë e BE-së më pak konkurruese. /DW/

E diela e fundit ishte dita më e keqe për anulimet e fluturimeve në SHBA që nga koha e COVID-19, sipas firmës së analizave të aviacionit Cirium.

Sipas mediave të huaja, përcjell Telegrafi, ajo thotë se mbi 17,000 fluturime janë anuluar gjithsej gjatë kësaj stuhie.

Fluturimet ndërkombëtare që mbërrijnë në SHBA janë goditur gjithashtu rëndë, me rreth një të tretën e fluturimeve të planifikuara nga jashtë shtetit të anuluara të dielën, sipas të dhënave të Cirium.

Aeroportet kryesore në të gjithë vendin raportuan ndërprerje të përhapura, duke përfshirë më shumë se 80% të fluturimeve të anuluara në LaGuardia, JFK, Newark dhe Filadelfia të Nju Jorkut, me Aeroportin Kombëtar Reagan të Uashingtonit që arriti në 90% të anulimeve.

Delta Air Lines tha gjatë natës se po rifillon fluturimet vetëm "atje ku është e sigurt ta bësh këtë".

Megjithatë, linja ajrore paralajmëroi se temperaturat e ulëta në Atlanta - ku është e vendosur - dhe stuhitë e vazhdueshme në të gjithë verilindjen mund të ndikojnë ende në fluturimet këtë mëngjes.

Ndryshe, një stuhi e rrezikshme dimërore ka përfshirë SHBA-në, duke lënë të paktën shtatë të vdekur dhe duke ndërprerë energjinë elektrike për qindra mijëra shtëpi.

Shkollat dhe rrugët në të gjithë vendin janë mbyllur dhe fluturimet janë anuluar, pasi kushtet "kërcënuese për jetën" shtrihen nga Teksasi në New England, sipas Shërbimit Kombëtar të Motit (NWS).

Deri pasditen e së dielës, më shumë se 800,000 familje kishin mbetur pa energji elektrike, sipas poweroutage.us, shkruan BBC, përcjell Telegrafi.

Bora e madhe, breshëri dhe “shiu i ngrirë”, i cili është një fenomen i rrezikshëm ku pikat e ftohta të shiut ngrijnë menjëherë në sipërfaqe, mund të zgjasin me ditë të tëra, dhe stuhia mund të prekë rreth 180 milionë amerikanë - më shumë se gjysmën e popullsisë.

Ekspertët e motit kanë paralajmëruar se një nga rreziqet më të mëdha të stuhisë është akulli, i cili ka potencialin të dëmtojë pemët, të rrëzojë linjat e energjisë dhe t'i bëjë rrugët të pasigurta.

Kanadezët janë goditur gjithashtu nga bora e madhe dhe qindra fluturime të anuluara. /Telegrafi

/

Rreth nëntëdhjetë persona u lënduan kur rrufeja ra pranë një tubimi në mbështetje të ish-presidentit të burgosur brazilian Jair Bolsonaro në kryeqytetin e Brazilit të dielën, thanë zyrtarët e zjarrfikësve.

Rrufeja ra ndërsa mijëra njerëz u mblodhën në shi për të kërkuar lirimin e udhëheqësit të ekstremit të djathtë nga burgu, ku ai po vuan një dënim me 27 vjet burg për rolin e tij në përpjekjen për të përmbysur humbjen e tij në zgjedhjet e vitit 2022.

Dhe shkreptimë dhe bubullimë e papritur i bëri turmat të nxitonin për t'u strehuar në Brasilia.

Zyrtarët e departamentit të zjarrfikësve thanë se 47 persona kishin nevojë për trajtim spitalor, me 11 që kishin nevojë për kujdes intensiv mjekësor. Ekipet e urgjencës trajtuan dhjetëra të tjerë në vendngjarje.

Tubimi u organizua nga kongresmeni Nikolas Ferreira, i cili bëri thirrje për "amnisti" për Bolsonaron dhe të tjerë të dënuar në lidhje me përpjekjen e dështuar për grusht shteti që pasoi humbjen e tij të ngushtë ndaj të majtës Luiz Inácio Lula da Silva. /Telegrafi/

Një grup i transportuesve të aeroplanëve të Shteteve të Bashkuara po shkon drejt Gjirit, ndërsa tensionet rriten me Iranin.

Ushtria amerikane organizoi për herë të fundit një grumbullim të madh trupash në Lindjen e Mesme në qershor - disa ditë para se të godiste tre centrale bërthamore iraniane gjatë luftës 12-ditore të Izraelit me Teheranin.

Dhe këtë muaj, presidenti i SHBA-së, Donald Trump, mbështeti protestuesit antiqeveritarë në Iran.

"Ndihma është duke ardhur", u tha ai atyre ndërsa qeveria mori masa të ashpra. Por javën e kaluar, ai e zbuti retorikën ushtarake.

Por, cilat asetet ushtarake amerikane po lëvizin në Gjirin? Dhe a po përgatiten SHBA-të të godasin përsëri Iranin?

Pse po lëvizin anijet luftarake të SHBA-së?

Trump tha të enjten se një "armadë" amerikane po shkon drejt rajonit të Gjirit, me Iranin në fokus.

Zyrtarët amerikanë bënë të ditur se një grup sulmues i transportuesve të aeroplanëve dhe asete të tjera do të mbërrijnë në Lindjen e Mesme në ditët në vijim.

"Po e vëzhgojmë Iranin. Kemi një forcë të madhe që shkon drejt Iranit", tha Trump, përcjell Telegrafi.

“Dhe ndoshta nuk do të na duhet ta përdorim. … Kemi shumë anije që shkojnë në atë drejtim. Për çdo rast, kemi një flotilje të madhe që shkon në atë drejtim dhe do të shohim se çfarë ndodh”, shtoi ai.

Sipas mediave të huaja, përcjell Telegrafi, aeroplanmbajtësja Abraham Lincoln ndryshoi rrugën e saj nga Deti i Kinës Jugore më shumë se një javë më parë drejt Lindjes së Mesme.

Grupi i saj i sulmit të transportuesve përfshin shkatërrues të klasit Arleigh Burke të pajisur me raketa Tomahawk të afta për të goditur objektiva thellë brenda Iranit.

Anijet ushtarake amerikane në rrugën e tyre drejt Lindjes së Mesme janë gjithashtu të pajisura me sistemin luftarak Aegis, i cili siguron mbrojtje ajrore dhe raketore kundër raketave balistike dhe lundrimi dhe kërcënimeve të tjera ajrore.

Kur Uashingtoni goditi vendet bërthamore të Iranit, forcat amerikane thuhet se lëshuan 30 raketa Tomahawk nga nëndetëset dhe kryen sulme me bombardues B-2.

Një zyrtar i paidentifikuar amerikan i tha agjencisë së lajmeve Reuters se sisteme shtesë të mbrojtjes ajrore po shqyrtoheshin për Lindjen e Mesme, të cilat mund të jenë kritike për t'u mbrojtur nga një sulm iranian ndaj bazave amerikane në rajon.

Sa e përhapur është prania ushtarake amerikane në Lindjen e Mesme?

SHBA-të kanë operuar baza ushtarake në Lindjen e Mesme për dekada dhe kanë 40,000 deri në 50,000 ushtarë të stacionuar atje.

Sipas Këshillit për Marrëdhënie me Jashtë, SHBA-të operojnë me një rrjet të gjerë vendesh ushtarake, të përhershme dhe të përkohshme, në të paktën 19 vende në rajon.

Nga këto, tetë janë baza të përhershme, të vendosura në Bahrein, Egjipt, Irak, Jordani, Kuvajt, Katar, Arabi Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe.

Vendosja e parë e ushtarëve amerikanë në Lindjen e Mesme ndodhi në korrik të vitit 1958, kur trupat luftarake u dërguan në Bejrut.

Në kulmin e saj, pothuajse 15,000 ushtarë të Marinës dhe Ushtrisë ishin në Liban.

Lëvizja detare amerikane drejt Iranit u urdhërua pavarësisht një Strategjie të re Kombëtare të Mbrojtjes që u publikua të premten.

Dokumenti hartohet çdo katër vjet nga Departamenti i Mbrojtjes, dhe plani i fundit i sigurisë përshkruan një tërheqje të forcave amerikane në pjesë të tjera të botës për t'i dhënë përparësi sigurisë në Hemisferën Perëndimore.

Si është përgjigjur Irani?

Ali Abdollahi Aliabadi, i cili kryeson koordinimin midis ushtrisë së Iranit dhe Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike, paralajmëroi të enjten se çdo sulm ushtarak ndaj Iranit do t'i shndërronte të gjitha bazat amerikane në rajon në "objektiva legjitime".

Ndërsa gjenerali Mohammad Pakpour, komandanti i Gardës Revolucionare, tha dy ditë më vonë se Irani është "më i gatshëm se kurrë, me gishtin në këmbëz".

Ai paralajmëroi Uashingtonin dhe Izraelin "të shmangin çdo llogaritje të gabuar".

Kujtojmë se këtë muaj, Uashingtoni kishte tërhequr disa personel nga bazat e tij në Lindjen e Mesme pasi Teherani kërcënoi t'i godiste ato nëse Uashingtoni do të niste sulme në territorin e tij.

Ndërkohë ministri i Jashtëm, Abbas Araghchi tha gjithashtu se Teherani do të "kundërpërgjigjej me gjithçka që ka" nëse sulmohej.

Zhvillimet e fundit vijnë pas protestave të fundit që filluan në Iran më 28 dhjetor, të shkaktuara nga rënia e monedhës së Iranit, rialit, dhe u intensifikuan gjatë dy javëve të ardhshme.

Të premten, Këshilli i të Drejtave të Njeriut i Kombeve të Bashkuara miratoi një rezolutë që dënoi Iranin për shtypjen vdekjeprurëse të protestave.

Ali Bahreini, i dërguari i Iranit në takimin në Gjenevë, përsëriti pretendimin e qeverisë së tij se 3,117 persona vdiqën gjatë trazirave, 2,427 prej të cilëve u vranë nga "terroristë" të armatosur dhe të financuar nga SHBA-të, Izraeli dhe aleatët e tyre.

Por Agjencia e Lajmeve të Aktivistëve të të Drejtave të Njeriut me seli në SHBA tha se ka konfirmuar të paktën 5,137 vdekje gjatë protestave dhe po heton 12,904 të tjera. /Telegrafi/

Kryetari i Bashkisë së Nju Jorkut, Zohran Mamdani, mund të ketë pasur një ditë të ngjeshur duke menaxhuar reagimin e qytetit ndaj stuhisë.

Megjithatë, ai nuk ishte shumë i zënë për të ndaluar dhe për të ndihmuar në nxjerrjen e një automjeti që kishte ngecur në borë në Brooklyn, përcjell Telegrafi.

Mamdani iu përgjigj një postimi në mediat sociale që tregonte një video të tij duke ndihmuar në nxjerrjen e një furgoni në Myrtle Avenue në Brooklyn të dielën.

Ai shihet gjithashtu duke e drejtuar atë për të dalë nga vendi ku ishte bllokuar.

"Siç e kam thënë, nuk ka detyrë shumë të madhe ose punë shumë të vogël. Jam i lumtur t'u jap një ndihmë dhe t'i ndihmoj banorët e Nju Jorkut. Qëndroni të sigurt!", shkroi kryetari i bashkisë.

Kujtojmë se qyteti i Nju Jorkut, sikurse disa pjesë të SHBA-së janë duke u përballur me një stuhi e rrezikshme dimërore.

Bëhet fjalë për një stuhi e cila supozohet se deri më tani ka lënë të paktën shtatë të vdekur dhe duke ndërprerë energjinë elektrike për qindra mijëra shtëpi.

Shkollat dhe rrugët në të gjithë vendin janë mbyllur dhe fluturimet janë anuluar, pasi kushtet "kërcënuese për jetën" shtrihen nga Teksasi në New England, sipas Shërbimit Kombëtar të Motit (NWS).

- YouTube www.youtube.com

Që nga pasditja e së dielës, më shumë se 800,000 familje kishin mbetur pa energji elektrike, sipas poweroutage.us.

Ndërkohë, më shumë se 11,000 fluturime u anuluan, raportoi FlightAware.

Bora e madhe, breshëri dhe “shiu i ngrirë”, i cili është një fenomen i rrezikshëm ku pikat e ftohta të shiut ngrijnë menjëherë në sipërfaqe, mund të zgjasin me ditë të tëra, dhe stuhia mund të prekë rreth 180 milionë amerikanë - më shumë se gjysmën e popullsisë. /Telegrafi/

Japonia dhe Kina janë përfshirë në një përplasje rreth përfshirjes së mundshme ushtarake të Tokios në rast të një konflikti për Tajvanin.

Pekini reagoi me zemërim këtë muaj pasi kryeministrja e re e Japonisë, Sanae Takaichi, theksoi se një sulm ndaj Tajvanit mund të shkaktojë vendosjen e forcave të vetëmbrojtjes së vendit të saj nëse konflikti përbën një kërcënim ekzistencial për Japoninë.

Duke këmbëngulur se Japonia mund të ushtrojë të drejtën e saj për vetëmbrojtje kolektive - ose t'i vijë në ndihmë një aleati - Takaichi tha se Tokio duhej të "parashikonte një skenar të rastit më të keq" në Ngushticën e Tajvanit, shkruan The Guardian, përcjell Telegrafi.

Nëse një emergjencë në Tajvan përfshinte "anije luftarake dhe përdorimin e forcës, atëherë kjo mund të përbënte një situatë që kërcënonte mbijetesën e [Japonisë], nga cilado anë ta shikoni", i tha ajo një komisioni parlamentar.

Siç kujton mediumi britanik, Pekini nuk e ka përjashtuar përdorimin e forcës për të aneksuar Tajvanin - një demokraci vetëqeverisëse që e konsideron si një provincë kineze - në atë që e quan "ribashkim".

Debati vjen menjëherë pasi Takaichi, një konservatore me pikëpamje agresive ndaj Kinës, u takua me udhëheqësin kinez Xi Jinping në samitin e Apec në Korenë e Jugut, ku ata u zotuan të ndërtojnë marrëdhënie "konstruktive dhe të qëndrueshme".

Të hënën, Takaichi - e cila muajin e kaluar u bë kryeministrja e parë femër e Japonisë - refuzoi të tërhiqej, por u tha deputetëve se do të tregonte kujdes kur i referohej situatave specifike që përfshijnë sigurinë.

Japonia ka kohë që përballet me pyetjen se si do t'i përgjigjej një konflikti midis Kinës dhe Tajvanit, i cili ndodhet vetëm 100 km nga ishulli i saj më perëndimor, Yonaguni, në Detin e Kinës Lindore.

Ndërsa kushtetuta e pasluftës e Japonisë e ndalon atë të përdorë forcën si mjet për zgjidhjen e mosmarrëveshjeve ndërkombëtare, një ligj i vitit 2015 - i miratuar kur mentori i Takaichi-t, Shinzo Abe, ishte kryeministër - i lejon asaj të ushtrojë vetëmbrojtje kolektive në situata të caktuara, edhe nëse nuk është nën sulm të drejtpërdrejtë.

Ky skenar ka shumë të ngjarë të përfshijë mbështetjen japoneze për veprimet ushtarake të udhëhequra nga SHBA-të në rajon.

E Lin Jian, një zëdhënës i ministrisë së jashtme kineze, tha se “Kina i kërkon fuqimisht Japonisë të reflektojë mbi fajësinë e saj historike në çështjen e Tajvanit... dhe të ndalojë së dërguari sinjale të gabuara forcave separatiste të pavarësisë së Tajvanit”. /Telegrafi/

India planifikon të ulë ndjeshëm tarifat për makinat e importuara nga Bashkimi Evropian, nga deri në 110% aktualisht në 40%, në kuadër të një marrëveshjeje të tregtisë së lirë me BE-në.

Sipas burimeve, ulja do të zbatohet fillimisht për një numër të kufizuar automjetesh me çmim mbi 15 mijë euro dhe me kalimin e kohës tarifat mund të zbresin deri në 10%.

Marrëveshja pritet të shpallet zyrtarisht të martën dhe është cilësuar si “marrëveshja e të gjitha marrëveshjeve”.

Automjetet elektrike do të përjashtohen nga lehtësimet për pesë vitet e para, për të mbrojtur prodhuesit vendas.

Ulja e tarifave pritet të favorizojë prodhues evropianë si Volkswagen, BMW dhe Mercedes-Benz.

Aktualisht, tregu indian dominohet nga Suzuki dhe markat vendase Mahindra dhe Tata. /Telegrafi/

Tajvani po monitoron ato që i quajti ndryshime "anormale" në udhëheqjen ushtarake të Kinës pasi gjenerali i saj më i lartë u vu nën hetim dhe nuk do ta ulë vigjilencën pasi niveli i kërcënimit mbetet i lartë, tha ministri i mbrojtjes të hënën.

Kina njoftoi të shtunën se Zhang Youxia, zëvendëskomandanti nën Presidentin Xi Jinping si nënkryetar i Komisionit Qendror Ushtarak, dhe një oficer tjetër i lartë, Liu Zhenli, ishin nën hetim për shkelje të dyshuara serioze të disiplinës dhe ligjit.

"Ne do të vazhdojmë të monitorojmë nga afër ndryshimet anormale midis niveleve të larta të partisë, qeverisë dhe udhëheqjes ushtarake të Kinës. Qëndrimi i ushtrisë bazohet në faktin se Kina nuk e ka braktisur kurrë përdorimin e forcës kundër Tajvanit", u tha gazetarëve në parlament Ministri i Mbrojtjes i Tajvanit, Wellington Koo, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.

Zhang është parë prej kohësh si aleati më i ngushtë ushtarak i Xi dhe është një nga të paktët oficerë të lartë kinezë me përvojë luftarake, pasi ka marrë pjesë në konfliktin kufitar të vitit 1979 me Vietnamin.

Kina, e cila e konsideron Tajvanin e qeverisur në mënyrë demokratike si territorin e vet, dërgon avionë luftarakë dhe anije luftarake në qiellin dhe ujërat përreth ishullit pothuajse çdo ditë, në atë që Taipei e sheh si një fushatë ngacmimi për të bindur qeverinë të pranojë pretendimet e sovranitetit të Pekinit.

Koo tha se ajo që po shqyrtonte ministria nuk është ndonjë "riorganizim i vetëm i lidershipit që do të ishte i mjaftueshëm për të nxjerrë përfundime".

Tajvani do të përdorë një sërë metodash të përbashkëta inteligjence, mbikëqyrjeje dhe zbulimi, si dhe ndarje inteligjence, për të "kuptuar" qëllimet e mundshme të Kinës, shtoi ai.

Kina nuk ka hequr dorë kurrë nga përdorimi i forcës për të vënë Tajvanin nën kontrollin e saj dhe mbajti raundin e saj të fundit të “lojërave të luftës” rreth ishullit në fund të muajit të kaluar.

Qeveria e Tajvanit thotë se vetëm populli i ishullit mund të vendosë për të ardhmen e tij. /Telegrafi/

Tre persona u gjetën të vdekur dhe dy të tjerë rezultojnë ende të pagjetur të hënën pas një zjarri në një fabrikë ushqimore pranë qytetit të Trikalës në Greqinë qendrore.

Sipas mediave të huaja, përcjell Telegrafi, një zyrtar ka thënë se 13 persona ishin në fabrikë kur shpërtheu zjarri dhe tetë prej tyre kishin arritur të dilnin nga objekti.

Zyrtari theksoi se shkaku i zjarrit, i cili shpërtheu në orët e para të mëngjesit, nuk ishte i qartë.

Mediat lokale raportuan se një shpërthim i madh u dëgjua para zjarrit.

Rreth 40 zjarrfikës dhe 13 kamionë janë vendosur në fabrikë, ka bërë të ditur një zyrtar i zjarrfikësve. /Telegrafi/

Një aeroplan privat që mbante tetë persona u rrëzua gjatë ngritjes nga Bangor, Maine - SHBA, të dielën në mbrëmje.

Shkalla e lëndimeve të tyre nuk dihet, tha një burim i informuar për incidentin për CNN.

Aeroplani është një aeroplan biznesi Bombardier Challenger 650.

Aeroporti tha në një deklaratë për CNN se ekipet e emergjencës iu përgjigjën një incidenti rreth orës 7:45 të mbrëmjes.

"Ekipet e ndihmës së parë janë ende në vendngjarje dhe pritet të punojnë aktivisht në vendngjarje për disa orë të tjera para se të jenë të disponueshme informacione shtesë", kanë thënë Qyteti i Bangor dhe Aeroporti Ndërkombëtar i Bangor në një deklaratë të dielën, duke shtuar se është krijuar një qendër operacionesh emergjente.

Aeroporti mbeti i mbyllur gjatë natës të dielën.

Rrëzimi vjen mes një stuhie masive bore që po kalon nëpër verilindje të vendit.

Temperaturat janë shumë nën zero në Maine, me borën që ka shkaktuar dukshmëri shumë të ulët. /Telegrafi/

Një stuhi e rrezikshme dimërore ka përfshirë SHBA-në, duke lënë të paktën shtatë të vdekur dhe duke ndërprerë energjinë elektrike për qindra mijëra shtëpi.

Shkollat dhe rrugët në të gjithë vendin janë mbyllur dhe fluturimet janë anuluar, pasi kushtet "kërcënuese për jetën" shtrihen nga Teksasi në New England, sipas Shërbimit Kombëtar të Motit (NWS).

Të paktën dy persona vdiqën nga hipotermia në Luiziana, dhe vdekje të tjera të lidhura me stuhinë janë raportuar në Teksas, Tenesi dhe Kansas.

Që nga pasditja e së dielës, më shumë se 800,000 familje kishin mbetur pa energji elektrike, sipas poweroutage.us, shkruan BBC, përcjell Telegrafi.

Ndërkohë, më shumë se 11,000 fluturime u anuluan, raportoi FlightAware.

Bora e madhe, breshëri dhe “shiu i ngrirë”, i cili është një fenomen i rrezikshëm ku pikat e ftohta të shiut ngrijnë menjëherë në sipërfaqe, mund të zgjasin me ditë të tëra, dhe stuhia mund të prekë rreth 180 milionë amerikanë - më shumë se gjysmën e popullsisë.

- YouTube www.youtube.com

"Bora dhe akulli do të shkrihen shumë, shumë ngadalë dhe nuk do të zhduken së shpejti, dhe kjo do të pengojë çdo përpjekje për rimëkëmbje", ka thënë Allison Santorelli, një meteorologe në Shërbimin Kombëtar të Motit, për CBS News.

Departamenti i Shëndetësisë i Luizianës konfirmoi të dielën se dy burra kishin vdekur nga hipotermia.

Edhe kryebashkiaku i Austin, Teksas, tha se kishte pasur një vdekje "të lidhur me ekspozimin".

Ndërsa zyrtarët në Kansas thanë se një grua, trupi i së cilës u gjet të dielën pasdite i mbuluar me borë, "mund të ketë vdekur nga hipotermia".

Vdekje të tre personave të lidhura me motin janë raportuar edhe në Tenesi.

- YouTube www.youtube.com

Ndërkohë, kryebashkiaku i qytetit të Nju Jorkut, Zohran Mamdani, shkroi në një postim në X se të paktën pesë persona në qytet kishin vdekur të shtunën, por shtoi se shkaku i vdekjes së tyre ende nuk është përcaktuar.

Guvernatorja e shtetit të Nju Jorkut, Kathy Hochul, i paralajmëroi banorët të qëndrojnë brenda dhe jashtë rrugëve.

"Ky është sigurisht moti më i ftohtë që kemi parë, stuhia më e ftohtë dimërore që kemi parë në vite", tha ajo të dielën.

"Një lloj rrethimi arktik ka pushtuar shtetin tonë dhe shumë shtete të tjera në të gjithë vendin".

- YouTube www.youtube.com

Hochul tha se kushtet "brutale" pritej të sillnin periudhën më të gjatë të të ftohtit dhe reshjet më të larta të borës në vite.

E guvernatori i Kentucky-t, Andy Beshear, theksoi të dielën se shteti po shihte më shumë akull dhe më pak borë sesa ishte parashikuar fillimisht.

Ekspertët e motit kanë paralajmëruar se një nga rreziqet më të mëdha të stuhisë është akulli, i cili ka potencialin të dëmtojë pemët, të rrëzojë linjat e energjisë dhe t'i bëjë rrugët të pasigurta.

Kanadezët janë goditur gjithashtu nga bora e madhe dhe qindra fluturime të anuluara. /Telegrafi/

Çmimi i arit është rritur mbi 5,000 dollarë për ons (28 gramë) për herë të parë, duke vazhduar një rritje historike që pa metalin e çmuar të rritej me më shumë se 60% në vitin 2025.

Sipas mediave të huaja, përcjell Telegrafi, kjo vjen ndërsa tensionet midis SHBA-së dhe NATO-s për Grenlandën kanë shtuar shqetësimet në rritje në lidhje me pasigurinë financiare dhe gjeopolitike.

Politikat tregtare të presidentit të SHBA-së Donald Trump kanë shqetësuar gjithashtu tregjet.

Të shtunën ai kërcënoi të vendoste një tarifë 100% për Kanadanë nëse ajo arrin një marrëveshje tregtare me Kinën.

Ari dhe metalet e tjera të çmuara shihen si të ashtuquajturat asete të sigurta që investitorët blejnë në kohë pasigurie.

Të premten, argjendi kaloi 100 dollarë për ons për herë të parë, duke u bazuar në rritjen e tij pothuajse 150% vitin e kaluar.

Kërkesa për metale të çmuara është nxitur gjithashtu nga një sërë faktorësh të tjerë, duke përfshirë inflacionin më të lartë se zakonisht, dollarin e dobët amerikan, blerjet nga bankat qendrore në të gjithë botën dhe ndërsa Rezerva Federale e SHBA-së pritet të ulë përsëri normat e interesit këtë vit.

Luftërat në Ukrainë dhe Gaza, si dhe kapja e presidentit venezuelan Nicolás Maduro nga Uashingtoni, kanë ndihmuar gjithashtu në rritjen e çmimit të arit. /Telegrafi/

Përdorimi total nga burimet e rinovueshme në të gjithë BE-në ka arritur pothuajse 50%, i nxitur nga energjia hidrike dhe, gjithnjë e më shumë, nga energjia diellore.

Austria kryeson BE-në për përdorimin e energjisë elektrike të rinovueshme, me pjesën më të lartë të energjisë që vjen nga burimet e gjelbra.

Sipas Eurostat, vendi u rendit i pari me një normë përdorimi të energjisë elektrike të gjelbër prej gati 90%, e rritur nga 16 hidrocentralet e saj.

Suedia vjen e dyta me 88%, e mundësuar kryesisht nga era dhe uji, ndërsa një vend tjetër nordik, Danimarka, vjen e treta me 80%, falë rrjetit të saj të gjerë të parqeve me erë në tokë dhe në det të hapur, shkruan Euronews, përcjell Telegrafi.

Norma dukshëm mbi 50% u regjistruan gjithashtu në Portugali (66%), Spanjë (60%) dhe Kroaci (58%), ndërsa Italia dhe Franca u renditën në gjysmën e poshtme, përkatësisht të 18-të dhe të 21-të në BE.

Përqindjet më të ulëta të përdorimit të energjisë elektrike të gjelbër u gjetën në Maltë (11%), Republikën Çeke (18%), Luksemburg (20.5%), Hungari dhe Qipro (24%).

Këto shifra mbulojnë të gjithë energjinë elektrike që vjen nga burime të rinovueshme, përfshirë atë të importuar nga jashtë.

Ndërkohë, bëhet e ditur se përdorimi i energjisë elektrike të gjelbër në të gjithë Bashkimin Evropian është rritur ndjeshëm gjatë dy dekadave të fundit.

Në vitin 2004, ajo përbënte vetëm 16% të konsumit total të energjisë elektrike. Rreth 10 vjet më vonë, kjo shifër u rrit në gati 29%, dhe sot qëndron në 47.5%.

A do ta kalojë energjia diellore, energjinë hidro - si burimi kryesor i energjisë elektrike të gjelbër?

Energjia e erës aktualisht përbën pjesën më të madhe të burimeve të rinovueshme të përdorura për të prodhuar energji elektrike, me 38% të totalit, e ndjekur nga energjia hidro me 26%.

Megjithatë, rritja më e shpejtë është energjia diellore, e cila shkoi nga vetëm 1% në vitin 2008 në mbi 23% në vitin 2024, me 304 TWh.

Eksperti i energjisë në Bruegel, Ben McWilliams, i tha ‘Europe in Motion’ se "është pothuajse e sigurt që energjia diellore do të kalojë energjinë hidro në vitet e ardhshme".

"Zhvilluesit vazhdojnë të ndërtojnë centrale diellore me një ritëm rekord, ndërsa vendosja e energjisë hidrike nuk rritet", tha ai, duke shtuar se sa më shumë panele diellore të instalojë Evropa, aq më mirë për sigurinë energjetike.

"Çdo panel i ri diellor zvogëlon varësinë nga nafta, gazi dhe qymyri, dhe këto varësi janë kërcënimet e vërteta për sigurinë energjetike evropiane", theksoi McWilliams.

Mbështetja e BE-së nga energjia diellore në Kinë nuk është një problem afatgjatë

Edhe pse shumica dërrmuese e paneleve diellore të instaluara në BE prodhohen në Kinë, McWilliams përjashtoi idenë se kjo e bën Evropën më të brishtë mes tensioneve gjeopolitike.

"Panelet diellore janë një stok jo një rrjedhë; pasi BE të ketë instaluar një panel nga Kina, ai është aty përgjithmonë", tha ai. "Nëse - për çfarëdo arsye - importet e paneleve diellore nga Kina ndalen, kjo thjesht do të ngadalësonte ndërtimin e paneleve të reja diellore dhe furnizimi do të rritej diku tjetër (përfshirë brenda vendit) gjatë një periudhe dy-tre vjeçare".

Sipas Solar Power Europe, aktualisht ka 166 kompani në BE aktive në zinxhirin fotovoltaik, ose të energjisë së dritës.

Shumica dërrmuese e tyre janë në Gjermani, megjithëse kapaciteti më i madh i energjisë diellore për frymë prodhohet në Holandë, me rreth 1,044 W në vit. /Telegrafi/

Të paktën dy persona kanë vdekur ndërsa një stuhi masive dimërore përfshiu pjesën më të madhe të vendit këtë fundjavë, duke shkaktuar rënie të temperaturave dhe kushte të rrezikshme udhëtimi.

Departamenti i Shëndetësisë i Luizianës (LDH) tha se dy burra vdiqën për shkak të hipotermisë, me vdekjet e tyre që u konfirmuan si të lidhura me stuhinë.

Ndërkohë, kryetari i bashkisë së qytetit të Nju Jorkut, Zohran Mamdani, raportoi gjithashtu pesë vdekje në New York City të shtunën mes motit të dimrit, megjithëse tha se ishte shumë herët për të konfirmuar shkakun e vdekjes së tyre.

- YouTube www.youtube.com

Kushtet e motit thuhet se sollën “shi të ngrirë” dhe borë të madhe në disa pjesë, duke shkaktuar ndërprerje të përhapura të energjisë elektrike, anulime fluturimesh dhe udhëtime të rrezikshme, ndërsa parashikuesit paralajmëruan se i ftohti i rrezikshëm do të vazhdonte pasi të mbaronin reshjet.

Shërbimi Kombëtar i Motit (NWS) paralajmëroi se bora, breshëri dhe shiu i ngrirë do të vazhdonin deri të hënën në pjesë të mëdha të vendit.

E meteorologia e NWS, Allison Santorelli, i tha Associated Press se stuhia ishte "kaq e përhapur", duke prekur zona të shumta, duke përshkruar një hapësirë prej afërsisht 2,000 miljesh.

Të dielën në mëngjes, rreth 213 milionë njerëz ishin nën një formë alarmi për motin e dimrit, me ndërprerje të energjisë që tejkalonin 870,000 klientë dhe që po rritej.

Përveç kësaj, më shumë se 10,000 fluturime u anuluan të dielën dhe 8,000 të tjera u vonuan, duke ndikuar në qendrat kryesore në Filadelfia, Uashington, Raleigh-Durham, Nju Jork dhe Nju Xhersi, sipas të dhënave të FlightAware të cituara nga AP. /Telegrafi/

Një grup kryesor venezuelian për të drejtat e njeriut thotë se të paktën 80 të burgosur politikë janë liruar nën presionin e SHBA-së.

Alfredo Romero, kreu i Foro Penal, tha se grupi i tij po verifikonte identitetin e atyre që u liruan nga burgjet në të gjithë vendin të shtunën - dhe ka të ngjarë të ketë lirime të tjera.

Ky është grupi i fundit i të ndaluarve të liruar që kur SHBA-të arrestuan presidentin venezuelian Nicolás Maduro në një bastisje dhe e çuan atë në New York për t'u gjykuar për akuzat e trafikimit të drogës në fillim të këtij muaji.

Të premten, presidentja e përkohshme e Venezuelës, Delcy Rodriguez, bëri të ditur se më shumë se 600 të burgosur ishin liruar - por Foro Penal thotë se kjo shifër është fryrë.

Romero njoftoi lirimet në mediat sociale.

Ai gjithashtu postoi një imazh të kolegut të Foro Penal, Kennedy Tejeda, i cili tha se ishte mbajtur në burgun Tocorón, në perëndim të kryeqytetit Karakas që nga gushti i vitit 2024.

Në një postim në X, avokati i Foro Penal, Gonzalo Himiob, tha se numri i lirimeve mund të rritet mbi 80 "ndërsa vazhdojmë me verifikimin".

Më parë, Foro Penal tha se shumë prej atyre që u liruan javët e fundit nuk u janë hequr akuzat kundër tyre.

Kjo i ka lënë ata në një situatë të pasigurt ligjore dhe atyre u është ndaluar të flasin publikisht, tha grupi.

Para zhvillimeve të kësaj fundjave, grupi kishte konfirmuar lirimin e vetëm 156 të burgosurve politikë që nga 8 janari.

Disa figura të opozitës vendase dhe të paktën pesë shtetas spanjollë janë midis atyre që janë konfirmuar të liruar deri më tani.

Veçmas, Rodriguez bëri të ditur se do të kishte një telefonatë të hënën me Komisionerin e Lartë të Kombeve të Bashkuara për të Drejtat e Njeriut, Volker Turk, për t'i kërkuar OKB-së të verifikojë listat e të liruarve deri më tani.

Grupet dhe aktivistët e të drejtave të njeriut e kanë akuzuar prej kohësh qeverinë për përdorimin e ndalimeve për të heshtur kritikët.

Qeveria venezueliane ka mohuar mbajtjen e të burgosurve politikë, duke këmbëngulur se ata u arrestuan për aktivitet kriminal.

Shumë u ndaluan pas zgjedhjeve presidenciale të vitit 2024, kur Maduro shpalli fitoren pavarësisht kundërshtarëve dhe shumë vendeve që kundërshtuan rezultatet. /Telegrafi/

Pesë persona thuhet se janë plagosur nga të shtënat me armë zjarri në një apartament në Berlin-Tiergarten, dy prej të cilëve në gjendje kritike.

Sipas mediave gjermane, përcjell Telegrafi, të shtënat erdhën si pasojë e një grindjeje.

Siç bëhet e ditur, të shtënat u qëlluan rreth orës 5 të pasdites në një apartament në katin e pestë të një ndërtese në Wichmannstrasse, përballë hotelit InterContinental në lagjen Tiergarten.

Policia mori disa thirrje emergjente atë mbrëmje, përfshirë disa nga personat e përfshirë.

"Në këtë kohë, nuk ka absolutisht asnjë rrezik për publikun", ka thënë policia.

Mbetet e paqartë nëse të gjithë të arrestuarit ishin midis të plagosurve apo nëse kishte ndonjë të dyshuar tjetër të përfshirë.

Gjithashtu nuk kishte informacione fillestare nëse dikush tjetër po kërkohej.

Zona përreth vendit të krimit është rrethuar.

Vitin e kaluar pati një seri të shtënash me armë në Berlin . Si rezultat, policia e Berlinit krijoi një njësi speciale hetimore. Që atëherë, ajo ka kryer bastisje të gjera në bare, apartamente dhe vende të njohura takimi për kriminelët kundër bandave të dhunshme.

Nëse ky incident i veçantë lidhet me këto grupe është ende e paqartë. /Telegrafi/