❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

KOPENHAGË – Nielsen: Nuk do tĂ« lejojmĂ« tĂ« ushtrohet presion ndaj GroenlandĂ«s

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

KOPENHAGË, 19 janar /ATSH/- Nuk do tĂ« lejojmĂ« qĂ« tĂ« ushtrohet presion ndaj GroenlandĂ«s, tha sot kryeministri Jens-Frederik Nielsen, nĂ« njĂ« mesazh sfidues nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« kĂ«rcĂ«nimeve tĂ« presidentit Donald Trump pĂ«r vendosjen e tarifave ndaj vendeve qĂ« po stacionojnĂ« trupa nĂ« ishullin Arktik, sipas “Newsweek”.

“Demonstratat nĂ« GroenlandĂ« dhe nĂ« DanimarkĂ« kanĂ« treguar njĂ« marrĂ«dhĂ«nie tĂ« fortĂ« dhe dinjitoze. ShumĂ« njerĂ«z kanĂ« shprehur nĂ« mĂ«nyrĂ« paqĂ«sore dashurinĂ« pĂ«r vendin tonĂ« dhe respektin pĂ«r demokracinĂ« tonĂ«â€, tha ai nĂ« njĂ« postim nĂ« “Facebook”.

Nielsen mirĂ«priti mbĂ«shtetjen e unionit ndĂ«rkombĂ«tar qĂ« kundĂ«rshton lĂ«vizjen e Trump pĂ«r tĂ« blerĂ« ishullin si njĂ« “njohje tĂ« qartĂ« se Groenlanda Ă«shtĂ« njĂ« shoqĂ«ri demokratike me tĂ« drejtĂ«n pĂ«r tĂ« marrĂ« vendimet e veta”.

“NĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n kohĂ«, kemi marrĂ« mbĂ«shtetje nga vende tĂ« tjera dhe udhĂ«heqĂ«s shtetĂ«rorĂ«. Jo si njĂ« ndĂ«rhyrje, por si njĂ« njohje e qartĂ« se Groenlanda Ă«shtĂ« njĂ« shoqĂ«ri demokratike me tĂ« drejtĂ«n pĂ«r tĂ« marrĂ« vendimet e veta”, shtoi ai.

“Njoftimet e fundit tĂ« SHBA-sĂ«, pĂ«rfshirĂ« kĂ«rcĂ«nimet pĂ«r vendosjen e tarifave, nuk i kanĂ« ndryshuar prioritetet tona.  Ne nuk do tĂ« lejojmĂ« qĂ« tĂ« na bĂ«het presion. Jemi tĂ« vendosur tĂ« ecim pĂ«rpara me dialog tĂ« ndershĂ«m, respekt tĂ« ndĂ«rsjellĂ« dhe respekt pĂ«r tĂ« drejtat ndĂ«rkombĂ«tare tĂ« njeriut”, tha ai.

Ministrja e Jashtme Vivian Motzfeldt, së bashku me Ministrin danez të Mbrojtjes, u takuan sot me sekretarin e përgjithshëm të NATO-s Mark Rutte në Bruksel për të diskutuar tensionet mbi Groenlandën.

Nielsen mori pjesĂ« nĂ« njĂ« protestĂ« – kundĂ«r kĂ«rkesĂ«s sĂ« presidentit tĂ« SHBA-sĂ« Donald Trump pĂ«r tĂ« marrĂ« kontrollin e ishullit Arktik – pĂ«rpara konsullatĂ«s amerikane nĂ« kryeqytetin e GroenlandĂ«s, Nuuk, nĂ« fundjavĂ«.

Si Groenlanda ashtu edhe Danimarka kanë thënë vazhdimisht se ishulli nuk është në shitje. //a.i/

 

The post KOPENHAGË – Nielsen: Nuk do tĂ« lejojmĂ« tĂ« ushtrohet presion ndaj GroenlandĂ«s appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

BUDAPEST – Hungaria: E ardhmja e GroenlandĂ«s nuk Ă«shtĂ« çështje e BE-sĂ«

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

BUDAPEST, 19 janar /ATSH/- E ardhmja e GroenlandĂ«s nuk Ă«shtĂ« njĂ« çështje e Bashkimit Evropian, tha sot ministri i JashtĂ«m hungarez, Peter Szijjarto duke sinjalizuar se Hungaria nuk do tĂ« mbĂ«shteste njĂ« deklaratĂ« tĂ« pĂ«rbashkĂ«t tĂ« BE-sĂ« kundĂ«r presidentit tĂ« SHBA-sĂ«, Donald Trump, sipas “Sky News”.

“Ne e konsiderojmĂ« kĂ«tĂ« si njĂ« çështje dypalĂ«she qĂ« mund tĂ« zgjidhet nĂ«pĂ«rmjet bisedimeve midis dy palĂ«ve. Nuk mendoj se Ă«shtĂ« njĂ« çështje e BE-sĂ«â€, tha Szijjarto.

Presidenti amerikan, Donald Trump ka kërkuar që SHBA-ja të marrë kontrollin e Groenlandës, e cila i përket Danimarkës, duke thënë se ishulli Arktik është i nevojshëm për arsye sigurie.

Hungaria është një nga zërat më euroskeptikë të bllokut dhe qeveria e saj, shpesh ka bllokuar dhe vënë veton ndaj vendimeve të BE-së.

Hungaria, nën drejtimin e kryeministrit, Viktor Orbån është pozicionuar në mënyrë aktive me administratën Trump. //a.i/

 

The post BUDAPEST – Hungaria: E ardhmja e GroenlandĂ«s nuk Ă«shtĂ« çështje e BE-sĂ« appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

TEL AVIV – Netanyahu: Izraeli do t’i pĂ«rgjigjet fuqishĂ«m çdo sulmi tĂ« Iranit

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TEL AVIV, 19 janar /ATSH-DPA/- Izraeli do t’i pĂ«rgjigjet fuqishĂ«m çdo sulmi tĂ« Iranit, paralajmĂ«roi sot kryeministri izraelit, Benjamin Netanyahu gjatĂ« njĂ« fjalimi para parlamentit.

“NĂ«se Irani bĂ«n njĂ« gabim dhe na sulmon, ne do tĂ« veprojmĂ« me forcĂ«n qĂ« Irani nuk e ka njohur ende”, tha Netanyahu.

“Po i ndjekim me shumĂ« vĂ«mendje, ngjarjet nĂ« Iran. Jemi tĂ« gjithĂ« thellĂ«sisht tĂ« impresionuar nga lufta heroike e qytetarĂ«ve tĂ« Iranit pĂ«r liri, prosperitet dhe drejtĂ«si”, shtoi ai.

“Brutaliteti i ushtruar nga udhĂ«heqĂ«sit nĂ« Teheran ndaj qytetarĂ«ve tĂ« vendit zbulon thelbin e kĂ«tij regjimi mizor”, tha Netanyahu duke iu referuar numrit tĂ« madh tĂ« protestuesve tĂ« vrarĂ« nĂ« Iran.

“Askush nuk mund tĂ« parashikojĂ« se çfarĂ« do tĂ« ndodhĂ« nĂ« Iran, por çfarĂ«do qĂ« tĂ« ndodhĂ« – Irani nuk do tĂ« kthehet nĂ« atĂ« qĂ« ishte”, tha ai.

Frika për një përshkallëzim ushtarak në rajon është rritur pas kërcënimeve të presidentit të SHBA-së, Donald Trump për ndërhyrje ushtarake në Iran.

Trump ka mbështetur ndryshimin e qeverisë dhe presidenti iranian, Masoud Pezeshkian deklaroi se çdo akt agresioni kundër Khamenei do të ishte i barabartë me luftë kundër kombit iranian.

Izraeli dhe Irani zhvilluan një luftë 12-ditore në qershor të vitit të kaluar. //a.i/.

The post TEL AVIV – Netanyahu: Izraeli do t’i pĂ«rgjigjet fuqishĂ«m çdo sulmi tĂ« Iranit appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

BULLGARI – Presidenti Radev jep dorĂ«heqjen pas nĂ«ntĂ« vitesh nĂ« detyrĂ«

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

SOFJE, 19 janar /ATSH-AFP/- Presidenti i Bullgarisë njoftoi sot se do të jepte dorëheqjen para zgjedhjeve të parakohshme, duke thelluar trazirat politike që kanë përfshirë vendin anëtar të BE-së dhe NATO-s.

Vendi ballkanik, i cili prezantoi euron më 1 janar, u zhyt në trazira të reja politike pasi një seri protestash të gjera kundër korrupsionit rrëzuan nga detyra qeverinë e udhëhequr nga konservatorët, në mesin e dhjetorit.

Rumen Radev, njĂ« kritik i zĂ«shĂ«m i qeverisĂ« qĂ« mbĂ«shteti protestat, njoftoi javĂ«n e kaluar se njĂ« votim i parakohshĂ«m – zgjedhjet e teta tĂ« vendit nĂ« pesĂ« vjet – do tĂ« mbaheshin pasi partitĂ« nuk arritĂ«n tĂ« formonin njĂ« qeveri tĂ« re.

“Sot, po ju drejtohem pĂ«r herĂ« tĂ« fundit si president i BullgarisĂ«,” tha Radev gjatĂ« njĂ« fjalimi televiziv, duke shtuar se do tĂ« jepte dorĂ«heqjen nesĂ«r nga posti i tij.

Radev, 62 vjeç, tha se ishte i etur tĂ« merrte pĂ«rsipĂ«r “betejĂ«n pĂ«r tĂ« ardhmen” e BullgarisĂ« sĂ« bashku me – tĂ« frymĂ«zuarit dhe tĂ« palĂ«kundurit.

Ai tha se modeli i dëmshëm i qeverisjes ishte fajtor për varfërinë, protestat dhe mosbesimin ndaj institucioneve në vend.

Spekulimet kanĂ« qenĂ« tĂ« shumta se Radev mund tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« zgjedhje, pasi ai ka thĂ«nĂ« se dĂ«shiron tĂ« “bashkojĂ« tĂ« gjithĂ«â€ nĂ« luftĂ«n kundĂ«r korrupsionit.

Dorëheqja e tij shënon herën e parë që një kryetar shteti jep dorëheqjen që nga fundi i komunizmit.

Zëvendësja e Radev, Iliana Iotova, 61 vjeç, dhe ish-gazetare dhe ligjvënëse nga Partia Socialiste, pritet të shërbejë si presidente e përkohshme.

Zgjedhjet do të mbahen në fund të marsit ose prill, por ende nuk është caktuar një datë.

ËshtĂ« detyrĂ« e presidentit tĂ« emĂ«rojĂ« njĂ« kryeministĂ«r tĂ« pĂ«rkohshĂ«m nga njĂ« listĂ« zyrtarĂ«sh tĂ« lartĂ« shtetĂ«rorĂ« dhe tĂ« caktojĂ« njĂ« datĂ« pĂ«r votimin.

Mandati i Radev ishte planifikuar të përfundonte në fillim të vitit të ardhshëm, me zgjedhjet presidenciale që pritej të mbaheshin para asaj kohe.

– Ish-pilot luftarak –

Një ish-pilot dhe komandant i forcave ajrore bullgare, Radev, i cili u mbështet nga socialistët e opozitës pro-ruse, u zgjodh president për herë të parë në vitin 2016.

Gjatë protestave masive kundër korrupsionit në vitin 2020, ai shprehu mbështetje të fortë për demonstruesit.

Në vitin 2021, Radev siguroi një mandat të dytë 5-vjeçar, duke fituar pothuajse 67% të votave në raundin e dytë.

Shpesh në kundërshtim me qeverinë, ai ka shprehur kundërshtimin ndaj dërgimit të ndihmës ushtarake në Ukrainën e shkatërruar nga lufta.

NĂ« njĂ« intervistĂ« pĂ«r CNN vitin e kaluar, ai shprehu zhgĂ«njim pĂ«r mungesĂ«n e mbĂ«shtetjes midis aleatĂ«ve tĂ« BE-sĂ« pĂ«r “pĂ«rpjekjet e paqes” tĂ« vetĂ«shpallura nga presidenti i SHBA-sĂ« Donald Trump.

Partia konservatore GERB kryesoi zgjedhjet më të fundit të vitit të kaluar, duke formuar një qeveri koalicioni, por protestat shpërthyen në fund të nëntorit për projektbuxhetin e saj të vitit 2026.

Protestuesit e quajtën atë si një përpjekje për të maskuar korrupsionin e përhapur.

Radev ka vendosur të japë dorëheqjen dhe potencialisht të kandidojë në zgjedhjet e ardhshme të përgjithshme.

NjĂ« sondazh i fundit, i kryer nga instituti “Market Links” raportoi pĂ«r Radev njĂ« vlerĂ«sim miratimi prej 44%.

Bullgaria Ă«shtĂ« ndĂ«r vendet e BE-sĂ« me renditjen mĂ« tĂ« ulĂ«t nĂ« Indeksin e Perceptimit tĂ« Korrupsionit tĂ« organizatĂ«s mbikĂ«qyrĂ«se “Transparency International”. //a.i/

 

The post BULLGARI – Presidenti Radev jep dorĂ«heqjen pas nĂ«ntĂ« vitesh nĂ« detyrĂ« appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

ROMË – Tajani: Italia e gatshme tĂ« ndĂ«rmjetĂ«sojĂ« dhe tĂ« luajĂ« njĂ« rol nĂ« çështjen e GroenlandĂ«s

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

ROMË, 19 janar /ATSH-ANSA/- Ne pĂ«rpiqemi gjithmonĂ« tĂ« pĂ«rdorim logjikĂ«n e shĂ«ndoshĂ«, sepse komunikojmĂ« me tĂ« gjithĂ«, dhe gjithmonĂ« themi tĂ« vĂ«rtetĂ«n, tha sot zĂ«vendĂ«skryeministri dhe ministri i JashtĂ«m italian, Antonio Tajani.

“Ne punuam mirĂ« pĂ«r marrĂ«veshjen e tarifave dhe besoj se mund tĂ« kemi sukses edhe nĂ« kĂ«tĂ« rast. E rĂ«ndĂ«sishme Ă«shtĂ« tĂ« kuptohemi”, tha ai.

“Kryeministrja e ItalisĂ«, Giorgia Meloni Ă«shtĂ« angazhuar nĂ« dialogun me Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s, por edhe me evropianĂ«t”, tha Tajani.

“Dhe besoj se Italia, pikĂ«risht nga natyra dhe aftĂ«sia e saj pĂ«r tĂ« ndĂ«rmjetĂ«suar dhe komunikuar me tĂ« gjithĂ«, mund tĂ« luajĂ« njĂ« rol pozitiv nĂ« arritjen e marrĂ«veshjeve, pasi nuk ka absolutisht nevojĂ« pĂ«r luftĂ«ra tregtare apo konflikte”, theksoi ai.

“Dialogu Ă«shtĂ« i nevojshĂ«m dhe ne duhet tĂ« gjejmĂ« zgjidhje qĂ« nuk penalizojnĂ« askĂ«nd”, tha ministri i JashtĂ«m, Tajani.

Një mundësi për bisedime mund të ofrojë edhe Forumi Ekonomik Botëror në Davos.

Presidenti amerikan, Donald Trump pritet të mbërrijë atje të mërkurën.

Edhe kancelari gjerman Friedrich Merz do të marrë pjesë në samitin në Davos.

Sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte deklaroi pas një bisede telefonike me Trumpin:

“Ne do tĂ« vazhdojmĂ« tĂ« punojmĂ« nĂ« kĂ«tĂ« drejtim. NjĂ« takim pritet me Trump nĂ« Davos”, tha sekretari i pĂ«rgjithshĂ«m i NATO-s, Mark Rutte pas njĂ« bisede telefonike me presidentin e SHBA-sĂ«.

Italia, një nga anëtaret themeluese të NATO-s, nuk dërgoi asnjë trupë në Groenlandë, si pjesë e misionit të zbulimit të udhëhequr nga Danimarka.

Në mision krahas Danimarkës, morën pjesë shtatë vende të tjera evropiane, Norvegjia, Suedia, Franca, Gjermania, Britania e Madhe, Holanda dhe Finlanda. //a.i/

The post ROMË – Tajani: Italia e gatshme tĂ« ndĂ«rmjetĂ«sojĂ« dhe tĂ« luajĂ« njĂ« rol nĂ« çështjen e GroenlandĂ«s appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

BRUKSEL – Costa: BE-ja e gatshme tĂ« vazhdojĂ« bashkĂ«punimin konstruktiv me SHBA-nĂ«

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

BRUKSEL, 19 janar /ATSH-ANSA-DPA/- Konsultimet e mia me vendet anëtare te Bashkimit Evropian mbi tensionet e fundit për Groenlandën, tregojnë një vlerësim të përbashkët se vendosja e tarifave doganore do të rrezikonte marrëdhëniet transatlantike, tha sot presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa.

“Gjithashtu, kjo do tĂ« ishte e papajtueshme me marrĂ«veshjen tregtare BE-SHBA”, shtoi ai.

“Nevojitet gatishmĂ«ri pĂ«r tĂ« mbrojtur veten nga çdo formĂ« shtrĂ«ngimi”, theksoi Costa.

“MegjithatĂ«, ekziston gjithashtu njĂ« gatishmĂ«ri pĂ«r tĂ« vazhduar bashkĂ«punimin konstruktiv me Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s pĂ«r tĂ« gjitha çështjet me interes tĂ« pĂ«rbashkĂ«t”, tha presidenti i KĂ«shillit Evropian, Costa.

Vendet e Bashkimit Evropian po nxitojnë të gjejnë një përgjigje të përbashkët ndaj kërcënimeve të presidentit të SHBA-së, Donald Trump për të vendosur një tarifë shtesë prej 10% për mallrat nga disa aleatë evropianë nga 1 shkurti.

UdhĂ«heqĂ«sit e BE-sĂ« do tĂ« takohen tĂ« enjten, nĂ« Bruksel pasi Trump tha se tetĂ« vende evropiane do tĂ« pĂ«rballeshin me tarifa mĂ« tĂ« larta – derisa Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s tĂ« siguronin atĂ« qĂ« ai e pĂ«rshkroi si “blerjen e plotĂ« dhe totale” tĂ« GroenlandĂ«s.

Danimarka, Finlanda, Franca, Gjermania, Holanda, Norvegjia, Suedia dhe Britania e Madhe dĂ«rguan sĂ« fundmi njĂ« numĂ«r tĂ« vogĂ«l ushtarĂ«sh nĂ« njĂ« mision zbulimi nĂ« GroenlandĂ« si njĂ« shenjĂ« solidariteti me DanimarkĂ«n, e cila po kundĂ«rshton ambiciet e Trump pĂ«r marrjen e ishullit Arktik – qĂ« e ka kontrolluar pĂ«r rreth 300 vjet. //a.i/

The post BRUKSEL – Costa: BE-ja e gatshme tĂ« vazhdojĂ« bashkĂ«punimin konstruktiv me SHBA-nĂ« appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

METEO – Jugu i FrancĂ«s goditet nga reshje tĂ« dendura shiu dhe pĂ«rmbytje

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

PARIS, 19 janar /ATSH-DPA/- Reshjet e dendura të shiut në jug të Francës kanë çuar në përmbytje në shkallë të gjerë dhe mbylljen e rrugëve dhe shkollave.

ShĂ«rbimi meteorologjik “MĂ©tĂ©o France” lĂ«shoi ​​paralajmĂ«rimin e dytĂ« mĂ« tĂ« lartĂ« pĂ«r stuhi pĂ«r tre rajone dhe KorsikĂ«n.

“Gjithashtu, nga mbrĂ«mja e sotme dhe deri nesĂ«r priten reshje tĂ« dendura shiu nĂ« ishullin mesdhetar”, paralajmĂ«roi “MĂ©tĂ©o France” duke lĂ«shuar kodin e alarmit portokalli.

Kjo mund të çojë në një rritje të shpejtë të nivelit të ujit të lumenjve dhe përmbytjeve.

Banorët në dy rajone në Narbonne u detyruan të kalonin natën e së dielës në strehim emergjence si një masë paraprake.

Prefektura më vonë i lejoi banorët të ktheheshin në shtëpitë e tyre.

MĂ« shumĂ« se 40 rrugĂ« mbetĂ«n tĂ« bllokuara dhe shkolla ​​nĂ« 109 vende nuk do tĂ« qendrojnĂ« mbyllur deri nesĂ«r.

Megjithatë, reshjet e dendura të shiut lehtësuan mungesën e vazhdueshme të ujit në rajon. Departamenti i Pyrenees-Orientales hoqi kufizimet e ujit që kishin qenë në fuqi për njëfarë kohe.

Autoritetet në Perpignan thanë se nivelet e ujit në shumë lumenj ishin kthyer në normalitet dhe se rezervat e ujit nëntokësor ishin rimbushur. //a.i/

The post METEO – Jugu i FrancĂ«s goditet nga reshje tĂ« dendura shiu dhe pĂ«rmbytje appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

JAPONI – Kryeministrja Takaichi shpall zgjedhje tĂ« parakohshme mĂ« 8 shkurt

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TOKIO, 19 janar /ATSH-DPA/- Japonia do të zhvillojë zgjedhje të parakohshme më 8 shkurt, njoftoi sot kryeministrja Sanae Takaichi, pas vetëm tre muaj në detyrë.

“Parlamenti do tĂ« shpĂ«rbĂ«het tĂ« premten”, tha politikania konservatore 64-vjeçare nĂ« njĂ« njoftim, tĂ« pritur gjerĂ«sisht.

Takaichi ka pasur njĂ« pozicion tĂ« lartĂ« nĂ« sondazhet e opinionit dhe po kĂ«rkon tĂ« rrisĂ« shumicĂ«n e vogĂ«l qĂ« mbahet nga Partia e saj Liberal Demokratike (LDP) dhe partia neoliberale “Ishin” (Partia e Inovacionit tĂ« JaponisĂ«), nĂ« Parlamentin KombĂ«tar.

Bursa e Tokios ka arritur nivele rekord nĂ« pritje tĂ« zgjedhjeve, pasi njĂ« shumicĂ« mĂ« e madhe qeverisĂ«se do t’i lejojĂ« koalicionit tĂ« Takaichi tĂ« zbatonte plane tĂ« rritjes ekonomike bazuar nĂ« rritjen e shpenzimeve shtetĂ«rore.

Takaichi, e cila u zgjodh kryeministrja e parë (grua) e Japonisë në fund të tetorit, tha se stabiliteti politik ishte i nevojshëm për reformën.

Vendimi i saj pĂ«r tĂ« shpallur zgjedhje tĂ« parakohshme nuk Ă«shtĂ« pa rrezik dhe mbetet pĂ«r t’u parĂ« nĂ«se popullariteti i saj do tĂ« ndikojĂ« nĂ« partinĂ« e saj.

Partia, e cila ka qenë në qeveri pothuajse vazhdimisht që nga viti 1955, kohët e fundit humbi shumicën e saj në të dy dhomat e parlamentit.

Partia mĂ« e madhe e opozitĂ«s, Partia Kushtetuese Demokratike e JaponisĂ«, e udhĂ«hequr nga ish-kryeministri Yoshihiko Noda, dhe “Komeito” kanĂ« njoftuar se do tĂ« bashkojnĂ« forcat nĂ« njĂ« parti tĂ« re reformiste tĂ« qendrĂ«s – qĂ« e sheh veten si njĂ« alternativĂ« liberale ndaj koalicionit konservator tĂ« Takaichi. //a.i/

 

The post JAPONI – Kryeministrja Takaichi shpall zgjedhje tĂ« parakohshme mĂ« 8 shkurt appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

“Fox News”: Irani akuzohet pĂ«r vrasjen e 16 500 personave nĂ« njĂ« goditje tĂ« gjerĂ« kundĂ«r “gjenocidit”

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TEHERAN, 19 janar /ATSH/- Protestuesit iranianĂ« po pĂ«rballen me ditĂ«t e tyre mĂ« vdekjeprurĂ«se deri mĂ« tani, ndĂ«rsa forcat e sigurisĂ« kryejnĂ« vrasje masive dhe ekzekutime nĂ« njĂ« goditje tĂ« gjerĂ«, qĂ« vĂ«zhguesit e kanĂ« quajtur “gjenocid”, thanĂ« raportet e reja, sipas “Fox News”.

Sipas njĂ« raporti tĂ« “The Sunday Times”, i pĂ«rpiluar nga mjekĂ« tĂ« vendosur nĂ« rajon dhe i shqyrtuar nga media vlerĂ«son se forcat e sigurisĂ« kanĂ« vrarĂ« tĂ« paktĂ«n 16 500 protestues dhe kanĂ« plagosur mĂ« shumĂ« se 330 000 tĂ« tjerĂ«.

Raporti gjithashtu e pĂ«rshkroi dhunĂ«n si njĂ« “masakĂ«r tĂ« plotĂ«â€, duke paralajmĂ«ruar se numri i vĂ«rtetĂ« mund tĂ« jetĂ« edhe mĂ« i lartĂ« pĂ«r shkak tĂ« aksesit tĂ« kufizuar nĂ« spitale dhe mbylljes pothuajse totale tĂ« komunikimeve.

“Shumica e viktimave, besohet tĂ« jenĂ« nĂ«n moshĂ«n 30 vjeç, duke nĂ«nvizuar numrin e madh tĂ« viktimave mbi brezin e ri tĂ« Iranit, ndĂ«rsa regjimi intensifikon pĂ«rpjekjet e tij pĂ«r tĂ« shtypur disidentĂ«t”, sipas raportit.

UdhĂ«heqĂ«si suprem i Iranit, Ajatollah Ali Khamenei, pranoi tĂ« dielĂ«n se “disa mijĂ«ra” persona ishin vrarĂ« qĂ« nga shpĂ«rthimi i protestave mĂ« 28 dhjetor.

NĂ« njĂ« fjalim televiziv, ai fajĂ«soi demonstruesit, duke i quajtur ata “ushtarĂ« kĂ«mbĂ«sorĂ« tĂ« SHBA-sĂ«â€ dhe duke pretenduar nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« rreme se protestuesit ishin tĂ« armatosur me municion tĂ« vĂ«rtetĂ« tĂ« importuar.

Ndërkohë, Agjencia e Lajmeve të Aktivistëve të të Drejtave të Njeriut (HRANA) raportoi se që nga dita e 22-të e protestave, shifrat e verifikuara tregojnë 3 919 persona të vrarë, me 8 949 vdekje shtesë nën hetim, 2 109 të plagosur rëndë dhe 24 669 të ndaluar.

HRANA vuri në dukje se numri i vërtetë ka të ngjarë të jetë shumë më i lartë për shkak të mbylljes së internetit.

“Krahas vrasjeve nĂ« rrugĂ«, ekzekutimet janĂ« rritur ndjeshĂ«m”, sipas Ali Safavi, njĂ« zyrtar i lartĂ« nĂ« KĂ«shillin KombĂ«tar tĂ« RezistencĂ«s sĂ« Iranit (NCRI).

“Fox News Digital” se 2 200 persona u ekzekutuan nĂ« vitin 2025, ndĂ«rsa 153 janĂ« varur tashmĂ« nĂ« 18 ditĂ«t e para tĂ« janarit 2026, duke arritur mesatarisht nĂ« mĂ« shumĂ« se tetĂ« ekzekutime nĂ« ditĂ«.

“Ali Khamenei po vazhdon ekzekutimet masive paralelisht me vrasjen e protestuesve tĂ« rinj”, tha Safavi.

“Tre ekzekutime nĂ« formĂ«n e varjes po ndodhin tani çdo orĂ« sipas tĂ« dhĂ«nave tona”, shtoi ai.

Ministri i JashtĂ«m iranian, Abbas Araghchi kundĂ«rshtoi numrin e lartĂ« tĂ« vdekjeve tĂ« raportuara nĂ« njĂ« intervistĂ« pĂ«r “Fox News”, duke pretenduar se viktimat kishin arritur nĂ« qindra dhe duke i hedhur poshtĂ« shifrat mĂ« tĂ« larta si “dezinformim”.

Presidenti amerikan, Donald Trump e dĂ«noi ashpĂ«r Khamenei gjatĂ« fundjavĂ«s, duke e quajtur atĂ« njĂ« “njeri tĂ« sĂ«murĂ«â€ dhe duke kĂ«rkuar udhĂ«heqje tĂ« re nĂ« Iran.

NĂ« njĂ« intervistĂ« pĂ«r “Politico”, Trump akuzoi Khamenei pĂ«r mbikĂ«qyrjen e “shkatĂ«rrimit tĂ« plotĂ« tĂ« vendit” dhe pĂ«rdorimin e “dhunĂ«s nĂ« nivele tĂ« papara mĂ« parĂ«â€, duke shtuar se udhĂ«heqja e Iranit duhej tĂ« ndalonte vrasjen e njerĂ«zve. //a.i/

The post “Fox News”: Irani akuzohet pĂ«r vrasjen e 16 500 personave nĂ« njĂ« goditje tĂ« gjerĂ« kundĂ«r “gjenocidit” appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Paracetamoli gjatë shtatzënisë nuk lidhet me rrezikun e autizmit ose ADHD-së tek foshnjat

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

LONDËR, 17 janar /ATSH/- Provat aktuale nuk e lidhin pĂ«rdorimin e paracetamolit gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ« me autizmin, thanĂ« ekspertĂ«t pas njĂ« shqyrtimi tĂ« ri tĂ« studimeve mbi kĂ«tĂ« hipotezĂ«, sipas “Lancet”.

Presidenti i SHBA-sĂ«, Donald Trump tha nĂ« shtator se kishte pasur njĂ« “rritje meteorike” tĂ« rasteve tĂ« autizmit dhe se “Tylenol” – i cili quhet paracetamol nĂ« BritaninĂ« e Madhe – ishte njĂ« shkak i mundshĂ«m.

Ai tha se qetësuesi i dhimbjeve nuk duhej të merrej gjatë shtatzënisë. Deklarata e Trump u kritikua nga aktivistët e autizmit dhe shkencëtarët në Britaninë e Madhe dhe në mbarë botën.

EkspertĂ«t thanĂ« se shpresonin qĂ« studimi i fundit do ta “zgjidhte çështjen”.

Hulumtuesit kryen njĂ« shqyrtim tĂ« gjerĂ« mbi çështjen, i cili u botua nĂ« revistĂ«n “The Lancet Obstetrics, Gynaecology and Women’s Health”.

Një ekip ndërkombëtar akademikësh, përfshirë ekspertë nga Britania e Madhe kontrolluan në bazat e të dhënave kërkimore të të gjitha studimeve, që raportonin vlerësime të rrezikut për autizmin, çrregullimin e hiperaktivitetit të mungesës së vëmendjes (ADHD) dhe aftësitë e kufizuara intelektuale.

Studimet e përshtatshme për shqyrtim krahasuan shtatzënitë me dhe pa ekspozim ndaj paracetamolit, si dhe shqyrtuan pyetësorë të validuar ose të dhëna mjekësore mbi rezultatet mjekësore.

Ata gjithashtu shqyrtuan sëmundje të tjera që kishin nënat dhe trajtimet e tjera që ato kishin marrë.

Rreth 43 studime u pĂ«rfshinĂ« nĂ« njĂ« shqyrtim sistematik – njĂ« shqyrtim gjithĂ«pĂ«rfshirĂ«s i tĂ« dhĂ«nave – dhe 17 studime nĂ« meta-analizĂ« – njĂ« metodĂ« kĂ«rkimore pĂ«r kombinimin sistematik tĂ« gjetjeve nga studime tĂ« shumta.

U pĂ«rfshinĂ« gjithashtu njĂ« numĂ«r i tĂ« ashtuquajturave “studime krahasimi tĂ« vĂ«llezĂ«rve dhe motrave”.

Këto studime krahasojnë fëmijët e lindur nga e njëjta nënë, në një shtatzëni ku ajo ka marrë paracetamol dhe në një shtatzëni tjetër ku nuk ka marrë paracetamol.

Autorët arritën në përfundimin se ekspozimi ndaj paracetamolit gjatë shtatzënisë nuk ishte i lidhur me rrezikun e çrregullimit të spektrit të autizmit, ADHD-së ose aftësive të kufizuara intelektuale. //a.i/

 

The post Paracetamoli gjatë shtatzënisë nuk lidhet me rrezikun e autizmit ose ADHD-së tek foshnjat appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – IAEA: Ukraina dhe Rusia bien dakord pĂ«r “armĂ«pushim tĂ« lokalizuar” nĂ« centralin bĂ«rthamor tĂ« Zaporizhias

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

VJENË, 17 janar /ATSH-DPA/- Ukraina dhe Rusia kanĂ« rĂ«nĂ« dakord tĂ« zbatojnĂ« njĂ« “armĂ«pushim tĂ« lokalizuar” nĂ« centralin bĂ«rthamor tĂ« Zaporizhias, pĂ«r tĂ« mundĂ«suar riparimet nĂ« linjĂ«n e fundit rezervĂ« tĂ« energjisĂ« elektrike tĂ« vendit, tha dje nĂ« mbrĂ«mje Agjencia NdĂ«rkombĂ«tare e EnergjisĂ« Atomike (IAEA).

“TeknikĂ«t nga operatori i rrjetit elektrik tĂ« UkrainĂ«s pritet tĂ« fillojnĂ«, nĂ« ditĂ«t nĂ« vijim, punimet e riparimit nĂ« linjĂ«n 330 kV – tĂ« dĂ«mtuar dhe tĂ« shkĂ«putur si rezultat i aktivitetit ushtarak mĂ« 2 janar”, tha agjencia nĂ« njĂ« deklaratĂ«.

IAEA tha se kishte dërguar një ekip për të mbikëqyrur punën.

“Centrali i Zaporizhias, centrali mĂ« i madh bĂ«rthamor nĂ« EvropĂ«, i cili Ă«shtĂ« mbyllur pĂ«r shkak tĂ« pushtimit tĂ« UkrainĂ«s nga Rusia, aktualisht mbĂ«shtetet vetĂ«m nĂ« linjĂ«n e tij kryesore tĂ« energjisĂ« 750 kV”, tha agjencia.

Kjo Ă«shtĂ« hera e katĂ«rt qĂ« Ukraina dhe Rusia bien dakord pĂ«r njĂ« “armĂ«pushim tĂ« lokalizuar” nĂ« centralin qĂ« ndodhet nĂ« jug tĂ« UkrainĂ«s, qĂ« kur forcat ruse pushtuan vendin pas fillimit tĂ« luftĂ«s, nĂ« shkurt tĂ« vitit 2022.

Ndërsa të gjithë reaktorët janë mbyllur që atëherë, energjia elektrike është ende e nevojshme për ftohjen e centralit dhe furnizohet nëpërmjet dy linjave të energjisë që janë dëmtuar vazhdimisht nga bombardimet.

Ekspertët e IAEA-s të pranishëm në vend, kanë raportuar shpërthime të rregullta pranë centralit. //a.i/

The post FOKUS – IAEA: Ukraina dhe Rusia bien dakord pĂ«r “armĂ«pushim tĂ« lokalizuar” nĂ« centralin bĂ«rthamor tĂ« Zaporizhias appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

BM – Protesta tĂ« dhunshme para ambasadĂ«s iraniane nĂ« LondĂ«r

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

LONDËR, 17 janar /ATSH-DPA/- NjĂ« numĂ«r personash janĂ« arrestuar gjatĂ« njĂ« proteste dje nĂ« mbrĂ«mje, jashtĂ« ambasadĂ«s iraniane nĂ« LondĂ«r.

Policia Metropolitane e Londrës (Met) konfirmoi se, ne terren ishin dislokuar oficerë shtesë dhe ishte vendosur një urdhër i Seksionit 35 për të ndihmuar në shpërndarjen e turmave.

Pamjet e shpërndara në media sociale duket se tregojnë protestues të arrestuar dhe persona të tjerë të plagosur.

Një nga të arrestuarit ishte ngjitur në ndërtesën në Kensington dhe kishte hequr flamurin iranian.

“GjatĂ« protestĂ«s sĂ« vazhdueshme nĂ« ambasadĂ«n iraniane kĂ«tĂ« mbrĂ«mje, njĂ« protestues hyri ilegalisht nĂ« pronĂ«n private diplomatike dhe u ngjit nĂ«pĂ«r ballkone tĂ« shumta nĂ« çatinĂ« e ambasadĂ«s dhe hoqi njĂ« flamur”, tha Policia Metropolitane tha nĂ« njĂ« postim nĂ« X.

“Personi u arrestua nga oficerĂ«t me dyshimin pĂ«r dĂ«mtim kriminal, shkelje tĂ« pronĂ«s diplomatike dhe sulm ndaj policisĂ«. NjĂ« urdhĂ«r i seksionit 35 Ă«shtĂ« vendosur si rezultat i çrregullimeve tĂ« vazhdueshme, duke pĂ«rfshirĂ« hedhjen e raketave ndaj oficerĂ«ve. Disa oficerĂ« janĂ« plagosur”, tha “Met”.

NĂ« njĂ« pĂ«rditĂ«sim tĂ« mĂ«vonshĂ«m, “Met” shtoi se njĂ« numĂ«r personash ishin arrestuar me dyshimin pĂ«r protesta tĂ« dhunshme.

“NjĂ« prani e konsiderueshme policore mbetet nĂ« vend, pĂ«rfshirĂ« oficerĂ«t shtesĂ« qĂ« kanĂ« qĂ«nĂ« nĂ« terren gjatĂ« mbrĂ«mjes pĂ«r tĂ« parandaluar trazira tĂ« mĂ«tejshme”, shtoi policia.

Protesta u nxit nga represioni i regjimit iranian, që ka shkaktuar vdekjen e disa mijëra personave, duke shtypur demonstratat në Iran, të cilat filluan më 28 dhjetor për shkak të ekonomisë së dobët të vendit.

Protestat në mbarë vendin, u shndërruan në kryengritje që sfidojnë drejtpërdrejt teokracinë e Iranit.

Nuk ka pasur shenja protestash ditët e fundit në Teheran, ku blerjet dhe jeta në rrugë janë rikthyer në normalitet, megjithëse ndërprerja e internetit prej një jave vazhdoi.

Autoritetet nuk kanë raportuar ndonjë trazirë diku tjetër në vend. //a.i/

The post BM – Protesta tĂ« dhunshme para ambasadĂ«s iraniane nĂ« LondĂ«r appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

SHBA – Trump zgjedh Tony Blair si pjesĂ« tĂ« “Bordit tĂ« Paqes” nĂ« Gaza

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

LONDËR, 17 janar /ATSH-DPA/- ShtĂ«pia e BardhĂ« ka njoftuar se ish-kryeministri i BritanisĂ« sĂ« Madhe, Tony Blair do tĂ« jetĂ« pjesĂ« e “Bordit tĂ« Paqes” tĂ« presidentit tĂ« SHBA-sĂ« Donald Trump pĂ«r GazĂ«n, qĂ« synon parandalimin e konflikteve tĂ« ardhshme nĂ« territor.

Emri i Blair u rendit sĂ« bashku me zyrtarĂ« tĂ« profilit tĂ« lartĂ« tĂ« administratĂ«s Trump si pjesĂ« e njĂ« “bordi ekzekutiv themelues” pĂ«r tĂ« udhĂ«hequr pĂ«rpjekjet afatgjata tĂ« paqes nĂ« Lindjen e Mesme, tĂ« publikuar nga ShtĂ«pia e BardhĂ«.

Lista përfshinte gjithashtu sekretarin amerikan të shtetit, Marco Rubio, të dërguarin special për Lindjen e Mesme, Steve Witkoff dhe dhëndrin e Trump, Jared Kushner, ndër të tjerë.

“Bordi themelues do tĂ« ndihmojĂ« nĂ« operacionalizimin e vizionit tĂ« Bordit tĂ« Paqes”, tha sot ShtĂ«pia e BardhĂ«, duke sugjeruar se anĂ«tarĂ«t e kĂ«tij grupi do tĂ« mbanin secili portofole tĂ« specializuara pĂ«r tĂ« ndihmuar nĂ« pĂ«rpjekjet e “stabilizimit” nĂ« Gaza.

Emri i ish-kryeministrit laburist u shfaq gjithashtu nĂ« njĂ« listĂ« mĂ« tĂ« gjatĂ« emrash si pjesĂ« e njĂ« “Bordi Ekzekutiv tĂ« GazĂ«s” nĂ« njoftimin e ShtĂ«pisĂ« sĂ« BardhĂ«, i cili duket se synon qeverisjen e GazĂ«s. //a.i/

The post SHBA – Trump zgjedh Tony Blair si pjesĂ« tĂ« “Bordit tĂ« Paqes” nĂ« Gaza appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

FOKUS – BE-ja dhe “Mercosur” nĂ«nshkruajnĂ« sot marrĂ«veshjen e tregtisĂ« sĂ« lirĂ«

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

BRUKSEL, 17 janar /ATSH-DPA/- Bashkimi Evropian dhe blloku tregtar i Amerikës Latine Mercosur pritet të nënshkruajnë sot një marrëveshje të tregtisë së lirë, e cila u hartua 25 vjet më parë.

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, dhe presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, do të vizitojnë kryeqytetin e Paraguait, Asuncion, për ceremoninë e nënshkrimit me shpresën për të kthyer më në fund faqen e parë në sagën tregtare transatlantike.

“MarrĂ«veshja do tĂ« sjellĂ« pĂ«rfitime reale pĂ«r qytetarĂ«t dhe bizneset evropiane, do tĂ« rrisĂ« sovranitetin dhe autonominĂ« strategjike tĂ« BE-sĂ« dhe do tĂ« formĂ«sojĂ« ekonominĂ« globale nĂ« pĂ«rputhje me vlerat tona tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta”, tha Costa pĂ«rpara udhĂ«timit tĂ« tij.

“MĂ« shumĂ« se 700 milionĂ« njerĂ«z do tĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga marrĂ«veshja BE-Mercosur”, tha Costa.

BE-ja arriti marrëveshjen përtej kufijve pavarësisht kundërshtimit të disa vendeve në bllok, në një përpjekje për të diversifikuar lidhjet e saj tregtare, ndërsa marrëdhëniet me Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Kinën po tensionohen.

“Evropa Ă«shtĂ« e hapur pĂ«r biznes dhe po ndĂ«rton ura drejt prosperitetit tĂ« pĂ«rbashkĂ«t me partnerĂ«t tanĂ« globalĂ«â€, tha Costa.

MarrĂ«veshja tregtare midis 27 vendeve anĂ«tare tĂ« BE-sĂ« dhe vendeve tĂ« “Mercosur”, Brazilit, ArgjentinĂ«s, Uruguait dhe Paraguait, synon tĂ« rrisĂ« tregtinĂ« midis blloqeve ekonomike.

Negociatat, të cilat filluan në vitin 1999, ngecën vazhdimisht, përfshirë shqetësimet e fermerëve evropianë, të cilët paralajmëruan se do të duhej të përmbushnin standarde të ndryshme.

Ceremonia e nënshkrimit, e cila fillimisht ishte planifikuar në dhjetor, u vonua pasi mbështetja për marrëveshjen midis vendeve të BE-së, nuk arriti shumicën e kërkuar.

Lëshimet e minutës së fundit nga Komisioni Evropian në fillim të këtij muaji nxitën mbështetjen vendimtare nga Italia, për arritjen e marrëveshjes.

Parlamenti Evropian ende duhet ta miratojë marrëveshjen përpara se ajo të hyjë në fuqi.

Zona e re e tregtisë së lirë është menduar gjithashtu si një sinjal që kompenson politikën tregtare proteksioniste të presidentit të SHBA-së Donald Trump.

QĂ«llimi Ă«shtĂ« tĂ« hiqen sa mĂ« shumĂ« qĂ« tĂ« jetĂ« e mundur barrierat tregtare dhe tarifore midis BE-sĂ« dhe shteteve tĂ« “Mercosur”.

Industria gjermane ka bërë presion për vite me radhë që marrëveshja të përfundonte.

Kancelari gjerman, Friedrich Merz e mirĂ«priti atĂ« si njĂ« “moment historik” nĂ« politikĂ«n tregtare evropiane dhe njĂ« sinjal tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« sovranitetit dhe aftĂ«sisĂ« strategjike pĂ«r tĂ« vepruar.

Komisioni vlerĂ«son se marrĂ«veshja mund tĂ« rrisĂ« eksportet vjetore tĂ« BE-sĂ« nĂ« AmerikĂ«n e Jugut deri nĂ« 39%, ose rreth 49 miliardĂ« euro – duke mbĂ«shtetur mĂ« shumĂ« se 440,000 vende pune nĂ« tĂ« gjithĂ« EvropĂ«n.

Në veçanti, industria e automobilave, inxhinieria mekanike dhe sektori farmaceutik do të përfitojnë. //a.i/

 

The post FOKUS – BE-ja dhe “Mercosur” nĂ«nshkruajnĂ« sot marrĂ«veshjen e tregtisĂ« sĂ« lirĂ« appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Truri i burrave arrin kulmin e mirëqenies mendore midis moshës 55 dhe 60 vjeç

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TIRANË, 17 janar /ATSH/- NjĂ« studim i ri australian i botuar nĂ« revistĂ«n “Intelligence” ka zbuluar se funksionimi i pĂ«rgjithshĂ«m shĂ«ndetit mendor nĂ« fakt, arrin kulmin midis moshĂ«s 55 dhe 60 vjeç.

Hulumtimet shkencore tregojnë se aftësi të ndryshme njohëse arrijnë kulmin në faza të ndryshme të jetës, dhe nuk ka një moshë të vetme ku të gjitha funksionet mendore janë në maksimumin e tyre.

Truri ndryshon dhe zhvillohet vazhdimisht në përgjigje të përvojave të reja.

Aftësia për të përpunuar informacionin shpejt dhe për të zgjidhur probleme të reja, abstrakte (inteligjenca fluide) përgjithësisht arrin kulmin rreth moshës 19 vjeç ose në fillim të të 20-tave, pastaj fillon një rënie graduale.

Kujtesa afatshkurtër është më e fortë rreth moshës 25 vjeç dhe mbetet e qëndrueshme deri rreth moshës 35 vjeç.

Aftësia për të kujtuar arrin kulmin rreth moshës 30 vjeç.

Njohuritë e akumuluara përmes përvojës jetësore dhe arsimit (inteligjenca e kristalizuar) rriten dhe arrijnë kulmin më vonë në jetë, shpesh në të 60-tat ose 70-tat e një personi.

Aftësi si rregullimi emocional, empatia dhe vendimmarrja e matur shpesh arrijnë kulmin në moshën e mesme, zakonisht në të 40-tat ose 50-tat.

Sugjerimi se truri i burrave nuk e arrin kulmin e mirëqenies mendore deri në fund të të 30-tave është pjesërisht i saktë.

Ndërsa disa aftësi arrijnë kulmin më herët, shumë funksione të rëndësishme njohëse, të tilla si të gjykuarit dhe njohuritë e akumuluara, përmirësohen në moshën e mesme dhe të vjetër.

Një studim gjithëpërfshirës që kombinoi 16 tipare të ndryshme njohëse dhe të personalitetit zbuloi se funksionimi i përgjithshëm mendor arrin kulmin më vonë në jetë, konkretisht midis moshës 55 dhe 60 vjeç.

Ky kulm i mëvonshëm nxitet nga njohuritë në dije, në të gjykuar dhe stabilitet emocional që kompensojnë rënien e shpejtësisë së përpunimit të të dhënave.

Studime tĂ« tjera mbi strukturĂ«n e trurit sugjerojnĂ« se faza e trurit “adoleshent”, qĂ« pĂ«rfshin rilidhje tĂ« konsiderueshme nervore, vazhdon deri rreth moshĂ«s 32 vjeç, kur hyn nĂ« fazĂ«n mĂ« tĂ« qĂ«ndrueshme tĂ« “pjekurisĂ«â€.

Hulumtimet e përqendruara në pjekurinë emocionale tek burrat gjithashtu sugjerojnë se kjo mund të mos arrihet deri rreth moshës 43 vjeç.

Truri vazhdon të piqet dhe të fitojë aftësi të vlefshm përtej të 30-ave, veçanërisht në lidhje me vendimmarrjen komplekse dhe inteligjencën emocionale. //a.i/

The post Truri i burrave arrin kulmin e mirëqenies mendore midis moshës 55 dhe 60 vjeç appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

Marrëdhënia njeri-mace filloi rreth 9500 vjet më parë

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TIRANË, 17 janar /ATSH/- Ideja qĂ« macet “u zbutĂ«n” duke u zhvendosur me njerĂ«zit pĂ«r gjueti tĂ« brejtĂ«sve Ă«shtĂ« njĂ« teori e pranuar gjerĂ«sisht, sipas “Science”.

Kjo, pasi macet e egra tĂ« lashta tĂ«rhiqeshin nga rezervat e grurit nĂ« vendbanimet bujqĂ«sore, tĂ« cilat tĂ«rhiqnin brejtĂ«sit, duke krijuar njĂ« marrĂ«dhĂ«nie tĂ« dobishme reciprokisht – ku macet merrnin ushqim dhe njerĂ«zit kishin kontrollin ndaj brejtĂ«sve.

Me kalimin e kohës, kjo tolerancë evoluoi në mace shtëpiake (Felis catus), një proces ku macet më miqësore dhe më pak të frikësuara jetonin dhe riprodhoheshin pranë njerëzve pa ndërhyrjen e drejtpërdrejtë të njeriut.

Macet e egra afrikane (Felis lybica) ndiqnin brejtësit në këto vendbanime për një burim të lehtë ushqimi.

Macet siguruan ushqim, njerëzit morën kontrollin e dëmtuesve, duke zvogëluar humbjen e të korrave.

Macet qĂ« ishin natyrshĂ«m mĂ« tolerante ndaj njerĂ«zve mbijetuan dhe u riprodhuan, duke transmetuar gjenet e tyre “zbutĂ«se”.

Gjatë mijëra viteve, ky avantazh selektiv çoi në macen e veçantë shtëpiake, një specie që është gjenetikisht e ndryshme nga paraardhësit e saj të egër.

Ky partneritet unik dhe i qetë, ku macet në thelb zgjedhin të jetojnë pranë njerëzve për të patur akses më të lehtë në ushqim, është arsyeja pse ato konsiderohen një rast i vetë-zbutjes.

ArkeologĂ«t besojnĂ« se macet dhe njerĂ«zit kanĂ« pasur njĂ« marrĂ«dhĂ«nie tĂ« ngushtĂ« pĂ«r mijĂ«ra vjet, duke filluar qĂ« nga periudha kur kultivimi i tĂ« korrave u bĂ« njĂ« normĂ« – midis Detit Mesdhe modern dhe Gjirit Persik.

Brejtësit e vegjël të rrumbullakët që fshiheshin në fusha ishin shënjestra të lehta për macet e egra që jetonin në zonë.

Kështu që, në vend që të luftonin në shkretëtirë, macet u zhvendosën me njerëzit rreth vitit 7500 p.e.s.

Marrëdhënia e saktë midis maceve të hershme, gjysmë të zbutura dhe njerëzve nuk është ende e qartë.

Ekzistojnë prova të shumta se njerëzit kanë patur lidhje me macet.

Një vend varrimi kafshësh shtëpiake në Qipro dëshmon marrëdhënien njeri-mace, që daton 9500 vjet më parë.

Kur njerëzit filluan të shkonin në veri drejt Evropës, duke u marrë me bujqësi, me sa duket u ndoqën nga macet.

Një studim i ri zbuloi kocka njerëzish dhe macesh që datojnë që nga viti 4200 deri në vitin 2300 p.e.s. në një shpellë në Poloni, që përkon me një periudhë vendbanimi të shpejtë në periudhën e vonë neolitike. //a.i/

The post Marrëdhënia njeri-mace filloi rreth 9500 vjet më parë appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

PEKIN – Kanadaja dhe Kina ulin tarifat mes pĂ«rpjekjeve pĂ«r tĂ« rivendosur marrĂ«dhĂ«niet e tensionuara

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

PEKIN, 16 janar /ATSH-DPA/- Kanadaja do të ulë tarifat për automjetet elektrike kineze në këmbim të uljes së taksave nga Kina ndaj produkteve bujqësore kanadeze, tha sot kryeministri Mark Carney, në Pekin.

Njoftimi erdhi ndërsa Carney zhvilloi vizitën e parë si kryeministër i Kanadasë në Kinë në tetë vjet, me të dyja palët që kërkojnë të rivendosin marrëdhëniet e tendosura mes tensioneve destabilizuese tregtare me Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

“Kanadaja do tĂ« lejojĂ« deri nĂ« 49,000 automjete elektrike kineze nĂ« tregun e saj sipas njĂ« tarife preferenciale prej 6,1%, shumĂ« mĂ« poshtĂ« se taksa 100% e vendosur nĂ« vitin 2024 nĂ« bashkĂ«punim me Uashingtonin”, tha Carney nĂ« njĂ« deklaratĂ«.

NĂ« kĂ«mbim, Kina do tĂ« ulĂ« tarifat pĂ«r farĂ«n kanadeze “kanola” nĂ« rreth 15% nga 85% deri mĂ« 1 mars.

PĂ«r mĂ« tepĂ«r, karavidhet, gaforret dhe bizelet nuk do t’i nĂ«nshtrohen tarifave anti-diskriminim.

“Ne duhet tĂ« kuptojmĂ« ndryshimet midis KanadasĂ« dhe vendeve tĂ« tjera dhe tĂ« pĂ«rqendrojmĂ« pĂ«rpjekjet tona nĂ« bashkĂ«punim aty ku jemi tĂ« njĂ«suar”, tha Carney.

Kina është vendi i dytë më i madh i eksportit të Kanadasë pas Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Ndërsa masat e njoftuara sot janë të kufizuara në fushëveprim, ato mund të shënojnë një pikë kthese në marrëdhëniet dypalëshe, ndërsa Carney pranon se lidhjet Kanada-Kinë kanë qenë të largëta dhe të pasigurta.

MarrĂ«dhĂ«niet kanĂ« qenĂ« tĂ« ftohta qĂ« nga arrestimi i drejtueses ekzekutive tĂ« “Huawei”, Meng Wanzhou, nĂ« Kanada nĂ« vitin 2018 – i kryer me kĂ«rkesĂ« tĂ« Shteteve tĂ« Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s.

Kina reagoi në atë kohë duke arrestuar dy shtetas kanadezë.

Që nga rikthimi në detyrë i presidentit të SHBA-së, Donald Trump, Kanadaja është përballur me presion të ri nga Uashingtoni.

Trump ka tërhequr jo vetëm Kinën, por edhe Kanadanë fqinje në mosmarrëveshje tregtare, një faktor kyç i afrimit te Pekinit me Otavën. //a.i/

The post PEKIN – Kanadaja dhe Kina ulin tarifat mes pĂ«rpjekjeve pĂ«r tĂ« rivendosur marrĂ«dhĂ«niet e tensionuara appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

SHBA – Witkoff telefonon ministrin e JashtĂ«m egjiptian: Intensifikoni pĂ«rpjekjet pĂ«r uljen e tensioneve nĂ« LM

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

KAJRO, 16 janar /ATSH/- Ministri i JashtĂ«m egjiptian, Badr Abdelatty mori njĂ« telefonatĂ« nga Steve Wittkoff, i dĂ«rguari special i SHBA-sĂ« pĂ«r Lindjen e Mesme, pĂ«r tĂ« vlerĂ«suar krizat e vazhdueshme nĂ« Gaza dhe Iran, sipas “Il Sole 24 Ore”.

GjatĂ« bisedĂ«s, raporton ministria egjiptiane, palĂ«t rikonfirmuan angazhimin e tyre tĂ« pĂ«rbashkĂ«t pĂ«r tĂ« forcuar bashkĂ«punimin nĂ« sfera tĂ« ndryshme politike, tĂ« sigurisĂ« dhe ekonomike – pĂ«r t’i shĂ«rbyer interesave tĂ« tyre tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta dhe pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur pĂ«rpjekjet pĂ«r tĂ« vendosur sigurinĂ« dhe stabilitetin nĂ« rajon.

Lidhur me Iranin, u rikonfirmua nevoja për të punuar për uljen e tensioneve, për të rivendosur qetësinë dhe për të parandaluar që rajoni të bjerë në paqëndrueshmëri dhe kaos.

Në lidhje me Gazën, u theksua nevoja për të vazhduar me zbatimin e kërkesave të fazës së dytë të armëpushimit, me fillimin e punës së komitetit teknik palestinez, vendosjen e një force ndërkombëtare stabilizimi për të monitoruar armëpushimin, tërheqjen e plotë të trupave izraelite nga Rripi i Gazës dhe fillimin e fazës së rimëkëmbjes dhe rindërtimit. //a.i/

The post SHBA – Witkoff telefonon ministrin e JashtĂ«m egjiptian: Intensifikoni pĂ«rpjekjet pĂ«r uljen e tensioneve nĂ« LM appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

BRUKSEL – BE bĂ«n thirrje pĂ«r ndalimin e ekzekutimeve tĂ« protestuesve nĂ« Iran

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

BRUKSEL, 16 janar /ATSH/- Bashkimi Evropian i bĂ«n thirrje Iranit tĂ« ndalojĂ« ekzekutimet e protestuesve dhe dĂ«non pĂ«rdorimin e dĂ«nimit me vdekje si mjet pĂ«r shtypjen e protestave, tha sot zĂ«dhĂ«nĂ«si i BE-sĂ« pĂ«r PunĂ«t e Jashtme dhe PolitikĂ«n e SigurisĂ«, Anouar El Anouni, sipas “Il Sole 24 Ore”.

“Ne kundĂ«rshtojmĂ« pĂ«rdorimin e dĂ«nimit me vdekje nĂ« çdo kohĂ« dhe nĂ« veçanti pĂ«rdorimin e tij pĂ«r tĂ« shtypur disidentĂ«t”, tha El Anouni, gjatĂ« njĂ« konference pĂ«r shtyp nĂ« Bruksel.

Zëdhënësi i BE-së theksoi se Brukseli po ndiqte nga afër raportet për ekzekutime të mundshme të afërta të protestuesve.

Brukseli, gjithashtu i bëri thirrje Teheranit të ndiqte një politikë të qëndrueshme drejt heqjes së dënimit me vdekje.

El Anouni përsëriti se ndryshimi i regjimit nuk ishte pjesë e politikës së BE-së.

“NĂ« terren ekziston njĂ« lĂ«vizje e protestave legjitime dhe e vĂ«rtetĂ« e popullit iranian, me aspirata legjitime pĂ«r njĂ« jetĂ«, liri dhe dinjitet mĂ« tĂ« mirĂ«â€, tha ai.

“Ne qĂ«ndrojmĂ« pranĂ« tyre ndĂ«rsa ata luftojnĂ« pĂ«r kĂ«to vlera”, shtoi El Anouni. //a.i/

The post BRUKSEL – BE bĂ«n thirrje pĂ«r ndalimin e ekzekutimeve tĂ« protestuesve nĂ« Iran appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

↗

TEL AVIV – Forcat izraelite sulmojnĂ« objektiva nĂ« Liban

✇Agjencia Telegrafike Shqiptare
By: atila.kota

TEL AVIV/BEJRUT, 16 janar /ATSH-DPA/- Ushtria izraelite tha dje në mbrëmje se kishte sulmuar disa objektiva në Liban, duke përfshirë objektet e Hezbollahut në jug të vendit.

Sipas ushtrisë, objektivat përfshinin objekte të magazinimit të armëve të grupit të mbështetur nga Irani, si dhe infrastrukturë shtesë terroriste të përdorur për sulmet terroriste kundër trupave të IDF-së dhe Shtetit të Izraelit.

Gjatë një sulmi tjetër izraelit, u godit edhe një depo nëntokësore armësh.

“Aktivitetet e Hezbollahut nĂ« vendet e pĂ«rmendura pĂ«rbĂ«nin njĂ« shkelje tĂ« armĂ«pushimit tĂ« rĂ«nĂ« dakord midis Izraelit dhe Libanit”, thuhet nĂ« deklaratĂ«.

Banorët e zonave fqinje raportuan shpërthime të forta që tronditën shtëpitë e tyre.

Burimet libaneze të sigurisë thanë se Forcat Ajrore Izraelite kishin kryer të paktën dy sulme ajrore. Nuk pati raportime fillestare për viktima të mundshme.

NĂ« kuadĂ«r tĂ« armĂ«pushimit midis Izraelit dhe Hezbollahut – qĂ« ka qenĂ« nĂ« fuqi qĂ« nga fundi i nĂ«ntorit 2024 – milicia shiite e mbĂ«shtetur nga Irani duhej tĂ« çarmatosej.

Afati kyç për çarmatimin e Hezbollahut, të cilin qeveria libaneze ia ngarkoi ushtrisë, përfundoi në fund të dhjetorit.

Izraeli akuzon Hezbollahun për riorganizim dhe riarmatosje në shkelje të marrëveshjes.

Si rezultat, ushtria ka vazhduar të sulmojë fqinjin e saj, pothuajse çdo ditë.

Sipas shifrave të qeverisë, më shumë se 300 njerëz janë vrarë në Liban që kur armëpushimi hyri në fuqi.

Kombet e Bashkuara thonë se më shumë se 100 prej tyre ishin civilë. //a.i/

 

The post TEL AVIV – Forcat izraelite sulmojnĂ« objektiva nĂ« Liban appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

❌