Microsoft ka njoftuar se do të heqë aplikacionin falas të Office për Windows, që do të thotë se përdoruesit nuk do ta kenë më këtë version si program të shkarkueshëm në kompjuterët me Windows 10 dhe Windows 11.
Bëhet fjalë për aplikacionin Sway, i destinuar për krijimin e prezantimeve interaktive, raporteve dhe historive digjitale, që deri tani ishte i disponueshëm si version desktop falas.
Ky ndryshim pritet të ndodhë gjatë muajit qershor 2026, kur Microsoft do të ndalojë versionin e shkarkueshëm dhe do të lërë në dispozicion vetëm versionin online përmes shfletuesit të internetit.
Kjo shĂ«rben pĂ«r tĂ« simplifikuar zhvillimin e aplikacionit dhe pĂ«r tâu fokusuar mĂ« shumĂ« te zgjidhjet cloud (nĂ« re).
Kompania thekson se pĂ«rdoruesit nuk do tĂ« humbasin pĂ«rmbajtjen e tyre â tĂ« gjitha projektet dhe dokumentet do tĂ« jenĂ« tĂ« arritshme pĂ«rmes shfletuesit, pas logimit me llogarinĂ« e Microsoft-it.
Versioni në ueb do të vazhdojë të përditësohet me funksione të reja dhe përmirësime të sigurisë.
Ky ndryshim nuk ndikon te aplikacionet kryesore të Office-it si Word, Excel dhe PowerPoint, të cilat mbeten të disponueshme në formë klasike në desktop për përdoruesit. /Telegrafi/
Një video e një qeni të madh që dëshiron të mbahet në krahë si një bebe çdo mëngjes ka bërë bujë në rrjetet sociale.
Qeni i quajtur Tate, rreth 30 kilogramë i rëndë, ka një ritual të veçantë në mëngjes - ai kërkon nga pronarja e tij që ta marrë në krah derisa të zgjidhet plotësisht. Video e ëmbël, e publikuar në Instagram, ka fituar mbi 230 mijë pëlqime.
Megjithëse shumë qen janë të dashur dhe kërkojnë vëmendje nga pronarët e tyre, sjellja e Tatet është e veçantë. Pavarësisht peshës së tij të madhe, ai në mëngjes sillet si një fëmijë i vogël. Pronarja ka kapur këtë zakon të tij dhe e ka ndarë me ndjekësit në profilin @_tate_ellie.
Në videon e shfaqur shihet se Tate-i i afrohet pronares në kuzhinë dhe i tregon qartë që kërkon të ngrihet në krahë. Pasi ajo e merr në duar, ai relaksohet plotësisht dhe përqafohet derisa të jetë gati për të nisur ditën.
NĂ« pĂ«rshkrimin e videos, pronarja shkruan se âke e shkĂ«mbye paksa djalin e nĂ«nĂ«s dhe tani ke njĂ« qen prej 30 kilogramĂ«sh qĂ« kĂ«rkon tĂ« mbahet derisa tâi kalojĂ« gjumi i mĂ«ngjesitâ.
Pronari i videos dhe komentuesit e tjerĂ« nĂ« internet janĂ« ndjerĂ« shumĂ« tĂ« emocionuar nga kjo sjellje e qeni, duke komentuar se ai thjesht âe do nĂ«nĂ«n e tijâ dhe se mĂ«nyra se si ai shtrihet nĂ« krahĂ«t e saj Ă«shtĂ« âshumĂ« e Ă«mbĂ«lâ. /Telegrafi/
Presidenti i Shteteve tĂ« Bashkuara, Donald Trump, do takohet sot me mĂ« shumĂ« se njĂ« duzinĂ« drejtuesish tĂ« kompanive tĂ« mĂ«dha tĂ« naftĂ«s nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ«, si pjesĂ« e pĂ«rpjekjes sĂ« tij pĂ«r tâi bindur kĂ«to kompani tĂ« investojnĂ« nĂ« rindĂ«rtimin e infrastrukturĂ«s sĂ« industrisĂ« sĂ« naftĂ«s sĂ« VenezuelĂ«s.
Zyrtarë të lartë të kabinetit amerikan, përfshirë Sekretarin amerikan të Shtetit, Marco Rubio, sekretarin e Energjisë, Chris Wright dhe sekretarin e Brendshëm, Doug Burgum, do të bashkohen me presidentin në këtë takim, sipas një zyrtari të Shtëpisë së Bardhë, raporton cnn.
âSot takimi do tĂ« jetĂ« pothuajse ekskluzivisht njĂ« diskutim mbi naftĂ«n venezuelase dhe marrĂ«dhĂ«nien tonĂ« afatgjatĂ« me VenezuelĂ«n, sigurinĂ« e saj dhe popullin e saj. NjĂ« faktor shumĂ« i madh nĂ« kĂ«tĂ« angazhim do tĂ« jetĂ« ulja e çmimeve tĂ« naftĂ«s pĂ«r popullin amerikanâ, shkroi Trump nĂ« Truth Social.
Nga kompanitë që do të dërgojnë përfaqësues në takim përfshihen Chevron, ExxonMobil, ConocoPhillips, Halliburton, Valero, Marathon dhe Shell, ndër të tjera.
Qëllimi kryesor është diskutimi i mundësive të investimeve në rindërtimin e infrastrukturës së sektorit naftës në Venezuelë, i dëmtuar rëndë pas viteve të pakënaqësive, mungesës së investimeve dhe politikave të mëparshme.
Ndryshe, presidenti i venezuelas, Nicolas Maduro, u kap më 3 janar 2026 gjatë një operacioni të forcuar ushtarak të Shteteve të Bashkuara në Venezuelë.
NĂ« kuadĂ«r tĂ« kĂ«saj ndĂ«rhyrjeje, Maduro dhe gruaja e tij u arrestuan dhe u dĂ«rguan mĂ« pas nĂ« New York pĂ«r tâu pĂ«rballur me akuza pĂ«r trafik droge dhe ânarkoâterrorizĂ«mâ. /Telegrafi/
New York dhe Shtëpia e Bardhë në konflikt të hapur - Mamdani ndalon policinë të ndihmojë agjentët e Trumpit.
Kryetar i qytetit të New Yorkut, Zohran Mamdani, ka riafirmuar vendimin se administrata e tij - përfshirë edhe Policinë e New Yorkut (NYPD) - nuk do të bashkëpunojë me agjentët e Shërbimit të Imigracionit dhe Doganave (ICE) të administratës së presidentit amerikan, Donald Trump.
Ky vendim erdhi pas një incidenti javën e kaluar në Minneapolis, ku një agjent i ICE-s qëlloi për vdekje një grua me armë zjarri, që Mamdani e quajti "të tmerrshëm" dhe si vazhdim i shtypjes së komuniteteve të imigrantëve në SHBA, raportojnë mediat.
Mamdani tha se e ka qartĂ« vendosur se policisĂ« dhe zyrtarĂ«t e qytetit nuk do tĂ« ndihmojnĂ« agjentĂ«t federalĂ« nĂ« zbatimin e politikave tĂ« ICE-s, duke konfirmuar se New Yorku do tĂ« mbetet njĂ« âqytet-strehĂ«â (sanctuary city) qĂ« mbĂ«shtet komunitetet e imigrantĂ«ve nĂ« tĂ« pesĂ« rajonet e tij.
Nga ana tjetĂ«r, Sekretarja e SigurisĂ« sĂ« Brendshme tĂ« SHBA-s, Kristi Noem, kritikoi ashpĂ«r politikat e Mamdanit, duke thĂ«nĂ« se ato mbrojnĂ« âkriminelĂ«â dhe lavdĂ«roi operacionet e ICE-s nĂ« qytet, duke njoftuar se nĂ« kuadĂ«r tĂ« njĂ« operacioni janĂ« arrestuar 54 persona, pĂ«rfshirĂ« anĂ«tarĂ« tĂ« bandave qĂ« lidhen me trafik armĂ«sh, trafikim njerĂ«zish dhe drogĂ«.
Ky tension mes autoriteteve lokale dhe Qeverisë Federale po përshkallëzohet, ndërsa debati mbi mënyrën e zbatimit të ligjit të imigracionit vazhdon, me shqetësime se tensionet mund të rriten edhe më tej në ditët në vijim. /Telegrafi/
Partia e majtë franceze La France Insoumise, e udhëhequr nga Jean-Luc Melenchon, ka dorëzuar një draft-rezolutë që synon të tërheqë Francën nga NATO.
Guette shpjegon se iniciativa është përgjigje ndaj politikave të jashtme të Shteteve të Bashkuara, sidomos gjatë administratës së presidentit amerikan, Donald Trump.
Ajo akuzon SHBA-të për ndërhyrje në Venezuelë, mbështetje të dhunës dhe gjenocidit në Palestinë, kërcënim të Grenlandës dhe bombardime në shkelje të së drejtës ndërkombëtare, raportojnë mediat.
Sipas Clemence Guette, Franca duhet të rishikojë rolin e saj brenda NATO-s dhe të forcojë pavarësinë e politikës së jashtme.
âDalja nga komandimi i integruar ushtarak nuk do tĂ« thotĂ« largim nga aleanca, por njĂ« rishikim i qartĂ« i angazhimeve tona ushtarakeâ, tha ajo.
Draft-rezoluta ka shkaktuar debate të forta brenda politikës franceze. Mbështetësit e partisë e shohin si një hap drejt pavarësisë dhe drejtësisë ndërkombëtare, ndërsa kritikët paralajmërojnë rreziqet për sigurinë kombëtare dhe marrëdhëniet me aleatët e NATO-s.
Ky propozim mund të hapë një debat të ri mbi rolin e Francës në politikën globale dhe të vendosë pikëpyetje mbi të ardhmen e vendit brenda një nga aleancat më të fuqishme ushtarake në botë. /Telegrafi/
Alternatori është pajisja në makinë që furnizon me energji elektrike baterinë dhe sistemet elektrike gjatë punës së motorit.
Ai shndërron energjinë mekanike të motorit në energji elektrike për të mbajtur baterinë të karikuar dhe për të furnizuar pajisjet elektrike të makinës.
Simptomat e një alternatori të gabuar
â NjĂ« shenjĂ« e zakonshme Ă«shtĂ« ndezja e dritĂ«s sĂ« baterisĂ« nĂ« panelin e instrumenteve, qĂ« tregon se bateria po pĂ«rdoret por nuk po karikohet nga alternatori.
â NĂ« mungesĂ« tĂ« karikimit, motorri mund tĂ« shuhej papritur sepse bateria nuk ka energji tĂ« mjaftueshme.
â Funksionet elektronike mund tĂ« ndalen ose tĂ« shfaqin gabime, si shuarja e radios, ndriçimi mĂ« i dobĂ«t i dritave, apo ndezja e dritave tĂ« tjera tĂ« gabimit nĂ« panel.
ĂfarĂ« tĂ« bĂ«sh nĂ«se dyshon se alternatori nuk punon
â NĂ«se je nĂ« rrugĂ« dhe dyshon pĂ«r problem, ndalo makinĂ«n nĂ« njĂ« vend tĂ« sigurt dhe shiko nĂ« motor nĂ«se ka era djegie gome ose elektrike, ose nĂ«se rripi i alternatorit Ă«shtĂ« i lirĂ« apo i dĂ«mtuar.
â NĂ«se motori ndizet por drita e baterisĂ« mbetet ndezur, shko menjĂ«herĂ« nĂ« servis dhe mos vazhdo vozitjen sepse makina mund tĂ« fiket papritmas.
â Kur alternatori ndalon punĂ«n, makina mund tĂ« vazhdojĂ« tĂ« funksionojĂ« rreth 30 minuta vetĂ«m me energjinĂ« e baterisĂ«, nĂ« varĂ«si tĂ« konsumit elektrik tĂ« sistemit tĂ« makinĂ«s.
Kur ndodhin shpesh defektet
â Tek automjetet moderne Ă«shtĂ« e vĂ«shtirĂ« qĂ« alternatori tĂ« riparohet nĂ« vend, prandaj zakonisht dĂ«rgohet nĂ« servis.
â Defektet ndodhin mĂ« shpesh gjatĂ« ditĂ«ve shumĂ« tĂ« ftohta, kur shumĂ« pajisje elektrike janĂ« aktive (ngrohĂ«s sediljesh, xhama, fshesat, dritat), duke shkaktuar kĂ«rkesĂ« tĂ« madhe pĂ«r karikim.
â Alternatori zakonisht fillon tĂ« shfaqĂ« probleme pas rreth 180â300 mijĂ« km pĂ«rdorim, ndonĂ«se kjo mund tĂ« ndryshojĂ« sipas pĂ«rdorimit dhe kushtet e makinĂ«s.
Si diagnostikohet dhe sa zgjat riparimi
â Para riparimit duhet tĂ« kontrollohet nĂ«se problemi Ă«shtĂ« vetĂ«m alternatori, apo edhe bateria, lidhjet elektrike apo rripi i alternatorit â sepse kĂ«to mund tĂ« shkaktojnĂ« pĂ«rsĂ«ritje tĂ« defekteve.
â Riparimi i alternatorit mund tĂ« jetĂ« mĂ« ekonomik se zĂ«vendĂ«simi i tij, nĂ«se komponentĂ«t bazĂ« janĂ« nĂ« gjendje tĂ« mirĂ«.
â NĂ« servis, ndĂ«rhyrjet bazĂ« pĂ«rfshijnĂ« zĂ«vendĂ«simin e furçave tĂ« karbonit, rregullatorit tĂ« tensionit, diafragmave, lehtĂ«simin e elementeve mekanike apo remenit.
â Koha mesatare e riparimit Ă«shtĂ« zakonisht rreth njĂ« ditĂ« pune, por nĂ« raste mĂ« komplekse ose kur mungojnĂ« pjesĂ« rezervĂ« mund tĂ« zgjasĂ« disa ditĂ« mĂ« shumĂ«. /Telegrafi/
Presidentja e Meksikës, Claudia Sheinbaum, ka komentuar deklaratat e presidentit amerikan për kartelet.
Presidentja e MeksikĂ«s, Claudia Sheinbaum, e pĂ«rshkroi si ânjĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« komunikimitâ deklaratat e fundit tĂ« homologut tĂ« saj amerikan, Donald Trump, mbi mundĂ«sitĂ« e sulmeve tokĂ«sore ndaj karteleve, dhe tha se, nĂ«se Ă«shtĂ« e nevojshme, ata do tĂ« flasin me tĂ« âpĂ«r tĂ« forcuar koordiniminâ.
âPĂ«r shkak tĂ« deklaratave qĂ« presidenti Trump ka bĂ«rĂ« nĂ« ditĂ«t e fundit, tĂ« cilat ne i konsiderojmĂ« pjesĂ« tĂ« stilit tĂ« tij tĂ« komunikimit, dje kĂ«rkova nga Ministri i JashtĂ«m Juan Ramon de la Fuente qĂ« tĂ« vendosĂ« kontakt tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« me Sekretarin e Shtetit dhe, nĂ«se Ă«shtĂ« e nevojshme, tĂ« bisedojĂ« me Presidentin Trump pĂ«r tĂ« forcuar koordiniminâ, tha ajo, raporton cnn.
Trump tha të enjten se administrata e tij së shpejti do të fillojë veprime për të sulmuar kartelët në terren dhe bëri referencë edhe për Meksikën.
âNe kemi eliminuar 97 pĂ«r qind tĂ« drogĂ«s qĂ« hynte pĂ«rmes detit, dhe tani do tĂ« fillojmĂ« tâi sulmojmĂ« ata nĂ« tokĂ«, nĂ« lidhje me karteletâ, tha Trump nĂ« Fox News.
âKartelĂ«t po kontrollojnĂ« MeksikĂ«n. ĂshtĂ« shumĂ«, shumĂ« e trishtĂ« tĂ« shihet se çfarĂ« ka ndodhur me atĂ« vendâ, shtoi ai.
Ndryshe, dy organizatat kriminale më të fuqishme të Meksikës, Karteli Sinaloa dhe Karteli i Gjeneratës së Re Jalisco, kontrollojnë territore të gjera dhe janë përfshirë në një konkurrencë të dhunshme që vrau më shumë se 30 mijë njerëz vitin e kaluar. /Telegrafi/
Prokurori i Teheranit, Ali Salehi, tha se pjesëmarrësit në trazira që dëmtojnë pronën shtetërore ose përplasen me forcat e sigurisë mund të përballen me dënimin me vdekje.
Kryetari i drejtësisë në Iran, Gholam-Hossein Mohseni-Ejei, premtoi dënime të rrepta pa asnjë mëshirë.
Shkak u bë vrasja e prokurorit të qytetit Esfarayen, Ali Akbar Hosseinzadeh, dhe disa oficerëve të sigurisë. Autoritetet pretendojnë se zyra e prokurorit u dogj nga protestuesit.
The ayatollahsâ regime is threatening protesters with executions and mass shootings
Tehran prosecutor Ali Salehi said that participants in unrest who damage state property or clash with security forces could face the death penalty.
Mediet iraniane raportojnë gjithashtu vdekjet e oficerëve të policisë dhe anëtarëve të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) në Teheran, Qom dhe Kermanshah.
Ministria e InteligjencĂ«s ka bĂ«rĂ« thirrje qĂ« qytetarĂ«t tĂ« raportojnĂ« âsabotuesit dhe mercenarĂ«t e Shteteve tĂ« Bashkuara dhe regjimit sionistâ.
Televizioni shtetëror, veçmas, paralajmëroi se kushdo që del në rrugë në mbrëmje do të qëllohet.
Princi i kurorës iraniane, Reza Pahlavi, ka bërë thirrje që presidenti amerikan, Donald Trump të ndërhyjë në situatën në Iran. /Telegrafi/
Një ekip i Departamentit të Shtetit të Shteteve të Bashkuara, i përbërë nga personel diplomatik dhe i sigurisë, ka udhëtuar sot drejt kryeqytetit të Venezuelës, Karakas.
Kjo është vizita e parë e tillë që nga kapja e presidentit të Venezuelës, Nicolas Maduro, dhe shënon një hap të rëndësishëm në marrëdhëniet mes dy vendeve, raporton skynews.
Sipas një zëdhënësi të Departamentit të Shtetit, qëndrimi i ekipit në Karakas ka për qëllim vlerësimin e mundësisë për rifillimin e operacioneve të ambasadës amerikane në vend.
Kjo lëvizje tregon një interes të SHBA-së për të rishikuar praninë diplomatike dhe për të vlerësuar situatën politike dhe të sigurisë në vend.
Departamenti i Shtetit kishte urdhëruar largimin e stafit të ambasadës amerikane nga Venezuela në vitin 2019, për shkak të tensioneve të thella politike dhe sfidave të sigurisë. Që nga ajo kohë, lidhja diplomatike mes dy vendeve ka qenë minimale, dhe kjo vizitë mund të jetë një shenjë e hapjes së mundshme të një dialogu më të drejtpërdrejtë.
NdĂ«rkohĂ«, Venezuela njoftoi tĂ« premten fillimin e njĂ« âprocesi diplomatik eksploruesâ me Shtetet e Bashkuara.
Ministria e jashtme tha se procesi synon ârivendosjen e misioneve diplomatike nĂ« tĂ« dy vendet,â si dhe adresimin e pasojave tĂ« asaj qĂ« e pĂ«rshkruan si âagresion dhe rrĂ«mbimâ tĂ« presidentit NicolĂĄs Maduro dhe gruas sĂ« tij, Cilia Flores.
CNN raportoi fillimisht për këtë zhvillim, duke theksuar rëndësinë e vizitës si një moment historik në marrëdhëniet SHBA-Venezuelë. /Telegrafi/
Video-loja e njohur âDetroit: Become Humanâ ka tejkaluar 15 milionĂ« kopje tĂ« shitura qĂ« nga prezantimi i saj, njoftuan nga studioja Quantic Dream.
Shifra e vërtetë e lojtarëve është edhe më e lartë, duke marrë parasysh që video-loja ka qenë pjesë e PlayStation Plus dhe katalogut PS Plus Extra.
Në tre vitet e fundit janë shitur rreth 7 milionë kopje të reja, që tregon se loja vazhdon të ketë interes të lartë edhe tetë vjet pas daljes së saj.
Një nga arsyet kryesore për këto shitje të qëndrueshme është politika agresive e çmimeve, ku video-loja shpesh ofrohet me zbritje deri në 90 për qind.
Tema e video-lojës, e fokusuar te inteligjenca artificiale dhe bashkëjetesa me njerëzit, vazhdon të jetë tejet aktuale dhe tërheq diskutime.
Video-loja ndjek historitë e tre androidëve - Markus, Connor dhe Kara - dhe zhvillimi i tyre varet nga vendimet që merr lojtari gjatë video-lojës.
Suksesi i âDetroit: Become Humanâ tregon se edhe lojĂ«rat pa pĂ«rditĂ«sime tĂ« reja mund tĂ« ruajnĂ« publik tĂ« gjerĂ« dhe tĂ« jenĂ« fitimprurĂ«se pĂ«r njĂ« periudhĂ« tĂ« gjatĂ«. /Telegrafi/
NjĂ« moment i pazakontĂ« u kap nĂ« Kopshtin Zoologjik tĂ« WrocĆawit: njĂ« dre i vogĂ«l duket se guxon tĂ« pĂ«rballet me njĂ« rinocer shumĂ« tĂ« madh, duke krijuar njĂ« situatĂ« qĂ« i ka habitur edhe punonjĂ«sit e kopshtit zoologjik.
Ky incident ka fituar menjëherë vëmendje në internet, ku përdoruesit kanë shpërndarë me mijëra herë video e fotos të momentit të jashtëzakonshëm.
Megjithëse diferenca në madhësi midis dy kafshëve është e jashtëzakonshme, duket se dreri nuk tregon frikë, dhe lëvizjet e saj të shpejta dhe kurajo e kanë bërë të duket sikur sfidon përmasat e rinocerëve të mëdhenj.
Ky episod ka shkaktuar reaksione tĂ« shumta nĂ« rrjetet sociale, me pĂ«rdorues qĂ« e krahasojnĂ« guximin e drerit me âheroizmin e vogĂ«l ndaj gjigandĂ«veâ dhe qĂ« e kanĂ« bĂ«rĂ« video njĂ« fenomen viral.
Shumë komentues e kanë cilësuar momentin si një shembull i guximit dhe kureshtjes natyrore të kafshëve, që shpesh ofrojnë momente të papritura për vizitorët e kopshtit zoologjik. /Telegrafi/
Një nga pronarët e barit zviceran ku 40 persona humbën jetën gjatë një zjarri në natën e Vitit të Ri është vënë nën mbajtje.
ProkurorĂ«t zviceranĂ« njoftuan se Jacques Moretti, shtetas francez, pĂ«rbĂ«nte njĂ« rrezik tĂ« mundshĂ«m pĂ«r tâu larguar dhe pĂ«r kĂ«tĂ« arsye u mor nĂ« paraburgim.
Zjarri në barin Le Constellation në Crans-Montana shkaktoi 116 të lënduar, shumica prej të cilëve ishin nën 20 vjeç, raporton skynews.
Autoritetet zvicerane pohojnë se bari në resortin e skijimit nuk kishte kaluar kontrolle sigurie për pesë vjet.
Jacques Moretti dhe bashkëshortja e tij, Jessica Moretti, gjithashtu franceze dhe bashkëpronarë të barit, janë vënë nën hetim penal nga prokurorët zviceranë. Të dy dyshohen për vrasje nga pakujdesia, lëndime trupore nga pakujdesia dhe zjarrvënie nga pakujdesia, sipas njoftimit të Zyrës së Prokurorit në Valais.
Pronarët kanë deklaruar se do të japin bashkëpunim të plotë me hetuesit.
Prokurorët besojnë se zjarri nisi nga fishekzjarrët në shishe shampanje, të cilët shkaktuan flakët në tavanin e barit. /Telegrafi/
Rusia ka pĂ«rdorur gjatĂ« natĂ«s raketĂ«n balistike me kapacitet bĂ«rthamor tĂ« quajtur âOreshnikâ nĂ« njĂ« sulm tĂ« gjerĂ« ajror kundĂ«r UkrainĂ«s, duke shĂ«nuar njĂ« pĂ«rshkallĂ«zim tĂ« dukshĂ«m tĂ« ofensivĂ«s ushtarake.
Në kryeqytetin Kiev, sipas raporteve, të paktën katër persona u vranë dhe 25 të tjerë u plagosën, ndërsa shpërthime të forta u dëgjuan për disa orë.
Ky Ă«shtĂ« vetĂ«m hera e dytĂ« qĂ« raketa âOreshnikâ pĂ«rdoret nĂ« konflikt, pas pĂ«rdorimit tĂ« saj tĂ« parĂ« nĂ« nĂ«ntor tĂ« vitit 2024 kur goditi qytetin e Dnipros, raporton skynews.
Ministria ruse e Mbrojtjes tha se sulmi me këtë armë u krye si përgjigje ndaj një sulmi me dronë që sipas Moskës kishte synuar rezidencën e presidentit rus, Vladimir Putin, pengesë që Ukraina e ka mohuar fuqishëm.
â (@)
Autoritetet ukrainase thanĂ« se raketa ka goditur infrastrukturĂ«n strategjike nĂ« rajonin e Lvivit, rreth 60 km larg kufirit me PoloninĂ«, duke nxitur shqetĂ«sime pĂ«r sigurinĂ« nĂ« kontinent. âNjĂ« sulm i tillĂ« kaq pranĂ« kufirit tĂ« BE-s dhe NATO-s paraqet njĂ« kĂ«rcĂ«nim serioz pĂ«r sigurinĂ« evropianeâ, deklaroi ministri i JashtĂ«m i UkrainĂ«s, Andrii Sybiha.
Raketa âOreshnikâ konsiderohet njĂ« sistem raketor hipersonik me rreze tĂ« mesme veprimi, i aftĂ« tĂ« fluturojĂ« deri nĂ« 5500 km dhe mund tĂ« transportojĂ« njĂ« ngarkesĂ« bĂ«rthamore, edhe pse nĂ« kĂ«tĂ« rast besohet se Ă«shtĂ« pĂ«rdorur me lĂ«ndĂ« shpĂ«rthyese konvencionale. AnalistĂ«t perĂ«ndimorĂ« shprehin shqetĂ«sim se pĂ«rdorimi i kĂ«tij armamenti, veçanĂ«risht pranĂ« kufijve tĂ« NATO-s dhe BE-s, shĂ«non njĂ« hap tĂ« ri tĂ« rrezikshĂ«m nĂ« konfliktin e vazhdueshĂ«m.
PĂ«rveç raketĂ«s âOreshnikâ, Ukraina raportoi se forcat ruse kishin lĂ«shuar edhe dhjetĂ«ra raketa tĂ« tjera kundĂ«r objektivave energjetikĂ« dhe civilĂ«, si dhe njĂ« valĂ« dronĂ«sh, duke shkaktuar dĂ«me tĂ« konsiderueshme nĂ« infrastrukturĂ« dhe duke pĂ«rkeqĂ«suar kushtet e jetesĂ«s pĂ«r civilĂ«t nĂ« zona tĂ« shumta tĂ« vendit. /Telegrafi/
Një stuhi e fuqishme ka përshkuar këto ditë Turqinë, duke shkaktuar dëme të konsiderueshme dhe kaos në shumë rajone.
Erërat e forta kanë përmbysur kamionë dhe automjete të mëdha në rrugë, ndërsa janë dëmtuar edhe çatitë e ndërtesave.
Përveç dëmeve në tokë, kushtet në det janë jashtëzakonisht të rrezikshme. Valët e larta dhe erërat e forta kanë shkaktuar kaos në portet bregdetare, duke vështirësuar lundrimin e anijeve dhe operacionet detare.
Autoritetet lokale kanë paralajmëruar qytetarët të shmangin udhëtimet e panevojshme dhe të marrin masa kujdesi për sigurinë personale.
Stuhia, që konsiderohet një nga më të fuqishmet në vitet e fundit në vend, ka nxitur ndërhyrjen e ekipeve emergjente për të ndihmuar personat e prekur dhe për të siguruar rrugët dhe zonat më të rrezikuara. Rreziqet kryesore mbeten përmbytjet, rrëshqitjet e dheut dhe dëmet në infrastrukturën publike.
Qytetarët janë të paralajmëruar të jenë vigjilentë dhe të ndjekin njoftimet e autoriteteve përpara, gjatë dhe pas kalimit të stuhisë. /Telegrafi/
Në disa vende të Evropës janë zhvilluar protesta të gjera të fermerëve kundër marrëveshjes tregtare mes Bashkimit Evropian dhe bllokut të Mercosurit, që përfshin Argjentinën, Brazilin, Paraguain dhe Uruguain.
Fermerët shprehin shqetësimin se marrëveshja do të hapë tregun evropian për produkte bujqësore më të lira nga Amerika e Jugut, duke vënë në rrezik prodhimin vendas dhe të ardhurat e fermerëve evropianë.
Protestat janë shoqëruar me bllokime rrugësh, marshime me traktorë dhe tubime masive në kryeqytete dhe nyje të rëndësishme rrugore. Fermerët thonë se produktet e importuara nga vendet e Mercosurit prodhohen sipas standardeve më të ulëta mjedisore dhe të sigurisë ushqimore, gjë që krijon konkurrencë të padrejtë për prodhuesit evropianë.
Në Poloni, mijëra fermerë kanë mbërritur në Varshavë për të protestuar kundër marrëveshjes, duke paralajmëruar se ajo mund të dëmtojë rëndë bujqësinë polake dhe të rrisë varësinë nga importet ushqimore. Protestuesit kërkojnë nga qeveria dhe institucionet e BE-së të mos miratojnë marrëveshjen pa garanci të forta mbrojtëse për sektorin bujqësor.
Pakënaqësi të ngjashme janë shprehur edhe në vende të tjera si Franca, Irlanda, Austria dhe Hungaria, ku fermerët kërkojnë politika tregtare më të drejta dhe mbrojtje të prodhimit lokal. Sipas tyre, pa masa konkrete, shumë ferma familjare rrezikojnë të mbyllen, duke ndikuar negativisht në sigurinë ushqimore dhe ekonominë rurale të Evropës.
Protestat e fundit janĂ« pjesĂ« e njĂ« vale mĂ« tĂ« gjerĂ« reagimesh tĂ« fermerĂ«ve evropianĂ« ndaj politikave tĂ« tregtisĂ« dhe bujqĂ«sisĂ« sĂ« Bashkimit Evropian, ndĂ«rsa debati pĂ«r marrĂ«veshjen BEâMercosur vazhdon tĂ« mbetet i ndezur. /Telegrafi/
Votuesit në të gjithë kontinentin evropian do të përballen me zgjedhje të rëndësishme këtë vit, duke vendosur për të ardhmen politike dhe gjeopolitike të Bashkimit Evropian.
Euronews sjell një pasqyrë të testeve kryesore elektorale që presin BE-në dhe vendet e tjera europiane në vitin 2026.
Viti 2025 rezultoi vendimtar për zgjedhjet në shumicën e vendeve të BE-së. Rumania u përfshi në qendër të fushatave të koordinuara të ndërhyrjes së huaj në rrjetet sociale, ndërsa kryeministri i Polonisë, Donald Tusk, nuk arriti të konsolidojë pozicionin e partisë së tij kundër konservatorëve në garën presidenciale.
NdĂ«rkohĂ«, KristiandemokratĂ«t rikthyen pushtetin nĂ« Gjermani, ndĂ«rsa miliarderi i djathtĂ« Andrej BabiĆĄ u rizgjodh nĂ« RepublikĂ«n Ăeke.
Ndërsa BE-ja hyn në vitin 2026, lufta e Rusisë në Ukrainë vazhdon të dominojë skenën në krahun lindor të bllokut. Shtetet anëtare mbeten të ndara mbi mënyrën më të mirë për të mbështetur Kievin, dhe tensionet në rritje midis BE-së dhe SHBA-së shtojnë pasiguri strategjike.
Zgjedhjet kryesore të këtij viti mund të ndryshojnë përsëri ekuilibrin politik dhe gjeopolitik të Evropës, duke përcaktuar jo vetëm udhëheqësit e ardhshëm, por edhe kursin e bllokut në një kohë sfidash të shumta ndërkombëtare.
Hungaria - Fundi i epokës Orban?
Viti 2026 mund të shënojë përfundimin e periudhës më të gjatë të vazhdueshme në pushtet në Bashkimin Evropian.
Viktor Orbån shërbeu për herë të parë si kryeministër i Hungarisë midis viteve 1998 dhe 2002, dhe ka qëndruar në pushtet që nga rizgjedhja e tij në 2010. Ndërsa kërkon një mandat të gjashtë, ai përballet me një sfidues serioz: Peter Magyar, një ish-udhëheqës i brendshëm i partisë Fidesz që tashmë është bërë lider i opozitës.
Partitë e Orbånit, Fidesz, dhe të Magyarit, Tisza, nuk ndryshojnë shumë në çështjet shoqërore, si të drejtat e komunitetit LGBTQ+ apo politikat e migracionit. Megjithatë, Magyar argumenton fuqishëm për rritjen e fuqisë blerëse të qytetarëve hungarezë, e cila aktualisht është një nga më të ulëtat në Evropë, dhe për përmirësimin e marrëdhënieve me Brukselin, i cili ende lidh pagesat miliona euro të fondeve të kohezionit me respektimin e sundimit të ligjit.
Kampanja e Magyar duket se po prek zemrat e votuesve: sondazhet e fundit e vendosin partinë Tisza 13 për qind përpara. Por, pavarësisht rezultatit, zgjedhjet do të kenë pasoja shumë përtej kufijve të Hungarisë.
Orbån qëndron në qendër të kampit nacional-konservator evropian, duke u lidhur ngushtë me pikëpamjet e presidentit amerikan, Donald Trump, dhe duke sfiduar hapur qëndrimet kryesore të BE-së mbi migracionin, standardet demokratike, dhe veçanërisht mbi luftën në Ukrainë.
Ngurrimi i Budapestit për të sanksionuar Moskën ose për të mbështetur Kievin ka thelluar ndarjet brenda bllokut. Një ndryshim në udhëheqje mund të riformulojë dinamikat e pushtetit brenda Këshillit Evropian në një moment kritik për të ardhmen e Ukrainës.
Spanja, Gjermania, Franca dhe Italia â LlogaridhĂ«nie lokale pĂ«r qeveritĂ« kombĂ«tare
KatĂ«r nga fuqitĂ« mĂ« tĂ« mĂ«dha tĂ« Bashkimit Evropian po pĂ«rgatiten pĂ«r zgjedhje rajonale dhe komunale qĂ« do tĂ« tregojnĂ« sa shumĂ« po pĂ«rparon e djathta ekstreme dhe do tĂ« japin njĂ« âmatĂ«sâ tĂ« nivelit tĂ« mosbesimit ndaj autoriteteve nĂ« Madrid, Berlin, Paris dhe RomĂ«.
Në Spanjë, partia socialiste PSOE e kryeministrit, Pedro Sanchez po përballet me pasojat e humbjes në zgjedhjet rajonale të 21 dhjetorit në Extremadura, duke regjistruar rezultatin më të dobët ndonjëherë në një bastion tradicional të saj.
Ndërkohë, në Madrid, koalicioni qeverisës i Sanchez është nën presion pas disa skandaleve të korrupsionit dhe po përpiqet të miratojë një buxhet për vitin e tretë radhazi.
Zgjedhjet rajonale qĂ« po afrojnĂ« nĂ« SpanjĂ« â nĂ« Aragon mĂ« 8 shkurt, nĂ« Castilla y LeĂłn mĂ« 15 mars, dhe nĂ« Andalusia, rajoni mĂ« i madh i vendit pĂ«r nga sipĂ«rfaqja dhe popullsia, mĂ« sĂ« voni mĂ« 30 qershor â do tĂ« jenĂ« prova kyçe jo vetĂ«m pĂ«r PSOE-nĂ«, por edhe pĂ«r PartinĂ« Popullore (PP), opozita qendrore e djathtĂ«.
Pyetja kryesore është nëse PP mund të sigurojë shumicën para zgjedhjeve të përgjithshme të vitit 2027 pa u mbështetur tek partia ekstreme e djathtë Vox.
Po më 15 dhe 22 mars, francezët do të shkojnë gjithashtu në votime për të zgjedhur kryetarët e bashkive në të gjithë vendin. Ashtu si në Spanjë, këto zgjedhje lokale do të shërbejnë si një tregues i fortë për klimën politike para zgjedhjeve presidenciale të vitit 2027.
Franca përballet aktualisht me një krizë politike për shkak të paqëndrueshmërisë së gjatë të qeverisë, me mbështetje rekord të ulët për presidentin Emmanuel Macron dhe me rritjen e vazhdueshme të partisë ekstreme të djathtë, National Rally (RN), edhe pse liderja e saj, Marine Le Pen, është ndaluar të kandidojë për detyrë publike.
Në Itali, zgjedhjet komunale në qytetet kryesore si Roma, Milano, Bologna dhe Torino u shtynë gjatë pandemisë dhe janë caktuar përsëri për pranverën e vitit 2027. Për vitin 2026, votuesit do të shkojnë në kutitë e votimit vetëm në një numër më të vogël qytetesh, përfshirë Venezia, Reggio Calabria, Arezzo, Andria dhe Pistoia.
Italianët gjithashtu do të votojnë për një referendum mbi reformën kushtetuese të sistemit të drejtësisë. Ai pritet të mbahet në pranverën e ardhshme, edhe pse data ende nuk është përcaktuar. Ky referendum do të shihet si një test i mbështetjes publike për koalicionin e kryeministres, Giorgia Meloni para zgjedhjeve të përgjithshme të vitit 2027.
NĂ« Gjermani, disa lande po pĂ«rgatiten pĂ«r zgjedhje rajonale: Baden-WĂŒrttemberg dhe Rheinland-Pfalz nĂ« mars, dhe Sachsen-Anhalt, Berlini dhe Mecklenburg-Vorpommern nĂ« shtator.
Këto zgjedhje shtetërore do të testojnë popullaritetin e kancelarit Friedrich Merz, i cili është në detyrë që nga maji, dhe gjithashtu do të matin rritjen e ekstremit të djathtë jo vetëm në ish-Gjermaninë Lindore të deindustrializuar, por edhe në perëndimin më të pasur të vendit.
Suedia - Hija e ndërhyrjes së huaj
Duke shkuar drejt zgjedhjeve tĂ« pĂ«rgjithshme nĂ« muajin shtator, kryeministri suedez Ulf Kristersson shkroi nĂ« X se âkur Suedia tĂ« shkojĂ« nĂ« votime vitin e ardhshĂ«m, do ta bĂ«jmĂ« kĂ«tĂ« nĂ« njĂ« situatĂ« serioze sigurie qĂ« duhet ta marrim parasyshâ.
Kristersson po qeveris një koalicion qendror që përfshin social-demokratët, liberalët dhe Kristiandemokratët, i cili aktualisht renditet në sondazhe në nivele të ngjashme me rezultatet e zgjedhjeve të vitit 2023.
Që atëherë, Suedia ka përjetuar një rritje të kriminalitetit të dhunshëm, fenomen që ushqen retorikën e djathtë e cila dëgjohet në të gjithë Evropën, ku shpesh përdoret për të mbështetur argumente anti-migracioni.
MegjithatĂ«, âsituata serioze e sigurisĂ«â qĂ« shqetĂ«son kryeministrin nuk lidhet vetĂ«m me kriminalitetin e brendshĂ«m, por edhe me kĂ«rcĂ«nimin e ndĂ«rhyrjes sĂ« huaj.
â (@)
NĂ« muajin nĂ«ntor, Ministria e Mbrojtjes sĂ« SuedisĂ« njoftoi se kishte forcuar kapacitetet mbrojtĂ«se kibernetike dhe ishte nĂ« gatishmĂ«ri pĂ«r tĂ« pĂ«rballuar ndĂ«rhyrje elektorale tĂ« ngjashme me ato tĂ« vĂ«rejtura nĂ« Gjermani, e cila kĂ«tĂ« vit deklaroi se Rusia do tĂ« âpagojĂ« njĂ« çmimâ pĂ«r âsulmet hibrideâ ndaj infrastrukturĂ«s zgjedhore.
Operacionet e tilla të ndërhyrjes së huaj ka të ngjarë të favorizojnë partitë kritike ndaj imigracionit, skeptike ndaj integrimit në BE dhe më ambigue në qëndrimin e tyre ndaj Moskës - një prirje që pasqyrohet tek Demokratët suedezë.
Zgjedhjet në Suedi pritet të jenë gjithashtu një test i qëndrueshmërisë demokratike të BE-së, pas zbatimit të Ligjit për Shërbimet Digjitale (DSA), i cili trajton ndërhyrjen zgjedhore në rrjetet sociale, dhe Mburojës së propozuar të Demokracisë nga blloku evropian.
Danimarka - nën presion, brenda dhe jashtë vendit
Pas humbjes historike në Kopenhagen, për herë të parë që nga viti 1938, kryeministrja Mette Frederiksen dhe Social Demokratët e saj do të përballen tani me një votim kombëtar.
Analistët vënë në dukje se qëndrimi i ashpër i Frederiksen ndaj imigracionit nuk dha rezultat.
Sondazhet tregojnë se kryeministrja, e cila është në pushtet që nga viti 2019, mund të humbasë pozicionin e saj, ndërsa koalicionit qeverisës - i përbërë nga parti që shtrihen nga e majta e mesme deri tek e djathta e mesme - duket gjithnjë e më i brishtë.
Danimarka gjithashtu Ă«shtĂ« e shqetĂ«suar pĂ«r integritetin e saj territorial. NĂ« fillim tĂ« kĂ«tij muaji, presidenti amerikan, Donald Trump, pĂ«rsĂ«riti pretendimet pĂ«r âpushtiminâ e GreenlandĂ«s, njĂ« territor autonom i MbretĂ«risĂ« sĂ« DanimarkĂ«s.
Votimi duhet të zhvillohet para tetorit 2026, megjithëse data ende nuk është konfirmuar.
Bullgaria - Pa qeveri, por euroja ka ardhur
Që nga 1 janari 2026, Bullgaria ka adoptuar zyrtarisht euron si monedhën e saj.
Megjithatë, vendi ka përjetuar një paqëndrueshmëri të konsiderueshme politike që nga muaji nëntor, pas dorëheqjes së qeverisë për shkak të protestave masive në rrugë kundër korrupsionit dhe ndikimit oligarkik.
Një zgjedhje presidenciale është caktuar tashmë për më 8 nëntor, dhe pritet gjithashtu një votim parlamentar për të zgjidhur bllokadën politike në vend.
Letonia dhe Sllovenia - Krerët e ri të mundshëm të shtetit
Sllovenia dhe Letonia do të mbajnë zgjedhjet parlamentare në muajin mars, gjegjësisht në tetor.
Në Slloveni, sondazhet tregojnë se opozita qendrore e djathtë, Partia Demokratike, ka një avantazh të lehtë ndaj Lëvizjes Freedom Movement, partia qendrore e majtë që aktualisht qeveris dhe që udhëhiqet nga kryeministri Robert Golob.
Analistët parashikojnë se formimi i një qeverie pas zgjedhjeve mund të jetë i vështirë, pasi disa parti të reja dhe më të vogla po hyjnë në garë.
NĂ« Letoni, zgjedhjet do tĂ« pĂ«rcaktojnĂ« se kush do tĂ« pasojĂ« koalicionin aktual qendĂ«r-djathtas tĂ« kryeministres Evika SiliĆa.
Partia e saj aktualisht renditet e dyta në sondazhe, pak pas aleancës konservatore National Alliance.
Në fillim të vitit 2025, zgjedhjet lokale zbuluan dobësi në sistemin IT të votimeve, por Komisioni Qendror Zgjedhor i Letonisë njofton se ato janë zgjidhur përpara votimit të tetorit 2026.
SHBA-ja, Brazili, Izraeli dhe Rusia: Zgjedhje globale me ndikim në BE
BE-ja nuk është vetëm në mëshirën e votuesve të vet.
Në muajin nëntor, qytetarët amerikanë do të shkojnë në kutitë e votimit për zgjedhjet e gjysmës së mandatit kongresional, që përcaktojnë përbërjen e Dhomës së Përfaqësuesve dhe një të tretën e vendeve në Senatin amerikan.
Rezultati i këtyre zgjedhjeve mund të përcaktojë sa pushtet do të ketë administrata e Donald Trump, brenda dhe jashtë vendit. Evropianët do të ndjekin me kujdes zhvillimet.
NĂ« fillim tĂ« kĂ«tij muaji, administrata amerikane publikoi njĂ« Strategji KombĂ«tare tĂ« SigurisĂ«, ku premtoi tĂ« âkultivojĂ« rezistencĂ« ndaj rrjedhĂ«s aktuale tĂ« EvropĂ«s brenda vendeve evropianeâ pĂ«r tĂ« ndalur atĂ« qĂ« e pĂ«rshkruan si ârĂ«nien civilizueseâ.
Brazilianët do të shkojnë në kutitë e votimit në muajin tetor.
Presidenti aktual, Luiz Inacio Lula da Silva, i favorizuar në sondazhe, kërkon rizgjedhjen e tij.
Interesi i Bashkimit Evropian në këtë votim lidhet kryesisht me të ardhmen e marrëveshjes tregtare Mercosur, e cila ka mbi dy dekada që është në zbatim.
Edhe Izraeli do të mbajë zgjedhje parlamentare dhe do të votojë për kryeministrin e tij, duke pasur potencialin të ndryshojë dinamikat e pushtetit që kanë formësuar konfliktet në rajon.
Nga ana tjetër, Rusia do të zhvillojë zgjedhje parlamentare, por pritet që rezultati të manipulohet në favor të presidentit Vladimir Putin, me partitë opozitare kryesisht të heshtura dhe me një liri të shtypit gjithnjë e më të kufizuar. /Telegrafi/
Samsung ka vendosur të mos rrisë çmimet për modelin e ri të telefonave Galaxy S26, pavarësisht se ka pasur presion për shkak të rritjes së kostove të komponentëve dhe konkurrencës së fortë në treg.
Kjo do të thotë që çmimet e reja të S26-së do të mbeten të ngjashme me ato të paraardhësit të tij, Galaxy S25.
Raportet tregojnë se Samsung do të mbajë të njëjtat çmim fillestar për modelet kryesore: telefoni bazë S26, S26 Plus dhe S26 Ultra, pa ndryshime të mëdha krahasuar me çmimet e S25.
Në disa tregje çmimet mund të ndryshojnë pak për shkak të luhatjeve të valutës, por në përgjithësi strategjia është që përdoruesit të mos hasin rritje të çmimeve.
Vendimi është pjesë e përpjekjes së Samsung për të mbajtur konkurrencën me Apple dhe kompanitë kineze, të cilat gjithashtu po mbajnë çmime ose po ofrojnë produkte të forta pa rritje të çmimeve.
Samsung pritet tâi absorbojĂ« disa nga kostot e larta tĂ« prodhimit pĂ«r tĂ« mos rritur çmimin pĂ«r konsumatorin final.
Në disa tregje, megjithatë, çmimet mund të rriten pak për shkak të faktorëve vendorë si valuta lokale.
Por në nivel global, Samsung synon ta mbajë çmimin e S26 pa ndryshime për të qëndruar konkurrues në tregun e smartfonëve premium. /Telegrafi/
Presidenti i SHBA-sĂ«, Donald Trump, ka deklaruar se Shtetet e Bashkuara do tĂ« âdrejtojnĂ«â VenezuelĂ«n âderisa tĂ« krijohen kushtet pĂ«r njĂ« tranzicion tĂ« sigurt, tĂ« duhur dhe tĂ« maturâ.
Kjo deklaratë vjen pas kapjes së liderit venezuelan, Nicolas Maduro, nga forcat amerikane, pas sulmeve të kryera në territorin e Venezuelës.
Maduro është transportuar me aeroplan në New York, së bashku me bashkëshorten e tij, Cilia Flores dhe përballet me akuza në New York për krime të lidhura me trafikun e drogës, raporton BBC.
Sulmet në Venezuelë pasojnë një fushatë të gjatë presioni nga SHBA-ja kundër qeverisë së Maduros, të cilën administrata Trump e akuzon për përhapjen e drogës dhe të elementëve kriminalë drejt Shteteve të Bashkuara.
Donald Trump e fajëson Nicolas Maduron për ardhjen e qindra mijëra emigrantëve venezuelanë në Shtetet e Bashkuara.
Këta emigrantë janë pjesë e rreth tetë milionë venezuelanëve që besohet se kanë ikur nga kriza e thellë ekonomike dhe shtypja politike në vend që nga viti 2013.
Pa paraqitur prova, Trump e ka akuzuar Maduron se ka âzbrazur burgjet dhe institucionet psikiatrikeâ dhe se ka âdetyruarâ tĂ« burgosurit tĂ« migrojnĂ« drejt SHBA-sĂ«.
Trump ka vĂ«nĂ« gjithashtu theksin te lufta kundĂ«r rrjedhĂ«s sĂ« drogĂ«s â veçanĂ«risht fentanylit dhe kokainĂ«s â drejt Shteteve tĂ« Bashkuara, transmeton Telegrafi.
Ai ka shpallur dy grupe kriminale venezuelane - Tren de Aragua dhe Cartel de los Soles - si Organizata të Huaja Terroriste (FTO), duke pretenduar se grupi i fundit udhëhiqet nga vetë Maduro.
Analistët theksojnë se Cartel de los Soles nuk është një organizatë e strukturuar hierarkikisht, por një term që përdoret për të përshkruar zyrtarë të korruptuar që kanë lejuar transitimin e kokainës përmes Venezuelës.
Trump ka dyfishuar gjithashtu shpërblimin për informacione që çojnë në kapjen e Maduros dhe ka paralajmëruar se do ta shpallë qeverinë e Maduros si një Organizatë të Huaj Terroriste.
Nga ana e tij, Maduro ka mohuar kategorikisht se Ă«shtĂ« lider i ndonjĂ« karteli dhe ka akuzuar SHBA-tĂ« se po e pĂ«rdorin âluftĂ«n kundĂ«r drogĂ«sâ si justifikim pĂ«r tĂ« tentuar rrĂ«zimin e tij dhe pĂ«r tĂ« vĂ«nĂ« nĂ«n kontroll rezervat e mĂ«dha tĂ« naftĂ«s sĂ« VenezuelĂ«s.
Si e ka rritur SHBA-ja presionin ndaj Venezuelës?
Presioni ndaj qeverisë së Maduros ka nisur të rritet që kur Trump filloi mandatin e tij të dytë në muajin janar të vitit të kaluar.
Fillimisht, administrata Trump dyfishoi shpërblimin për informacione që do të çonin në kapjen e Maduros.
Në muajin shtator, forcat amerikane nisën të shënjestronin anije që dyshohej se transportonin drogë nga Amerika e Jugut drejt Shteteve të Bashkuara.
Që atëherë, janë kryer më shumë se 30 sulme ndaj këtyre anijeve në Karaibe dhe Paqësor, duke shkaktuar vdekjen e mbi 110 personave.
Administrata Trump argumenton se është e përfshirë në një konflikt të armatosur jo-ndërkombëtar me trafikantë të dyshuar të drogës, të cilët akuzohen se po zhvillojnë luftë të parregullt kundër SHBA-ve.
ShumĂ« ekspertĂ« ligjorĂ« kanĂ« vĂ«nĂ« nĂ« dukje se sulmet nuk janĂ« kryer kundĂ«r âobjektivave tĂ« ligjshme ushtarakeâ. Sulmi i parĂ« - mĂ« 2 shtator - tĂ«rhoqi vĂ«mendje tĂ« veçantĂ«, pasi nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« pĂ«rbĂ«hej nga dy sulme; tĂ« mbijetuarit e sulmit tĂ« parĂ« u vranĂ« nĂ« sulmin e dytĂ«.
Një ish-prokuror kryesor i Gjykatës Ndërkombëtare Penale i tha BBC-së se kjo fushatë ushtarake amerikane mund të konsiderohej si një sulm i planifikuar dhe sistematik ndaj civilëve në kohë paqeje.
Si pĂ«rgjigje, ShtĂ«pia e BardhĂ« argumentoi se kishte vepruar nĂ« pĂ«rputhje me ligjet e konfliktit tĂ« armatosur pĂ«r tĂ« mbrojtur SHBA-tĂ« nga kartelĂ«t âqĂ« pĂ«rpiqeshin tĂ« sillnin helm nĂ« brigjet tona⊠duke shkatĂ«rruar jetĂ« amerikaneâ.
NĂ« muajin tetor, Trump deklaroi se kishte autorizuar CIA-n tĂ« kryente operacione tĂ« fshehta brenda VenezuelĂ«s dhe kĂ«rcĂ«noi me sulme tokĂ«sore kundĂ«r atyre qĂ« i pĂ«rshkroi si ânarco-terroristĂ«â.
Ai tha se sulmi i parĂ« i tillĂ« kishte ndodhur mĂ« 24 dhjetor, duke dhĂ«nĂ« pak detaje, dhe shtoi se ishte synuar njĂ« âzonĂ« dokiâ ku ngarkoheshin anijet qĂ« supozohej se transportonin drogĂ«.
Para kapjes sĂ« Maduros, Trump vazhdimisht theksonte se Maduro ânuk Ă«shtĂ« mik i SHBA-veâ dhe se do tĂ« ishte âe mençur pĂ«r tĂ« tĂ« largohejâ.
Ai gjithashtu shtoi presionin financiar ndaj qeverisĂ« sĂ« Maduros, duke shpallur njĂ« âbllokadĂ« tĂ« plotĂ« detareâ ndaj tĂ« gjitha tankerĂ«ve tĂ« naftĂ«s tĂ« sanksionuar qĂ« hynin dhe dilnin nga Venezuela, duke goditur burimin kryesor tĂ« tĂ« ardhurave tĂ« huaja tĂ« qeverisĂ« venezuelane.
Përveç kësaj, SHBA-ja ka vendosur një forcë të madhe ushtarake në Karaibe, me qëllim ndalimin e rrjedhës së fentanylit dhe kokainës drejt Shteteve të Bashkuara.
Përveç ndjekjes së anijeve që akuzoheshin për kontrabandë droge, kjo forcë ka luajtur një rol kyç edhe në zbatimin e bllokadës detare amerikane.
Nicolas Maduro u ngjit në skenën politike nën udhëheqjen e presidentit majtist, Hugo Chavez, dhe Partisë Socialiste të Bashkuar të Venezuelës (PSUV).
Maduro, ish-shofer autobusi dhe lider sindikate, pasoi Chavezin dhe ka shërbyer si president që nga viti 2013.
Gjatë 26 viteve të pushtetit të Chavezit dhe Maduros, partia e tyre ka marrë kontrollin e institucioneve kyçe, duke përfshirë Asamblenë Kombëtare, pjesën më të madhe të sistemit gjyqësor dhe këshillin zgjedhor.
Në vitin 2024, Maduro u shpall fitues i zgjedhjeve presidenciale, edhe pse rezultatet e mbledhura nga opozita sugjeronin se kandidati i saj, Edmundo Gonzalez, kishte fituar me një diferencë të konsiderueshme.
Gonzalez kishte zĂ«vendĂ«suar lideren kryesore tĂ« opozitĂ«s, MarĂa Corina Machado, nĂ« fletĂ«n e votimit, pasi ajo ishte ndaluar tĂ« kandidonte pĂ«r postin presidencial.
NĂ« muajin tetor, Machado u nderua me Ămimin Nobel pĂ«r Paqen pĂ«r âpĂ«rpjekjet e saj pĂ«r tĂ« arritur njĂ« tranzicion tĂ« drejtĂ« dhe paqĂ«sor nga diktatura drejt demokracisĂ«â.
Pasi sfidoi ndalimin për udhëtim, ajo udhëtoi drejt Oslo-s në muajindhjetor për të marrë çmimin, pas muajsh të tërë që kishte qëndruar në fshehtësi.
Machado deklaroi se kishte planifikuar tĂ« kthehej nĂ« VenezuelĂ«, njĂ« lĂ«vizje qĂ« e vendoste nĂ« rrezik pĂ«r tâu arrestuar nga autoritetet, tĂ« cilat e kanĂ« shpallur âtĂ« arratisurâ.
Sa e madhe është forca që SHBA-ja ka vendosur në Karaibe?
SHBA-ja ka dislokuar rreth 15 mijë trupa dhe një flotë të gjerë anijesh në Karaibe, duke përfshirë aeroplanmbajtëse, shkatërruese me raketa të udhëzuara dhe anije sulmi amfibie.
Në këtë flotilje përfshihet USS Gerald Ford, aeroplanmbajtësja më e madhe në botë.
Raportohet se helikopterët amerikanë janë nisur nga kjo anije para se forcat amerikane të sekuestronin një tanker nafte pranë Venezuelës më 10 dhjetor.
SHBA-ja deklaroi se tankeri ishte âpĂ«rdorur pĂ«r tĂ« transportuar naftĂ« tĂ« sanksionuar nga Venezuela dhe Iraniâ, ndĂ«rsa Venezuela e pĂ«rshkroi veprimin si njĂ« akt âpiraterie ndĂ«rkombĂ«tareâ.
Që atëherë, SHBA-ja ka synuar edhe dy tankerë të tjerë në ujërat pranë Venezuelës.
Pas sulmeve tĂ« sĂ« shtunĂ«s, Trump tha se âarmada amerikane mbetet e gatshme nĂ« pozicionâ.
Sa naftë eksporton Venezuela dhe kush e blen atë?
Maduro prej kohĂ«sh ka akuzuar administratĂ«n Trump se po pĂ«rpiqej ta rrĂ«zonte atĂ« pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« mundĂ«si SHBA-sĂ« tĂ« merrte kontroll mbi pasuritĂ« naftĂ«sore tĂ« VenezuelĂ«s, duke iu referuar njĂ« deklarate tĂ« Trump pas sekuestros sĂ« tanker-it tĂ« parĂ« tĂ« naftĂ«s pranĂ« bregut tĂ« VenezuelĂ«s.
Kur gazetarĂ«t e pyetĂ«n pĂ«r fatin e tanker-it dhe ngarkesĂ«s sĂ« tij, Trump tha se âsupozimi im Ă«shtĂ« se do ta mbajmĂ« naftĂ«nâ.
Megjithatë, zyrtarët amerikanë më parë kanë mohuar akuzat e Venezuelës, duke theksuar se veprimet kundër qeverisë së Maduros nuk ishin një përpjekje për të siguruar qasje në rezervat e papërdorura të vendit.
Venezuela ka rezervat më të mëdha të provuara të naftës bruto në botë, dhe fitimet nga sektori i naftës financojnë më shumë se gjysmën e buxhetit të qeverisë së saj.
Megjithatë, eksportet e vendit janë goditur nga sanksionet, mungesa e investimeve dhe menaxhimi i dobët brenda kompanisë shtetërore të naftës, e cila ndodhet në gjendje të rëndë.
Shtetet e Bashkuara kanë kryer një operacion të guximshëm ushtarak në Venezuelë, duke rrëzuar presidentin e saj të gjatë, Nicolas Maduro, gjatë natës së së shtunës, njoftoi presidenti amerikan, Donald Trump.
Ky operacion i jashtëzakonshëm ka përfshirë sulme të shpejta dhe të koordinuara nga forcat speciale amerikane, të cilat, sipas zyrtarëve, kanë hyrë në Karakas me shpejtësi të madhe.
Sulmet shkaktuan ndërprerje të energjisë në disa zona të kryeqytetit venezuelan, duke krijuar kaos të përkohshëm në rrugët dhe lagjet e qytetit.
Maduro u kap në ose pranë një prej banesave të tij të sigurt, duke hyrë kaq shpejt sa që nuk arriti të mbyllte dyert e çelikut, një detaj që tregon shkallën e lartë të përgatitjes dhe shpejtësisë së operacionit, raporton reuters.
Një burim i CIA-s brenda rrethit të ngushtë të Maduros raportohet se ka luajtur një rol kyç, duke ndihmuar forcat amerikane të ndiqnin lëvizjet e diktatorit deri në momentin e kapjes së tij.
Sipas dy personave të njohur me operacionin, kjo mbështetje nga brenda ka qenë vendimtare për suksesin e operacionit dhe ka minimizuar rrezikun për humbje njerëzore.
Përveç mbështetjes nga burimet e inteligjencës, anëtarë të ushtrisë venezuelane gjithashtu kanë bashkëpunuar me Shtetet e Bashkuara për të siguruar arrestimin e Maduron. Megjithatë, ata nuk kanë dhënë detaje shtesë mbi rolin e tyre, duke lënë të kuptohet se disa pjesëtarë të ushtrisë mbështetën operacionin nga brenda, një element që mund të ketë bërë të mundur suksesin pa konflikte të gjera.
Ky zhvillim shënon një moment historik për Venezuelën dhe për marrëdhëniet e saj me Shtetet e Bashkuara. Të dhënat e deritanishme sugjerojnë se operacioni ishte i planifikuar me kujdes dhe me bashkëpunim të lartë midis inteligjencës dhe forcave ushtarake, duke treguar një përpjekje të koordinuar për të çrrënjosur qeverinë autoritare të Maduron.
Ndërsa lajmet vazhdojnë të dalin, vëmendja ndërkombëtare është përqendruar te hapat e mëtejshëm që do të ndjekin Shtetet e Bashkuara dhe qeveria e re e Venezuelës, duke përfshirë çështjet e sigurisë, stabilitetit politik dhe të ardhmen e ekonomisë së vendit. /Telegrafi/
Dhjetëra mijëra familje në Berlin do të mbeten pa energji elektrike deri të enjten, më 8 janar, ndërkohë që autoritetet përpiqen të rregullojnë kabllot që u dëmtuan rëndë pas një zjarri që besohet se është i qëllimshëm.
Disa familje mund të mbeten edhe pa ngrohje, sepse ndalimi i energjisë ka prekur edhe sistemet e ngrohjes, ndërsa temperaturat janë rreth pikës së ngrirjes.
Shërbimet emergjente u njoftuan herët në mëngjes për disa kabllo me tension të lartë në flakë. Zjarrfikësit fikën zjarrin shpejt, por rreth 45 mijë familje dhe 2200 biznese në jugperëndim të qytetit mbetën pa energji elektrike., raporton theguardian.
Pjesa e vogël e familjeve mund të marrë energji sot ose nesër, por shumica pritet ta rikthejnë furnizimin vetëm më 8 janar. Situata ka prekur edhe institucione shëndetësore dhe sociale.
Në vendngjarje ka mbi 160 policë, dhe është nisur hetim me dyshim se zjarri është i qëllimshëm. Banorët janë inkurajuar të qëndrojnë me familjarë ose miq nëse është e mundur, të përdorin telefonët me kursim dhe të kenë drita me bateri afër.
Problemet kanë ndikuar edhe në transportin hekurudhor: tabelat elektronike dhe makinat e bileta nuk funksionojnë, megjithëse trenat vazhdojnë të qarkullojnë.
Ky është më i rëndi ndërprerje i energjisë në Berlin që nga viti i kaluar (shtator), kur dhjetëra mijëra familje gjithashtu mbetën pa drita për shkak të një zjarri tjetër që goditi linjat elektrike. /Telegrafi/