Një protestë është thirrur ditën e nesërme në Tiranë kundër shëmbjeve të paligjshme që po kryen nga qeveria. Mësohet se protesta është njoftuar nga vetë qytetarët, të cilët bëjnë thirrje për bashkim, kundër shembjeve të bizneseve që po ndodhin kudo në Shqipëri dhe kryesisht në Theth.
Protesta do të mbahet ditën e nesërme në orën 10:00 para kryeministrisë. Qytetarët e konsiderojnë ndërhyrjen e qeverisë për të shembur, hotelet, baret dhe restorantet në mes të sezonit turistik, të paligjshme dhe që po i bën një dëm të madh imazhit të vendit.
Një gruaje i ka rënë të fikët ditën e sotme gjatë protestës në Theth. Mësohet se teksa banorët po protestonin kundër urdhërit të Ramës për të shembur strukturat pa leje, një gruaje i ka rënë të fikët.
Ajo është marrë më pas nga banorët e tjerë, të cilët e kanë ndihmuar. Ndërkohë që protesta e banorëve vazhdon, ndërkohë që përplasjet me IKMT dhe policinë nuk kanë munguar.
Kreu i Partisë Demokratike Sali Berisha komentoi sot gjatë një konference për shtyp se protestat në theth për prishjet e ndërtimeve pa leje. Berisha tha se një terror dhe krim i shëmtuar po ushtrohet mbi banorët dhe turistët e Thethit. Sipas Berishës ajo që po ndodh në Theth bëhet edhe pë të shpërqëndruar vëmendjen nga ajo që e konsideron si farsë elektorale, pra zgjedhejt e 11 majit.
Kryedemokrati tha se kjo nuk Ă«shtĂ« çmenduri sepse Ă«shtĂ« qĂ«llim qĂ« bazohet nĂ« njĂ« urrejtje patologjike tĂ« papĂ«rmbajtur tĂ« njĂ« njeriu. Ai tha se asnjĂ« pĂ«llĂ«mbĂ« nuk Ă«shtĂ« âtokĂ« e xanunâ, dhe se çdo pĂ«llĂ«mbĂ« tokĂ« e atyre fshatarĂ«ve Ă«shtĂ« tokĂ« e trashĂ«guar brez pas brezi.
Berisha tha se kontejnerët në livadh duhej të kishin bërë deklaratën, por nuk janë ndërtime pa leje duke shtuar se ndërtime pa leje, sipas vendimit të firmosur nga vetë Rama janë ndërtimet me themele.
Pjesë nga fjala e Berishës:
NjĂ« terror dhe krim i shĂ«mtuar po ushtrohet mbi banorĂ«t dhe turistĂ«t e Thethit. NĂ« njĂ« akt, do tĂ« thosha kriminal, Edi Rama nĂ« mesin e sezonit turistik ka gjetur hakmarrjen ndaj Thethit pĂ«r tâia larguar edhe ata turistĂ« qĂ« i shkojnĂ« si burimi i vetĂ«m i tĂ« ardhurave pĂ«r atĂ« komunitet. Tâi thuash çmenduri, nuk Ă«shtĂ« çmenduri se Ă«shtĂ« qĂ«llim qĂ« bazohet nĂ« njĂ« urrejtje patologjike tĂ« papĂ«rmbajtur tĂ« njĂ« njeriu, pĂ«rroi psikik i tĂ« cilit prodhon nĂ« 24 orĂ« urrejtje dhe negativitet. AsnjĂ« pĂ«llĂ«mbĂ« nuk Ă«shtĂ« âtokĂ« e xanunâ, çdo pĂ«llĂ«mbĂ« tokĂ« e atyre fshatarĂ«ve Ă«shtĂ« tokĂ« e trashĂ«guar brez pas brezi. NĂ« rast se ata vĂ«rtet nĂ« moszbatim tĂ« ligjeve, nĂ« tokĂ« tĂ« tyre kanĂ« vendosur kabina apo kontejnerĂ«, sigurisht ata kanĂ« bĂ«rĂ« njĂ« shkelje, por jo tĂ« ligjit pĂ«r urbanistikĂ«n, sepse ai ligj ndĂ«rtimet pa themel nuk i konsideron ndĂ«rtime pa leje. I konsideron ndĂ«rtime me vetĂ«deklarim.
Por cilido tĂ« ishte situata e tyre, nĂ« kulmin e sezonit turistik kanĂ« ardhur tĂ« tjerĂ«t nga Australia, Gjermania, Izraeli, Egjipti, Franca, Italia. KanĂ« prenotuar pushimet dhe ky del dhe u dĂ«rgon aty banda me uniformĂ« pĂ«r tâia çmontuar kabinat apo çfarĂ« janĂ« ato, dhe pĂ«r tĂ« zhvilluar njĂ« betejĂ« ku banorĂ« dhe turistĂ« janĂ« bĂ«rĂ« sĂ« bashku. Ky Ă«shtĂ« njĂ« shfryrje urrejtje e njĂ« njeriu qĂ« pĂ«rfaqĂ«son njĂ« trup urrejtjeje njerĂ«zore. Po nĂ« qoftĂ« se aty janĂ« bĂ«rĂ« shkelje, ta zĂ«mĂ«, atĂ«herĂ« çdo shtet çon njoftimin e konstatimit dhe nuk ka shtet nĂ« botĂ« qĂ« ndĂ«rhyn nĂ« mes tĂ« sezonit. Ata kanĂ« kontrata, ata kanĂ« prenotime,ata kanĂ« njoftime. Prit tĂ« bjerĂ« sezoni dhe vepro. Po zgjidhet mesi i sezonit si hakmarrje atĂ«rore dhe ky Ă«shtĂ« i tĂ«ri njĂ« shpirtkĂ«rmĂ« qĂ« riprodhon tĂ« atin e tij xhelat dhe dajĂ«n e tij xhelat pĂ«r kundĂ«rshtarin. A mundet njĂ« njeri tĂ« dĂ«rgojĂ« hordhi, falanga nĂ« Theth dhe tâia heqĂ« tjetrit kabinĂ«n nga oborri i shtĂ«pisĂ« sĂ« vet kur e ka plot me turistĂ« dhe ka tĂ« tjerĂ« tĂ« prenotuar.
KĂ«to i bĂ«n vetĂ«m njĂ« shpirtkĂ«rmĂ« qĂ« ka shpirtin e tĂ« atit xhelat Kristaq Rama, i cili firmoste varjen e kundĂ«rshtarit. QĂ« ka shpirtin e Spiro KolekĂ«s qĂ« kĂ«rkonte tâu futeshin tanket dhe mitralozĂ«t studentĂ«ve nĂ« dhjetor tĂ« vitit 1990. Ai mund tĂ« bĂ«jĂ« njĂ« akt tĂ« tillĂ« ndaj tyre. Ai ka njĂ« hall tĂ« madh pasi Ă«shtĂ« kapur nĂ« çark pĂ«r vjedhjen e zgjedhjeve, pĂ«r farsĂ«n elektorale, pĂ«r shkatĂ«rrimin e procesit, tani bĂ«n çdo gjĂ« qĂ« vĂ«mendja e shqiptarĂ«ve tĂ« shpĂ«rqendrohet nga farsa. Por kĂ«to janĂ« akte krimi shtetĂ«ror, kĂ«to qĂ« ndodhin⊠Mos harroni se ai komunitet, ai turizmin ka, nuk ka asnjĂ« tĂ« ardhur tjetĂ«r. Po tĂ« shkoni atje disa parcela toke kaq minimaliste sa nuk ka ku tĂ« shkojĂ«. Dhe ju njoftoj se nĂ« dallim nga zonat e tjera turistike tĂ« vendit, Thethi dhe Valbona, 90 pĂ«rqind tĂ« turistĂ«ve i kanĂ« tĂ« huaj.
Shikoni tani, kanë dalë të huajt bashkë me fshatarët dhe protestojnë kundër Ramaduros, që nuk njeh asnjë ligj dhe moral dhe sillet si pushtues i egër ndaj banorëve të veriut. Mundet kjo? Kontejnerë në livadhin para derës së shtëpisë. Dakord që duhej të kishin bërë deklaratën, por nuk janë ndërtime pa leje. Ndërtime pa leje, sipas vendimit të firmosur nga vetë Ramaduro janë ndërtimet me themele, etj. Ato janë vendime të vendosura mbi pllaka çimentoje ose mbi trarë druri.
Një banor me aftësi të kufizuara i cili ishte i pranishëm në protestën kundër shembjes së objekteve në Theth tha se ka investuar kursimet e jetës. Mes lotësh banori shprehet se ka ndërtuar pesë shtëpi prej druri në tokën e tij të trashëguar ndër vite dhe se nuk ka bërë asnjë pëllëmbë beton. I pyetur për leje, ai thotë se kanë aplikuar por nuk ua kanë dhënë. Me lot në sy ai kërkon prej shtetit që të mos i prishë objektin sepse dalim në rrugë të madhe.
âTĂ« gjithĂ« shpenzimet e jetĂ«s. Kam ndĂ«rtuar 5 shtĂ«pia druri pa beton dhe asgjĂ« nĂ« tokĂ«n time. Kemi kĂ«rkuar por thonĂ« nuk ka leje, toka Ă«shtĂ« e imja, Ă«shtĂ« trashĂ«gimtare brez pas brezi. KĂ«rkojmĂ« prej shtetit qĂ« tĂ« mos i prishĂ« sepse dalim nĂ« rrugĂ« tĂ« madhe. Veç me vdekur, nuk e di me çfarĂ« ka me jetuar familja ime. SynojmĂ« me na lĂ«nĂ« shteti me jetuar. VetĂ« kanĂ« thĂ«nĂ« me investuar, unĂ« nuk jam i ardhur por jam kĂ«tu. Toka Ă«shtĂ« e jona 200 vjeçare. Ashtu siç kanĂ« thĂ«nĂ« kemi investuar, nuk ka asnjĂ« pĂ«llĂ«mbĂ« beton,â thotĂ« banori.
Deputetja e Partisë Demokratike, Gerta Bardeli ka marrë pjesë në protestën e banorëve në Theth kundër prishjes së objekteve pa leje
GjatĂ« protestĂ«s ajo debatoi me policinĂ« dhe u shpreh se policia nuk duhet tâi pengojĂ« ata qĂ« tĂ« protestojnĂ« pasi janĂ« nĂ« tĂ« drejtĂ«n e tyre kushtetuese dhe nĂ« tokĂ«n e tyre.
âEdhe kĂ«to janĂ« nĂ« pĂ«rmbushje tĂ« tĂ« drejtĂ«s sĂ« tyre kushtetuese. AsnjĂ« shtyrje atje. Me banorĂ«t sâkeni punĂ«, kanĂ« tĂ« drejtĂ«n e tyre kushtetuese pĂ«r tĂ« protestuar. Ata janĂ« nĂ« truallin e tyreâ, tha ajo
Protesta kundër ndërtimit të HEC-it Doma mbi lumin e Lusës në Mat vijoi këtë të hënë, ku dhjetëra banorë të njësisë administrative Suç u mblodhën para Bashkisë së Klosit, duke kërkuar ndërhyrjen e pushtetit vendor për pezullimin e punimeve.
Protesta u shoqërua me tensione, pasi banorët kërkuan të takonin kryetaren e bashkisë, Valbona Kola, por u përballën me bllokimin e hyrjes nga Policia Bashkiake. Situata u përshkallëzua kur protestuesit hynë forcërisht në godinë, duke sjellë më pas ndërhyrjen e forcave të Policisë së Shtetit për të qetësuar situatën.
Pas insistimit të banorëve, kryetarja Kola u takua me ta në një nga sallat e bashkisë, së bashku me disa nga drejtuesit e institucionit. Në një sallë të mbushur me banorë të ardhur nga disa fshatra të zonës, Kola u shpreh se Bashkia Klos nuk ka mundësi ligjore për ta ndalur investimin, pasi është vënë para një fakti të kryer. Ajo dhe zyrtarët bashkiakë ia pasuan përgjegjësinë ish-administratës së djathtë që ka drejtuar bashkinë deri në vitin 2019.
Administrata aktuale paraqiti njĂ« kontratĂ« qiraje tĂ« firmosur nĂ« shtator tĂ« vitit 2018 nga ish-kryetari i bashkisĂ«, Basir Ăupa, pĂ«r dhĂ«nien me afat 10-vjeçar tĂ« njĂ« sipĂ«rfaqeje pyjore nĂ« pĂ«rdorim tĂ« kompanisĂ« qĂ« ndĂ«rton hidrocentralin. Sipas dokumenteve tĂ« bĂ«ra publike, qiraja hyn nĂ« fuqi nga momenti i pajisjes sĂ« subjektit me leje ndĂ«rtimi, ndĂ«rsa mendimi pozitiv pĂ«r heqjen nga fondi pyjor Ă«shtĂ« dhĂ«nĂ« nĂ« vitin 2019 nga KĂ«shilli Bashkiak.
I pyetur nga BIRN pĂ«r kontratĂ«n e qirasĂ« tĂ« firmosur nĂ« vitin 2018 me âGlobal Interprise Groupâ dhe vendimin e KĂ«shillit Bashkiak tĂ« Klosit nĂ« vitin 2019, ish-kryebashkiaku i Klosit, Basir Ăupa tha se vendimet janĂ« marrĂ« nĂ« pĂ«rputhje me ligjin.
âNĂ« atĂ« periudhĂ«, KĂ«shilli Bashkiak nĂ« Klos nuk ka qenĂ« vetĂ«m i djathtĂ«, por i pĂ«rzierĂ«,â tha Ăupa, duke theksuar se nĂ« atĂ« periudhĂ« nuk ka pasur asnjĂ« ankesĂ« nga komuniteti.
Sipas tij, vendimi Ă«shtĂ« marrĂ« me pĂ«rfaqĂ«sues tĂ« MinistrisĂ« sĂ« Mjedisit dhe tĂ« firmĂ«s ndĂ«rtuese, ndĂ«rsa ndĂ«rtimi Ă«shtĂ« planifikuar poshtĂ« zonĂ«s ku banorĂ«t marrin ujin pĂ«r vaditje. Ai shtoi se kundĂ«rshtimet nga banorĂ«t kanĂ« ardhur mĂ« vonĂ« dhe nĂ«se kishte shkelje nĂ« kontratĂ«n e qirasĂ«, ato mund tĂ« ishin korrigjuar nga administratat pasuese, qĂ« sipas tij âi kanĂ« nĂ« dorĂ« tĂ« gjitha pushtetet pĂ«r vite me radhĂ«â.
Banorët protestues i qëndruan vendimit për të mos lejuar ndërtimin e HEC-it, duke theksuar se projekti kërcënon burimet ujore për vaditje, si dhe do të sjellë dëme të parikuperueshme për ekosistemin dhe natyrën e zonës.
âKemi kĂ«rkuar mbĂ«shtetje nga IKMT e DibrĂ«s, pasi kemi mungesĂ« tĂ« punonjĂ«sve nĂ« Inspektoriatin Vendor tĂ« Mbrojtjes sĂ« Territorit. Ata sot janĂ« nĂ« terren. UnĂ« e di qĂ« Kurdaria Ă«shtĂ« hambari i bujqĂ«sisĂ«, ndaj jam nĂ« krahun tuaj. Punimet pĂ«r HEC-in janĂ« aktualisht tĂ« pezulluara nga kompania,â premtoi kryebashkiakja e Klosit, Valbona Kola para banorĂ«ve.
NdĂ«rtimi i HEC-it Doma nĂ« lumin e LusĂ«s nĂ« njĂ«sinĂ« administrative Suç tĂ« Klosit, ka sjellĂ« pĂ«rplasje tĂ« vazhdueshme mes banorĂ«ve dhe kompanisĂ« ndĂ«rtuese âGlobal Interprise Groupâ. Projekti Ă«shtĂ« pjesĂ« e njĂ« skeme mĂ« tĂ« gjerĂ« pĂ«r ndĂ«rtimin e tre hidrocentraleve nĂ« kĂ«tĂ« lumĂ«. BanorĂ«t pretendojnĂ« se nuk janĂ« pĂ«rfshirĂ« nĂ« asnjĂ« proces dĂ«gjese publike. Situata Ă«shtĂ« pĂ«rshkallĂ«zuar javĂ«t e fundit, ku ka pasur pĂ«rplasjet fizike ndĂ«rmjet banorĂ«ve dhe pĂ«rfaqĂ«suesve tĂ« kompanisĂ«. NĂ« qĂ«ndrime tĂ« mĂ«parshme, kompania ndĂ«rtuese deklaron se gjurma e HEC-it ndodhet poshtĂ« zonĂ«s sĂ« banuar dhe nuk prek drejtpĂ«rdrejt interesat e banorĂ«ve pĂ«r vaditje./Reporter.al
Policia me pajisje për shpërndarjen e protestave po heq bllokadat e trafikut nëpër gjithë Serbinë, ndërsa gazetarët e Radios Evropa e Lirë kanë raportuar edhe për arrestimet e para. Studentët dhe qytetarët nisën të mblidhen herët në mëngjes, më 4 korrik, në Beograd, Novi Sad, Nish dhe qytete të tjera, ku vendosën kontejnerë dhe pengesa të tjera në rrugë.
Forcat e forta tĂ« policisĂ« ndĂ«rhynĂ« pĂ«r tâi larguar ata nga rruga. Nuk ka pasur incidente mĂ« tĂ« mĂ«dha deri tani, pasi protestuesit po largohen vetĂ« nĂ« trotuar sapo mbĂ«rrin policia. NĂ« qendĂ«r tĂ« Beogradit janĂ« ndaluar disa pjesĂ«marrĂ«s tĂ« bllokadave, ndĂ«rsa arrestime janĂ« shĂ«nuar edhe nĂ« Novi Beograd, afĂ«r Fakultetit tĂ« Arteve Dramatike.
StudentĂ«t nĂ« bllokadĂ« kishin bĂ«rĂ« thirrje njĂ« ditĂ« mĂ« parĂ« pĂ«r njĂ« âbllokadĂ« totale tĂ« SerbisĂ« pĂ«r shkak tĂ« brutalitetit policorâ. Thirrja erdhi pas aksioneve tĂ« policisĂ« gjatĂ« natĂ«s mes 2 dhe 3 korrikut, kur nĂ« disa qytete u arrestuan gati 80 studentĂ« dhe protestues kundĂ«r qeverisĂ«.
Qytetarët dhe studentët që nga ora shtatë e mëngjesit kishin bllokuar kryqëzimin pranë Fakultetit Juridik në qendër të Beogradit, u tërhoqën nga rruga kur mbërritën kordonët e policisë.
Pasi policia largoi pengesat metalike dhe kontejnerët nga rruga, protestuesit u zhvendosën në një tjetër vend dhe vazhduan bllokadën, raporton Shërbimi i Ballkanit i Radios Evropa e Lirë.
Edhe nga ajo pikë u tërhoqën kur mbërriti policia. Situatë e ngjashme po ndodh edhe në pjesë të tjera të Beogradit, ku protestuesit po vendosin kontejnerë në rrugë dhe po përballen me forcat e shumta të policisë që i heqin bllokadat.
Studentët e Fakultetit të Arteve Dramatike njoftuan në Instagram se një koleg i tyre është arrestuar përpara këtij fakulteti në Novi Beograd. Në Zemun janë bllokuar disa kryqëzime.
Sipas gazetarëve në teren, ka pasur përplasje verbale të vogla mes protestuesve dhe qytetarëve që kundërshtojnë bllokadat, por incidente më të mëdha nuk janë raportuar. Bllokadat protestuese kanë nisur që në mëngjes edhe në Novi Sad dhe Nish.
Edhe nĂ« kĂ«to qytete janĂ« tĂ« pranishme forcat e forta tĂ« policisĂ« qĂ« po ndjekin protestuesit dhe po i heqin bllokadat.Ministri i PunĂ«ve tĂ« Brendshme, Ivica Daçiq, deklaroi mĂ« 4 korrik se policia ka lejuar grumbullimet nĂ« disa lokacione nĂ« Beograd qĂ« nuk janĂ« tĂ« njĂ« rĂ«ndĂ«sie jetike pĂ«r funksionimin e trafikut, ndĂ«rsa atje ku ndĂ«rhynĂ«, e bĂ«n âpa pĂ«rdorimin e forcĂ«s sĂ« tepruarâ.
âQĂ« nĂ« mĂ«ngjes, policia Ă«shtĂ« nĂ« gjendje gatishmĂ«rie, nĂ« kuptimin qĂ« kemi pĂ«rcaktuar prioritetet, qĂ« tĂ« gjitha pikat jetike tĂ« qytetit tĂ« funksionojnĂ« normalishtâ, tha Daçiq pĂ«r televizionin Pink.
Ai dĂ«noi vazhdimin e bllokadave, duke thĂ«nĂ« se âato rrezikojnĂ« jetĂ«n normale tĂ« qytetarĂ«ve dhe funksionimin e qytetitâ. Daçiq tha gjithashtu se gjatĂ« bllokadave tĂ« djeshme, policia ka pĂ«rdorur âshkopinâ nĂ« disa lokacione, duke shtuar se çdo rast Ă«shtĂ« dokumentuar.
Ministria e Punëve të Brendshme më herët kishte paralajmëruar të gjithë ata që synojnë të organizojnë bllokada të paligjshme se policia, në përputhje me ligjin dhe detyrimet e saj, do të marrë të gjitha masat e nevojshme për të mbrojtur rendin dhe qetësinë publike.
NĂ« njĂ« komunikatĂ« tĂ« publikuar mĂ« 3 korrik nĂ« mbrĂ«mje thuhet gjithashtu se âkundĂ«r tĂ« gjithĂ« atyre qĂ« shkelin ligjin do tĂ« ngrihen kallĂ«zime penale dhe pĂ«r kundĂ«rvajtjeâ.Bllokadat protestuese nĂ« qytete nĂ« gjithĂ« SerbinĂ« nisĂ«n pasi studentĂ«t bĂ«nĂ« thirrje pĂ«r mosbindje civile pas protestave nĂ« Beograd mĂ« 28 qershor.
Kërkesat e tyre janë: shpallja e zgjedhjeve të parakohshme, largimi i kampit nga qendra e qytetit ku sipas tyre qëndrojnë për muaj të tërë persona që kundërshtojnë bllokadat dhe lirimi i studentëve të arrestuar gjatë protestave të 28 qershorit.
Protestat masive dhe bllokadat në fakultete në Serbi nisën pas vdekjes së 16 personave nga rrëzimi i një kulmi në stacionin hekurudhor të Novi Sadit më 1 nëntor, dhe studentët së bashku me qytetarët që i mbështesin kërkojnë përgjegjësi nga pushteti për këtë tragjedi./ REL
Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, ka deklaruar se Kremlini nuk mund ta përjashtonte mundësinë që protestat antiqeveritare në Serbi, të ishin një përpjekje për një revolucion, por ishte i bindur se udhëheqja serbe do të rivendoste qetësinë. Të shtunën, policia serbe u përlesh me protestuesit antiqeveritarë që kërkonin zgjedhje të parakohshme dhe fundin e sundimit 12-vjeçar të Presidentit Aleksandar Vuçiç.
âPavarĂ«sisht faktit se Serbia Ă«shtĂ«, sigurisht, nĂ«n njĂ« presion tĂ« paparĂ« nuk mund ta pĂ«rjashtojmĂ« mundĂ«sinĂ« qĂ« atje po pĂ«rdoren metoda tĂ« njohura pĂ«r tĂ« nxitur revolucione me ngjyra. Nuk kemi dyshim se udhĂ«heqja aktuale serbe do tĂ« jetĂ« nĂ« gjendje tĂ« rivendosĂ« ligjin dhe rendin nĂ« vend nĂ« njĂ« tĂ« ardhme shumĂ« tĂ« afĂ«rtâ, u tha gazetarĂ«ve zĂ«dhĂ«nĂ«si i Kremlinit, Dmitry Peskov.
Rusia tradicionalisht e sheh Vuçiçin si një aleat të ngushtë dhe udhëheqësi serb ishte në Moskë më 9 maj për të parë një paradë ushtarake për të përkujtuar fitoren e Bashkimit Sovjetik ndaj nazistëve në Luftën e Dytë Botërore.
Muaj tĂ« tĂ«rĂ« protestash nĂ« tĂ« gjithĂ« SerbinĂ«, pĂ«rfshirĂ« mbylljen e universiteteve, e kanĂ« shqetĂ«suar Vuçiç, mandati i dytĂ« i tĂ« cilit pĂ«rfundon nĂ« vitin 2027, kur janĂ« planifikuar edhe zgjedhjet parlamentare. Vuçiç tha se pas protestave tĂ« sĂ« shtunĂ«s qĂ«ndronin âforca tĂ« huajaâ tĂ« paspecifikuara dhe se demonstruesit u pĂ«rpoqĂ«n tĂ« ârrĂ«zonin qeverinĂ« serbeâ, por dĂ«shtuan.
Policia serbe ndërhyri në orët e para të mëngjesit të së hënës për të shpërndarë bllokadat studentore në Beograd dhe në 27 qytete të tjera të vendit. Operacioni nisi në orën 05:00, ndërsa në shumicën e rasteve protestuesit u larguan pa rezistencë. Megjithatë, në disa zona policia përdori forcë për të rivendosur qarkullimin rrugor.
NĂ« njĂ« rast, mjete policie tĂ« njohura si âklubaâ u futĂ«n me shpejtĂ«si drejt turmĂ«s nĂ« njĂ« nga bulevardet kryesore tĂ« Beogradit, por protestuesit arritĂ«n tĂ« largoheshin nĂ« kohĂ«, duke shmangur incidentet e rĂ«nda.
Gjatë operacionit u shoqëruan dhjetëra persona. Studentët deklaruan se nuk do të ndalin protestat dhe bllokadat rrugore, të cilat do të organizohen në mënyrë të paparalajmëruar në pika të ndryshme të qyteteve. Përmes platformave të tyre zyrtare, ata u udhëzuan të largohen kur shfaqet policia dhe të rikthehen menjëherë pasi ajo të largohet.
Protestat nisĂ«n si reagim ndaj arrestimit tĂ« tetĂ« studentĂ«ve tĂ« Fakultetit tĂ« InxhinierisĂ«, tĂ« akuzuar se âpo planifikonin sulme ndaj institucioneve shtetĂ«rore dhe bllokim tĂ« infrastrukturĂ«sâ. Ata janĂ« lĂ«nĂ« nĂ« paraburgim dhe pĂ«rballen me akuzĂ«n pĂ«r âveprime kundĂ«r rendit kushtetues dhe sigurisĂ« sĂ« SerbisĂ«â.
Presidenti Aleksandar Vuçiç i cilĂ«soi bllokadat si âakte terroristeâ dhe deklaroi: âI shpĂ«rndamĂ« grupet e huliganĂ«ve shpejt dhe me efikasitetâ. Ai falĂ«nderoi RusinĂ« pĂ«r mbĂ«shtetjen, duke shtuar se âLavrov dhe Putini e dinĂ« se kjo Ă«shtĂ« pĂ«rpjekje pĂ«r njĂ« revolucion me ngjyraâ.
Nga ana e tij, ministri i JashtĂ«m rus Sergei Lavrov deklaroi se Moska po ndjek nga afĂ«r situatĂ«n dhe se âshpreson nĂ« qetĂ«simin e trazirave nĂ« pĂ«rputhje me kushtetutĂ«n dhe ligjet e vendit mikâ.
Në Serbi kanë nisur të hiqen barrikadat dhe të normalizohet trafiku, pasi mijëra protestues antiqeveritarë në orët e para të 30 qershorit bllokuan rrugët në disa qytete serbe dhe kërkuan lirimin e protestuesve të cilët u ndaluan nga policia, teksa protestat po rrisin presionin ndaj presidentit populist, Aleksandar Vuçiç.
Protestuesit, tĂ« udhĂ«hequr nga studentĂ«t, vendosĂ«n barrikada metalike dhe kosha mbeturinash nĂ«pĂ«r rrugĂ«t e Beogradit dhe bllokuan urĂ«n Gazela, qĂ« gjendet mbi lumin Sava. AgjencitĂ« e lajmeve raportuan se protestuesit nĂ« Novi Sad â ku nisi kjo valĂ« protestash antiqeveritare tetĂ« muaj mĂ« parĂ« â rrethuan zyrat e PartisĂ« Progresive Sebe (SNS) tĂ« Vuçiçit, duke goditur ndĂ«rtesĂ«n me vezĂ«.
NjĂ« ueb-faqe Ă«shtĂ« krijuar nga studentĂ«t organizatorĂ« ku Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« e ditur se nĂ« 30 pika nĂ« kryeqytetin serb ishin ngritur barrikada, duke shtuar se veprime tĂ« ngjashme po kryeheshin nĂ« tĂ« paktĂ«n 22 qytete tĂ« tjera serbe. Protestat u intensifikuan pasi zyrtarĂ«t policorĂ« nisĂ«n tĂ« ndalonin pjesĂ«marrĂ«sit nĂ« tubimin masiv qĂ« u mbajt nĂ« Beograd mĂ« 28 qershor. Vuçiç deklaroi se agjencitĂ« e zbatimit tĂ« ligjit pritet tĂ« kryejnĂ« âshumĂ« mĂ« tepĂ«r arrestimeâ.
Turmat antiqeveritare u rikthyen në rrugë mbrëmjen e 29 qershorit, duke kërkuar lirimin e dhjetëra personave të ndaluar në natën e parë të protestës.
âAta duhet tâi lirojnĂ« tĂ« ndaluarit. ĂshtĂ« e shĂ«mtuar se si Qeveria trajton tĂ« rinjtĂ«. Ne duam tĂ« jetojmĂ« nĂ« njĂ« shtet tĂ« lirĂ«, siç kĂ«rkojnĂ« studentĂ«tâ, tha Gordana Atalanc pĂ«r Radion Evropa e LirĂ«.
âPo u bĂ«jmĂ« thirrje institucioneve qĂ« tĂ« nisin tĂ« bĂ«jnĂ« punĂ«n e tyre. TĂ« arrestojnĂ« ata qĂ« janĂ« me tĂ« vĂ«rtetĂ« pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r dhunĂ«n. MbrĂ«mĂ« rrahĂ«n njerĂ«z, kapĂ«n kĂ«do qĂ« u dilte pĂ«rparaâ, tha Millan Antonijeviç pĂ«r Radion Evropa e LirĂ«.
NjĂ« gazetar i REL-it raportoi se qindra persona po bllokonin nyjĂ«n kryesore tĂ« komunikacionit nĂ« Autokomanda, nĂ« njĂ« aksion tĂ« organizuar nga banorĂ«t e komunĂ«s Vozdovac. Sanja, studente nĂ« Fakultetin Juridik nĂ« Beograd, i tha Radios Evropa e LirĂ« se doli sĂ«rish nĂ« protestĂ« pĂ«r tĂ« âvazhduar luftĂ«n pĂ«r njĂ« shtet ligjorâ.
Prokurorët kanë deklaruar se të ndaluarit do të mbahen deri në 48 orë, nën dyshimet për akte dhune dhe sulm ndaj policisë në Beograd gjatë protestës masive të organizuar nga studentët, në të cilën vlerësohet se morën pjesë 140.000 persona. Ministri i Brendshëm, Ivica Daçiq, tha më 29 qershor se policia ka ndaluar 77 persona, dhe të paktën 38 nga ta ishin ende në paraburgim.
Në tetë muajt e fundit, mijëra serbë, shpesh të udhëhequr nga grupe studentore, të cilëve gjithnjë e më shumë po u bashkohen qytetarë të tjerë, kanë protestuar kundër Vuçiqit dhe Qeverisë së tij. Protestat u nxitën pasi 16 persona vdiqën kur u shemb një strehë betoni në Stacionin Hekurudhor në Novi Sad më 1 nëntor 2024.
Protestuesit thanë se tragjedia u shkaktua nga korrupsioni dhe paaftësia e autoriteteve dhe protestat shpejt u shpërndan shpejt, duke reflektuar një zemërim më të gjerë ndaj Vuçiqit, mandati pesëvjeçar i të cilit pritet të përfundojë më 2027. Vuçiç është president i Serbisë që nga viti 2017 dhe paraprakisht për tre vjet kishte qenë kryeministër.
Zgjedhjet parlamentare në Serbi pritet të mbahen në fund të vitit të ardhshëm. Vuçiç dhe Qeveria e tij kanë mohuar akuzat për korrupsion dhe kanë deklaruar se janë duke hetuar tragjedinë në Novi Sad, ku dhjetëra zyrtarë janë arrestuar në kuadër të hetimeve për këtë ngjarje.
GjatĂ« fundjavĂ«s, grupe mĂ« tĂ« vogla tĂ« mbĂ«shtetĂ«sve tĂ« QeverisĂ« po ashtu kanĂ« protestuar nĂ« Beograd. Vuçiç, i cili po pĂ«rpiqet tĂ« balancojĂ« lidhjet me aleaten tradicionale RusinĂ« dhe PerĂ«ndimin â duke synuar qĂ« shteti i tij tĂ« bĂ«het anĂ«tar i Bashkimit Evropian â ka akuzuar âfuqitĂ« e huajaâ â duke mos treguar se pĂ«r kĂ« e ka fjalĂ«n â si nxitĂ«se tĂ« protestave tĂ« fundit.
âShteti do tĂ« mbrohet dhe banditĂ«t do tĂ« pĂ«rballen me drejtĂ«sinĂ«â, u tha ai gazetarĂ«ve pas natĂ«s sĂ« parĂ« tĂ« protestave./REL
Sipas Arkivit të Tubimeve Publike në Serbi, rreth 140,000 njerëz u mblodhën mbrëmë në qendër të Beogradit për të protestuar kundër presidentit të Serbisë Aleksandar Vuçiç dhe qeverisë së tij.
Vuçiq foli pĂ«r shifra shumĂ« mĂ« tĂ« vogla, por ai njoftoi qĂ« para fillimit tĂ« protestĂ«s se nuk do tâi plotĂ«sojĂ« kĂ«rkesat e studentĂ«ve dhe protestuesve tĂ« tjerĂ« pĂ«r zgjedhje tĂ« parakohshme.
Ai kundĂ«rshtoi edhe kĂ«rkesĂ«n qĂ« nga qendra e qytetit tĂ« largohen âstudentĂ«t qĂ« duan tĂ« mĂ«sojnĂ«â, njĂ« grup studentĂ«sh dhe persona tĂ« tjerĂ« tĂ« afĂ«rt me regjimin, qĂ« janĂ« besnikĂ« ndaj Vuçiçit.
Protestat e qeta dhe shpërthimi i dhunës
Protestat në Beograd janë mbajtur për një kohë të gjatë të qeta dhe me fjalime që përcilleshin me brohoritje.
Në fund studentët shpallën përfundimin e protestës dhe u tha se në vazhdim do të veprojnë si qytetarë të rëndomtë.
Por disa grupe e kanë shfrytëzuar këtë masë të protestuesve dhe kanë shkaktuar incidente dhe dhunë.
Në momentin kur rojet e protestës së studentëve hoqën veshjet si kujdestarë dhe thanë se secili duhet të sillet sipas ndërgjegjes së tij, së shpejti filluan incidentet me policinë.
Ka pasur përleshje me policinë në disa vende pranë Parkut të Pionierëve në qendër të Begradit, pati të shtëna me topa, u hodhën gurë dhe shishe, si dhe u përdorën gaz lotsjellës dhe shkopinj nga policia.
Disa persona u plagosën dhe u ndaluan nga policia.
Përleshjet zgjatën deri vonë natën.
Policia ka vazhduar aksionet kundër demonstruesve me orë të tëra. Edhe nga ana e demonstruesve kishte njerëz të gatshëm të përshkallëzojnë protestën.
ĂfarĂ« mbeti pas protestĂ«s?
Në fund, e vetmja gjë që mbeti pas demonstratave të djeshme masive, ishin akuzat e ndërsjella të palëve.
Nga njëra anë për shkak të brutalitetit dhe dhunës së policisë, dhe nga ana tjetër, kërcënimet e pushtetit.
Prokurori i shtetit Nenad Stefanoviç tha se tĂ« gjithĂ« ata qĂ« kanĂ« sulmuar policinĂ« do tĂ« âidentifikohen, do tĂ« ndiqen penalisht dhe do tĂ« pĂ«rgjigjen para drejtĂ«sisĂ«â. /DW/
Protestat studentore në Serbi kanë vazhduar për shtatë muaj, duke sjellë ndikime të gjera dhe të larmishme. Të gjitha universitetet shtetërore janë të bllokuara, ndërsa mësuesit e shkollave fillore dhe të mesme ndaluan punën nga janari deri në prill 2025. Avokatët bënë grevë gjatë gjithë shkurtit, ndërsa fermerët dhe profesorët universitarë gjithashtu shprehën mbështetjen e tyre. Rrugë u bllokuan dhe studentët organizuan marshime jo vetëm në shumë pjesë të vendit, por edhe në institucionet e BE-së në Bruksel dhe Strasburg. Shoqëritë e pakicave kombëtare njoftuan së ishin ndjerë për herë të parë të barabartë me qytetarët serbë.
Megjithatë, rezultati më i rëndësishëm i protestave studentore ka qenë delegjitimimi i konsiderueshëm i qeverisë populiste të Partisë Progresive Serbe (SPP) të Aleksandër Vuçiç. Pas gjashtë muajsh betejash, është bërë e qartë se legjitimiteti i qeverisë nuk është vetëm në dyshim, por është i papërfillshëm.
MegjithatĂ«, SPP mbetet nĂ« pushtet dhe duket se po bĂ«het akoma mĂ« represive. Qeveria ka prerĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« paligjshme pagat e profesorĂ«ve universitarĂ« qĂ« mbĂ«shtesin studentĂ«t. Pa asnjĂ« provĂ«, ka akuzuar dhe burgosur gjashtĂ« aktivistĂ« opozitarĂ«, pĂ«rfshirĂ« studentĂ«. NĂ« protestĂ«n mĂ« tĂ« madhe paqĂ«sore nĂ« Beograd mĂ« 15 mars, qeveria pĂ«rdori njĂ« armĂ« jo-vdekjeprurĂ«se, âtopin e zĂ«ritâ, kundĂ«r tyre.
Dihet se represioni vjen nĂ« rritje, nĂ« pĂ«rpjesĂ«tim me legjitimitetin qĂ« po zbehet tĂ« qeverisĂ«, por pyetja se çfarĂ« do tĂ« thotĂ« tĂ« qeverisĂ«sh pa legjitimitet mbetet e pazgjidhur. Problemi qĂ« ngriti kjo pyetje Ă«shtĂ« realiteti i pushtetit pa legjitimitet â dhuna pĂ«rmes sĂ« cilĂ«s po shkatĂ«rrohen tĂ« gjitha institucionet e shoqĂ«risĂ« demokratike dhe komuniteteve politike ashtu si i dimĂ« ne.
Kjo Ă«shtĂ« e papĂ«rfytyrueshme nga njĂ« perspektivĂ« qytetare, pasi pushteti pa legjitimitet nuk mund tĂ« jetĂ« vĂ«rtet pushtet. Ai mund tĂ« cilĂ«sohet vetĂ«m nga fyerje juridiko-metaforike si âqeveri kriminaleâ, âshtet i kapurâ ose âshtet mafiozâ, nĂ« shpresĂ« se kĂ«to terma do tĂ« mobilizojnĂ« rezistencĂ« ndaj gjendjes sĂ« re.
Sinteza disjuktive
Screenshot
PĂ«rtej protestave masive, njĂ« nga veprimet e rregullta tĂ« studentĂ«ve dhe qytetarĂ«ve rebelĂ« vazhdon tĂ« jetĂ« nderimi i tĂ« ndjerĂ«ve me heshtje gjashtĂ«mbĂ«dhjetĂ«minutĂ«she (pĂ«r tĂ« pĂ«rkujtuar 16 viktimat e shembjes sĂ« çatisĂ« nĂ« Novisad) nĂ« vende publike, tĂ« shoqĂ«ruara me bllokime rrugĂ«sh. Simbolikisht, ky veprim pĂ«rçon njĂ« nga sloganet e protestĂ«s: âGjithçka duhet tĂ« ndalet.â Gjithçka duhet tĂ« ndalet derisa tĂ« pĂ«rcaktohet pĂ«rgjegjĂ«sia pĂ«r vdekjet, apo, siç kĂ«rkonin kĂ«rkesat fillestare tĂ« studentĂ«ve, derisa institucionet tĂ« fillojnĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« detyrĂ«n e tyre. Kjo iu referua kryesisht ProkurorisĂ« Publike, nga e cila kĂ«rkohej njĂ« hetim i pavarur pĂ«r shembjen e çatisĂ«.
ĂshtĂ« e njohur gjerĂ«sisht se prokuroria publike nĂ« Serbi nuk mund tĂ« jetĂ« e pavarur pĂ«r shkak tĂ« shkatĂ«rrimit tĂ« institucioneve qĂ« ka ndodhur me ngjitjen nĂ« pushtet tĂ« SPP-sĂ«. NĂ«se shtojmĂ« faktin qĂ« kolapsi i çatisĂ« ndodhi nĂ« stacionin hekurudhor tĂ« rinovuar sĂ« fundmi, pjesĂ« e njĂ« projekti mĂ« tĂ« gjerĂ« pĂ«r rinovimin e rrjetit hekurudhor, kemi njĂ« situatĂ« ku kĂ«rkesat e studentĂ«ve janĂ« tĂ« pamundura pĂ«r tâu pĂ«rmbushur, sepse qeveria do tĂ« duhej qĂ« tĂ« arrestonte vetveten.
QĂ« nga fillimi, natyra paradoksale e kĂ«rkesave tĂ« studentĂ«ve u pa si njĂ« taktikĂ« â apel pĂ«r njerĂ«zit brenda institucioneve qĂ« tâu bashkohen protestuesve dhe qytetarĂ«ve pĂ«r tĂ« çliruar prokurorinĂ« si njĂ« âinstitucion i kapurâ. Por, pavarĂ«sisht masivitetit sĂ« protestĂ«s, mobilizimi i punonjĂ«sve nuk ndodhi. Prandaj, studentĂ«t avancuan njĂ« kĂ«rkesĂ« tĂ« re: shpalljen e zgjedhjeve tĂ« parakohshme parlamentare. Kjo qeveri duhet rrĂ«zuar nĂ«se duam institucione tĂ« lira e tĂ« pavarura.
Pranohet gjerĂ«sisht se tragjedia nuk ishte aksident. NdĂ«rsa âkorrupsioni vretâ ishte njĂ« slogan i shprehur fuqishĂ«m nĂ« protesta, kĂ«to nuk janĂ« thjesht pĂ«r eliminimin e korrupsionit; qĂ« nga fillimi, ato gjithashtu kanĂ« propozuar njĂ« model pozitiv pĂ«r institucionet. Nuk Ă«shtĂ« sekret se natyra kriminale e qeverisĂ« serbe vjen nga korrupsioni individual i pĂ«rhapur dhe klientelizmi masiv, qĂ« partia nĂ« pushtet pĂ«rdor pĂ«r tĂ« kontrolluar zyrtarĂ«t publikĂ«. Ky korrupsion Ă«shtĂ« arsye kryesore pse thirrjet pĂ«r grevĂ« tĂ« pĂ«rgjithshme nga studentĂ«t nuk kanĂ« qenĂ« efektive.
Gjithashtu, narrativa anti-korrupsion është më shumë karakteristikë e opozitës politike se e studentëve, deklaratat e të cilëve janë vazhdimisht plot kërkesa për drejtësi, solidaritet, siguri dhe sundim të ligjit. Ndërsa opozita shpesh thekson rolin e saj në nisjen e protestave dhe përkujtimin e të vdekurve, madhësia e tragjedisë ishte motivuesi kryesor për pjesëmarrje masive në protesta.
Ne jemi mbërthyer nga përshtypja se natyra metaforike e vdekjes ka mobilizuar dhe aktivizuar njerëzit. Ky fenomen ndodhi për herë të dytë brenda një intervali të shkurtër historik dhe politik. Dy vjet më parë, një masakër në një shkollë fillore në Beograd rezultoi me vrasjen e dhjetë nxënësve dhe një të rrituri nga një student. Të nesërmen, një tjetër vrasje masive ndodhi në dy qytete pranë Beogradit.
Vdekja dhe aksidentet mund të konsiderohen në origjinë të ngjarjeve sociale dhe politike. Aspekti përkujtimor i protestave serbe është karakteristikë përcaktuese. Ndërsa fillimisht ishin shkaktuar nga dhuna ndaj studentëve, bllokadat studentore kanë funksionuar edhe si një tribut solemn për të ndjerët.
Do tĂ« ishte e pamundur tĂ« analizohej kjo situatĂ« pa njohur rolin e vdekjes dhe vuajtjes, sepse kjo tregon edhe njĂ« fenomen global: qeverisje e papĂ«rgjegjshme dhe mungesĂ« totale e sigurisĂ« ligjore, e zhdukur me rregullimin e gjerĂ« dhe âkriminaliziminâ e pushtetit politik. Thelbi Ă«shtĂ« se, ndĂ«rsa vdekjet dhe tragjeditĂ« patĂ«n njĂ« rol thelbĂ«sor nĂ« mobilizim, nxitja organizative pĂ«r kĂ«to ngjarje politike buron nga bllokadat studentore.
Ndryshe nga praktika zakonisht strukturore e opozitës politike, studentët fillimisht nuk kërkuan ndërrim regjimi, por ndërrim sistemi. Tani, megjithatë, ata po kërkojnë vërtet ndryshim regjimi, duke theksuar gjithashtu se opozita nuk duhet të përfshihet në listën që ata do të mbështesin.
Si pasojĂ«, si lĂ«vizja e protestĂ«s ashtu edhe opozita politike po kĂ«rkojnĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n gjĂ«, por nuk po e bĂ«jnĂ« bashkĂ«risht. Si ndodhi ky âmos-takimâ i ndĂ«rsjellĂ«, pĂ«rballĂ« pĂ«rshtypjes sĂ« pĂ«rgjithshme se kĂ«to protesta krijuan njĂ« aleancĂ« tĂ« gjerĂ« mes aktorĂ«ve tĂ« ndryshĂ«m shoqĂ«rorĂ« dhe politikĂ«? NjĂ« dimension i kĂ«tij problemi Ă«shtĂ« pĂ«rpjekja shumĂ«vjeçare e qeverisĂ« pĂ«r tĂ« diskredituar opozitĂ«n, gjĂ« qĂ« ka bĂ«rĂ« qĂ« qytetarĂ«t tĂ« hezitojnĂ« ta pĂ«rkrahin nga frika se do tĂ« njollosen edhe vetĂ«. Ishte mĂ« e sigurt tĂ« pretendoje se aktivizmi qytetar nuk kishte lidhje me politikĂ«n â njĂ« qĂ«ndrim qĂ«, edhe pĂ«rpara kĂ«tyre protestave, ishte njĂ« parakusht pĂ«r protesta masive.
Kjo ka sjellĂ« gjithashtu problemin e depolitizimit. Shprehja âkjo nuk Ă«shtĂ« politikeâ vazhdon tĂ« dĂ«gjohet â njĂ« frazĂ« e pĂ«rdorur pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« nga prindĂ«rit e studentĂ«ve nĂ« protesta tĂ« mĂ«parshme civile. Por ka lindur edhe problemi i âomnipolitizimitâ â pretendimi se âgjithçka Ă«shtĂ« politikĂ«â. Kjo e fundit dĂ«mton kapacitetin organizativ dhe hapĂ«sirĂ«n pĂ«r negociata politike, tĂ« nevojshme pĂ«r ndĂ«rtimin e aleancave pĂ«r ndryshimin e qeverisĂ«. Ky ishte edhe motivi kryesor pse studentĂ«t u distancuan nga çdo organizatĂ« tjetĂ«r â qofshin parti opozitare, shoqĂ«ri civile apo grupe aktivistĂ«sh.
Sot kemi një përgjigje më të artikuluar politikisht nga studentët për distancën e tyre nga partitë opozitare. Konkretisht, studentët këmbëngulin për një listë zgjedhore që përjashton politikanët e spikatur opozitarë. Ata argumentojnë se opozita ka dështuar të bashkohet dhe të dalë me një listë të vetme që do të mund të rrëzonte qeverinë aktuale, në një mënyrë që do të frymëzonte besim në nivel kombëtar.
Kjo reflekton jo vetëm një trend global të krizës së partive politike, por gjithashtu tregon për subjektivizimin e vetë studentëve. Opozita ka dështuar aty ku studentët besojnë se kanë patur suksesin më të madh: në unitet. Për ta, gjëja më thelbësore është të jenë së bashku dhe të marrin vendime në mënyrë transparente përmes diskutimeve në plenume gjatë bllokadave. Siç vuri re një artist dhe profesor, studentët respektojnë kontratën sociale që kanë vendosur vetë për veten e tyre. Kjo ka befasuar të gjithë dhe ka thyer stereotipet për një gjeneratë digjitale vetë-referenciale dhe të mbyllur në vetvete.
Megjithëse janë brezi i parë i lindur me teknologji digjitale, marrëdhëniet personale janë thelbësore për studentët. Ata vlerësojnë shumë solidaritetin me grupe të ndryshme shoqërore dhe mungesën e hierarkisë, çka shpjegon edhe mungesën e liderëve apo konkurrencës së brendshme: ata respektojnë individualitetin dhe autenticitetin e gjithsecilit. Studimet tregojnë se ndërveprimi i tyre me brezat më të vjetër do të jetë vendimtar në të ardhmen.
Në një kuptim, kjo është pikërisht ajo që po ndodh në Serbi sot. Nëpërmjet veprimeve të tyre dhe ngulmimit thuajse kokëfortë në kërkesat e tyre, ata kanë nxitur forma solidariteti dhe mbështetjeje që askush nuk i kishte parashikuar. Në një moment, studentët u bënë thirrje qytetarëve të organizoheshin në asamble, duke ndjekur modelin e plenumeve, për të siguruar përfshirjen e të gjithëve në vendimmarrjen për çështjet shtetërore dhe kombëtare. Që nga ai moment, asambletë kanë prodhuar bllokada dhe protesta, të cilat e rrisin trysninë ndaj qeverisë aktuale.
Megjithatë, duhet theksuar se mbështetja dhe solidariteti shfaqen shumë më tepër në një plan emocional (afektiv) sesa në një plan organizativ dhe vendimmarrës politik. Qytetarët reagojnë me shumë emocione ndaj studentëve, i përqafojnë dhe qajnë, i shohin si fëmijët dhe çlirimtarët e tyre, dhe veten si prindër më shumë sesa si qytetarë aktivë.
NdĂ«rkohĂ« qĂ« plani emocional ka rĂ«ndĂ«sinĂ« e vet dhe efekte pozitive, ai gjithashtu ka tĂ« metat e veta, sidomos kur vjen puna te ndĂ«rtimi i aleancave. PĂ«rtej mbĂ«shtetjes deklarative dhe takimeve pĂ«rkujtimore, punonjĂ«sit nĂ« institucionet publike nuk janĂ« organizuar. PĂ«rshtypja Ă«shtĂ« se pĂ«rfshirja emocionale â kujdesi mbrojtĂ«s pĂ«r studentĂ«t si tĂ« rinj, si fĂ«mijĂ« â mbizotĂ«ron mbi pjesĂ«marrjen aktive nĂ« njĂ« betejĂ« tĂ« pĂ«rbashkĂ«t. Me fjalĂ« tĂ« tjera, prindĂ«rit nuk po marrin hapa mĂ« vendimtarĂ«, dhe nganjĂ«herĂ« duket sikur po fshihen pas fĂ«mijĂ«ve tĂ« tyre.
Mendohet gjerësisht se organizimi politik më i gjerë duhet të përfshijë negociata me partitë opozitare, dhe shumë shpresojnë se do të arrihet një formë bashkëpunimi. Megjithatë, pavarësisht se mbështesin studentët, opozita ende nuk ka ndërmarrë hapa për të krijuar një bashkëpunim politik me ta. As kërkesa e studentëve për zgjedhje të parakohshme parlamentare nuk e ka shtyrë opozitën që të jetë më vendimtare dhe të rrisë presionin ndaj qeverisë, për shembull duke lënë parlamentin.
NĂ« fillim tĂ« qershorit 2025, u mbajtĂ«n zgjedhje tĂ« rregullta nĂ« dy qytete mĂ« tĂ« vogla serbe. NĂ« njĂ«rin prej tyre, e gjithĂ« opozita, me ftesĂ« tĂ« studentĂ«ve, u bashkua nĂ« njĂ« listĂ« tĂ« vetme zgjedhore. Kjo njĂ«si e paprecedentĂ«, e mbĂ«shtetur nga studentĂ«t, bĂ«ri qĂ« shumĂ«kush tĂ« parashikonte fitoren. MegjithatĂ«, qeveria e SPP-sĂ« e ruajti pushtetin me njĂ« diferencĂ« tĂ« ngushtĂ«, pĂ«rmes manovrave nĂ«n rrogoz si: shantazhimi i nĂ«punĂ«sve publikĂ«, mobilizimi âkapilarâ (çdo anĂ«tar partie duhet tĂ« sigurojĂ« mbĂ«shtetje nga familjarĂ«t e tij), blerje votash dhe shpĂ«rndarje dhuratash pĂ«r pensionistĂ«t dhe tĂ« varfrit, si dhe parregullsi nĂ« listat e votuesve. MegjithatĂ«, shumĂ« nga brenda lĂ«vizjes sĂ« protestĂ«s e konsiderojnĂ« kĂ«tĂ« zgjedhje njĂ« sukses dhe njĂ« provĂ« pĂ«r zgjedhjet e parakohshme parlamentare qĂ« ata po kĂ«rkojnĂ«.
ĂshtĂ« e sigurt qĂ« bllokadat dhe protestat studentore e kanĂ« bĂ«rĂ« tashmĂ« qeverinĂ« tĂ« humbasĂ« pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« mbĂ«shtetjes sĂ« dikurshme. Konkretisht, proceset e mbĂ«shtetjes emocionale dhe simbolike ndaj studentĂ«ve kanĂ« çuar nĂ« njĂ« humbje tĂ« legjitimitetit tĂ« qeverisĂ«. Nga kĂ«ndvĂ«shtrimi i organizimit politik, kjo Ă«shtĂ« njĂ« risi. Termi âsintezĂ« disjunktiveâ, i cili nĂ«nkupton fragmentimin dhe krijimin e shumĂ«llojshmĂ«risĂ« sĂ« dallimeve, me synim rilidhjen e komponenteve tĂ« ndara nĂ« kombinime dhe kuptime tĂ« reja, pĂ«rshkruan nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« saktĂ« kĂ«tĂ« karakteristikĂ« tĂ« protestĂ«s.
KĂ«to protesta pĂ«rfaqĂ«sojnĂ« njĂ« lĂ«vizje tĂ« rinisĂ« dhe nĂ« mbĂ«shtetje tĂ« saj, duke simbolizuar njĂ« ndryshim radikal brezash dhe njĂ« rilindje kombĂ«tare. PĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« pas shumĂ« vitesh, njerĂ«zit nĂ« Serbi po shohin njĂ« tĂ« ardhme pĂ«r veten e tyre dhe pĂ«r fĂ«mijĂ«t e tyre. Duke pasur parasysh kontekstin global tĂ« kĂ«rcĂ«nimeve nĂ« rritje ndaj demokracisĂ« nga regjimet joliberale dhe luftĂ«rat, ajo qĂ« Ă«shtĂ« veçanĂ«risht interesante Ă«shtĂ« se kjo e ardhme ende konceptohet si demokratike. MegjithatĂ«, ky vizion nuk Ă«shtĂ« imun ndaj zhvillimeve globale, ku vlerat demokratike tashmĂ« perceptohen mĂ« shumĂ« si kombĂ«tare sesa universale. Kjo Ă«shtĂ« njĂ« formĂ« e re sovraniteti, por gjithashtu edhe e izolimit â qĂ« shmang tĂ« kuptuarit e mĂ«parshĂ«m tĂ« demokracisĂ« si vlerĂ« universale.
Luftë në planin simbolik
GjatĂ« protestave dhe marshimeve tĂ« gjata rraskapitĂ«se, duke pĂ«rshkuar qindra kilometra nĂ«pĂ«r thuajse gjithĂ« SerbinĂ« â deri nĂ« atĂ« pikĂ« sa qytetet e tyre tĂ« origjinĂ«s nuk dallohej mĂ« cilat ishin â studentĂ«t ngritĂ«n flamuj shtetĂ«rorĂ«, kĂ«nduan himnin kombĂ«tar dhe mbanin me vete kopje tĂ« kushtetutĂ«s.
StudentĂ«t pĂ«rqafuan simbolet kombĂ«tare, i rikthyen pĂ«r vete dhe nĂ« mĂ«nyrĂ« efektive ua ârrĂ«mbyenâ ato qeverisĂ«. Ishin ata, dhe jo regjimi aktual, qĂ« organizuan festimin e vĂ«rtetĂ« tĂ« DitĂ«s sĂ« PavarĂ«sisĂ« nĂ« Kragujevac, kryeqyteti i parĂ« i SerbisĂ«. NĂ« kĂ«tĂ« kontekst, demagogjia e qeverisĂ« â e cila e portretizon veten si mbrojtĂ«se e interesave shtetĂ«rore dhe kombĂ«tare serbe â del e pafuqishme. Duke marrĂ« nĂ« dorĂ« kĂ«to simbole, studentĂ«t, nĂ« njĂ«farĂ« mĂ«nyre, po pĂ«rvetĂ«sojnĂ« vetĂ« shtetin, qĂ« synojnĂ« ta shpĂ«tojnĂ« nga qeveria e korruptuar.
Protestat studentore nĂ« Serbi kanĂ« marrĂ« mbĂ«shtetje nga shumĂ« njerĂ«z nĂ« ish-republikat jugosllave, tĂ« cilĂ«t besojnĂ« se kĂ«to protesta mund tĂ« lindin njĂ« Serbi tjetĂ«r â jo-hegjemoniste dhe paqĂ«sore. ĂshtĂ« domethĂ«nĂ«se qĂ« askush prej tyre nuk i referohet JugosllavisĂ«, projektit socialist emancipues qĂ« pĂ«rfundoi me luftĂ«ra tĂ« pĂ«rgjakshme tĂ« udhĂ«hequra, nĂ« pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe, nga Serbia. Prandaj, Ă«shtĂ« pothuajse e pabesueshme qĂ« sot, ndĂ«rsa mbĂ«shtesin studentĂ«t, kroatĂ«t i referohen atyre si âserbĂ«t tanĂ«â, ndĂ«rsa boshnjakĂ«t qĂ« jetojnĂ« nĂ« Serbi â dikur ndĂ«r viktimat mĂ« tĂ« mĂ«dha tĂ« luftĂ«rave â pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« ndihen si qytetarĂ« tĂ« barabartĂ«.
NjĂ« episod i fundit na çarmatosi tĂ« gjithĂ«ve: njĂ« bllokadĂ« e radiotelevizionit shtetĂ«ror u organizua gjatĂ« festĂ«s sĂ« PashkĂ«ve. PĂ«r tĂ« mbajtur bllokadĂ«n dhe njĂ«kohĂ«sisht lejuar studentĂ«t ortodoksĂ« tĂ« festonin me familjet, ata u zĂ«vendĂ«suan nga studentĂ« boshnjakĂ« nga Novi Pazari. Dhe nuk pĂ«rfundoi me kaq: me atĂ« rast, njĂ« veteran i ushtrisĂ« serbe nga luftĂ«rat e viteve â90 pĂ«rshĂ«ndeti asamblenĂ« e bllokadĂ«s me fjalĂ«t âSelam alejkumâ, duke u siguruar prindĂ«rve tĂ« studentĂ«ve boshnjakĂ« se do tâi mbronin, sepse tĂ« gjithĂ« studentĂ«t ishin âfĂ«mijĂ«t e tyreâ.
Pa dyshim, diçka po ndryshon nĂ« lidhje me nacionalizmin, forcĂ« qĂ« Ă«shtĂ« ushqyer nga tĂ« gjitha regjimet pas-JugosllavisĂ«. Duket se qytetarĂ«t e kĂ«tyre vendeve po ndihen gjithnjĂ« e mĂ« pak tĂ« kĂ«rcĂ«nuar, edhe kur studentĂ«t nĂ« Serbi, gjatĂ« marshimeve tĂ« tyre, mbajnĂ« jo vetĂ«m flamuj shtetĂ«rorĂ« por edhe ikona ortodokse, kryqe dhe simbole tĂ« tjera nĂ«n tĂ« cilat Serbia ka luftuar nĂ« vitet â90.
MegjithatĂ«, qytetarĂ«t qĂ« kanĂ« qenĂ« aktivĂ« nĂ« politikat e paqes dhe kundĂ«r luftĂ«s, shprehin ende shqetĂ«sim. Ata kanĂ« frikĂ« se kjo simbolikĂ« tregon se parimi udhĂ«heqĂ«s i âsĂ« vĂ«rtetĂ«s, pĂ«rgjegjĂ«sisĂ« dhe pajtimitâ ndoshta nuk do tĂ« vendosĂ« kurrĂ« rrĂ«njĂ« tĂ« vĂ«rteta. StudentĂ«t vetĂ« ndiejnĂ« se pĂ«rballja me tĂ« kaluarĂ«n e luftĂ«s Ă«shtĂ« njĂ« barrĂ« shumĂ« e rĂ«ndĂ« pĂ«r ta â duke qenĂ« se as nuk ishin gjallĂ« gjatĂ« viteve â90. QartĂ«sisht, shqetĂ«simi i tyre kryesor Ă«shtĂ« e tashmja. KĂ«shtu, kur ata deklarojnĂ« respekt pĂ«r kushtetutĂ«n, pohojnĂ« gjithashtu respektin pĂ«r preambulĂ«n e saj, e cila pretendon se Kosova Ă«shtĂ« pjesĂ« e patjetĂ«rsueshme e SerbisĂ«.
TĂ« gjitha kĂ«to janĂ« pyetje dhe probleme pĂ«r tĂ« cilat do tĂ« duhen zgjidhje â me mĂ« shumĂ« besim sesa çfarĂ« kishte e kaluara e traumatizuar. Lufta nĂ« KosovĂ«, humbjet masive njerĂ«zore dhe krimet e kryera, dhe sidomos lufta shqiptare pĂ«r vetĂ«vendosje dhe pavarĂ«si janĂ« çështje politike tĂ« sĂ« tashmes sĂ« ardhshme. Shpresohet qĂ« studentĂ«t tĂ« zgjedhin politika qĂ« nuk do tâi pĂ«rçajnĂ«, tĂ« paktĂ«n derisa tĂ« arrijnĂ« qĂ«llimin e tyre. KĂ«tĂ« qĂ«ndrim e mbĂ«shtet edhe opinioni publik konservator-nacionalist, i cili beson se Vuçiç e ka tradhtuar KosovĂ«n dhe ka kapitulluar ndaj pavarĂ«sisĂ« sĂ« saj â njĂ« ndjenjĂ« me tĂ« cilĂ«n kĂ«ta tĂ« rinj tani duhet tĂ« pĂ«rballen./ PĂ«rkthyer nga Eurozine.com
Forcat speciale tĂ« SerbisĂ« hodhĂ«n gaz lotsjellĂ«s ndĂ«rsa dhjetĂ«ra mijĂ«ra protestues dolĂ«n nĂ« rrugĂ«t e Beogradit, duke kĂ«rkuar zgjedhje tĂ« parakohshme pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund sundimit 12-vjeçar tĂ« Presidentit Aleksandar Vuçiç.
Disa protestues hodhĂ«n flakadanĂ« ndaj policisĂ« kur protesta po shuhej rreth orĂ«s 22:00 tĂ« sĂ« shtunĂ«s. Protestuesit brohoritĂ«n âUlni mburojatâ, duke u kĂ«rkuar policĂ«ve tĂ« mos ndĂ«rhyjnĂ«.
Tubimi u organizua nga studentët e universiteteve të Serbisë, të cilët përbëjnë boshtin kryesor të protestave mbarëkombëtare që nisën afro tetë muaj më parë, pas shembjes fatale të çatisë së një stacioni hekurudhor të rinovuar me beton në qytetin verior të Novi Sadit, ku humbën jetën 16 persona.
Tragjedia e nëntorit të kaluar shënoi një pikë kthese në irritimin ndaj qeverisë, pasi shumë serbë besojnë se ajo ndodhi për shkak të korrupsionit të dyshuar dhe neglizhencës në projektet infrastrukturore shtetërore.
Nën presion, kryeministri Millosh Vuçeviç dha dorëheqjen në fillim të këtij viti, por Vuçiç vazhdon të mbetet në pushtet.
Kompania hekurudhore e SerbisĂ« ndaloi shĂ«rbimin e trenave pĂ«r shkak tĂ« njĂ« kĂ«rcĂ«nimi tĂ« supozuar me bombĂ« â njĂ« veprim qĂ« kritikĂ«t e quajtĂ«n pĂ«rpjekje tĂ« dukshme pĂ«r tĂ« penguar njerĂ«zit tĂ« udhĂ«tonin drejt Beogradit pĂ«r protestĂ«.
Disa orĂ« para protestĂ«s nĂ« sheshin Slavija dhe bulevardin Nemanjina tĂ« Beogradit, partia e Vuçiçit solli me autobusĂ« mbĂ«shtetĂ«sit e saj nga zona tĂ« tjera tĂ« vendit, shumĂ« prej tĂ« cilĂ«ve mbanin bluza me mbishkrimin: âNuk do ta dorĂ«zojmĂ« SerbinĂ«â.
Ata iu bashkuan mbështetësve militantë që prej mesit të marsit kanë ngritur kamp pranë zyrës së Vuçiçit në qendër të Beogradit.
Vuçiç, partia e tĂ« cilit, Partia Progresive â udhĂ«heq njĂ« koalicion qĂ« zotĂ«ron 156 nga 250 vendet nĂ« parlament, u tha gazetarĂ«ve tĂ« shtunĂ«n se âfuqi tĂ« huajaâ tĂ« papĂ«rcaktuara ishin pas protestĂ«s. Ai deklaroi se policia duhet tĂ« tregojĂ« pĂ«rmbajtje, por paralajmĂ«roi se âbanditĂ«t do tĂ« pĂ«rballen me drejtĂ«sinĂ«â.
Vuçiç ka refuzuar mbajtjen e zgjedhjeve të parakohshme dhe është i vendosur të përfundojë mandatin e tij të dytë, që përfundon në vitin 2027, kur janë parashikuar edhe zgjedhjet parlamentare.
Por kontrolli i tij mbi pushtetin Ă«shtĂ« lĂ«kundur, me kundĂ«rshtarĂ«t qĂ« e akuzojnĂ« atĂ« dhe aleatĂ«t e tij pĂ«r lidhje me krimin e organizuar, dhunĂ« ndaj rivalĂ«ve dhe shtypje tĂ« lirisĂ« sĂ« medias â akuza qĂ« ata i mohojnĂ«.
Më herët këtë javë, policia arrestoi disa persona të akuzuar për komplot për rrëzimin e qeverisë dhe ndaloi hyrjen në vend, pa dhënë shpjegim, të disa qytetarëve nga Kroacia dhe një regjisor teatri nga Mali i Zi.
Dhjetëra mijëra vetë u mblodhën në Beograd duke kërkuar zgjedhje të parakohshme pas muajsh protestash të nxitura nga shembja fatale e një stacioni treni, për të cilën fajësohet korrupsioni qeveritar.
Studentët kanë kërkuar zgjedhje të parakohshme parlamentare pas gati tetë muajsh protestash.
Ata kanë qenë një forcë kyçe në drejtimin e protestave kundër korrupsionit në mbarë vendin, pas shembjes fatale në nëntor 2024 të tendës së saporenovuar të një stacioni treni në qytetin e Novi Sadit, ku humbën jetën 16 persona.
Shumë serbë e kanë fajësuar këtë ngjarje për korrupsion të supozuar të qeverisë dhe neglizhencë në projektet shtetërore të infrastrukturës, çka ka çuar në protesta masive të përsëritura.
Presidenti serb Aleksandar Vuçiç dhe partia e tij në pushtet, Partia Përparimtare Serbe (SNS), kanë hedhur poshtë thirrjet për zgjedhje të parakohshme, duke akuzuar protestuesit se po përpiqen të nxisin trazira nën ndikim të huaj, pa ofruar prova për këtë.
Pavarësisht kërkesave të qeverisë për përfundimin e protestave, pjesëmarrja e madhe në tubimin e së shtunës tregoi se zemërimi publik vazhdon.
Disa orĂ« para protestĂ«s sĂ« udhĂ«hequr nga studentĂ«t, partia nĂ« pushtet SNS solli me autobusĂ« dhjetĂ«ra mbĂ«shtetĂ«s tĂ« saj nĂ« Beograd nga pjesĂ« tĂ« tjera tĂ« vendit, shumĂ« prej tyre tĂ« veshur me bluza ku shkruhej: âNuk e japim SerbinĂ«.â
Ata iu bashkuan një kampi protestuesish proqeveritarë në qendër të Beogradit, ku kanë qëndruar në çadra që nga mesi i marsit.
Zgjedhjet presidenciale dhe parlamentare në Serbi janë planifikuar për vitin 2027.
Megjithëse Vuçiç dhe qeveria e udhëhequr nga SNS kanë deklaruar vazhdimisht se duan që Serbia të anëtarësohet në Bashkimin Europian, Beogradi vijon të mbajë marrëdhënie të mira me Rusinë dhe Kinën.
Policia e Los Anxhelosit e zbatoi me shpejtësi orën policore në qendër të qytetit të martën në mbrëmje, duke kryer arrestime menjëherë pasi ajo hyri në fuqi, mes protestave kundër politikave të presidentit Donald Trump për dëbimin masiv të emigrantëve. Anëtarët e Gardës Kombëtare qëndruan në vëzhgim pas mburojave plastike, por nuk u duk se u përfshinë në arrestimin e protestuesve, raporton Associated Press.
Disa orë më vonë, shumë nga protestuesit u shpërndanë, ndonëse përplasjet sporadike vazhduan, por ishin shumë më të vogla se netët e mëparshme. Zyrtarët thanë se ora policore ishte e nevojshme për të ndaluar vandalizmin dhe plaçkitjet nga protestues nxitës që synonin të shkaktonin trazira.
Guvernatori demokrat i KalifornisĂ«, Gavin Newsom, mĂ« herĂ«t e akuzoi Trumpin se ka vendosur ârrjet ushtarakâ mbi qytetin e dytĂ« mĂ« tĂ« madh tĂ« vendit pĂ«rmes pĂ«rdorimit tĂ« trupave tĂ« GardĂ«s KombĂ«tare. Trumpi gjithashtu ka dislokuar marinsa, megjithĂ«se asnjĂ« marins nuk u pa nĂ« rrugĂ« tĂ« martĂ«n. Trumpi ka aktivizuar mbi 4.000 trupa tĂ« GardĂ«s KombĂ«tare dhe 700 marinsa, pavarĂ«sisht kundĂ«rshtimeve nga udhĂ«heqĂ«sit e Los Anxhelosit dhe KalifornisĂ«. Fillimisht, ata u dislokuan pĂ«r tâi mbrojtur ndĂ«rtesat federale.
Protestat janĂ« pĂ«rhapur nĂ« qytete tĂ« tjera tĂ« vendit, pĂ«rfshirĂ« nĂ« Dallas dhe Austin nĂ« Teksas, Ăikago dhe Nju Jork, ku njĂ« mijĂ« njerĂ«z u mblodhĂ«n dhe policia kreu arrestime tĂ« shumta. Kryetarja e Los Anxhelosit, Karen Bass, shpalli gjendjen e emergjencĂ«s lokale nĂ« ditĂ«n e pestĂ« tĂ« protestave dhe tha se ora policore do tĂ« jetĂ« nga ora 20:00 e sĂ« martĂ«s deri nĂ« orĂ«n 6:00 tĂ« mĂ«ngjesit tĂ« sĂ« mĂ«rkurĂ«s. Ajo tha se pritet tĂ« zgjasĂ« pĂ«r disa ditĂ«.
âKemi arritur nĂ« njĂ« pikĂ« ktheseâ pasi 23 biznese u plaçkitĂ«n, tha Bass gjatĂ« njĂ« konference pĂ«r shtyp tĂ« martĂ«n.
Ora policore mbulon njĂ« zonĂ« prej 2.5 kilometra katrorĂ« nĂ« qendĂ«r tĂ« qytetit, ku janĂ« pĂ«rqendruar protestat qĂ« nga e premtja. Qyteti i Los Anxhelosit ka njĂ« sipĂ«rfaqe rreth 2.300 kilometra katrorĂ«. Ora policore nuk vlen pĂ«r banorĂ«t qĂ« jetojnĂ« nĂ« zonĂ«n e pĂ«rcaktuar, pĂ«r personat pa strehĂ«, pĂ«r median me akreditim ose pĂ«r punonjĂ«sit e sigurisĂ« publike dhe tĂ« emergjencĂ«s, sipas shefit tĂ« policisĂ« sĂ« Los Anxhelosit, Jim McDonnell. McDonnell tha se sjellja âe paligjshme dhe e rrezikshmeâ Ă«shtĂ« pĂ«rshkallĂ«zuar qĂ« nga e shtuna.
âOra policore Ă«shtĂ« njĂ« masĂ« e nevojshme pĂ«r tĂ« mbrojtur jetĂ«n dhe pĂ«r tĂ« ruajtur pronĂ«n pas disa ditĂ«ve radhazi tĂ« trazirave nĂ« rritje nĂ« qytetâ, tha McDonnell.
Trumpi e ka pĂ«rshkruar Los Anxhelosin nĂ« terma alarmues qĂ«, sipas Bass dhe Newsom, nuk janĂ« aspak tĂ« vĂ«rtetĂ«. NĂ« njĂ« fjalim publik tĂ« martĂ«n nĂ« mbrĂ«mje, Newsom e quajti veprimin e Trump âfillim i njĂ« sulmi ndaj demokracisĂ«â.
âKalifornia mund tĂ« jetĂ« e para, por Ă«shtĂ« e qartĂ« se nuk do tĂ« pĂ«rfundojĂ« kĂ«tu. Shtetet e tjera janĂ« nĂ« radhĂ«â, tha ai.
Newsom paralajmëroi qytetarët të mos nxisin dhunë, por i nxiti të kundërshtojnë veprimet e presidentit.
Protestat nisën të premten pasi zyrtarët federalë për imigracionin arrestuan dhjetëra punëtorë në Los Anxhelos. Protestuesit bllokuan një autostradë kryesore dhe dogjën makina gjatë fundjavës, dhe policia reagoi me gaz lotsjellës, plumba gome dhe granata shurdhuese.
Protestat janë përqendruar kryesisht në qendër të qytetit me 4 milionë banorë. Mijëra njerëz janë mbledhur në mënyrë paqësore para ndërtesës së Bashkisë dhe qindra të tjerë protestuan pranë një kompleksi federal ku ndodhet një qendër ndalimi për imigrantët e arrestuar gjatë bastisjeve. Pavarësisht protestave, zyrtarët federalë i kanë vazhduar bastisjet kundër imigrantëve në të gjithë qarkun, me zyrtarë lokalë dhe grupe komunitare që raportojnë praninë e tyre në biblioteka, autolarje dhe dyqane si Home Depot./ REL
Ndërsa protestat pro-emigracionit vazhdojnë në Kaliforni, të cilat janë përhapur edhe në qytete të tjera në SHBA, Trump sulmon autoritetet lokale.
âNĂ«se nuk do tĂ« kisha dĂ«rguar trupa nĂ« Los Angeles, ai qytet do tĂ« ishte nĂ« flakĂ« tani, njĂ«soj si 25,000 shtĂ«pitĂ« e rrafshuara nga njĂ« guvernator dhe kryetar bashkie i paaftĂ«â. Presidenti amerikan po i referohet Gavin Newsom dhe Karen Bass, duke i sulmuar gjithashtu ata pĂ«r vonesat nĂ« rindĂ«rtimin pas zjarreve.
Ndërkohë, një gjykatë federale ka lëshuar një urdhër që kufizon përdorimin e trupave ushtarake në Los Angeles. Përdorimi i trupave, urdhëroi gjykatësi i distriktit Charles Breyer, duhet të kufizohet në mbrojtjen e ndërtesave federale.
Protestat në Los Angeles kundër ICE-së, Zyrës së Imigracionit dhe Doganave, të cilët kanë kryer bastisje imigracioni për të deportuar banorët joligjorë, janë tani në ditën e tyre të katërt.
Presidenti i SHBA-sĂ«, Donald Trump, ka vendosur njĂ« valĂ« tjetĂ«r prej 2,000 oficerĂ«sh tĂ« GardĂ«s KombĂ«tare, si dhe 700 marinsash nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« protestave, njĂ« veprim qĂ« e shtyu Guvernatorin e KalifornisĂ«, Gavin Newsom, ta quante presidentin âtĂ« çmendurâ dhe âdiktatorialâ.
Newsom e ka paditur Trumpin në gjykatë, duke thënë se ai ka shkelur kushtetutën për dërgimin e Gardës Kombëtare para se të kërkonte miratimin e tij. Ndërkohë për qetësimin e protesuesve janë përdorur plumba gome, granata zhurmuese dhe armë të tjera jo-vdekjeprurëse.
Kryetarja e bashkisë Karen Bass e ka akuzuar Trumpin për shkaktimin e kaosit, duke vënë në dukje se bastisjet janë ende duke vazhduar, ndërsa ish-ndihmësja e tij Steve Bannon thotë se ajo duhet të arrestohet. Tubime të reja po fillojnë në të gjithë SHBA- në kundër autoriteteve të imigracionit.
Demonstrata masive u zhvilluan nĂ« 30 qytete tĂ« SerbisĂ« duke kĂ«rkuar thirrjen e zgjedhjeve tĂ« parakohshme parlamentare. Protestat e sotme u organizuan nga studentĂ«t nĂ«n sloganin âĂohu Serbiâ (Vostani Serbia â Ăohu Serbia) dhe me rastin e pĂ«rvjetorit tĂ« shtatĂ« tĂ« shembjes sĂ« tendĂ«s nĂ« stacionin hekurudhor tĂ« Novi Sadit, e cila mori jetĂ«n e 16 personave.
NĂ« Beograd, mijĂ«ra studentĂ« dhe qytetarĂ« bllokuan dy urat mbi lumin Sava qĂ« lidhin qytetin e vjetĂ«r me atĂ« tĂ« ri nĂ« orĂ«n 6 tĂ« mbrĂ«mjes. Bllokada do tĂ« zgjasĂ« deri nĂ« orĂ«n 21:00 (me orĂ«n lokale), kur do tĂ« mbahet njĂ« heshtje 16-minutĂ«she pĂ«r viktimat e tragjedisĂ« nĂ« Novi Sad. Slogani dominues nĂ« demonstrata Ă«shtĂ«: âNe kĂ«rkojmĂ« drejtĂ«si, ne duam tĂ« vĂ«rtetĂ«n, ne kĂ«rkojmĂ« zgjedhjeâ.
Universitetet u mbyllën
StudentĂ«t nĂ« Serbi kanĂ« bllokuar tĂ« gjitha fakultetet e universiteteve publike pĂ«r mĂ« shumĂ« se gjashtĂ« muaj, duke kĂ«rkuar pĂ«rgjegjĂ«si penale dhe civile pĂ«r vdekjen e 16 personave nĂ« Novi Sad mĂ« 1 nĂ«ntor 2024. NĂ« fillim tĂ« majit, ata paraqitĂ«n njĂ« kĂ«rkesĂ« pĂ«r zgjedhje tĂ« parakohshme parlamentare, duke argumentuar se korrupsioni Ă«shtĂ« thellĂ«sisht i rrĂ«njosur nĂ« udhĂ«heqjen aktuale politike dhe ânuk i lejon institucionet tĂ« funksionojnĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« pavarur dhe demokratikeâ.
Pjesëmarrja e studentëve në zgjedhje
Studentët njoftuan gjithashtu se do të marrin pjesë në zgjedhje me fletën e tyre të votimit, e cila do të përbëhet nga personalitete të shquara pa të kaluar politike.
Udhëheqja politike e Serbisë nuk duket e gatshme të plotësojë kërkesën për zgjedhje të parakohshme. Presidenti i Republikës, Aleksandar Vuçiç, deklaroi së fundmi se zgjedhjet do të mbahen brenda një viti e gjysmë dhe do të shpallen kur të vendosin institucionet kompetente.
Përpara Bashkisë Gramsh sot u mbajt protesta nga disa prindër në lidhje me infektimin me salmonelë për 14 fëmijë të kopshtit publik numër 1. Një nga prindërit shprehet se askush nuk është interesuar për fëmijët dhe reagimi nga shteti sipas tij ka qenë inekzistent. Sipas tij nuk ka pasur asnjë orientim se si duhet të veprohet, duke pasur parasysh që salmonela është ngjitëse dhe prej saj mund të infektohen edhe persona të tjerë.
âPĂ«rgjigjen e kam marrĂ« dje pas disa sherreve nĂ« kopsht, nuk na jepnin pĂ«rgjigje qĂ« kishim pĂ«r ta marrĂ« qĂ« tĂ« shtunĂ«n. Thonin qĂ« nuk jepet kĂ«shtu pĂ«rgjigja. Nuk kemi parĂ« asgjĂ« nga ana e tyre. PĂ«rderisa Ă«shtĂ« njĂ« sĂ«mundje ngjitĂ«se, mbase duhej njĂ« person mbase nga infektivi tĂ« na orientonte se si duhej tĂ« veprojmĂ«. Askush as nuk na ka pyetur se si Ă«shtĂ« fĂ«mija. I kam marr fĂ«mijĂ«s vetĂ«m njĂ« mjekim qĂ« i kam marrĂ« me lekĂ«t e mia.
Nga shteti nuk kemi parĂ« asnjĂ« lĂ«vizje, nuk Ă«shtĂ« gjĂ«kundi. PjesĂ«marrja nĂ« protestĂ« Ă«shtĂ« e ulĂ«t sepse ne i njohim dhe kanĂ« frikĂ« se mos ikin nga vendete punĂ«s. Por mua pĂ«rpara fĂ«mijĂ«s tim nuk mĂ« intereson asgjĂ«. Duam tĂ« zbardhet e drejta. Mesa shohim Ă«shtĂ« njĂ« tender qĂ« i Ă«shtĂ« dhĂ«nĂ« njĂ« biznesi jashtĂ« qytetit tonĂ«â, tha ai.
Presidenti i Serbisë, Aleksander Vucic, ka paralajmëruar marrjen e masave të reja për atë që e qka quajtur rikthim të normalitetit në vend.
Duke iu referuar vendimit tĂ« GjykatĂ«s sĂ« Apelit nĂ« Novi Sad qĂ« kaloi nĂ« arrest shtĂ«pie tri aktivistĂ« qĂ« sipas tij akuzohen pĂ«r pĂ«rpjekje tĂ« pĂ«rmbysjes sĂ« rendit kushtetues, Vucic ka theksuar se ata gjyqtarĂ« apo prokurorĂ« qĂ« pĂ«rkrahin banditizmin, dhunĂ«n dhe huliganizmit, nuk do tĂ« shĂ«rbejnĂ« mĂ«. Vucic ka folur pĂ«r masa tĂ« reja âshumĂ« pozitiveâ qĂ« po merr pĂ«r tĂ« rivendosur ligjin.
NĂ« mbĂ«shtetje tĂ« kĂ«saj narrative ka ardhur edhe Kisha Ortdhokse Serbe qĂ« pĂ«rmes ArkdioqezĂ«s sĂ« Beograd-Karlovcit ka transmetuar podcastin e parĂ« me titull: âRevolucioni me ngjra apo sulmet e medias ndaj KishĂ«sâ, njĂ« qasje qĂ« paralelizon e madje pĂ«rputhet me akuzat e Vucic ndaj protestuesve.
Login
