❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.

15:00 Të drejtat e grave janë nën kërcënim në mbarë botën. Por ne kemi gjetur shpresë

Nga El Salvadori në Rusi, Islandë dhe Siri, gratë po kundërshtojnë ngritjen e forcave regresive. Le ta mbështesim luftën e tyre 

Nga Rahila Gupta*

NĂ« vitin 2025, bota qĂ« ishte hapur nga gratĂ« shpesh Ă«shtĂ« dukur sikur po mbyllet. Forcat qĂ« qĂ«ndrojnĂ« pas tĂ«rheqjes sĂ« tĂ« drejtĂ«s sĂ« abortit nĂ« SHBA-nĂ« e Donald Trump po pĂ«rpiqen tĂ« bĂ«jnĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n gjĂ« edhe nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar. NĂ« Afganistan, talebanĂ«t kanĂ« intensifikuar sulmet ndaj grave dhe vajzave. Dhuna seksuale Ă«shtĂ« e pĂ«rhapur nĂ« Haiti dhe nĂ« RepublikĂ«n Demokratike tĂ« Kongos. NĂ« MeksikĂ«, madje as presidentja nuk Ă«shtĂ« e sigurt nga sulmi seksual. Duket sikur po ndodh njĂ« “rigjallĂ«rim” i çoroditur i patriarkatit.

Do tĂ« tĂ« falej po tĂ« mendoje se, nĂ« mbarĂ« botĂ«n, tĂ« drejtat e grave po betonizohen. Por gjatĂ« hulumtimit pĂ«r librin tonĂ« Planet Patriarchy, Beatrix Campbell dhe unĂ« pamĂ« rezistencĂ«n e grave tĂ« shpĂ«rthente si filiza tĂ« gjelbĂ«r qĂ« çajnĂ« pĂ«rmes çarjeve. NĂ« El Salvador, gratĂ« mund tĂ« dĂ«nohen me 30–50 vjet burg pĂ«r aborte spontane qĂ« interpretohen si aborte tĂ« qĂ«llimshme. MegjithatĂ«, feministet kanĂ« arritur tĂ« lirojnĂ« tĂ« gjitha 72 gratĂ« qĂ« ishin burgosur pĂ«r kĂ«tĂ«, duke pĂ«rdorur strategji novatore penale dhe ligjore. NĂ« Rusi, feministet kanĂ« filluar tĂ« mbajnĂ« shirita blu dhe tĂ« verdhĂ«, ngjyrat e flamurit ukrainas, pĂ«r tĂ« shprehur solidaritetin e tyre kundĂ«r luftĂ«s.

Historia qĂ« vjen nga Islanda Ă«shtĂ« edhe mĂ« shpresĂ«dhĂ«nĂ«se, pasi rrĂ«zon supozimet tona pĂ«r kushtet nĂ« tĂ« cilat lulĂ«zon feminizmi. Pozicioni i lavdĂ«ruar i vendit nĂ« krye tĂ« renditjes sĂ« Forumit Ekonomik BotĂ«ror pĂ«r barazinĂ« gjinore u arrit kryesisht nĂ«n qeveri konservatore gjatĂ« 50 viteve tĂ« fundit, ndĂ«rsa qeveritĂ« socialdemokrate ishin nĂ« pushtet vetĂ«m pĂ«r pesĂ« vjet. Prania e grave nĂ« sindikata ka qenĂ« pjesĂ«risht pĂ«rgjegjĂ«se pĂ«r kĂ«to arritje – mĂ« shumĂ« se 90% e fuqisĂ« punĂ«tore Ă«shtĂ« e sindikalizuar, rreth gjysma e anĂ«tarĂ«ve janĂ« gra dhe ka njĂ« numĂ«r gjithnjĂ« nĂ« rritje grash nĂ« role drejtuese.

Greva e grave në Islandë në vitin 1975, në të cilën morën pjesë 90% e grave të vendit, e paralizoi vendin për një ditë të tërë, duke frymëzuar gra në mbarë botën të vepronin njësoj dhe duke treguar se sa e domosdoshme është puna e paguar dhe e papaguar e grave. Vitin pasues, Islanda miratoi një ligj që garantonte barazinë gjinore. Këtë vit, rreth 50,000 njerëz morën pjesë në përkujtimet e 50-vjetorit të grevës, sepse edhe Islanda ka ndier valët globale të mizogjinisë që përplasen në brigjet e saj.

Ka shumĂ« pĂ«r tĂ« mĂ«suar dhe zbatuar nga politikat e IslandĂ«s pĂ«r lejen prindĂ«rore dhe pagĂ«n e barabartĂ«. PunĂ«dhĂ«nĂ«sit janĂ« tĂ« detyruar tĂ« dĂ«shmojnĂ« se zbatojnĂ« politikĂ«n e pagĂ«s sĂ« barabartĂ« pĂ«r punĂ« me vlerĂ« tĂ« barabartĂ«. NdĂ«rsa shumĂ« Ă«shtĂ« arritur, shumĂ« mbetet ende pĂ«r t’u bĂ«rĂ«: pagat pĂ«r orĂ« janĂ« pothuajse tĂ« barabarta, por tĂ« ardhurat gjatĂ« gjithĂ« jetĂ«s zbulojnĂ« pabarazi tĂ« pagave tĂ« shkaktuara nga “dĂ«nimi” i amĂ«sisĂ« dhe nga ndarja e pabarabartĂ« e punĂ«s, kohĂ«s dhe pushtetit. ShkallĂ«t e dhunĂ«s seksuale ndaj grave mbeten gjithashtu tĂ« larta.

PĂ«rparimi mĂ« frymĂ«zues nĂ« tĂ« drejtat e grave – nĂ« fakt, njĂ« revolucion i grave – po ndodh nĂ« vendin mĂ« tĂ« pamendueshĂ«m. I goditur nga lufta me forca islamiste autoritare qĂ« nga viti 2012, Administrata Autonome Demokratike e SirisĂ« Veriore dhe Lindore (e njohur gjerĂ«sisht si Rojava) tani zĂ« pothuajse njĂ« tĂ« tretĂ«n e SirisĂ«. ShumĂ« nga paragjykimet e mia u shkatĂ«rruan kur vizitova RojavĂ«n: lufta Ă«shtĂ« momenti klasik kur tĂ« gjitha tĂ« drejtat pezullohen ose gĂ«rryhen. Kush mendon pĂ«r rĂ«ndĂ«sinĂ« e barazisĂ« gjinore, pĂ«r pĂ«rfshirjen racore apo pĂ«r demokracinĂ« e drejtpĂ«rdrejtĂ« gjatĂ« luftĂ«s? A nuk kishte dĂ«shtuar pranvera arabe? Por po tĂ« mos ishte pranvera arabe, nuk do tĂ« kishte pasur njĂ« vakum pushteti nĂ« verilindje, qĂ« u dha mundĂ«si kurdĂ«ve tĂ« realizonin njĂ« revolucion pa gjak kundĂ«r presidentit Bashar al-Assad, i cili ishte i zĂ«nĂ« me shtypjen e rebelimit nĂ« SirinĂ« jugore. Gjakderdhja do tĂ« vinte mĂ« vonĂ«, nĂ« vitin 2014, kur Shteti Islamik sulmoi, pjesĂ«risht pĂ«r tĂ« pushtuar territor dhe pjesĂ«risht pĂ«r tĂ« forcuar eksperimentin e vet me njĂ« formĂ« mesjetare tĂ« patriarkatit, njĂ« pasqyrĂ« e errĂ«t e lirive tĂ« grave nĂ« Rojava.

Rojava Ă«shtĂ« njĂ« eksperiment i demokracisĂ« sĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« nga baza. Komunat e lagjeve me deri nĂ« 300 banorĂ« zgjedhin njĂ« burrĂ« dhe njĂ« grua sipas rregullit tĂ« bashkĂ«kryesimit pĂ«r t’i pĂ«rfaqĂ«suar nĂ« kĂ«shillin e qytetit, i cili nga ana e tij zgjedh anĂ«tarĂ« nĂ« nivelin urban, dhe kĂ«shtu me radhĂ« deri sa pĂ«rfaqĂ«sohen nĂ« kĂ«shillin popullor pothuajse kombĂ«tar. Komuna zgjedh anĂ«tarĂ« tĂ« komiteteve tĂ« specializuara si shĂ«ndetĂ«sia, arsimi, shĂ«rbimet ose zgjidhja e konflikteve, me pĂ«rfaqĂ«sim tĂ« barabartĂ« tĂ« burrave dhe grave dhe tĂ« udhĂ«hequra nga bashkĂ«kryetarĂ«. Paralelisht me kĂ«tĂ« strukturĂ«, gjeta njĂ« strukturĂ« vetĂ«m pĂ«r gratĂ« me komitetet e veta dhe me tĂ« drejtĂ«n e vetos ndaj çdo politike qĂ« ndikon nĂ« tĂ« drejtat e grave.

GratĂ« e RojavĂ«s i kanĂ« lidhur ngjyrat e tyre me sekularizmin, duke njohur ndikimin shkatĂ«rrues tĂ« fesĂ« mbi liritĂ« e grave. Ato kanĂ« shpĂ«rbĂ«rĂ« kĂ«shillat e sheriatit (ndryshe nga MbretĂ«ria e Bashkuar), kanĂ« ndaluar martesat e fĂ«mijĂ«ve, poligaminĂ« dhe pajĂ«n, kanĂ« kriminalizuar vrasjet pĂ«r “nder”, kanĂ« futur martesat civile dhe u kanĂ« dhĂ«nĂ« grave tĂ« drejta tĂ« barabarta pĂ«r trashĂ«giminĂ« dhe kujdestarinĂ« e fĂ«mijĂ«ve tĂ« tyre, pavarĂ«sisht statusit martesor.

Ajo botĂ« tjetĂ«r qĂ« ne e dĂ«shirojmĂ« Ă«shtĂ« kĂ«tu. Por po bombardohet nga Turqia – sĂ« cilĂ«s MbretĂ«ria e Bashkuar i shet armĂ« – e kĂ«rcĂ«nuar nga njĂ« shoqĂ«ri vĂ«rtet demokratike nĂ« pragun e saj. Rojava Ă«shtĂ« gjithashtu nĂ« rrezik nga impulsi centralizues i udhĂ«heqĂ«sit tĂ« ri tĂ« SirisĂ«, Ahmed al-Sharaa, qeveria e bazuar nĂ« sheriat e tĂ« cilit do tĂ« shĂ«nonte fundin e barazisĂ«. Mbijetesa e RojavĂ«s, qoftĂ« edhe si ide, varet nga gratĂ« nĂ« mbarĂ« botĂ«n qĂ« tĂ« krijojnĂ« asamble grash nĂ« çdo hapĂ«sirĂ« qytetare qĂ« kanĂ« nĂ« dispozicion, pĂ«r tĂ« ndĂ«rtuar fuqinĂ« e tyre demokratike dhe pĂ«r t’u bĂ«rĂ« njĂ« forcĂ« ndryshimi. Duhet tĂ« bĂ«jmĂ« gjithçka qĂ« mundemi pĂ«r ta stabilizuar kĂ«tĂ« flakĂ« tĂ« dridhshme, e cila mund tĂ« ndriçojĂ« rrugĂ«n drejt sĂ« ardhmes sonĂ«.

*Rahila Gupta është aktiviste feministe antiraciste dhe bashkautore, së bashku me Beatrix Campbell, e librit Planet Patriarchy

 

 

 

 

 

 

 

 

 

14:50 Nga sot rriten pensionet në Shqipëri, sa do të përfitojnë qytetarët sipas kategorive

Nga ky fillim-viti hyn në fuqi vendimi i qeverisë shqiptare për rritjen e pensioneve nëpërmjet bonuseve mujore, një masë që synon përmirësimin e kushteve të jetesës për pensionistët në të gjithë vendin.

Kjo skemë e re, që nuk ishte aplikuar më parë, është pjesë e angazhimit të qeverisë për të rritur gradualisht pensionin minimal dhe mesatar në vend, duke siguruar mbështetje më të madhe për qytetarët që mbështeten tek të ardhurat nga pensionet.

Sipas vendimit, përfituesit do të marrin shtesa mujore të ndryshme sipas kategorive:

Pensionet e qytetit: +1.800 lekë/muaj

Pensionet urbane të pjesshme: +800 lekë/muaj

Pensionet rurale: +1.000 lekë/muaj

Pensionet familjare: +700 lekë/muaj

Pensionet e invaliditetit: +600 lekë/muaj

Kjo rritje e përmuajshme ka për qëllim që, brenda disa viteve, të arrihet pensioni minimal prej 20 mijë lekësh dhe pensioni mesatar në qytet 40 mijë lekë.

Për shembull, një pensionist që aktualisht merr 27 mijë lekë në muaj do të arrijë të marrë 40 mijë lekë në vitin 2029. Ndërsa për pensionet rurale të dalë nga kontributet, një individ që sot merr 11 mijë lekë do të ketë pension mujor 18 mijë lekë pas katër vitesh.

Sot, përfitues nga skema e kontributeve shoqërore janë rreth 730 mijë individë dhe numri i tyre rritet çdo vit me 15 mijë pensionistë të rinj. Ministria e Ekonomisë dhe Inovacionit ka bërë me dije se gjatë vitit 2026 pritet një reformë e thellë e sistemit të pensioneve, me qëllim rritjen e qëndrueshmërisë financiare të skemës dhe përmirësimin e përfitimit për qytetarët.

Ekspertët vlerësojnë se kjo masë, e kombinuar me bonuset mujore, përfaqëson një përpjekje të dukshme për të mbështetur pensionistët më të prekur nga kushtet e këqija dhe për të krijuar një sistem më të drejtë dhe të qëndrueshëm, duke adresuar një pjesë të sfidave ekonomike, me të cilat ata përballen në jetën e përditshme./KM

14:30 Bullgaria miraton euron, bëhet anëtari i 21-të i Eurozonës

Bullgaria zyrtarisht miratoi euron si monedhën e saj më 1 janar 2026, duke u bërë anëtari i 21-të i eurozonës dhe duke shënuar një hap historik në integrimin e saj në kuadrin ekonomik të Bashkimit Evropian.

Që nga minuta e parë e vitit të ri, kartëmonedhat dhe monedhat euro filluan të qarkullonin në të gjithë vendin, ndërsa Banka Kombëtare Bullgare iu bashkua Eurosistemit, duke i përshtatur operacionet monetare lokale me ato të zonës më të gjerë të euros. Ky veprim vjen pas viteve të reformave ekonomike dhe pajtueshmërisë me kriteret e konvergjencës së BE-së, duke demonstruar angazhimin e Bullgarisë ndaj disiplinës fiskale dhe stabilitetit.

Gjatë gjithë janarit 2026, si levi ashtu edhe euro mbeten mjet ligjor pagese, duke u lejuar konsumatorëve dhe bizneseve të përdorin secilën monedhë në transaksionet me para në dorë. Duke filluar nga 1 shkurti, euro do të bëhet mjeti i vetëm ligjor pagese, megjithëse kartëmonedhat dhe monedhat levi bullgare mund të shkëmbehen ende për një kohë të pacaktuar në Bankën Kombëtare Bullgare pa pagesë.

Bankat komerciale dhe disa zyra postare do të ofrojnë konvertim falas deri më 30 qershor, pas së cilës mund të aplikohet një tarifë e vogël. Kursi zyrtar i konvertimit është fiksuar në 1 euro të barabartë me 1.95583 leva, duke reflektuar sistemin e gjatë të bordit të monedhës së Bullgarisë.

Bullgaria miraton euron, bëhet anëtari i 21-të i Eurozonës
Monedha 1-euroshe bullgare

Monedhat e reja euro të Bullgarisë festojnë trashëgiminë kombëtare, duke u përputhur me standardet e përbashkëta të monedhës euro. Monedha prej 2 eurosh paraqet Shën Paisin e Hilendarit, një figurë kyçe në ringjalljen kombëtare bullgare, ndërsa monedha prej 1 eurosh përshkruan Shën Ivanin e Rilës, eremitin e parë bullgar dhe themeluesin e Manastirit të Rilës. Monedhat prej 50 centësh tregojnë Kalorësin e Madarës, një gdhendje shkëmbore mesjetare të hershme dhe simbol të Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s. Të gjitha monedhat përfshijnë emrin e vendit (Bullgari) në cirilik, duke theksuar identitetin e Bullgarisë brenda monedhës së përbashkët evropiane./KM

14:20 Paralizohet qarkullimi në autostradën Tiranë-Elbasan! Trafik i rënduar në ditën e parë të vitit

Radhë të gjata trafiku janë raportuar në autostradën Tiranë-Elbasan, në vendin e njohur si rrethrrotullimi i Bradasheshit, zonë kjo thuajse gjithmonë problematike.

Sipas informacioneve, radha e makinave në trafik është kilometrike.

Trafiku në këtë aks është prezent në çdo sezon si veror ashtu dhe dimëror dhe si pasojë është kthyer në një makth për të gjithë udhëtarët të cilët mbeten për orë të tëra të bllokuar në këtë pikë, në trafik./KM

14:10 Receta detox pas festave, çfarë të pini për të eliminuar fryrjen e stomakut

Gjatë këtyre ditëve, shumica juaj kanë ngrënë më shumë sesa zakonisht dhe sot ndiheni të fryrë.

Recetat tradicionale me yndyrĂ« tĂ« lartĂ« dhe Ă«mbĂ«lsirat me shumĂ« kalori kanĂ« ngadalĂ«suar metabolizmin, megjithatĂ« ju mund tĂ« detoksifikoheni dhe t’i humbisni gramĂ«t e marrĂ«, shpresojmĂ« nuk janĂ« kilogramĂ«, me disa lĂ«ngje frutash dhe perimesh me efekt tĂ« lartĂ« dobĂ«sues dhe detoksifikues.

Ja disa lëngje frutash me disa kombinime që kanë efekt dobësues.

Portokall, karotë, lakër e bardhë, xhinxher

Karotë, portokall, mollë, panxhar, limon

Qitro, dardhë, xhinxher

Ananas, panxhar, portokall, karotë, portokall, lakër e kuqe, limon

Mollë, karotë, selino, kastravec, xhinxher

Nëse dëshironi efekt më të shpejtë, zëvendësoni vaktin e drekës me një nga këto lëngje që do ju japin dozën e duhur të vitaminave dhe do ndihmojnë në shkrirjen e depozitave dhjamore./KM

14:00 Studim i ri: Çaji i dafinĂ«s ndihmon tretjen dhe ul inflamacionin

NjĂ« publikim i fundit nĂ« revistĂ«n “Journal of Herbal Medicine” tregon se ekstrakti i gjetheve tĂ« dafinĂ«s, kur pĂ«rdoret nĂ« formĂ«n e çajit, mund tĂ« ndihmojĂ« nĂ« qetĂ«simin e stomakut dhe uljen e inflamacionit tĂ« lehtĂ«.

Specialistët theksojnë se efekti vjen nga përbërjet antioksiduese dhe vajrat esencialë që përmban bima. Megjithatë, theksohet se pacientët me probleme kronike duhet të konsultohen me mjekun përpara përdorimit./KM

13:50 “Do tĂ« tĂ« blej njĂ« shtĂ«pi”/ Mashtroi 39-vjeçaren, i mori para dhe e kanosi, e pĂ«son i riu

NjĂ« 36-vjeçar, i identifikuar me inicialet B.P. Ă«shtĂ« proceduar pasi dyshohet se, nĂ«pĂ«rmjet mashtrimit se do t’i blinte njĂ« apartament, i ka marrĂ« shuma parash njĂ« 39-vjeçareje dhe, kur kjo e fundit ka kĂ«rkuar kthimin e parave, e ka kanosur.

Materialet procedurale iu referuan Prokurorisë së Tiranës për veprime të mëtejshme./KM

13:40 Kanosje, dhunë në familje dhe grushte! Disa të arrestuar dhe proceduar në Tiranë

Specialistët për Hetimin e Krimeve Kibernetike referuan materialet në Prokurori për shtetaset:
‱ M. S., pasi dyshohet se ka hapur njĂ« profil fals nĂ« emĂ«r tĂ« njĂ« shtetasi;
‱ M. H., pasi dyshohet se, nĂ«pĂ«rmjet njĂ« profili fals, ka shpĂ«rndarĂ« numrin personal tĂ« njĂ« shtetasi.

Specialistët për Hetimin e Krimeve të Komisariatit të Policisë Nr. 1:
‱ kapĂ«n dhe ndaluan shtetasin F. M., 50 vjeç, pasi Gjykata e TiranĂ«s e ka dĂ«nuar me 1 vit burgim pĂ«r veprĂ«n penale “Dhuna nĂ« familje”;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin H. A., pasi dyshohet se, pĂ«r motive tĂ« dobĂ«ta, ka goditur me grushte shtetasin D. M.;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin Xh. B., pasi dyshohet se, pĂ«r motive tĂ« dobĂ«ta, ka goditur me grushte shtetasin E. R.;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin A. D., pasi dyshohet se, pĂ«r motive tĂ« dobĂ«ta, ka kanosur bashkĂ«jetuesen e tij, duke thyer vendimin e GjykatĂ«s;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin S. T., 23 vjeç, pasi iu gjet lĂ«ndĂ« piroteknike;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r njĂ« shtetas tĂ« mitur, pasi iu gjetĂ«n dy mjete prerĂ«se.

Specialistët për Hetimin e Krimeve të Komisariatit të Policisë Nr. 2 referuan materialet në Prokurori për shtetasit:
‱ A. N. dhe E. D., pasi dyshohet se, pĂ«r motive tĂ« dobĂ«ta, janĂ« konfliktuar fizikisht me njĂ«ri-tjetrin;
‱ A. R., pasi dyshohet se, pĂ«r motive tĂ« dobĂ«ta, ka goditur me grusht vĂ«llain e tij.

Specialistët për Hetimin e Krimeve të Komisariatit të Policisë Nr. 3:
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin S. I., pasi dyshohet se, pĂ«r motive tĂ« dobĂ«ta, ka goditur me grusht shtetasin A. B.;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin B. N., pasi nuk i Ă«shtĂ« bindur urdhrit tĂ« punonjĂ«sit tĂ« policisĂ« pĂ«r tĂ« lĂ«vizur automjetin, tĂ« cilin e kishte parkuar nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« parregullt;
‱ punohet pĂ«r kapjen e shtetasit A. N., pasi dyshohet se ka vjedhur njĂ« shumĂ« parash nĂ« njĂ« banesĂ«.

 

 

Specialistët për Hetimin e Krimeve të Komisariatit të Policisë Nr. 5:
‱ arrestuan shtetasin S. K., 29 vjeç, pasi ka vjedhur automjetin e shtetases E. D., e cila e kishte lĂ«nĂ« mjetin pĂ«rkohĂ«sisht tĂ« ndezur. Pas vjedhjes, 29-vjeçari Ă«shtĂ« aksidentuar me automjetin dhe nga verifikimet rezultoi se nuk ishte i pajisur me leje drejtimi;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin G. L., pasi nĂ« subjektin e tij iu konstatuan lĂ«ndĂ« piroteknike, nĂ« kundĂ«rshtim me ligjin;
‱ referuan materialet nĂ« Prokurori pĂ«r shtetasin B. P., 36 vjeç, pasi dyshohet se, nĂ«pĂ«rmjet mashtrimit se do t’i blinte njĂ« apartament, i ka marrĂ« shuma parash njĂ« 39-vjeçareje dhe, kur kjo e fundit ka kĂ«rkuar kthimin e parave, e ka kanosur.

Specialistët për Hetimin e Krimeve të Komisariatit të Policisë Nr. 6 referuan materialet në Prokurori dhe punohet për shoqërimin e shtetasit M. M., pasi dyshohet se ka kanosur dy shtetas.

Materialet procedurale iu referuan Prokurorisë së Tiranës për veprime të mëtejshme./KM

13:30 Gjykata e Lartë izraelite ndalon hetimin për sulmet e 7 tetorit

Last Updated on 01/01/2026 by Klara

Gjykata e Lartë e Izraelit ka ndaluar hetimin që po bënte kreu i Kontrollit të Shtetit, Matanyahu Englman, për sulmet e Hamasit më 7 tetor 2023, ku humbën jetën shumë njerëz.

Me këtë vendim, Englman nuk mund të thërrasë zyrtarë për të dëshmuar, nuk mund të kërkojë dokumente dhe nuk mund të publikojë raportin e tij, as edhe një version paraprak.

Gjykata tha se një ngjarja e tillë katastrofike duhet të hetohet nga një komision shtetëror i pavarur dhe jo vetëm nga Kontrolli i Shtetit, që është i emëruar nga qeveria.

Organizata “LĂ«vizja pĂ«r CilĂ«sinĂ« e Qeverisjes” tha se hetimi i Kontrollit tĂ« Shtetit mund tĂ« dĂ«mtonte provat, tĂ« shkelte tĂ« drejtĂ«n e njerĂ«zve pĂ«r njĂ« gjykim tĂ« drejtĂ« dhe tĂ« pengonte krijimin e njĂ« komisioni hetimor tĂ« plotĂ«.

Ky vendim ka shkaktuar debate në Izrael, sepse ngre pikëpyetje për transparencën e qeverisë dhe mënyrën se si institucione të ndryshme po përgjigjen për tragjedinë e 7 tetorit./KM

13:20 SPAK, drejtësia që po çmonton korrupsionin shtetëror

Nga Spartak Ngjela

Sot SPAK ka proceduar nën akuzë penale 33 zyrtarë të lartë të Partisë Socialiste dhe të Partisë Demokratike, të akuzuar për korrupsion; dhe kjo na bën të kuptojmë se SPAK po krijon një atmosferë të re në lidhje me drejtësinë dhe personalitetin e shtetit në Shqipëri.

I.
Pikërisht për këtë arsye, na duhet të theksojmë se korrupsioni i lartë shtetëror në kohët moderne i ka çuar deri në falimentim politik dhe shoqëror shumë shtete në Evropë.
Kurse korrupsioni kaq i lartë dhe kaq i thellë sot në Shqipëri nuk mund të përjashtohet se ka pasur edhe mbrojtjen apo financimet e shteteve që janë ose kanë qenë në armiqësi me Republikën e Shqipërisë.
Prandaj SPAK dhe BKH duhet ta thellojnë shumë qartë hetimin e këtij krimi, i cili, po të vijonte me këtë ritëm, pas dhjetë vitesh do ta çonte Shqipërinë drejt një shteti të drejtuar tërësisht nga krimi; gjë që sigurisht do ta detyronte popullin shqiptar ta humbiste historinë e tij dhe të ardhmen e një shteti të drejtë e të pavarur.

II.
Nëse sot e shohim korrupsionin e lartë shtetëror në Shqipëri me një arsyetim të thellë juridik, në funksion të hetimit të krimit shtetëror që, sipas skemës së tij, synon të shpërbëjë strukturën kriminale korruptive në Shqipëri, e cila është e lidhur ngushtë edhe me strukturën aktuale politike, atëherë mund të themi me siguri se Shqipëria dhe shoqëria shqiptare kanë hyrë në rrugën e shpëtimit nga hordhitë antishqiptare. Këto, pasi e lanë rrugën e forcës si dështim, krijuan me bindje skemën e falimentimit të Shqipërisë nëpërmjet një korrupsioni masiv.

Por ja që aleanca e ngushtë me Shtetet e Bashkuara të Amerikës e kapi situatën dhe tani, me ndihmën e saj, në Shqipëri ka filluar beteja e tretë e shqiptarëve me antishqiptarinë, e cila në këtë korrupsion masiv po drejtohej kryesisht nga vetë shqiptarët e korruptuar, në të gjitha qeveritë që kanë kaluar në Shqipëri në njëzet vitet e fundit.

Po ashtu, duhet theksuar se koha për rifitimin e historisë patriotike të Shqipërisë ka filluar dhe kjo nuk do të ndalojë.

Megjithatë, për një shtet nuk është e lehtë ta fitojë shpejt luftën kundër korrupsionit të lartë shtetëror, i cili gjithmonë vepron në bashkëpunim me krimin e organizuar.
Prandaj edhe SPAK duhet të inkurajohet me të gjitha mjetet mediatike, sepse ai tani është i angazhuar tërësisht në një luftë për çlirimin e vendit tonë nga korrupsioni i lartë shtetëror, i cili sot ka pushtuar shtetin dhe ekonominë e Shqipërisë./KM

12:50 Qiproja merr Presidencën e radhës të BE-së

Qiproja merr sot zyrtarisht Presidencën e Këshillit të BE-së, për herë të dytë që nga anëtarësimi në Bashkimin Evropian në vitin 2004.

Presidenca e Qipros filloi mes sfidave për Evropën, nga paqëndrueshmëria në Lindjen e Mesme, lufta e Rusisë kundër Ukrainës që po i afrohet vitit të katërt, rritja e kërcënimeve ndaj sigurisë, uniteti transatlantik nën presion dhe një BE që synon të forcojë konkurrencën në një mjedis gjeoekonomik gjithnjë e më kërkues.

Duke u bazuar në punën e presidencës daneze dhe duke iu përgjigjur këtyre presioneve, siguria dhe mbrojtja pritet të mbeten lart në agjendën e BE-së.

Përparimi i procesit të zgjerimit, arritja e konsensusit mbi politikën e migracionit dhe drejtimi i negociatave të vështira mbi Kornizën e Ardhshme Financiare Shumëvjeçare (MFF) do të kërkojnë gjithashtu vëmendje të madhe, veçanërisht ndërsa kushtet fiskale të Evropës po përkeqësohen dhe modeli evropian po vihet nën presion nga fragmentimi i tregtisë globale./KM

12:40 Nga tensionet ushtarake, IA dhe ndryshimet klimatike
 Ngjarjet që priten të dominojnë në 2026-ën

Në një dokument të ri strategjik të paraqitur më 5 dhjetor 2025, presidenti Donald Trump theksoi se Shtetet e Bashkuara do të riafirmojnë dominimin e tyre në Hemisferën Perëndimore dhe do të forcojnë praninë ushtarake në Indo-Paqësor. Ai gjithashtu ka përmendur mundësinë e rishikimit të marrëdhënieve me Europën.

Ky dokument bĂ«n bĂ«rĂ« thirrje rikthim tĂ« DoktrinĂ«s Monroe, duke e konsideruar kĂ«tĂ« rajon si zonĂ«n e ndikimit tĂ« SHBA-ve dhe ka paralajmĂ«ruar EuropĂ«n pĂ«r kĂ«rcĂ«nimin e mundshĂ«m tĂ« asimilimit dhe shkatĂ«rrimit tĂ« civilizimit. Duke u mbĂ«shtetur nĂ« politikĂ«n “Amerika e para”, Trump ka theksuar nevojĂ«n pĂ«r njĂ« tĂ«rheqje nga disa aleanca tradicionale dhe rishikim tĂ« mundshĂ«m tĂ« rendit botĂ«ror pas LuftĂ«s sĂ« DytĂ« BotĂ«rore.

Megjithatë, ky plan ka ngjallur shqetësime të shumta, sidomos në lidhje me mënyrën si mund të ndikojë në marrëdhëniet me Europën dhe ndikimin e mundshëm në të ardhmen e Kosovës dhe të rajoneve të tjera të ndikuara nga kriza të mëdha. Për vitin 2026, ekspertët parashikojnë se tensionet ushtarake dhe ekonomike do të intensifikohen dhe do të shihen risi të tjera në politikën e sigurisë globale.

Tensionet dhe konfliktet rajonale në 2026

Në vitin 2026, konflikte të reja dhe intensifikimi i luftërave në rajone të ndryshme të botës janë të mundshme, pasi po rritet numri i përplasjeve ushtarake dhe përpjekjeve për dominim territorial.

Në Azi, tensionet midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës do të vazhdojnë të rriten, sidomos rreth Tajvanit dhe Detit të Kinës Jugore, duke bërë që SHBA-të të rrisin praninë ushtarake në rajon, me një mundësi reale për përshkallëzim të situatës.

NjĂ« tjetĂ«r shqetĂ«sim Ă«shtĂ« qĂ« Shtetet e Bashkuara mund tĂ« ndĂ«rmarrin veprime tĂ« mĂ«tejshme nĂ« VenezuelĂ«, ku regjimi i presidentit Nicolas Maduro Ă«shtĂ« ende nĂ« pushtet. Ekspertja Rebecca Lissner, nga KĂ«shilli pĂ«r MarrĂ«dhĂ«nie me JashtĂ« nĂ« Uashington, e sheh kĂ«tĂ« si njĂ« test tĂ« madh pĂ«r administratĂ«n Trump. Çështja e UkrainĂ«s dhe Paqja me RusinĂ«, njĂ« tjetĂ«r aspekt i rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r vitin 2026, Ă«shtĂ« paqja nĂ« UkrainĂ«.

Pas përpjekjeve të pasuksesshme të Trumpit për të ndërmjetësuar një marrëveshje paqeje, parashikohet që marrëdhëniet ndërkombëtare të tensionohen më tej.

Mbështetësit e politikës së Trumpit mund të vazhdojnë të kërkojnë që Ukraina të heqë dorë nga ambiciet për anëtarësimin në NATO dhe të bëjë lëshime territoriale në favor të Rusisë. Europianët, ndërkohë, janë shumë të shqetësuar nga mundësia e arritjes së një marrëveshje që do të favorizojë interesat e Kremlinit dhe rikthimin e Rusisë si një superfuqi globale apo dhe krijimin e një vakumi sigurie në Lindjen e Europës.

Në vitin 2026, një nga çështjet që mund të rrisë tensionet ndërkombëtare është zhvillimi i situatës në Gaza.

Pas përpjekjeve të Trumpit për ndërmjetësim në Lindjen e Mesme, armëpushimi në Gaza është një nga arritjet më të mëdha të administratës së tij, por paqja afatgjatë mbetet iluzion. Edhe pse përpjekjet për të gjetur zgjidhje kanë pasur disa suksese, konflikti i vazhdueshëm ka sjellë pasiguri dhe shqetësime për stabilitetin rajonal. Nga ana tjetër, Irani mbetet një lojtar i rëndësishëm me ndikim të fuqishëm në konflikte si në Siri dhe Jemen, dhe gjithashtu me ndikim në mbështetje të grupeve militante. Tensionet mes SHBA-ve dhe Iranit janë të prirura të rriten, veçanërisht për shkak të lobit hebre dhe kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu që kërkon luftë me çdo çmim.

Ndryshimet klimatike dhe rreziqet në vitin 2026

Ndryshimet klimatike do të vazhdojnë të jenë një problem kryesor.

Pas intensifikimit të ngjarjeve ekstreme si zjarret, përmbytjet dhe tajfunet, shkencëtarët paralajmërojnë se bota mund të kalojë pragun e 1.5°C ngrohje globale, duke sjellë pasoja të pandalshme për ekosistemet dhe njerëzit.

Këto ndodhi, përfshirë vërshime dhe ciklone të fuqishme, do të rrisin mundësinë për kriza humanitare dhe valë të mëdha migracioni. Për më tepër, niveli i deteve do të vazhdonjë të ngrihen në vitin 2026, duke rrezikuar shumë qytete bregdetare dhe duke e bërë çështjen e klimës gjithnjë e më të ngutshme për politikën ndërkombëtare.

Kjo do të kërkojë rritje të investimeve në energji të rinovueshme dhe masa të menjëhershme për të luftuar ndotjen, ndërsa shtetet do të përballen me tensione të reja për sa u përket politikave të ndryshme të klimës.

Inteligjenca Artificiale dhe e ardhmja teknologjike

Një tjetër fushë ku mund të shohim zhvillime të mëdha në vitin 2026 është teknologjia, veçanërisht inteligjenca artificiale.

Pas investimeve masive që janë bërë nga kompanitë amerikane dhe ndërkombëtare, shumë presin që IA të transformojë shumë industri.

Megjithatë, aktualisht shumë kompani po përballen me vështirësi për të realizuar përfitime të drejtpërdrejta nga këto investime. Në vitin 2026, shumë analistë parashikojnë se do të ketë një rritje të konkurrencës në sektorin e IA, sidomos nga Kina.

Ky zhvillim mund tĂ« rrisĂ« konkurrencĂ«n, duke ulur potencialin pĂ«r fitime tĂ« shpejta, ndĂ«rsa disa tĂ« parashikojnĂ« njĂ« fluckĂ« tĂ« mundshme tĂ« investimeve qĂ« mund tĂ« shpĂ«rthejĂ«, duke shkaktuar njĂ« krizĂ« tĂ« ngjashme me atĂ« tĂ« “dot-com” nĂ« vitet 2000.

Nëse investimet në IA nuk do të sjellin fitime të qëndrueshme, atëherë në vitin 2026 mund të shohim një dalje nga faza e ekzagjeruar e investimeve dhe një orientim të ri për kompanitë që të fokusohen në përdorimin e IA për të rritur efikasitetin dhe të ardhurat./K.M

12:30 Digjet kisha historike në Amsterdam, autoritetet: Mund të shembet e gjitha

Një zjarr i fuqishëm ka përfshirë gjatë natës kishën monumentale Vondelkerk në qendër të Amsterdamit, duke shkaktuar shembjen e plotë të kambanores dhe dëmtime të rënda në pjesën qendrore të ndërtesës.

Sipas Rajonit të Sigurisë Amsterdam-Amstelland, kisha nuk mund të shpëtohet më, ndërsa flakët kanë përfshirë pothuajse të gjithë objektin.

Zjarri ka nisur pas mesnatĂ«s dhe Ă«shtĂ« shpallur i pĂ«rmasave tĂ« mĂ«dha rreth orĂ«s 01:00, pĂ«r shkak tĂ« intensitetit tĂ« flakĂ«ve dhe dendĂ«sisĂ« sĂ« banesave pĂ«rreth. NjĂ« “shi i madh shkĂ«ndijash” Ă«shtĂ« pĂ«rhapur drejt lindjes, duke rritur rrezikun pĂ«r zonĂ«n pĂ«rreth. TĂ« gjitha banesat pranĂ« kishĂ«s janĂ« evakuuar, ndĂ«rsa zjarrfikĂ«sit kanĂ« shkuar derĂ« mĂ« derĂ« pĂ«r tĂ« nxjerrĂ« banorĂ«t, pĂ«r tĂ« pasur siguri.

Autoritetet kanë bërë të ditur se Vondelpark, i cili ndodhet shumë pranë kishës, nuk është aktualisht në rrezik. Megjithatë, zjarri ende nuk është vënë plotësisht nën kontroll dhe ekziston frika se e gjithë struktura mund të shembet. Kryetarja e bashkisë së Amsterdamit, Femke Halsema, e ka cilësuar ngjarjen si një zjarr shumë intensiv dhe tragjik në një kishë monumentale, duke theksuar se prioritet mbetet siguria e banorëve dhe mbrojtja e shtëpive përreth.

Vondelkerk daton në vitin 1872 dhe për shumë dekada ka shërbyer si kishë katolike, e njohur edhe si Kisha e Zemrës së Shenjtë të Jezusit.

Rreth një shekull më vonë, ndërtesa u la pas dore dhe u rrezikua nga prishja, por falë një plani restaurimi dhe krijimit të një fondacioni në vitin 1980, ajo u shpëtua dhe u shndërrua në një hapësirë për evente kulturore dhe koncerte. Zjarri i sotëm përfaqëson një humbje të rëndë për trashëgiminë historike dhe kulturore të qytetit./KM

12:30 Kush ishte Antonio Ranieri, politikan dhe shkrimtar, mik i poetit Giacomo Leopardi?

Antonio Ranieri ishte njĂ« shkrimtar dhe politikan italian, njĂ« mik i ngushtĂ« i poetit Giacomo Leopardi, tĂ« cilin e takoi nĂ« Firence nĂ« vitin 1828. Ata jetuan nĂ« RomĂ« pĂ«r dy vjet dhe, nga viti 1833, nĂ« Napoli. PĂ«r mikun e tij tĂ« dashur, poeti shkroi: “NjĂ« shok i jetĂ«s sime”. Ranieri luajti njĂ« rol kyç nĂ« varrimin e Leopardit, duke ndĂ«rhyrĂ« pĂ«r t’u siguruar qĂ« trupi i tij tĂ« mos hidhej nĂ« njĂ« varr masiv.

Antonio Ranieri ishte njĂ« patriot, shkrimtar dhe politikan italian. Ai ishte njĂ« mik i ngushtĂ« i poetit Giacomo Leopardi, tĂ« cilin e takoi nĂ« Firence nĂ« qershor 1828. Ata jetuan nĂ« RomĂ« pĂ«r dy vjet dhe, nga viti 1833, nĂ« Napoli, deri nĂ« vdekjen e Leopardit. Ranieri i shpĂ«toi eshtrat nga varri masiv. PĂ«r tĂ«, poeti i famshĂ«m italian shkroi: ” NjĂ« mik i imi  , ose mĂ« saktĂ«, njĂ« shok i jetĂ«s sime, Antonio Ranieri,  njĂ« i ri i cili, nĂ«se jeton dhe nĂ«se njerĂ«zit nuk ia dalin t’i bĂ«jnĂ« tĂ« padobishme dhuratat qĂ« natyra i ka dhuruar, sĂ« shpejti do tĂ« jetĂ« mjaftueshĂ«m i rĂ«ndĂ«sishĂ«m vetĂ«m nga emri i tij .” MĂ« 7 dhe 8 janar, njĂ« miniserial kushtuar historisĂ« sĂ« poetit, i quajtur Leopardi – Poeti i Infinitit , do tĂ« transmetohet nĂ« Rai 1 , me Leonardo Maltese dhe Cristiano Caccamo nĂ« rolin e dy miqve.

Kush ishte Antonio Ranieri, veprat dhe karriera e tij politike?

Antonio Ranieri ishte njĂ« shkrimtar, politikan dhe profesor filozofie italian nĂ« Universitetin e Napolit. Ai mbahet mend gjithashtu pĂ«r marrĂ«dhĂ«nien e tij tĂ« ngushtĂ« me Giacomo Leopardi-n dhe shĂ«rbeu disa herĂ« si anĂ«tar i Parlamentit dhe Senator i MbretĂ«risĂ« sĂ« ItalisĂ«. PĂ«r shkak tĂ« ideve tĂ« tij, ai u paralajmĂ«rua nga policia Burbone dhe u end nĂ«pĂ«r disa vende tĂ« huaja. Me t’u kthyer nĂ« Itali, ai u vendos nĂ« Firence, ku u miqĂ«sua me poetin. Ai shkroi disa vepra letrare, tĂ« tilla si romani Ginevra o L’orfanella della Nunziata ( Gjeneva ose Jetimi i NunziatĂ«s ), nĂ« tĂ« cilin ai ekspozoi abuzimet e rĂ«nda tĂ« kryera nĂ« atĂ« jetimore, duke ngjallur kĂ«shtu urrejtjen e policisĂ«. Pas revolucionit tĂ« vitit 1848, ai u zgjodh nĂ« Parlamentin Napolitan. NĂ« 1861, ai u zgjodh nĂ« Parlamentin e MbretĂ«risĂ« sĂ« ItalisĂ«. NĂ« 1882, ai u emĂ«rua Senator i MbretĂ«risĂ«.

Si u takua me Giacomo Leopardin

Antonio Ranieri u takua me Leopardin nĂ« Firence nĂ« qershor tĂ« vitit 1828, pasi poeti ishte nga Recanati, dhe qĂ« nga ai moment tĂ« dy u bĂ«nĂ« tĂ« pandashĂ«m, deri nĂ« vdekjen e poetit. Mendimi i studiuesve tĂ« Leopardit pĂ«r Ranierin Ă«shtĂ« i ndarĂ«: nga njĂ«ra anĂ«, ka nga ata qĂ« e kritikojnĂ« atĂ« pĂ«r botimin e veprĂ«s Sette anni di societĂ  con Giacomo Leopardi nĂ« vitin 1880 , njĂ« vetĂ«-apologji nĂ« tĂ« cilĂ«n Ranieri, i shqetĂ«suar pĂ«r vdekjen e motrĂ«s sĂ« tij Paolina, pĂ«rshkroi pĂ«rpjekjet qĂ« tĂ« dy do tĂ« kishin duruar pĂ«r t’u kujdesur pĂ«r Leopardin mosmirĂ«njohĂ«s. Nga ana tjetĂ«r, ka nga ata qĂ« e admirojnĂ« atĂ« pĂ«r ndihmĂ«n qĂ« i dha deri nĂ« fund dhe, mbi tĂ« gjitha, pĂ«r atĂ« qĂ« bĂ«ri edhe pas vdekjes sĂ« tij. Ranieri, nĂ« fakt, i shpĂ«toi eshtrat e tij nga varri i pĂ«rbashkĂ«t dhe i ruajti dorĂ«shkrimet e tij, duke redaktuar dy vĂ«llimet e para tĂ« Veprave tĂ« tij dhe duke punuar pa u lodhur pĂ«r t’u siguruar qĂ« botuesi dhe censura tĂ« respektonin dĂ«shirat e fundit tĂ« Leopardit.

Fasada e Casa Leopardi në Recanati

VetĂ« Leopardi la njĂ« gjykim pĂ«r Ranierin nĂ« Pensiero IV, nĂ« tĂ« cilin e pĂ«rcaktoi atĂ«: ” NjĂ« mik i imi, ose mĂ« saktĂ« njĂ« shok nĂ« jetĂ«n time , Antonio Ranieri, njĂ« i ri i cili, nĂ«se jeton dhe nĂ«se njerĂ«zit nuk ia dalin t’i bĂ«jnĂ« tĂ« padobishme dhuratat qĂ« natyra i ka dhĂ«nĂ«, sĂ« shpejti do tĂ« shĂ«nohet mjaftueshĂ«m vetĂ«m nga emri i tij .”

Roli i Antonio Ranierit në varrimin e Leopardit në Napoli

Leopardi vdiq nĂ« Napoli mĂ« 14 qershor 1837, gjatĂ« njĂ« epidemie kolere. Antonio Ranieri ndĂ«rhyri pĂ«r t’u siguruar qĂ« trupi i tij tĂ« mos hidhej nĂ« njĂ« varr masiv. Çështja qĂ« lidhet me varrimin e tij Ă«shtĂ« shumĂ« e diskutueshme : qĂ« nga viti 1939, eshtrat e Leopardit janĂ« vendosur nĂ« parkun Vergiliano dhe Pedigrotta, por Ranieri tregoi se, falĂ« ndĂ«rhyrjes sĂ« tij, eshtrat e Leopardit u varrosĂ«n nĂ« kriptĂ«n e kishĂ«s sĂ« San Vitale ” nĂ« rrugĂ«n pĂ«r nĂ« Pozzuoli “. MĂ« pas, me shpenzimet e tij, nĂ« vitin 1844 varri u zhvendos nĂ« kishĂ« dhe u transformua nĂ« njĂ« varr muri, me njĂ« mbigraf tĂ« shkruar nga personi qĂ« Leopardi e konsideronte njĂ« nga mĂ« tĂ« dashurit e tij, shkrimtari Pietro Giordani , tĂ« vendosur nĂ« gurin e varrit . Antonio Ranieri dha dĂ«shmi tĂ« dorĂ«s sĂ« parĂ« pĂ«r kĂ«tĂ« çështje nĂ« librin e tij ShtatĂ« Vjet ShoqĂ«ri me Giacomo Leopardi-n. KĂ«to janĂ« fjalĂ«t e tij:

Trupi u shpëtua nga kaosi i varrezave kolerike. U vendos në një arkivol prej arre të plumbuar dhe u vendos me devotshmëri në një varr klerikal poshtë altarit në të djathtë të kishës periferike të San Vitale. Më pas, jo më pak me devotshmëri, u transferua në kohën e duhur në hollin e së njëjtës kishë, ku u vendos guri që shohim sot.

Burimi :fanpage.it

12:30 Begaj flet si kreu i Forcave të Armatosura: Krenarë për shqiptarët që shërbejnë në misione ndërkombëtare

Presidenti i Republikës, Bajram Begaj, uroi sot më datë 1 janar 2025 në një lidhje direkt online efektivët e Forcave të Armatosura Shqiptare të angazhuar në misione dhe operacione jashtë vendit, duke shprehur mirënjohjen për shërbimin e tyre larg familjeve.

“ËshtĂ« kĂ«naqĂ«si e veçantĂ« pĂ«r mua tĂ« jemi sĂ« bashku nĂ« kĂ«to momente pĂ«r t’ju pĂ«rshĂ«ndetur dhe pĂ«r t’ju uruar nga zemra gĂ«zuar festat!”, tha presidenti, duke theksuar rĂ«ndĂ«sinĂ« e pranisĂ« sĂ« tyre nĂ« misionet ndĂ«rkombĂ«tare.

NĂ« fjalĂ«n e tij pĂ«rshĂ«ndetĂ«se, Begaj u shpreh se shqiptarĂ«t me misione jashtĂ« vendit, bĂ«jnĂ« krenare ShqipĂ«rinĂ«. “Ju mbani lart flamurin e ShqipĂ«risĂ« dhe ne ndihemi krenarĂ« pĂ«r shĂ«rbimin tuaj!”. Ai pĂ«rmendi kontributin e ushtarĂ«ve shqiptarĂ« nĂ« vendet ku janĂ« angazhuar, duke listuar KosovĂ«n, BosnjĂ«n dhe HercegovinĂ«n, BullgarinĂ«, LetoninĂ«, Detin Egje, Irakun, Sinain, Sudanin e Jugut dhe strukturat mbĂ«shtetĂ«se pĂ«r UkrainĂ«n, duke shtuar se kjo Ă«shtĂ« dĂ«shmi e qartĂ« e angazhimit dhe pĂ«rkushtimit tĂ« ShqipĂ«risĂ« ndaj paqes dhe sigurisĂ« jo vetĂ«m nĂ« rajon, por edhe mĂ« gjerĂ«.

Presidenti nĂ«nvizoi gjithashtu sfidat qĂ« kĂ«rkojnĂ« njĂ« ForcĂ« tĂ« Armatosur moderne dhe profesionale. “Sfidat gjeopolitike dhe tĂ« sigurisĂ« janĂ« komplekse dhe kĂ«rkojnĂ« qĂ« ne t’u pĂ«rgjigjemi atyre sipas kĂ«rkesave, jo vetĂ«m duke rritur kontributin, por, mbi tĂ« gjitha, me njĂ« ForcĂ« tĂ« Armatosur tĂ« aftĂ«, me kapacitete mbrojtĂ«se, moderne, profesionale dhe tĂ« ndĂ«rveprueshme”, tha ai.

Kreu i Shtetit vuri nĂ« dukje edhe njĂ« arritje tĂ« veçantĂ« pĂ«r vitin 2026. “Marrja e komandĂ«s sĂ« batalionit shumĂ«kombĂ«sh tĂ« RezervĂ«s Operacionale tĂ« KFOR-it Ă«shtĂ« dĂ«shmi e qartĂ« e pĂ«rkushtimit tonĂ« ndaj mbrojtjes kolektive, paqes dhe sigurisĂ«. Jam i bindur se drejtimi i kĂ«saj strukture tĂ« rĂ«ndĂ«sishme do tĂ« jetĂ« njĂ« tjetĂ«r arritje e Forcave tona tĂ« Armatosura”.

NĂ« pĂ«rmbyllje tĂ« fjalĂ«s sĂ« tij, Begaj uroi pĂ«rsĂ«ri efektivĂ«t dhe familjet e tyre. “Ju uroj gĂ«zuar festat, shĂ«ndet dhe mbarĂ«si pĂ«r ju dhe familjet tuaja! Faleminderit shumĂ« pĂ«r shĂ«rbimin tuaj! Zoti e bekoftĂ« ShqipĂ«rinĂ« dhe Forcat e Armatosura!”/KM

12:20 Paga e Hysajt, një shqetësim për Lazio-n, klubi kërkon blerës për mbrojtësin kuqezi

NĂ« Serie A, aty ku prej vitesh Ă«shtĂ« baza mĂ« e rĂ«ndĂ«sishme e futbollistĂ«ve shqiptar, i vetmi legjionar me “valixhe” nĂ« duar Ă«shtĂ« Elseid Hysaj. NĂ« 2026, Hysaj do tĂ« rikthehet tĂ« jetĂ« pjesĂ« e listĂ«s sĂ« Lazio-s, por jo pĂ«r shumĂ« kohĂ«, pasi sipas mediave italiane, largimi i tij nĂ« fund tĂ« sezonit Ă«shtĂ« i sigurt, nĂ« njĂ« kohĂ« kur palĂ«t nuk kanĂ« diskutuar nĂ« asnjĂ« moment opsionin pĂ«r rinovimin e kontratĂ«s e cila i pĂ«rfundon nĂ« fund tĂ« kĂ«tij sezoni.

Lazio

Sipas Corriere dello këtë periudhë Lazio do të përpiqet të gjejë një sistemim për Hysajn me shpresën që të kursejnë të paktën pagën e tij deri në fund të sezonit.

NĂ« çdo rast, Hysaj mund tĂ« jetĂ« njĂ« opsion pĂ«r t’u rikthyer sĂ«rish nĂ« grup, nĂ«se largohet Tavares./KM

12:10 Ndahet nga jeta në moshën 82-vjeçare ish-kryeparlamentari i Kosovës, Nexhat Daci

ËshtĂ« ndarĂ« nga jeta nĂ« moshĂ«n 82-vjeçare ish-kryeparlamentari i KosovĂ«s, Nexhat Daci. Lajmin e ka bĂ«rĂ« tĂ« ditur kryetari nĂ« detyrĂ« i Kuvendit, Dimal Basha. GjatĂ« karrierĂ«s sĂ« tij politike, Daci ka ushtruar funksionin e Kryetarit tĂ« Kuvendit tĂ« KosovĂ«s, si dhe detyrĂ«n e Presidentit nĂ« detyrĂ« pas vdekjes sĂ« Presidentit Ibrahim Rugova nĂ« vitin 2006.

Ai ishte themelues i Lidhjes Demokratike të Dardanisë dhe mbeti aktiv në jetën politike të vendit edhe pas përfundimit të mandatit të tij si kryeparlamentar. Daci lindi më 1944 në Tërnoc të Bujanocit.

KUSH ISHTE NEXHAT DACI
Nexhat Daci ishte kimist, profesor universiteti, akademik. Daci lindi në Tërnoc të Bujanocit. Shkollimin e kreu në vendlindje dhe Leskovc (1960). Studimet e rregullta për kimi i kreu në Fakultetin e Shkencave Matematike-Natyrore të Universitetit të Beogradit (1966), ku mbaron edhe studimet pasuniversitare (1968). Një kurs pasuniversitar e kreu në Liezh, Belgjikë (1970).

TezĂ«n e disertacionit tĂ« DoktoratĂ«s e mbrojti nĂ« Universitetin e Zagrebit (1973). Studimet e pasdoktoratĂ«s i vazhdoi nĂ« Angli, nĂ« Universitetin e Bradfordit (1974). NĂ« vitin 1966 u zgjodh asistent nĂ« degĂ«n e kimisĂ« tĂ« Fakultetit Filozofik tĂ« Universitetit tĂ« PrishtinĂ«s, pastaj ligjĂ«rues, profesor inordinar dhe nĂ« vitin 1984 merr titullin profesor ordinar. Ka bĂ«rĂ« shumĂ« udhĂ«time studimore nĂ« vende tĂ« ndryshme tĂ« botĂ«s. ËshtĂ« anĂ«tar i disa institucioneve dhe asociacioneve ndĂ«rkombĂ«tare, ndĂ«r tĂ« cilat edhe i ShoqatĂ«s KimistĂ«ve AmerikanĂ« (1985), i AkademisĂ« Europiane pĂ«r Çështje tĂ« Mjedisit nĂ« Tubingen, nĂ« Gjermani dhe LondĂ«r (1987).

 

NĂ« vitin 1994 u zgjodh anĂ«tar korrespondent i AkademisĂ« sĂ« Shkencave dhe tĂ« Arteve tĂ« KosovĂ«s, ndĂ«rsa nĂ« vitin 1996 anĂ«tar i rregullt, dhe mĂ« pas bĂ«het sekretar i pĂ«rgjithshĂ«m dhe kryetar i saj (1999–2002). NĂ« vitin 2014 u zgjodh anĂ«tar i AkademisĂ« Europiane tĂ« Shkencave dhe tĂ« Arteve (ALLEA) me seli nĂ« Salcburg. AnĂ«tar i pĂ«rhershĂ«m i komitetit tĂ« ALLEAS pĂ«r projekte shkencore u zgjodh nĂ« vitin 2015. N. Daci ka qenĂ« aktiv nĂ« jetĂ«n politike dhe institucionale tĂ« KosovĂ«s: nĂ« periudhĂ«n 2001–2011 u zgjodh deputet i Parlamentit tĂ« KosovĂ«s dhe nĂ« vitet 2001–2006 ishte kryetar i Kuvendit tĂ« RepublikĂ«s sĂ« KosovĂ«s. NĂ« vitin 2007 themeloi Lidhjen Demokratike tĂ« DardanisĂ« dhe u bĂ« kryetar i saj.

Veprimtaria e tij shkencore pĂ«rmban punime shkencore tĂ« publikuara nĂ« revista tĂ« ndryshme brenda dhe jashtĂ« vendit, projekte shkencore, elaborate, kumtesa, tekste universitare etj. Veçohen punimet shkencore mbi strukturĂ«n e substancĂ«s organike tĂ« qymyrit tĂ« KosovĂ«s, pastaj tĂ« pĂ«rbĂ«rĂ«sve inorganikĂ« tĂ« qymyrit, tĂ« analizave tĂ« ndryshme tĂ« hirit nga termocentralet dhe punime shkencore nga fusha e mbrojtjes sĂ« mjedisit, veçmas tĂ« ujĂ«rave tĂ« liqeneve akumuluese dhe tĂ« disa lumenjve tĂ« KosovĂ«s. Ishte bartĂ«s ose pjesĂ«marrĂ«s nĂ« shumĂ« projekte shkencore nga fusha e mbrojtjes sĂ« mjedisit. UdhĂ«hoqi projektin shkencor tĂ« ASHAK-ut “Identifikimi i ndotĂ«sve tĂ« efluentĂ«ve tĂ« ujĂ«rave urbane dhe tĂ« industrisĂ« dhe trajtimi i tyre” (2012–2014) dhe projektin pĂ«r kadastrin e kĂ«tyre ndotĂ«sve e trajtimin e tyre. ËshtĂ« autor i teksteve universitare dhe monografive (“Kimia organike”, “Struktura e substancave organike tĂ« qymyrit tĂ« KosovĂ«s”), si dhe bashkautor i njĂ« studimi nĂ« botimin “Kimia pĂ«r mbrojtjen e mjedisit” (Elsevier, Amsterdam, Nju-Jork, Oksford, 1987). ËshtĂ« bashkautor i studimit monografik./KM

12:00 Inteligjenca Artificiale në shërbim të modës: aplikacionet që dizajnojnë veshje sipas trupit tuaj

Një valë aplikacionesh të reja po shfaqen në treg duke përdorur AI për krijimin e veshjeve të personalizuara. Përdoruesi fut masat trupore dhe preferencat e stilit, ndërsa sistemi sugjeron modele, ngjyra dhe madje krijon skica 3D.

Disa platforma bashkĂ«punojnĂ« me rrobaqepĂ«s lokalĂ« qĂ« mund t’i qepin veshjet sipas porosisĂ«. Sipas ekspertĂ«ve, kjo mund tĂ« ulĂ« mbiprodhimin nĂ« industri dhe tĂ« promovojĂ« njĂ« modĂ« mĂ« tĂ« qĂ«ndrueshme./KM

11:50 SPAK kĂ«rkon arrestimin e zv.kryeministres/ “NĂ« kundĂ«rshtim me rregulloren parlamentare”, BIRN: Si po fitojnĂ« kohĂ« socialistĂ«t pĂ«r tĂ« shtyrĂ« vendimmarrjen pĂ«r Ballukun nĂ« janar

Ndërsa vendi po lë pas një vit të rëndësishëm në luftën kundër pandëshkueshmërisë, ekspertët paralajmërojnë se edhe viti i ri do të dominohet nga beteja e drejtësisë për sundimin e ligjit dhe presionet në rritje nga politika.

Viti 2026 po e gjen ShqipĂ«rinĂ« nĂ« njĂ« udhĂ«kryq tĂ« ri sa i pĂ«rket raporteve tĂ« politikĂ«s me drejtĂ«sinĂ«, ndĂ«rkohĂ« qĂ« vendi pret tĂ« avancojĂ« nĂ« rrugĂ«n e pĂ«rmbushjes sĂ« kushteve pĂ«r anĂ«tarĂ«sim nĂ« Bashkimin Europian me sundimin e ligjit si gurthemeli nĂ« kĂ«tĂ« proces. Ndryshe nga ç’kishte premtuar, kryeministri Edi Rama e mbylli vitin 2025 duke bĂ«rĂ« avokatinĂ« publike tĂ« bashkĂ«punĂ«torĂ«ve tĂ« tij tĂ« ngushtĂ« qĂ« po pĂ«rballen me njĂ« mal akuzash pĂ«r manipulim tenderash me ProkurorinĂ« e Posaçme. MegjithatĂ«, mbetet ende e paqartĂ« se si do tĂ« pozicionohet ai ndaj kĂ«rkesĂ«s pĂ«r heqjen e imunitetit tĂ« zv.kryeministres Belinda Balluku, e cila fle nĂ« sirtarĂ«t e Kuvendit qĂ« prej 16 dhjetorit.

NĂ« kundĂ«rshtim me rregulloren dhe praktikĂ«n e mĂ«parshme parlamentare, socialistĂ«t po fitojnĂ« kohĂ« duke shtyrĂ« vendimmarrjen pĂ«r Ballukun nĂ« janar, edhe pse zyrtarja e lartĂ« akuzohet pĂ«r manipulim tĂ« tenderave me vlerĂ« qindramilionĂ« euro dhe kĂ«rcĂ«nim tĂ« dĂ«shmitarĂ«ve. MĂ« herĂ«t, Rama bĂ«ri njĂ« betejĂ« nĂ« GjykatĂ«n Kushtetuese nĂ« mbrojtje tĂ« Ballukut, duke ngrirĂ« pĂ«rkohĂ«sisht njĂ« vendim pĂ«r pezullimin e saj nga detyra, ankimim qĂ« pritet tĂ« marrĂ« pĂ«rgjigje pĂ«rfundimtare mĂ« 22 janar nga kjo gjykatĂ« nĂ«se Ă«shtĂ« i bazuar nĂ« KushtetutĂ« apo jo. Çështja “Balluku” nuk Ă«shtĂ« e vetmja sfidĂ« nĂ« oborrin e kryeministrisĂ«, pasi kryeministri Rama i doli nĂ« krah edhe Mirlinda Karçanajt, drejtoreshĂ«s jetĂ«gjatĂ« tĂ« AKSHI, e akuzuar si bashkĂ«punĂ«tore e njĂ« grupi tĂ« strukturuar kriminal nĂ« manipulimin e tenderave pĂ«r tĂ« ashtuquajturĂ«n “ShqipĂ«ria digjitale”.

E ndĂ«rsa goditjet e SPAK-ut ndaj zyrtarĂ«ve tĂ« lartĂ« dominuan vitin qĂ« po lĂ«mĂ« pas, ekspertĂ«t e politikĂ«s paralajmĂ«rojnĂ« se edhe viti i ri do tĂ« ketĂ« sĂ«rish nĂ« fokus pĂ«rballjen e politikĂ«s me drejtĂ«sinĂ«. Rigels Xhemollari, drejtor i organizatĂ«s “QĂ«ndresa Qytetare”, parashikon njĂ« rritje tĂ« presionit mbi organet e drejtĂ«sisĂ« gjatĂ« vitit 2026. “DrejtĂ«sia – tema dominuese e vitit 2025 – pritet tĂ« mbetet nĂ« qendĂ«r tĂ« vĂ«mendjes edhe nĂ« fillim tĂ« vitit 2026; Nga njĂ«ra anĂ«, do tĂ« vijojĂ« pĂ«rballja e SPAK me korrupsionin dhe krimin e organizuar, ndĂ«rsa nga ana tjetĂ«r pritet njĂ« intensifikim i presioneve politike, mediatike dhe ekonomike ndaj strukturave tĂ« drejtĂ«sisĂ«, duke e kthyer betejĂ«n pĂ«r sundimin e ligjit nĂ« njĂ« nga provat mĂ« tĂ« forta pĂ«r shtetin shqiptar,” tha Xhemollari. Edhe Afrim Krasniqi, drejtor i Institutit pĂ«r Studime Politike rendit si dy zhvillimet mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme tĂ« vitit ecurinĂ« e hetimeve tĂ« SPAK ndaj zyrtarĂ«ve tĂ« lartĂ« si dhe ecuria e procesit tĂ« integrimit. Por ai beson se tensioni nĂ« rritje anti-SPAK nuk do tĂ« prekĂ« punĂ«n e organeve tĂ« reja tĂ« drejtĂ«sisĂ«, pavarĂ«sisht se Ă«shtĂ« nĂ« interesin e tĂ« dyja palĂ«ve politike.

“Interesi anti-SPAK bashkon liderĂ«t e qeverisĂ« dhe opozitĂ«s, por Ă«shtĂ« i pamjaftueshĂ«m pĂ«r tĂ« penguar avancimin e tyre, nĂ« konflikt interesi dhe de facto, njĂ« tregues mĂ« shumĂ« pĂ«r nevojĂ«n pĂ«r hetime edhe mĂ« tĂ« avancuara dhe nĂ« nivele edhe mĂ« tĂ« larta,” tha Krasniqi pĂ«r BIRN.

NĂ« kĂ«tĂ« kontekts, sipas tij, Ă«shtĂ« me rĂ«ndĂ«si qĂ« “SPAK e GJKKO tĂ« ruajnĂ« integritetin profesional dhe tĂ« pĂ«rfundojnĂ« gjykimin e disa dosjeve VIP, ku bĂ«jnĂ« pjesĂ« politikanĂ«t nĂ« masĂ« sigurie dhe ata tashmĂ« nĂ«n hetim zyrtar”. Ecuria e negociatave me Bashkimin Europian do tĂ« varet gjithashtu nga sjellja e politikĂ«s ndaj drejtĂ«sisĂ« dhe funksionimi i parlamentit. Sundimi i ligjit dhe lufta kundĂ«r korrupsionit janĂ« shtyllat kryesore ku bazohet ecuria e afrimit tĂ« ShqipĂ«risĂ« me BE-nĂ«, ndĂ«rsa teknikisht kĂ«to dy kritere bĂ«jnĂ« pjesĂ« nĂ« grup-kapitullin e parĂ« tĂ« negociatave, qĂ« sipas premtimeve tĂ« kryeministrit Rama, synohet tĂ« mbyllet nĂ« 2027-Ă«n me gjithĂ« pjesĂ«n tjetĂ«r tĂ« kapitujve.

PĂ«r Krasniqin, ky proces pritet tĂ« jetĂ« teknik, pa pĂ«rfshirje tĂ« publikut. “Viti 2026 do na tregojĂ« se procesi i negociatave favorizon qeveritĂ« nĂ« detyrĂ«, sepse kĂ«rkon stabilitet dhe trajtohet si çështje shtetĂ«rore, pa pjesĂ«marrjen publike,” thotĂ« ai, duke parashikuar se “ashtu siç po ndodh tani, ligje tĂ« shumta pritet tĂ« kalojnĂ« pa u dhĂ«nĂ« rĂ«ndĂ«si standardeve parlamentare, cilĂ«sisĂ« sĂ« tyre dhe jetĂ«simit nĂ« praktikĂ«â€. Edhe Xhemollari e sheh procesin e integrimit si njĂ« proces teknik nga pikĂ«pamja e plotĂ«simit tĂ« detyrimeve qĂ« lindin nga negociatat, ndĂ«rsa sfida reale e qeverisjes sipas tij do tĂ« lidhet me pĂ«rmirĂ«simin e jetĂ«s sĂ« qytetarĂ«ve.

“NĂ« aspketin teknik, hapja e tĂ« gjithĂ« kapitujve tĂ« negociatave me Bashkimin Europian gjatĂ« vitit 2025 pritet tĂ« zhvendosĂ« fokusin e qeverisĂ« drejt pĂ«rmbushjes formale tĂ« detyrimeve teknike dhe dokumentare qĂ« burojnĂ« nga procesi i integrimit,” thotĂ« ai. NĂ« planin politik, Xhemollari konsideron si “pataten e nxehtĂ«â€ shqyrtimin e heqjes sĂ« imunitetit tĂ« Ballukut nga Kuvendi, çështje qĂ« do tĂ« nisĂ« punimet e sesionit tĂ« ri. NdĂ«rsa nĂ« afatgjatĂ«, ai parashikon si sfidĂ« pĂ«rballjen me “njĂ« nga periudhat mĂ« tĂ« ndĂ«rlikuara tĂ« reformimit, ku nĂ« tryezĂ« do tĂ« jenĂ« ndryshime tĂ« rĂ«ndĂ«sishme zgjedhore dhe territoriale”. Debati pĂ«r pĂ«rbĂ«rjen e sistemit elektoral, financimin e fushatave elektorale dhe balancat e pushtetit pritet tĂ« shoqĂ«rohet me tensione tĂ« forta politike dhe pĂ«rplasje institucionale edhe gjatĂ« vitit 2026.

KĂ«to sfida pĂ«rballen me njĂ« parlament tĂ« dobĂ«t dhe tension politik, qĂ« sipas Krasniqit pritet tĂ« vazhdojĂ« edhe nĂ« vitin e ri. “Opozita nuk ka potencial pĂ«r reformim dhe ndryshime, qeveria nuk ka agjendĂ« reformash dhe as shenja reflektimi nga gabimet e tĂ« kaluarĂ«s dhe ato aktuale,” tha Krasniqi. “NĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ«, viti 2026 pritet tĂ« jetĂ« shtojcĂ« e aktualitetit politik tĂ« 2025, pa ngjarje, pa zhvillime tĂ« rĂ«ndĂ«sishme dhe njĂ« tjetĂ«r shans i humbur tranzicioni,” pĂ«rfundoi ai./KM

11:40 Partneri i Cardi B, Stefon Diggs, akuzohet për dhunë ndaj kuzhinieres së tij!

Stefon Diggs, ylli i New England Patriots dhe partneri i reperes Cardi B, me të cilën së fundmi ka mirëpritur një fëmijë, është përfshirë në një çështje të rëndë ligjore pas akuzave për dhunë fizike ndaj kuzhinieres së tij personale.

Sipas një raporti policor që pretendohet se është siguruar nga New York Post, incidenti dyshohet të ketë ndodhur më 2 dhjetor në banesën e Diggs në Dedham, Massachusetts, një pronë me vlerë rreth 2.5 milionë dollarë. Kuzhinierja ka deklaruar se pas një debati për pagesën e saj, lojtari 32-vjeçar e ka sulmuar fizikisht, duke e goditur dhe duke i shkaktuar vështirësi në frymëmarrje.

Në raport përmenden edhe mesazhe të pretenduara mes palëve, ku Diggs thuhet se ka refuzuar ta paguajë, duke theksuar se nuk ndihej i detyruar ta bënte këtë. Gruaja ka pohuar se gjatë përplasjes është ndier e frikësuar dhe se ka pasur momente kur ka menduar se mund të humbiste ndjenjat, përpara se Diggs të largohej nga dhoma.

Nga ana tjetĂ«r, pĂ«rfaqĂ«suesit ligjorĂ« tĂ« futbollistit i kanĂ« hedhur poshtĂ« me forcĂ« kĂ«to akuza. Avokati i tij, David Meier, ka deklaruar se Diggs “i mohon kategorikisht pretendimet”, duke i cilĂ«suar ato si tĂ« pavĂ«rteta dhe tĂ« pabazuara. Sipas tij, çështja ka lindur si pasojĂ« e njĂ« mosmarrĂ«veshjeje financiare mes punĂ«dhĂ«nĂ«sit dhe punĂ«marrĂ«ses.

“Akuzat nuk janĂ« hetuar sepse nuk kanĂ« ndodhur. Koha dhe motivi i tyre lidhen drejtpĂ«rdrejt me konfliktin financiar,” Ă«shtĂ« shprehur Meier, duke shtuar se Diggs pret qĂ« e vĂ«rteta tĂ« dalĂ« nĂ« dritĂ« pĂ«rmes rrugĂ«s ligjore.

Çështja mbetet ende nĂ« zhvillim, ndĂ«rsa vĂ«mendja mediatike rreth saj vazhdon tĂ« rritet./KM

❌