TIRANĂ, 24 janar /ATSH/- Dhjami i trupit ndihmon nĂ« gjithçka, nga shĂ«ndeti i kockave deri te humori, dhe tani, hulumtimet sugjerojnĂ« se rregullon edhe tensionin e gjakut dhe imunitetin, sipas âNew Scientistâ.
Nëse mendonit se dhjami i trupit ishte thjesht një depo pasive për ruajtjen e kalorive, hulumtimet sugjerojnë se ai luan një rol të rëndësishëm në shëndetin tonë të përgjithshëm.
Dhjami ekziston në disa forma. Për shembull, ekziston dhjami i bardhë, i cili ruan energji dhe çliron hormone që ndikojnë në metabolizëm; dhjami kafe, i cili gjeneron nxehtësi; dhe dhjami bezhë, i cili ndodhet diku midis tyre, i cili nxit prodhimin e nxehtësisë në kushte të caktuara.
Edhe brenda kĂ«tyre kategorive, vendndodhja ka rĂ«ndĂ«si: dhjami nĂ«n lĂ«kurĂ« Ă«shtĂ« pĂ«rgjithĂ«sisht mĂ« pak i dĂ«mshĂ«m, ndĂ«rsa dhjami thellĂ« brenda barkut â i njohur si dhjami visceral â Ă«shtĂ« i lidhur fort me inflamacionin, diabetin e tipit 2 dhe sĂ«mundjet e zemrĂ«s.
Hulumtimi më i fundit, sugjeron se dhjami, ose indi dhjamor, ndihmon në mënyrë aktive në rregullimin e presionit të gjakut dhe koordinimin e përgjigjeve imune në vende kyçe.
Studiuesit në Spitalin Universitar Karolinska në Stokholm, Suedi hartuan arkitekturën qelizore të dhjamit visceral nga vende të shumta brenda barkut.
Ata zbuluan se dhjami epiploik, i cili mbështjell zorrën e trashë, është jashtëzakonisht i pasur me qeliza imune, si dhe me qeliza yndyrore të specializuara që prodhojnë proteina inflamatore të shoqëruara me aktivizimin imunitar.
Eksperimentet e mëtejshme treguan se produktet mikrobike që burojnë nga zorrët i bëjnë këto qeliza yndyrore të aktivizojnë qelizat imune aty pranë.
Sipas studimit, depot e dhjamit janë të specializuara sipas vendndodhjes së tyre anatomike, dhe ato që ndodhen më pranë zorrëve duken veçanërisht të përshtatura për ndërveprimin imunitar.
Dhjami epiploik shërben për funksione thelbësore të ngjashme tek njerëzit e të gjitha peshave trupore, pasi të gjithë kanë pak yndyrë që rrethon zorrën e tyre.
Zorra është vazhdimisht e ekspozuar ndaj lëndëve ushqyese, produkteve mikrobike dhe substancave që vijnë nga mjedisi ynë.
Indi dhjamor ndihmon në koordinimin e reaksioneve imune dhe ofron një shtresë shtesë mbrojtjeje.
Megjithatë, në obezitet, ky sistem mund të bëhet kronikisht i mbiaktivizuar.
Ushqimet me pĂ«rbĂ«rje tĂ« veçanta bakteriale brenda mikrobiomĂ«s sĂ« zorrĂ«ve mund tĂ« nxisin potencialisht sinjalizim imunitar tĂ« vazhdueshĂ«m nĂ« dhjamin e zorrĂ«ve, duke kontribuar nĂ« inflamacionin e shkallĂ«s sĂ« ulĂ«t â tĂ« lidhur me njĂ« sĂ«rĂ« gjendjesh metabolike, tĂ« tilla si diabeti i tipit 2 dhe obeziteti.
Studimi i dytë zbuloi një rol tjetër të papritur të dhjamit: kontrollin e presionit të gjakut.
Universiteti Rockefeller në Nju Jork arriti të zbulonte se pse obeziteti, i karakterizuar nga dhjami i bardhë i tepërt, është i lidhur me presionin e lartë të gjakut, ndërsa dhjami kafe dhe bezhë dukej një mbrojtës.
Studiuesit u përqendruan në indin dhjamor perivaskular, një shtresë yndyrore e pasur me shtresa yndyre ngjyrë bezhë që rrethon enët e gjakut.
Tek minjtë e modifikuar gjenetikisht për të humbur yndyrën e tyre ngjyrë bezhë, enët e gjakut u bënë më të ngurta dhe reaguan ndaj sinjaleve të përditshme hormonale që ngushtojnë arteriet, duke çuar në presion të lartë të gjakut.
Ekipi e gjurmoi këtë efekt tek një enzimë e quajtur QSOX1, e lëshuar nga qelizat yndyrore jofunksionale.
Bllokimi i saj parandaloi dëmtimin e enëve të gjakut dhe normalizoi presionin e gjakut tek minjtë, pavarësisht nga pesha trupore.
Komunikimi midis sistemeve të ndryshme të organeve është i rëndesishëm për të kuptuar sëmundjet komplekse si, hipertensioni dhe rregullimi i presionit të gjakut. //a.i/
Â
Â
The post STUDIM â Dhjami i trupit luan njĂ« rol tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m nĂ« shĂ«ndetin fizik dhe mendor appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.