❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

Futbollistët me aftësi të kufizuara në Gaza rikrijojnë finalen e Kupës së Botës

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Futbollistët me aftësi të kufizuara të Gazës që humbën gjymtyrët gjatë luftës rikrijuan finalen e Kupës së Botës në një stadium të dëmtuar në Gaza City.

Videoja tregon lojtarët që veshin fanellat e Argjentinës dhe Spanjës duke u bërë gati për ndeshje, duke qëndruar pranë gjyqtarëve dhe një trofeu replikë përpara se të merrnin pjesë në një ndeshje simbolike në stadiumin Palestina në lagjen Tel al-Hawa.

Loja mblodhi së bashku atletët për të krijuar një moment gare dhe lidhjeje pavarësisht shkatërrimit përreth tyre. Lojtarët rikrijuan finalen e Kupës së Botës midis Spanjës dhe Argjentinës, me ekipin spanjoll që fitoi 3-1.

Eventi u organizua nĂ«n mesazhin ‘Gol pĂ«r GazĂ«n’.

The post Futbollistët me aftësi të kufizuara në Gaza rikrijojnë finalen e Kupës së Botës appeared first on Gazeta Si.

↗

Pavarësisht shqetësimit të BSH-së, rritet kredia për banesa

✇Gazeta Si
By: Gisela Troplini

Kërkesa për kredi nga bizneset dhe individët vijoi të rritet edhe gjatë tremujorit të dytë të vitit 2026, ndërsa bankat mbajtën politika kreditimi përgjithësisht të favorshme. Vrojtimi i Aktivitetit Kreditues i Bankës së Shqipërisë tregon se, edhe pse standardet për bizneset mbetën kryesisht të pandryshuara, individët përfituan nga lehtësimi i mëtejshëm i kushteve të financimit, ndërsa për bizneset e vogla dhe të mesme bankat u shfaqën më fleksibël.

Individët përfitojnë nga politika më lehtësuese

Në segmentin e individëve, tabloja rezulton edhe më pozitive. Bankat raportojnë se kanë lehtësuar standardet e kreditimit si për kreditë konsumatore, ashtu edhe për kreditë për blerjen e banesave.

Ndryshe nga bizneset, për individët është rritur edhe shkalla e miratimit të kredive, falë vlerësimeve më të mira për klientët ekzistues dhe historikut të marrëdhënieve me bankat. Kushtet e përgjithshme të kreditimit mbetën të pandryshuara, por konkurrenca në sektor vazhdon të ushtrojë presion për oferta më të favorshme.

Bankat raportojnë se kërkesa e individëve për kredi është rritur si për blerjen e banesave, ashtu edhe për financimin e konsumit.

Normat e interesit, besimi i konsumatorëve dhe pritshmëritë për tregun e pasurive të paluajtshme kanë qenë faktorët kryesorë që kanë nxitur këtë tendencë. Gjithashtu, edhe ligji për rivlerësimin e pasurive të paluajtshme është konsideruar si një element që ka mbështetur kërkesën për kredi në këtë periudhë.

Për individët, pritshmëritë janë për vijimin e politikave favorizuese si për kreditë konsumatore, ashtu edhe për kreditë hipotekore. Ndërkohë, kërkesa për kredi nga bizneset pritet të stabilizohet, ndërsa ajo nga individët të mbetet në rritje, duke reflektuar interesin e vazhdueshëm për financimin e konsumit dhe investimeve në banesa.

Bizneset kërkojnë më shumë kredi për investime dhe likuiditet

Sipas bankave, kërkesa për financim nga bizneset u rrit në të gjitha segmentet, si për ndërmarrjet e mëdha ashtu edhe për ato të vogla e të mesme. Interesi më i lartë lidhet me financimin e investimeve të reja, por edhe me nevojat për kapital qarkullues dhe likuiditet.

Rritja e kërkesës është mbështetur nga normat relativisht të favorshme të interesit dhe përmirësimi i besimit të biznesit, ndërsa shumë kompani po shfrytëzojnë kushtet aktuale të tregut për të zgjeruar aktivitetin ose për të financuar planet e investimeve. Nga ana tjetër, përdorimi i burimeve të brendshme të financimit dhe pasiguritë mbi ecurinë ekonomike kanë frenuar pjesërisht kërkesën për kredi.

Edhe pse kërkesa është rritur, bankat nuk kanë ndryshuar standardet e kreditimit për bizneset. Për bizneset e mëdha, kriteret mbetën të pandryshuara, ndërsa për bizneset e vogla dhe të mesme u vu re një lehtësim i moderuar.

Sipas vrojtimit, konkurrenca mes bankave vijon të jetë një nga faktorët kryesorë që i shtyn institucionet financiare të tregohen më tolerante ndaj rrezikut dhe të ofrojnë kushte më konkurruese për klientët. Po ashtu, raporti i kredive të miratuara ndaj aplikimeve mbeti pothuajse i pandryshuar, duke treguar se bankat nuk kanë rritur refuzimet për bizneset.

Për tremujorin e tretë, bankat presin që politikat e kreditimit për bizneset e mëdha të mbeten të pandryshuara, ndërsa për bizneset e vogla dhe të mesme standardet mund të lehtësohen edhe më tej.

The post Pavarësisht shqetësimit të BSH-së, rritet kredia për banesa appeared first on Gazeta Si.

↗

Ndërhyrjet e Bankës së Shqipërisë nuk ndalin rënien e euros

✇Gazeta Si
By: Gisela Troplini

Nga Gazeta ‘Si’- Banka e ShqipĂ«risĂ« ka blerĂ« 139.6 milionĂ« euro nĂ« tregun e brendshĂ«m valutor gjatĂ« tremujorit tĂ« parĂ« tĂ« vitit, nĂ« pĂ«rpjekje pĂ«r tĂ« rritur rezervĂ«n valutore dhe pĂ«r tĂ« zbutur luhatjet e kursit tĂ« kĂ«mbimit. MegjithatĂ«, zhvlerĂ«simi i euros ndaj lekut ka vijuar. Tendenca rĂ«nĂ«se nuk Ă«shtĂ« ndalur gjatĂ« muajve tĂ« fundit, ndĂ«rsa nĂ« fillim tĂ« korrikut kursi i kĂ«mbimit zbriti nĂ« rreth 93 lekĂ« pĂ«r euro, niveli mĂ« i ulĂ«t i viteve tĂ« fundit.

Përmes tre ankandeve, Banka bleu 44.1 milionë euro, ose mesatarisht 14.7 milionë euro për ankand, një nivel më i lartë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Paralelisht, gjatë tremujorit të parë Banka e Shqipërisë ndërhyri edhe në tregun valutor për realizimin e objektivave të politikës monetare dhe ruajtjen e stabilitetit financiar. Në katër ndërhyrje të veçanta u blenë gjithsej 95.5 milionë euro.

Në total, ndërhyrjet e Bankës së Shqipërisë gjatë tremujorit të parë arritën në 139.6 milionë euro.

Për të gjithë vitin, Banka planifikon të blejë nga bankat tregtare 330 deri në 450 milionë euro, rreth 100 milionë euro më shumë se programi i ndërhyrjeve i vitit 2025. Sipas institucionit, flukset valutore rriten ndjeshëm gjatë tremujorit të dytë dhe të tretë të vitit, kryesisht për shkak të të ardhurave nga turizmi. Për këtë arsye, edhe pjesa më e madhe e ankandeve zhvillohet gjatë kësaj periudhe.

Rezerva valutore qĂ« ndĂ«rton Banka e ShqipĂ«risĂ« shĂ«rben pĂ«r tĂ« garantuar pĂ«rmbushjen e nevojave tĂ« qeverisĂ« pĂ«r pagesat e borxhit tĂ« jashtĂ«m, pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur tregtinĂ« ndĂ«rkombĂ«tare duke siguruar likuiditet nĂ« valutĂ« pĂ«r importuesit, si edhe pĂ«r t’i dhĂ«nĂ« mundĂ«si BankĂ«s Qendrore tĂ« ndĂ«rhyjĂ« nĂ« treg nĂ« rast tĂ« luhatjeve tĂ« forta tĂ« kursit tĂ« kĂ«mbimit, me synim ruajtjen e stabilitetit financiar.

The post Ndërhyrjet e Bankës së Shqipërisë nuk ndalin rënien e euros appeared first on Gazeta Si.

↗

’900 thirrje nĂ« ditë’/ The Telegraph: ShqiptarĂ«t arrijnĂ« numrin mĂ« tĂ« lartĂ« tĂ« telefonatave ndĂ«rkombĂ«tare

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Nga Gazeta Si- Shqiptarët dyshohen se po i drejtojnë aktivitetet e tyre kriminale nga burgu, pasi të dhënat zyrtare tregojnë se ata kanë bërë më shumë se dyfishin e telefonatave nga burgjet krahasuar me çdo kombësi tjetër, raporton The Telegraph.

Të dhënat e Ministrisë së Drejtësisë kanë zbuluar se të burgosurit shqiptarë kanë kryer 157,962 telefonata nga burgu gjatë gjashtë muajve të fundit, që është e barabartë me gati 900 telefonata në ditë.

The Telegraph shkruan se Shqiptarët janë kombësia e huaj më e madhe për nga numri i të burgosurve në burgjet e Anglisë dhe Uellsit, me më shumë se 1,200 të burgosur, të ndjekur nga polakët dhe rumunët. Sipas të dhënave të shërbimit të burgjeve, numri i telefonatave të bëra nga të dënuarit shqiptarë ishte katër herë më i madh se numri i telefonatave të bëra përkatësisht nga polakët dhe rumunët.

Polakët, të cilët përbëjnë 740 të burgosur, bënë 209 telefonata në ditë (gjithsej 37,691), ndërsa rumunët, me 708 të burgosur, bënë 207 telefonata në ditë (gjithsej 37,307).

Numri i dytë më i lartë në total ishte ai i 73,541 telefonatave të bëra nga 678 të burgosur nga Irlanda, të ndjekur nga 57,867 telefonata të bëra nga 68 amerikanë.

Prof. Ian Acheson, ish-guvernator burgu dhe ish-kĂ«shilltar i qeverisĂ« pĂ«r ekstremizmin nĂ« burgje, tha se numri i telefonatave nga tĂ« burgosurit shqiptarĂ« dukej “jashtĂ«zakonisht joproporcional”.

“Ne e dimĂ« se krimi i organizuar shqiptar dominon shpĂ«rndarjen e drogĂ«s brenda burgjeve. Sa shtrirje kanĂ« ata jashtĂ« burgut Ă«shtĂ« mĂ« pak e qartĂ«, por nuk do tĂ« ishte e habitshme nĂ«se ata janĂ« vazhdimisht nĂ« telefonat e tyre duke organizuar marrĂ«veshje. Nuk Ă«shtĂ« e paarsyeshme tĂ« sugjerohet se ekziston njĂ« lidhje mes kĂ«tyre gjĂ«rave”, tha ai.

Kriminelët shqiptarë kryesisht janë burgosur për vepra penale që lidhen me drogën ose vjedhjet. Ata janë specializuar në kultivimin e kanabisit, gjë që u ka mundësuar të zëvendësojnë vietnamezët si furnizuesit kryesorë vendas të kësaj droge në Britani, sipas Agjencisë Kombëtare të Krimit (NCA).

Bandat shqiptare, tĂ« cilat mĂ« parĂ« ishin specializuar nĂ« kokainĂ«, kaluan te kanabisi sepse ai ishte “me rrezik shumĂ«, shumĂ« tĂ« ulĂ«t”.

Telefonatat lejohen nga telefonat e burgut, por numrat duhet të miratohen paraprakisht. Telefonatat mund të monitorohen kur zyrtarët e burgut besojnë se mund të ekzistojë rrezik për veprimtari kriminale.

The post ’900 thirrje nĂ« ditë’/ The Telegraph: ShqiptarĂ«t arrijnĂ« numrin mĂ« tĂ« lartĂ« tĂ« telefonatave ndĂ«rkombĂ«tare appeared first on Gazeta Si.

↗

BE ndalon asgjĂ«simin e rrobave tĂ« pashitura, kompanitĂ« detyrohen t’i shesin ose t’i dhurojnĂ«

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Sipas rregullave të reja për reduktimin e mbetjeve, kompanitë e mëdha në të gjithë Bashkimin Evropian nuk mund të asgjësojnë më rroba, aksesorë dhe këpucë të pashitura.

Një ndalim për asgjësimin e veshjeve dhe këpucëve të pashitura hyri në fuqi të dielën (19.07.2026) në të gjithë Bashkimin Evropian, si pjesë e përpjekjeve më të fundit të BE për të reduktuar mbetjet.

Qindra mijëra tonë veshje mode asgjësohen çdo vit në 27 vendet anëtare të BE-së për shkak të dëmtimeve, stokut të vjetër dhe kthimeve të porosive online.

Rregulli i ri pritet të ndikojë te tregtarët e pakicës të modës, tregtarët me shumicë dhe prodhuesit e veshjeve, nga të cilët vetëm 20% prodhohen brenda BE-së.

Cilat janë rregullat e reja?

Sipas Rregullores së BE-së për Ekodizajnin e Produkteve të Qëndrueshme, kompanive të mëdha me më shumë se 250 punonjës dhe mbi 50 milionë euro xhiro neto vjetore u ndalohet të asgjësojnë stoqet e rrobave, aksesorëve dhe këpucëve të pashitura.

KompanitĂ« duhet tani tĂ« gjejnĂ« mĂ«nyra pĂ«r t’i shitur kĂ«to produkte, pĂ«rfshirĂ« pĂ«rmes zbritjeve, tregjeve alternative dhe donacioneve pĂ«r bamirĂ«si.

Rrobat e pashitura mund tĂ« asgjĂ«sohen vetĂ«m kur artikujt janĂ« tĂ« pasigurt, tĂ« dĂ«mtuar, tĂ« falsifikuar ose janĂ« refuzuar nga organizatat bamirĂ«se, sipas njĂ« njoftimi nĂ« faqen e Komisionit Evropian. Kompanive u kĂ«rkohet tashmĂ« tĂ« publikojnĂ« raporte vjetore mbi mallrat qĂ« kanĂ« hedhur poshtĂ« dhe tĂ« ruajnĂ« dokumentacionin pĂ«r pesĂ« vjet. Rregullorja, e miratuar nga Brukseli mĂ« shumĂ« se dy vjet mĂ« parĂ«, do tĂ« zgjerohet edhe pĂ«r kompanitĂ« e mesme nĂ« vitin 2030. BE-ja shpreson qĂ« ky ndalim i asgjĂ«simit tĂ« ndihmojĂ« nĂ« uljen e emetimeve tĂ« CO₂.

Sa i madh është problemi i mbetjeve në industrinë e modës?

ShqetĂ«simet pĂ«r tĂ« ashtuquajturĂ«n “modĂ« e shpejtĂ«â€(fast fashion), pra veshje tĂ« prodhuara masivisht, me kosto tĂ« ulĂ«t dhe cilĂ«si mĂ« tĂ« dobĂ«t, janĂ« rritur ndjeshĂ«m gjatĂ« dekadĂ«s sĂ« fundit.

Sipas Agjencisë Evropiane të Mjedisit (EEA), rreth 4% deri në 9% e produkteve tekstile të pashitura asgjësohen çdo vit. Problemi është përkeqësuar nga rritja e shpejtë e blerjeve online dhe e produkteve të kthyera nga blerësit online.

Në BE, një në pesë artikuj mode të porositur online kthehet më pas te shitësi dhe nuk rishitet.

Në total, kjo përkthehet në qindra mijëra tonë rroba, aksesorë dhe këpucë.

Ndalimi i ri synon të zvogëlojë ndikimin në mjedis, pasi djegia e miliona veshjeve dëmton përpjekjet për uljen e emetimeve të gazeve serrë.

Shtetet e BE-së janë gjithashtu nën presion për të marrë në konsideratë mbetjet që krijohen nga lëndët e para, uji, energjia dhe transporti në sektorin e veshjeve, si dhe për të nxitur më shumë riciklimin dhe ripërdorimin e produkteve.

NĂ« njĂ« postim tĂ« fundit nĂ« LinkedIn, Agjencia Evropiane e Mjedisit deklaroi se BE-ja dĂ«shiron qĂ« industria e tekstileve tĂ« bĂ«het mĂ« e qĂ«ndrueshme. “NjĂ« ekonomi qarkulluese, ku produktet projektohen pĂ«r tĂ« rezistuar mĂ« gjatĂ« dhe ripĂ«rdoren, riparohen dhe riciklohen, nuk Ă«shtĂ« mĂ« vetĂ«m njĂ« vizion, por po pĂ«rfshihet nĂ« legjislacion pĂ«rmes kĂ«tyre masave tĂ« reja,” shkroi EEA.

Industria e modës ka mbrojtur vazhdimisht praktikat e saj, duke theksuar se asgjësimi i produkteve është shpesh më i lirë sesa ruajtja, riparimi ose shitja e tyre me zbritje.

Grupet mjedisore shpresojnë se ndalimi do të reduktojë mbetjet dhe mbiprodhimin.

Cili është reagimi ndaj ndalimit?

Federata Gjermane e Tregtisë me Pakicë (HDE) deklaroi se konsumatorët do të përfitojnë nga ky ndalim, pasi më shumë veshje me çmime të ulura do të dalin në shitje përmes outlet-eve, tregjeve të likuidimit dhe kanaleve të dorës së dytë.

MegjithatĂ«, drejtori menaxhues i HDE-sĂ«, Stefan Genth, paralajmĂ«roi se ndryshimi i rregullave do tĂ« jetĂ« sfidues pĂ«r shumĂ« dyqane. “Jo tĂ« gjitha mallrat e pashitura mund tĂ« rishiten ose tĂ« dhurohen lehtĂ«sisht,” tha ai, duke pĂ«rmendur si arsye paketimin e dĂ«mtuar, kostot e larta logjistike, mungesĂ«n e kĂ«rkesĂ«s ose vlerĂ«n e ulĂ«t tĂ« produkteve. /DW/

The post BE ndalon asgjĂ«simin e rrobave tĂ« pashitura, kompanitĂ« detyrohen t’i shesin ose t’i dhurojnĂ« appeared first on Gazeta Si.

↗

Trump vendos tarifa prej 50% pĂ«r KanadanĂ«, Carney zotohet tĂ« ‘intensifikojë’ bisedimet tregtare

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka vendosur një tarifë prej 50% mbi një gamë të gjerë produktesh të importuara nga Kanadaja, si kundërpërgjigje ndaj asaj që ai e quajti trajtim të pabarabartë të makinave, produkteve të bulmetit dhe pijeve alkoolike amerikane.

Tarifat prekin produkte të konsumit të përditshëm, si vera dhe shkopinjtë e hokejit, si edhe mallra industriale, si çimentoja. Megjithatë, disa eksporte të rëndësishme kanadeze, si energjia, mineralet kritike dhe peshku, do të përjashtohen.

Kryeministri kanadez Mark Carney deklaroi se Kanadaja është e gatshme të intensifikojë bisedimet tregtare me SHBA-në gjatë javëve në vijim. Shtëpia e Bardhë njoftoi se tarifat do të hyjnë në fuqi pas 30 ditësh, duke shënuar një përshkallëzim të madh të tensioneve tregtare mes dy vendeve.

Kanadaja kishte vendosur më parë tarifa prej 25% ndaj disa mallrave amerikane si kundërpërgjigje ndaj masave të Trumpit. Më vonë, qeveria kanadeze hoqi disa prej tyre, por mbajti tarifat për makinat, çelikun dhe aluminin amerikan.

Trump argumenton se Kanadaja diskriminon SHBA-në përmes taksave mbi automjetet dhe pjesët e tyre, kufizimeve të importit të produkteve të bulmetit dhe bojkotit të pijeve alkoolike amerikane. Nga ana tjetër, autoritetet kanadeze thonë se këto masa janë përgjigje ndaj tarifave amerikane.

Më herët gjatë vitit, Gjykata Supreme e SHBA-së kishte vendosur se shumë prej tarifave të Trumpit të vendosura në bazë të kompetencave emergjente ishin të paligjshme. Tarifat e reja, megjithatë, bazohen në një ligj tjetër të vitit 1930, i cili trajton diskriminimin tregtar.

Zyrtarë dhe përfaqësues të biznesit në të dy vendet kanë bërë thirrje për vazhdimin e negociatave dhe arritjen e një marrëveshjeje përpara se tarifat e reja të hyjnë në fuqi.

The post Trump vendos tarifa prej 50% pĂ«r KanadanĂ«, Carney zotohet tĂ« ‘intensifikojë’ bisedimet tregtare appeared first on Gazeta Si.

↗

Korçë/ Përfshihet nga flakët automjeti, gjendet pa jetë 66-vjeçari, dyshohet se është vetëdjegur

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Një 66-vjeçar është gjetur i pajetë brenda një automjeti që u përfshi nga flakët mëngjesin e kësaj të hëne në lagjen nr. 10 të Korçës.

Sipas informacioneve paraprake të Policisë, viktima ndodhej në sediljen e parë të pasagjerit, ndërsa dyshohet se mund të jetë vetëdjegur brenda mjetit.

The post Korçë/ Përfshihet nga flakët automjeti, gjendet pa jetë 66-vjeçari, dyshohet se është vetëdjegur appeared first on Gazeta Si.

↗

Atentati në Elbasan, reagon policia: Autori qëlloi me armë tre persona

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Tre persona kanĂ« mbetur tĂ« plagosur pas njĂ« atentati me armĂ« zjarri mbrĂ«mjen e kĂ«saj tĂ« hĂ«ne nĂ« lagjen “Vullnetari” nĂ« Elbasan.

Sipas informacionit paraprak të Policisë, rreth orës 20:30, një person ende i paidentifikuar ka qëlluar me pistoletë në drejtim të dy personave.

Të plagosur kanë mbetur B. H. 19 vjeç, A. T. 32 vjeç, R. M. 31 vjeç. 19 vjeçari dyshohet se është kamarier në lokalin ku ka ndodhur ngjarja

Në momentin e ngjarjes, brenda lokalit ndodhej një oficer policie jashtë shërbimit. Sapo ka dëgjuar të shtënat, ai ka dalë dhe është vënë në ndjekje të autorit.

Gjatë largimit, autori ka hedhur armën e zjarrit dhe ka mundur të arratiset në thellësi të lagjes.

The post Atentati në Elbasan, reagon policia: Autori qëlloi me armë tre persona appeared first on Gazeta Si.

↗

Tepelenë/ Kishte mbjellë vazo me kanabis, pranga 57-vjeçarit

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Një 57-vjeçar në Progonat të Tepelenës është vënë në pranga për kultivim kanabisi.

Policia zbuloi se në thellësi të kanioneve, ai kishte mbjellë në vazo 175 bimë të cilat u asgjësuan.

“I dyshuari, I. M., 57 vjeç, banues nĂ« TepelenĂ«, u arrestua nĂ« flagrancĂ«, nĂ« thellĂ«si tĂ« kanioneve nĂ« fshatin Progonat, nĂ« mes tĂ« tĂ« cilave kishte kultivuar nĂ« vazo, 175 bimĂ« tĂ« dyshuara narkotike Cannabis Sativa”, thuhet nĂ« njoftimin e policisĂ«.

The post Tepelenë/ Kishte mbjellë vazo me kanabis, pranga 57-vjeçarit appeared first on Gazeta Si.

↗

Elbasan/ Të shtëna me armë zjarri, dyshohet për 3 të plagosur

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

TĂ« shtĂ«na me armĂ« zjarri janĂ« regjistruar mbrĂ«mjen e sotme nĂ« qytetin e Elbasanit, nĂ« lagjen ‘Vullnetari’.

Një konflikt mes disa adoleshentëve ka përfunduar me një të plagosur dhe dy të tjerë të lënduar.

Ngjarja ka ndodhur në ambientet e një lokali dhe sipas të dhënave paraprake, njëri prej adoleshentëve ka marrë plagë, ndërsa dy të tjerë kanë pësuar dëmtime të lehta, njëri i gërvishtur në këmbë dhe tjetri në krah.

Ndërkohë policia ka blinduar zonën.

The post Elbasan/ Të shtëna me armë zjarri, dyshohet për 3 të plagosur appeared first on Gazeta Si.

↗

Berisha: Rama prishi akordin për Territorialen

✇Gazeta Si
By: Megi Iskurti

Nga Gazeta ‘Si’- Kryetari i PartisĂ« Demokratike, Sali Berisha, ka akuzuar mazhorancĂ«n se ka prishur dakordĂ«simin pĂ«r punĂ«n e Komisionit tĂ« Posaçëm tĂ« ReformĂ«s Territoriale, duke pretenduar se kryeministri Edi Rama ka ndĂ«rhyrĂ« pĂ«r tĂ« ndryshuar qĂ«ndrimin e socialistĂ«ve.

Në fjalën e tij në Kuvend, Berisha deklaroi se mes palëve kishte një marrëveshje për zgjatjen e afatit të komisionit, por me kusht që në proces të përfshihej ekspertiza ndërkombëtare.

Sipas tij, ky kusht ishte i panegociueshëm nga opozita dhe ndryshimi i qëndrimit të mazhorancës erdhi pas ndërhyrjes së kryeministrit.

“Boçi, qĂ« do tĂ« flasĂ«, ka bĂ«rĂ« pĂ«rpjekje maksimale me Maznikun, apo pengun. Kishte njĂ« ujdi pĂ«r tĂ« zgjatur afatin e komisionit. Kushti pĂ«r tĂ« marrĂ« ekspertizĂ«n e evropianĂ«ve Ă«shtĂ« i panegociueshĂ«m nga ne. Ishte Rama ai qĂ« urdhĂ«roi pengun e tij tĂ« veprojĂ« krejtĂ«sisht nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« njĂ«anshme”, deklaroi Berisha.

Kreu i PD-së pretendoi gjithashtu se projekti i diskutuar nga mazhoranca për ndryshimet territoriale synon reduktimin e numrit të bashkive.

“Projekti i diskutuar nga ju shkurton tĂ« paktĂ«n 20 bashki tĂ« tjera, tĂ« shpĂ«rndara nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin”, tha Berisha.

GjatĂ« fjalĂ«s sĂ« tij, ish-kryeministri akuzoi qeverinĂ« se ka ndĂ«rmarrĂ« vetĂ«m “antireforma” dhe bĂ«ri thirrje pĂ«r pjesĂ«marrje nĂ« protestat kundĂ«r mazhorancĂ«s.

Berisha tha se opozita kishte marrë pjesë në grupet e punës për Reformën Zgjedhore dhe atë Territoriale me kushtin që proceset të bazoheshin në ekspertizën ndërkombëtare.

“Me Edi RamĂ«n ka vetĂ«m antireformĂ«. NĂ« mbĂ«shtetje tĂ« pĂ«rpjekjeve tona pĂ«r proces zgjedhor tĂ« lirĂ« dhe tĂ« ndershĂ«m, morĂ«m pjesĂ« nĂ« dy grupet e ngritura pĂ«r kĂ«to reforma themelore, Territoriale dhe Zgjedhore, me njĂ« kusht tĂ« vetĂ«m. PĂ«r reformĂ«n zgjedhore tĂ« merret ekspertiza e OSBE/ODIHR-it dhe pĂ«r Territorialen ekspertiza e konferencĂ«s rajonale”, u shpreh ai.

Berisha akuzoi gjithashtu qeverinë për mungesë transparence dhe tha se reforma territoriale duhet të zhvillohet duke marrë parasysh ekspertizën evropiane dhe interesat e komuniteteve lokale.

NĂ« fund tĂ« deklaratĂ«s sĂ« tij, ai u bĂ«ri thirrje qytetarĂ«ve t’i bashkohen protestave qĂ« po zhvillohen nĂ« TiranĂ«, duke i cilĂ«suar ato si njĂ« reagim qytetar ndaj qeverisjes aktuale.

The post Berisha: Rama prishi akordin për Territorialen appeared first on Gazeta Si.

↗

Aksident në aksin Milot-Rrëshen, automjeti përplaset me kamionin, katër të plagosur

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Një aksident është regjistruar paraditen e sotme në segmentin Milot-Rrëshen, pranë Rubikut.

Një automjet është përplasur me një kamion, ndërsa si pasojë e përplasjes kanë mbetur të plagosur katër persona.

Të lënduarit janë transportuar me urgjencë drejt spitalit për të marrë ndihmën e nevojshme mjekësore.

The post Aksident në aksin Milot-Rrëshen, automjeti përplaset me kamionin, katër të plagosur appeared first on Gazeta Si.

↗

‘Partizani’, dĂ«shmon Bamir Topi: Malltezin e njoh vetĂ«m si dhĂ«ndrin e BerishĂ«s

✇Gazeta Si
By: Megi Iskurti

Nga Gazeta ‘Si’- Ish-Presidenti Bamir Topi, ishte dĂ«shmitari radhĂ«s i SPAK nĂ« gjyqin ndaj tĂ« akuzuarve tĂ« dosjes “Partizani”.

Topi u shpreh se me Malltezin ka një njohje në distancë, dhe nuk është ulur kurrë për kafe.

“Malltezin e njoh si dhĂ«ndrin e dr. BerishĂ«s me tĂ« cilin kam bashkĂ«punuar njĂ« kohĂ« tĂ« gjatĂ«. KurrĂ« nuk jemi ulur pĂ«r njĂ« kafe, njohje ne distancĂ«. Me Xhimo BegenĂ« e njoh si njĂ« pjesĂ«tar tĂ« njĂ« familjeje tĂ« njohur. Kemi jetuar afĂ«r tek lagjja e vjetĂ«r, por nuk jemi ulur ndonjĂ«herĂ« bashkĂ«.

Bektashin e njoh si personazh dikur tĂ« pĂ«rfshirĂ« nĂ« politikĂ«. Mbaj mend qĂ« ka qenĂ« zv.ministĂ«r dikur. Kam pĂ«rshtypjen nĂ« qeverinĂ« Meksi. President kam qenĂ« 24 korrik 2007- 24 korrik 2012”, u shpreh ish-Presidenti. 

GjatĂ« dĂ«shmisĂ«, Topi foli edhe pĂ«r njĂ« takim qĂ« kishte zhvilluar nĂ« vitin 2009 me ish-komandantin e KomandĂ«s MbĂ«shtetĂ«se, gjeneral Vladimir Qirjazi, i cili i kishte paraqitur shqetĂ«sime lidhur me çështjen e kompleksit “Partizani”.

DĂ«shmia e Bamir Topit

Prokurorja Enkeleda Millonai: A i njihni të pandehurit Fatmir Bektashin, Andia Pustinën, Xhiki Begejan dhe Jamarbër Malltezin?

Bamir Topi: Malltezin e njoh si dhëndrin e Berishës. Nuk kemi pirë asnjë kafe, e njoh vetëm nga distanca. Me zotin Begeja kemi jetuar në lagjen e vjetër, në një distancë rreth 400 metra. Nuk jemi ulur ndonjëherë apo të kemi konsumuar bisedë. E njoh si pjesëtar të një familjeje të njohur. Bektashin e njoh sepse ka qenë zëvendësministër në një ministri, por nuk kam pasur asnjë kontakt me të. Me Andia Pustinën nuk kam asnjë njohje. Për Bektashin kam përshtypjen se ka qenë zëvendësministër në qeverinë Meksi, por nuk më kujtohet saktësisht. Kam qenë President i Republikës në vitet 2007-2012.

Millonai: Për planin e përhapjes, cilat ishin strukturat që bënin propozimin përpara se ju ta miratonit?

Topi: Presidenti ishte edhe Komandant i PĂ«rgjithshĂ«m i Forcave tĂ« Armatosura. Plani i pĂ«rhapjes ishte njĂ« veprim politik qĂ« vinte nga Ministria e Mbrojtjes dhe njĂ« plan teknik qĂ« vinte nga Shtabi i PĂ«rgjithshĂ«m. NĂ« atĂ« kohĂ« punohej intensivisht pĂ«r anĂ«tarĂ«simin nĂ« NATO. I gjithĂ« procesi asistohej nga ekspertĂ« shumĂ« tĂ« njohur tĂ« NATO-s. Tek unĂ« vinte vetĂ«m pĂ«r t’u mbyllur juridikisht.

Millonai: Sa herë keni pasur veprime për planin e përhapjes, për miratime apo ndryshime?

Topi: Presidenti kishte edhe kompetencĂ«, por edhe detyrim t’i nĂ«nshkruante.

Millonai: Keni pasur dijeni pĂ«r ndonjĂ« problem me “Partizanin”?

Topi: Tek Presidenti vinte vetĂ«m pĂ«r miratim. Kur plani i pĂ«rhapjes dilte nga Shtabi i PĂ«rgjithshĂ«m, nuk ishte mĂ« pĂ«rgjegjĂ«si e Presidentit. NĂ« vitin 2009 ka ardhur njĂ« herĂ« gjeneral Vladimir Qirjazi. Ai ekspozoi shqetĂ«simin. I kam thĂ«nĂ« shefit tĂ« kabinetit ta asistonte me grupin e kĂ«shilltarĂ«ve. UnĂ« njoftohesha pĂ«r rezultatet. Kam marrĂ« informacion nga shefi i kabinetit se ishin konsultuar dhe kishin ndarĂ« mendimet, por kishin konstatuar se nuk ishte kompetencĂ« e Presidentit, pasi prona kishte dalĂ« nga plani i pĂ«rhapjes qĂ« nĂ« vitin 2007. ËshtĂ« dhĂ«nĂ« asistenca normale qĂ« mund tĂ« jepte njĂ« kryetar shteti, por ishte njĂ« problem qĂ« nuk kishte tĂ« bĂ«nte me PresidencĂ«n.

Millonai: Keni qenë në dijeni në lidhje me procedurën e privatizimit?

Topi: E kam dëgjuar, por ishte jashtë kompetencës së Presidencës.

Millonai: Shkresërisht jeni njoftuar nga Vladimir Qirjazi lidhur me ndonjë problematikë?

Topi: Unë këtë mbaj mend, që i organizuam edhe konsultën për të parë se çfarë problemesh kishte.

Millonai: Ju keni shkarkuar Vladimir Qirjazin nga detyra e komandantit të Komandës Mbështetëse, duke e emëruar më vonë si zëvendëskomandant. Kush i bënte propozimet?

Topi: Nuk më kujtohet mirë, por ndoshta Shefi i Shtabit të Përgjithshëm.

Jamarbër Malltezi: Keni qenë në dijeni se prona kishte dalë nga plani i përhapjes në vitin 2004?

Topi: Jo, nuk e di.

Malltezi: Nga doli që kishte dalë në korrik 2007? Jua tha Qirjazi?

Topi: Nuk e di. Presidenti nuk futet të analizojë si është përgatitur shkresa. Aty ku përgatitet plani i përhapjes është Shtabi i Përgjithshëm. Presidenti nuk ka nga ta dijë.

Malltezi: Për këtë datë të vitit 2007, që ka dalë nga plani i përhapjes, nga e mësuat?

Topi: Ka qenë një prezantim i bërë te Presidenti, ku kanë qenë edhe ekspertë të NATO-s. Presidenti mund të bëjë ndonjë pyetje.

Malltezi: Nuk ka qenë në planin e përhapjes as në vitin 2004. Ju paraqes një shkresë të Shtabit të Përgjithshëm që tregon se nuk ka qenë në planin e përhapjes as në vitin 2006. Kush jua tha se kishte dalë nga plani i përhapjes në vitin 2007?

Topi: Presidenti nuk komunikon me “tĂ« thashĂ« e mĂ« the”. Gjuha Ă«shtĂ« institucionale.

Malltezi: Nuk ka asnjë shkresë që ta ketë pasur në planin e përhapjes dhe ju thatë se ka dalë në vitin 2007. Nga e mësuat?

Topi: Vjen nga Shtabi i Përgjithshëm dhe shqyrtohet nga këshilltarët e ekspertët e NATO-s.

NdĂ«rkohĂ« qĂ« pĂ«r Mediun Ă«shtĂ« ende e paqartĂ« se kur do tĂ« paraqitet. PĂ«r Isa Taren, i cili deri mĂ« tani nuk Ă«shtĂ« paraqitur pĂ«r tĂ« dhĂ«nĂ« dĂ«shmi pasi familjarĂ«t pretendojnĂ« se vuan nga demenca, GJKKO vendosi tĂ« ripĂ«rsĂ«risĂ« thirrjen pasi SPAK pretendoi se “nuk ka njĂ« akt qĂ« vĂ«rteton se Isa Tares i Ă«shtĂ« hequr e drejta e pĂ«r tĂ« vepruar (dmth i paaftĂ« pĂ«r shkak te sĂ«mundjes), por Ă«shtĂ« thjesht i biri qĂ« e pretendon. KĂ«shtu qĂ« duhet pĂ«rsĂ«ritur thirrja”.

Paro Laçi nga ana tjetĂ«r qĂ« ka bĂ«rĂ« akuza tĂ« forta ndaj familjes Berisha emri i tij ka qenĂ« nĂ« disa seanca nĂ« listĂ« pĂ«r t’u pyetur por nuk Ă«shtĂ« paraqitur.

The post ‘Partizani’, dĂ«shmon Bamir Topi: Malltezin e njoh vetĂ«m si dhĂ«ndrin e BerishĂ«s appeared first on Gazeta Si.

↗

A duhet vërtet të hamë 30 lloje ushqimesh bimore në javë?

✇Gazeta Si
By: Megi Iskurti

Nga Gazeta ‘Si’- Ideja pĂ«r tĂ« konsumuar 30 lloje bimĂ«sh nĂ« javĂ« buron nga njĂ« studim i vitit 2018, ku morĂ«n pjesĂ« mĂ« shumĂ« se 10 mijĂ« persona nga SHBA-ja, Britania e Madhe dhe Australia.

Pjesëmarrësit dorëzuan mostra të jashtëqitjes dhe raportuan ushqimet që konsumonin zakonisht.

Studiuesit analizuan mikroorganizmat në këto mostra dhe zbuluan se personat që konsumonin mbi 30 lloje të ndryshme ushqimesh me origjinë bimore në javë kishin, në përgjithësi, një mikrobiomë më të larmishme të zorrëve sesa ata që konsumonin më pak se 10.

Megjithatë, kjo nuk do të thotë se numri 30 është një kufi shkencor i përcaktuar.

Sipas profesorit Daniel M. Davis, drejtues i Departamentit të Shkencave të Jetës në Imperial College London dhe autor i librit Immune Health: A Myth-Busting Guide, ndryshimi mes konsumimit të 25 apo 30 llojeve të bimëve në javë nuk ka gjasa të jetë vendimtar.

“Numri 30 Ă«shtĂ« mjaft arbitrar,” thotĂ« Davis. “Studiuesit nuk krahasuan sistematikisht njerĂ«zit qĂ« konsumonin 10, 20, 30 apo 35 lloje bimĂ«sh pĂ«r tĂ« identifikuar njĂ« pikĂ« tĂ« qartĂ« ku pĂ«rfitimet ndryshojnĂ«.”

Ai thekson gjithashtu se studimi nuk provon se konsumimi i 30 llojeve të bimëve përmirëson drejtpërdrejt shëndetin.

Edhe pse njĂ« mikrobiomĂ« mĂ« e larmishme Ă«shtĂ« lidhur me njĂ« rrezik mĂ« tĂ« ulĂ«t pĂ«r disa sĂ«mundje, shkencĂ«tarĂ«t ende nuk e dinĂ« me saktĂ«si se si duket njĂ« mikrobiomĂ« “e shĂ«ndetshme”.

Sipas Davis, njerëzit që konsumojnë mbi 30 lloje ushqimesh bimore në javë zakonisht kanë edhe zakone të tjera më të shëndetshme.

Aktiviteti fizik, cilësia e gjumit dhe niveli i stresit ndikojnë gjithashtu në mikrobiomën e zorrëve, duke e bërë të vështirë përcaktimin e ndikimit të secilit faktor veçmas.

Eksperti paralajmëron gjithashtu të tregohet kujdes ndaj produkteve që përdorin këtë rekomandim për qëllime tregtare.

Ideja e “30 bimĂ«ve nĂ« javĂ«â€ ka nxitur shitjen e suplementeve tĂ« shtrenjta qĂ« pretendojnĂ« se ndihmojnĂ« njerĂ«zit tĂ« arrijnĂ« kĂ«tĂ« objektiv, por sipas tij ka shumĂ« pak prova tĂ« pavarura qĂ« vĂ«rtetojnĂ« efektivitetin e tyre.

“Nuk Ă«shtĂ« provuar se konsumimi i 30 llojeve tĂ« bimĂ«ve nĂ« javĂ« parandalon sĂ«mundjet ose sjell pĂ«rfitime tĂ« caktuara shĂ«ndetĂ«sore,” thotĂ« Davis.

“Ajo qĂ« dimĂ« me siguri Ă«shtĂ« se njĂ« dietĂ« e larmishme me fruta, perime, bishtajore, arra dhe drithĂ«ra tĂ« plota Ă«shtĂ« pĂ«rgjithĂ«sisht e dobishme pĂ«r shĂ«ndetin.”/ The Guardian

The post A duhet vërtet të hamë 30 lloje ushqimesh bimore në javë? appeared first on Gazeta Si.

↗

Bardhi akuza mazhorancës: Po mbani të bllokuara propozimet e opozitës

✇Gazeta Si
By: Megi Iskurti

Nga Gazeta ‘Si’- Kreu i Grupit Parlamentar tĂ« PD-sĂ«, Gazment Bardhi hodhi akuza ndaj mazhorancĂ«s se po mban prej javĂ«sh tĂ« bllokuara disa propozime tĂ« opozitĂ«s.

Ai deklaroi se Kuvendi ka marrë në shqyrtim propozime të deputetëve socialistë, që janë dorëzuar pas atyre të opozitës.

Sipas tij në këtë mënyrë mazhoranca po cenon jetën parlamentare, ndërsa shtoi se kuvendi duhet të marrë menjëherë në shqyrtim propozimet e tyre që kanë të bëjnë me shfuqizimin e ligjit për investimet strategjike, për zonat e mbrojtura, për trashëgiminë kulturore dhe Paketën e Maleve.

“Dua tĂ« ngre njĂ« shqetĂ«sim qĂ« tregon se rendin e ditĂ«s e bĂ«ni sipas qejfit tuaj. Keni 7 javĂ« qĂ« mbani tĂ« bllokuara 4 iniciativa tĂ« deputetĂ«ve tĂ« opozitĂ«s, i keni futur nĂ« kalendar si ligje pa datĂ« pĂ«r seancĂ« plenare dhe nuk pranoni t’i shqyrtoni nĂ« komisionet parlamentare.

Ka nisur puna pĂ«r çdo projektligj tĂ« depozituar nga kolegĂ« tĂ« mazhorancĂ«s javĂ« mĂ« vonĂ« inicitative tĂ« propozuara nga opozita, pranoni tĂ« shqyrtoni kĂ«to iniciativa, dhe ju ato i merrni nĂ« shqyrtim ndĂ«rkohĂ« 4 tonat, qĂ« kĂ«rkojnĂ« me detyrime pĂ«r integrimin, nuk pranoni t’i shqyrtoni. Cenim i rĂ«ndĂ« i parlamentarizmi. Nuk mund t’i trajtoni deputetĂ«t si ca tĂ« nĂ«nĂ«s dhe tĂ« njerkĂ«s. Iniciativat tuaja i fusni sipas qejfit, ndĂ«rsa 4 ligje qĂ« presin prej javĂ«sh refuzoni t’i shqyrtoni. MeqenĂ«se hoqĂ«m pĂ«r hatĂ«r tĂ« integrimit njĂ« projektligj, tĂ« fusim pĂ«r hatĂ«r tĂ« integrimit 4 iniciativat tona, ligjin pĂ«r investimet strategjike, zonat e mbrojtura, paketĂ«n e maleve dhe trashĂ«giminĂ« kulturore.”, tha Bardhi.

Qytetarët jashte sot kanë hedhur vezë në drejtim të automjeteve të disa ligjvënësve, ndërsa kanë përsëritur thirrjet kundër qeverisë dhe deputetëve. Mesazhet kryesore të protestuesve kanë qenë se ata nuk ndihen të përfaqësuar nga Kuvendi dhe kërkojnë ndryshim politik.

“Do t’i tregojmĂ« Kuvendit se nuk ndihemi tĂ« pĂ«rfaqĂ«suar dhe se qytetarĂ«t kĂ«rkojnĂ« ndryshim”, Ă«shtĂ« shprehur njĂ« prej aktivistĂ«ve gjatĂ« protestave tĂ« zhvilluara mĂ« herĂ«t.

Ndërkohë, opozita ka thyer bojkotin e seancave plenare dhe është paraqitur në sallën e Kuvendit për të marrë pjesë në punimet e kësaj seance.

The post Bardhi akuza mazhorancës: Po mbani të bllokuara propozimet e opozitës appeared first on Gazeta Si.

↗

Studimi revolucionar: Në të ardhmen mund të rrisni një dhëmb të ri në vend të implantit

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Për shumicën e njerëzve, vizita te dentisti mbetet një nga përvojat më të pakëndshme. Sondazhe të ndryshme tregojnë se mbi 70% e të rriturve kanë frikë nga trajtimet dentare, ndërsa shumë prej tyre shmangin kontrollet periodike për shkak të ankthit ose mosbesimit ndaj mbushjeve dhe ndërhyrjeve tradicionale.

Megjithatë, një zhvillim i ri shkencor mund ta ndryshojë këtë realitet. Studiues nga universitete prestigjioze në Shtetet e Bashkuara dhe Britaninë e Madhe po punojnë për një teknologji revolucionare që synon rigjenerimin e dhëmbëve natyralë, duke zëvendësuar mbushjet, kurorat dhe implantet me inde të gjalla të krijuara nga vetë organizmi.

Nga mbushjet artificiale te rigjenerimi biologjik

Sot, trajtimet dentare bazohen kryesisht në mbushje me materiale sintetike ose në zëvendësimin e dhëmbëve me implante. Edhe pse këto metoda janë efektive, ato nuk janë të përhershme.

Mbushjet dentare zakonisht zgjasin nga 5 deri në 20 vjet dhe shpesh kërkojnë ndërhyrje të përsëritura. Implantet, nga ana tjetër, nuk përmbajnë nerva, ndaj pacientët nuk ndjejnë presionin gjatë përtypjes, gjë që mund të çojë në dëmtime të tyre. Për më tepër, bakteret mund të grumbullohen rreth implantit, duke shkaktuar infeksione ose dëmtime të mishrave të dhëmbëve.

Pikërisht për këtë arsye, studiuesit po përqendrohen në një qasje krejtësisht të re: shërimin biologjik të dhëmbëve, në vend të riparimit të tyre me materiale artificiale.

Ekspertët theksojnë se shëndeti oral është shumë më i rëndësishëm sesa mendohej dikur.

Infeksionet e mishrave të dhëmbëve janë lidhur me një rrezik më të lartë për sëmundje të zemrës, infeksione të rrugëve të frymëmarrjes dhe madje edhe me zhvillimin e sëmundjes së Alzheimerit. Ndërkohë, humbja e dhëmbëve ndikon në ushqyerje, të folur, buzëqeshje dhe mirëqenien psikologjike, duke ulur ndjeshëm cilësinë e jetës.

Një nga projektet më premtuese drejtohet nga biokimistja Hannele Ruohola-Baker në Universitetin e Uashingtonit.

Pas studimeve mbi dhëmbët e pjekurisë, ekipi i saj zbuloi se qelizat që prodhojnë smaltin e dhëmbit zhduken pasi dhëmbi del plotësisht në gojë. Për këtë arsye, smalti nuk rigjenerohet natyrshëm.

PĂ«r tĂ« kapĂ«rcyer kĂ«tĂ« pengesĂ«, studiuesit pĂ«rdorĂ«n qeliza staminale dhe sinjale kimike pĂ«r t’i shndĂ«rruar ato nĂ« qeliza qĂ« prodhojnĂ« smalt dhe dentinĂ«. KĂ«to qeliza krijuan nĂ« laborator njĂ« strukturĂ« tĂ« ngjashme me njĂ« dhĂ«mb tĂ« vogĂ«l, e cila prodhon vetĂ« proteinat e smaltit.

NĂ« tĂ« ardhmen, kĂ«to proteina mund tĂ« pĂ«rdoren si njĂ« lloj “mbushjeje biologjike”, ose tĂ« aplikohen mbi dhĂ«mbĂ«t e çarĂ« pĂ«r tĂ« nxitur rigjenerimin natyral.

A do të rriten një ditë dhëmbët e rinj?

Objektivi afatgjatë i shkencëtarëve është shumë më ambicioz: krijimi i një dhëmbi të plotë në laborator.

Ideja është që qelizat e programuara të vendosen në nofullën e pacientit dhe organizmi të vazhdojë vetë procesin natyror të formimit të dhëmbit.

Edhe studiues nĂ« King’s College London po zhvillojnĂ« organoide dentare- struktura biologjike qĂ« mund tĂ« shndĂ«rrohen nĂ« dhĂ«mbĂ« funksionalĂ«.

Në eksperimentet e para, qelizat e mishrave të dhëmbëve të njeriut u kombinuan me qeliza formuese të dhëmbëve nga minjtë, duke krijuar struktura me rrënjë në zhvillim. Tani studiuesit po përpiqen të riprodhojnë të gjithë procesin biologjik pa përdorur qeliza shtazore.

ÇfarĂ« mund tĂ« mĂ«sojmĂ« nga kafshĂ«t?

Ndryshe nga njerëzit, disa kafshë kanë aftësinë të zëvendësojnë vazhdimisht dhëmbët.

Peshkaqenët prodhojnë dhëmbë të rinj gjatë gjithë jetës, elefantët dhe kangurët zhvillojnë disa seri, ndërsa derrat mbajnë në nofull sytha të rinj dhëmbësh edhe pasi janë rritur.

Kjo veçori u ka mundësuar studiuesve të Universitetit Tufts të krijojnë në laborator struktura dentare të ngjashme me ato njerëzore duke kombinuar qeliza njerëzore dhe qeliza dentare të derrit.

Pas tre muajsh zhvillimi në laborator, u formuan struktura që ngjanin me dhëmbë të vërtetë dhe zhvilloheshin pothuajse me të njëjtin ritëm si dhëmbët natyralë.

Megjithëse rezultatet janë premtuese, ekspertët paralajmërojnë se teknologjia nuk është ende gati për përdorim klinik.

Përpara se trajtimet të testohen tek njerëzit, kërkohen vite të tjera kërkimesh, eksperimente në kafshë dhe prova të gjera për sigurinë dhe efektivitetin.

Megjithatë, njohuritë e fituara nga këto studime mund të ndihmojnë jo vetëm stomatologjinë, por edhe zhvillimin e metodave për rigjenerimin e organeve, kockave dhe indeve të tjera të trupit.

Shkencëtarët besojnë se në dekadat e ardhshme vizita te dentisti mund të jetë krejt ndryshe nga ajo që njohim sot.

NĂ« vend tĂ« shpimit tĂ« dhĂ«mbit, vendosjes sĂ« mbushjeve apo implantimit tĂ« kurorave artificiale, pacientĂ«t mund tĂ« marrin njĂ« trajtim biologjik qĂ« do t’i lejojĂ« organizmit tĂ« rindĂ«rtojĂ« vetĂ« dhĂ«mbin e dĂ«mtuar.

Edhe pse kjo teknologji është ende në fazat e hershme të zhvillimit, ekspertët janë optimistë se rigjenerimi i dhëmbëve do të bëhet një realitet në të ardhmen, duke hapur një epokë të re në stomatologjinë moderne.

The post Studimi revolucionar: Në të ardhmen mund të rrisni një dhëmb të ri në vend të implantit appeared first on Gazeta Si.

↗

Homazhi i Spanjës për 2010 dhe 2024 ishte fundi i duhur për një nga Kupat e Botës më të mira

✇Gazeta Si
By: Sorgena Leka

Nga Gazeta Si- Fitorja 1-0 e SpanjĂ«s ndaj ArgjentinĂ«s pas kohĂ«s shtesĂ« nĂ« finalen e KupĂ«s sĂ« BotĂ«s 2026 nuk solli vetĂ«m njĂ« tjetĂ«r yll nĂ« fanellĂ«n e ‘La Roja’, por edhe njĂ« ndjenjĂ« tĂ« fortĂ« deja vu. Teksa sekondat e fundit tĂ« ndeshjes po numĂ«roheshin dhe gjyqtari i dha fund finales, shumĂ« tifozĂ« u kthyen me mendje te triumfi historik i vitit 2010 nĂ« AfrikĂ«n e Jugut.

Ngjashmëritë mes dy brezave kampionë janë të shumta. Në të dyja rastet, Spanja mbërriti në finale duke dominuar kundërshtarët përmes kontrollit të topit dhe një futbolli teknik e të bukur. Përballë kishte skuadra që u përpoqën ta ndalnin ritmin e saj me lojë fizike dhe agresive, por sërish spanjollët gjetën golin vendimtar në kohën shtesë për të ngritur trofeun më të rëndësishëm në futboll.

Edhe aspekti emocional ishte i pranishëm. Në vitin 2010, kombëtarja luajti me kujtimin e Dani Jarque, ish-kapitenit të Espanyolit që humbi jetën në moshën 26-vjeçare. Në vitin 2026, skuadra ia kushtoi suksesin edhe María Caamano, tifozes së re spanjolle që ndërroi jetë pas një beteje me kancerin.

Një identitet që nuk ndryshon

Suksesi i Spanjës nuk ishte rastësi. Ai ishte vazhdimësia e një filozofie futbolli që nisi me epokën e artë 2008-2012, u ringjall me triumfin në Euro 2024 dhe kulmoi me titullin botëror të vitit 2026.

NĂ« fillim pritej qĂ« skuadra e Luis de la Fuente tĂ« mbĂ«shtetej te shpejtĂ«sia dhe talenti i Lamine Yamal dhe Nico Ëilliams nĂ« krahĂ«. Por dĂ«mtimet e dy yjeve ndryshuan planet dhe detyruan trajnerin tĂ« rikthehej te ADN-ja tradicionale e futbollit spanjoll: dominimi absolut nĂ« mesfushĂ«.

Trajneri ndĂ«rtoi njĂ« skuadĂ«r qĂ« kontrollonte ritmin e lojĂ«s pĂ«rmes posedimit tĂ« topit, duke rikthyer stilin e famshĂ«m “tiki-taka”, ndĂ«rsa priste rikuperimin gradual tĂ« lojtarĂ«ve ofensivĂ«.

Një nga armët më të forta të Spanjës ishte mbrojtja. Skuadra pësoi vetëm një gol gjatë gjithë turneut, duke vendosur një rekord të ri në formatin e zgjeruar të Kupës së Botës.

Aymeric Laporte, Pau Cubarsi, i shpallur Lojtari i Ri i Turneut, Pedro Porro dhe Marc Cucurella krijuan një repart mbrojtës pothuajse të pakalueshëm përpara portierit Unai Simon.

MegjithatĂ«, zemra e skuadrĂ«s ishte Rodri. Mesfushori i Manchester City dominoi çdo ndeshje me qetĂ«sinĂ«, vizionin dhe inteligjencĂ«n e tij taktike, duke fituar me meritĂ« çmimin “Topi i ArtĂ«â€ si lojtari mĂ« i mirĂ« i KupĂ«s sĂ« BotĂ«s 2026.

Pas minutave të para të ekuilibruara, Spanja mori kontrollin e plotë të finales. Posedimi i topit kaloi mbi 65%, ndërsa rastet për gol u shtuan vazhdimisht.

Argjentina, e njohur për lojën e saj fizike dhe intensive, u detyrua të ndiqte topin për pjesën më të madhe të ndeshjes. Frustrimi u reflektua edhe me kartonin e kuq të Enzo Fernandez në prag të kohës shtesë.

Edhe pse me një lojtar më pak, Argjentina luftoi deri në fund dhe iu afrua penalltive. Spanjës iu anulua edhe një gol për një faull të diskutueshëm ndaj Mikel Merinos, duke e bërë finalen edhe më dramatike.

Kur gjithçka dukej se po shkonte drejt penalltive, në skenë doli Ferran Torres.

Sulmuesi i BarcelonĂ«s kishte zhvilluar njĂ« turne zhgĂ«njyes, kishte humbur raste tĂ« shumta dhe kishte humbur vendin e titullarit. MegjithatĂ«, nĂ« momentin mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« sezonit, ai shfrytĂ«zoi njĂ« asist tĂ« Nico Ëilliams dhe shĂ«noi golin qĂ« vulosi titullin botĂ«ror pĂ«r SpanjĂ«n.

Në minutat e fundit Argjentina tentoi gjithçka për të barazuar, por mbrojtja spanjolle rezistoi deri në vërshëllimën e fundit.

Spanja e mbylli Kupën e Botës si skuadra më e mirë e turneut, duke fituar falë identitetit të saj futbollistik, disiplinës taktike dhe cilësisë teknike.

Ndoshta loja e saj nuk ishte gjithmonë spektakolare për tifozët neutralë, por ishte dëshmia se futbolli i ndërtuar mbi posedimin, organizimin dhe talentin vazhdon të shpërblehet në nivelin më të lartë.

Triumfi i vitit 2026 nuk ishte vetëm një tjetër titull botëror. Ishte një homazh për brezin legjendar të vitit 2010 dhe një mbyllje ideale për një nga Kupat e Botës më emocionuese dhe cilësore të zhvilluara ndonjëherë.

The post Homazhi i Spanjës për 2010 dhe 2024 ishte fundi i duhur për një nga Kupat e Botës më të mira appeared first on Gazeta Si.

↗

Formula që e çoi Argjentinën në finale ishte arsyeja pse humbi trofeun

✇Gazeta Si
By: Megi Iskurti

Nga Gazeta ‘Si’- NjĂ« gol i Ferran Torres nĂ« minutat e para tĂ« kohĂ«s shtesĂ« i dha SpanjĂ«s fitoren 1-0 ndaj ArgjentinĂ«s nĂ« stadiumin MetLife tĂ« New York/New Jersey, duke i siguruar titullin e dytĂ« kampion bote.

Sulmuesi i BarcelonĂ«s realizoi pas njĂ« krosimi tĂ« Pedro Porro dhe njĂ« devijimi me kokĂ« nga Nico Williams. Deri nĂ« atĂ« moment, Spanja kishte dominuar ndeshjen, duke mbajtur kontrollin e topit dhe duke krijuar rastet mĂ« tĂ« rrezikshme. Portieri argjentinas Emiliano “Dibu” MartĂ­nez ishte lojtari qĂ« mbajti gjallĂ« ekipin e Lionel Scalonit, me njĂ« sĂ«rĂ« pritjesh vendimtare, pĂ«rfshirĂ« njĂ« ndĂ«rhyrje spektakolare ndaj Nico Williams nĂ« fillimin e kohĂ«s shtesĂ«.

Finalja ndoqi skenarin e parashikuar nga shumë analistë: Spanja kontrolloi posedimin, ndërsa Argjentina priti momentin për të aktivizuar Lionel Messin.

Megjithatë, spanjollët u treguan më të freskët fizikisht dhe teknikisht superiorë. Statistikat pasqyrojnë qartë dominimin: Argjentina regjistroi goditjen e saj të parë vetëm në minutën e 115-të, një rekord negativ në historinë e finaleve të Kupës së Botës.

Ndeshja u karakterizua edhe nga loja e fortë fizike. Gjyqtari Slavko Vinçiç lejoi shpesh vazhdimin e lojës, por në kohën shtesë Enzo Fernåndez u ndëshkua me kartonin e dytë të verdhë dhe la Argjentinën me 10 lojtarë.

Për Lionel Messin kjo ishte paraqitja e fundit në një Kupë Bote. Ai e mbylli turneun me tetë gola dhe katër asistime, por në finale nuk arriti të bënte diferencën. Argjentina mbërriti për herë të tretë në finale në katër Botërorët e fundit, pasi humbi në vitin 2014 ndaj Gjermanisë dhe triumfoi ndaj Francës në vitin 2022.

Nga ana tjetër, Spanja, që mbante edhe titullin e kampiones së Europës, e mbylli turneun duke pësuar vetëm një gol në tetë ndeshje. Trajneri Luis de la Fuente u kritikua para ndeshjes për disa zgjedhje në formacion, përfshirë lënien sërish në stol të Pedrit, por vendimet e tij rezultuan të suksesshme.

Fitorja e këmbënguljes

Sipas analizës së ESPN, Spanja e meritoi plotësisht trofeun, ndonëse iu desh të fitonte një finale të fortë dhe të lodhshme. Edhe pse ndeshja u cilësua nga disa komentues si një nga finalet më pak spektakolare të viteve të fundit, spanjollët ruajtën qetësinë dhe besimin se cilësia e tyre do të bënte diferencën.

Në fund, Spanja regjistroi 20 goditje drejt portës kundrejt vetëm dy të Argjentinës. Madje kampionët në fuqi nuk arritën të godisnin asnjëherë në kuadratin e portës.

Analiza thekson se skuadra e Luis de la Fuente mund të mos ketë shpërthimin individual të Francës apo aftësinë e Argjentinës për të fituar përmes momenteve të një ylli, por zotëron diçka po aq të rëndësishme: kontrollin absolut të topit dhe ritmit të lojës. Pikërisht ky identitet e ka çuar Spanjën në një seri prej 38 ndeshjesh pa humbje.

Formula që e çoi Argjentinën në finale u kthye në dobësinë e saj

ESPN argumenton se mënyra se si Lionel Scaloni ndërtoi skuadrën rreth Messit funksionoi gjatë gjithë turneut, por dështoi në finale.

NĂ« moshĂ«n 39-vjeçare, Messi nuk mund tĂ« kontribuonte mĂ« pa top si dikur, ndaj Argjentina u organizua pĂ«r ta mbrojtur dhe pĂ«r t’i krijuar hapĂ«sira. MegjithatĂ«, ndaj njĂ« Spanje qĂ« dominoi posedimin dhe ushtroi presion tĂ« vazhdueshĂ«m, kjo formulĂ« nuk funksionoi.

Argjentina e mbylli kohën e rregullt pa asnjë goditje drejt portës, ndërsa disa prej lojtarëve më kreativë mbetën në stol. Sipas analizës, skema që e çoi ekipin deri në finale nuk ofroi një alternativë kur ndeshja mori drejtimin që dëshironte Spanja.

VetĂ«m “Dibu” MartĂ­nez mbajti gjallĂ« ArgjentinĂ«n

Portieri Emiliano Martínez ishte lojtari më i spikatur i Argjentinës. Ai realizoi 11 pritje gjatë 120 minutave, një nga shifrat më të larta në fazën me eliminim direkt të Kupës së Botës në dekadat e fundit.

Martínez luajti edhe pse kishte një dëmtim në gishtin e dorës së djathtë, duke shmangur ndërhyrjen kirurgjikale për të qenë pjesë e Botërorit.

Fundi i një epoke

Për Messin, finalja ishte mbyllja e një karriere të jashtëzakonshme në Kupën e Botës. Ai preku topin vetëm 54 herë, pati vetëm një goditje të bllokuar dhe nuk arriti të krijonte asnjë moment vendimtar.

Megjithatë, pavarësisht largimit të qetë nga skena botërore, trashëgimia e tij mbetet e paprekur: një Kupë Bote, dy Copa América dhe më shumë se 1.100 ndeshje me klubin dhe kombëtaren, që e kanë vendosur mes legjendave më të mëdha të futbollit.

The post Formula që e çoi Argjentinën në finale ishte arsyeja pse humbi trofeun appeared first on Gazeta Si.

↗

Si Spanja neutralizoi Messin dhe i dha fund përrallës së Argjentinës

✇Gazeta Si
By: Megi Iskurti

Nga Gazeta ‘Si’- Duke luajtur pĂ«r herĂ« tĂ« fundit nĂ« skenĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« futbollit, Lionel Messi dukej si kandidati perfekt pĂ«r tĂ« dhĂ«nĂ« edhe njĂ« moment tĂ« fundit magjik nĂ« finalen e KupĂ«s sĂ« BotĂ«s.

Por, ndërsa dielli perëndonte mbi stadiumin New York New Jersey të dielën, realiteti filloi të bëhej gjithnjë e më i qartë: Argjentina kishte humbur atë magji që e kishte shoqëruar gjatë gjithë turneut.

Spanja gradualisht mori kontrollin e ndeshjes dhe në fund mbeti ndjesia se koha kishte mbaruar- si për Messin, ashtu edhe për Argjentinën-që u dorëzuan në një humbje 1-0.

Kjo finale ishte krejt ndryshe nga Argjentina qĂ« kishim parĂ« nĂ« ndeshjet e tjera tĂ« BotĂ«rorit. Pothuajse nĂ« çdo takim, “La Albiceleste” kishte qenĂ« skuadra mĂ« emocionuese e turneut, jo domosdoshmĂ«risht pĂ«r mĂ«nyrĂ«n si shĂ«nonte, por pĂ«r momentin kur e bĂ«nte.

Ajo kishte kthyer disa ndeshje në drama të mëdha dhe kishte treguar një aftësi të jashtëzakonshme për të mbijetuar në situata të vështira.

Por ndaj Spanjës, gjithçka ndryshoi.

Finalet shpesh janë ndeshje që harrohen për mungesën e spektaklit, por kjo finale shkoi edhe më tej. Spanja ishte pothuajse perfekte në mbrojtje dhe, pas një pjese të parë pa shumë emocione, filloi të imponojë lojën e saj në pjesën e dytë, duke gjetur golin vendimtar në kohën shtesë.

Argjentina, ndërkohë, shkroi një rekord negativ: u bë skuadra e parë në historinë gati 100-vjeçare të Botërorit që nuk regjistroi asnjë goditje gjatë kohës së rregullt në një finale. Edhe 30 minutat shtesë nuk sollën ndryshim- kampionët në fuqi nuk arritën të kërcënonin seriozisht portën spanjolle.

Messi, për herë të parë pa shpëtim

Deri në këtë finale, Messi kishte ofruar një nga spektaklet më të rralla në sport: të shihje një legjendë që luante pa presionin e të provuarit më asgjë.

Në moshën 39-vjeçare, ai e kishte bërë tashmë gjithçka. Kjo humbje nuk prek aspak trashëgiminë e tij. Një fitore do ta kishte forcuar edhe më shumë pretendimin e tij si lojtari më i madh i historisë, por edhe pa të, karriera e tij mbetet e paprekshme.

Megjithatë, duhet pranuar: Messi ishte pothuajse i padukshëm në këtë finale. Shumë prej kësaj ishte meritë e Spanjës, e cila zhvilloi një paraqitje të jashtëzakonshme taktike. Mbrojtja spanjolle nuk i dha hapësira dhe nuk e lejoi kapitenin argjentinas të ndikonte në lojë si në ndeshjet e mëparshme.

Spanja arriti atë që shumë ekipe nuk kishin mundur ta bënin: neutralizoi edhe Messin.

Fundi i një iluzioni

Për vite me radhë, koha dukej sikur nuk kishte fuqi mbi Messin. Në fushë ai shpesh e ndryshonte ritmin sipas dëshirës së tij, duke u shpëtuar mbrojtësve dhe duke krijuar momente që dukej sikur i përkisnin së kaluarës së tij te Barcelona.

Edhe në moshën 39-vjeçare ai kishte krijuar të njëjtën ndjesi: sikur koha nuk e kishte prekur.

Por kjo finale solli përballjen me realitetin. Epoka e Messit në Kupën e Botës ka përfunduar.

Ironikisht, e njëjta gjë ishte thënë edhe pas triumfit të tij në vitin 2022, kur ai udhëhoqi Argjentinën drejt titullit të parë botëror pas gati katër dekadash. Edhe në vitin 2016, pas humbjes në finalen e Copa América, kur njoftoi përkohësisht tërheqjen nga kombëtarja, shumë dyshonin në lidhjen e tij me Argjentinën.

Sot, ato debate duken të largëta. Messi jo vetëm që u bë lideri i Argjentinës, por i dha vendit të tij trofeun më të madh.

Një fund i hidhur për një histori të bukur

Edhe Lionel Scaloni e kishte siguruar trashëgiminë e tij përpara kësaj finaleje. Ai i dha Argjentinës një Kupë Bote dhe dy Copa América. Por kjo ndeshje mbetet një mundësi e humbur për ta mbyllur në mënyrë perfekte një epokë.

NĂ« fund, ajo qĂ« mbetet Ă«shtĂ« njĂ« ndjenjĂ« zhgĂ«njimi. Argjentina dhe Messi kishin mundĂ«sinĂ« perfekte pĂ«r t’i dhĂ«nĂ« fund pĂ«rrallĂ«s sĂ« tyre me njĂ« tjetĂ«r kapitull legjendar.

Por në vend të kësaj, në finalen e fundit, heronjtë u shfaqën për herë të parë njerëzorë. Spanja ua mbylli derën dhe i detyroi të përballeshin me atë që futbolli nuk e fal askënd: fundin e kohës./ The Guardian

The post Si Spanja neutralizoi Messin dhe i dha fund përrallës së Argjentinës appeared first on Gazeta Si.

↗

Rritja e çmimeve ndryshon tregun e kafesë, njerëzit po e blejnë me kokrra dhe jo të bluar

✇Gazeta Si
By: Gisela Troplini

KonsumatorĂ«t e kafesĂ« po blejnĂ« “mĂ« pak, por mĂ« cilĂ«sore”, ndĂ«rsa çmimet vazhdojnĂ« tĂ« rriten, sipas kompanisĂ« italiane tĂ« pjekjes sĂ« kafesĂ« Lavazza. Kjo prirje po nxit kĂ«rkesĂ«n pĂ«r kafe me kokrra tĂ« plota dhe pĂ«r aparate automatike qĂ« bluajnĂ« kokrrat dhe pĂ«rgatisin kafenĂ« nĂ« shtĂ«pi.

Giuseppe Lavazza, kryetar i kompanisĂ« familjare, tha se kalimi drejt kafesĂ« me kokrra tĂ« plota Ă«shtĂ« “prirja mĂ« e rĂ«ndĂ«sishme” nĂ« sektor.

“NjerĂ«zit po kĂ«rkojnĂ« kafe me kokrra dhe kĂ«naqen duke riprodhuar nĂ« shtĂ«pi pĂ«rvojĂ«n qĂ« kanĂ« nĂ« njĂ« kafene,” tha ai pĂ«r Financial Times.

“Ndoshta ata preferojnĂ« tĂ« konsumojnĂ« pak mĂ« pak, por me cilĂ«si mĂ« tĂ« mirĂ«.”

Në Mbretërinë e Bashkuar, shitjet e kafesë me kokrra u rritën me 20.3% në vëllim gjatë 12 muajve deri në maj, shumë më tepër se rritja prej 2.8% e tregut të përgjithshëm të kafesë për konsum në shtëpi, sipas të dhënave të Nielsen. Në vlerë, shitjet e kokrrave u rritën me 36.8%, ndërsa shitjet e aparateve automatike për përgatitjen e kafesë nga kokrrat u rritën me 33.5%.

Ky ndryshim vjen pas katër vitesh trazirash në tregun global të kafesë. Kushtet e këqija atmosferike dhe korrjet e dobëta çuan çmimet e kafesë arabica dhe robusta në nivele rekord gjatë vitit 2025, duke detyruar kompanitë e pjekjes së kafesë të rrisin çmimet disa herë. Në Mbretërinë e Bashkuar, çmimet e kafesë për konsum në shtëpi u rritën edhe me 6.3% gjatë vitit deri në maj, sipas Nielsen.

Rritja e njëkohshme e çmimeve të të dy varieteteve kufizoi gjithashtu mundësinë e prodhuesve për të ulur kostot duke zëvendësuar arabicën më të shtrenjtë me robustën, e cila tradicionalisht ka qenë më e lirë dhe përdoret kryesisht në kafenë e tretshme dhe në përzierjet për ekspres.

Rritja e kërkesës për kafe me kokrra nuk kufizohet vetëm në Britani. Sipas Nielsen, shitjet u rritën me 35% në Francë, 33% në Itali dhe 31.2% në Gjermani gjatë vitit deri në maj.

Lavazza tha se Gjermania, tregu më i madh i konsumit të kafesë në Evropë, është më përpara në këtë prirje, ku segmenti i kafesë me kokrra tashmë është më i madh se ai i kafesë tradicionale të bluar.

“NjerĂ«zit po kĂ«rkojnĂ« pĂ«rvoja mĂ« cilĂ«sore, edhe nĂ« shtĂ«pi,” tha ai, duke theksuar kĂ«rkesĂ«n pĂ«r aparate qĂ« mund tĂ« pĂ«rgatisin kapuçino, flat white dhe lloje tĂ« tjera kafeje.

Kjo prirje është vazhdim i një ndryshimi që u përshpejtua gjatë pandemisë Covid-19, kur mbyllja e kafeneve dhe puna nga shtëpia i shtynë familjet të investonin më shumë në pajisje për përgatitjen e kafesë. Rritja e vazhdueshme e shitjeve të kokrrave dhe aparateve tregon se ky zakon ka vazhduar edhe pasi njerëzit janë rikthyer në zyra dhe kafene.

Edhe të dhënat nga Shtetet e Bashkuara tregojnë të njëjtin drejtim, megjithëse ndryshimi është më pak i theksuar. Shitjet e kafesë me kokrra u rritën me 3.2% gjatë 52 javëve deri më 27 qershor, sipas NielsenIQ, ndërsa shitjet e kapsulave ranë me 4.9% dhe ato të kafesë së bluar me 3.9%.

Megjithëse kontratat e ardhshme për arabicën dhe robustën kanë rënë nga nivelet rekord të vitit të kaluar, Lavazza tha se tregu mbetet shumë i paqëndrueshëm për të nisur uljen e çmimeve me pakicë.

“Nuk besojmĂ« se ka ardhur koha tĂ« mendojmĂ« pĂ«r ulje çmimesh,” tha ai. “Madje, mundĂ«sia pĂ«r rritje tĂ« reja tĂ« çmimeve ende nuk Ă«shtĂ« pĂ«rjashtuar.”

Sipas tij, industria ka nevojë për të paktën dy korrje shumë të mira në Brazil dhe Vietnam për të rindërtuar rezervat, të cilat janë tkurrur ndjeshëm. Ai shtoi se reshjet e papritura kanë ngadalësuar korrjen aktuale në Brazil, ndërsa ngricat, fenomeni El Niño dhe rreziqe të tjera klimatike mund të vazhdojnë të ndikojnë negativisht në furnizim.

Lavazza theksoi gjithashtu se fermerët janë në një pozicion financiar më të fortë pas disa vitesh me çmime të larta dhe mund të përballojnë të mbajnë stokun e kafesë në vend që ta shesin menjëherë. Ndërkohë, kompanitë e pjekjes po blejnë me kujdes, duke pritur të shohin nëse çmimet do të bien.

“Tregu i kafesĂ« ka pĂ«suar njĂ« transformim themelor nĂ« raportin mes ofertĂ«s dhe kĂ«rkesĂ«s,” tha ai. “PaqĂ«ndrueshmĂ«ria Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« tashmĂ« konstanta e re e mjedisit tonĂ« tĂ« biznesit.”

Lavazza realizoi 3.9 miliardë euro të ardhura në vitin 2025, një rritje prej 15.7%, ndërsa fitimi para interesave, taksave, amortizimit dhe zhvlerësimit (EBITDA) u rrit me 8.8%, duke arritur në 340 milionë euro.

Grupi po përpiqet gjithashtu të ruajë pozicionin e tij në segmentin e kafesë me një porcion, ndërsa konsumatorët po orientohen gjithnjë e më shumë drejt kokrrave të plota dhe kërkesa për kapsula në SHBA po bie.

Në shtator, kompania planifikon të lançojë në Mbretërinë e Bashkuar sistemin TablÏ, i cili zëvendëson mbështjellësen plastike ose prej alumini të kapsulave tradicionale me një tabletë të vogël të prodhuar tërësisht nga kafe e kompresuar.

Edhe pse mbetet një sistem me një porcion që kërkon përdorimin e një aparati të posaçëm, Lavazza argumenton se eliminimi i mbështjellëses shmang mbetjet dhe problemet e riciklimit që lidhen me kapsulat tradicionale.

“Kapsulat i pĂ«rkasin sĂ« shkuarĂ«s,” tha Giuseppe Lavazza. “Ky Ă«shtĂ« standardi i ri.”

The post Rritja e çmimeve ndryshon tregun e kafesë, njerëzit po e blejnë me kokrra dhe jo të bluar appeared first on Gazeta Si.

❌