Raporti i kredive me probleme iu rikthye rënies në muajin qershor, pasi ishte rritur lehtë në maj. Sipas statistikave të Bankës së Shqipërisë, kreditë e pakthyera në afat në banka, përbënë 3.7% të totalit të huadhënies në vend. Një muaj më parë, ky tregues ishte rritur në 3.77%.

Ky është niveli më i ulët që nga viti 2007, që u mbyll me një tregues prej 3.3%. Pas asaj periudhe, huatë e pakthyera në afat të bankave u rritën me shpejtësi për të arritur kulmin në 2014-n, ku një e katërta e kredisë ishte me më shumë se 3 muaj vonesë. Më pas, Banka e Shqipërisë filloi një plan për ristrukturimin e huave jo performuese, që në një pjesë të madhe konsistonte në fashitjen e tyre nga bilanci.

Në krahasim me të njëjtën periudhë të një viti më parë, huatë me probleme kanë rënë me 0.31 pikë përqindje.

Për momentin, raporti i kredive me probleme duket se po vazhdon ta ruajë nivele të ulëta, pavarësisht shqetësimeve të lidhura me rritjen e shpejtë të kreditimit në vitet e fundit. Ecuria e mirë makroekonomike dhe zgjerimi i vazhdueshëm i portofolit të kredisë po ndikojnë pozitivisht në ecurinë e treguesit të kredive në vonesë.

Kriza në Lindjen e Mesme dhe rritja e çmimeve të karburanteve kanë shtruar disa rreziqe të reja në perspektivë, por megjithatë përmasat e ndikimit të kësaj krize duket se do të jenë më të kufizuara nga sa mund të mendohej në periudhën e parë të shpërthimit të saj.

Të dhëna të tjera të bankës së Shqipërisë tregojnë se individët janë më korrektët në banka.

Në fund të vitit 2025 raporti i kredive me probleme në portofolin e klientëve individë ishte në nivelin 2.6%, në rënie të mëtejshme nga niveli prej 2.9% i një viti më parë.
Klientët biznes vazhdojnë të kenë nivele më të larta të kredive me probleme, por gjatë vitit të kaluar përmirësimi në këtë segmenti ishte më i lartë. Raporti i kredive me probleme për bizneset zbriti në 4.7%, nga 5.2% që kishte qenë një vit më parë.

Segmenti i individëve ka pasur historikisht një raport të kredive me probleme më të ulët krahasuar me bizneset, sepse ekspozimet janë më të vogla dhe rreziku i kredisë është më i shpërndarë.

Gjithashtu, duke qenë se pjesa më e madhe e portofolit konsiston në kredi për blerjen e banesave, angazhimi i huamarrësve ndaj shlyerjes së detyrimeve në përgjithësi është i madh.

The post Huatë me probleme i rikthehen uljes në qershor, nivelet më të ulëta që nga viti 2007 appeared first on Revista Monitor.

The post Shitjet e pronave në Tiranë, 2025 appeared first on Revista Monitor.

The post Si po mposhtet demenca appeared first on Revista Monitor.

The post Europa pritet të zbusë skemën e çmimit të karbonit appeared first on Revista Monitor.

The post Kur IA kineze me burim të hapur bëhet kurth appeared first on Revista Monitor.

The post A ka përfunduar në Kinë makineria më e rëndësishme në botë? appeared first on Revista Monitor.

The post Serbi, tregu i punës jep shenjat e para të rimëkëmbjes appeared first on Revista Monitor.

The post Maqedoni e Veriut, rubini rozë merr status të mbrojtur appeared first on Revista Monitor.

The post Pagat neto reale në Rumani mbeten të ulëta që prej mesit të vitit 2025 appeared first on Revista Monitor.

Zoox, kompania e automjeteve autonome në pronësi të Amazon, do të nisë nga 10 gushti të tarifojë pasagjerët për udhëtimet me robotaksi. Kompania tashmë ofron udhëtime në Las Vegas dhe San Francisko, ndërsa po hap programe testimi edhe në Miami dhe Austin.

Hapi u bë i mundur pas një përjashtimi të dhënë nga Administrata Kombëtare Amerikane e Sigurisë së Trafikut Rrugor. Automjetet e Zoox nuk kanë timon apo pedale, ndaj nuk përmbushnin standardet tradicionale federale. Autorizimi i ri i lejon kompanisë të përdorë komercialisht deri në 2,500 automjete për një periudhë dyvjeçare.

Vendimi konsiderohet i rëndësishëm edhe për kompanitë e tjera që zhvillojnë robotaksi pa kontrolle tradicionale. Një prej përfituesve të mundshëm është Tesla, e cila po punon për Cybercab-in me dy vende.

Ndërkohë, Uber planifikon të investojë 10 miliardë dollarë gjatë viteve të ardhshme për vendosjen në qarkullim të 120 mijë automjeteve pa drejtues. Kompania ka krijuar një rrjet të gjerë partneritetesh dhe investimesh në sektorin e drejtimit autonom.

Në këtë treg po zgjerohet edhe Moove. Kompania, e cila menaxhon një flotë prej 42 mijë automjetesh në 13 vende, siguroi 250 milionë dollarë financim dhe arriti një vlerësim prej 2.1 miliardë dollarësh. Fondet do të përdoren për zgjerimin e biznesit të menaxhimit të flotave autonome dhe punësimin e rreth 350 personave. Moove është aktualisht operatori i flotës së Waymo-s në Phoenix, Miami dhe Las Vegas, ndërsa në të ardhmen do të shtrihet edhe në Londër.

Zhvillime të tjera përfshijnë heqjen e listës së pritjes për shërbimin e Waymo-s në Dallas, duke e bërë atë të aksesueshëm për të gjithë banorët dhe vizitorët. Ford prezantoi gjithashtu automjetin e ri elektrik Fathom, i cili do të dalë në treg në vitin 2027 me një çmim fillestar prej 28,350 dollarësh./TECH CRUNCH

The post Uber ndërton “perandorinë” e automjeteve autonome appeared first on Revista Monitor.

Vendet e Ballkanit Perëndimor dhe Turqia kanë bërë përparim në publikimin e dokumenteve buxhetore, por sistemet e kontrollit dhe të pjesëmarrjes publike mbeten të dobëta, duke u lënë qeverive hapësirë të gjerë për të ndryshuar mënyrën e përdorimit të fondeve gjatë vitit.

Analiza rajonale e Anketës së Buxhetit të Hapur 2025, e publikuar nga Partneriteti Ndërkombëtar i Buxhetit, tregon se transparenca dhe mbikëqyrja buxhetore janë në nivele mesatare në vitin 2025, ndërsa pjesëmarrja e publikut është tepër e ulët në të gjitha vendet e vlerësuara.

Në anketë përfshihen Shqipëria, Bosnjë-Hercegovina, Kosova, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Serbia dhe Turqia. Vendet vlerësohen me pikë nga 0 në 100 për transparencën, pjesëmarrjen publike dhe kontrollin që ushtrojnë parlamentet dhe institucionet e auditimit.

Ndër vendet e rajonit, Shqipëria mori 64 pikë nga 100 për transparencën buxhetore, duke kaluar pragun prej 61 pikësh që konsiderohet i mjaftueshëm për të mbështetur një debat publik të informuar.

Rezultati është përmirësuar në krahasim me vitin 2023, kryesisht për shkak të publikimit në internet të Buxhetit të Qytetarëve dhe shtimit të informacionit për të ardhurat dhe shpenzimet në rishikimin e mesit të vitit.

Serbia mori 53 pikë për transparencën, duke mbetur nën pragun e informacionit të mjaftueshëm. Ajo shënoi vetëm 2 pikë për pjesëmarrjen e publikut dhe 57 pikë për mbikëqyrjen buxhetore.

Në fund të renditjes rajonale ndodhet Bosnjë-Hercegovina. Në anketën e mëparshme të vitit 2023, vendi kishte vetëm 27 pikë për transparencën, pas një rënieje të vazhdueshme nga 50 pikë në vitin 2012.

Dobësitë lidhen me mungesën ose përmbajtjen e kufizuar të disa dokumenteve kryesore buxhetore dhe me informacionin e pamjaftueshëm mbi pozicionin financiar të qeverisë dhe ndikimin e politikave te grupet e ndryshme të popullsisë.

Mali i Zi, i përfshirë për herë të parë në anketë në vitin 2023, mori në vitin 2025 48 pikë për transparencën, 13 për pjesëmarrjen dhe 74 për mbikëqyrjen. Kjo tregon një kapacitet relativisht të mirë të institucioneve kontrolluese, por mundësi të pakta që qytetarët të ndikojnë në hartimin dhe zbatimin e buxhetit.

Edhe Maqedonia e Veriut ka pasur historikisht rezultate të dobëta në transparencë, ndonëse raporti i vitit 2025 evidenton përparim në pjesëmarrjen publike. Një nga praktikat pozitive të vendit është portali qeveritar “Open Finance”, i cili u mundëson përdoruesve të ndjekin gjatë vitit rrjedhën e pagesave drejt ministrive, programeve dhe njësive vendore.

 

Dobësi në përfshirjen e qytetarëve

Pavarësisht diferencave në transparencë, të gjitha vendet e rajonit kanë rezultate të dobëta në përfshirjen e qytetarëve.

Mundësitë për pjesëmarrje janë zakonisht sporadike, të kufizuara në fazat fillestare të hartimit të buxhetit dhe jo të mbështetura në mekanizma të qëndrueshëm ligjorë.

Asnjë nga nga vendet nuk ka një mekanizëm formal që i lejon publikut të japë mendime gjatë zbatimit të buxhetit, në kohën kur vendosen rialokimet, shtyhen projektet ose ndryshojnë prioritetet e shpenzimeve.

Kosova veçohet si i vetmi vend që ofron një mekanizëm pjesëmarrjeje të konsideruar gjithëpërfshirës për komunitetet që tradicionalisht kanë qenë të përjashtuara. Megjithatë, edhe atje hapësirat për përfshirje gjatë gjithë ciklit buxhetor mbeten të kufizuara.

Në shumicën e vendeve, parlamentet organizojnë seanca formale dëgjimore, por mundësitë për dialog dhe për të ndikuar realisht në vendime janë të pakta. Institucionet e auditimit ofrojnë disi më shumë hapësirë për kontributin e publikut, por këto praktika nuk janë të njëtrajtshme.

Një tjetër dobësi rajonale është raportimi i fragmentuar për risqet fiskale, veçanërisht ato që lidhen me ndërmarrjet shtetërore, garancitë publike dhe borxhin.

Serbia është i vetmi vend që publikon në projektbuxhet të gjitha transfertat e shtetit për ndërmarrjet publike. Vetëm Serbia dhe Mali i Zi japin informacion të plotë mbi garancitë qeveritare që mund të kthehen në detyrime për buxhetin në të ardhmen.

Përbërja e borxhit publik, e rëndësishme për të kuptuar ekspozimin ndaj ndryshimit të normave të interesit dhe kursit të këmbimit, publikohet vetëm nga Maqedonia e Veriut, Serbia dhe Kosova.

Asnjë nga vendet e rajonit nuk paraqet në projektbuxhet parashikime fiskale me horizont dhjetëvjeçar. Sipas raportit, kjo e bën të vështirë vlerësimin nëse qeveritë po zhvendosin kostot e politikave të sotme te buxhetet e ardhshme.

 

Auditimet publikohen, por rekomandimet nuk zbatohen sistematikisht

Parlamentet dhe institucionet supreme të auditimit në rajon kanë mandate formale për të kontrolluar mënyrën e përdorimit të parave publike. Auditorët publikojnë rregullisht raporte dhe mbulojnë një pjesë të konsiderueshme të shpenzimeve, por kontrolli shpesh përfundon me publikimin e gjetjeve.

Kosova është i vetmi vend që ka një sistem të qartë përmes të cilit qeveria raporton mbi zbatimin e rekomandimeve të auditimit.

Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi raportojnë mbi zbatimin e një pjese të rekomandimeve, ndërsa Shqipëria, Bosnjë-Hercegovina, Serbia dhe Turqia nuk kanë raportim sistematik nga ekzekutivi.

Në mungesë të reagimit të qeverive, rekomandimet që synojnë uljen e rrezikut të korrupsionit, rritjen e efikasitetit të shpenzimeve dhe përmirësimin e menaxhimit financiar mund të mbeten pa pasoja konkrete. / B.Hoxha

Burimi: Burimi: Anketa e Buxhetit të Hapur 2025, Partneriteti Ndërkombëtar i Buxhetit

The post Rajoni publikon më shumë të dhëna për buxhetet, por qytetarët mbeten jashtë vendimmarrjes appeared first on Revista Monitor.

Western Balkan countries and Turkey have made progress in publishing budget documents, but public oversight and citizen participation remain weak, leaving governments considerable room to reshape spending priorities during the year.

A regional analysis of the 2025 Open Budget Survey, published by the International Budget Partnership, shows that budget transparency and oversight remain at moderate levels, while public participation is extremely limited across all countries assessed.

The survey covers Albania, Bosnia and Herzegovina, Kosovo, Montenegro, North Macedonia, Serbia and Turkey. Countries are scored from 0 to 100 on budget transparency, public participation and the strength of oversight by parliaments and supreme audit institutions.

Albania scored 64 out of 100 for budget transparency, above the 61-point threshold considered sufficient to support informed public debate. Its score improved compared with 2023, mainly due to the online publication of the Citizens Budget and the inclusion of more detailed revenue and expenditure data in the mid-year review.

Serbia scored 53 for transparency, remaining below the threshold for sufficient disclosure. It received just 2 points for public participation and 57 for budget oversight.

Bosnia and Herzegovina remained at the bottom of the regional ranking. In the previous 2023 survey, it scored only 27 points for transparency, continuing a decline from 50 points in 2012. Weaknesses include the absence or limited scope of several key budget documents, as well as insufficient information on the government’s financial position and the impact of fiscal policies on different population groups.

Montenegro, which first joined the survey in 2023, scored 48 for transparency in 2025, 13 for public participation and 74 for oversight. The results point to relatively strong control institutions, but few opportunities for citizens to influence how the budget is drafted and implemented.

North Macedonia has also historically recorded weak transparency scores, although the 2025 report highlights some progress in public participation. One positive example is the government’s “Open Finance” portal, which allows users to track payment flows during the year to ministries, programmes and local government units.

 

Citizens still have little influence

 

Despite differences in transparency, all countries in the region perform poorly when it comes to public participation.

Opportunities for citizens to have a say are generally sporadic, concentrated in the early stages of budget preparation and not backed by stable legal mechanisms.

None of the countries has a formal mechanism allowing the public to provide input during budget implementation, when spending is reallocated, projects are delayed or priorities are revised.

Kosovo stands out as the only country offering a participation mechanism considered inclusive for communities that have traditionally been excluded. Even there, however, opportunities for involvement throughout the full budget cycle remain limited.

In most countries, parliaments hold formal hearings, but there is little scope for meaningful dialogue or for citizens to influence final decisions. Audit institutions tend to provide somewhat more space for public input, although practices vary widely across the region.

Another major regional weakness is fragmented reporting on fiscal risks, particularly those linked to state-owned enterprises, government guarantees and public debt.

Serbia is the only country that discloses all state transfers to public enterprises in its draft budget. Only Serbia and Montenegro provide comprehensive information on government guarantees that could later become liabilities for the state budget.

The composition of public debt, an important indicator of exposure to changes in interest rates and exchange rates, is disclosed only by North Macedonia, Serbia and Kosovo.

None of the countries in the region includes ten-year fiscal projections in its draft budget. According to the report, this makes it harder to assess whether governments are pushing the costs of today’s policies onto future budgets.

 

Audits are published, but recommendations are not systematically implemented

Parliaments and supreme audit institutions across the region have formal mandates to oversee how public funds are used. Auditors regularly publish reports and cover a significant share of public spending, but oversight often ends with the publication of their findings.

Kosovo is the only country with a clear system through which the government reports on the implementation of audit recommendations.

North Macedonia and Montenegro report on the implementation of some recommendations, while Albania, Bosnia and Herzegovina, Serbia and Türkiye lack systematic reporting by the executive.

Without effective government follow-up, recommendations aimed at reducing corruption risks, improving spending efficiency and strengthening financial management may fail to produce tangible results./ B. Hoxha

The post Region publishes more budget data, but citizens remain largely shut out of decision-making appeared first on Revista Monitor.

Irani njoftoi se është pranë përfundimit të një marrëveshjeje me Omanin për përcaktimin e korridoreve të reja të lundrimit në Ngushticën e Hormuzit. Megjithatë, Teherani theksoi se kjo rrugë strategjike ujore nuk do të rihapet derisa Shtetet e Bashkuara të përmbushin një sërë kushtesh.

Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araqchi, deklaroi se marrëveshja me Omanin ndodhet në “fazat përfundimtare”. Ajo do të përcaktojë rrugët që do të përdorin anijet pasi SHBA-ja të pranojë kërkesat iraniane dhe ngushtica të rihapet.

Ndër kushtet e Teheranit përfshihen:

• pagesa e dëmshpërblimeve për dëmet e shkaktuara nga sulmet amerikane;
• përfundimi i kërcënimeve dhe veprimeve ushtarake kundër Iranit dhe aleatëve të tij në Liban, Palestinë, Jemen dhe Irak;
• heqja e bllokadës detare amerikane në Gjirin Persik;
• heqja e sanksioneve ndaj Iranit;
• zhbllokimi i aseteve iraniane të ngrira jashtë vendit.

Irani dhe SHBA-ja nuk po zhvillojnë negociata të drejtpërdrejta. Sipas Araqchi-t, Teherani nuk do t’i nisë ato për sa kohë që Uashingtoni vazhdon të shkelë marrëveshjen e përkohshme të arritur në qershor. Megjithatë, mesazhet mes palëve po shkëmbehen nëpërmjet ndërmjetësve.

Presidenti amerikan Donald Trump tha se SHBA-ja po e trajton situatën me kujdes dhe se me Iranin po zhvillohen vetëm negociata të pjesshme. Një zyrtar amerikan deklaroi se Uashingtoni do ta heqë bllokadën ndaj porteve iraniane sapo të shpallet një marrëveshje që garanton lundrimin tregtar pa pengesa. Sipas tij, çdo veprim amerikan do të varet nga zbatimi konkret i angazhimeve të Iranit.

Situata është ndërlikuar edhe nga shtimi i sulmeve të rebelëve Houthi në Detin e Kuq. Grupi, i mbështetur nga Irani, pretendoi se kishte goditur rafinerinë e Saudi Aramco-s në Jazan. Autoritetet saudite konfirmuan një zjarr në rafineri, por thanë se ai u shua pa shkaktuar të lënduar./REUTERS

The post Irani kushtëzon rihapjen e Ngushticës së Hormuzit me disa lëshime nga SHBA-ja appeared first on Revista Monitor.

Objektivi kryesor i çdo themeluesi duhet të jetë ndërtimi i një kompanie që mund të funksionojë edhe pa praninë e tij.

 

Nga Dmytro Korchevskyi*

Mbretëria e Bashkuar po përjeton një valë të re sipërmarrjeje. Rreth 36% e të rriturve në moshë pune kanë nisur ose planifikojnë të nisin një biznes. Por jo të gjitha historitë kanë fund të lumtur. Vetëm 38% e bizneseve të krijuara në vitin 2019 arritën të mbijetojnë pesë vitet e para.

Krijimi i një biznesi dhe rritja e tij janë dy sfida krejtësisht të ndryshme. Për të nisur një biznes mjaftojnë një ide dhe energjia. Për ta zgjeruar, nevojitet një sistem – diçka që në fillim zakonisht nuk ekziston.

Këtë e kam mësuar nga përvoja. Sot drejtoj një grup ndërkombëtar në fushën e arsimit me 116 degë në 25 vende, por për të arritur deri këtu u deshën 16 vjet. Pas një fillimi të shpejtë, për shumë vite ecuria u ngadalësua. Kishte periudha kur hapnim vetëm një ose dy degë në vit. Problemi nuk ishte mungesa e tregut apo e kërkesës, por fakti se biznesi nuk ecte përpara pa përfshirjen time.

Me kalimin e kohës kuptova se pengesa nuk është domosdoshmërisht vetë themeluesi. Çdo person kyç mund të bëhet hallka që kufizon rritjen. Prandaj, objektivi duhet të jetë ndërtimi i një sistemi ku kompania nuk varet nga asnjë individ.

 

A po rritet biznesi, apo thjesht po punoni më shumë?

Sondazhi i fundit global i PwC për CEO-t tregon se drejtuesit e kompanive të listuara në bursë shpenzojnë 39% të kohës me çështje afatshkurtra. Për drejtuesit e kompanive private kjo shifër arrin në 51%.

Në kompanitë me 20 deri në 50 punonjës, situata është edhe më sfiduese. Themeluesi duhet të gjejë klientë, të mbikëqyrë stafin, të korrigjojë gabimet dhe, njëkohësisht, të mendojë për rritjen.

Në fazat e para kjo mund të funksionojë. Por sapo kompania fillon të zgjerohet, çdo hap i ri e shton barrën mbi themeluesin dhe kjo varësi shndërrohet në pengesën kryesore.

Më kujtohet koha kur kompania ime kishte tashmë mbi 30 degë. Nga jashtë dukej sikur po rritej me sukses. Në realitet, çdo menaxher interpretonte ndryshe të njëjtat rregulla, raportimet nuk ishin të njëjta sepse secila degë përdorte mënyrën e vet të regjistrimit dhe pothuajse çdo problem kërkonte ndërhyrjen time.

Ndihesha si artist cirku që përpiqet të mbajë njëkohësisht në rrotullim disa pjata mbi shkopinj të hollë. Sapo njëra ngadalësohej, më duhej të vrapoja tek ajo, pastaj tek tjetra, pa fund. Nëse ndalesha, ndalej edhe biznesi.

 

Pse zgjidhjet tradicionale nuk funksionojnë

Në situata të tilla, zgjidhja duket e thjeshtë: të hartosh procedura, të organizosh trajnime, të krijosh programe mentorimi dhe të testosh njohuritë e punonjësve.

Por problemi është se njohuritë më të vlefshme janë edhe më të vështirat për t’u dokumentuar.

Një punonjës me përvojë mund ta kryejë punën në mënyrë të shkëlqyer për vite me radhë, por shpesh nuk është në gjendje ta shpjegojë hap pas hapi se si e bën atë. Në raste të tjera, ai nuk ka interes ta ndajë këtë njohuri, sepse e konsideron atë burimin e vlerës së tij në kompani.

Trajnimet mund të përcjellin informacion te shumë njerëz, por pa zbatim praktik, shumica e tij harrohet shpejt. Edhe testet matin vetëm njohjen e informacionit, jo aftësinë për ta zbatuar atë.

Një javë pasi kisha zhvilluar një trajnim ku theksova se raportimet duhej të bëheshin vetëm në CRM dhe jo në Excel, mora raportin tremujor… në një skedar Excel.

Aty kuptova se problemi nuk ishte se njerëzit nuk i kishin dëgjuar rregullat. Ata thjesht i konsideronin si rekomandime.

Pikërisht këtu qëndron dallimi mes një rregulli dhe një sistemi. Rregulli tregon se si duhet të veprosh. Sistemi siguron që veprimi i duhur të bëhet pjesë e procesit të përditshëm, pa u varur nga kujtesa, disiplina apo humori i dikujt.

 

Pesë parimet e një sistemi që e bën biznesin të rritet edhe pa themeluesin

Shpesh sistemet ngatërrohen me rregulloret, CRM-të apo automatizimin. Në fakt, sistemi është mënyra se si organizohet puna, në mënyrë që kompania të jetë në gjendje të përsërisë proceset kryesore pa ndërhyrjen e përditshme të themeluesit.

Në përvojën time, kjo mbështetet mbi pesë parime.

Së pari, produkti duhet të jetë i riprodhueshëm. Produkti, shërbimi dhe standardet e punës duhet të dokumentohen aq qartë, sa një ekip i ri të mund t’i zbatojë pa pasur nevojë për shpjegime shtesë. Nuk mjaftojnë udhëzimet e përgjithshme. Duhet të jetë e qartë çfarë bën secili, në çfarë rendi, çfarë rezultati pritet dhe ku lejohet përshtatja me kushtet lokale.

Së dyti, njohuria duhet të jetë aset i kompanisë. Për sa kohë informacioni kritik mbetet vetëm në kokën e disa punonjësve, kompania mbetet e varur prej tyre. Prandaj njohuritë duhet të dokumentohen, të përditësohen vazhdimisht dhe të pasurohen me përvoja të reja.

Së treti, kompania duhet të ketë një proces të qartë për ndërtimin e ekipeve. Rekrutimi, integrimi dhe vlerësimi i punonjësve nuk duhet të varen nga intuita e rekrutuesit apo nga gatishmëria e një punonjësi me përvojë për të trajnuar të sapoardhurit. Çdo rol duhet të ketë një rrugë të qartë hyrjeje në punë, e cila, me rritjen e kompanisë, mund të mbështetet edhe nga sisteme të automatizuara dhe nga inteligjenca artificiale për analizimin e profileve të kandidatëve.

Së katërti, duhet të ketë transparencë dhe kontroll. Kur kompania rritet, drejtuesi nuk mund të jetë fizikisht kudo. Ai duhet të ketë në kohë reale informacion për shitjet, detyrat dhe treguesit kryesorë të performancës përmes sistemeve dixhitale, në mënyrë që të dallojë menjëherë kur rezultatet fillojnë të bien.

Së fundi, pritshmëritë duhet të jenë të qarta. Kur punonjësit nuk kanë objektiva të matshëm, paga dhe promovimi varen nga negociatat personale me menaxherin. Në një sistem të qëndrueshëm, çdo rol ka tregues të qartë performance (KPI), mënyrën e llogaritjes së tyre dhe lidhjen direkte me shpërblimin.

Kur këto pesë parime funksionojnë së bashku, roli i themeluesit ndryshon rrënjësisht. Ai nuk është më personi nga i cili kalon çdo vendim, por ai që projekton të ardhmen e kompanisë. Ndërkohë, sistemi siguron që puna e përditshme të kryhet me cilësi dhe në mënyrë të qëndrueshme./ Management Today

 

*Dmytro Korchevskyi është themelues i rrjetit ndërkombëtar të arsimit në teknologjinë e informacionit, IT STEP Academy.

The post Si ta ktheni rritjen e varur nga themeluesi, në një sistem që funksionon vetë appeared first on Revista Monitor.

The post Nga rafti i librave, në det appeared first on Revista Monitor.

The post Shteti hyn në tregun e banesave për të financuar strehimin social appeared first on Revista Monitor.

Në gjysmën e parë të këtij viti, tregu serb i punës ka shfaqur shenjat e para të rimëkëmbjes, pas rënies së regjistruar vitin e kaluar. Nga janari deri në fund të qershorit, në faqen e internetit Poslovi Infostud u publikuan 32,713 njoftime pune, rreth 3% më shumë se në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Infostud raportoi se një statistikë veçanërisht inkurajuese është numri i njoftimeve të punës të drejtuara për të rinjtë, i cili u rrit me 24%, ndërsa sektorët e ndërtimit, turizmit dhe hotelerisë shënuan rritjen më të madhe të kërkesës për punonjës.

Theksi u vu në faktin se pas një viti të vështirë si 2025, kur tregu i punës regjistroi rënie të numrit të njoftimeve, rezultatet e gjysmës së parë të këtij viti tregojnë për stabilizim dhe rimëkëmbje graduale.

Megjithëse rritja nuk është e fortë, ajo përfaqëson një sinjal pozitiv se kompanitë po rikthehen te punësimet më intensive. Numri më i madh i njoftimeve vijon të vijë nga sektori i tregtisë me pakicë, ku gjatë gjashtë muajve të parë u publikuan 6,570 njoftime. Ky sektor u pasua nga industria prodhuese me 3,389 njoftime, sektori i shërbimeve dhe zanatet e specializuara, me 2,962, turizmi dhe hoteleri,a me 2,429, si dhe ndërtimi dhe arkitektura, me 2,232 njoftime.

Sa u përket ndryshimeve krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar, rritja më e madhe u regjistrua në ndërtim dhe arkitekturë, ku numri i njoftimeve u rrit me 15%, si dhe në turizëm dhe hoteleri, me rritje prej 13%.

Rritje u shënua gjithashtu në tregtinë me pakicë, në sektorin e shërbimeve dhe zanateve të specializuara, si dhe në industrinë ushqimore, duke treguar se rimëkëmbja nuk kufizohet vetëm në një degë të ekonomisë, por është e pranishme në disa sektorë.

Nga ana tjetër, sektori i teknologjisë së informacionit vijon të përjetojë rënie.

Numri i njoftimeve në këtë fushë është ulur me rreth 32% krahasuar me gjysmën e parë të vitit të kaluar, ndërsa numri total i njoftimeve për vende pune në IT ra nga 2,508 në 1,633.

Pavarësisht kësaj, specialistët e IT Help Desk dhe Support, inxhinierët dhe programuesit e softuerëve, si dhe zhvilluesit Full Stack dhe Backend, mbeten ndër profilet më të kërkuara.

Tendencë veçanërisht pozitive u regjistrua për të rinjtë. Gjatë gjysmës së parë të këtij viti u publikuan 4,868 njoftime pune të drejtuara për studentët dhe të rinjtë, një rritje prej 24% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Pesha e tyre në numrin total të njoftimeve u rrit nga 12% në gati 15%, duke treguar se punëdhënësit po rihapin gradualisht dyert për kandidatët që sapo hyjnë në tregun e punës.

Pozicionet individuale më të kërkuara mbetën përgjithësisht të pandryshuara. Numri më i madh i njoftimeve u publikua për shitës në dyqane, punonjës magazinash, drejtues automjetesh, kamerierë, staf administrativ, përfaqësues shitjesh, punonjës prodhimi, kuzhinierë, operatorë telefonikë dhe këshilltarë shitjesh.

Sa u përket pagave të ofruara nga punëdhënësit në njoftimet e punës në Serbi, ndër profesionet më të kërkuara dallohen përfaqësuesit e shitjeve dhe drejtuesit e automjeteve, me një pagë mesatare të ofruar prej rreth 125,000 dinarësh. Ndërkohë, pagat për punonjësit e prodhimit dhe stafin administrativ ishin rreth 88,000 dinarë, për punonjësit e magazinave rreth 86,000 dinarë dhe për shitësit në dyqane, rreth 80,000 dinarë.

Në të njëjtën kohë, mungesa e punonjësve në disa zanate të specializuara dhe në profesionet e hotelerisë mbetet një nga sfidat më të mëdha për punëdhënësit. Ndër pozicionet për të cilat ishte më e vështirë të gjendeshin kandidatë në gjashtë muajt e parë ishin llamarinistët e automjeteve, punuesit e metaleve, bukëpjekësit, banakierët, kasapët dhe kryekuzhinierët.

Pavarësisht se punëdhënësit ofrojnë paga mbi mesataren për disa nga këto role, numri i aplikimeve mbetet i ulët.

Për shembull, paga mesatare për një kryekuzhinier ishte rreth 154,000 dinarë, ndërsa për llamarinistët e automjeteve arrinte deri në 180,000 dinarë.

The post Serbi/ Tregu i punës jep shenjat e para të rimëkëmbjes appeared first on Revista Monitor.

Agjencia Shqiptare e Zhvillimit të Investimeve (AIDA) nis një fushatë kombëtare informuese dhe promovuese për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme (SME), në bashkëpunim me 10 bashki të vendit dhe AIC ( Albanian Investment Corporation).

Fushata synon t’u afrojë bizneseve informacion dhe mundësi për financimet, eksportet, përputhshmërinë me standardet e BE-së, taksat dhe TVSH-në, si dhe pjesëmarrjen në panaire dhe evente ndërkombëtare.

Përmes sesioneve informuese në bashkëpunim me bashkitë dhe AIC; SME-të do të kenë akses të drejtpërdrejtë në programet mbështetëse, mundësi promovimi ndërkombëtar përmes platformës Kompass dhe informacion mbi mundësitë e reja për rritjen dhe zhvillimin e biznesit.

Fushata do të zhvillohet në dy raunde. Në shtator–dhjetor 2026 aktivitetet do të organizohen në Durrës, Elbasan, Fier, Vlorë dhe Gjirokastër, ndërsa në janar–prill 2027 do të vijojnë në Korçë, Berat, Kukës, Lezhë dhe Shkodër.

Nisma #aidaXbashkitë, e mbështetur nga AIDA, projekti EEN Albania dhe bashkitë, synon të forcojë lidhjen mes institucioneve dhe komunitetit të biznesit dhe t’u krijojë SME-ve më shumë mundësi për rritje, konkurrueshmëri dhe orientim drejt tregjeve ndërkombëtare.

The post AIDA nis fushatën kombëtare për mbështetjen e SME-ve, në 10 bashki të vendit appeared first on Revista Monitor.

Në udhëtime, shpesh diferenca mes një qëndrimi të zakonshëm dhe një eksperience më të mirë nuk është çmimi, por mënyra si e kërkon. Sipas një artikulli të Yahoo Travel, stafi i recepsionit pranon se disa kërkesa të klientëve kanë më shumë gjasa të plotësohen se të tjerat, sidomos kur bëhen me mirësjellje dhe në momentin e duhur.

Kërkesa më e zakonshme është ajo për një dhomë me pamje më të mirë. Nuk është gjithmonë e garantuar, por nëse hoteli ka dhoma të lira, recepsioni mund të të vendosë në kat më të lartë, në anën më të qetë të godinës ose në një dhomë me pamje më të këndshme. Kjo funksionon më shumë jashtë sezonit të pikut, kur hoteli nuk është plot.

Një tjetër kërkesë që shpesh pranohet është check-in më i hershëm ose check-out më i vonë. Hotelet nuk e premtojnë gjithmonë, sepse varet nga pastrimi dhe rezervimet e ditës, por nëse e kërkon paraprakisht ose në recepsion, mund të fitosh disa orë shtesë pa kosto. Yahoo Travel ka shkruar edhe më herët se gabimet në check-in mund t’u kushtojnë udhëtarëve përfitime dhe upgrade-e të mundshme.

Funksionojnë edhe kërkesat e vogla: jastëkë shtesë, batanije, ujë, produkte higjiene, adaptorë, dhomë më larg ashensorit ose larg zonave me zhurmë. Për hotelin, këto janë kosto minimale; për klientin, përmirësojnë shumë eksperiencën.

Nga ana ekonomike, kjo tregon një trend interesant: konsumatori po kërkon më shumë vlerë nga i njëjti çmim. Në një kohë kur çmimet e hoteleve dhe udhëtimeve janë rritur, njerëzit nuk kërkojnë vetëm “dhomë”, por fleksibilitet, komoditet dhe trajtim më personal.

Sekreti, sipas stafit të hoteleve, është të mos kërkosh sikur të takon patjetër. Më mirë funksionon një formulim i thjeshtë: “A ka mundësi për një dhomë më të qetë?” ose “Nëse keni disponueshmëri, do ta vlerësonim shumë një check-out pak më të vonë.” Në hoteleri, mirësjellja shpesh vlen sa një pagesë shtesë./ YAHOO TRAVEL

The post Kërkesat në hotel që funksionojnë vërtet: Si të marrësh më shumë vlerë pa paguar ekstra appeared first on Revista Monitor.

The post Pijet freskuese “pushtohen” nga importi appeared first on Revista Monitor.