Ekspertët shpjegojnë kur uji ndihmon procesin e tretjes, kur duhet shmangur dhe pse koha e pirjes është po aq e rëndësishme sa sasia

Shumë njerëz nuk mund ta imagjinojnë që pas ushqimit të mos pinë një gotë ujë, ndërsa ka edhe nga ata që e pijnë gjatë vetë vaktit. Uji është i domosdoshëm për jetën, por kur bëhet fjalë për tretjen, po aq e rëndësishme sa sasia është edhe koha kur pihet.

Ekzistojnë pretendime se pirja e ujit gjatë vaktit është e dëmshme për tretjen, si dhe se uji mund të shkaktojë grumbullimin e toksinave, gjë që çon në probleme të ndryshme shëndetësore.

E vërteta, megjithatë, është pak më ndryshe.

Si funksionon procesi i tretjes

Tretja fillon në gojë sapo të fillojë përtypja e ushqimit. Përtypja i sinjalizon gjëndrat e pështymës të fillojnë prodhimin e pështymës, e cila përmban enzima që ndihmojnë në shpërbërjen e ushqimit.

Pasi ushqimi arrin në stomak, ai përzihet me lëngun acidik të stomakut, i cili e shpërbën më tej dhe krijon një lëng të trashë të njohur si kimus.

Në zorrën e hollë, kimusi përzihet me enzimat tretëse nga pankreasi dhe me acidin biliar nga mëlçia. Këto substanca e shpërbëjnë më tej kimusin, duke përgatitur çdo lëndë ushqyese për përthithje në qarkullimin e gjakut.

Shumica e lëndëve ushqyese përthithen ndërsa kimusi kalon nëpër zorrën e hollë. Vetëm një pjesë e vogël mbetet për t’u përthithur kur arrin në zorrën e trashë.

Pasi hyjnë në gjak, lëndët ushqyese shpërndahen në pjesë të ndryshme të trupit. Procesi i tretjes përfundon kur substancat e mbetura nxirren jashtë organizmit.

Siç shkruan Healthline, në varësi të ushqimit që konsumohet, i gjithë procesi i tretjes mund të zgjasë nga 24 deri në 72 orë, përcjell Telegrafi.

A shkakton uji probleme me tretjen

Marrja e mjaftueshme e lëngjeve gjatë ditës ofron shumë përfitime. Megjithatë, ekzistojnë pretendime se pirja e ujit gjatë vakteve është ide e keqe, përkatësisht se uji, kur pihet gjatë ushqimit, hollon acidin e stomakut dhe enzimat tretëse, duke e vështirësuar tretjen e ushqimit.

Megjithatë, kjo do të nënkuptonte se sistemi tretës nuk është në gjendje të përshtatë sekrecionet e tij me përbërjen e vaktit, gjë që nuk është e vërtetë.

Në Klinikën Mayo shpjegohet se uji nuk shkakton probleme me tretjen dhe nuk hollon lëngjet trupore që përdoren në procesin e tretjes, por se personat me sëmundje të zemrës, veshkave ose mëlçisë duhet të kufizojnë sasinë e ujit që pinë.

Uji është pjesë e acidit të stomakut që ndihmon tretjen dhe është pjesë e lëngjeve të tjera trupore, si gjaku dhe urina.

– Uji zakonisht është i mirë për tretjen. Ai ndihmon në shpërbërjen e ushqimit në mënyrë që trupi të mund t’i përdorë lëndët ushqyese, si dhe ndihmon në prodhimin e pështymës. Pirja e mjaftueshme e ujit gjithashtu zbut jashtëqitjen, gjë që ndihmon në parandalimin e kapsllëkut, thonë në Klinikën Mayo.

Pirja e ujit gjatë ushqimit

Pirja e një gote uji gjatë vaktit mund të ndihmojë në përmbushjen e nevojës ditore të trupit për lëngje.

– Nëse përpiqeni të ruani peshën ose të humbni kilogramë, uji gjatë ushqimit është një zgjedhje e shkëlqyer. Pirja e ujit gjatë vakteve mund t’ju ndihmojë të ndiheni të ngopur pa marrë kalori shtesë. Por, nëse përpiqeni të shtoni peshë, fokusohuni në ushqim të shëndetshëm dhe kufizoni sasinë e lëngjeve gjatë ushqimit, shpjegojnë në Klinikën Mayo.

shutterstock

Uji mund të ulë oreksin dhe marrjen e kalorive

Pirja e ujit gjatë vakteve mund të ndihmojë në rregullimin e oreksit, parandalimin e mbingrënies dhe nxitjen e humbjes së peshës.

Pirja e ujit gjatë ushqimit mund të ndihmojë në krijimin e pauzave mes kafshatave, duke i dhënë trupit kohë të vlerësojë sinjalet e urisë dhe ngopjes. Kjo mund të parandalojë mbingrënien dhe madje të ndihmojë në rënien në peshë.

Përveç kësaj, një studim 12-javor i publikuar në vitin 2010 në PubMed tregoi se pjesëmarrësit që pinin 500 ml ujë para çdo vakti humbën 2 kilogramë më shumë krahasuar me ata që nuk e bënin këtë. Hulumtimet tregojnë gjithashtu se pirja e ujit mund të përshpejtojë metabolizmin për rreth 24 kalori për çdo 500 ml ujë të pirë.

Sa ujë duhet pirë gjatë ushqimit

Nëse pini ujë gjatë vaktit, rekomandohet të pini gllënjka të vogla uji të ngrohtë, sepse kjo ndihmon tretjen dhe nuk e pengon atë.

Që në vitin 1913, një studim i cituar në revistën JAMA, si dhe në The Journal, ka treguar se efektet pozitive të pirjes së ujit gjatë ushqimit shfaqen vetëm kur uji pihet ngadalë, në sasi të vogla dhe kur nuk është shumë i ftohtë.

Nëse pihet ujë i akullt, ai mund të bëhet i dëmshëm, sepse mund të shkaktojë ngërçe të forta gjatë ose menjëherë pas ushqimit, pasi të ftohtit e pengon procesin e tretjes.

Pirja e ujit para ushqimit

Nëse konsumimi i lëngjeve gjatë ushqimit shkakton dhimbje, ndjesi fryrjeje ose përkeqëson refluksin gastrik, uji duhet të pihet para ose ndërmjet vakteve.

Pirja e ujit para ushqimit:

• mbush pjesërisht stomakun,
• aktivizon receptorët e shtrirjes,
• ul përkohësisht ndjenjën e urisë.

Sa kohë para ushqimit duhet pirë ujë

Nëse ndjeni etje para ushqimit, rekomandohet të pini një gllënjkë të vogël uji të ngrohtë 15 deri në 30 minuta para vaktit, në mënyrë që stomaku të përgatitet për tretje.

Pirja e ujit pas ushqimit

Shumë njerëz kapin një gotë ujë menjëherë pas përfundimit të vaktit. Edhe pse kjo mund të duket e padëmshme, mund të ngadalësojë tretjen dhe metabolizmin.

Kur uji pihet menjëherë pas ushqimit, ai shkakton fryrje dhe bën që ushqimi të qëndrojë më gjatë i patretur, duke shkaktuar parehati dhe ndjesi rëndese.

Kjo mund të çojë në shtim në peshë, sepse funksionimi i dobët i sistemit tretës sjell grumbullim toksinash dhe çekuilibër metabolik.

Kur duhet pirë ujë pas ushqimit

Uji pas ushqimit duhet të pihet të paktën 30 deri në 45 minuta pas vaktit.

Nëse ndjeni etje, rekomandohet të pini gllënjka të vogla uji të ngrohtë ose çaji bimor për të ndihmuar tretjen.

Përfundim mbi konsumimin e ujit

• Çdo ditë duhet të pihen 6 deri në 8 gota ujë, rreth dy litra
• Dita duhet të fillojë me ujë të ngrohtë – ndihmon në pastrimin e toksinave dhe nxit tretjen
• Pini ujë 30 minuta para ushqimit – përgatit stomakun për tretje efikase
• Nëse pini ujë gjatë ushqimit, pini ujë të ngrohtë dhe jo të ftohtë
• Shmangni ujin e ftohtë ose të akullt – ai ngadalëson tretjen dhe ngushton enët e gjakut
• Pas ushqimit, prisni 30–45 minuta para se të pini ujë

Këshilla shtesë nga Klinika Mayo për tretje më të mirë

Përveç pirjes së ujit, shumë faktorë të tjerë ndihmojnë tretjen:

• Hani ngadalë
• Konsumoni sasinë e rekomanduar të fibrave (me ujë të mjaftueshëm)
• Jini fizikisht aktivë, që ushqimi të lëvizë nëpër zorrë
• Shmangni stresin
• Kujdesuni për madhësinë e porcioneve
• Hani sipas një orari të rregullt, që sistemi tretës të reagojë dhe më pas të pushojë kur nuk hahet

Nëse mendoni se asnjë darkë nuk është e plotë pa ëmbëlsirë, ose e gjeni veten duke hapur frigoriferin pak para se të shkoni në shtrat, nuk jeni të vetëm. Por, për fat të keq, ky zakon mund të mos jetë i mirë për gjumin tuaj.

“Ushqimi dhe aktiviteti fizik e stimulojnë trupin dhe ndikojnë në cilësinë e gjumit dhe aftësinë për të fjetur”, shpjegon Sandra Zhang, dietologe në Tufts Medical Center. “Stomakut i duhen rreth tre orë për të tretur ushqimin”.

Kjo do të thotë se, nëse flini rreth orës 22:00, idealisht duhet të ndaloni së ngrëni rreth orës 19:00. Edhe pse heqja dorë nga akullorja apo buka e mbrëmjes mund të duket e vështirë, gjumi është një nga proceset më të rëndësishme për trupin dhe mund të prishet nëse hani shumë afër kohës së fjetjes.

Kur hani vonë, trupi duhet të ndajë energjinë mes tretjes dhe përgatitjes për gjumë. Gjaku shkon më shumë drejt stomakut, temperatura e trupit mund të rritet dhe aktivizohen hormonet e tretjes — të gjitha këto i dërgojnë trurit sinjale “zgjohu”. Kjo e bën më të vështirë të flini dhe të qëndroni në gjumë.

Ushqimi i vonë mund të shkaktojë gjithashtu urth, fryrje dhe parehati kur shtriheni, duke ju zgjuar disa herë gjatë natës. Me kalimin e kohës, ky zakon mund të çojë në gjumë më të dobët, më pak gjumë të thellë dhe lodhje ditën tjetër. Një snack i rrallë nuk është problem, por ta bëni zakon çdo natë mund të prishë ritmin natyror të trupit.

Pse duhet të ndaloni së ngrëni 3 orë para gjumit?

Në orët para gjumit, trupi fillon të qetësohet dhe kalon në një gjendje relaksi. Nëse vazhdoni të hani gjatë kësaj kohe, rrezikoni urth, refluks dhe çrregullime të gjumit.

Këto tre orë i japin trupit kohë të mjaftueshme për të tretur ushqimin, në mënyrë që gjatë natës të fokusohet te pushimi dhe rikuperimi, jo te tretja.

Nëse patjetër duhet të hani më pak se tre orë para gjumit, zgjidhni ushqime të lehta dhe me pak yndyrë.

Çfarë ndodh me trupin kur ndaloni së ngrëni 3 orë para gjumit?

Stabilizohet sheqeri në gjak

Pas ngrënies, trupi lëshon insulinë për të ulur sheqerin në gjak. Brenda tre orëve, nivelet stabilizohen dhe trupi prodhon më pak insulinë.

Rritet melatonina natyrale

Kur nuk hani para gjumit, trupi prodhon më shumë melatoninë — hormoni që ju ndihmon të flini. Nëse hani vonë, prodhimi i saj vonohet dhe ju zë gjumi më vështirë.

Gjumi përmirësohet

Trupi ndjek ritmin e tij natyror: flini më shpejt, zgjoheni më pak gjatë natës dhe përfitoni më shumë gjumë të thellë. Gjithashtu, prodhohet më pak kortizol (hormoni i stresit).

Digjet më shumë yndyrë e ruajtur

Meqë tretja ka përfunduar, trupi fillon të përdorë yndyrën e depozituar për energji.

Muskujt rikuperohen më mirë

Gjatë gjumit, muskujt riparohen më eficientisht kur trupi nuk është i zënë me tretje. Është e rëndësishme të keni mjaftueshëm proteina gjatë ditës, sepse nëse shkoni në shtrat shumë të uritur, trupi mund t’i përdorë proteinat për energji dhe jo për riparim muskulor.

Edhe pse për shumë njerëz, frigoriferi është simbol i freskisë dhe ruajtjes së sigurt të ushqimit, e vërteta është se disa ushqime në të humbasin shijen, strukturën ose edhe prishen më shpejt.

Për shumë njerëz, frigoriferi është vendi i parë që na shkon ndërmend kur duam të ruajmë freskinë e ushqimit. Logjika është e thjeshtë: temperaturat më të ulëta nënkuptojnë prishje më të ngadaltë. Megjithatë, ky zakon është shpesh më shumë çështje rutine sesa njohurie aktuale. Ekspertët e të ushqyerit dhe teknologjisë ushqimore paralajmërojnë se i ftohti nuk është gjithmonë një aleat dhe se disa ushqime në frigorifer humbasin shijen e tyre, ndryshojnë strukturën e tyre ose madje përkeqësohen më shpejt se në temperaturën e dhomës.

Edhe pse duket sikur po ua zgjasim afatin e ruajtjes, në praktikë po bëjmë të kundërtën - po prishim cilësinë, shijen dhe vlerën ushqyese të ushqimit. Kjo është arsyeja pse shumë njerëz habiten kur mësojnë se disa ushqime të përditshme, të cilat pothuajse automatikisht përfundojnë në frigorifer, nuk duhet të jenë fare aty.

Domatet - I ftohti shkatërron aromën e tyre natyrale dhe ndalon procesin e pjekjes. Rezultati është një strukturë e butë dhe shije e zbehtë. Domatet ruhen më mirë në temperaturë ambienti, larg rrezeve të diellit.

Patatet - Në frigorifer, niseshteja në patate shndërrohet në sheqer, gjë që ndryshon shijen dhe strukturën. Përveç kësaj, gjatë pjekjes mund të ndodhë formimi i komponimeve të padëshirueshme. Vendi ideal është i errët, i thatë dhe i ftohtë, por jo frigoriferi.

Qepët - Lagështia në frigorifer bën që qepët të zbuten dhe të prishen më shpejt, dhe aroma përhapet lehtësisht në ushqime të tjera. Ruajeni në një vend të ajrosur mirë dhe të thatë.

Hudhrat - Ngjashëm me qepët – hudhra bëhet si gome në frigorifer, humbet shijen dhe mund të fillojë të mbijë. Është mirë ta ruani në një qese rrjetë ose letre në temperaturë ambienti.

Bananet - I ftohti ndalon pjekjen dhe shkakton errësimin e lëkurës. Bananet e duan ngrohtësinë - lërini ato në banakun e kuzhinës.

A hani mëngjes apo drekë, dhe një ose dy orë më vonë ndiheni përsëri të uritur dhe të zbrazët? Ky problem është i zakonshëm dhe mund ta bëjë të vështirë mbajtjen e një diete të shëndetshme dhe kontrollin e peshës suaj.

Ndjenja e urisë pas mëngjesit shpesh nuk është shenjë dobësie, por pasojë e zgjedhjeve tuaja ushqimore dhe mënyrës se si e përgatitni vaktin e parë të ditës. Një nga arsyet më të zakonshme për që ndjeni uri herët pas mëngjesit është mosngrënia e mjaftueshme e kalorive.

Mëngjesi duhet të ofrojë energji të mjaftueshme për t'ju mbajtur të ngopur për disa orë. Nëse vakti juaj është shumë i vogël, trupi juaj do të kërkojë shpejt ushqim të ri.

Përveç sasisë, edhe përbërja e mëngjesit është e rëndësishme. Idealisht, vakti i parë duhet të përmbajë proteina, karbohidrate dhe yndyrna të shëndetshme, dhe është mirë të përfshihen fibra, pasi ato kalojnë më ngadalë nëpër sistemin tretës dhe zgjasin ndjesinë e ngopjes. Ushqimet që përmbajnë vetëm karbohidrate të shpejta ose ushqime me sheqer treten shpejt dhe japin një ndjesi energjie afatshkurtër, gjë që çon në ndjenja të hershme urie.

Ndonjëherë ndjenja e urisë nuk është në të vërtetë uri. Dhimbjet e kokës, lodhja ose nervozizmi mund të jenë një shenjë se trupit tuaj i mungojnë lëngjet, gjumi ose nivelet e qëndrueshme të sheqerit në gjak, dhe jo domosdoshmërisht se është koha për të ngrënë.

Nëse zgjoheni herët dhe hani mëngjes menjëherë pasi të zgjoheni, është e natyrshme të keni uri para drekës. Në këtë rast, një meze e lehtë që përmban proteina, yndyrna të shëndetshme dhe karbohidrate, dhe që nuk i kalon 150 kalori, mund t'ju ndihmojë të zgjatni deri në vaktin tjetër pa ngrënë shumë.

Mëngjeset që ju mbajnë të ngopur për një kohë të gjatë:

Vezë me bukë të thekur dhe fruta: Vezë të fërguara me dy vezë mbi bukë të thekur integrale me pak krem avokadoje ose gjalpë arrash dhe gjysmë filxhani fruta të freskëta.

Bollgur: I gatuar me qumësht, me shtimin e pluhurit të proteinave, gjalpit të arrave ose kosit. Në fund, shtoni fruta të freskëta, fara ose arra.

Formimi i zakoneve të shëndetshme të të ngrënit tek fëmijët e vegjël është një nga detyrat më të rëndësishme, por edhe më sfiduese, me të cilën përballen prindërit në vitet e para të zhvillimit të një fëmije.

Mënyra se si një fëmijë mëson për ushqimin, ritmi i vaktit dhe atmosfera në tavolinë lënë një gjurmë afatgjatë që shpesh transferohet në moshë madhore. Pikërisht për këtë arsye ekspertët theksojnë se të ushqyerit e shëndetshëm nuk fillon në pjatë, por në zakonet e përditshme të familjes.

Ji një shembull i mirë

Fëmijët mësojnë kryesisht nëpërmjet shembullit, kështu që prindërit kanë një rol kyç në formimin e marrëdhënies së tyre me ushqimin. Nëse një fëmijë sheh që të rriturit hanë rregullisht një shumëllojshmëri ushqimesh, shijojnë perimet, frutat dhe vaktet e gatuara në shtëpi, ka një probabilitet të lartë që ata ta përvetësojnë këtë sjellje me kalimin e kohës. Përkundrazi, ushqimet e shpejta të shpeshta, anashkalimi i vakteve ose ngrënia "në lëvizje" dërgojnë mesazhin se ushqimi nuk është një pjesë e rëndësishme e ditës, por një detyrim i rastësishëm.

Jini këmbëngulës me shijet e reja

Mënyra se si prezantohen ushqimet e reja është gjithashtu e rëndësishme. Fëmijët e vegjël shpesh i refuzojnë shijet e panjohura, gjë që është mjaft e natyrshme, por kjo nuk do të thotë që duhet të hiqni dorë që në provën e parë. Durimi dhe përsëritja, pa presion apo detyrim, e ndihmojnë fëmijën tuaj të mësohet gradualisht me ushqimet e reja. Koha e vakteve duhet të jetë një moment i relaksuar, pa shantazhe apo shpërblime në formën e ëmbëlsirave, pasi një qasje e tillë mund të krijojë një marrëdhënie të pashëndetshme me ushqimin.

Hani së bashku

Atmosfera gjatë një vakti është po aq e rëndësishme sa përmbajtja e pjatës. Vaktet e përbashkëta, pa ekrane dhe pa nxitim, e ndihmojnë një fëmijë të zhvillojë një ndjenjë ngopjeje dhe ta shoqërojë ushqimin me shoqërinë dhe sigurinë. Biseda në tavolinë dhe përfshirja e fëmijës në përgatitjen e thjeshtë të vakteve forcon më tej interesin e tyre për ushqimin dhe inkurajon një ndjenjë pavarësie.

Së fundmi, është e rëndësishme të kesh pritshmëri realiste dhe të pranosh se nuk ka diçka të tillë si një dietë perfekte. Daljet e herëpashershme, ditëlindjet dhe ëmbëlsirat janë pjesë e një fëmijërie normale, por ato nuk duhet të bëhen një zakon i përditshëm.

Një grua nuk kishte mundësi të ngrohte ushqimin e saj në punë, por papritmas i erdhi një ide qesharake dhe krejt e pazakontë.

Ajo e realizoi këtë ide dhe rezultati ishte kaq i bukur sa menjëherë u bë hit në internet, duke shkaktuar të qeshura tek të gjithë që e panë.

Ky është një shembull perfekt i asaj që quhet shpikje dhe mendje e shpejtë!

Kur njerëzit hasin një problem, shpesh zgjidhja më kreative është ajo që nuk ta pret.

Disa gjëra të vogla, por të zgjuara, mund të bëhen të famshme menjëherë dhe të tërheqin vëmendjen e të gjithëve. /Telegrafi/

Presidenti amerikan Donald Trump ka zakonet më të “çrregullta” të të ngrënit, ka thënë Sekretari i Shëndetësisë i SHBA-së, Robert F. Kennedy Jr.

Sipas tij, Trump shpesh ha “ushqim shumë të keq” dhe ka një përdorim të vazhdueshëm të Diet Coke.

“Gjëja interesante në lidhje me presidentin është se ai ha ushqim shumë të keq, që është McDonald's. Dhe pastaj karamele dhe Diet Coke”, ka thënë Kennedy në një podcast. “Ai pi Diet Coke gjatë gjithë kohës”, ka shtuar ai, përcjell Telegrafi.

“Nëse udhëtoni me të, ju krijohet ideja se ai thjesht po e mbush veten me helm gjatë gjithë ditës”, ka bërë të ditur sekretari i shëndetësisë.

“... Nuk e di se si është gjallë, por është”.

“[Trump] thotë se e vetmja herë që ha ushqim të shpejtë është kur është në rrugë, dhe dëshiron të hajë ushqim nga korporatat e mëdha sepse i beson. Ai nuk dëshiron të sëmuret kur është në rrugë”, tha Kennedy. “Dhe nuk e dini se si ecën, e lëre më të jetë personi më energjik që kemi takuar ndonjëherë”.

Kennedy theksoi se, sipas tij, presidenti është në gjendje të shkëlqyer fizike.

“Mendoj se ai në fakt ha ushqim mjaft të mirë zakonisht. Ai ka shëndet të jashtëzakonshëm”.

Ai gjithashtu përmendi një vlerësim mjekësor të kryer nga Dr. Mehmet Oz, duke iu referuar rezultateve të testit të Trump.

“Dr. Oz shikoi të dhënat e tij mjekësore dhe tha se ka nivelin më të lartë të testosteronit që ka parë ndonjëherë për një individ mbi 70 vjeç”, tha Kennedy. “E di që presidenti do të jetë i lumtur që ta përsëris këtë”.

Muajin e kaluar, Shtëpia e Bardhë publikoi detajet e një skanimi MRI që tregonte se Trump ishte në “shëndet të shkëlqyer”.

Në një memo, mjeku i tij, Sean Barbabella, tha se sistemi kardiovaskular i Trump ishte në gjendje të shkëlqyer, imazhet e barkut të tij normale dhe “të gjitha organet kryesore duken shumë të shëndetshme dhe të mirë-perfuzuara”.

Skanimi u krye mes shqetësimeve për shëndetin e Trump; Ai pritet të mbushë 80 vjeç në qershor dhe është personi më i vjetër që është betuar ndonjëherë si president i SHBA-së.

Shtëpia e Bardhë foli gjithashtu për mavijosjet e dukshme në dorën e djathtë të Trump, duke ia atribuar këtë përdorimit të aspirinës si pjesë e një regjimi standard për shëndetin e zemrës. /Telegrafi/

Ekspertët zbulojnë çfarë duhet shmangur për të pasur një qen të shëndetshëm dhe jetëgjatë

Ushqyerja, kontrollet e rregullta veterinare, lëvizja dhe gjenetika ndikojnë ndjeshëm në gjatësinë dhe cilësinë e jetës së qenit, pavarësisht racës.

Edhe pse qentë shpesh na luten me sy kur hamë, është shumë e rëndësishme të dini se shumë ushqime që janë të sigurta për njerëzit mund të jenë toksike ose shumë të dëmshme për qentë. Disa shkaktojnë vetëm shqetësime të lehta të tretjes, ndërsa të tjera mund të çojnë në helmime të rënda, dëmtime të përhershme të organeve apo edhe në vdekje.

Çokollata dhe kakaoja

Çokollata përmban teobrominë, një substancë që organizmi i qenit nuk arrin ta shpërbëjë. Sa më e errët të jetë çokollata, aq më e rrezikshme është.

Pasojat mund të përfshijnë: të vjella, diarre, rrahje të përshpejtuara të zemrës, shqetësim, dridhje, kriza epileptike dhe, në raste të rënda, vdekje.

Rrushi dhe rrushi i thatë

Janë ndër ushqimet më të rrezikshme për qentë, sepse edhe një sasi shumë e vogël mund të shkaktojë dështim akut të veshkave.

Veçanërisht e rrezikshme është fakti se reagimi nuk është i njëjtë te të gjithë qentë: disa sëmuren nga vetëm disa kokrra, ndërsa të tjerë nuk shfaqin simptoma të menjëhershme, por gjendja e tyre përkeqësohet papritur.

Qepa, hudhra dhe preshi (të papërpunuara ose të gatuara)

Këto ushqime përmbajnë substanca që dëmtojnë qelizat e kuqe të gjakut te qentë.

Konsumimi i rregullt ose në sasi më të mëdha mund të çojë në anemi, dobësi, frymëmarrje të shpejtuar, mishra të zbehtë dhe lodhje të përgjithshme, transmeton Telegrafi.

Avokado

Avokado përmban persin, një toksinë që mund të jetë e dëmshme për qentë.

Zakonisht shkakton të vjella dhe diarre, por te qentë më të ndjeshëm mund të çojë edhe në probleme me frymëmarrjen dhe dobësi të përgjithshme.

Alkooli

Edhe sasi minimale alkooli janë jashtëzakonisht të rrezikshme për qentë.

Alkooli ndikon në sistemin nervor dhe mëlçi, duke shkaktuar dezorientim, të vjella, ulje të temperaturës trupore, koma dhe madje vdekje.

Ksilitoli (ëmbëlsues artificial)

Gjendet në çamçakëz pa sheqer, karamele, produkte furre dhe madje edhe në disa pasta dhëmbësh.

Te qentë shkakton rënie të menjëhershme të sheqerit në gjak, që mund të çojë në kriza, humbje të vetëdijes dhe dëmtime të rënda të mëlçisë në një kohë shumë të shkurtër.

Kockat e gatuara (sidomos të pulës dhe peshkut)

Ndryshe nga kockat e papërpunuara, kockat e gatuara thyhen lehtë dhe krijojnë skaje të mprehta.

Ato mund të shkaktojnë mbytje, lëndime të gojës dhe ezofagut, shpim të stomakut ose zorrëve dhe komplikime serioze të brendshme.

Ushqimi i yndyrshëm, i kripur dhe i erëzuar

Mbetjet nga tavolina, ushqimet e skuqura dhe shumë të erëzuara janë veçanërisht të rrezikshme për qentë.

Ato mund të çojnë në pankreatit, një inflamacion i rëndë dhe i dhimbshëm i pankreasit, i cili kërkon ndihmë urgjente veterinare.

👉 Përfundim:
Për shëndetin dhe jetëgjatësinë e qenit tuaj, ushqimi duhet të jetë i përshtatur posaçërisht për të. Nëse keni dyshime se qeni ka konsumuar ndonjë nga këto ushqime, kontaktoni menjëherë veterinerin. /Telegrafi/

Festat janë një kohë mbledhjesh dhe vaktesh të bollshme, por ato shpesh lënë pas kujtime më pak të këndshme në formën e njollave në qilima dhe mobilje të veshura me tapiceri. Megjithatë, mund t’i hiqni lehtësisht ato me metoda të thjeshta pastrimi.

Një gotë verë që është përmbysur, një pikë salcë që ka përfunduar aty ku nuk duhet, ose një biskotë fëmijësh e harruar në divan - të gjitha këto janë gjëra të vogla që mund të ndodhin lehtësisht në një atmosferë të relaksuar festash.

Kur mysafirët largohen dhe shtëpia bie përsëri në heshtje, mbetet pyetja se si të riparohen në mënyrë efikase pasojat. Edhe pse njollat mund të duken si një problem i vështirë në shikim të parë, lajmi i mirë është se shumica e tyre mund të hiqen me një reagim në kohë dhe metoda të duhura pastrimi.

Rregulli i parë: mos e fërkoni

Pavarësisht nga lloji i njollës, është e rëndësishme të mos e fërkoni sipërfaqen. Fërkimi vetëm sa do ta shtyjë njollën më thellë në fibra. Në vend të kësaj, thajeni butësisht çdo lëng ose ushqim të tepërt me një peshqir letre ose një leckë të pastër.

Si të kujdeseni për njollat e verës dhe lëngjeve

Vera e kuqe është një nga aksidentet më të zakonshme gjatë festave. Spërkatni kripë ose sodë buke mbi një njollë të freskët për të ndihmuar në thithjen e lëngut. Pastaj, pastroni zonën me një përzierje uji të vakët dhe pak detergjent të butë. Alkooli i holluar për fërkim mund të ndihmojë edhe me pëlhura të lehta, por gjithmonë testojeni më parë në një vend të padukshëm.

Si të largoni njollat e yndyrshme të ushqimit

Yndyra hiqet më së miri me agjentë që e zbërthejnë atë. Spërkatni pluhur për fëmijë, niseshte misri ose sodë buke mbi njollë dhe lëreni për 15-30 minuta. Pasi yndyra të jetë thithur, thithni pluhurin me fshesë me korrent dhe, nëse është e nevojshme, fshijeni butësisht sipërfaqen me ujë të ngrohtë dhe një pikë detergjent për larjen e enëve.

Si të largoni njollat e çokollatave, ëmbëlsirave dhe kremrave?

Së pari, hiqni me kujdes çdo mbetje ushqimore me një thikë ose lugë të mprehtë. Pastaj trajtojeni njollën me ujë të ftohtë dhe një detergjent të butë. Për mobiljet e veshura me tapiceri, përdorni një sasi minimale lëngu për të shmangur lagjen e pëlhurës.

Si t’i largoni njollat e kafesë dhe çajit?

Njollat e kafesë dhe çajit shpesh zhduken me një përzierje uji dhe pak uthull të bardhë ose lëng limoni. Aplikoni tretësirën me një leckë, fërkojeni dhe më pas fshijeni me një leckë të pastër të lagur me ujë.

Receta e thjeshtë që mund të ndihmojë kundër fryrjes dhe kapsllëkut

Vaktet e bollshme festive shpesh çojnë në probleme me tretjen, si kapsllëku, që mund t’ua prishë ndjeshëm ditët e festave. Ndërsa shumë njerëz kthehen gradualisht te ushqimi i zakonshëm, një mjek propozon një mënyrë të thjeshtë dhe natyrale për të lehtësuar shqetësimet e stomakut.

Pije për tretje më të mirë

Dr. John Valentine, i njohur në rrjetet sociale si @healthylifesage, ka shpjeguar në detaje një pije që mund ta provoni për të përmirësuar tretjen dhe për të reduktuar fryrjen dhe kapsllëkun, shkruan Index.hr.

Përgatitja, sipas tij, është shumë e thjeshtë: “Zieni një filxhan ujë dhe shtoni një majë kripe deti dhe pak sheqer. Lëreni të vlojë për pesë minuta, hiqeni nga zjarri dhe shtrydhni gjysmën e një limoni të freskët”, shpjegon dr. Valentine. Lëngu duhet pirë “esëll dhe t’i lihet shkencës të bëjë të vetën”.

Si vepron kjo pije?

Mjeku shpjegon edhe prapavijën shkencore të përzierjes: “Nëse keni vështirësi për të shkuar në tualet, mund të rrisni sasinë e kripës. Kripa krijon një efekt osmotik, duke tërhequr ujin në zorrë për të zbutur përmbajtjen”, thotë ai.

“Në të njëjtën kohë, acidi citrik i limonit vepron si një stimulues i fuqishëm natyral i tretjes. Kjo jo vetëm që pastron zorrët, por ndihmon edhe në luftimin e erës së keqe të gojës në rrënjë të problemit, duke e adresuar atë nga stomaku”, shton ai. Sipas tij, ndryshimi duhet të ndihet pas konsumimit të pijes për “disa ditë”, transmeton Telegrafi.

Përfitime shtesë dhe paralajmërime

Kjo pije, e njohur edhe si shpëlarje me ujë të kripur, “vepron si laksativ”, konfirmon portali shëndetësor MedicineNet. “Përzierja stimulon zbrazjen e zorrëve, kështu që mund të përjetoni jashtëqitje më të rregullta dhe lehtësim nga kapsllëku”, thuhet në portal.

Përveç lehtësimit të kapsllëkut, kjo përgatitje mund të ndihmojë edhe në zbutjen e ngërçeve muskulore, nxitjen e tretjes, lehtësimin e migrenës, madje edhe në reduktimin e aromave të pakëndshme të trupit, pasi kripa Himalaje përmban minerale të rëndësishme si natriumi, kaliumi, kalciumi dhe magnezi.

Megjithatë, mjeku paralajmëron se solucionet e gatshme për shpëlarje që shiten në dyqane mund të jenë të rrezikshme: “Këto tretësira mund të përmbajnë deri në 4.700 mg kripë, gati dyfishin e sasisë ditore të rekomanduar të natriumit”. Po ashtu, theksohet se konsumimi i shtuar i kripës nuk rekomandohet për personat me çrregullime të funksionit të veshkave. /Telegrafi/

Çfarë duhet të dini për trajtimin e saktë dhe parandalimin e helmimit ushqimor gjatë festave

Dr. Erëza Y. Durmishi,
PhD Candidate- Mjekësi Klinike

Helmimi nga ushqimi është dukshëm më i shpeshtë gjatë sezonit të festave të fundvitit dhe kjo nuk është rastësi. Çdo vit gjatë kësaj periudhe vërehet rritje e ndjeshme e rasteve me gastroenterit akut, që lidhen drejtpërdrejt me mënyrën e përgatitjes, ruajtjes dhe konsumimit të ushqimit. Vaktet e mëdha familjare, mishrat e shpendëve të papërpunuar ose të gatuar jo mjaftueshëm, frigoriferët e tejmbushur, ushqimi i ekspozuar për orë të tëra në bufe festive dhe përgatitja paraprake e ushqimeve krijojnë kushte ideale për kontaminim bakterial.

Shkaktarët më të shpeshtë bakterialë të helmimit ushqimor janë Salmonella dhe Campylobacter, të pranishme kryesisht në mishin e shpendëve, por gjithashtu Escherichia coli dhe Listeria monocytogenes, veçanërisht të rrezikshme për gratë shtatzëna, të moshuarit dhe personat me imunitet të dobësuar. Këta patogjenë shumohen me shpejtësi kur ushqimi qëndron në temperatura ndërmjet 8°C dhe 60°C, e ashtuquajtura “zonë rreziku” për sigurinë ushqimore.

Në të njëjtën kohë, kjo periudhë karakterizohet edhe nga qarkullimi intensiv i viruseve respiratore dhe gastrointestinale, të cilat përhapen lehtësisht në ambiente me grumbullime njerëzish. Larja e shpeshtë e duarve mbetet një nga masat më efektive parandaluese, si për infeksionet virale ashtu edhe për helmimet ushqimore.

Si zhvillohet helmimi ushqimor në organizëm?

Pas konsumimit të ushqimit të kontaminuar, bakteret ose toksinat që ato prodhojnë dëmtojnë mukozën e traktit gastrointestinal. Ky proces shkakton inflamacion akut të zorrëve, rritje të sekrecionit të lëngjeve dhe çrregullim të përthithjes së elektroliteve. Si pasojë, shfaqen diarre, të vjella dhe dhimbje abdominale. Në rastet më të rënda, humbja e shpejtë e lëngjeve çon në dehidratim, i cili mund të jetë veçanërisht i rrezikshëm për fëmijët e vegjël, të moshuarit dhe personat me imunitet të dobësuar.

Është e rëndësishme të theksohet se jo çdo episod diarreje gjatë festave është me origjinë bakteriale. Infeksionet virale gastrointestinale zakonisht kanë ecuri më të shkurtër dhe më pak komplikime, ndërsa infeksionet bakteriale shoqërohen më shpesh me temperaturë të lartë, dhimbje të forta abdominale dhe diarre më të rëndë.

Simptomat më të shpeshta

Helmimi nga ushqimi zakonisht shfaqet brenda disa orëve deri në dy ditë pas konsumimit të ushqimit të kontaminuar. Simptomat më të shpeshta përfshijnë:

• të përziera dhe të vjella
• diarre të shpeshtë, ndonjëherë me mukus ose gjak
• dhimbje dhe krampe abdominale
• temperaturë
• lodhje të theksuar dhe ndjenjë dobësie
• shenja dehidratimi (gojë e thatë, urinim i rrallë, marramendje)

Ngrohja e ushqimit të mbetur - rrezik i dyfishtë

Ngrohja e ushqimit të gatuar më parë jo vetëm rrit rrezikun e helmimit ushqimor, por mund të shkaktojë edhe shqetësime të theksuara të tretjes. Ushqimet e pasura me karbohidrate, si patatet, orizi dhe mbushjet festive, pas ftohjes dhe ringrohjes formojnë të ashtuquajturën niseshte rezistente, e cila nuk tretet lehtë dhe fermentohet në zorrën e trashë, duke shkaktuar fryrje, gazra dhe dhimbje, sidomos te personat me sindromë të zorrës së irrituar.

Nga ana tjetër, nëse ushqimi ringrohet vetëm pjesërisht (mbi 8°C, por nën 63°C), krijohen kushte ideale për shumimin e baktereve patogjene. Për këtë arsye, ushqimi i ringrohur duhet të jetë plotësisht i nxehtë dhe të nxjerrë avull në çdo pjesë të tij.

Ruajtja dhe ringrohja e sigurt e ushqimit

Mbetjet e ushqimit duhet të futen në frigorifer brenda dy orëve nga gatimi dhe të ruhen në temperaturë ndërmjet 0 dhe 4°C. Gjatë festave, frigoriferët shpesh mbingarkohen, çka rrit temperaturën e brendshme dhe ul sigurinë ushqimore. Ushqimi i mbetur duhet të konsumohet brenda 2-3 ditësh ose të ngrihet. Nëse ringrohet, duhet të jetë plotësisht i nxehtë dhe të nxjerrë avull në çdo pjesë të tij.

Trajtimi i helmimit ushqimor

Trajtimi i helmimit ushqimor është kryesisht simptomatik dhe mbështetës, me fokus në parandalimin e komplikimeve.

1. Rehidratimi – hapi më i rëndësishëm
Qëllimi kryesor është zëvendësimi i lëngjeve dhe elektroliteve të humbura. Rekomandohet:

• pirja e ujit në gllënjka të vogla, por të shpeshta
• përdorimi i tretësirave rehidratuese orale
• shmangia e pijeve të gazuara dhe alkoolit

2. Dieta e lehtë
Pas qetësimit të simptomave akute, këshillohet konsumimi i ushqimeve të lehta dhe të tretshme (oriz i bardhë, banane, supë e thjeshtë), duke shmangur ushqimet yndyrore, pikante dhe të rënda.

Në disa raste, përdorimi i probiotikëve mund të ndihmojë në rivendosjen më të shpejtë të florës intestinale, por ata nuk zëvendësojnë rehidratimin dhe nuk përbëjnë terapi specifike për helmimin ushqimor.

3. Medikamentet
Antidiarreikët përdoren me kujdes dhe vetëm në raste të caktuara. Antibiotikët nuk rekomandohen rutinë, pasi shumica e helmimeve ushqimore janë vetëkufizuese dhe shpesh shkaktohen nga toksina bakteriale. Vetë-mjekimi me antibiotikë pa indikacion të qartë mjekësor mund të përkeqësojë ecurinë klinike dhe të kontribuojë në rezistencën bakteriale.

4. Pushim dhe monitorim
Trupi ka nevojë për pushim për t’u rikuperuar, ndërsa gjendja duhet monitoruar për shenja përkeqësimi.

Kur duhet kërkuar ndihmë mjekësore?

Ndihma mjekësore është e domosdoshme nëse:

• temperatura kalon 38.5°C
• shfaqet gjak në jashtëqitje
• ka shenja dehidratimi të rëndë
• simptomat zgjasin më shumë se 2–3 ditë
• pacienti është fëmijë i vogël, i moshuar, shtatzënë ose me sëmundje kronike

Parandalimi mbetet mbrojtja më e mirë

Siguria ushqimore bazohet në katër shtylla kryesore: pastrimi, ndarja, gatimi i plotë dhe ftohja e shpejtë. Ushqimi i gatuar nuk duhet të qëndrojë jashtë frigoriferit më shumë se dy orë, ndërsa mbetjet duhet të ruhen dhe konsumohen sipas rregullave të sigurisë.

Festat duhet të jenë kohë gëzimi, jo arsye për komplikime shëndetësore. Pak kujdes, higjienë dhe vëmendje ndaj detajeve mund të bëjnë dallimin mes një feste të qetë dhe një urgjence të panevojshme mjekësore. /Telegrafi/

Mbetjet e ushqimit dhe yndyra e djegur janë shpesh problem në shumë familje, dhe pastruesja profesionale Lindsay Turford ka zbuluar një përbërës të thjeshtë që mund t'ju ndihmojë të pastroni.

Konkretisht, ajo këshillon që të derdhni ujë të vluar, pak detergjent për larjen e enëve dhe gjysmë filxhani uthull alkoolike në një tigan të djegur.

"Lëreni enën të qëndrojë në ujë për 10 minuta, duke u siguruar që uji të qëndrojë i ngrohtë. Kur ta derdhni me kujdes, do të mahniteni nga rezultatet. Ky kombinim i heq të gjitha pa e fërkuar, me përpjekje minimale nga ana juaj", tha ajo.

Falë nivelit të ulët të pH-it, uthulla thyen në mënyrë efektive edhe njollat më kokëforta të krijuara gjatë gatimit. Gjithashtu, një nga avantazhet e uthullës me alkool është se mund të dezinfektojë sipërfaqe të caktuara dhe të vrasë disa lloje bakteresh. Rekomandohet të përzieni uthullën dhe ujin në përmasa të barabarta, ta hidhni në një shishe dhe ta spërkatni pjesën e brendshme të lavamanit për dezinfektim dhe pastrim nga yndyrat.

Në të njëjtën mënyrë që uthulla mund të pastrojë tiganët me yndyrë, ajo mund të përdoret edhe për të pastruar një sobë me yndyrë. Është e dobishme të spërkatni një përzierje uthulle dhe uji në sobë dhe ta lini të qëndrojë për 10 minuta, pastaj ta fërkoni me ujë të freskët.

Përveç kësaj, kur pastroni mikrovalën tuaj, rekomandohet që të përzieni pjesë të barabarta uji dhe uthull në një tas të madh dhe ta ndizni furrën për rreth pesë minuta. Kjo duhet të funksionojë për çdo papastërti brenda pajisjes suaj. Mund ta përdorni këtë përzierje edhe për të pastruar ujin nga gëlqerja e çajnikut tuaj. Hidhni një përzierje me gjysmë uthull dhe gjysmë ujë në çajnik dhe lëreni të vlojë. Pastaj shpëlajeni mirë me ujë të freskët.

Nëse vini re se uji i fortë i turbullon gotat e sapolara, duhet të shtoni një filxhan uthull në ujë dhe t’i zhytni gotat në të për disa minuta para se t’i lini të thahen.

Kur ndiheni keq, keni ftohje, grip ose probleme me tretjen, shpesh merrni shumë këshilla se çfarë të hani për t'ju ndihmuar të shëroheni më shpejt. Megjithatë, jo të gjitha ushqimet janë të mira në këto kohë.

Disa ushqime që përndryshe janë të shëndetshme mund të përkeqësojnë simptomat dhe ta bëjnë shërimin më të vështirë. Ja disa ushqime që duhen shmangur dhe çfarë duhet të hani në vend të tyre.

Shmangni arrat dhe brokolin. Ndërsa janë ushqyese, ato janë të pasura me yndyrë dhe fibra, të cilat mund të ushtrojnë një ngarkesë shtesë në sistemin tretës kur trupi dobësohet. Në vend të kësaj, hani speca të kuq dhe kërpudha. Specat e kuq janë të pasur me vitaminë C dhe antioksidantë të fuqishëm, ndërsa kërpudhat ndihmojnë sistemin imunitar.

Shmangni perimet e forta dhe frutat agrume pasi ato mund ta irritojnë më tej fytin. Zgjidhni vezët dhe mjaltin në vend të tyre. Vezët janë të lehta për t’u gëlltitur dhe përmbajnë vitamina dhe minerale që forcojnë imunitetin, ndërsa mjalti lehtëson irritimet dhe mund të zvogëlojë kollën.

Shmangni produktet e qumështit dhe fasulet, pasi ato mund ta ngarkojnë më tej sistemin tretës dhe të përkeqësojnë simptomat. Zgjidhni në vend të tyre bollgur, oriz të bardhë dhe banane. Bollguri dhe orizi janë të butë për stomakun dhe ndihmojnë në rregullimin e jashtëqitjes, ndërsa bananet plotësojnë kaliumin e humbur dhe nxisin ekuilibrin e baktereve të mira në zorrë.

Problemi i fryrjes, megjithëse në dukje i padëmshëm, mund të shkaktojë shqetësime të konsiderueshme, dhe për t'u çliruar prej tij, ekspertët rekomandojnë konsumimin e ushqimeve të tilla si banane, oriz, kos, si dhe xhenxhefil dhe nenexhik.

Fryrja dhe ndjesia e shqetësimit në stomak janë probleme gjithnjë e më të zakonshme të stilit të jetesës moderne dhe mund të jenë rezultat i stresit, ushqyerjes së pahijshme ose ritmit të shpejtë të jetës së përditshme. Edhe pse shpesh perceptohet si një ankesë e padëmshme, fryrja mund të ndikojë ndjeshëm në cilësinë e jetës dhe funksionimin e përditshëm.

Ekspertët theksojnë se ndryshimet e vogla në zakonet e të ngrënit mund të sjellin lehtësim të madh.

Gazrat janë një problem i zakonshëm që prek njerëzit e të gjitha moshave, dhe nutricionistët theksojnë se problemet mund të lehtësohen ndjeshëm me zgjedhjen e duhur të ushqimit.

Ndër ushqimet që mund t'ju ndihmojnë të heqni qafe fryrjen janë këto:

Banane – Bananet janë të pasura me kalium, i cili ndihmon në rregullimin e ekuilibrit të lëngjeve në trup dhe mund të zvogëlojë mbajtjen e ujit.

Orizi - Orizi i bardhë tretet lehtë dhe shpesh rekomandohet për njerëzit me stomak të ndjeshëm.

Kos - Kosi shpesh rekomandohet për fryrje për shkak të efektit të tij të favorshëm në sistemin tretës. Përmban probiotikë - kosi me kultura aktive (si Lactobacillus dhe Bifidobacterium) ndihmon në ruajtjen e një flore të shëndetshme të zorrëve. Bakteret "e mira" të ekuilibruara zvogëlojnë formimin e gazrave dhe lehtësojnë tretjen.

Xhenxhefili dhe menteja – Xhenxhefili përdoret tradicionalisht për të ndihmuar tretjen, ndërsa çaji i mentes mund të ndihmojë në relaksimin e muskujve të traktit tretës, gjë që zvogëlon dhimbjet dhe ndjesinë e fryrjes.

Tërshëra dhe farat chia - Tërshëra dhe farat chia përmbajnë fibra të tretshme që ndihmojnë në tretje të rregullt. Ekspertët këshillojnë futjen graduale të fibrave për të shmangur efektin e kundërt.

Kastravec dhe kungulleshka - Këto ushqime përmbajnë një përmbajtje të lartë uji dhe të ulët natriumi, të cilat mund të ndihmojnë në uljen e mbajtjes së lëngjeve në trup.

Së fundmi, ekspertët na kujtojnë se është e rëndësishme të hamë ngadalë, të pimë mjaftueshëm ujë dhe të monitorojmë se si ushqime të caktuara ndikojnë në trup. Nëse fryrja zgjat më shumë ose shoqërohet me dhimbje, rekomandohet të konsultoheni me një mjek.

LONDËR, 17 dhjetor /ATSH-ANSA/ – Nuk ka një “mikrobiotë perfekte” që funksionon për të gjithë, por po bëhet e mundur të dallohen cilat baktere të zorrëve shoqërohen më shpesh me një profil metabolik të favorshëm, shkruan salute.eu.

Dhe më e rëndësishmja, këto baktere duket se i përgjigjen në mënyrë të parashikueshme ndërhyrjeve specifike dietike.

Pika fillestare është një pyetje shumë praktike për jetëgjatësinë: pse disa njerëz, duke pasur parasysh të njëjtën moshë dhe stilin e dukshëm të jetesës, kanë më shumë gjasa të zhvillojnë obezitet, diabet tip 2 dhe rrezik kardiovaskular?

Dieta është një faktor i njohur, por vitet e fundit është kuptuar se ekziston një “organ” i padukshëm në mes: ekosistemi i mikroorganizmave që jetojnë në zorrë, i aftë të prodhojë molekula që bashkëveprojnë me inflamacionin, metabolizmin dhe madje edhe përgjigjen ndaj sheqernave pas vakteve.

Në këtë studim, të botuar në Nature, studiuesit mblodhën një grup të dhënash masive: mbi 34 000 pjesëmarrës nga Shtetet e Bashkuara dhe Mbretëria e Bashkuar, me analiza metagenomike të jashtëqitjes, të dhëna të hollësishme dietike dhe tregues të shumtë të shëndetit kardiometabolik.

Një pjesë e konsiderueshme e ekipit është italiane (Universiteti i Trentos dhe IEO), duke konfirmuar rëndësinë në rritje të kërkimit kombëtar në shkencën e mikrobiomës.   /os/

The post FOKUS – Jetëgjatësia nis nga pjata: si ndikon ushqimi tek mikrobioma appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.

Nuk është gjithmonë alergji - ja çfarë ndodh me mukozën e hundës gjatë ngrënies dhe kur duhet të kërkoni ndihmë mjekësore

Ndoshta ju ka ndodhur që të uleni në tavolinë, t’ju hapet oreksi nga aroma e supës së freskët ose një cope buke të ngrohtë dhe, papritur, krejt pa paralajmërim, të fillojë t’ju rrjedhë hunda. Nuk jeni të ftohur, nuk jeni alergjikë, gjithçka ishte në rregull para kafshatës së parë. Për shumë njerëz, kjo është përditshmëri. Dhe ndonëse shpesh mendojmë se fajtore është ushqimi pikant ose i nxehtë, rrjedhja e hundës gjatë ngrënies ka më shumë shpjegime sesa mendojmë.

Kur kafshata e parë “zgjon” hundën: çfarë po ndodh në të vërtetë

Rrjedhja e hundës gjatë ngrënies quhet rinorre postprandiale, ndërsa forma më e shpeshtë është riniti i shkaktuar nga ushqimi. Ai shfaqet kur mukoza e hundës reagon ndaj një irritimi që nuk lidhet me alergjinë.

Si ta dallojmë dhimbjen e padëmshme të barkut nga ajo potencialisht e rrezikshme

Kjo ndodh më së shpeshti me ushqime pikante, të nxehta dhe të erëzuara. Te disa njerëz mjafton edhe një gllënjkë verë apo raki që sekrecioni të “aktivizohet” menjëherë. Pse? Sepse erëzat dhe alkooli aktivizojnë nervin trigeminal sensor, i cili më pas i dërgon sinjal mukozës së hundës për të rritur sekretimin.

Por shumë njerëz vërejnë se hunda u rrjedh edhe me ushqim krejtësisht të butë, pa erëza. Kjo ndodh sepse me kalimin e viteve mukoza jonë ndryshon, bëhet më e ndjeshme ndaj irrituesve të jashtëm, ndërsa reflekset që rregullojnë sekretimin bëhen më aktivë se më parë.

Me fjalë të tjera, hunda ndonjëherë reagon edhe kur në pamje të parë - nuk ka ndonjë arsye reale, transmeton Telegrafi.

Alergji apo thjesht mukozë e ndjeshme? Si ta dallojmë

Është e rëndësishme të kuptohet se alergjia dhe riniti i shkaktuar nga ushqimi nuk janë e njëjta gjë, ndonëse të dyja mund të shkaktojnë rrjedhje të hundës.

Te riniti alergjik, simptomat shpesh përhapen edhe në sy dhe fyt dhe shoqërohen me lodhje ose kruarje. Ato zakonisht shfaqen shpejt pasi personi bie në kontakt me një ushqim të caktuar ose me një alergjen nga mjedisi. Në rast të alergjisë më të rëndë ushqimore, mund të shfaqen edhe ndjesi shpimi në gojë, ngjirje zëri, ënjtje e buzëve ose e fytyrës, madje edhe shenja të anafilaksisë, e cila është gjendje urgjente.

Te riniti i shkaktuar nga ushqimi, rrjedhja e hundës është zakonisht simptomë e izoluar. Nuk ka skuqje, nuk ka ënjtje, nuk ka ndryshime në frymëmarrje. Simptoma shfaqet shpejt dhe kalon vetvetiu, zakonisht sapo të pushojë irritimi.

Në praktikë, shumë njerëz për vite me radhë besojnë se kanë “alergji ushqimore”, ndërkohë që në të vërtetë bëhet fjalë për një refleks beninj, jo alergjik, të mukozës së hundës.

Si ta ndaloni rrjedhjen e hundës: këshilla për trajtimin e rinorresë

Riniti vazomotor: kur hunda reagon ndaj gjithçkaje përreth nesh

Një tjetër aspekt i rëndësishëm është riniti vazomotor. Kjo është një gjendje në të cilën hunda reagon ndaj ndryshimeve të jashtme - dritës së fortë, aromave të forta, tymit, parfumeve, ndryshimeve të temperaturës dhe lagështisë, luhatjeve hormonale…madje edhe stresit emocional.

Te një mukozë kaq e ndjeshme, edhe një vakt mund të jetë shkaktar. Dikush reagon ndaj supës, dikush ndaj ushqimeve të ëmbla, dikush ndaj ushqimeve me përmbajtje të lartë uji ose aciditeti. Kjo nuk ka lidhje me alergjinë, është thjesht një përgjigje autonome e mukozës.

Këta pacientë shpesh përshkruajnë se hunda u “fillon të punojë” sapo hyjnë në një ambient të ngrohtë ose kur dalin në ajër të ftohtë. Ushqimi është vetëm një nga shumë shkaktarët e mundshëm.

A është kjo gjendje e rrezikshme? Kur duhet të drejtoheni te mjeku

Në shumicën dërrmuese të rasteve - nuk është e rrezikshme. Rrjedhja e hundës gjatë ngrënies është zakonisht një shqetësim, jo një sëmundje. Megjithatë, ka disa situata kur duhet kontrolluar:

• nëse rrjedhja e hundës shfaqet pas ushqimeve të ndryshme dhe ndikon në cilësinë e jetës
• nëse shfaqen edhe simptoma të tjera - kruarje, ënjtje, ngjirje zëri, vështirësi në frymëmarrje
• nëse ekziston dyshimi për alergji ndaj një ushqimi të caktuar
• nëse simptomat zgjasin me muaj pa një shkak të qartë

Alergologu ose specialisti ORL mund të përcaktojë shumë shpejt nëse bëhet fjalë për rinit alergjik, rinorre postprandiale apo rinit vazomotor. Testet janë të thjeshta dhe pa dhimbje, ndërsa shpesh mjafton edhe një bisedë e detajuar për simptomat.

Alergjia ushqimore dhe intoleranca - cili është dallimi mes këtyre dy gjendjeve

Si të lehtësohen shqetësimet: çfarë ndihmon realisht

Terapia varet nga shkaku, por mundësitë janë të shumta dhe te shumica e njerëzve sjellin lehtësim.

Te riniti i shkaktuar nga ushqimi ndihmon shmangia e asaj që e nxit reagimin. Për disa janë specat djegës, për disa uthulla, për disa alkooli. Në rast të simptomave më të forta, mjekët ndonjëherë rekomandojnë sprej me atropinë që përdoret para vaktit.

Te riniti alergjik, terapia është e qartë - antihistaminikë, sprej me kortikosteroide dhe, kur është e nevojshme, imunoterapi.

Te riniti vazomotor, më e rëndësishmja është reduktimi i ekspozimit ndaj irrituesve dhe stabilizimi i mukozës me terapinë e përshkruar nga specialisti.

Në praktikë, shumica e pacientëve mësojnë t’i njohin shkaktarët e tyre dhe simptomat me kalimin e kohës bëhen gjithnjë e më të lehta për t’u kontrolluar.

E pakëndshme, por e zgjidhshme dhe shumë më e shpeshtë sesa mendojmë

Rrjedhja e hundës gjatë ngrënies është diçka për të cilën shumica e njerëzve flasin rrallë, por që në fakt ndodh shumë shpesh. Shumë ndihen në siklet kur hunda fillon t’u rrjedhë gjatë drekës, duke menduar se është pasojë e një ftohjeje ose e “imunitetit të dobët”. Në të vërtetë, shpjegimet janë shumë më të thjeshta dhe zakonisht të padëmshme.

E rëndësishme është vetëm të dihet kur është koha për një kontroll mjekësor dhe kur mjafton një përshtatje e vogël e zakoneve. Me diagnozën e duhur dhe disa truke të thjeshta, kënaqësia e të ngrënit mund të jetë sërish e qetë dhe pa shqetësime. /Telegrafi/

Dimri shpesh sjell ndryshime në dietë dhe zakone të përditshme. Moti i ftohtë, ditët më të shkurtra dhe mungesa e motivimit për t’u ushtruar mund t’i inkurajojnë njerëzit të hanë ushqime më kalorike dhe të ushtrojnë më pak, gjë që shpesh rezulton në shtim të padëshiruar në peshë.

Megjithatë, me disa rregullime të thjeshta, është e mundur të ruani një peshë të shëndetshme edhe gjatë pjesës më të ftohtë të vitit.

Mishi i lehtë si gjoksi i pulës është një zgjedhje e shkëlqyer për ditët e dimrit, ashtu si edhe vaktet me bazë thjerrëzash ose perimesh. Sallatat dimërore me erëza, perime të ngrohta dhe bishtajore ofrojnë shumë lëndë ushqyese dhe sigurojnë ngopje afatgjatë, gjë që mund të ndihmojë në ruajtjen e një diete të ekuilibruar.

Pijet e nxehta janë më të zakonshme në dimër, por ato shpesh përmbajnë shumë sheqer, veçanërisht çokollata e nxehtë, kafeja e shijshme ose çajrat me aromë. Pije të tilla mund të rrisin ndjeshëm marrjen totale të kalorive. Alternativa më të shëndetshme janë çajrat pa sheqer ose kafeja e zezë pa aditivë.

Edhe pse është më e vështirë të jesh aktiv në dimër, është e rëndësishme të mbash të paktën një minimum lëvizjeje. Nuk kërkohet stërvitje intensive - edhe 15 minuta ecje e shpejtë në ditë mund të kontribuojnë ndjeshëm në shëndet. Nëse dita juaj është plot me detyrime, një shëtitje e shkurtër gjatë pushimit të drekës mund të jetë mjaft e mjaftueshme. Përveç ndihmës në kontrollin e peshës, ushtrimet kanë një efekt pozitiv në humor dhe ndihmojnë në ruajtjen e niveleve të vitaminës D, gjë që është veçanërisht e rëndësishme në muajt e dimrit.

Mëngjesi është i rëndësishëm për ruajtjen e energjisë gjatë gjithë ditës, dhe është veçanërisht e rëndësishme të shmangni vaktet e mëngjesit që janë të pasura me sheqer dhe karbohidrate të thjeshta. Në vend të ëmbëlsirave dhe ushqimit të shpejtë, rekomandohet të hani një mëngjes të pasur me proteina, siç janë vezët, avokado ose djathi me pak yndyrë. Ky lloj vakti ofron një ndjesi ngopjeje afatgjatë, zvogëlon nevojën për ushqime të lehta dhe ndihmon në ruajtjen e një oreksi të qëndrueshëm.

Krishtlindjet festohen në shumë mënyra në shumë cepa të globit dhe kuzhina që shënon festën është po aq e larmishme sa njerëzit që festojnë me të.

Vakti tipik i Krishtlindjeve mund të jetë i ndryshëm sipas vendit por ideja për t’u kënaqur dhe shijuar gatimet është e njëjtë për të gjithë.

LISTA

Në Francë, gjeli i detit është një pjatë tradicionale festash.

Tortellini në lëng është pjata italiane në prag të Krishtlindjeve.

Një ushqim tradicional për festa në Angli është pudingu i Krishtlindjes, ndonjëherë i ndezur me flakë.

Biskotat me mjaltë të Krishtlindjeve janë pjesë e festimeve tipike greke.

Posole është një mënyrë tradicionale për të filluar një vakt meksikan të Krishtlindjeve.

Tamales janë një ushqim bazë për festa në Kosta Rika.

Bizelet dhe orizi zbukurojnë shumë pjata festash në Bahamas.

The post LISTA/ Njihuni me 7 vende dhe 7 ushqime tradicionale për festat e fund vitit appeared first on Albeu.com.

Karbohidratet janë një nga burimet më të rëndësishme të energjisë në dietë. Edhe pse disa përpiqen t'i eliminojnë plotësisht, ato janë prapëseprapë thelbësore për funksionimin e duhur të trupit.

Është e rëndësishme vetëm të zgjidhni burime cilësore dhe të keni kujdes për një konsum të moderuar.

Karbohidratet komplekse si tërshëra, drithërat e plota, patatet dhe bishtajoret ndihmojnë në ruajtjen e energjisë, kontribuojnë në ndjesinë e ngopjes dhe mbështesin shëndetin e sistemit tretës. Ashtu si me të gjitha ushqimet, ekuilibri është thelbësor.

Simptomat e konsumit të tepërt të karbohidrateve

Fryrje - Marrja e tepërt, veçanërisht e karbohidrateve të rafinuara si buka e bardhë, makaronat dhe ëmbëlsirat, mund të ngadalësojë tretjen dhe të shkaktojë shqetësim dhe ndjesi fryrjeje.

Shtim në peshë - Ushqimet e pasura me karbohidrate shpesh vijnë në kombinim me aditivë yndyrorë, gjë që rrisin marrjen e kalorive dhe mund të çojnë në shtim në peshë, edhe kur zgjidhen burime relativisht të shëndetshme.

Shfaqja e akneve - Marrja e tepërt e sheqerit dhe karbohidrateve mund të ndikojë në lëkurë dhe në shfaqjen e akneve, veçanërisht në pjesën e poshtme të fytyrës. Reduktimi i ushqimeve me indeks të lartë glicemik mund të përmirësojë gjendjen e lëkurës.

Probleme me gjumin - Marrja më e lartë e karbohidrateve në mbrëmje mund ta bëjë më të vështirë të biesh në gjumë, sepse trupi duhet të punojë për zbërthimin e sheqerit në vend që të përgatitet për pushim.

Lodhje e vazhdueshme - Sasi të mëdha karbohidratesh shkaktojnë një rritje të papritur dhe më pas një rënie të sheqerit në gjak, gjë që çon në lodhje, dhimbje koke dhe një ndjenjë "mjegulle truri". Kombinimi i karbohidrateve me proteinat dhe yndyrnat e shëndetshme mund të ndihmojë në ruajtjen e energjisë së qëndrueshme gjatë gjithë ditës.

Mësoni cilat ushqime duhet të shmangni nëse keni gurë në tëmth: ushqimet e yndyrshme, produktet e përpunuara, erëzat dhe alkooli rrisin rrezikun e sulmeve dhe përkeqësojnë simptomat

Guri në tëmth, përfaqëson depozita të forta që formohen në fshikëzën e tëmthit, një organ i vogël nën mëlçi që ruan tëmthin. Tëmthi ndihmon në tretjen e yndyrave dhe, kur përbërja e tij prishet për shkak të përqendrimit të rritur të kolesterolit, bilirubinës ose lëvizshmërisë së ulët të fshikëzës së tëmthit, ndodh formimi i gurëve.

Edhe pse simptomat mund të ndryshojnë, duke përfshirë dhimbje në pjesën e sipërme të djathtë të barkut, të përziera, fryrje dhe çrregullime tretjeje, ushqimi luan rol kyç në parandalimin e përkeqësimit të gjendjes dhe shfaqjes së sulmeve të fshikëzës së tëmthit.

Dieta e duhur te gurët në tëmth kryesisht nënkupton uljen e marrjes së ushqimeve që stimulojnë sekretim të shtuar të tëmthit, rrisin nivelin e kolesterolit në gjak ose e mbingarkojnë mëlçinë dhe pankreasin, transmeton Telegrafi.

Ushqimet që duhet t’i shmangin personat që kanë gurë në tëmth

1. Ushqimet e yndyrshme dhe të skuqurat
Ushqimet me shumë yndyrë janë armiku më i madh për personat me gurë në tëmth. Këtu përfshihen:

• Mishrat e yndyrshëm: proshuta, salsiçet, mishrat e pjekur, viçi ose derri me shumë yndyrë.
• Ushqimet e skuqura: patate të skuqura, kore të skuqura.
• Ushqimi i shpejtë: hamburgerë, pica, krofne e të ngjashme.

Pse duhet shmangur: Ushqimet e yndyrshme stimulojnë fshikëzën e tëmthit që të tkurret fuqishëm për të tretur yndyrën. Te personat me gurë në tëmth, këto kontraksione mund të shkaktojnë sulm tëmthi, i cili shfaqet me dhimbje të forta barku, të përziera, të vjella dhe madje temperaturë.

2. Ushqimet e pasura me kolesterol
Gurët në tëmth më së shpeshti formohen nga kolesteroli, prandaj ushqimet e pasura me të mund ta përkeqësojnë gjendjen:

• E verdha e vezës
• Djathërat dhe ajkat e yndyrshme
• Gjalpi dhe margarina me përmbajtje të lartë të yndyrave trans

Pse duhet shmangur: Marrja e tepërt e kolesterolit rrit rrezikun e formimit të kristaleve në tëmth, duke çuar në rritjen e gurëve ekzistues dhe komplikime të mundshme.

3. Ushqimet pikante dhe të djegës
Ushqimet e djegës si specat djegës, salcat pikante, kerri dhe erëza të ngjashme mund ta përkeqësojnë gjendjen.

Pse duhet shmangur: Ushqimi pikant mund të irritojë fshikëzën e tëmthit dhe të shkaktojë ngërçe, duke rritur rrezikun e sulmit tëmthor. Mund të shkaktojë gjithashtu urth dhe refluks te personat me çrregullime ekzistuese të tretjes.

4. Pijet e gazuara dhe ato të ëmbëlsuara
Lëngjet me sheqer të shtuar, pijet e gazuara, pijet energjike dhe pijet e ëmbla:

Pse duhet shmangur: Sasia e madhe e sheqerit dhe ëmbëltuesve artificialë rrit nivelin e triglicerideve në gjak, çka kontribuon në prodhimin e kolesterolit në tëmth dhe rrit rrezikun e formimit të gurëve të rinj.

5. Produktet e përpunuara dhe të rafinuara
Buka e rafinuar, makaronat nga mielli i bardhë, brumërat me margarinë, ëmbëlsirat dhe biskotat industriale:

Pse duhet shmangur: Këto produkte kanë pak fibra dhe janë të pasura me sheqer dhe yndyra trans. Mungesa e fibrave ngadalëson tretjen dhe vështirëson qarkullimin e tëmthit, ndërsa yndyrat trans e mbingarkojnë mëlçinë.

6. Alkooli dhe pijet e gazuara me kafeinë
Alkooli, sasi të mëdha kafeje dhe pijet energjike:

Pse duhet shmangur: Alkooli irriton mëlçinë dhe rrit prodhimin e tëmthit, ndërsa teprica e kafeinës mund të stimulojë fshikëzën e tëmthit të tkurret duke shkaktuar dhimbje te personat me gurë.

7. Teprica e produkteve të qumështit me shumë yndyrë

• Qumësht i plotë
• Ajka
• Djathëra të yndyrshëm

Pse duhet shmangur: Yndyrat në këto produkte kërkojnë më shumë tëmth për t’u tretur; rritja e marrjes së tyre mund të nxisë sulme tëmthi.

Personat me gurë në tëmth është më mirë t’i përmbahen një diete me pak yndyrë, me shumë fibra dhe me bollëk perimesh, frutash, drithërash integrale dhe mishi ose peshku të ligët. Pirja e bollshme e lëngjeve, kryesisht ujit, gjithashtu ndihmon në shëndetin e sistemit biliar.

Shmangia e ushqimeve të pasura me yndyrë, kolesterol, erëza, produkte të përpunuara dhe alkool redukton rrezikun e sulmeve tëmthore dhe kontribuon në mbrojtjen e shëndetit të mëlçisë dhe fshikëzës së tëmthit.

Për ata që tashmë kanë gurë në tëmth, konsultimi me një gastroenterolog ose nutricionist mund të ndihmojë në krijimin e një plani ushqimor të personalizuar që redukton simptomat dhe rrezikun e komplikimeve. /Telegrafi/