❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

13:00 Unë jam neurolog dhe nuk i ha kurrë këto 4 ushqime

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Mjekët shpesh këshillojnë të shmangim ushqimet e përpunuara ose ato që përmbajnë shumë sheqer dhe yndyra të ngopura. Kjo është një këshillë e domosdoshme, pasi konsumimi i shpeshtë i tyre rrit rrezikun për sëmundje kronike, përfshirë edhe çrregullime neurologjike si goditja në tru dhe demenca.

MegjithatĂ«, si neurolog, mund t’ju them se ekzistojnĂ« edhe disa ushqime tĂ« tjera, mĂ« pak tĂ« njohura, qĂ« duhen shmangur pĂ«r tĂ« parandaluar probleme serioze neurologjike.

Këto janë katër ushqime që unë nuk i ha kurrë:

1. Ushqime të konservuara me kanaçe të dëmtuara

Nëse një kanaçe është e fryrë, e çarë ose shumë e gërvishtur, kjo duhet të jetë një sinjal alarmi. Mund të jetë shenjë e kontaminimit me botulinum, një bakter që prodhon toksinën e botulizmit.

Toksina botulinike është një nga neurotoksinat më të fuqishme që njeh shkenca. Ajo bllokon çlirimin e një neurotransmetuesi që i mundëson trurit të komunikojë me muskujt. Pasojat mund të përfshijnë paralizë të gjymtyrëve, shikim të turbullt dhe, në raste të rënda, vështirësi të frymëmarrjes. Pa trajtim të menjëhershëm, botulizmi mund të jetë fatal.

Ajo që e bën këtë toksinë veçanërisht të rrezikshme është fakti se nuk mund të zbulohet nga era, shija apo pamja. Për më tepër, ngrohja e ushqimit nuk garanton neutralizimin e saj.

Mbani mend kĂ«tĂ« rregull tĂ« thjeshtĂ«: “Kur ke dyshime, hidhe.”

2. Disa peshq shkëmborë, veçanërisht në zona tropikale

Unë e dua peshkun dhe i inkurajoj pacientët e mi të konsumojnë lloje si salmoni, sardelet dhe trofta, të cilat janë të pasura me omega-3 dhe të ulëta në merkur.

Por këshilloj kujdes me peshqit e mëdhenj tropikalë si barrakuda, grouper, morena, ngjala detare dhe amberjack. Këta peshq mund të përmbajnë ciguatoksinë, veçanërisht në zona me shkëmbinj koralorë.

Kam parë personalisht raste të helmimit nga ciguatera. Simptomat përfshijnë ndjesi të çuditshme të të ftohtit, djegie, mpirje, marramendje dhe madje edhe ëndrra shumë të gjalla. Për shkak se simptomat janë të paqarta, diagnoza shpesh vonohet.

Problemi kryesor Ă«shtĂ« se ciguatoksina Ă«shtĂ« rezistente ndaj nxehtĂ«sisĂ« — pra, gatimi nuk e shkatĂ«rron. Ashtu si toksina botulinike, ajo nuk ka shije apo erĂ«.

Rekomandohet të kufizohet konsumimi i peshqve grabitqarë të mëdhenj, të shmangen pjesë si mëlçia, vezët dhe koka, dhe të tregohet kujdes i veçantë në zona endemike.

3. Mish derri i pagatuar ose i pagatuar dobët

Rreziku këtu është neurocisticerkoza. Neurocisticerkoza është një nga shkaqet kryesore të epilepsisë në mbarë botën. Edhe pse më e rrallë në vendet e zhvilluara, raste janë raportuar edhe në SHBA.

Nëse udhëtoni shpesh ose jetoni në zona me kushte të dobëta sanitare, është thelbësore të gatuani mirë mishin e derrit dhe të mbani higjienë të mirë të duarve.

4. Qumësht i papasterizuar

Pasterizimi i qumështit përfshin trajtimin me nxehtësi për të eliminuar mikroorganizmat e rrezikshëm. Edhe pse procesi ul lehtësisht disa vitamina, ndikimi është minimal.

Qumështi i papasterizuar, është një burim i njohur i baktereve si Listeria, E. coli dhe Salmonella. Studimet tregojnë se konsumimi i tij shkakton rreth 840 herë më shumë sëmundje dhe 45 herë më shumë shtrime në spital krahasuar me qumështin e pasterizuar, edhe pse konsumohet nga një pjesë shumë e vogël e popullsisë.

Fëmijët, gratë shtatzëna, të moshuarit dhe personat me imunitet të dobët janë më të rrezikuarit për pasoja serioze, përfshirë dëmtime të trurit, meningjit, koma, abort spontan dhe madje vdekje.

Kam parë personalisht raste me dëmtime të pakthyeshme neurologjike të shkaktuara nga produkte të papasterizuara.

Pretendimet se qumështi i papasterizuar ul astmën, kancerin apo intolerancën ndaj laktozës nuk mbështeten nga prova shkencore.

Para se tĂ« bĂ«ni ndryshime tĂ« mĂ«dha nĂ« dietĂ«n tuaj, kĂ«shillohuni gjithmonĂ« me njĂ« profesionist shĂ«ndetĂ«sor. ÇelĂ«si Ă«shtĂ« tĂ« jemi mĂ« tĂ« vetĂ«dijshĂ«m pĂ«r atĂ« qĂ« konsumojmĂ« veçanĂ«risht kur bĂ«het fjalĂ« pĂ«r ushqime qĂ« mund tĂ« dĂ«mtojnĂ« trurin./KM

↗

12:50 Theu ‘arrestin shtĂ«piak’ dhe pĂ«rndoqi sh-bashkĂ«jetuesen, arrestohet 39-vjeçari nĂ« LezhĂ«. NĂ« makinĂ« iu gjet dhe


✇Gazeta Fjala
By: Klara

NjĂ« 39-vjeçar u arrestua nga policia e LezhĂ«s, pasi akuzohet se pĂ«rndiqte ish-bashkĂ«jetuesen e tij. NdonĂ«se shtetasi me inicialet A. A., banues nĂ« LezhĂ«, ishte nĂ« ‘arrest shtĂ«piak’, ai e ka thyer atĂ« dhe ka vijuar pĂ«rndjekjen ndaj ish-partneres.

Po ashtu policia sqaroi se gjatë kontrollit, ai mbante në makinë dhe një shufër hekuri.

i cili ishte aktualisht me masĂ« sigurie “Arrest nĂ« shtĂ«pi”, pĂ«r veprĂ«n penale “PĂ«rndjekja”, ndaj sĂ« njĂ«jtĂ«s shtetase qĂ« ishte e pajisur me urdhĂ«r mbrojtjeje ndaj tij.
“Si rezultat, u kap nĂ« ambientet e njĂ« lokali, autori i dyshuar i rastit, shtetasi A. A., 39 vjeç, banues nĂ« LezhĂ«, i cili ishte aktualisht me masĂ« sigurie “Arrest nĂ« shtĂ«pi”, pĂ«r veprĂ«n penale “PĂ«rndjekja”, ndaj sĂ« njĂ«jtĂ«s shtetase qĂ« ishte e pajisur me urdhĂ«r mbrojtjeje ndaj tij.”, tha ai./K.M

↗

12:40 Investimet në ishullin e Sazanit, dhëndri dhe vajza e Trump mbërrijnë në Vlorë nën masa të rrepta sigurie

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Nën masa të rrepta sigurie, Jared Kushner, dhëndri i ish-presidentit amerikan Donald Trump, ka mbërritur sot në Vlorë, i shoqëruar nga një delegacion dhe bashkëshortja e tij, Ivanka Trump.

Ai ndodhet në zonën e Ujit të Ftohtë, ku pritet të zhvillojë një takim me një studio arkitekturore për të diskutuar mënyrën e realizimit të projektit dhe investimin në ishullin e Sazanit.

Burimet bëjnë me dije se nuk do të zhvillohet ndonjë takim me përfaqësues të pushtetit lokal./K.M

↗

12:30 Shëndeti mendor i fëmijës suaj është më i rëndësishëm se notat e mira; rezultatet e mira nuk më shërbyen!

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Po t’i kthehem pas viteve tĂ« shkollimit, kujtoj qĂ« (si shumĂ« tĂ« tjerĂ«) mĂ« interesonin vetĂ«m rezultatet e mira nĂ« shkollĂ«; ato ishin gjithçka! Kujtoj netĂ«t kur stĂ«rmundohesha vetĂ«m qĂ« tĂ« arrija rezultatin maksimal nĂ« provim, tĂ« nesĂ«rmen! AtĂ«herĂ« dukej se kjo ishte gjĂ«ja e duhur pĂ«r t’u bĂ«rĂ« por sot, unĂ« nuk dua qĂ« im bir tĂ« sforcohet aq shumĂ«, nĂ« moshĂ«n e tij. Mund t’iu duket e çuditshme por lermĂ«ni ta shpjegoj mendimin tim


1. Askush, nĂ« gjithĂ« vitet qĂ« erdhĂ«n mĂ« pas, nuk mĂ« ka pyetur ndonjĂ«herĂ« pĂ«r rezultatet qĂ« kam arritur nĂ« shkollĂ«. As punĂ«dhĂ«nĂ«sit nuk mĂ« kanĂ« kĂ«rkuar rezultatet e universitetit. GjithĂ« çfarĂ« vlente pĂ«r t’u plotĂ«suar ishte kutia e ‘pĂ«rvojĂ«s nĂ« punë’.

2. Kam harruar gjithçka që kam mësuar në shkollë.

E vija re qĂ« atĂ«herĂ« se harroja gjithçka qĂ« kisha mĂ«suar, menjĂ«herĂ« pas provimit. Kur nisa tĂ« punoj kuptova qĂ« nuk kujtoja asgjĂ« nga ato qĂ« kisha mĂ«suar nĂ« shkollĂ« dhe, mbi tĂ« gjitha, asgjĂ« prej tyre nuk mĂ« duhej! PĂ«rveç tĂ« tjerash pata edhe njĂ« dilemĂ« tĂ« madhe meveten; nuk po dija ku t’i aplikoja gjithĂ« gjĂ«rat qĂ« kisha mĂ«suar. Siç u kuptua mĂ« vonĂ«, vitet e studimit nuk mĂ« dhanĂ« asnjĂ« pĂ«rparĂ«si; nuk isha as mĂ« e mirĂ« e as mĂ« e zonja se njerĂ«zit mĂ« pak tĂ« shkolluar.

3. Përpjekja për rezultate maksimale më dëmtoi shëndetin

Disa njerĂ«z mund t’i kapin gjĂ«rat nĂ« ajĂ«r por unĂ« nuk jam njĂ« prej tyre! QĂ« t’i fiksoja leksionet mĂ« duhej tĂ« studioja shumĂ«. NĂ« kohĂ«n e provimeve studioja 12-15 orĂ« nĂ« ditĂ«. Ende mĂ« kujtohet se si mĂ« zinte gjumi gjatĂ« leksioneve apo nĂ« mjetet e transportit publik, prej lodhjes. PĂ«r shkak tĂ« lodhjes produktiviteti im ra. Tani qĂ« i mendoj kĂ«to gjĂ«ra habitem me veten dhe teknikat e mia tĂ« studimit! Jam e sigurtĂ« qĂ« nĂ«se do tĂ« kthehesha pas, nuk do tĂ« bĂ«ja mĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n gjĂ«!

4. Nuk kisha kohë për njerëzit

Në universitet kisha mjaft mundësi për të krijuar marrëdhënie me njerëzit por isha tepër e zënë për ta bërë këtë gjë. Studimet rrëmbenin të gjithë kohën që kisha dhe nuk më mbetej kohë për jetën private. Humba mundësinë më të mirë për të krijuar miqtë që nuk kam ku I gjej më! Sot, shumë vite më vonë, kam vënë re që të gjithë studentët e shkathët e të socializuar, jo aq të përkushtuar pas studimeve, janë sot njerëz të rëndësishëm e me ndikim në shoqëri.

Këto janë këshillat që kam sot për fëmijët e mi, kur të nisin shkollën:

-Ndryshimi midis vlerësimit me A apo B është kaq I pandjeshëm sa që nuk duhet të ndikojë në cilësinë e jetës!

-Janë aftësitë e tua ato që do të ndihmojnë për të paguar faturat dhe jo rezultatet e shkollës.

-Një diplomë prestigjoze nuk do të të ndihmojë të kesh përparësi në jetë por miqtë me influencë, po!

-Mos bëj gjëra për të cilat mendon se janë të pakuptimta!

-Mos u mundo të përmbushësh pritshmëritë e të tjerëve!/KM

↗

12:20 VIDEO/ Mourinho hedh pas polemikat e të shkuarës: A dua të jem trajneri i Juventusit? Sigurisht që po

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Në konferencën para ndeshjes kundër Juventusit, trajneri i Benficas, Jose Mourinho tha se në një të ardhme nuk e përjashton mundësinë që të ulet në stolin e bardhezinjve, paçka polemikave që ka pasur thuajse 16 vite më parë kur portugezi drejtonte Interin dhe fitonte tripletën e famshme të ngulitur mirë në historinë e zikaltërve.

“PĂ«r mua Ă«shtĂ« surprizĂ« kur trajnerĂ« qĂ« nuk kanĂ« asnjĂ« arritje, pa histori, vendosen nĂ« krye tĂ« skuadrave tĂ« mĂ«dha nĂ« botĂ«. PĂ«r mua kjo Ă«shtĂ« njĂ« surprizĂ« e vĂ«rtetĂ«.

Për mua, kur Milani merr Max (Allegrin), kur Juventusi merr Lucianon (Spallettin) apo kur Roma merr Gasperinin, kjo nuk është një surprizë për mua. Surprizë është kur njerëz që nuk kanë treguar asgjë marrin skuadra të përmasave të mëdha.

A doni tĂ« trajnoni Juventusin njĂ« ditĂ«? Sigurisht”, tha pa dyshime 62-vjeçari Jose Mourinho.

Sot në orën 21:00 në Torino luhet sfida mes Juventusit dhe Benficas,e vlefshme për raundin e shtatë të fazës së ligës në Champions League./K.M

↗

12:10 Fyeu Adriatik Lapajn, GJKKO dënon me 300 mijë lekë gjobë Agron Shehajn

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Gjykata e Posaçme dĂ«noi kĂ«tĂ« tĂ« mĂ«rkurĂ« me 300 mijĂ« lekĂ« (tĂ« reja) gjobĂ« Agron Shehajn, kreun e partisĂ« “MundĂ«sia”. DĂ«nimi u vendos pĂ«r fyerjen e kreut tĂ« ‘ShqipĂ«ria BĂ«het’ Adriatik Lapaj, ndĂ«rsa u shpall i pafajshĂ«m pĂ«r ‘shpifje’.

Adriatik Lapaj e ka paditur Agron Shehajn për shpifje lidhur me një deklaratë që ky i fundit bëri duke pretenduar për lidhje të Lapajt me eksponentë të botës së krimit.

Shehaj e akuzoi Lapajn se kishte marrĂ« 45 milionĂ« lekĂ« nga kompania “Merkaj 3 shpk”, e sekuestruar nga SPAK pasi pĂ«rdorej pĂ«r tĂ« pastruar paratĂ« e grupit kriminal të  “Çopjave”.

Ai mohoi akuzat duke thënë se paratë nuk i kishte marrë dhe ishin thjesht detyrime ndaj shërbimeve si avokat ndaj kompanisë në fjalë./K.M

↗

12:00 Rregulli 15-minutësh që shpëtoi martesën e Jennifer Lawrence dhe Cooke Maroney

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Në fundjavën e Golden Globe Awards 2026 në Los Angeles, Jennifer Lawrence u shfaq e qeshur dhe plot dritë krah bashkëshortit të saj, Cooke Maroney. Edhe pse ishte vetëm një hap larg çmimit për Aktoren më të Mirë falë filmit Die My Love, ajo e shfrytëzoi këtë periudhë promovimi për të folur jo vetëm për rolin e një nëne që përballet me sindromën pas lindjes, por edhe për një copëz shumë njerëzore nga jeta e saj reale.

E ftuar nĂ« episodin e 12 janarit tĂ« podcastit SmartLess me Jason Bateman, Sean Hayes dhe Will Arnett, aktorja tregoi hapur se martesa e saj nuk funksionon sepse janĂ« “tĂ« njĂ«jtĂ«â€, por pikĂ«risht sepse janĂ« tĂ« kundĂ«rt. Siç e pĂ«rshkroi vetĂ«, ajo Ă«shtĂ« tipi me kokĂ«n “nĂ« re”, ndĂ«rsa Maroney Ă«shtĂ« njeriu i rregullit, i organizimit dhe i kohĂ«s fikse. Ai, sipas saj, di tĂ« mbajĂ« gjithçka nĂ« vijĂ«, njĂ« aftĂ«si qĂ« bĂ«het edhe mĂ« e vyer kur nĂ« shtĂ«pi ke dy fĂ«mijĂ« tĂ« vegjĂ«l.

Por aty ku ka rend, ka edhe presion. Lawrence pranoi se shpesh ndihet nĂ« ankth nga pikĂ«pamja e pĂ«rpikmĂ«risĂ« dhe ritmit tĂ« tij, gjĂ« qĂ« mund tĂ« sjellĂ« keqkuptime dhe pĂ«rplasje tĂ« vogla tĂ« pĂ«rditshme. PikĂ«risht pĂ«r kĂ«tĂ«, ata vendosĂ«n njĂ« kompromis shumĂ« konkret, qĂ« ajo e quan “rregulli i 15 minutave”.

Ideja Ă«shtĂ« e thjeshtĂ« dhe, sipas Jennifer-it, shpĂ«tuese pĂ«r raportin e tyre. Kur ajo nuk arrin t’i pĂ«rmbahet njĂ« orari tĂ« saktĂ«, qoftĂ« pĂ«r takime apo pĂ«r menaxhimin e ditĂ«s me fĂ«mijĂ«t, ka njĂ« “margjinĂ«â€ prej 15 minutash pĂ«r t’u riorganizuar dhe pĂ«r t’u kthyer nĂ« ritĂ«m pa u kthyer situata nĂ« fajĂ«sime. NjĂ« hapĂ«sirĂ« e vogĂ«l qĂ«, nĂ« praktikĂ«, ul tensionin dhe i bĂ«n tĂ« dy tĂ« ndihen nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n anĂ«, jo kundĂ«r njĂ«ri-tjetrit.

NĂ« tĂ« njĂ«jtin episod, Lawrence bĂ«ri edhe njĂ« deklaratĂ« qĂ« u komentua: tha se e konsideron veten njĂ« “nĂ«nĂ« shtĂ«pie”, edhe pse “sigurisht qĂ« punon”. Ajo shpjegoi se nuk e kishte fjalĂ«n pĂ«r heqje dorĂ« nga karriera, por pĂ«r faktin qĂ« kur nuk Ă«shtĂ« nĂ« xhirime, i pĂ«lqen tĂ« jetĂ« nĂ« shtĂ«pi me familjen. Sipas saj, ritmi i punĂ«s shpesh vjen me periudha tĂ« ngjeshura xhirimesh, pastaj njĂ« rutinĂ« tĂ« qetĂ«, e mĂ« pas dy javĂ« promovimi qĂ« janĂ« tĂ« lodhshme dhe tĂ« shpejta.

Në fund, ajo e përshkroi marrëdhënien me Maroney-n si një lidhje ku gjërat e thjeshta kanë peshë. Ka treguar edhe më herët, në një intervistë të vitit 2021, se një nga kënaqësitë e saj është të shkojë në supermarket me bashkëshortin, sepse e sheh si një lloj metafore të martesës: ke një listë, ke nevoja reale, bashkëpunon dhe e çon punën deri në fund.

Nga rregulli i 15 minutave te kënaqësia e një liste blerjesh, Jennifer Lawrence e tregon martesën jo si një histori perfekte, por si një marrëveshje e përditshme: me dallime, me adaptim, me humor dhe me zgjedhjen për ta bërë jetën më të lehtë për të dy, sidomos kur familja është në qendër./KM

↗

11:50 Pasuria e Valentinos nĂ« duart e njĂ« inxhineri dhe avokati, kujt do t’i shkojĂ« trashĂ«gimia e stilistit?

✇Gazeta Fjala
By: Klara

ÇelĂ«sat e pasurisĂ« sĂ« Valentino Garavanit janĂ« nĂ« duart e njĂ« avokati holandez dhe njĂ« inxhinieri italian, shkruan Corriere della Sera. UdhĂ«timi nĂ« trashĂ«giminĂ« “materiale” tĂ« stilistit tĂ« madh, i ndarĂ« nga jeta mĂ« 19 janar nĂ« moshĂ«n 93-vjeçare, pĂ«rfshin prona tĂ« mĂ«dha imobiliare, jahte, shoqĂ«ri financiare tĂ« regjistruara nĂ« njĂ« ishull nĂ« Manica dhe objekte tĂ« panumĂ«rta arti. Por mbi tĂ« gjitha, pĂ«rfshin shoqĂ«ri ku inxhinieri Piero Villani (77 vjeç) dhe avokati Ronald Feijen (70 vjeç) kanĂ« njĂ« rol kyç. I pari zotĂ«ron gjithashtu kuota aksionare tĂ« vogla, por shumĂ« domethĂ«nĂ«se. ÇfarĂ« pĂ«rmban V.G. Image nĂ« Guernsey? Sa ka paguar Valentino pĂ«r kĂ«shtjellĂ«n e Wideville nĂ« FrancĂ«? Sa vlen sot jahti i tij T.C. Blue One?

Kush janë trashëgimtarët?

Me shumë gjasë do të jetë një testament që do të përcaktojë trashëgiminë, pasi stilisti nuk kishte fëmijë, por një familje që nis me bashkëpunëtorin historik dhe partnerin e jetës Giancarlo Giammetti (83 vjeç), ish-modelin amerikan Bruce Hoeksema (68 vjeç) dhe brazilianin Carlos Souza, të njohur në Rio në vitin 1973, me bashkëshorten Charlene Shorto de Ganay dhe fëmijët Anthony dhe Sean. Dhe pastaj është stërnipi Oscar Garavani (59 vjeç), ish-model dhe sot dizajner.

Vlera e pasurisë

TĂ« japĂ«sh njĂ« vlerĂ«sim tĂ« besueshĂ«m tĂ« trashĂ«gimisĂ« Ă«shtĂ« pothuajse e pamundur, sepse bĂ«het fjalĂ« kryesisht pĂ«r pasuri personale dhe private. Pas shitjes sĂ« shtĂ«pisĂ« sĂ« modĂ«s nĂ« vitin 1998 pĂ«r rreth 500 miliardĂ« lira, nuk ekziston mĂ« njĂ« aset korporativ “i fortĂ«â€ dhe “i matshĂ«m” pĂ«rmes bilanceve, siç ka qenĂ«, pĂ«r shembull, Fininvest pĂ«r familjen Berlusconi, Delfin pĂ«r Del Vecchio, Giorgio Armani etj. NĂ« çdo rast, ajo qĂ« lĂ« Valentino ka njĂ« vlerĂ« shumĂ« tĂ« madhe, por, nga sa mund tĂ« nxirret nga dokumentet e konsultuara, Ă«shtĂ« shumĂ« larg niveleve miliardĂ«she.

Luksi dhe filantropia

NĂ« Corso Venezia nĂ« Milano ndodhet njĂ« nga qendrat e gravitetit tĂ« perandorisĂ« ekonomike. NĂ«n holdingun Liter, ku inxhinieri Villani zotĂ«ron njĂ« grusht aksionesh, janĂ« dy shoqĂ«ri. E para, Madat, Ă«shtĂ« ajo nĂ« emĂ«r tĂ« sĂ« cilĂ«s Ă«shtĂ« regjistruar prona romake nĂ« via Erode Attico, nĂ« kryqĂ«zim me via Appia Pignatelli. Vila ku Valentino festoi 90-vjetorin e tij Ă«shtĂ« e rrethuar nga njĂ« park i madh, ka mbi 30 dhoma dhe nĂ« bilanc figuron me 1,6 milionĂ« euro, vetĂ«m njĂ« pjesĂ« e vogĂ«l e vlerĂ«s reale tĂ« tregut. FVG, shoqĂ«ria tjetĂ«r nĂ«n “çadrĂ«n” e Liter, Ă«shtĂ« krijuar sĂ« fundmi me njĂ« strukturĂ« imobiliare, por qĂ«llimi kryesor Ă«shtĂ« menaxhimi i “akademisĂ« sĂ« frymĂ«zuar nga stilisti Valentino Garavani”; “organizimi i eventeve, ekspozitave, sfilatave
 menaxhimi i librarive mbi modĂ«n, artin, jetĂ«n e Valentinos ose tĂ« artistĂ«ve e stilistĂ«ve tĂ« tjerĂ«â€; “menaxhimi i arkivave tĂ« modĂ«s” tĂ« Valentinos ose tĂ« artistĂ«ve tĂ« tjerĂ«. NĂ« thelb, ajo Ă«shtĂ« motori i Fondacionit Valentino Garavani dhe Giancarlo Giammetti.

Kostot e luksit

Kostot, veçanërisht për menaxhimin e vilës, janë të konsiderueshme: vitin e kaluar vetëm për mobilje antike u shpenzuan 81 mijë euro dhe në tre vite janë grumbulluar 2 milionë euro humbje që Valentino i ka mbuluar vetë. Por çfarë do të bëjnë trashëgimtarët? Edhe jahti është një luks shumë i kushtueshëm: TM Blue One 46 metra, i ndërtuar në vitin 1988 dhe i shlyer nga leasing-u nga stilisti në vitin 1994, i kushton mbi 1 milion euro në vit llogarive të Seaboats. Sot vlen 12,4 milionë euro. Kush e thotë këtë? Një ekspertizë e studios teknike të komandantit Alberto Bertacca.

Dokumentet e operacionit Wideville

Xhevahiri i kurorĂ«s Ă«shtĂ« kĂ«shtjella e shekullit XVI e Wideville pranĂ« Parisit. E kaluar ndĂ«r shekuj nga markezĂ« te kontĂ« dhe nga dukĂ« te baronĂ«, nĂ« vitin 1981 u ble nga biznesmeni Jacques Setton, ish-numri njĂ« i Pioneer France, dhe bashkĂ«shortja e tij. MĂ« pas, nĂ« janar 1995, sipas dokumenteve origjinale tĂ« blerjes sĂ« fundit, shoqĂ«ria holandeze “Lyppens Gift Beheer b.v.” e pĂ«rfaqĂ«suar nga Ronald Feijen blen nga çifti Setton pĂ«r 80,7 milionĂ« franga franceze (12,3 milionĂ« euro sipas kursit tĂ« vitit 1999) 100% tĂ« Sci Wideville, shoqĂ«ria qĂ« edhe sot zotĂ«ron “Chateau de Wideville”. MenjĂ«herĂ« pas kĂ«saj, Lyppens, mjeti i pĂ«rdorur nga Valentino, i kalon njĂ« aksion inxhinierit Villani dhe nĂ« vitin 2010 transferon pĂ«rfundimisht 99,9% drejtpĂ«rdrejt te stilisti. Sot edhe kjo pronĂ« ka njĂ« vlerĂ« jashtĂ«zakonisht mĂ« tĂ« lartĂ« se shifrat e asaj kohe.

Nga Manica në Sienë

Interesa tĂ« tjera financiare tĂ« sipĂ«rmarrĂ«sit lidhen me njĂ« shoqĂ«ri nĂ« Guernsey, V.G. Image, e cila ka financuar blerjen, pĂ«rmes Antennae srl, tĂ« vilĂ«s nĂ« ToskanĂ«: 74 ambiente, njĂ« strehĂ« e mrekullueshme e sipĂ«rmarrĂ«sit nĂ« zonĂ«n e SienĂ«s. Valentino dhe Giammetti kanĂ« mbajtur pĂ«r njĂ« kohĂ« tĂ« gjatĂ« rezidencĂ«n nĂ« LondĂ«r, ku ende Ă«shtĂ« aktive shoqĂ«ria financiare “Li Ter Ltd”, e menaxhuar nga Feijen, njĂ« nga tĂ« paktat kompani sot tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta (me Giammetti nĂ« pakicĂ«) mes dy partnerĂ«ve historikĂ« tĂ« shtĂ«pisĂ« sĂ« modĂ«s. PlotĂ«sisht jashtĂ« radarĂ«ve mbeten disa prona imobiliare (Valentino nuk ka asgjĂ« tĂ« regjistruar personalisht nĂ« Itali) dhe, natyrisht, pasuritĂ« personale, veprat e artit dhe investimet financiare. Por Ă«shtĂ« fakt se kudo ku ka njĂ« pjesĂ« tĂ« pasurisĂ« sĂ« Valentinos, shfaqen dy “mbikĂ«qyrĂ«sit”: inxhinieri Villani dhe avokati Feijen./K.M

↗

11:40 Blerina Gjylameti emërohet drejtoreshë e Agjencisë Kombëtare të Ushqimit

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Ish-deputetja e PS-së Blerina Gjylameti është emëruar në krye të Autoritetit Kombëtar të Ushqimit. Gjylametit i është besuar ky institucion, që shpesh herë ka qenë të skandaleve, sa i takon rasteve të abuzuara të produkteve bujqësore me përmbajtje pesticidesh të ndaluara.

Më herët në krye të AKU-së ishte Manush Kullolli, detyrë që e mori në mars të 2025-ës.

Gjylameti në zgjedhjet e 11 majit nuk arriti që të merrte mandatin e saj, pasi Olta Xhaçka siguroi më shumë vota, duke bërë që socialistja të dalë jashtë Parlamentit./ K.M

↗

10:50 Senegali zbarkon në Dakar, mijëra qytetarë festojnë titullin e dytë si kampionë të Afrikës

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Për herë të dytë në histori, Senegali është kampion i Afrikës. Sukses që është festuar në rrugët e kryeqytetit, Dakar.

Senegali po pĂ«rjeton ditĂ« tĂ« arta dhe emocione tĂ« papĂ«rshkrueshme pas fitores madhĂ«shtore nĂ« KupĂ«n e Kombeve tĂ« AfrikĂ«s. Festimet e triumfit tĂ« dytĂ« nĂ« historinĂ« e kĂ«tij kompeticioni u zhvilluan nĂ« njĂ« atmosferĂ« elektrizuese, pasi “LuanĂ«t e TerangĂ«s” mposhtĂ«n Marokun, duke kurorĂ«zuar njĂ« sukses qĂ« do tĂ« mbetet i gdhendur nĂ« historinĂ« e futbollit afrikan.

KampionĂ«t e rinj tĂ« AfrikĂ«s marshuan krenarĂ« nĂ«pĂ«r rrugĂ«t e kryeqytetit Dakar, nĂ« njĂ« paradĂ« mbresĂ«lĂ«nĂ«se, ku mijĂ«ra tifozĂ« tĂ« zjarrtĂ« pushtuan çdo cep tĂ« qytetit pĂ«r t’i parĂ« nga afĂ«r heronjtĂ« e tyre.

Në tingujt e vuvuzelave, borive dhe thirrjeve të tifozëve, Dakari u shndërrua në një skenë gjigante feste. Entuziazmi i jashtëzakonshëm përfshiu çdo lagje.

Ky sukses madhor përfaqëson një moment unik për Senegalin, një vend që vitet e fundit ka kaluar sfida të mëdha politike dhe sociale.
Prania e kampionëve ndezi shpresat dhe ëndrrat e tifozëve, të cilët tashmë shohin më larg se kurrë. Hapi tjetër është Kupa e Botës; me Sadio Mané në ekip, asgjë nuk është e pamundur./K.M

↗

10:40 ‘PĂ«rçarja mes dy kontinenteve’, si po e hedh nĂ« erĂ« Trump aleancĂ«n SHBA-EvropĂ«

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Blloku sovjetik mori fund kur ra Muri i Berlinit. Aleanca perëndimore, më pak teatralisht, kur peizazhi njerëzor në pompozitetin neurotik të Davosit filloi të ndryshonte. Volodymyr Zelensky ngurron të vijë, duke ndjerë një tallje me veten dhe vendin e tij, i cili i ka rezistuar agresionit të egër për katër vjet.

NĂ« vend tĂ« kĂ«saj, pas katĂ«r vjetĂ«sh, agresori, Rusia, Ă«shtĂ« rishfaqur: Kirill Dmitriev, njĂ« produkt i Harvardit, Goldman Sachs dhe McKinsey, por tani njĂ« negociator pĂ«r Vladimir Putin, u shfaq dje nĂ« mĂ«ngjes nĂ« fshatin zviceran me dĂ«borĂ«, duke tallur “rĂ«nien e globalizmit”. Sigurisht, Davosi i sotĂ«m, i lĂ«nĂ« nĂ« hije nga personaliteti jonormal i Donald Trump, e bĂ«n atĂ« tĂ« ndihet mĂ« rehat sesa udhĂ«heqĂ«si ukrainas. Konkretisht, problemi lindi kur Volodymyr Zelensky i telefonoi Donald Trump para se tĂ« vinte nĂ« Forumin Ekonomik BotĂ«ror.

Ai donte të shihte nëse mund të diskutonte me të çështjet e rëndësishme atje, ato të negociatave të vazhdueshme të paqes: garancitë e sigurisë për Ukrainën dhe një angazhim amerikan prej 800 miliardë dollarësh për rindërtim, në këmbim të kërkesës së Putinit për Donbasin.

Kievi Ă«shtĂ« nĂ« errĂ«sirĂ«, nĂ« tĂ« ftohtĂ« dhe pa ujĂ« nĂ« kĂ«tĂ« dimĂ«r nĂ«n zero, pas shkatĂ«rrimit sistematik tĂ« termocentraleve nga rusĂ«t. NĂ« vend tĂ« kĂ«saj, presidenti amerikan u kufizua duke ftuar Zelenskyn tĂ« merrte pjesĂ« nĂ« tĂ« ashtuquajturin “Bordi i Paqes”, tĂ« cilin, nga Gaza, ShtĂ«pia e BardhĂ« do tĂ« donte gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« ta transformonte nĂ« njĂ« lloj zĂ«vendĂ«simi pĂ«r Kombet e Bashkuara.

NjĂ« ndryshim midis shumĂ« tĂ« tjerĂ«ve Ă«shtĂ« se, si “presidenti inaugurues” i kĂ«tij “KĂ«shilli tĂ« Paqes” – sipas statutit tĂ« organizatĂ«s qĂ« qarkullon aktualisht – Trump do tĂ« kishte fuqinĂ« tĂ« ftonte ose pĂ«rjashtonte kĂ«do qĂ« dĂ«shiron , tĂ« caktonte pasardhĂ«sin e tij dhe tĂ« mbetej pĂ«rfaqĂ«suesi i Shteteve tĂ« Bashkuara edhe pasi mandati i tij nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ« tĂ« mbaronte.

NĂ« thelb, Trump e sheh veten si njĂ« lloj perandori tĂ« pĂ«rjetshĂ«m tĂ« “Bordit tĂ« Paqes” tĂ« tij, i cili supozohet tĂ« trajtojĂ« njĂ« gamĂ« gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« gjerĂ« çështjesh. Ai ftoi Vladimir Putinin dhe diktatorin bjellorus AleksandĂ«r Lukashenko t’i bashkoheshin, dhe tani donte Zelenskyn. Sipas tij, udhĂ«heqĂ«si ukrainas duhet tĂ« braktisĂ« kryeqytetin e tij tĂ« shkatĂ«rruar dhe tĂ« vijĂ« midis tĂ« pasurve dhe tĂ« famshĂ«mve në Davos pikĂ«risht pĂ«r kĂ«tĂ« arsye: tĂ« pranojĂ« tĂ« ulet dhe tĂ« diskutojĂ« çështje tĂ« tjera me Putinin dhe Lukashenkon, dy burrat qĂ« punojnĂ« pĂ«r rrĂ«zimin e tij fizik dhe rrĂ«zimin e UkrainĂ«s si njĂ« komb i pavarur.

Zelensky ka lĂ«nĂ« gjithçka nĂ« pritje. Plani i tij ishte tĂ« diskutonte me njerĂ«zit e tij dhe tĂ« vendoste gjatĂ« natĂ«s midis tĂ« martĂ«s dhe tĂ« mĂ«rkurĂ«s nĂ«se do ta anulonte apo do ta konfirmonte praninĂ« e tij nĂ« Davos, e cila ishte njoftuar zyrtarisht disa ditĂ« mĂ« parĂ«. UdhĂ«heqĂ«sit e FrancĂ«s dhe GjermanisĂ«, Emmanuel Macron dhe Friedrich Merz, gjithashtu refuzuan ftesĂ«n pĂ«r t’u bashkuar me “Bordin e Paqes”, ashtu si edhe Keir Starmer i BritanisĂ«.

MbĂ«rritja e Giorgia Melonit, teorikisht e pritur sot, mbetet pĂ«r t’u konfirmuar, me tĂ« gjitha implikimet politike qĂ« do tĂ« lidheshin me bashkimin ose refuzimin e organit tĂ« ri tĂ« shpikur nga Trump.

Sigurisht, diçka nuk mund ta qetësojë Zelenskyn në lidhje me garancitë e sigurisë dhe premtimet e investimeve që Trump po i ofron atij për ta bindur të heqë dorë nga territoret e pretenduara nga Putin. Kjo diçka është spektakli që ishte aty për të gjithë për ta parë dje në Davos: pandershmëria me të cilën Trump po kthehet kundër vendeve evropiane , fajtore për kundërshtimin e pretendimeve amerikane në territorin e njërit prej tyre. Nëse kjo është besueshmëria e Shtëpisë së Bardhë me aleatët e saj të zakonshëm, po bëhet gjithnjë e më e vështirë për ukrainasit të besojnë premtimet e udhëheqësit amerikan.

Sepse Trump, i cili do të flasë në Forum sot, duket se po ndjek një qëllim gjithnjë e më të madh: shkatërrimin e aleancës së krijuar 80 vjet më parë, të udhëhequr nga Shtetet e Bashkuara, për të vendosur veten si udhëheqës suprem i një fuqie të re që gjithashtu po kriset dukshëm. Kanadaja e Mark Carney-t tashmë është hapur ndaj Pekinit dhe po shqetëson elitat amerikane sepse tani do të mirëpresë makinat kineze, pavarësisht se industria e saj e automobilave ka një lidhje siameze me atë të Shteteve të Bashkuara.

NdĂ«rkohĂ«, njĂ« sondazh i kohĂ«ve tĂ« fundit i RealClearPolitics tregon se vlerĂ«simi i miratimit tĂ« Trump – tashmĂ« i ulĂ«t – ka rĂ«nĂ« edhe dy pikĂ« qĂ« nga pĂ«rshpejtimi i fushatĂ«s sĂ« GrenlandĂ«s (55% tani nuk i miratojnĂ« veprimet e tij). Por besimi i investitorĂ«ve nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ« po ashtu po kriset. Shifrat e rritjes qĂ« vetĂ« manjati ose Sekretari i tij i Thesarit vazhduan tĂ« recitonin si njĂ« lutje dje nga Davosi nuk ndryshojnĂ« asgjĂ« nĂ« kĂ«tĂ« drejtim.

Sepse kĂ«rcĂ«nimet e reja tarifore kanĂ« ringjallur njĂ« fantazmĂ« qĂ« e kishte frikĂ«suar ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ« prillin e kaluar: rĂ«nia e papritur dhe e njĂ«kohshme e dollarit kundrejt tĂ« gjitha monedhave kryesore dhe obligacioneve qeveritare amerikane. Kjo shĂ«non fundin e borxhit amerikan si njĂ« strehĂ« e sigurt dhe strehĂ« pĂ«rfundimtare nĂ« kriza, njĂ« humbje potencialisht dramatike e statusit. Kjo kishte ndodhur vetĂ«m, historikisht, pas “DitĂ«s sĂ« Çlirimit” tĂ« tarifave, duke e detyruar Trumpin tĂ« tĂ«rhiqej pjesĂ«risht.

Tani rĂ«nia e dyfishtĂ« e dollarit dhe obligacioneve qeveritare amerikane po ndodh pĂ«rsĂ«ri, duke hedhur njĂ« dritĂ« tĂ« ndryshme edhe mbi udhĂ«heqĂ«sit evropianĂ« qĂ« po tregojnĂ« dinjitet dhe vendosmĂ«ri, si Ursula von der Leyen dhe Macron dje nĂ« Davos: ato nuk erdhĂ«n nĂ« malet zvicerane pĂ«r t’u tallur dhe fyer. NesĂ«r do tĂ« jetĂ« radha e Merz-it dhe Ă«shtĂ« e paqartĂ« nĂ«se ai do tĂ« gjejĂ« njĂ« moment pĂ«r tĂ« folur me Trump-in. MĂ« 6 shkurt, BE-ja pritet tĂ« aplikojĂ« hakmarrje pĂ«r 93 miliardĂ« eurot e para nĂ« produktet amerikane , nĂ«se asgjĂ« nuk ndryshon.

Sigurisht, qeveritë e saj mbeten të ndara: Gjermania dhe Italia janë më të kujdesshme në lidhje me Trump-in, ndërsa Franca, Belgjika dhe Spanja janë më vendimtare. Megjithatë, në një pikë, ata (pothuajse) të gjithë bien dakord: të lejosh veten të shantazhohesh pa reaguar mund të dëmtojë më tej atë që ka mbetur nga aleanca./K.M

↗

10:30 Masakra e 21 janarit/ Rama: Berisha iu përgjigj opozitës së kohës me plumb ballit, gardhi i kryeministrisë u hap si kurth

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Kryeministri Edi Rama ka risjellë dhe njëherë në kujtesë sesi protesta e 21 janarit e opozitës së kohës, nisi e qetë dhe më pas u provokua nga policia e deri tek fundi fatal me 4 viktima përpara kryeministrisë nga plumbat që u lëshuan nga shteti mbi protestuesit.

“15 vjet mĂ« parĂ«, kĂ«tu nĂ« kĂ«tĂ« godinĂ« ishte barrikaduar njĂ« hordhi e armatosur pĂ«rzierje e trupĂ«s sĂ« rregullt tĂ« gardĂ«s sĂ« republikĂ«s dhe çetĂ«s sĂ« paramilitantĂ«ve famĂ«keq tĂ« kryeministrisĂ«. Godina ishte pĂ«rforcuar tela me gjemba, shtrirĂ« gjithandej pas atij gardhit tĂ« shĂ«mtuar dhe hekurave qe e rrethonin qĂ« pas sulmit tĂ« armatosur tĂ« 14 shtatori ‘98, pse qĂ« ishin dhe disa tĂ« barrikaduarit enĂ« 12 janar. Njeriu i futur nga populli nĂ« kryeministri, kishte lĂ«shuar ushtrimin e njĂ« pĂ«rgjigje me plumb ballit ndaj protestĂ«s sĂ« opozitĂ«s sĂ« bashkuar tĂ« kohĂ«s.

Kujtoj se sĂ« bashku me Pandeli Majkon dhe disa shokĂ« tĂ« tjerĂ«, po kalonim urĂ«n e bulevardit pĂ«r tĂ« ardhur kĂ«tu pĂ«rpara godinĂ«s, njĂ« autoblind u shfaq nĂ« horizont dhe njĂ« valĂ« gazi lotsjellĂ«s u lĂ«shua mbi kokat  e njerĂ«zve pa nisur akoma protesta duke na zmbrapsur nga parku rinia dhe rrĂ«muja e provokuar nga ajo mĂ«symje qorre, e duke e kthyer protestĂ«n nĂ« njĂ« lĂ«msh kaotik mes protestuesve. Duke na detyruar qĂ« tĂ« ktheheshim nĂ« selinĂ« e partisĂ«, protesta doli jashtĂ« kontrolli, por pĂ«rtej reagimit tĂ« turmĂ«s ndaj policisĂ«, dhe vatra zjarri tĂ« ndezura, nĂ«n ndonjĂ« makinĂ«, apo mbi faqet e piramidĂ«s, pĂ«r asnjĂ« cast protestuesit nuk tentuan tĂ« kapĂ«rcejnĂ« gardhin e godinĂ«s sĂ« kryeministrisĂ« pĂ«rvec njĂ« veture qĂ« hyri nĂ« portĂ«n anĂ«sore tĂ« hekurit, hapur çuditshĂ«m nga brenda si njĂ« ftesĂ« pĂ«r kurth askush nga protestuesit nuk bĂ«ri asnjĂ« pĂ«rçapje pĂ«r tĂ« shkelur perimetrin e sigurisĂ«, asnjĂ« material filmik nuk nxorri askund nĂ« pah praninĂ« e asnjĂ« armĂ« nĂ« radhĂ«s e protestuesit, mijĂ«ra fishekĂ« ushtarakĂ« u lĂ«shuan mbi protestuesit.”, tha Rama./K.M

↗

10:20 Petku i dëborës mbulon Krujën, arrin deri në 15 centimetra në disa zona

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Ulja e temperaturave ka bërë që Mali i Krujës dhe gjithë Malësia e Krujës të mbulohen nga petku i bardhë i dëborës. Reshjet kanë filluar gjatë natës dhe vijojnë ende. Niveli i dëborës në disa vende ka arritur në rreth 15 centimetra.

Rrugët janë të kalueshme me kujdes, nuk raprtohet për problematika./K.M

↗

10:10 Ozempiku mungon për diabetikët në Maqedoninë e Veriut, por shitet privat për humbje peshe

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Mungesa e barnave për diabet në Maqedoninë e Veriut po bëhet shqetësuese për pacientët kronikë, sidomos sa i përket Ozempikut.

Ky ilaç ndihmon në parandalimin e komplikime kardiovaskulare te pacientët me diabet të tipit 2, numri i të cilëve në Maqedoninë e Veriut arrin në rreth 136.000.

Ozempiku është një ilaç për injektim, që përdoret përmes një stilolapsi të gatshëm, shpjegojnë për Radion Evropa e Lirë nga Agjencia për Barna dhe Pajisje Mjekësore e Maqedonisë së Veriut (MALMED).

Përdorimi i tij nuk shkakton dhimbje dhe është i ngjashëm me atë të insulinës.

Në barnatoret për insulinë në Maqedoninë e Veriut, Ozempiku jepet falas për pacientët me diabet të tipit 2, pasi ndihmon jo vetëm në parandalimin e komplikimeve kardiovaskulare, por ul edhe nevojën për trajtim spitalor.

Përvoja e një pacienti nga Velesi

Nëse Ozempiku nuk përdoret për trajtimin e sëmundjes, kjo gjë mund ta përkeqësojë shëndetin e brishtë të pacientëve, tregon edhe përvoja e Dime Velevit.

Për tre muaj gjatë vitit të kaluar, Velev, i cili është edhe kryetar i Bashkimit të Shoqatave të Personave me Diabet, nuk mundi ta siguronte Ozempikun dhe, në nëntor, për shkak të një arterieje të bllokuar, u detyrua të kryente një koronarografi.

“Kisha inflamacion dhe nivele tĂ« larta tĂ« sheqerit, por reagova nĂ« kohĂ« sĂ« bashku me mjekĂ«t, me terapi shtesĂ« dhe analiza biokimike. Isha njĂ« hap larg vendosjes sĂ« stentit nĂ« zemĂ«r“, rrĂ«fen Velev pĂ«r Radion Evropa e LirĂ«.

Muajin pasues, ai arriti ta siguronte këtë ilaç nga farmacia e insulinës në Veles, ku edhe jeton, por thotë se ai, aktualisht, nuk është i disponueshëm për rreth 400-500 pacientë.

Velev thotĂ« se trajtimi i tyre Ă«shtĂ« si njĂ« “ruletĂ« ruse” – kurrĂ« nuk dihet nĂ«se nĂ« farmacitĂ« e insulinĂ«s do tĂ« ketĂ« sasi tĂ« mjaftueshme.

“NĂ«se njĂ« farmaci duhet tĂ« furnizojĂ« 50 pacientĂ«, shpĂ«rndarja bĂ«het pĂ«r 43, dhe çdo muaj ndryshojnĂ« se cilĂ«t 7 nuk do ta marrin terapinĂ«â€, thotĂ« Velev.

Shpjegimi qĂ« ai dhe pacientĂ« tĂ« tjerĂ« kanĂ« marrĂ« nga autoritetet shĂ«ndetĂ«sore, Ă«shtĂ« se ilaçi Ă«shtĂ« blerĂ« nĂ« sasi tĂ« mjaftueshme, por, “pĂ«r shkak tĂ« njĂ« problemi teknik“ nuk Ă«shtĂ« shpĂ«rndarĂ«.

Ministria e Shëndetësisë e Maqedonisë së Veriut nuk iu përgjigj pyetjes së Radios Evropa e Lirë se cili është shkaku i mungesës së tij, por tha se ka siguruar sasi të ilaçit për 1.800 pacientë.

“Me prokurimin e ri publik 2025-2027, sasia pĂ«r kĂ«tĂ« ilaç Ă«shtĂ« rritur pĂ«r 400 pacientĂ« mĂ« shumĂ«, krahasuar me prokurimin e mĂ«parshĂ«m publik, kur ishte siguruar sasi pĂ«r 1.400 pacientĂ«â€œ, thuhet nĂ« pĂ«rgjigjen me shkrim tĂ« MinistrisĂ« sĂ« ShĂ«ndetĂ«sisĂ«.

Si blihet Ozempiku?

Ministria e Shëndetësisë e blen Ozempikun përmes Programit për Sigurimin e Insulinës, Glukagonit, Gjilpërave të Insulinës dhe Shiritave Matës të Glukozës, Pompave të Insulinës me Materiale Konsumuese dhe Sensorëve për Matje të Vazhdueshme të Glukozës.

Prandaj, ky ilaç nuk është në Listën Pozitive dhe, si i tillë, nuk është barrë për Fondin e Sigurimeve Shëndetësore.

“Kjo do tĂ« thotĂ« qĂ« Fondi nuk ofron mjete pĂ«r blerjen dhe shpĂ«rndarjen e kĂ«tij ilaçi pĂ«r asnjĂ« kategori pacientĂ«sh, pĂ«rfshirĂ« pacientĂ«t me diabet”, thekson Fondi i Sigurimeve ShĂ«ndetĂ«sore nĂ« njĂ« pĂ«rgjigje pĂ«r Radion Evropa e LirĂ«.

Sipas autorizimit të MALMED-it, ilaçi mund të merret në farmaci vetëm me recetë mjekësore, por jashtë farmaciave të insulinës, kostoja bie mbi pacientin.

Ozempiku si parandalim i shtrimit në spital

Endokrinologu Irfan Ahmeti shpjegon për Radion Evropa e Lirë se Ozempiku është jashtëzakonisht i rëndësishëm për pacientët me diabet të tipit 2, të cilët kanë edhe sëmundje bashkëshoqëruese dhe janë obezë.

Ai thotë se Ozempikun mund ta marrin edhe pacientët obezë pa diabet, por se ai dhe kolegët e tij, duke u bazuar në udhëzimet e Shoqatës Amerikane dhe asaj Evropiane për Diabetin, nuk e përshkruajnë këtë ilaç për humbje peshe te pacientët që nuk janë me diabet.

“UdhĂ«zimet tregojnĂ« qartĂ« se cilit grup pacientĂ«sh duhet t’i jepet Ozempiku. BĂ«het fjalĂ« pĂ«r pacientĂ«t me rrezik tĂ« provuar kardiovaskular, pĂ«r shkak tĂ« diabetit dhe obezitetit, dhe ne pĂ«rpiqemi ta pĂ«rshkruajmĂ« pikĂ«risht kĂ«shtu, pĂ«r t’u pĂ«rshtatur me rregulloret tona”, shpjegon Ahmeti.

Ai thekson se përdorimi i Ozempikut ka sjellë një ndryshim revolucionar në menaxhimin e diabetit tip 2.

“Ozempiku, pĂ«rveçse rregullon sheqerin nĂ« gjak, ka efekt pozitiv nĂ« uljen e peshĂ«s trupore te pacientĂ«t obezĂ« me diabet tip 2. Gjithashtu, zvogĂ«lon rrezikun pĂ«r probleme kardiovaskulare, si infarkti. Studimet e reja tregojnĂ« se ky grup ilaçesh ndihmon edhe nĂ« ngadalĂ«simin e pĂ«rparimit tĂ« sĂ«mundjeve tĂ« veshkave, sĂ«mundjeve periferike tĂ« arterieve dhe tĂ« mĂ«lçisĂ« me yndyrĂ«â€, thotĂ« Ahmeti.

Ai shton se ilaçi mund t’u pĂ«rshkruhet edhe diabetikĂ«ve qĂ« nuk kanĂ« komplikime, me qĂ«llim tĂ« uljes sĂ« peshĂ«s. NĂ« kĂ«tĂ« rast, ai nuk jepet falas, por mund tĂ« blihet nĂ« ndonjĂ« nga farmacitĂ« private pĂ«r rreth 6.000 denarĂ«, apo mĂ« pak se 100 euro.

Përdorimi i Ozempikut për humbje peshe

Blerja e Ozempikut pa recetë mjekësore, edhe kur nuk përdoret për trajtim, është shndërruar në fenomen te qytetarët maqedonas me peshë të tepërt.

Ata mund ta gjejnë ilaçin në farmacitë më të furnizuara.

Riste S. nga Shkupi rrëfen se, ndërsa priste në një farmaci në qendër të qytetit, një grua kërkonte të blinte Ozempik, por nuk kishte sasi.

“PunonjĂ«sit thanĂ« se Ă«shtĂ« shitur privatisht dhe se shitjet e tyre po dĂ«mtoheshin nga importet ilegale pĂ«rmes KosovĂ«s, ku shitet mĂ« lirĂ«. UnĂ« u pĂ«rfshiva nĂ« bisedĂ« dhe ata mĂ« thanĂ« se mund ta blija, por kur tĂ« ketĂ«â€, thotĂ« bashkĂ«biseduesi i Radios Evropa e LirĂ«.

Radio Evropa e Lirë pyeti edhe në një farmaci jashtë Shkupit nëse Ozempik mund të blihet për humbje peshe, dhe farmacisti e konfirmoi.

“Doza mujore Ă«shtĂ« 5.400 denarĂ«â€, u pĂ«rgjigj shkurt ai, pa pĂ«rmendur rreziqet e mundshme tĂ« pĂ«rdorimit tĂ« ilaçit nĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ«.

Endokrinologu Ahmeti paralajmëron qytetarët që të mos e përdorin këtë ilaç pa udhëzim mjekësor.

“Kjo mbetet pĂ«rgjegjĂ«si e tyre. NĂ«se veprojnĂ« nĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ«, rrezikojnĂ« vetveten. Ne, mjekĂ«t, apelojmĂ« qĂ« çdo ilaç i regjistruar, qĂ« ka efekte anĂ«sore, tĂ« pĂ«rshkruhet nga njĂ« mjek specialist”, thotĂ« ai.

Velev thotë se Ozempiku nuk është suplement apo kozmetikë, por terapi mjekësore.

“Ka rreziqe serioze nĂ«se e merrni kur jeni tĂ« shĂ«ndetshĂ«m”, sipas tij.

Inspektimet e MALMED-it nuk kanë gjetur Ozempik të falsifikuar dhe nuk ka të dhëna për keqpërdorime gjatë periudhës 2024-2025.

Agjencia thekson se ilaçi duhet përdorur vetëm me recetë mjekësore përkatëse dhe se çdo shkelje mund të raportohet tek ajo. /K.M

↗

10:00 21 Janari, atë ditë dhe pas, protesta që vrau protestën

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Nga Adrian Thano

ÇfarĂ« bĂ«ri Sali Berisha mĂ« 21 Janar?

Përballë një proteste civile, e trajtoi shtetin si kullën e fshatit. E mbylli, e blindoi, e përdori si armë. Qytetarin e vendit të tij e shpalli armik.

Por nuk hoqi nga kjo jetë vetëm katër të pafajshëm. Ky është një krim shokues, por më e rënda e 21 janarit është tjetërkund.

AtĂ« ditĂ« u vra besimi se pas ’90-s, protesta ishte njĂ« e drejtĂ« e pacĂ«nueshme qĂ« mbrohej nga shteti. KĂ«tĂ« besim e vrau pikĂ«risht ai qĂ« kĂ«rkon nga historia medaljen e “kryedhjetoristit”.

Plumbat e 21 janarit pĂ«rgjakĂ«n idenĂ« se ndryshimi mund tĂ« vijĂ« “nga poshtĂ«â€, nga qytetari i zakonshĂ«m, pa frikĂ« se do ndĂ«shkohet. Kjo Ă«shtĂ« zemra e demokracisĂ«.

Mbi kĂ«tĂ« zemĂ«r qĂ«lloi doktori i zemrĂ«s, qĂ« i thotĂ« vetes “kryedemokrat”.

E bëri pikërisht aty, ku sot shkon vetë të protestojë. Ku qahet për turmën që mungon. Ku kërkon mbështetje kundër narkoshtetit nga i njëjti popull të cilit i foli me armë. Shkon e shkel mbi pllakat, ku dhanë shpirt katër të pafajshëm.

Nëse kjo quhet politikë, ky vend kurrë mos pastë politikanë.

Sepse nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« Ă«shtĂ« njĂ« pacipĂ«ri morale qĂ« tĂ« ngjeth. ËshtĂ« pĂ«rdhosje e dhimbjes, mungesĂ« minimale e respektit pĂ«r jetĂ«n. Kur vjen nga njĂ« mjek, Ă«shtĂ« edhe pĂ«rmbysje e pashembullt e çdo etike njerĂ«zore.

Prandaj sheshi sot nuk të përgjigjet.

Jo sepse nuk ka zemërim. Jo sepse jemi gënjyer nga narko-propaganda. Sheshi nuk të përgjigjet sepse ti, me plumba dhe më pas me gënjeshtrat pa fund, e shndërrove idenë e protestës në një traumë kombëtare. Nuk të përgjigjet sepse ka kujtesën e gjakut.

ÇfarĂ« bĂ«ri Edi Rama pas 21 Janarit?

Më 21 Janar, Edi Rama ishte në anën e protestës. Ishte zëri politik i saj. Në atë moment, ai përfaqësonte shpresën se korrupsioni i videos së Metës do të ndëshkohej dhe se shteti do të detyrohej të mbante përgjegjësi.

Por çfarë ndodhi më pas? Ai që ndërtoi një pjesë të pushtetit të tij mbi 21 Janarin, zgjodhi të qeverisë pikërisht me Ilir Metën. Me figurën që simbolikisht dhe politikisht lidhej me shkakun e asaj proteste. Videoja që ndezi zemërimin qytetar u kthye në monedhë pazari politik.

Kështu, protesta humbi edhe mbështetjen e fundit morale që kishte. Berisha e vrau, Rama e zbrazi nga kuptimi.

Kjo ishte thyerja e parë e besimit. Nuk u ndal aty. Me kalimin e viteve zhgënjimi u thellua, u bë sistemik. Korrupsioni nuk u ndëshkua, u zgjerua, u institucionalizua. Erdhëm në pikën që 700 mijë eurot e videos së 21 janarit sot janë më pak se shishet e verës në kantinën e shoqit.

Ish-kryeopozitari sot kryeministĂ«r kĂ«rkon “durim” dmth mandate tĂ« tjerĂ« nga i njĂ«jti popull shpresĂ«-vjedhur tĂ« cilin ish-kryeministri sot kryeopozitar e kĂ«rkon nĂ« shesh.

Kur nuk marrin përgjigjet që presin e quajnë popullin apatik apo harbut.

Mund të vazhdojnë të rrinë në një sistem që e kanë monopolizuar dhe ndërtuar vetë mbi gjak dhe korruptim. Por Shqipërinë e besimit e kanë humbur. Edhe atë të mendimit kritik.

Kjo ShqipĂ«ri voton sot “me valixhe”. Pikat kufitare, portet, aeroportet, janĂ« sheshet e saj tĂ« revoltĂ«s. Ikja! Ikja masive Ă«shtĂ« protesta e saj. Kjo protestĂ« Ă«shtĂ« mĂ« e fortĂ« se fjalimet dhe tribunat. Nuk Ă«shtĂ« apati. HarbutĂ«ri, jo e jo.

ËshtĂ« mungesĂ« e plotĂ« shprese dhe besimi. ËshtĂ« refuzim i qartĂ« nga njĂ« popull qĂ« mĂ« 21 Janar e vranĂ« dhe pas 21 Janarit e tradhtuan.

Ky popull po flet me gjuhën e fundit që i ka mbetur./K.M

↗

08:50 SPAK thellon hetimet për hakerimin! Merret në pyetje Dritan Palnika, i afërm i të pandehurit Agim Ismaili

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Dritan Palnika, ish-Sekretar i Përgjithshëm në Ministrinë e Brendshme dhe në Ministrinë e Bujqësisë, është një nga personat e pyetur nga SPAK në kuadër të hetimeve për sulmin kibernetik ndaj këtij institucioni.

Burimet konfirmojnë se Palnika ka lidhje të afërta familjare me Agim Ismailin, ish-drejtor i Përgjithshëm i Burgjeve, i cili akuzohet si anëtar i grupit kriminal që dyshohet se qëndron pas hakerimit të SPAK dhe nxjerrjes së materialeve hetimore të lidhura me figura të politikës dhe biznesit. SPAK dyshon se Ismaili materialet e siguruara nga hakerimi ia ka kaluar kushëririt të tij, Dritan Palnika.

Për Agim Ismailin, GJKKO ka nisur tashmë procesin gjyqësor. Ai akuzohet për përfshirje në veprimtari kriminale të strukturuar, ndërhyrje të paligjshme në sisteme kompjuterike dhe sigurim e shpërndarje të të dhënave hetimore, akuza që SPAK i konsideron pjesë të një skeme të organizuar për goditjen e institucioneve të drejtësisë.

Hetimet vijojnë për të zbardhur plotësisht rolin e personave të përfshirë, si dhe çdo lidhje të mundshme që mund të ketë ndikuar në realizimin dhe pasojat e këtij sulmi të rëndë ndaj sistemit të drejtësisë./K.M

↗

08:40 Si ta rifitoni hapësirën tuaj të vëmendjes (lifestyle)

✇Gazeta Fjala
By: Klara

ËshtĂ« e lehtĂ« tĂ« humbasĂ«sh pĂ«rqendrimin. Je thellĂ« nĂ« njĂ« detyrĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme kur telefoni yt bie me njĂ« njoftim tjetĂ«r. Po gatuan darkĂ«n dhe vendos tĂ« kontrollosh email-in “pĂ«r çdo rast”. EkspertĂ«t thonĂ« se hapĂ«sira jonĂ« e vĂ«mendjes po zvogĂ«lohet dhe shumĂ« prej nesh e kanĂ« mĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ« tĂ« qĂ«ndrojnĂ« tĂ« pĂ«rqendruar nĂ« njĂ« detyrĂ« nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n kohĂ«.

Lajmi i mirĂ« Ă«shtĂ« se mund ta rindĂ«rtoni vĂ«mendjen tuaj me disa ndryshime praktike. Ja tre hapa qĂ« do t’ju ndihmojnĂ« tĂ« rifitoni pĂ«rqendrimin.

Bëni një audit vëmendjeje

Daniel Smilek, njĂ« profesor i shkencĂ«s njohĂ«se nĂ« Universitetin e Waterloo-s nĂ« Ontario, Kanada, thotĂ« se shumĂ« njerĂ«z nĂ«nvlerĂ«sojnĂ« kohĂ«n qĂ« kalojnĂ« duke pĂ«rdorur telefonat e tyre, sipas The New York Times. Filloni t’i kushtoni vĂ«mendje kur mendja juaj largohet nga detyra qĂ« keni nĂ« dorĂ« dhe mbani njĂ« regjistĂ«r tĂ« pĂ«rditshĂ«m se sa shpesh shpĂ«rqendroheni.

Zvogëloni shpërqendrimet

Nuk keni pse tĂ« hiqni dorĂ« plotĂ«sisht nga mediat sociale, por mund t’i bĂ«ni shpĂ«rqendrimet mĂ« pak tĂ« pĂ«rshtatshme. Mundohuni tĂ« dilni nga aplikacionet e mediave sociale pas çdo pĂ«rdorimi. Çaktivizoni fjalĂ«kalimet e ruajtura nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« herĂ«n tjetĂ«r tĂ« duhet tĂ« hyni manualisht. Kur keni nevojĂ« pĂ«r njĂ« pushim, bĂ«ni njĂ« pushim tĂ« vĂ«rtetĂ« nĂ« vend qĂ« tĂ« kapni telefonin. Dilni pĂ«r njĂ« shĂ«titje tĂ« shkurtĂ«r, bĂ«ni ushtrime dhe rezistoni ndaj dĂ«shirĂ«s pĂ«r tĂ« lĂ«vizur nĂ«pĂ«r rrjetet sociale. Gjithashtu ndihmon tĂ« shkruani detyrat qĂ« duhet tĂ« kryeni, nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« truri juaj tĂ« mos vazhdojĂ« tĂ« rrotullohet pĂ«r tĂ« kujtuar se çfarĂ« Ă«shtĂ« mĂ« pas.

Stërvituni për përqendrim më të gjatë.

NĂ«se ende ndiheni mĂ« tĂ« shpĂ«rqendruar nga sa do tĂ« dĂ«shironit, synoni t’i jepni trurit tuaj mĂ« shumĂ« kohĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« pushimi. Kaloni kohĂ« nĂ« natyrĂ« ose lini kufjet nĂ« shtĂ«pi gjatĂ« njĂ« shĂ«titjeje ose vrapimi. Momentet e qeta pa ndĂ«rhyrje tĂ« vazhdueshme mund ta ndihmojnĂ« mendjen tuaj tĂ« rivendoset.

Nuk ke pse tĂ« ulesh nĂ« njĂ« jastĂ«k meditimi pĂ«r tĂ« forcuar fokusin, thotĂ« Smilek, por vetĂ«dija mund tĂ« ndihmojĂ«. Mundohu tĂ« pĂ«rqendrohesh plotĂ«sisht nĂ« çfarĂ«do qĂ« po bĂ«n dhe zgjidh njĂ« “spirancĂ«â€ tĂ« thjeshtĂ«, siç Ă«shtĂ« fryma jote ose njĂ« objekt nĂ« dhomĂ«. Kur mendja jote endet, ktheje butĂ«sisht vĂ«mendjen tĂ«nde te ajo spirancĂ« sa herĂ« qĂ« tĂ« jetĂ« e nevojshme. Edhe disa minuta trajnim pĂ«r vĂ«mendjen mund tĂ« duken tĂ« vĂ«shtira nĂ« fillim, vĂ«ren Smilek, prandaj filloni me hapa tĂ« vegjĂ«l./K.M

↗

08:30 Kosova dhe Bahamet nënshkruajnë marrëveshje për heqjen e ndërsjellë të vizave

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Kosova dhe Bahamet kanë nënshkruar marrëveshje për heqjen e ndërsjellë të vizave për qytetarët e tyre, njoftoi Presidenca e Kosovës të martën.

“Ky hap dĂ«shmon pĂ«rkushtimin e pĂ«rbashkĂ«t pĂ«r forcimin e partneritetit ndĂ«rmjet KosovĂ«s e Bahamas dhe, mbi tĂ« gjitha, pĂ«r forcimin e lidhjeve mes qytetarĂ«ve tanĂ«, duke i afruar ata edhe mĂ« shumĂ« me njĂ«ri-tjetrin”, tha Presidenca nĂ« Facebook.

Heqja e vizave për qytetarët e tyre vjen një muaj pasi Bahamet e njohën pavarësinë e Kosovës.

Presidenca tha se heqja e vizave ishte hapi i radhës për të cilin ishin pajtuar në dhjetor presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, dhe kryeministri i Bahameve, Philip Davis, kur e nënshkruan marrëveshjen për lidhjen e marrëdhënieve mes dy vendeve.

Bahamet – vendi ishullor i Oqeanit Atlantik – u bĂ«nĂ« vendi 121-tĂ« i botĂ«s qĂ« e njeh KosovĂ«n.

Ky vend në Karaibe deri tani ka qenë në mesin e 106 vendeve të botës ku kosovarët detyrohen të pajisen me vizë para se të udhëtojnë për ta vizituar.

Tani, Bahamet janë vendi i 53-të në botë ku kosovarët mund të udhëtojnë lirshëm.

NĂ« vitet e fundit vendime tĂ« ngjashme pĂ«r t’ia hequr regjimin e vizave kosovarĂ«ve kishin marrĂ« edhe Tajvani e Malajzia./K.M

↗

08:20 Tjetër aksident hekurudhor në Spanjë/ Shoferi humb jetën, 37 të lënduar

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Një shofer treni ka humbur jetën dhe të paktën 37 persona janë plagosur, pesë prej tyre rëndë, pasi një tren i linjës së përditshme doli nga shinat dhe u përplas pranë Barcelonës të martën mbrëma. Ky aksident ndodhi vetëm disa ditë pas një përplasje fatale mes dy trenave në jug të Spanjës.

Treni i linjës Rodalies u përplas me një mur mbajtës që kishte rënë mbi shinat midis Gelida dhe Sant Sadurní, njoftuan autoritetet lokale. Shërbimet e emergjencës evakuuan të gjithë pasagjerët dhe një person që ishte bllokuar brenda trenit u shpëtua.

Aksidenti ndodhi gjatë stuhive të forta që goditën veriperëndimin e Spanjës. Një tjetër tren në rrjetin e trenave të Barcelonës gjithashtu doli nga shinat për shkak të një guri të rrëshqitur nga stuhia, por nuk u raportuan të plagosur. Shërbimet hekurudhore janë pezulluar ndërkohë që po kryhen kontrolle sigurie.

Këto aksidente ndodhin vetëm dy ditë pas një përplasjeje katastrofale me dy trena me shpejtësi të lartë në Adamuz, Andalusia, ku të paktën 42 persona humbën jetën, duke e bërë atë një nga aksidentet më të rënda hekurudhore në Spanjë në dekadën e fundit./K.M

↗

06:45 Përvoja ndërkombëtare e punës në Europë/ Cilat vende kryesojnë dhe pse?

✇Gazeta Fjala
By: Klara

Puna në më shumë se një vend mund të përmirësojë aftësinë e përshtatjes së punonjësve, vetëbesimin dhe inteligjencën kulturore. Në Tregun e Vetëm Europian, 17% e kërkuesve të punës kanë pasur përvojë pune ndërkombëtare, duke u dhënë atyre një shije jete larg vendit të origjinës.

Mundësia për të punuar jashtë vendit ndikon fort në rrugëtimin profesional, pasi punonjësit zhvillojnë aftësi që mund të mos i kishin kultivuar në vendin e tyre. Falë statusit të Europës si treg i vetëm, numri i personave që kanë punuar jashtë vendit është relativisht i lartë, por ku në Europë punonjësit kanë më shumë përvojë ndërkombëtare?

Platforma e punĂ«simit Indeed i pĂ«rkufizon “punonjĂ«sit me lĂ«vizshmĂ«ri ndĂ«rkombĂ«tare” si ata qĂ« kanĂ« tĂ« paktĂ«n njĂ« pĂ«rvojĂ« pune nĂ« njĂ« vend tjetĂ«r nga vendi ku jetojnĂ« aktualisht.

Në fund të vitit 2025, 16.7% e kërkuesve të punës në tregun e vetëm kishin përvojë ndërkombëtare në CV-në e tyre, sipas platformës së punësimit Indeed. Për krahasim, vetëm rreth 5.1% e punonjësve në Shtetet e Bashkuara kishin lëvizshmëri ndërkombëtare.

“Pjesa e lartĂ« e punonjĂ«sve me lĂ«vizshmĂ«ri ndĂ«rkombĂ«tare nĂ« EuropĂ« pasqyron si politikat qĂ« mbĂ«shtesin lĂ«vizshmĂ«rinĂ«, ashtu edhe vlerĂ«n qĂ« i jepet pĂ«rvojĂ«s profesionale ndĂ«rkufitare”, tha Sneha Puri, analiste e politikave tĂ« emigracionit nĂ« Indeed.

Të dhënat e Indeed mbulojnë tetë vende europiane, njëri prej të cilëve nuk është më pjesë e tregut të vetëm, dhe pesha e përvojës ndërkombëtare të punës ndryshon ndjeshëm mes tyre.

Zvicra dhe Irlanda: ekonomi relativisht më të vogla

Zvicra ka përqindjen më të lartë të përvojës së huaj të punës, me më shumë se gjysmën e punëkërkuesve (51%) që raportojnë përvojë jashtë vendit. Kjo shifër është mbi dy në pesë (42%) në Irlandë. Këto dy vende janë përjashtime.

Gjermania renditet e treta, me një të katërtën e kërkuesve të punës që kanë përvojë pune jashtë vendit. Kjo peshë është gjithashtu më e lartë se një në pesë kërkues pune në Spanjë dhe në Mbretërinë e Bashkuar.

Përvoja e huaj e punës është më e lartë se mesatarja e Tregut të Vetëm edhe në Holandë dhe Francë.

Afërsia gjeografike dhe madhësia e ekonomive

Sneha Puri vuri në dukje se ka disa faktorë që kontribuojnë në ndryshimet e nivelit të punonjësve me lëvizshmëri ndërkombëtare nëpër Europë.

“AfĂ«rsia gjeografike luan njĂ« rol tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m nĂ« lĂ«vizjen brenda tregut tĂ« vetĂ«m. Vendet qĂ« ndodhen pranĂ« disa tregjeve tĂ« mĂ«dha tĂ« punĂ«s priren tĂ« pĂ«rjetojnĂ« mĂ« shumĂ« lĂ«vizshmĂ«ri ndĂ«rkufitare dhe tĂ« lehtĂ«sojnĂ« lĂ«vizjen brenda tregut tĂ« vetĂ«m”, tha ajo.

Për shembull, punonjësit me lëvizshmëri ndërkombëtare në Zvicër mund të vijnë shumë lehtë nga një prej vendeve të saj të shumta fqinje, si Austria, Franca, Gjermania, Italia dhe Lihtenshtajni.

Puri shpjegoi se disa vende europiane tërheqin gjithashtu më shumë emigrantë ndërkontinentalë se të tjerat, ose për shkak të pranisë së më shumë korporatave shumëkombëshe, ose për shkak të numrit më të lartë të studentëve ndërkombëtarë.

Duke iu referuar ZvicrĂ«s dhe IrlandĂ«s, ajo shtoi: “SĂ« fundi, dhe ndoshta njĂ« nga faktorĂ«t mĂ« tĂ« mĂ«dhenj, Ă«shtĂ« vetĂ« numri i punonjĂ«sve nĂ« ekonomi.”

Kërkuesit europianë të punës shohin përtej kufijve

Të dhënat e Indeed tregojnë se kërkuesit e punës në tregun e vetëm europian po shikojnë gjithnjë e më shumë mundësi jashtë vendeve të tyre, si brenda bllokut, ashtu edhe përtej tij. Ky interes ndahet në dy kategori.

Interesi brenda tregut të vetëm i referohet kërkimeve për punë nga punonjës në një vend anëtar për role në një vend tjetër anëtar.

Interesi dalës përfshin kërkimet nga kërkues pune në vendet anëtare për punë në vende joanëtare.

Dy përqindjet ishin afërsisht të barabarta deri në mesin e vitit 2024, zakonisht duke lëvizur mes 2% dhe 4%. Që nga dhjetori 2024, megjithatë, interesi dalës filloi të rritej, duke arritur kulmin prej 7.2% në tetor 2025. Interesi brenda tregut të vetëm mbetet në 5.4%.

SHBA-ja dhe Mbretëria e Bashkuar janë destinacionet kryesore jashtë tregut të vetëm europian për kërkimet e punës jashtë bllokut. Në vitin 2025, ato përbënin përkatësisht 40.5% dhe 30.4% të këtyre kërkimeve, me Gjermaninë si vendin kryesor të origjinës për të dy destinacionet.

Mbretëria e Bashkuar u largua nga Tregu i Vetëm pas Brexit në fund të vitit 2020./ Monitor/K.M

❌