❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

09:00 Sot Kuvend/ Interpelancë me ministren e Arsimit, kërkohen shpjegime dhe për shëndetësinë

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Kuvendi i Shqipërisë do të zhvillojë sot në 12 shkurt seancën e radhës plenare, e cila pritet të shoqërohet me debate të forta, për shkak të çështjeve të ndjeshme të përfshira në rendin e ditës dhe klimës së tensionuar politike në vend. Në qendër të diskutimeve do të jenë dy interpelanca me ministren e Arsimit, Mirela Kumbaro, të fokusuara te siguria në institucionet arsimore.

Interpelanca e parë është kërkuar nga deputetja Erisa Xhixho, e cila ka ngritur shqetësimin për situatën e sigurisë në shkolla, pas disa ngjarjeve tragjike ku të mitur kanë humbur jetën si pasojë e konflikteve me bashkëmoshatarët. Ajo pritet të kërkojë informacion të detajuar mbi masat parandaluese, politikat e ndjekura nga ministria dhe bashkëpunimin me institucionet e tjera për të frenuar fenomenin e dhunës në ambientet shkollore. Në të njëjtën linjë është edhe kërkesa e deputetit Kapri, i cili do të kërkojë sqarime për strategjitë konkrete të qeverisë për garantimin e sigurisë së nxënësve dhe stafit pedagogjik.

PĂ«rveç çështjeve qĂ« lidhen me arsimin, nĂ« rendin e ditĂ«s Ă«shtĂ« parashikuar edhe njĂ« seancĂ« pyetje-pĂ«rgjigje mes deputetit tĂ« PartisĂ« Socialiste, Erion Braçe, dhe ministres sĂ« ShĂ«ndetĂ«sisĂ«, Evis Salla. Braçe ka shprehur shqetĂ«simin pĂ«r mosfunksionimin e plotĂ« tĂ« qendrĂ«s shĂ«ndetĂ«sore nĂ« rrugĂ«n “Irfan Tomini”, duke kĂ«rkuar shpjegime mbi arsyet e situatĂ«s dhe masat qĂ« do tĂ« merren pĂ«r tĂ« garantuar shĂ«rbim tĂ« plotĂ« pĂ«r qytetarĂ«t e zonĂ«s.

Seanca plenare do tĂ« pĂ«rfshijĂ« gjithashtu shqyrtimin dhe votimin e njĂ« sĂ«rĂ« projektligjesh dhe projektvendimesh me rĂ«ndĂ«si. Mes tyre janĂ« propozime pĂ«r ndryshime dhe shtesa nĂ« ligjin “PĂ«r tatimin mbi vlerĂ«n e shtuar nĂ« RepublikĂ«n e ShqipĂ«risĂ«â€, amendime nĂ« ligjin “PĂ«r akcizat”, si dhe rishikime nĂ« ligjin “PĂ«r TrashĂ«giminĂ« Kulturore dhe MuzetĂ«â€. KĂ«to nisma ligjore pritet tĂ« ngjallin diskutime mbi ndikimin e tyre nĂ« ekonomi, administratĂ« dhe sektorin kulturor.

Rendi i ditës:

Mbledhjen e Kuvendit në seancë plenare në datën 12.2.2026, ora 10:00.

II. Rendi i ditës i seancës plenare është si më poshtë:

1. Miratimi i procesverbaleve të seancave plenare të datave 27.1.2026 dhe 3.2.2026.

2. Njoftime.

4. Interpelancë me Ministrin e Arsimit, znj. Mirela Kumbaro, kërkuar nga deputetja Erisa Xhixho.

3. Interpelancë me Ministrin e Arsimit, znj. Mirela Kumbaro, kërkuar nga deputeti Erald Kapri.

5. SeancĂ« pyetje – pĂ«rgjigje me Ministrin e ShĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe MirĂ«qenies Sociale, znj. Evis Sala, kĂ«rkuar nga deputeti Erion Braçe.

6. Projektligji “PĂ«r shĂ«rbimin e jashtĂ«m nĂ« RepublikĂ«n e ShqipĂ«risĂ«â€.

7. Projektligji “PĂ«r njĂ« ndryshim nĂ« ligjin nr. 61/2012 “PĂ«r akcizat nĂ« RepublikĂ«n e ShqipĂ«risĂ«â€, tĂ« ndryshuar.

8. Projektligji “PĂ«r njĂ« shtesĂ« nĂ« ligjin nr.92/2014, “PĂ«r tatimin e vlerĂ«s sĂ« shtuar nĂ« RepublikĂ«n e ShqipĂ«risĂ«â€, tĂ« ndryshuar.

9. Projektligji “PĂ«r disa ndryshime nĂ« ligjin nr. 27/2018 “PĂ«r TrashĂ«giminĂ« Kulturore dhe MuzetĂ«â€

10. Projektvendimi “PĂ«r miratimin e strukturĂ«s, organikĂ«s dhe klasifikimit tĂ« pagave tĂ« personelit me kohĂ« jo tĂ« plotĂ« pune, qĂ« rekrutohet pĂ«r pĂ«rpunimin e materialeve zgjedhore, tĂ« Komisionit Qendror tĂ« Zgjedhjeve”.

11. Projektvendimi “PĂ«r disa shtesa nĂ« vendimin nr. 65/2025 “PĂ«r caktimin e anĂ«tarĂ«ve zĂ«vendĂ«sues nĂ« pĂ«rbĂ«rjen e komisioneve tĂ« pĂ«rhershme tĂ« Kuvendit”, i ndryshuar.

12. Diskutime për çështje jashtë rendit të ditës.

III. Ngarkohen shërbimet e Kuvendit për publikimin e rendit të ditës të seancës plenare, njoftimin e anëtarëve të Kuvendit me anë të mjeteve të komunikimit elektronik, si dhe përgatitjen e dokumentacionit parlamentar që do të shqyrtohet.

IV. Ky urdhër hyn në fuqi menjëherë./kb

↗

08:45 Kursi i këmbimit, e enjte, 12 shkurt 2026

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Këtë të enjte, një dollar amerikan do të blihet me 80.8 lekë dhe shitet me 81.8 lekë.

Euro blihet me 96.2 lekë dhe do të shitet me 96.8 lekë.

Franga zvicerane blihet me 104.7 lekë dhe shitet me 105.7 lekë.

Paundi britanik blihet me 110 lekë dhe shitet me 111 lekë.

Dollari kanadez këmbehet me 59.4 lekë në blerje dhe me 60.6 lekë në shitje./kb

↗

08:30 Dhoma e Përfaqësuesve të SHBA-së voton për të përmbysur tarifat ndaj Kanadasë

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Dhoma e Përfaqësuesve e SHBA-së ka votuar për të anuluar tarifat e vendosura nga Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, mbi mallrat kanadeze.

Me njĂ« votim 219 pro dhe 211 kundĂ«r, gjashtĂ« ligjvĂ«nĂ«s republikanĂ« iu bashkuan demokratĂ«ve pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur njĂ« rezolutĂ« qĂ« kĂ«rkon t’i japĂ« fund tarifave qĂ« Trump i vendosi KanadasĂ« vitin e kaluar.

Vota është kryesisht simbolike pasi do të duhet të miratohet nga Senati i SHBA-së dhe më pas nga Trump, i cili ka shumë pak gjasa ta nënshkruajë atë për ta bërë ligj.

Që nga rizgjedhja e tij, Donald Trump ka vendosur një sërë tarifash ndaj Kanadasë, duke kërcënuar së fundmi me një taksë prej 100% të importit në përgjigje të marrëveshjes tregtare të propozuar të Kanadasë me Kinën.

NdĂ«rsa votimi po zhvillohej nĂ« DhomĂ«n e PĂ«rfaqĂ«suesve, Trump postoi nĂ« Truth Social: “Çdo republikan, nĂ« DhomĂ«n e PĂ«rfaqĂ«suesve apo nĂ« Senat, qĂ« voton kundĂ«r tarfave do tĂ« vuajĂ« seriozisht pasojat nĂ« kohĂ«n e zgjedhjeve”.

“Tarifat na kanĂ« dhĂ«nĂ« Siguri Ekonomike dhe KombĂ«tare, dhe asnjĂ« republikan nuk duhet tĂ« jetĂ« pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r shkatĂ«rrimin e kĂ«tij privilegji”, shtoi ai.

Votimi erdhi pasi Kryetari i Dhomës së Përfaqësuesve të SHBA-së, Mike Johnson, një aleat i Trump në Kongres, u përpoq pa sukses të bllokonte diskutimin në sallën e dhomës nga ligjvënësit mbi tarifat e Trump.

Me republikanët që mbajnë një shumicë të hollë në Dhomën e Përfaqësuesve të SHBA-së, largimet e gjashtë republikanëve së bashku me një front pothuajse të bashkuar nga demokratët ishin të mjaftueshme për të siguruar votat. BBC/kb

↗

08:15 DIVA/ Kompensimi për arsimin pritet të sjellë 75 mijë deklarues të rinj

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Pas hapjes më 22 janar të sistemit e-Filing, për plotësimin të Deklaratës Individuale të Ardhurave Vjetore apo të DIVA 2025 (deklarata plotësohet dhe dorëzohet deri më 31 Mars 2026) sipas të dhënave të administratës tatimore për Monitor në total nga të gjitha kategoritë deri tani numri i deklarimeve ka arritur në 10 mijë individë.

Tatimet parashikojnë që numri i deklaruesve për Deklaratën Individuale Vjetore të të Ardhurave 2025 të jetë deri në 200 mijë deklarime, duke pasur parasysh hyrjen në fuqi të zbatimit për herë të parë të kompensimit për arsimin e fëmijëve.

Për shkak të aplikimeve të zbritjes së shpenzimeve për arsimin e fëmijëve me vlerë 48 mijë lekë dhe 100 mijë lekë DIVA po plotësohet edhe  nga individët që nuk kanë detyrimin ta dorëzojnë, pra ata me të ardhura bruto vjetore nën 1.2 mln lekë.

Krahasuar me numrin e 2025 për deklarimet e DIVA 2024, administrata tatimore parashikon që numri i deklaruesve të rritet me rreth 75 mijë apo 60% më shumë sesa 2025.

Vjet, sipas të publikuara më herët nga Tatimet, DIVA 2024 u plotësua nga 124,416  individë me një rritje në numër, prej 58,5 mijë deklaruesish.

DIVA për 2024 (por që u plotësua dhe u dorëzua në 2025), pësoi disa ndryshime.

Së pari, detyrimin për plotësimin dhe dorëzimin e deklaratës e kishin të gjithë individët që realizuan mbi 1,2 milionë lekë të ardhura bruto për 2024 nga mbi 2 milionë lekë që ishte deri në vitin 2023.

Së dyti, në detyrimin për dorëzimin e Deklaratës Vjetore të të Ardhurave Personale të 2024-s, për herë të parë u përfshinë edhe ata individë që kanë realizuar më shumë se 50,000 lekë nga çdo kategori tjetër të ardhure, por të cilat nuk i nënshtrohen mbajtjes së tatimit përfundimtar në burim.

Të ardhura të tilla mund të jenë: Të ardhurat nga qiradhënia, kur qiramarrës është një individ i paregjistruar si tatimpagues tregtar, i vetëpunësuar apo entitet; Të ardhura të realizuara jashtë territorit të Shqipërisë, pavarësisht nëse janë taksuar apo jo; të ardhura të tjera të çfarëdoshme, për të cilat paguesi nuk ka mbajtur tatim në burim, megjithëse mund të ketë pasur detyrimin ligjor për mbajtjen e tatimit në burim, sipas përcaktimeve të ligjit.

Në 2025, nuk ndryshoi mënyra e plotësimit dhe dorëzimit të DIVA për individët e dypunësuar. Kjo kategori vijoi të ketë detyrimin për dorëzimin e DIVA pavarësisht nivelit të të ardhurave të realizuara. Vjet ndryshoi gjithashtu edhe afati për dorëzimin e DIVA nga 30 Prill afati për dorëzimin e DIVA u vendos deri më 31 Mars./Monitor.al/kb

↗

08:00 Studimi i ri: Obeziteti lidhet me një rrezik 70% më të lartë të infeksioneve në mbarë botën

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Obeziteti është i lidhur me një rrezik 70% më të lartë për infeksione serioze dhe rreth 1 në 10 persona humbin jetën për shkaqe që lidhen me sëmundjet infektive që kanë të bëjnë me obezitetin, sipas një studimi të ri.

Studimi zbuloi se njerĂ«zit qĂ« vuajnĂ« nga obeziteti kanĂ« shanse mĂ« tĂ« mĂ«dha pĂ«r t’u shtruar nĂ« spital ose pĂ«r tĂ« vdekur si pasojĂ« e sĂ«mundjeve infektive, duke pĂ«rfshirĂ« gripin, COVID-19, pneumoninĂ« dhe gastroenteritin, krahasuar me njerĂ«zit me peshĂ« normale.

Kërkimet u bazuan në të dhëna nga më shumë se 67,000 të rritur në Finlandë dhe mbi 470,000 të dhëna nga UK Biobank, ku pjesëmarrësit u ndanë në grupe sipas indeksit të masës trupore (BMI). Personat me obezitet kishin një rrezik 70% më të lartë të hospitalizimit ose vdekjes nga ndonjë sëmundje infektive sesa të rriturit me BMI në rangun e peshës normale.

Studimi vuri re gjithashtu se sa mĂ« i lartĂ« tĂ« jetĂ« BMI-ja, aq mĂ« i madh Ă«shtĂ« rreziku dhe individĂ«t me obezitet tĂ« rĂ«ndĂ« (BMI ≄ 40 kg/mÂČ) kishin gati trefishin e rrezikut krahasuar me ata me peshĂ« normale.

Ekspertët sugjerojnë se obeziteti mund të dëmtojë sistemin imunitar, duke zvogëluar aftësinë e trupit për të mbrojtur veten kundër baktereve, viruseve, parazitëve apo kërpudhave, dhe kështu rritet rreziku i sëmundjeve serioze, edhe pse nevojiten kërkime të mëtejshme për të kuptuar mekanizmat e sakta./Kb

↗

08:00 Stay Alive: Berlin 1939-45 nga Ian Buruma – si berlinasit sfiduan sundimtarĂ«t e tyre nazistĂ«

✇Gazeta Fjala
By: Leonard

Recension: NjĂ« rrĂ«fim zhytĂ«s mbi mĂ«nyrĂ«n se si banorĂ«t e njĂ« qyteti liberal – pĂ«rfshirĂ« edhe babanĂ« e autorit – i mbijetuan fashizmit

Kathryn Hughes

NĂ« dhjetor 1941, autoritetet naziste morĂ«n njĂ« letĂ«r nga njĂ« ushtar qĂ« ankohej se, gjatĂ« lejes sĂ« fundit nĂ« Berlin, ishte neveritur thellĂ«sisht nga ajo qĂ« kishte parĂ«. NdĂ«rsa shokĂ«t e tij po vdisnin nĂ« front, shumĂ« tĂ« rinj dukeshin se i kishin shpĂ«tuar shĂ«rbimit ushtarak dhe tani argĂ«toheshin nĂ« baret plot tĂ« Berlinit. GratĂ« nuk ishin mĂ« mirĂ«: pa burra, por me kupona racioni tĂ« vjedhur nga ushtarĂ«t nĂ« leje, ato po ngopeshin me tepri. “Po tĂ« ishte Berlini Gjermania,” shfryu ankuesi, “kĂ«tĂ« luftĂ« do ta kishim humbur prej vitesh.”

Berlini kishte qenĂ« gjithmonĂ« njĂ« rast mĂ« vete. TrashĂ«gimia e viteve tĂ« shfrenuara tĂ« Vajmarit – gjithĂ« ai radikalizĂ«m artistik e politik, pĂ«r tĂ« mos pĂ«rmendur jetĂ«n e shthurur – kishte vazhduar edhe nĂ«n Rajhun e TretĂ«. Qyteti mbeti sfidueshĂ«m vetvetja dhe, pavarĂ«sisht pĂ«rpjekjeve tĂ« komandĂ«s sĂ« lartĂ«, kokĂ«fortĂ« pĂ«r t’u bindur. TĂ« paktĂ«n kĂ«shtu ishte gjendja nĂ« vitin 1941.

Kur babai i Ian Buruma-s, njĂ« punĂ«tor i mobilizuar nga Holanda, mbĂ«rriti dy vjet mĂ« vonĂ«, Berlini kishte filluar me pĂ«rtesĂ« tĂ« rreshtohej. Lufta tashmĂ« po shkonte keq: rusĂ«t shtynin nga lindja, ndĂ«rsa bombat amerikane e britanike binin nga qielli. Ushqimi ishte i pakĂ«t, qytetarĂ«t hebrenj zhdukeshin çdo ditĂ« dhe Hitleri me GĂ«belsin, tĂ« pranishĂ«m shpesh nĂ« qytet, bĂ«heshin gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« ankthshĂ«m e mizorĂ«. Tani, sa herĂ« qĂ« berlinasit takoheshin nĂ« radhĂ«t pĂ«r ushqim apo nĂ« strehĂ«zat kundĂ«r bombave, pĂ«rshĂ«ndetja mĂ« e zakonshme ishte Bleiben sie ĂŒbrig – “QĂ«ndroni gjallĂ«â€.

MegjithatĂ«, argumenton Buruma, kudo mund tĂ« gjeje ende xhepa rezistence. Ai nuk i referohet rrjeteve tĂ« organizuara nĂ«ntokĂ«sore, por burrave dhe grave tĂ« zakonshĂ«m, jo domosdoshmĂ«risht trima, por ende tĂ« aftĂ« pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« gjĂ«nĂ« e duhur. Kur hebrenjtĂ« u detyruan tĂ« mbanin shenja identifikuese, shumĂ« bashkĂ«qytetarĂ« u afroheshin nĂ« rrugĂ« pĂ«r t’u shtrĂ«nguar dorĂ«n. Leo Buruma i ri, i dĂ«rguar tĂ« punonte nĂ« njĂ« fabrikĂ« tĂ« rĂ«ndĂ« mekanike, u lidh me njĂ« tĂ« dashur ukrainase, duke shpĂ«rfillur qĂ«llimisht doktrinĂ«n naziste se, si holandez “gjermanik”, nuk duhej tĂ« shoqĂ«rohej me njĂ« “racĂ« inferiore”. Mund tĂ« mos duket shumĂ«, por, siç thotĂ« Buruma, “jo tĂ« gjithĂ« janĂ« tĂ« prerĂ« pĂ«r tĂ« qenĂ« heronj”.

KĂ«to akte tĂ« vogla hiri, tetĂ«dhjetĂ« vjet mĂ« parĂ«, janĂ« tĂ« vĂ«shtira pĂ«r t’u gjurmuar. Buruma nis nga letrat e babait tĂ« tij drejtuar familjes, tĂ« cilat filloi t’i shqyrtonte sistematikisht pas vdekjes sĂ« Leos nĂ« vitin 2020. I riu nuk donte t’i frikĂ«sonte tĂ« afĂ«rmit – pasojat e njĂ« bombardimi tĂ« rĂ«ndĂ« i pĂ«rshkruan thjesht si “njĂ« pamje mjaft mbresĂ«lĂ«nĂ«se” – dhe ruhej tĂ« mos binte ndesh me censurĂ«n gjermane. Por duke lexuar mes rreshtave, Ian Buruma rindĂ«rton njĂ« ekzistencĂ« konformizmi tĂ« jashtĂ«m (Leo regjistrohet si roje kundĂ«rajrore) dhe proteste tĂ« brendshme (tĂ« shtunave nĂ« mbrĂ«mje luan piano me tĂ« venĂ« e njĂ« avokati hebre tĂ« pasur – njĂ« veprim qĂ« mund t’i kishte çuar tĂ« dy nĂ« burg ose mĂ« keq).

Dëshmitarë të tjerë, si gazetaret Ursula von Kardorff dhe Ruth Andreas-Friedrich, mbajtën gjatë luftës vetëm shënime të shpërndara e të koduara, por më pas i rindërtuan në rrëfime të plota për botim. Von Kardorff nuk mund të quhet rezistuese, megjithatë kujtimet e saj tregojnë dikë që përpiqet të mbetet e ndershme në një shtet kriminal. Babai i saj, piktor portretesh i suksesshëm, kishte humbur vendin e mësimdhënies për shkak të kundërshtimit ndaj regjimit, ndërsa e ëma, stiliste tekstilesh, vazhdonte të mobilonte shtëpitë e elitës naziste. Vetë Ursula çonte rroba të ngrohta në familjet hebreje, por pyeste veten nëse e bënte vetëm për të qetësuar ndërgjegjen. Ankthi i saj i vërtetë lidhej me vëllanë që luftonte për Gjermaninë në frontin lindor.

AsgjĂ« nga kĂ«to nuk Ă«shtĂ« moralisht e qartĂ«, por – sugjeron Buruma nĂ« kĂ«tĂ« libĂ«r tĂ« mrekullueshĂ«m e plot nuanca – ishte e nevojshme nĂ«se doje tĂ« mbijetoje dhe e dije se nuk ishe as trim, as frikacak, por diku nĂ« atĂ« hapĂ«sirĂ« tĂ« turbullt mes tyre.

Burimi: theguardian.com/ Përgatiti për botim: L.Veizi

↗

07:45 Cilësia e transportit publik, Tirana e parafundit në Europë, na e kalon vetëm


✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Për transportin më të keq publik në Europë, Tiranës ia kalon vetëm Roma, por ndryshe nga kjo e fundit, ne nuk kemi as metro, tramvaje apo trena urbanë.

Pra ndërsa banorët dhe turistët në kryeqytetin italian kanë mundësi zgjedhje kur autobusët vonojnë, në Tiranë përveç transportit publik, mund të përdorësh taksi me kosto të larta, ose të zgjedhësh të ecësh më këmbë.

Anketa e Komisionit Europian për Cilësinë e Jetës në Qytetet Europiane u kërkoi mbi 71,000 personave në 83 qytete të vlerësonin sistemet e tyre të transportit bazuar në pesë faktorë kryesorë: përballueshmërinë, sigurinë, lehtësinë e përdorimit, frekuencën dhe besueshmërinë.

Transporti publik luan një rol të madh në nivelin e kënaqësisë që njerëzit ndiejnë me jetën e tyre në një qytet. Ndërsa disa kryeqytete shkëlqejnë, të tjera mbeten pas, duke treguar një ndarje të theksuar në mënyrën se si transporti publik u shërben banorëve në gjithë Europën, shkruan MSN.

Sipas anketës, vetëm 29% e qytetarëve në Romë janë të kënaqur me transportin publik. Sistemi i metrosë së Romës është i kufizuar për një kryeqytet, me vetëm tre linja. Ndërsa transporti tokësor (makina, autobusë, trena) shpesh vonohet për shkak të trafikut dhe grevave, duke ndikuar në këtë nivel të ulët kënaqësie.

Roma ka disa lloje transporti publik, përfshirë metronë, autobusët, tramvajin dhe trenat urbanë/rajonalë. Këto së bashku mbulojnë pjesën më të madhe të qytetit dhe përdoren për lëvizje të përditshme nga banorët dhe turistët.

Edhe në kryeqytetin shqiptar, vetëm 29% je qytetarëve janë të kënaqur me transportin publik.

“Tirana nuk ka shĂ«rbim metroje apo tramvaji dhe sistemi ekzistues i autobusĂ«ve Ă«shtĂ« shpesh i mbipopulluar dhe i vĂ«shtirĂ« pĂ«r t’u orientuar. Zhvillimi i infrastrukturĂ«s Ă«shtĂ« shumĂ« i nevojshĂ«m”.

Sipas Eurostat, Shqipëria renditet mes vendeve me numrin më të lartë të autobusëve për frymë në Europë, por kjo nuk është shenjë e një transporti publik të zhvilluar, por mungesë e alternativave të tjera të transportit publik. Kur vjen puna te rinovimi i flotës, Shqipëria mbetet nën mesataren e Bashkimit Europian, duke e bërë modernizimin e autobusëve një nevojë të domosdoshme.

Sipas Eurostat nga 8 886 autobusë urbanë, autobusë ndërqytetas dhe elektrikë gjithsej në vitin 2024, vetëm 432 janë mjete të reja, që përfaqësojnë rreth 4.9% të flotës, nën mesataren e BE-së prej 5.1%.

Për të përmbyllur top 5 kryeqytetet me transportin më të keq në Europë, pas Tiranës, renditet Podgorica, Beogradi dhe Nikozia. Në Podgoricë vetëm 37% e qytetarëve janë të kënaqur me transportin publik.

Kryeqyteti i Malit të Zi nuk ka sistem hekurudhor urban dhe vetëm një rrjet të vogël e jo të rregullt autobusësh. Edhe pse shërbehet nga trenat ndërqytetës, përdorimi i transportit publik lokal është minimal, pasi shumica e banorëve zgjedhin të ecin në këmbë ose të përdorin makinën.

Në kryeqytetin serb, në Beograd dhe në Nikozia, kryeqytetin e Qipros kënaqësia arrin ë nivelin 44%.

“Beogradi ka njĂ« sistem tĂ« gjerĂ« autobusĂ«sh dhe tramvaji, por ai Ă«shtĂ« i vjetruar dhe qyteti nuk ka metro. Metroja e planifikuar prej kohĂ«sh Ă«shtĂ« ende nĂ« fazat e hershme tĂ« ndĂ«rtimit”.

“Nikozia nuk ka sistem tramvaji apo metroje dhe mbĂ«shtetet plotĂ«sisht te autobusĂ«t. ShĂ«rbimi Ă«shtĂ« i kufizuar dhe pronĂ«sia e lartĂ« e makinave ndikon nĂ« nivelin e pĂ«rgjithshĂ«m tĂ« kĂ«naqĂ«sisĂ«â€.

Qytetarët e cilit kryeqytet në Europë janë më të kënaqur me transportin publik?

Vjenë, Austri: 91%

Transporti publik i Vjenës njihet për përpikërinë, pastërtinë dhe integrimin e mirë. U-Bahn (metroja), tramvajet dhe autobusët janë të përballueshëm dhe të lidhur mirë me njëri-tjetrin, duke e bërë të lehtë lëvizjen në mënyrë efikase në kryeqytetin austriak./Monitor.al//kb

↗

07:30 ShqipĂ«ria po “shuhet”, lindjet nĂ« 2025-n ishin 74% mĂ« tĂ« ulĂ«ta se nĂ« 1990-n

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Shqipëria po hyn me shpejtësi në një fazë të re të tkurrjes demografike, ku viti 2025 ka konfirmuar këtë fenomen në shkallë vendi. Sipas të dhënave zyrtare, numri total i lindjeve ka zbritur në 21,425 në 2025, duke shënuar një rënie prej 8.1% krahasuar me 2024.

Kjo humbje neto prej 1,885 foshnjash brenda një viti tregon se hendeku midis 2021-ës (me 27,211 lindje) dhe vitit aktual po thellohet me shpejtësi. Të dhënat tregojnë se presioni nuk është më vetëm në zonat e thella, por ka prekur zemrën ekonomike dhe industriale të vendit.

ShqipĂ«ria po pĂ«rjeton njĂ« nga krizat mĂ« tĂ« thella demografike nĂ« historinĂ« e saj modern. Shifrat e fundit tĂ« vitit 2025 tregojnĂ« njĂ« rĂ«nie drastike tĂ« numrit tĂ« lindjeve me rreth 74% krahasuar me fillimin e viteve ’90, ku ShqipĂ«ria regjistronte njĂ« rekord prej 82,125 lindjesh, ndĂ«rsa 35 vite mĂ« vonĂ«, ky numĂ«r ka zbritur nĂ« nivelin kritik prej 21,425

Rënia më agresive është vërejtur në dekadën e fundit; nga 32,715 lindje në vitin 2015, Shqipëria ra nën kufirin psikologjik prej 25 mijë lindjesh në vitin 2023, për të arritur në rekordin negativ të këtij viti.

Faktorët kryesorë që kanë ushqyer këtë trend janë plakja progresive e popullsisë, ku mosha mesatare ka arritur në 44.3 vjeç, dhe ulja e shkallës së fertilitetit në vetëm 1.21 fëmijë për grua. Ky ndryshim i modelit të familjes, i kombinuar me ikjen e forcës riprodhuese drejt BE-së, e ka vendosur vendin përpara një sfide ekzistenciale.

Dibra dhe Korça me rënien më të fortë

Goditjen më të rëndë e ka pësuar qarku i Dibrës, i cili kryeson listën me rënien më të madhe në rang kombëtar prej 20.4%, duke zbritur nga 1,095 lindje në 2024 në vetëm 872 në 2025. Pas saj vjen Korça, një qark që po përballet me një tkurrje drastike prej 18.5%, duke regjistruar 218 lindje më pak se në vitin 2024. Këto shifra sugjerojnë një zbrazje të vazhdueshme të këtyre rajoneve nga mosha riprodhuese, duke vënë në pikëpyetje qëndrueshmërinë sociale në afatgjatë.

Presioni në qarqet e mëdha dhe industriale

Edhe zonat që tradicionalisht kanë pasur një qëndrueshmëri më të lartë ekonomike, po shfaqin shenja dobësie. Fieri shënoi një rënie prej 12.7%, i ndjekur nga Elbasani me 12.4% dhe Vlora po ashtu me 12.4%. Në qarkun e Durrësit, i cili shërben si një nyje kryesore ekonomike, lindjet ranë me 11.7%, duke humbur mbi 300 lindje brenda vitit. Kjo tendencë pasqyrohet edhe në Lezhë, ku rënia fiksohet në 11.2%.

Tirana dhe Shkodra, rënie më të butë

Tirana, megjithëse mbetet qarku me numrin më të lartë të lindjeve (8,830), nuk ka mundur të ruajë rritjen, duke pësuar një rënie të lehtë prej 2.0%. Megjithatë, kjo është rënia më e ulët në rang vendi, duke treguar se kryeqyteti mbetet i vetmi pol që thith ende popullsinë aktive. Shkodra gjithashtu tregon një lloj rezistence me një rënie prej 9.7%, shifër kjo më e ulët se mesatarja e qarqeve të tjera, por sërish në territor negativ.

Gjirokastra, Kukësi dhe Berati gjithashtu me ulje

Në jug, Gjirokastra vijon të regjistrojë shifrat më të ulëta absolute me vetëm 301 lindje në vit, një rënie prej 10.4%. Kukësi shënoi një tkurrje prej 10.0%, ndërsa Berati regjistroi rënien më të ulët pas Tiranës, me 8.6% më pak lindje./Monitor.al/kb

↗

07:15 Parashikimi i motit, 12 shkurt 2026

✇Gazeta Fjala
By: Kesjana

Ditën e enjte, vendi ynë do të ndikohet nga kushte atmosferike kryesisht të paqëndrueshme. Moti parashikohet me vranësira mesatare deri të dendura në të gjithë territorin.

Reshjet e shiut do të jenë të herëpashershme me intensitet të ulët që nga orët e para të 24-orëshit deri në mëngjes, në pjesën më të madhe të vendit. Lokalisht në jug priten edhe shtrëngata afatshkurtra. Gjatë ditës, reshjet do të vijojnë me intensitet të ulët, ndërsa në zonat veriperëndimore, perëndimore dhe jugore herë pas here do të ketë reshje me intensitet deri mesatar, kryesisht në orët e pasdites dhe të mbrëmjes.

Në zonën e Alpeve dhe në relievet e larta malore në verilindje dhe juglindje të vendit priten reshje dëbore me intensitet të ulët.

Era do tĂ« fryjĂ« me drejtim juglindje – jug, me shpejtĂ«si mesatare rreth 5 m/s, ndĂ«rsa pĂ«rgjatĂ« vijĂ«s bregdetare dhe nĂ« zonat luginore shpejtĂ«sia e saj mund tĂ« arrijĂ« deri nĂ« 13 m/s.

Në detin Adriatik dhe Jon valëzimi do të jetë i forcës 2-3 ballë./kb

↗

07:00 Dossier/ 2 shkurt 1912 – Puji abdikon, perandorin e fundit tĂ« KinĂ«s gardistĂ«t e Mao Ce Dunit e kthyen nĂ« lulishtar

✇Gazeta Fjala
By: Leonard

PĂ«rgatiti: Leonard Veizi

Më 12 shkurt të vitit 1912, një nga epokat më të gjata perandorake në historinë e njerëzimit mori fund, kur perandori i fundit i Kinës, Pu Yi, abdikoi nga froni, duke i dhënë përfundimisht fund dinastisë Qing dhe më shumë se dy mijë vjet sundimi perandorak



Abdikimi i tij nuk ishte thjesht njĂ« akt formal, por simboli i rrĂ«zimit tĂ« njĂ« rendi tĂ« vjetĂ«r qĂ« nuk mundi t’i rezistonte presionit tĂ« revolucioneve, modernizimit dhe krizave tĂ« brendshme. Kina hyri kĂ«shtu nĂ« njĂ« epokĂ« tĂ« re republikane, tĂ« mbushur me trazira politike dhe kĂ«rkime pĂ«r identitet kombĂ«tar, ndĂ«rsa figura e vogĂ«l e perandorit-fĂ«mijĂ« mbeti njĂ« kujtim i gjallĂ« i njĂ« bote qĂ« po zhdukej.

Kurorëzimi

NĂ« vitin 1908, vetĂ«m dy vjeç, Aisin-Gioro Puji u ngjit nĂ« fronin e DinastisĂ« Çing dhe u shpall Perandor i KinĂ«s. Emri i epokĂ«s sĂ« tij ishte, “Xuantong”, qĂ« merr kuptimin “shpallje e unitetit”. Babai i tij ishte Princi Caifon Çun II. Ai thuajse nuk do ta takonte dot mĂ« nĂ«nĂ«n e tij dhe u rrit nga eunukĂ«t. Ishte njĂ« fĂ«mijĂ« qĂ« nuk kuptonte asgjĂ« nga pesha e fronit mbi tĂ« dhe qĂ« u bĂ« simbol i fundit i njĂ« monarkie mijĂ«ravjeçare.

Abdikimi

Puji do tĂ« mbahej mend si Perandori i fundit i KinĂ«s, sepse nĂ« vitin 1911, revolucionari i njohur San Jat Sen shpalli RepublikĂ«n e KinĂ«s, duke i dhĂ«nĂ« fund DinastisĂ« Çing dhe epokĂ«s sĂ« perandorĂ«ve.

Pas abdikimit, Puji mbeti në Qytetin e Ndaluar, duke jetuar më shumë si një kujtim i gjallë i një bote që kishte marrë fund. Ai nuk kishte pushtet real, vetëm rikujtimin e një titulli që botës moderne nuk i duhej më.

Fati i tij ndryshoi sĂ«rish nĂ« vitet ’30, kur Japonia pushtoi MançurinĂ« dhe krijoi shtetin kukull Mançukuo. JaponezĂ«t e pĂ«rdorĂ«n Puji-n nĂ« mĂ«nyrĂ« propagandistike, duke e emĂ«ruar si “perandor” formal tĂ« Mançukuos, por nĂ« realitet ai ishte thjesht njĂ« udheheqĂ«s kukull, i kontrolluar deri nĂ« detaj nga qeveria e Tokios.

Fundi i luftës

Pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore, në vitin 1945, Puji u kap nga sovjetikët dhe iu dorëzua më vonë qeverisë komuniste kineze. Për të nisën vitet e gjata të burgimit dhe riedukimit, ku regjimi kërkonte ta shndërronte ish-perandorin në një qytetar socialist të zakonshëm.

Pas lirimit, Puji jetoi njĂ« jetĂ« krejt modeste. Filloi punĂ« si kopshtar, pastaj si punonjĂ«s nĂ« njĂ« bibliotekĂ« shtetĂ«rore nĂ« Pekin. Ai u pĂ«rpoq me vĂ«shtirĂ«si tĂ« ambientoheshte me njĂ« shoqĂ«ri qĂ« nuk kishte mĂ« asnjĂ« vend pĂ«r tĂ« dhe pĂ«r botĂ«n ku ai kishte lindur. MĂ« vonĂ« botoi edhe kujtimet e tij, tĂ« cilat regjimi i pĂ«rdori si shembull tĂ« “transformimit” tĂ« ish-klasave sunduese.

Puji vdiq në vitin 1967, gjatë Revolucionit Kulturor, në një Kinë tërësisht të re, krejt të huaj për një ish-perandor.

“Perandori i Fundit”

Historia e tij u bĂ« edhe mĂ« e njohur nĂ« mbarĂ« botĂ«n falĂ« filmit tĂ« famshĂ«m “Perandori i Fundit” apo “The Last Emperor”. Film solli nĂ« ekran tragjedinĂ« dhe paradoksin e jetĂ«s sĂ« njĂ« njeriu qĂ« lindi pĂ«r tĂ« sunduar, por u rrit duke mos sunduar as veten e vet.

Filmi “Perandori i Fundit” i regjisorit italian Bernardo Bertoluçi Ă«shtĂ« njĂ« epope filmike monumentale qĂ« rrĂ«fen me njĂ« estetikĂ« tĂ« rrallĂ« dhe me njĂ« ndjeshmĂ«ri poetike jetĂ«n dramatike tĂ« Pujit, perandorit tĂ« fundit tĂ« KinĂ«s. I xhiruar nĂ« vetĂ« Qytetin e Ndaluar — diçka e paprecedentĂ« nĂ« historinĂ« e kinemasĂ«, pasi Kina komuniste nuk e kishte lejuar kurrĂ« mĂ« parĂ« filmimin nĂ« kĂ«tĂ« hapĂ«sirĂ« tĂ« shenjtĂ« — filmi ofron njĂ« pĂ«rzierje tĂ« fuqishme mes madhĂ«shtisĂ«, brishtĂ«sisĂ« dhe absurditetit tĂ« pushtetit. Bertoluçi ndĂ«rthur me mjeshtĂ«ri pamjet e luksit tĂ« oborrit perandorak me boshllĂ«kun emocional tĂ« njĂ« fĂ«mije tĂ« mbyllur pas mureve tĂ« arta, qĂ« rritet duke mos njohur realitetin jashtĂ« tyre. Filmi ndjek udhĂ«timin e Pujit nga ngritja nĂ« fron si foshnjĂ«, tek jeta e tij si udhĂ«heqĂ«s kukull i MançurisĂ« nĂ«n kontrollin japonez, e deri te rĂ«nia e tij totale, burgosja, riedukimi dhe pĂ«rfundimisht transformimi i tij nĂ« njĂ« qytetar tĂ« zakonshĂ«m tĂ« RepublikĂ«s Popullore. Me fotografi tĂ« mrekullueshme tĂ« Vitorio StorasĂ«s, me muzikĂ«n e paharruar tĂ« Raiçi Sakamotos dhe David Börnit, dhe me interpretimin hipnotik tĂ« Xhon Lloun, filmi arrin tĂ« kapĂ« tĂ«rĂ« tragjedinĂ« njerĂ«zore tĂ« njĂ« njeriu qĂ« ishte perandor vetĂ«m nĂ« letĂ«r, por i burgosur nĂ« jetĂ«n e tij. Fitues i 9 çmimeve “Oscar”, pĂ«rfshirĂ« filmin mĂ« tĂ« mirĂ«, regjinĂ« dhe fotografinĂ«, “Perandori i Fundit” mbetet njĂ« nga dramat historike mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme dhe mĂ« tĂ« sofistikuara tĂ« kinemasĂ« botĂ«rore, njĂ« reflektim i thellĂ« mbi natyrĂ«n e pushtetit, identitetit dhe fatit njerĂ«zor.

↗

Analizë| Meloni dhe aleanca që mund të ndryshojë Europën, Roma hapet edhe ndaj kapërcimit të unanimitetit

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Pika e parĂ« Ă«shtĂ« se “nuk kemi mĂ« kohĂ«, duhet tĂ« ecim shpejt, nuk na duhet njĂ« program por njĂ« kronoprogram, me afate tĂ« pĂ«rcaktuara dhe njĂ« sĂ«rĂ« reformash tĂ« zbatuara ose tĂ« vendosura deri nĂ« fund tĂ« vitit”.

Giorgia Meloni e diskuton këtë me stafin e saj, e shkruan e bardha mbi të zezë në letrën që, së bashku me Merz-in, u ka dërguar të gjitha shteteve anëtare: kanë aderuar njëzet, përfshirë Macron-in, dhe do të takohen nesër para fillimit të Këshillit Europian.

Fjala kyçe qĂ« i bashkon tĂ« gjithĂ«, pavarĂ«sisht qasjeve tĂ« ndryshme, Ă«shtĂ« urgjenca, vetĂ«dija se jemi pranĂ« minutĂ«s sĂ« 90-tĂ« dhe se pĂ«r tĂ« rregulluar njĂ« ndeshje gjeopolitike ku, siç thotĂ« Mario Draghi, rreziku Ă«shtĂ« “tĂ« fshihemi” si njĂ« Union qĂ« ka peshĂ«, duhet vepruar tani ose kurrĂ«.

Në Pallatin Chigi, me stafin e saj dhe në kontaktet me liderët e tjerë europianë, Meloni është në qendër të një shkëmbimi të vazhdueshëm dokumentesh, të rezervuara dhe publike, fletë teknike që vijnë nga ministritë: ajo kryeson një mbledhje përgatitore pikërisht mbi konkurrueshmërinë e BE-së në mëngjes.

Boshti me Berlinin duket i fortë, edhe në identifikimin e dosjeve konkrete, si tregu i vetëm dhe thjeshtimi i barrës burokratike. Macron ka një qasje tjetër, më kejnesiane (duke kërkuar investime prej 1 mijë e 200 miliardë euro me borxh europian), gjë që nuk i pëlqen kancelarit Merz, por nuk ka problem: Macron ndan ndjenjën e urgjencës dhe do të marrë pjesë në para-samitin e promovuar nga Roma dhe Berlini. Për më tepër, lista e prioriteteve mbi të cilat po punon Komisioni, dhe që italianët e gjermanët e mbështesin, është tashmë shumë e gjerë.

“Duhet njĂ« ndryshim ritmi dhe braktisja e tĂ« gjitha pozicioneve ideologjike”, thonĂ« nĂ« kabinetin e kryeministres. Kjo pĂ«rmbledh mirĂ« momentin. Raportet e Enrico Letta-s dhe Mario Draghi-t, deri tani tĂ« zbatuara pjesĂ«risht, sĂ« bashku me tĂ« dhĂ«nat e rritjes sĂ« KinĂ«s dhe SHBA-ve, dhe hendekĂ«t qĂ« po grumbullohen ndaj Pekinit dhe Uashingtonit, pĂ«rcaktojnĂ« humorin e tĂ« gjitha shteteve anĂ«tare.

Urgjenca, nĂ« prag tĂ« KĂ«shillit qĂ« nesĂ«r do tĂ« mbahet nĂ« kĂ«shtjellĂ«n Alden Biesen, pranĂ« Maastricht-it, i lĂ« nĂ« hije ndarjet: presidentja e Komisionit Europian ka paralajmĂ«ruar se nĂ«se koha duhet tĂ« jetĂ« e shpejtĂ«, do tĂ« duhet tĂ« pĂ«rdoret e ashtuquajtura “bashkĂ«punim i forcuar”, tashmĂ« i aplikuar pĂ«r fondet pĂ«r UkrainĂ«n.

Kjo do të thotë se për dosjet e veçanta do të ecet përpara me ata që janë dakord, urgjenca nuk mund të ndjekë rregullat klasike të shumicave, unanimitet ose shumicë të kualifikuar.

Burime qeveritare tregohen realiste, “Do tĂ« bĂ«het njĂ« analizĂ« rast pas rasti, askush, as Berlini, nuk Ă«shtĂ« i lumtur tĂ« thyejĂ« rregullat e shumicĂ«s, por nĂ«se alternativa Ă«shtĂ« tĂ« qĂ«ndrojmĂ« pa lĂ«vizur, Ă«shtĂ« e qartĂ« qĂ« edhe Roma nuk do tĂ« tĂ«rhiqet”.

Për më tepër, hendeku që po zgjerohet ndaj konkurrencës kineze dhe amerikane, në të gjitha sektorët, duke filluar nga investimet në industrinë e inteligjencës artificiale e deri te mbrojtja, imponon një reflektim strategjik.

NĂ« letrĂ«n qĂ« Pallati Chigi dhe Kancelaria kanĂ« hartuar sĂ« bashku, duke ftuar liderĂ«t e tjerĂ« nĂ« njĂ« para-samit, Ă«shtĂ« pĂ«rfshirĂ« edhe pĂ«rfundimi i tĂ« ashtuquajturit “regjim i 28-tĂ«â€, i rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r ndĂ«rmarrjet dhe start-up-et (ose scale-up-et, kompani ekzistuese qĂ« duan tĂ« marrin shpejt njĂ« dimension ndĂ«rkombĂ«tar), kush dĂ«shiron tĂ« investojĂ« nĂ« BE dhe tĂ« hapĂ« stabilimente nĂ« disa shtete, do tĂ« mund tĂ« zgjedhĂ« kuadrin juridik europian, jo mĂ« atĂ« kombĂ«tar. KĂ«shtu, tregu i vetĂ«m shndĂ«rrohet nga treg i rregulluar nĂ« hapĂ«sirĂ« juridike tĂ« integruar, njĂ« hap i madh. Edhe pĂ«r RomĂ«n./mxh

↗

22:46 Rutte: Ende presim që Serbia të përcaktojë përgjegjësinë për Banjskën

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, ia ka kujtuar presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiç, se aleanca ende po pret përcaktimin e përgjegjësisë për ngjarjet që kanë ndodhur në Kosovë gjatë vitit 2023.

“UnĂ« personalisht, por edhe si pĂ«rfaqĂ«sues i NATO-s, jam nĂ« kontakt tĂ« ngushtĂ« me presidentin serb. Ende po presim nga ai pĂ«rcaktimin e pĂ«rgjegjĂ«sisĂ« pĂ«r atĂ« qĂ« ndodhi nĂ« vitin 2023 nĂ« BanjskĂ« dhe pĂ«r ngjarje tĂ« tjera gjatĂ« vitit 2023”, tha Rutte.

Kërkesë të ngjashme për përcaktimin e përgjegjësisë për Banjskën, sekretari Rutte bëri në fund të janarit.

Ai shtoi se NATO-ja, përmes misionit të saj paqeruajtës në Kosovë, KFOR, i ndjek me kujdes të gjitha zhvillimet në Kosovë.

Në shtator të vitit 2023, një grup i serbëve të armatosur sulmuan Policinë e Kosovës në Banjskë të Zveçanit duke vrarë një polic. Gjatë këmbimit të zjarrit u vranë edhe tre sulmues serb.

Politikani nga Kosova dhe biznesmeni Millan Radoiçiç e mori përgjegjësinë për sulmin, dhe prej atëherë ai ndodhet në Serbi, ku nuk është ndjekur penalisht deri më sot.

Kosova kërkon ekstradimin e tij, pasi Prokuroria Speciale veçse ka ngritur një aktakuzë për këtë rast dhe Radoiçiç është pjesë e aktakuzës.

Ndërkaq, sa i përket situatës në Bosnjë e Hercegovinë, ai ka përsëritur se nuk do të lejojë krijimin e një vakumi të sigurisë në këtë shtet.

Rutte këto deklarata i bëri në prag të takimit të paraparë të ministrave të mbrojtjes të vendeve anëtare të NATO-s, i cili do të mbahet të enjten, më 12 shkurt. Ministrat do të diskutojnë për mbështetjen ushtarake për Ukrainën, që po përballet me luftën e nisur nga Rusia pothuajse pesë vjet më parë.

“[Presidenti rus, Vladimir] Putini po pĂ«rpiqet ta thyejĂ« popullin e UkrainĂ«s, duke shpresuar se do ta dobĂ«sojĂ« vendosmĂ«rinĂ« e tyre. Por, populli ukrainas ka treguar shumĂ« herĂ« se nuk do tĂ« thyhet”, ka theksuar Rutte.

Ndryshe, ky do të jetë takimi i dytë i ministrave në të cilin nuk marrin pjesë sekretarë nga Shtetet e Bashkuara.

Sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth, në Bruksel ka dërguar zëvendësin e tij, Elbridge Colby. Në dhjetor të vitit të kaluar, në takimin e ministrave të Punëve të Jashtme të aleancës, po ashtu mungoi sekretari i shtetit Marko Rubio.

Sekretari Rutte, tha se nuk e sheh këtë si shenjë se Shtetet e Bashkuara të Amerikës nuk janë më të përkushtuara ndaj aleatëve.

“Nuk besoj aspak nĂ« kĂ«tĂ«. Duhet tĂ« them se bisedat dhe kontaktet e mia me udhĂ«heqjen e lartĂ« amerikane, qoftĂ« me ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ«, Pentagonin apo Departamentin e Shtetit, janĂ« po aq intensive sa gjithmonĂ«. KĂ«ta njerĂ«z veprojnĂ« nĂ« mbarĂ« botĂ«n. Natyrisht qĂ« NATO-ja Ă«shtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme, por ata gjithashtu duhet tĂ« veprojnĂ« nĂ« hemisferĂ«n perĂ«ndimore dhe nĂ« PaqĂ«sor, prandaj e kuptoj plotĂ«sisht qĂ« ministrat mĂ« tĂ« lartĂ« nuk mund tĂ« jenĂ« gjithmonĂ« kĂ«tu”, tha ai./mxh

↗

22:38 Presidenti i Birmingham City, Tom Wagner, shtrohet në spital pas një goditjeje në tru

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Tom Wagner, presidenti i Birmingham City, është shtruar me urgjencë në spital pasi ka pësuar një goditje në tru, ka njoftuar zyrtarisht klubi anglez. Sipas deklaratës, 56-vjeçari po merr trajtim mjekësor dhe ndodhet në gjendje të qëndrueshme.

Shefi ekzekutiv i klubit, Jeremy Dale, bĂ«ri tĂ« ditur se Wagner do tĂ« largohet pĂ«rkohĂ«sisht nga angazhimet e tij tĂ« pĂ«rditshme pĂ«r t’u pĂ«rqendruar nĂ« rikuperim. Sipas drejtuesve tĂ« Birmingham, reagimi i shpejtĂ« i stafit mjekĂ«sor ka qenĂ« vendimtar dhe sinjalet e para janĂ« inkurajuese.

NĂ« reagimin zyrtar, klubi theksoi se Wagner mbetet thellĂ«sisht i pĂ«rkushtuar ndaj projektit tĂ« Birmingham City dhe se strukturat drejtuese do tĂ« vijojnĂ« punĂ«n normalisht. “Tom Ă«shtĂ« dhe do tĂ« mbetet njĂ« pjesĂ« thelbĂ«sore e klubit. Presim me padurim rikthimin e tij, ndĂ«rsa angazhimi i Knighthead ndaj vizionit afatgjatĂ« tĂ« Birmingham City mbetet i palĂ«kundur,” thuhet nĂ« deklaratĂ«, ku njĂ«kohĂ«sisht kĂ«rkohet respekt pĂ«r privatĂ«sinĂ« e tij gjatĂ« kĂ«saj periudhe delikate.

Wagner mori kontrollin e klubit në korrik 2023 përmes kompanisë së tij Knighthead dhe ka qenë një figurë kyçe në ambiciet për ringritjen e Birmingham City, duke investuar në zhvillimin sportiv dhe infrastrukturor. Nën drejtimin e tij, klubi ka synuar stabilitet financiar dhe një strategji të qartë afatgjatë./mxh

↗

22:27 Shqipëria përballet me rënie të madhe të lindjeve, 2025 shënon 74% ulje nga viti 1990

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Shqipëria po hyn me shpejtësi në një fazë të re të tkurrjes demografike, ku viti 2025 ka konfirmuar këtë fenomen në shkallë vendi. Sipas të dhënave zyrtare, numri total i lindjeve ka zbritur në 21,425 në 2025, duke shënuar një rënie prej 8.1% krahasuar me 2024.

Kjo humbje neto prej 1,885 foshnjash brenda një viti tregon se hendeku midis 2021-ës (me 27,211 lindje) dhe vitit aktual po thellohet me shpejtësi. Të dhënat tregojnë se presioni nuk është më vetëm në zonat e thella, por ka prekur zemrën ekonomike dhe industriale të vendit.

ShqipĂ«ria po pĂ«rjeton njĂ« nga krizat mĂ« tĂ« thella demografike nĂ« historinĂ« e saj modern. Shifrat e fundit tĂ« vitit 2025 tregojnĂ« njĂ« rĂ«nie drastike tĂ« numrit tĂ« lindjeve me rreth 74% krahasuar me fillimin e viteve ’90, ku ShqipĂ«ria regjistronte njĂ« rekord prej 82,125 lindjesh, ndĂ«rsa 35 vite mĂ« vonĂ«, ky numĂ«r ka zbritur nĂ« nivelin kritik prej 21,425

rënia më agresive është vërejtur në dekadën e fundit; nga 32,715 lindje në vitin 2015, Shqipëria ra nën kufirin psikologjik prej 25 mijë lindjesh në vitin 2023, për të arritur në rekordin negativ të këtij viti.

Faktorët kryesorë që kanë ushqyer këtë trend janë plakja progresive e popullsisë, ku mosha mesatare ka arritur në 44.3 vjeç, dhe ulja e shkallës së fertilitetit në vetëm 1.21 fëmijë për grua. Ky ndryshim i modelit të familjes, i kombinuar me ikjen e forcës riprodhuese drejt BE-së, e ka vendosur vendin përpara një sfide ekzistenciale

Dibra dhe Korça me rënien më të fortë

Goditjen më të rëndë e ka pësuar qarku i Dibrës, i cili kryeson listën me rënien më të madhe në rang kombëtar prej 20.4%, duke zbritur nga 1,095 lindje në 2024 në vetëm 872 në 2025. Pas saj vjen Korça, një qark që po përballet me një tkurrje drastike prej 18.5%, duke regjistruar 218 lindje më pak se në vitin 2024. Këto shifra sugjerojnë një zbrazje të vazhdueshme të këtyre rajoneve nga mosha riprodhuese, duke vënë në pikëpyetje qëndrueshmërinë sociale në afatgjatë.

Presioni në qarqet e mëdha dhe industriale

Edhe zonat që tradicionalisht kanë pasur një qëndrueshmëri më të lartë ekonomike, po shfaqin shenja dobësie. Fieri shënoi një rënie prej 12.7%, i ndjekur nga Elbasani me 12.4% dhe Vlora po ashtu me 12.4%. Në qarkun e Durrësit, i cili shërben si një nyje kryesore ekonomike, lindjet ranë me 11.7%, duke humbur mbi 300 lindje brenda vitit. Kjo tendencë pasqyrohet edhe në Lezhë, ku rënia fiksohet në 11.2%.

Tirana dhe Shkodra, rënie më të butë

Tirana, megjithĂ«se mbetet qarku me numrin mĂ« tĂ« lartĂ« tĂ« lindjeve (8,830), nuk ka mundur tĂ« ruajĂ« rritjen, duke pĂ«suar njĂ« rĂ«nie tĂ« lehtĂ« prej 2.0%. MegjithatĂ«, kjo Ă«shtĂ« rĂ«nia mĂ« e ulĂ«t nĂ« rang vendi, duke treguar se kryeqyteti mbetet i vetmi pol qĂ« thith ende popullsinĂ« aktive. Shkodra gjithashtu tregon njĂ« lloj rezistenc” me njĂ« rĂ«nie prej 9.7%, shifĂ«r kjo mĂ« e ulĂ«t se mesatarja e qarqeve tĂ« tjera, por sĂ«rish nĂ« territor negativ.

Gjirokastra, Kukësi dhe Berati gjithashtu me ulje

Në jug, Gjirokastra vijon të regjistrojë shifrat më të ulëta absolute me vetëm 301 lindje në vit, një rënie prej 10.4%. Kukësi shënoi një tkurrje prej 10.0%, ndërsa Berati regjistroi rënien më të ulët pas Tiranës, me 8.6% më pak lindje./mxh

↗

22:18 Më 7 korrik vendoset fati politik i Marine Le Pen, në lojë kandidimi për zgjedhjet e 2027

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Më 7 korrik, drejtësia franceze pritet të marrë një vendim kyç për të ardhmen politike të Marine Le Pen, një vendim që mund të ndikojë edhe në skenën politike të Francës. Gjykata do të shqyrtojë ankesën e lideres së ekstremit të djathtë lidhur me çështjen e përvetësimit të fondeve, ndërsa vendimi do të përcaktojë nëse ajo mund të kandidojë në zgjedhjet presidenciale të vitit 2027.

NĂ«se Gjykata e Apelit nĂ« Paris lĂ« nĂ« fuqi dĂ«nimin e dhĂ«nĂ« vitin e kaluar – i cili pĂ«rfshin, mes tĂ« tjerash, heqjen e tĂ« drejtĂ«s pĂ«r tĂ« ushtruar funksione publike pĂ«r pesĂ« vite – Le Pen nuk do tĂ« mund tĂ« garojĂ« pĂ«r postin e presidentes. NjĂ« skenar i tillĂ« shihet si i favorshĂ«m pĂ«r kampin e presidentit Emmanuel Macron, pasi Le Pen pritet tĂ« zĂ«vendĂ«sohet nga i mbrojturi i saj dhe kreu aktual i partisĂ«, 30-vjeçari Jordan Bardella.

Avokatët e Le Pen kanë këmbëngulur në Gjykatën e Apelit se ajo është e pafajshme ndaj akuzave për përvetësim të fondeve të Parlamentit Europian, të vlerësuara në 4.8 milionë euro.

57-vjeçarja ka mohuar se ka organizuar njĂ« skemĂ« pĂ«r krijimin e vendeve fiktive tĂ« punĂ«s me qĂ«llim pĂ«rvetĂ«simin e fondeve. Ajo deklaroi para gjykatĂ«s se kontratat e asistentĂ«ve tĂ« Parlamentit Europian kanĂ« qenĂ« transparente dhe se “nuk kemi ndjesinĂ« se kemi kryer as krimin mĂ« tĂ« vogĂ«l”./mxh

↗

22:08 LVV propozon Kurtin si mandatar për formimin e qeverisë së re

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Kryetarja e Këshillit të Përgjithshëm të Lëvizjes Vetëvendosje, Arbërie Nagavci i ka dorëzuar presidentes Vjosa Osmani propozimin për caktimin e Albin Kurtit si mandatar për formimin e qeverisë së re.

Pas konstituimit të Kuvendit, pritet të zhvillohet seanca për formimin e qeverisë së re.

Postimi i plotë:

E nderuar qĂ«, nĂ« cilĂ«sinĂ« time si Kryesuese e KĂ«shillit tĂ« PĂ«rgjithshĂ«m tĂ« LĂ«vizjes VETËVENDOSJE!, t’i dorĂ«zoj Presidentes sĂ« RepublikĂ«s sĂ« KosovĂ«s propozimin pĂ«r caktimin e z. Albin Kurti si Mandatar pĂ«r formimin e QeverisĂ« sĂ« RepublikĂ«s sĂ« KosovĂ«s.

Bazuar në vullnetin qytetar të shprehur në zgjedhjet e 28 dhjetorit 2025 dhe në përputhje me Kushtetutën e Republikës së Kosovës, vazhdojmë me përgjegjësi institucionale drejt formimit të qeverisë së re.

Faleminderit qytetarëve për besimin!

Qeveria Kurti 3.

KujtojmĂ« se Kuvendi u konstituua pas zgjedhjes me shumicĂ« votash tĂ« Albulena Haxhiut si kryeparlamentare dhe zgjedhjes sĂ« nĂ«nkryetarĂ«ve. PesĂ« nĂ«nkryetarĂ«t e Kuvendit janĂ« Ardian Gola (LVV), Vlora Çitaku (PDK), Kujtim Shala (LDK), Sllvako Simiç (Lista Serbe) dhe Emilia Rexhepi (Grupi Multietnik)./mxh

↗

21:59 NATO nis misionin Roja e Arktikut

✇Gazeta Fjala
By: Monika

NATO-ja e ka nisur zyrtarisht misionin Roja e Arktikut, me qëllim që të përmirësojë pozicionin ushtarak të aleancës në rajonin e Arktikut.

Kjo lëvizje vjen pas tensioneve të fundit mes aleatëve të NATO-s, Danimarkës dhe Shteteve të Bashkuara, lidhur me të ardhmen politike të Grenlandës. Kur u përmend për herë të parë muajin e kaluar, disa diplomatë i thanë Radios Evropa e Lirë se një mision i mundshëm në Arktik mund të ishte një rrugëdalje nga një krizë në rritje.

Pas një takimi ndërmjet presidentit të SHBA-së, Donald Trump, dhe sekretarit të Përgjithshëm të NATO-s, Mark Rutte, muajin e kaluar në Davos të Zvicrës, u ra dakord që NATO-ja të luajë një rol më të madh rreth Grenlandës, për të zmbrapsur ndërhyrjet e mundshme kineze dhe ruse rreth ishullit dhe në Arktik në përgjithësi.

GjatĂ« njĂ« konference pĂ«r media nĂ« Bruksel mĂ« 11 shkurt, Rutte tha se “pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« do ta sjellim nĂ«n njĂ« komandĂ« tĂ« vetme gjithçka qĂ« bĂ«jmĂ« nĂ« Arktik. Jo vetĂ«m qĂ« do t’i shfrytĂ«zojmĂ« tĂ« gjitha kapacitetet qĂ« kemi, por do tĂ« shohim edhe se cilat janĂ« boshllĂ«qet dhe do t’i mbushim ato”, duke shtuar se “kĂ«tĂ« e bĂ«jmĂ« sepse kemi njĂ« ndjenjĂ« tĂ« qartĂ« se rusĂ«t dhe kinezĂ«t po bĂ«hen gjithnjĂ« e mĂ« aktivĂ« atje”.

NĂ« njĂ« komunikatĂ« pĂ«r media lidhur me nisjen e misionit, komandanti suprem i forcave aleate tĂ« NATO-s pĂ«r EvropĂ«, Alexus Grynkewich, tha se “Roja a Arktikut vĂ« nĂ« pah pĂ«rkushtimin e aleancĂ«s pĂ«r tĂ« mbrojtur anĂ«tarĂ«t e saj dhe pĂ«r tĂ« ruajtur stabilitetin nĂ« njĂ« nga zonat qĂ« nĂ« aspektin strategjik janĂ« mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme dhe mĂ« sfiduese nga aspekti mjedisor nĂ« botĂ«â€, duke shtuar se misioni do tĂ« “shfrytĂ«zojĂ« fuqinĂ« e NATO-s pĂ«r tĂ« mbrojtur territorin tonĂ« dhe pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« Arktiku dhe Veriu i LartĂ« tĂ« mbeten tĂ« sigurt”.

Deri mĂ« tani nuk janĂ« publikuar detaje se sa shtete tĂ« NATO-s janĂ« tĂ« pĂ«rfshira nĂ« mision apo edhe pĂ«r nivelin e trupave, edhe pse aleanca ushtarake perĂ«ndimore ka konfirmuar se misioni Ă«shtĂ« “shumĂ«dimensional”, qĂ« nĂ«nkupton se do tĂ« pĂ«rfshijĂ« ajrin, detin dhe tokĂ«n.

NATO ka bërë gjithashtu të ditur se stërvitja Qëndresa e Arktikut e Danimarkës, së bashku me 11 vende të tjera evropiane anëtare të NATO-s që po zhvillohet aktualisht në dhe përreth Grenlandës, si dhe stërvitja e ardhshme e titulluar Përgjigja e Akullt në veri të Norvegjisë dhe Finlandës, që përfshin 25.000 ushtarë, përfshirë trupa amerikane, do të jenë pjesë e misionit Roja e Arktikut.

ShtatĂ« nga tetĂ« vendet e quajtura “arktike” janĂ« anĂ«tare tĂ« NATO-s, me vetĂ«m RusinĂ« qĂ« bĂ«n pĂ«rjashtim.

me Rusinë si përjashtimin më të dukshëm. Dhe ndonëse aktualisht ujërat rreth Grenlandës nuk janë të mbushura me anije ruse dhe kineze, kjo mund të ndryshojë kur akulli i Detit Arktik shkrihet dhe hapen rrugë të reja detare.

Misioni Roja e Arktikut vjen pasi NATO ka formuar misione tĂ« ngjashme nĂ« vitin 2025 qĂ« janĂ« ende nĂ« zhvillim e sipĂ«r nĂ« Detin Baltik – si pĂ«rgjigje ndaj sabotimit tĂ« dyshuar rus tĂ« kabllove nĂ«nujore – dhe nĂ« krahun lindor tĂ« aleancĂ«s, pas inkursioneve me dronĂ« rusĂ« nĂ« Poloni nĂ« shtator tĂ« vitit tĂ« kaluar./mxh

↗

21:47 Mbappé thyen rekorde: 82 gola në 90 ndeshje te Reali

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Kylian MbappĂ© po pĂ«rjeton njĂ« start spektakolar me Real Madridin, duke hyrĂ« me shpejtĂ«si nĂ« librat e historisĂ« sĂ« klubit. Sulmuesi francez ka realizuar 82 gola nĂ« 90 paraqitjet e tij tĂ« para me “Los Blancos”, njĂ« statistikĂ« qĂ« e pozicionon mes nisjeve mĂ« tĂ« forta qĂ« ka njohur ndonjĂ«herĂ« klubi madrilen.

Në renditjen historike pas 90 ndeshjeve të para, vetëm dy emra qëndrojnë mbi të: Ferenc Puskås me 96 gola dhe Cristiano Ronaldo me 86. Mbappé mban vendin e tretë, duke lënë pas figura ikonike si Alfredo Di Stéfano (73 gola), Hugo Sånchez (63), Ruud van Nistelrooy (62) dhe Ronaldo Nazårio (61).

Forma e tij e jashtĂ«zakonshme po reflektohet edhe kĂ«tĂ« sezon. Francezi ka shĂ«nuar 38 gola nĂ« total, 23 prej tyre nĂ« La Liga, duke u futur fuqishĂ«m nĂ« garĂ«n pĂ«r “KĂ«pucĂ«n e ArtĂ«â€. Aktualisht ai ka grumbulluar 46 pikĂ«, vetĂ«m dy mĂ« pak se Harry Kane dhe katĂ«r mĂ« pak se Erling Haaland. MbappĂ© ka kontribuar gjithashtu me pesĂ« asiste, ndĂ«rsa Kane ka tĂ« njĂ«jtin bilanc, por me dy ndeshje mĂ« shumĂ« tĂ« zhvilluara. Haaland, nga ana tjetĂ«r, ka 28 gola nĂ« 36 paraqitje kĂ«tĂ« edicion.

QĂ« prej transferimit tĂ« tij nĂ« verĂ«n e vitit 2024, ndikimi i MbappĂ© nĂ« “Santiago BernabĂ©u” ka qenĂ« i menjĂ«hershĂ«m. Brenda njĂ« viti e gjysmĂ« ai ka arritur nĂ« kuotĂ«n e 82 golave, duke iu afruar ndjeshĂ«m shifrave tĂ« VinĂ­cius Jr., i cili kishte 84 gola me fanellĂ«n e Realit qĂ« nga viti 2018. Statistikat flasin qartĂ«: MbappĂ© jo vetĂ«m qĂ« Ă«shtĂ« pĂ«rshtatur shpejt, por po ndĂ«rton njĂ« kapitull tĂ« ri nĂ« historinĂ« e klubit./mxh

↗

21:38 Emrat e Gigi dhe Bella Hadid nĂ« dosjet e Epstein? ÇfarĂ« pĂ«rmbajnĂ« e-mail-et e publikuara

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Emrat e Gigi dhe Bella Hadid janë përmendur në dokumentet e publikuara së fundmi nga Departamenti i Drejtësisë i SHBA-së në lidhje me financierin e ndjerë Jeffrey Epstein. Megjithatë, sipas materialeve të bëra publike, nuk ka asnjë provë që motrat të kenë pasur kontakt me të apo të kenë qenë të përfshira në ndonjë komunikim të drejtpërdrejtë.

Referenca ndaj tyre shfaqet nĂ« njĂ« e-mail tĂ« datĂ«s 3 dhjetor 2015, ku njĂ« person i paidentifikuar – qĂ« dyshohet tĂ« ketĂ« lidhje me industrinĂ« e modelingut – i drejton Epstein njĂ« pyetje mbi suksesin e shpejtĂ« tĂ« motrave Hadid nĂ« modĂ« dhe fitimet e tyre. NĂ« pĂ«rgjigje, Epstein jep njĂ« koment tĂ« shkurtĂ«r, duke hedhur poshtĂ« pretendimin se suksesi i tyre ishte rezultat i ndikimit financiar tĂ« babait tĂ« tyre.

Korrespondenca më pas merr një ton problematik dhe përfshin gjuhë të papërshtatshme. Bashkëbiseduesi bën aludime të përgjithshme për vajza në industri, ndërsa Epstein shprehet në mënyrë të papërshtatshme dhe përdor fraza me nënkuptime vulgare kur pyetet drejtpërdrejt për motrat Hadid.

ËshtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme tĂ« theksohet se dokumentet nuk pĂ«rmbajnĂ« asnjĂ« indicie pĂ«r pĂ«rfshirje apo marrĂ«dhĂ«nie tĂ« motrave me Epstein. Emrat e tyre pĂ«rmenden vetĂ«m nĂ« kuadĂ«r tĂ« kĂ«saj bisede mes palĂ«ve tĂ« treta./mxh

↗

21:27 Krusita flet pas daljes nga BBVIP: “Me Kristin kishim njĂ« kimi fantastike”

✇Gazeta Fjala
By: Monika

Pas eliminimit nga “Big Brother VIP”, Krusita ka ndarĂ« pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« mendimet dhe emocionet e saj pĂ«r eksperiencĂ«n nĂ« shtĂ«pinĂ« mĂ« tĂ« famshme nĂ« vend, si edhe pĂ«r raportin e krijuar me Kristin.

NĂ« njĂ« intervistĂ« televizive, kĂ«ngĂ«tarja e pĂ«rshkroi qĂ«ndrimin nĂ« reality show si njĂ« pĂ«rvojĂ« intensive dhe krejt ndryshe nga ajo qĂ« perceptohet nga jashtĂ«. Sipas saj, hyrja nĂ« njĂ« lojĂ« ku banorĂ«t e tjerĂ« janĂ« tĂ« ambientuar qĂ« prej fillimit Ă«shtĂ« sfiduese dhe kĂ«rkon kohĂ« pĂ«r t’u pĂ«rshtatur me dinamikat dhe situatat brenda shtĂ«pisĂ«.

Megjithatë, Krusita theksoi se arriti të krijojë lidhje të sinqerta dhe emocione të bukura, duke veçuar veçanërisht afrimitetin me Kristin. Ajo e cilësoi marrëdhënien e tyre si një nga aspektet më të veçanta të eksperiencës, duke lënë të hapur mundësinë që raporti të vazhdojë edhe jashtë kamerave.

“Brenda Ă«shtĂ« njĂ« realitet krejt tjetĂ«r. Ishte njĂ« nga eksperiencat mĂ« tĂ« bukura qĂ« kam pĂ«rjetuar. U afeksionova me njerĂ«zit aty dhe krijova ndjesi tĂ« forta,” u shpreh ajo./mxh

❌