Ideja e ribashkimit me Kremlinin si pjesĂ« e bisedimeve tĂ« paqes pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund luftĂ«s nĂ« UkrainĂ« i ka ndarĂ« ashpĂ«r vendet e BE-sĂ«, me disa qĂ« kĂ«rkojnĂ« njĂ« tĂ« dĂ«rguar tĂ« posaçëm dhe tĂ« tjerĂ« qĂ« kĂ«mbĂ«ngulin qĂ« Rusia tĂ« bĂ«jĂ« lĂ«shime e para.
A duhet që Bashkimi Evropian ta ngrejë telefonin dhe ta telefonojë Vladimir Putinin? Varet se kë pyet.
Ideja e riangazhimit diplomatik me Kremlinin, si pjesĂ« e pĂ«rpjekjeve tĂ« vazhdueshme pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund luftĂ«s nĂ« UkrainĂ«, i ka ndarĂ« ashpĂ«r 27 shtetet anĂ«tare, me disa qĂ« janĂ« pro, tĂ« tjerĂ« kundĂ«r dhe shumica janĂ« nĂ« anĂ«, duke vĂ«nĂ« nĂ« provĂ« situatĂ«n.
Edhe pse debati nuk është krejtësisht i ri, ai ka marrë një rëndësi të re pasi si Presidenti Francez Emmanuel Macron ashtu edhe Kryeministrja Italiane Giorgia Meloni e mbështetën idenë në deklarata publike të njëpasnjëshme muajin e kaluar.
Të dy udhëheqësit, të cilët janë përplasur në të kaluarën, ranë dakord se, si donatori më i madh i Ukrainës, BE-ja duhet të ketë një vend të përhershëm në tryezën e negociatave për të formësuar të ardhmen e arkitekturës së sigurisë së kontinentit pa u varur nga Shtëpia e Bardhë, e cila sot është bashkëbiseduesja kryesore me Kremlinin.
Garancitë e sigurisë që evropianët dhe amerikanët po hartojnë për ditën pas luftës, duke përfshirë një angazhim ligjërisht të detyrueshëm për të ndihmuar Kievin në rast të një sulmi të ardhshëm, e bëjnë argumentin për riangazhim edhe më bindës.
âUnĂ« besoj se ka ardhur koha qĂ« Evropa tĂ« flasĂ« edhe me RusinĂ«â, u tha Meloni gazetarĂ«ve disa ditĂ« pasi mori pjesĂ« nĂ« njĂ« takim tĂ« âKoalicionit tĂ« tĂ« GatshmĂ«veâ nĂ« Paris. âNĂ«se Evropa vendos tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« kĂ«tĂ« fazĂ« tĂ« negociatave duke folur vetĂ«m me njĂ«rĂ«n nga tĂ« dyja palĂ«t, kam frikĂ« se nĂ« fund kontributi pozitiv qĂ« mund tĂ« japĂ« do tĂ« jetĂ« i kufizuar.â
QĂ« atĂ«herĂ«, debati nĂ«se BE-ja duhet tâi drejtohet Kremlinit Ă«shtĂ« intensifikuar vetĂ«m, me thirrje nĂ« rritje pĂ«r tĂ« emĂ«ruar njĂ« tĂ« dĂ«rguar tĂ« posaçëm qĂ« mund tĂ« pĂ«rfaqĂ«sojĂ« tĂ« gjitha shtetet anĂ«tare dhe tĂ« shmangĂ« skenarin e âshumĂ« zĂ«rave qĂ« flasinâ, siç e tha Meloni.
Austria, Republika Ăeke dhe Luksemburgu kanĂ« shprehur mbĂ«shtetje pĂ«r idenĂ«.
âNdĂ«rsa siguria e EvropĂ«s po diskutohet, Evropa nuk Ă«shtĂ« nĂ« tryezĂ«n e bisedimeveâ, tha nĂ« njĂ« deklaratĂ« Ministrja e Jashtme e AustrisĂ«, Beate Meinl-Reisinger. âEvropa Ă«shtĂ« mĂ« e fortĂ« kur flet me njĂ« zĂ« tĂ« vetĂ«m. Ne kemi nevojĂ« pĂ«r njĂ« linjĂ« tĂ« vetme evropiane, jo pĂ«r 27 linja kombĂ«tare.â
Por jo të gjithë janë dakord.
Gjermania, Estonia, Lituania dhe Qiproja kanë shprehur kundërshtim të fortë, duke vënë në dukje kërkesat maksimaliste të Putinit dhe bombardimet e vazhdueshme të Rusisë ndaj objekteve energjetike të Ukrainës dhe zonave civile gjatë temperaturave të rraskapitshme nën zero gradë, si provë se Moska nuk është e gatshme të ofrojë ndonjë lëshim drejt paqes.
âAktualisht nuk shohim nevojĂ« pĂ«r tĂ« hapur kanale shtesĂ« komunikimiâ, tha kancelari gjerman Friedrich Merz muajin e kaluar kur u pyet pĂ«r kĂ«tĂ« çështje.
âMoska duhet tĂ« jetĂ« e gatshme tâi japĂ« fund luftĂ«s. NĂ«se Moska nuk Ă«shtĂ«, çmimi qĂ« duhet tĂ« paguajĂ« pĂ«r kĂ«tĂ« luftĂ«, pĂ«rfshirĂ« çmimin ekonomik, do tĂ« rritet javĂ« pas javeâ, shtoi ai.
Kryeministri suedez Ulf Kristersson pranoi se Evropa do tĂ« rihapĂ« kanalet diplomatike ânĂ« njĂ« moment tĂ« caktuarâ, por theksoi se njĂ« vendim i tillĂ« duhet tĂ« bazohet nĂ« angazhimin e RusisĂ« nĂ« njĂ« âproces seriozâ pĂ«r tĂ« arritur njĂ« marrĂ«veshje paqeje me UkrainĂ«n.
âMĂ«nyra se si do tĂ« pĂ«rfundojĂ« kjo luftĂ« do tĂ« tregojĂ« shumĂ« pĂ«r mundĂ«sitĂ« pĂ«r çdo marrĂ«dhĂ«nie afatgjatĂ«â, tha Kristersson nĂ« njĂ« intervistĂ« me Expressen, njĂ« gazetĂ« suedeze.
âNuk mund tĂ« flasim nĂ« emĂ«r tĂ« tĂ« tjerĂ«ve. Sigurisht, mund tĂ« ketĂ« vende tĂ« tjera qĂ« janĂ« tĂ« gatshme tĂ« hapin lidhje tregtare e tĂ« ngjashme me RusinĂ«, por qĂ«ndrimi ynĂ« themelor Ă«shtĂ« ai i skepticizmit derisa tĂ« provohet e kundĂ«rta, gjĂ« qĂ« mendoj se Ă«shtĂ« krejtĂ«sisht e natyrshme.â
Një i dërguar për të gjitha stinët
Mospërputhjet e thella nuk kanë kaluar pa u vënë re në Bruksel, me institucionet e BE-së që po e ndjekin nga afër vazhdimësinë e deklaratave publike dhe po veprojnë me kujdes për të shmangur zgjedhjen e anës përpara se të dyja palët të pajtohen.
Një gjë që i shtohet konfuzionit është fakti se ata që mbështesin riangazhimin nuk duket se ndajnë të njëjtin vizion se si duhet të duket ky riangazhim.
Javën e kaluar, Macron dërgoi këshilltarin e tij më të lartë diplomatik, Emmanuel Bonne, në një udhëtim në Moskë. Udhëtimi, i zbuluar më pas nga shtypi francez, u bë në mënyrë diskrete për të përgatitur një telefonatë midis Macron dhe Putin, të cilët folën për herë të fundit në korrik 2025.
Uvertura dĂ«shtoi. Bonne thuhet se u kthye duarbosh dhe Ministria e Jashtme e RusisĂ« e kritikoi udhĂ«timin si ânjĂ« lloj diplomacie patetikeâ.
Macron mĂ« vonĂ« tha se rifillimi i dialogut duhet tĂ« ndodhĂ« pa âshumĂ« bashkĂ«biseduesâ dhe âme njĂ« mandat tĂ« caktuarâ.
âDĂ«shira ime Ă«shtĂ« ta ndaj kĂ«tĂ« me partnerĂ«t e mi evropianĂ« dhe tĂ« kem njĂ« qasje evropiane tĂ« organizuar mirĂ«â, tha Macron nĂ« njĂ« intervistĂ« me disa gazeta evropiane. âPavarĂ«sisht nĂ«se na pĂ«lqen Rusia apo jo, Rusia do tĂ« jetĂ« atje nesĂ«r.â
Nëse Franca e parashikon riangazhimin si bashkëveprime kokë më kokë midis krerëve të shteteve, shtetet e tjera anëtare kanë një qëndrim të ndryshëm.
PĂ«r kryeministren letoneze Evika SiliĆa, i dĂ«rguari i posaçëm i BE-sĂ« do tĂ« punĂ«sohej pĂ«r tĂ« marrĂ« pjesĂ« nĂ« bisedimet trepalĂ«she tĂ« ndĂ«rmjetĂ«suara nga SHBA-tĂ« midis RusisĂ« dhe UkrainĂ«s, nĂ« vend qĂ« tĂ« merrte pjesĂ« vetĂ«m nĂ« MoskĂ«, dhe sanksionet ekonomike duhet tĂ« mbeten nĂ« fuqi.
âNe duhet tĂ« jemi nĂ« tryezĂ«n e negociatave sepse vetĂ« ukrainasit kanĂ« filluar tĂ« negociojnĂ«. Pse atĂ«herĂ« evropianĂ«t nuk duhet tĂ« negociojnĂ«?â tha SiliĆa pĂ«r Euronews .
NdĂ«rkohĂ«, PĂ«rfaqĂ«suesja e LartĂ« Kaja Kallas u ka sugjeruar evropianĂ«ve tĂ« pĂ«rcaktojnĂ« objektivat politike qĂ« çdo i dĂ«rguar, ose çdo telefonatĂ«, duhet tĂ« synojĂ« tĂ« arrijĂ« pĂ«rpara se tĂ« ndĂ«rmarrĂ« hapa tĂ« mĂ«tejshĂ«m. Kallas gjithashtu vuri nĂ« dyshim dobinĂ« e fushatĂ«s sĂ« informimit, duke pasur parasysh tendencĂ«n e RusisĂ« pĂ«r tĂ« kĂ«rkuar âmaksimumin absolutâ nĂ« negociata.
âĂĂ«shtja tani nuk Ă«shtĂ« personi qĂ« e bĂ«n, por mĂ« shumĂ« si dhe çfarĂ« duam tĂ« nxjerrim nga kjoâ, tha PĂ«rfaqĂ«suesja e LartĂ« Kaja Kallas pĂ«r Euronews .
âNĂ«se rusĂ«t mendojnĂ« se po marrin objektivat e tyre maksimale nga amerikanĂ«t, pse duhet tĂ« duan tĂ« flasin me evropianĂ«t?â shtoi ajo.
Privatisht, zyrtarët dhe diplomatët e BE-së thonë se debati është bërë serioz, por paralajmërojnë se ai ende po zhvillohet në një nivel abstrakt, pa një strukturë apo drejtim të qartë. Ndarja e mprehtë midis kryeqyteteve rëndon shumë në diskutimet prapa skenave.
Nuk ka asnjë tregues se kur çështja e nxehtë mund të diskutohet siç duhet nga 27 udhëheqësit së bashku. Samiti i tyre i radhës zyrtar është planifikuar për 19 mars.
Disa emra tashmë po përfliten rastësisht për pozicionin e të dërguarit të posaçëm të mundshëm, siç janë Alexander Stubb, presidenti i Finlandës, dhe Margrethe Vestager, ish-Komisionerja Evropiane për politikën e konkurrencës me dy mandate.
Një tjetër emër nordik që po qarkullon është Sauli Niinistö, ish-presidenti i Finlandës, i cili është autor i një raporti të BE-së mbi përgatitjen civile dhe ushtarake. Niinistö ka disa aftësi në gjuhën ruse dhe është takuar disa herë me Putinin gjatë kohës që ishte në detyrë.
Për disa, riangazhimi tani është i pashmangshëm. Imazhet e bisedimeve trepalëshe SHBA-Ukrainë-Rusi në Abu Dhabi pa evropianët në tryezë nuk bënë gjë tjetër veçse nxorën në pah rreziqet në lojë. Kredia prej 90 miliardë eurosh e rënë dakord nga udhëheqësit e BE-së për të mbështetur Kievin, e cila do të kërkojë lëshimin e borxhit të përbashkët, shihet si një arsye tjetër për të rritur diplomacinë.
Të tjerë kërkojnë kujdes, të shqetësuar se një veprim i nxituar drejt angazhimit mund të rrezikojë të shkojë pas shpine të Ukrainës dhe të prishë frontin e përbashkët evropian të ndërtuar gjatë katër viteve të fundit, të cilin Hungaria dhe Sllovakia e kanë shkelur për të nxitur lidhje më të ngushta me Moskën.
âNe mbĂ«shtesim çdo pĂ«rpjekje diplomatike drejt arritjes sĂ« njĂ« paqeje tĂ« drejtĂ« dhe tĂ« qĂ«ndrueshme nĂ« UkrainĂ«, tĂ« bazuar nĂ« tĂ« drejtĂ«n ndĂ«rkombĂ«tare dhe KartĂ«n e OKB-sĂ«â, tha Ministria e Jashtme sllovene.
Nga ana e BE-së, dialogu politik me Rusinë duhet të zhvillohet në bazë të një qëndrimi të unifikuar të BE-së, të dakordësuar nga të 27 shtetet anëtare.
Sinjali â aty ku e vĂ«rteta flet para lajmit!
/GazetaSinjali/
The post A duhet BE-ja të flasë drejtpërdrejt me Putinin, çfarë kanë arritur udhëheqësit europianë? appeared first on Sinjali.
Login
