Nga Mero Baze
Edi Rama kërkoi që socialistët të hedhin themelin e një reforme të re kushtetuese në vend, që synon reformimin e Parlamentit, ndarjen administrative të Shqipërisë, e lidhur kjo edhe me ligjin elektoral dhe aspekte të tjera kushtetuese që mund të dalin rrugës.
Ideja e një reforme të re kushtetuese është e kushtëzuar nga dy faktorë vendimtarë.
Faktori i parĂ« Ă«shtĂ« opozita e Sali BerishĂ«s. NĂ« parim, Sali Berisha pranon reforma vetĂ«m nĂ« interes tĂ« tij politik. NĂ« rastin konkret, Sali Berisha ka interes jetik mbijetesĂ«n politike nĂ« krye tĂ« opozitĂ«s pĂ«r tĂ« vazhduar tĂ« jetĂ« faktor bllokues qoftĂ« edhe pĂ«r reforma tĂ« tilla. KĂ«shtu qĂ« çdo pĂ«rpjekje pĂ«r reformĂ« kushtetuese duhet tĂ« kalojĂ« tek dĂ«shirat e BerishĂ«s pĂ«r njĂ« ligj elektoral qĂ« e mban atĂ« nĂ« krye tĂ« opozitĂ«s. NjĂ« i tillĂ« u bĂ« mĂ« 2009. Nuk besoj se ShqipĂ«ria ia ka borxh, pas gati 20 vjetĂ«sh BerishĂ«, tâi bĂ«jĂ« edhe njĂ« ligj pĂ«r pleqĂ«ri. KĂ«shtu qĂ« ka pak gjasa qĂ« ai tĂ« bjerĂ« dakord pĂ«r ndonjĂ« reformĂ« kushtetuese. SocialistĂ«t Ă«shtĂ« mirĂ« ta paraqesin opsionin e tyre, por gjasat qĂ« Berisha tâu japĂ« votĂ«n janĂ« tĂ« pakta, nĂ«se kĂ«ta nuk i japin atij garanci qĂ« tĂ« ruajĂ« pushtetin nĂ« krye tĂ« PD-sĂ«. Deri tani i kanĂ« dhĂ«nĂ« vetĂ«m garanci financiare, duke i mundĂ«suar familjes sĂ« tij tĂ« zhvillojĂ« prona tĂ« fituara nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« dyshimtĂ« dhe rrugĂ« korruptive. Por kjo nuk Ă«shtĂ« e mjaftueshme pĂ«r BerishĂ«n. Ai e di qĂ« ato i humbet nĂ«se humbet PD-nĂ«. Pasuria e tij mĂ« e madhe buron nga tĂ« qenit pronar i PD-sĂ« dhe jo pronar i tokave nĂ« bregdet. Prandaj ky proces mund tĂ« pĂ«rfundojĂ« i njĂ«anshĂ«m dhe i pavotueshĂ«m nĂ« Kuvend.
Faktori i dytë vendimtar është Bashkimi Evropian. Shqipëria ka ambicie të ekzagjeruara që mund të anëtarësohet në BE në vitin 2029. Personalisht nuk shpresoj se kjo do të arrihet, jo thjesht si parashikim, por si pamundësi që ne të kryejmë reforma thelbësore dhe konkrete në fushën e shtetit juridik, mjedisit dhe bujqësisë, tre probleme të mëdha që Shqipëria është larg vëmendjes reale.
Në përpjekje për të fituar me çdo çmim konsensusin e Evropës, kryeministri Rama ka urdhëruar deputetët të mos kenë asnjë hezitim për të miratuar ligjet që ofrohen nga BE-ja dhe direktivat e ardhura prej tyre.
Një nga direktivat më të forta të tyre është beteja e drejtësisë me korrupsionin, e cila jo në pak raste i ka hapur rrugën linçimeve politike, mungesës së procedurës ligjore në hetime dhe heqje lirie, si dhe debateve mbi sigurinë juridike të qytetarëve shqiptarë, të cilët po marrin një drejtësi më të keqe se ajo që kanë pasur para Reformës në Drejtësi.
Mali i dosjeve nëpër gjykata, sorollatjet pa fund të qytetarëve shqiptarë, rikthimi i shumë çështjeve për rigjykim nga Gjykata e Lartë etj., i kanë bërë qytetarët shqiptarë më të pashpresë se kurrë për rezultatet e reformës në drejtësi.
Guximi për të reformuar Reformën në Drejtësi është në kundërshtim me frymën e BE-së, e cila tek gjithë Reforma në Drejtësi shikon si pozitive vetëm ndëshkueshmërinë e politikanëve.
Dakord jam, por Reforma u bĂ« tâu japĂ« drejtĂ«si qytetarĂ«ve shqiptarĂ« dhe jo si gijotinĂ« pĂ«r politikĂ«n shqiptare. Si e tillĂ«, nĂ«se e lĂ« gjendjen kĂ«shtu deri mĂ« 2029, kĂ«tu do tĂ« jetĂ« kriminalizuar gjithĂ« klasa politike dhe nga ana tjetĂ«r qindra mijĂ«ra qytetarĂ« shqiptarĂ« do tĂ« kenĂ« marrĂ« mĂ« pak drejtĂ«si se sa kishin para vitit 2016. AtĂ«herĂ« bilanci do tĂ« jetĂ« edhe mĂ« i keq. Ne do tĂ« dukemi njĂ« vend i njollosur nga drejtĂ«sia dhe njĂ«kohĂ«sisht njĂ« vend pa drejtĂ«si. Dhe kjo do guxim politik pĂ«r tâu pĂ«rballur. Ashtu siç thoshte Konica, nĂ« pritje tĂ« Ă«ndrrave do tĂ« na kalben dĂ«shirat.
Nuk po flas pastaj pĂ«r anĂ«t teknike tĂ« standardeve tĂ« BE-sĂ«, qĂ« do tĂ« duhet tĂ« mbyllin njĂ« sy pĂ«r tâi pranuar. ĂĂ«shtja e pronĂ«s, gjendja primitive e fshatit, mjedisi dhe fusha tĂ« tjera tĂ« zhvillimit si bujqĂ«sia janĂ« probleme mĂ« vete, por pĂ«r tĂ« cilat mund tĂ« ketĂ« njĂ« shkelje syri.
Kështu që para Reformës Kushtetuese, Edi Rama ka mundësi të bëjë disa reforma ligjore të ligjeve të rëndësishme të vendit: Kodin Penal, Civil, ndarjen territoriale, ligjin elektoral, ligjin për shtypin, etj., për të shtruar rrugën drejt një reforme të plotë kushtetuese.
Dhe pĂ«r tâi bĂ«rĂ« tĂ« gjitha kĂ«to, ai duhet tâi rikthehet njĂ« qeverisjeje me pĂ«rgjegjshmĂ«ri tĂ« lartĂ« politike. TeknicienĂ«t janĂ« pasuria mĂ« e madhe e kĂ«tij vendi pĂ«r tĂ« na futur nĂ« Bashkimin Evropian, por qeverisja dhe qeveria duhet tĂ« reformohen bazuar mbi pĂ«rgjegjshmĂ«rinĂ« politike. TeknicienĂ«t mund tĂ« udhĂ«heqin çdo agjenci apo njĂ«si tĂ« integrimit nĂ« vend, por jo qeverinĂ«. Kur u kĂ«rkon deputetĂ«ve tĂ« lidhen me bazĂ«n dhe tĂ« ruajnĂ« raportet me elektoratin, duhet ta bĂ«sh kĂ«tĂ«, dhe kur ruan pĂ«rfaqĂ«simin politik nĂ« qeveri nĂ« gjithĂ« qarqet qĂ« ata tĂ« kenĂ« ku tĂ« trokasin. DeputetĂ«t qĂ« shkojnĂ« pĂ«rditĂ« nĂ« zonĂ« elektorale dhe duhet tâi bien telefonit tĂ« njĂ« ministri qĂ« nuk Ă«shtĂ« deputet, Ă«shtĂ« pak paradoksale.
NĂ« kushtet kur socialistĂ«t kĂ«rkojnĂ« tâi pĂ«rfshijnĂ« nĂ« njĂ« betejĂ« afatgjatĂ« pĂ«r tĂ« kontrolluar situatĂ«n nĂ« Parlament, situatĂ«n nĂ« terren dhe procesin e integrimit, ata duhet tĂ« kthehen nĂ« debatues tĂ« mĂ«dhenj nĂ« kĂ«tĂ« vend dhe njerĂ«z qĂ« marrin peshĂ« politike duke u pĂ«rballur me problemet.
Sot Grupi Parlamentar Socialist ngjan si grup anonimësh, ku të gjithë bëjnë kujdes vetëm të mos i përmendë Berisha dhe nuk përfshihen në asnjë debat as për të mbrojtur qeverinë, as qeverisjen, pasi realisht ndjehen të huaj për të.
Ata nuk i njeh askush pĂ«r luftĂ«tarĂ«. Politika shqiptare ia ka deleguar debatin politik paneleve televizive me gazetarĂ« me honorare qĂ« tĂ« pyesin para emisionit me kĂ« tĂ« bĂ«hen gjatĂ« emisionit. Ky Ă«shtĂ« fundi i politikĂ«s dhe i pĂ«rgjegjshmĂ«risĂ« politike tĂ« PartisĂ« Socialiste dhe PD-sĂ« sĂ« BerishĂ«s. ĂshtĂ« aq i theksuar si fenomen, sa edhe vetĂ« Edi Rama zgjedh tĂ« bĂ«jĂ« debat politik me Fevziun dhe Klodiana LalĂ«n nĂ« vend tĂ« BerishĂ«s. Dhe kjo nuk Ă«shtĂ« fyerje pĂ«r dy gazetarĂ«t, por pĂ«r politikĂ«n shqiptare, e cila ka zhdukur aktorĂ«t politikĂ« dhe ka deleguar debatin politik tek shtypi, dhe pastaj debaton me tĂ«.
Kthejeni politikën tek politikanët dhe mbajeni debatin politik tek ata dhe do të kuptoni që shtypi nuk ka më asnjë rëndësi. Përveç rastit kur të bën transparencën e mëkateve.