UASHINGTON, 21 janar /ATSH/- Presidenti i SHBA-sĂ«, Donald Trump, dĂ«shiron tĂ« blejĂ« GroenlandĂ«n, duke thĂ«nĂ« se kjo Ă«shtĂ« e vetmja mĂ«nyrĂ« qĂ« Shtetet e Bashkuara tĂ« AmerikĂ«s tĂ« sigurojnĂ« mbrojtjen e tyre, sipas âReutersâ.
Danimarka dhe Groenlanda, kanë refuzuar, duke thënë se çdo shqetësim që kishte Uashingtoni mund të adresohej përmes marrëveshjeve ekzistuese të mbrojtjes.
Tetë vende kanë territor në Arktik: Rusia, SHBA-ja, Kanadaja, Danimarka, Norvegjia, Suedia, Finlanda dhe Islanda.
Më poshtë vijon lista e aseteve të tyre ushtarake:
RUSIA
Gjysma e tokës në Arktik është territor rus. Që nga viti 2005, Moska ka rihapur dhe modernizuar dhjetëra baza ushtarake të epokës sovjetike, si në tokën arktike ashtu edhe në ishujt e saj veriorë.
Rusia mban një gjendje të lartë gatishmërie në vendin e saj të testimit bërthamor në Novaya Zemlya, një arkipelag arktik, megjithëse nuk ka kryer një test shpërthimi bërthamor që nga viti 1990.
Tetorin e kaluar, ajo kreu njĂ« testim tĂ« raketĂ«s kruz âBurevestnikâ me energji bĂ«rthamore nga Novaya Zemlya.
NĂ« Arktikun Evropian, Gadishulli Kola strehon rreth dy tĂ« tretat e aftĂ«sive bĂ«rthamore tĂ« RusisĂ« pĂ«r sulm tĂ« dytĂ«, pĂ«r tâiu pĂ«rgjigjur njĂ« sulmi bĂ«rthamor, sipas Mathieu Boulegue, njĂ« studiues nĂ« Institutin Polar tĂ« QendrĂ«s Wilson.
Zona është gjithashtu shtëpia e Flotës Veriore të Rusisë, me seli në Severomorsk, e cila operon gjashtë nga 12 nëndetëset e armatosura bërthamore të vendit. Gjashtë të tjerat operohen nga Flota e Paqësorit, me seli në Vladivostok.
Qasja e vetme e Flotës Veriore në Atlantikun e Veriut është përmes Detit Barents, midis arkipelagut norvegjez të Svalbard dhe bregdetit verior të Evropës. Mbajtja e kësaj qasjeje të lirë është jetike për Moskën.
SHBA DHE KANADAJA
Që nga viti 1957, SHBA-ja dhe Kanadaja kanë mbrojtur së bashku territoret e tyre kundër kërcënimeve, përfshirë raketat bërthamore, përmes Komandës së Mbrojtjes Hapësinore të Amerikës së Veriut (NORAD).
Ata po modernizojnë NORAD-in: Kanadaja po blen dy sisteme radarësh mbi horizontin që mbulojnë qasjet Arktike dhe polare, me të parin që pritet të jetë funksional deri në vitin 2028.
Presidenti Trump dĂ«shiron tĂ« ndĂ«rtojĂ« njĂ« sistem tĂ« ri mbrojtjeje nga raketat, tĂ« quajtur âGolden Domeâ, pĂ«r tĂ« cilin ai thotĂ« se Groenlanda Ă«shtĂ« thelbĂ«sore.
Uashingtoni ka Bazën Hapësinore Pituffik në Groenlandën veriore sipas një marrëveshjeje mbrojtjeje me Danimarkën.
Shumica e forcave të saj arktike janë të bazuara në tetë baza në Alaska, duke numëruar rreth 22 000 ushtarë.
Kanadaja ka pesë baza arktike, duke përfshirë Alert, një stacion inteligjence sinjalesh në Ishullin Ellesmere, vendbanimi më verior i përhershëm në botë.
Në jug të Rrethit Arktik, Kanadaja operon një bazë në Yellowknife, Territoret Veriperëndimore, e cila strehon një grup patrullimi dhe një bazë ajrore.
Kanadaja po ndërton një strukturë në Ishullin Baffin për të furnizuar anijet patrulluese, megjithëse projekti ka pësuar vonesa të shumta. Ndërkohë, SHBA-ja po zgjeron portet e saj ekzistuese në Nome, Alaska.
DANIMARKA
Komanda e PĂ«rbashkĂ«t Arktike e DanimarkĂ«s, me seli nĂ« kryeqytetin e GroenlandĂ«s, Nuuk, ka rreth 150 ushtarĂ« â personel ushtarak dhe civil.
JAC është gjithashtu e pranishme në Bazën Ajrore Kangerlussuaq dhe në katër stacione më të vogla ushtarake në Groenlandën lindore dhe verilindore. JAC ka një oficer ndërlidhës në Pituffik.
Patrullat Sirius me qentë e tyre, janë njësi ushtarake që kryejnë zbulime afatgjatë në kushtet ekstreme të Groenlandës verilindore.
SUEDIA DHE FINLANDA
Suedia nuk ka baza në veri të Rrethit Arktik, por ka një bazë ajrore në Lulea, në bregun verior të Gjirit të Bothnia-s, dhe një bazë ushtarake me dy regjimente në Boden, rreth 40 km në brendësi të tokës.
Finlanda ka një bazë ajrore në Rovaniemi, në Rrethin Arktik, dhe një bazë të Brigadës Jaeger më në veri, në Laplandën finlandeze.
Që kur u bashkuan me NATO-n, të dy vendet kanë qenë duke integruar ushtritë e tyre me pjesën tjetër të aleancës.
NORVEGJIA
Norvegjia Ă«shtĂ« organi mbikĂ«qyrĂ«s i NATO-s pĂ«r njĂ« zonĂ« tĂ« gjerĂ« detare prej rreth 2 milion kmÂČ nĂ« Atlantikun e Veriut, pĂ«rfshirĂ« Arktikun.
Shumë nga stacionimet e saj ushtarake ndodhen mbi Rrethin Arktik. Ajo ka katër baza ajrore, duke përfshirë një për avionët e rinj luftarakë F-35, dy baza detare, një sërë bazash tokësore dhe një qendër pritjeje për aleatët e NATO-s që vijnë për përforcime në rast të një sulmi.
Nuk ka instalime ushtarake në Svalbard, arkipelagun Arktik të Norvegjisë.
ISLANDA
Ishulli i Atlantikut të Veriut është anëtar i NATO-s, por nuk ka ushtri, vetëm një shërbim roje bregdetare.
Ai strehon avionë patrullimi detar P-8A Poseidon të Marinës Amerikane në një vendosje rrotulluese, të bazuar në Bazën Ajrore Keflavik, pranë Reykjavikut.
Avionët luftarakë të NATO-s rrotullohen periodikisht në Keflavik për të mbajtur hapësirën ajrore islandeze të sigurt. Zhvendosja zakonisht zgjat dy deri në tre javë, tre herë në vit. //a.i/
The post KOMENT â Cilat janĂ« asetet ushtarake nĂ« Arktik? appeared first on Agjencia Telegrafike Shqiptare.