ĂshtĂ« njĂ« histori qĂ« tingĂ«llon fatkeqĂ«sisht shumĂ« e njohur nĂ« BritaninĂ« e Madhe.
Një lider që sapo ka nisur mandatin e tij e gjen veten duke u përballur me zëra për komplot brenda partisë, sondazhe zhgënjyese, një të djathtë në ringritje dhe spekulime të vazhdueshme mbi pozicionin e tij.
Në skenë shfaqet një rival më i ri dhe më popullor nga zemra industriale e vendit. Dikush që premton të fitojë mbështetjen e një elektorati të përçarë me një stil politik më të rafinuar.
Ashtu si Keir Starmer, i cili po pĂ«rballet me njĂ« sfidĂ« tĂ« mundshme pĂ«r drejtimin e partisĂ« nga Andy Burnham, edhe Friedrich Merz po bĂ«n gjithçka pĂ«r tâu mbajtur nĂ« pushtet.
Kancelari gjerman është përfshirë këtë javë nga thashetheme se anëtarë të partisë së tij po planifikojnë ta largojnë.
Sipas disa gazetave gjermane, figura të rëndësishme të Unionit Kristian-Demokrat (CDU) të qendrës së djathtë janë zhgënjyer aq shumë nga performanca e Merz, sa po diskutojnë privatisht nëse ai duhet të zëvendësohet para zgjedhjeve të ardhshme federale.
NdĂ«rsa CDU po mbetet gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« pas AfD-sĂ« sĂ« ekstremit tĂ« djathtĂ« nĂ« sondazhet kombĂ«tare â dhe 71 pĂ«r qind e gjermanĂ«ve mendojnĂ« se Merz po bĂ«n njĂ« punĂ« tĂ« dobĂ«t â deputetĂ«t kanĂ« vĂ«nĂ« hapur nĂ« pikĂ«pyetje aftĂ«sinĂ« e kancelarit pĂ«r tĂ« rikthyer partinĂ« nĂ« rrugĂ«n e suksesit.
NjĂ« emĂ«r vazhdon tĂ« pĂ«rmendet si pasardhĂ«s i mundshĂ«m: Hendrik WĂŒst, kryeministri fotogjenik i landit tĂ« RenanisĂ« Veriore-VestfalisĂ«, i cili konsiderohet figura mĂ« popullore e CDU-sĂ«.
50-vjeçari me pamje rinore ka arritur kryesisht tâi shpĂ«tojĂ« rĂ«nies sĂ« mbĂ«shtetjes qĂ« ka prekur CDU-nĂ«. Ai mbetet favorit pĂ«r tĂ« ruajtur pushtetin nĂ« zgjedhjet e vitit tĂ« ardhshĂ«m nĂ« landin mĂ« tĂ« populluar tĂ« GjermanisĂ«, njĂ« bastion tradicional i qendrĂ«s sĂ« majtĂ« me njĂ« trashĂ«gimi tĂ« fortĂ« industriale.
TĂ« premten, ai mohoi se po komplotonte kundĂ«r kancelarit, duke i quajtur zĂ«rat âmarrĂ«zi absoluteâ dhe duke deklaruar se Merz gĂ«zon âmbĂ«shtetjen e tij tĂ« plotĂ«â.
MegjithatĂ«, fakti qĂ« WĂŒst e sheh veten si kancelar tĂ« ardhshĂ«m nuk Ă«shtĂ« aspak sekret.
Përpara se Merz të siguronte kandidimin e CDU-së në zgjedhjet kombëtare të vitit të kaluar, politikani më i ri kishte bërë një tërheqje të dukshme, pasi për muaj të tërë kishte lënë të kuptohej përmes mediave se nuk ishte dakord me drejtimin që Merz po i jepte partisë.
Prandaj, kur WĂŒst udhĂ«toi kĂ«tĂ« javĂ« nĂ« Poloni dhe ndĂ«rmori hapin e pazakontĂ« pĂ«r tĂ« ftuar gazetarĂ« tĂ« Berlinit ta shoqĂ«ronin, makineria e thashethemeve politike u vu menjĂ«herĂ« nĂ« lĂ«vizje.
Merz, i njohur për temperamentin e tij të vrullshëm
PĂ«r shumĂ« prej kritikĂ«ve tĂ« kancelarit, WĂŒst duket tĂ« jetĂ« gjithçka qĂ« Merz nuk Ă«shtĂ«.
Merz njihet për temperamentin e tij të shkurtër. Në një takim të fundit me partnerët e vegjël të koalicionit nga Partia Socialdemokrate, thuhet se ai shpërtheu në zemërim për shkak të refuzimit të zëvendëskancelarit për të bërë kompromis mbi një paketë reformash të shumëpritur.
Edhe deklaratat e tij spontane e kanĂ« futur vazhdimisht nĂ« telashe. VjeshtĂ«n e kaluar, Gjermania kaloi javĂ« tĂ« tĂ«ra duke debatuar deklaratĂ«n e tij se azilkĂ«rkuesit po âkrijonin probleme nĂ« jetĂ«n urbaneâ.
SĂ« fundmi, sugjerimi i tij se Irani po âposhtĂ«ronteâ Shtetet e Bashkuara shkaktoi zemĂ«rim nĂ« Uashington dhe ngriti sĂ«rish pikĂ«pyetje mbi gjykimin e tij politik.
Edhe reagimi i kancelarisë ndaj thashethemeve për një komplot ishte tipik për stilin luftarak të Merz.
Ata qĂ« pĂ«rhapnin kĂ«to âwĂŒste Spekulationenâ â njĂ« lojĂ« fjalĂ«sh me mbiemrin e WĂŒst qĂ« mund tĂ« pĂ«rkthehet si âspekulime tĂ« egraâ â po âluanin me zjarrinâ dhe po âbĂ«nin punĂ«n e AfD-sĂ«â, ishte reagimi i zemĂ«ruar qĂ« erdhi nga rrethi i ngushtĂ« i kancelarit.
Ndryshe nga ai, WĂŒst Ă«shtĂ« njĂ« figurĂ« publike e kuruar me kujdes, me paraqitje tĂ« pĂ«rkryer dhe kontroll tĂ« plotĂ« mbi imazhin e tij.
Duke qeverisur në Dyseldorf së bashku me të Gjelbrit, ai ka kultivuar profilin e trashëgimtarit të stilit të sigurt dhe centrist të Angela Merkelit.
Megjithatë, ishte pikërisht gatishmëria e Merz për të sfiduar status quo-në që e çoi atë në pushtet.
Teksa Gjermania hyn në vitin e nëntë të stagnimit ekonomik të paprecedentë, premtimi i ish-drejtuesit të BlackRock për të ringjallur ekonominë përmes uljes së taksave dhe deregulimit gjeti jehonë te një publik gjithnjë e më i shqetësuar për të ardhmen e vendit.
Një vit më vonë, megjithatë, ai ka shumë pak për të treguar nga ai zell reformator.
Refuzimi i tij për të bashkëpunuar me AfD-në e detyroi praktikisht të qeveriste me socialdemokratët.
SPD-ja, e cila vetë ndodhet në nivele rekord të ulëta në sondazhe, nuk ka treguar shumë dëshirë për të bashkëpunuar me partnerët e koalicionit në çështje si rritja e moshës së pensionit apo ulja e tatimit mbi të ardhurat për shtresat me të ardhura më të larta, nga frika se mos humbet edhe më shumë mbështetje elektorale.
Ky ngërç ka bërë që Merz ende të mos paraqesë programin e reformave që kishte premtuar se do ta sillte në parlament që vjeshtën e kaluar.
Drejtuesit e biznesit, të cilët fillimisht e mirëpritën zgjedhjen e Merz, po bëhen gjithnjë e më të paduruar. Të dhënat e publikuara këtë javë treguan se Gjermania humbi 130 mijë vende pune në industri gjatë vitit të kaluar, duke vazhduar një rënie graduale që ka nisur që nga viti 2019.
Merz e di se koha po i mbaron.
Bundestagu ndërpret punimet për pushimet verore në fund të qershorit. Në fillim të vjeshtës, tre zgjedhje të rëndësishme rajonale mund ta destabilizojnë edhe më shumë koalicionin qeverisës.
Në Saksoni-Anhalt dhe Mecklenburg-Pomeraninë Perëndimore, AfD-ja shihet si favorite për fitore të mëdha. Ndërkohë, në Berlin, partia e majtë radikale Die Linke vazhdon të fitojë terren.
âMerz nuk ka ende arsye tĂ« ketĂ« frikĂ« nga WĂŒstâ, pĂ«rfundoi revista politike Der Spiegel. âPor nĂ«se zgjedhjet rajonale tĂ« vjeshtĂ«s shkojnĂ« aq keq sa kanĂ« frikĂ« shumĂ« anĂ«tarĂ« tĂ« CDU-sĂ«, atĂ«herĂ« situata do tĂ« ndryshojĂ«.â
Humbje të rënda do të shtonin kërkesat për ndryshime në të dyja partitë qeverisëse. Nëse kjo ndodh, disa analistë besojnë se Merz do të përballet me një sfidë serioze për drejtimin e partisë deri në fund të vitit.
Largimi i Merz në mes të mandatit nuk do të ishte aspak i thjeshtë. Përveç rastit kur ai do të largohej vullnetarisht, kundërshtarët brenda CDU-së do të duhej të mbështesnin një votë konstruktive mosbesimi kundër tij.
PasardhĂ«si i tij nuk do tĂ« ishte domosdoshmĂ«risht i detyruar tĂ« ishte deputet nĂ« Bundestag, çka do tĂ« thotĂ« se WĂŒst teorikisht mund tĂ« vinte direkt nga Dyseldorfi nĂ« kancelari.
Një skenar i tillë do të ishte shumë i pazakontë. Për të gjetur rastin e fundit kur një kancelar gjerman u rrëzua në mes të mandatit duhet të kthehemi te largimi i Helmut Schmidt në fillim të viteve 1980.
PĂ«r momentin, bisedat pĂ«r njĂ« komplot mbeten vetĂ«m kaq: biseda. Por nĂ«se pritja pĂ«r reforma tĂ« mĂ«dha zgjatet deri nĂ« vjeshtĂ«, pakĂ«naqĂ«sia brenda partisĂ« sĂ« tij mund tĂ« bĂ«het e pamundur pĂ«r tâu injoruar./TheTelegraph