Parlamenti Evropian do të votojë për një raport mbi punën vjetore të Bankës Qendrore Evropiane, e cila përfshin një pasazh në mbështetje të euros digjitale. Votimi do të zhvillohet të martën.

Edhe pse dokumenti nuk ka efekt legjislativ, votimi për amendamentin do të tregojë publikisht se ku qëndron mbështetja për euron digjitale, transmeton Telegrafi.

Euro digjitale do të ishte një formë elektronike e parave të gatshme të lëshuara nga BQE-ja dhe do të shërbente si një formë shtesë pagese, që plotëson paratë e gatshme dhe kartat e lëshuara nga bankat komerciale.

Ndryshe nga pagesat e përditshme me karta, ku pagesat janë "private", euro digjitale do t'u lejonte qytetarëve një përdorim të drejtpërdrejtë të parave digjitale "publike", të cilat tani janë kryesisht të disponueshme në formën e parave të gatshme.

Sipas propozimit të Komisionit Evropian, euro digjitale do të përfshinte një portofol digjital që mund të përdoret si në internet ashtu edhe jashtë internetit, me pagesa që nuk mund të gjurmohen.

Propozimi për euron digjitale është rritur në rëndësi falë tensioneve ekonomike midis BE-së dhe SHBA-së, duke ofruar një alternativë ndaj Visa dhe Mastercard, dy sistemeve të pagesave me bazë në SHBA që përdoren në jetën e përditshme nga shumica e evropianëve.

Propozimi është mbështetur tashmë nga vendet e BE-së në Këshill, duke e lënë Parlamentin si bashkë-legjislaturin e fundit që merr një qëndrim mbi dosjen.

Megjithatë, Parlamenti po përjeton një bllokim politik, me eurodeputetët që punojnë mbi propozimin që kanë vështirësi të bien dakord mbi një vizion të përbashkët për dizajnin e euros digjitale.

Në veçanti, raportuesi kryesor mbi dosjen, eurodeputeti spanjoll i qendrës së djathtë, Fernando Navarrete, po propozon të zvogëlojë fushëveprimin e euros digjitale, për shembull duke e dizajnuar atë vetëm për përdorim jashtë linje. Në këtë skenar, euro digjitale nuk do të ishte një mjet alternativ pagese ndaj Visa dhe Mastercard.

Ndërsa Partia Popullore Evropiane e qendrës së djathtë ka të ngjarë të jetë e ndarë në votim për propozimin, shumë parti të ekstremit të djathtë kanë shprehur mospajtim të ashpër ndaj propozimit. Javën e kaluar, partia spanjolle e ekstremit të djathtë Vox i kërkoi Komisionit Evropian ta tërheqë atë tërësisht.

Në fragmentin që do të votohet të martën, të parë nga Euronews, nënshkruesit kërkojnë mbështetje për "një euro digjitale online dhe offline" që "duhet të kontribuojë në mbrojtjen e qasjes universale në pagesa" dhe të mos mbështetet vetëm te ofruesit privatë dhe jo-evropianë.

Nënshkruesit e përshkruajnë dizajnin dhe fushëveprimin e euros digjitale si në propozimin e Komisionit Evropian: "një plotësues i shërbimeve bankare private dhe të parave të gatshme për të forcuar sovranitetin monetar evropian, për të zvogëluar fragmentimin në pagesat me pakicë dhe për të mbështetur integritetin dhe qëndrueshmërinë e tregut të vetëm".

Fragmenti në raport, i cili mbështet propozimin origjinal të Komisionit Evropian me një fushëveprim më të gjerë për euron digjitale, u propozua nga eurodeputeti italian Pasquale Tridico i Lëvizjes Pesë Yje, i cili aktualisht është në grupin e Majtë në Parlamentin Evropian.

"Sot ne jemi plotësisht të varur nga lojtarët e mëdhenj amerikanë - Visa dhe Mastercard - dhe kjo e bën BE-në të dobët dhe të varur nga vendimet e Trump", tha Tridico për Euronews, duke shtuar se vonesat dhe bojkotet nga pakicat në Parlamentin Evropian janë "kundërproduktive".

"Nëse presidenti amerikan do të zgjohej një ditë dhe do të vendoste t'i shkëpuste evropianët nga qarqet digjitale të pagesave, qytetarët evropianë nuk do të ishin më në gjendje të bënin blerje duke përdorur kartat e kreditit, të cilat janë deri tani mjeti më i përdorur gjerësisht i pagesës sot", shtoi ai.

Amendamenti në mbështetje të euros digjitale ka tërhequr mbështetjen e eurodeputetëve nga disa grupe politike, duke përfshirë Partinë Popullore Evropiane të qendrës së djathtë, Socialistët dhe Demokratët, Renew Europe, të Gjelbrit dhe të Majtën.

Vëllezërit e Italisë, partia e kryeministres italiane Giorgia Meloni në grupin e Konservatorëve dhe Reformistëve Evropianë (ECR), do të votojnë në favor të amendamentit, sipas një zyrtari të Parlamentit që foli me Euronews në kushte anonimiteti.

Në kohën e publikimit, asnjë eurodeputet tjetër nga ECR, Patriotët për Evropën ose Evropa e Kombeve Sovrane nuk ka shprehur mbështetje. /Telegrafi/

Ukraina dhe Franca kanë rënë dakord të fillojnë prodhimin e përbashkët të armëve, tha të hënën ministri ukrainas i Mbrojtjes pasi priti homologun e tij francez në Kiev.

Mykhailo Fedorov tha se të dy vendet nënshkruan një letër qëllimi duke hapur rrugën për "projekte të përbashkëta në shkallë të gjerë në sektorin e industrisë së mbrojtjes".

Ai nuk specifikoi se çfarë armësh do të prodhoheshin me Francën ose kur do të fillonte prodhimi, transmeton Telegrafi.

"Ne po kalojmë nga furnizimet në prodhim të përbashkët dhe zgjidhje afatgjata që forcojnë sistematikisht mbrojtjen tonë", tha Fedorov në Telegram pas takimit me ministren e forcave të armatosura të Francës, Catherine Vautrin, në kryeqytetin ukrainas.

Ukraina dhe Franca diskutuan gjithashtu dërgesat e reja të armëve dhe pajisjeve ushtarake franceze në Kiev, duke përfshirë raketat Aster, aeroplanët luftarakë Mirage 2000 dhe sistemet e mbrojtjes ajrore SAMP-T.

Ukraina po hap eksportet e armëve të saj të prodhuara në vend, tha presidenti Volodymyr Zelenskyy - një mënyrë që Kievi të përfitojë nga përparimet e saj teknologjike të kohës së luftës për të gjeneruar fonde shumë të nevojshme.

Ai tha se 10 “qendra eksporti” për armët ukrainase do të hapen në vitin 2026 në të gjithë Evropën, duke shtuar se dronët luftarakë, të njohur edhe si Mjete Ajrore Pa Pilot, do të jenë ndër eksportet.

“Sot, siguria e Evropës është ndërtuar mbi teknologjinë dhe dronët. E gjithë kjo do të bazohet kryesisht në teknologjinë ukrainase dhe specialistët ukrainas”, tha Zelensky.

Sulmet ruse dëmtuan vendet e prodhimit të kompanisë shtetërore të naftës dhe gazit të Ukrainës, Naftogaz, në rajonet Poltava dhe Sumy, tha të hënën drejtori ekzekutiv i kompanisë.

Objektet në rajonin e Poltava u sulmuan për të dytën ditë radhazi, tha Sergii Koretskyi në Facebook, duke shtuar se ky ishte sulmi i 20-të ndaj infrastrukturës së kompanisë që nga fillimi i vitit.

Ushtria ruse po përpiqet të gjejë alternativa ndaj internetit satelitor Starlink pasi qasja në rrjet u kufizua, duke ndërprerë një sistem kyç komunikimi që forcat e saj e kishin përdorur në mënyrë të paligjshme në fushën e betejës, raporton Pjotr Sauer.

Ukraina tha javën e kaluar se terminalet Starlink që përdoren nga trupat ruse ishin çaktivizuar pas bisedimeve midis ministrit të saj të Mbrojtjes dhe Elon Musk, kompania e të cilit SpaceX operon rrjetin satelitor.

Zyrtarët ukrainas thanë se ky veprim kishte filluar të ndikonte tashmë në operacionet ruse, përfshirë përdorimin e dronëve. /Telegrafi/

Qeveritë në Belgjikë dhe Itali po përpiqen të hartojnë plane për një rikthim në energjinë bërthamore, ndërsa thirrjet për të përmbysur heqjen graduale të energjisë bërthamore në Spanjë mbeten të ashpra.

Shumica e vendeve evropiane mbështeten shumë në importe për të përmbushur nevojat e tyre për energji elektrike, duke e lënë kontinentin të prekshëm ndaj goditjeve gjeopolitike dhe konsumatorët dhe bizneset e tij të ekspozuara ndaj çmimeve deri në tre deri në katër herë më të larta se në SHBA ose Kinë, transmeton Telegrafi.

Në vitet e fundit, energjia bërthamore është rishfaqur në mënyrë delikate si një alternativë për të siguruar pavarësinë energjetike të Evropës, veçanërisht pasi mori statusin e një aktiviteti ekonomik kalimtar dhe të qëndrueshëm sipas rregullores së taksonomisë së BE-së, e cila synon të ndihmojë në zbutjen e ndryshimeve klimatike duke përcaktuar se cilat aktivitete ekonomike janë të qëndrueshme për mjedisin.

Megjithatë, ky veprim shkaktoi gjithashtu akuza të ashpra të "elegancës së mjedisit" për shqetësimet se energjia bërthamore prodhon mbetje radioaktive që kërkojnë ruajtje afatgjatë.

Lidhja e BE-së me atomin mbetet, pra, e ndërlikuar dhe e diskutueshme.

Pavarësisht një rritjeje të vogël afatshkurtër në prodhimin e energjisë bërthamore në të gjithë BE-në (4.8% midis viteve 2023 dhe 2024), kryesisht e nxitur nga Franca (+12.5%), shumica e vendeve në fakt po e zvogëlojnë atë, nëse jo po e heqin gradualisht plotësisht, siç është Gjermania, dhe në të ardhmen e afërt, Spanja.

Trendi afatgjatë që nga fillimi i mijëvjeçarit është i një rënieje të lehtë por të qëndrueshme.

A po ndryshon era?

Në buxhetin e saj të ardhshëm 2028-2034, për herë të parë, Komisioni Evropian propozoi energjinë bërthamore si të pranueshme për financim nga BE.

Propozimi nuk ka gjasa të kalojë; megjithatë, vende si Belgjika ose Italia po shqyrtojnë mundësinë e mbajtjes së energjisë bërthamore ose rikthimit të saj.

Italia, në veçanti, pavarësisht jo një, por dy referendumeve kundër energjisë bërthamore (në 1987 dhe 2011), ka prezantuar një projektligj për të hapur rrugën për një rikthim.

Të dy vendet ishin gjithashtu midis 11 shteteve anëtare të BE-së që në vitin 2024 nënshkruan një deklaratë të përbashkët,duke bërë thirrje për "zhbllokimin e plotë" të potencialit të energjisë bërthamore.

Në Belgjikë, ku qeveria po përpiqet të shtyjë mbylljen e reaktorëve të saj, propozimi është përballur me kundërshtim të fortë nga Engie, prodhuesi kryesor i energjisë në vend, i cili do të preferonte të investonte në centrale me erë, diellore, bateri dhe gaz.

Edhe Holanda, pavarësisht një rënieje të energjisë elektrike të gjeneruar nga energjia bërthamore (-10%), synon të krijojë dy centrale të reja dhe të zgjasë jetëgjatësinë e reaktorit Borssele.

Nga ana tjetër, edhe mbyllja graduale e planifikuar e Spanjës është përfshirë në polemika. Organizatat e shoqërisë civile pro-bërthamore e kanë çuar çështjen në Komitetin e Peticioneve të Parlamentit Evropian, duke paralajmëruar se mbylljet e planifikuara do të "ngarkojnë më tej rrjetet e furnizimit".

Planet e Belgjikës dhe Holandës u kritikuan nga Ausgestrahlt, një organizatë anti-bërthamore me seli në Gjermani, e cila i tha Europe in Motion se ato janë jorealiste dhe tepër të shtrenjta.

'Njohje e ngadaltë' e kompromiseve bërthamore

Avokatja dhe ekspertja bërthamore, Zion Lights, shprehu një mendim të ngjashëm, duke deklaruar se një rritje e mundshme e prodhimit të energjisë bërthamore, të paktën gjatë dekadës së ardhshme, "do të vijë nga zgjatjet e jetëgjatësisë, rinisjet dhe kthesat politike në vend të një vale ndërtimesh të reja".

"Në planin afatgjatë, nëse energjia bërthamore do të zgjerohet ndjeshëm do të varet më pak nga opinioni publik dhe më shumë nga fakti nëse Evropa mund të mësojë përsëri se si të ndërtojë dhe financojë projekte të mëdha infrastrukturore", tha ajo për Europe in Motion.

Lights beson se prodhimi bërthamor do të rritet në të gjithë kontinentin, "por jo në një vijë të drejtë. Ajo që po shohim në të gjithë Evropën nuk është një konvertim i papritur pro-bërthamor, aq më tepër një njohje e ngadaltë e kompromiseve".

"Vendet që dikur e trajtonin energjinë bërthamore si një problem politik po fillojnë ta rizbulojnë atë si një sistem energjie që tashmë ekziston, tashmë funksionon dhe tashmë ofron sasi të mëdha të energjisë me karbon të ulët", tha ajo. Pamja aktuale e ka Evropën të ndarë në dy grupe.

Njëra është Aleanca Bërthamore, e udhëhequr nga Franca dhe e mbështetur nga prodhues aspirantë si Polonia, Kroacia dhe Estonia, si dhe shumica e prodhuesve aktualë bërthamorë.

Në frontin e kundërt, një grup i vetëm burimeve të rinovueshme i drejtuar nga Gjermania dhe i mbështetur nga Portugalia dhe Austria, të dyja me një politikë kombëtare anti-bërthamore afatgjatë.

Për të zvogëluar kostot e mëdha fillestare dhe kohëzgjatjen e gjatë të ndërtimit të centraleve bërthamore tradicionale, vende si Estonia, Rumania, Suedia dhe Polonia po eksplorojnë alternativa si Reaktorët Modularë të Vegjël (SMR), avantazhet e të cilëve janë paraqitur edhe nga vetë BE-ja.

Prodhimi i tyre i energjisë është rreth një e treta deri në një të pestën e reaktorëve tradicionalë. Megjithatë, ato mund të prodhohen në fabrika dhe të vendosen më vonë në vend, madje edhe në zona të largëta.

Në të njëjtën kohë, kërkesat për menaxhimin e mbetjeve do të ishin të ngjashme me ato të një reaktori konvencional.

Pavarësisht nëse prodhimi bërthamor do të rritet apo jo, problemi i furnizimit me energji mbetet kritik për Evropën.

Megjithëse energjia e rinovueshme ka përparuar ndjeshëm në dy dekadat e fundit, era, dielli dhe hidrocentralet e kombinuara ende përbëjnë më pak se gjysmën e konsumit të energjisë elektrike të BE-së. /Telegrafi/

- YouTube www.youtube.com

Prodhuesit e makinave janë përpjekur të parashikojnë të ardhmen që nga fillimi i kohës.

Buick konsiderohet një pionier, duke prezantuar Y-Job në vitin 1938, i konsideruar gjerësisht si makina e parë koncept e ndërtuar ndonjëherë.

Në dekadat që pasuan, të gjitha markat u vunë re në topat e tyre të kristaltë për të imagjinuar makinat e së nesërmes, disa me saktësi të jashtëzakonshme, të tjerat të larguara nga realiteti që pasoi.

Kjo na sjell te Ford Synergy. Ende duket sikur ka udhëtuar nga e ardhmja, pavarësisht se është një koncept 30-vjeçar, transmeton Telegrafi.

Ndërsa stili mbetet i çuditshëm edhe sipas standardeve të vitit 2026, teknologjia që shfaqi atëherë është ende shumë e rëndësishme.

I parashikuar si një makinë familjare për vitin 2010, koncepti i çuditshëm është një makinë me gjashtë vende me një karroceri ultra të rrëshqitshme dhe një motor që zgjeron gamën.

Me një koeficient rezistenceje prej vetëm 0.20, është pothuajse aq elegant sa automjetet më aerodinamike të prodhimit të prodhuara ndonjëherë.

Po, Synergy ishte thjesht një makinë koncept që i lejoi Ford të çmendej pa u shqetësuar për rregulloret. Megjithatë, të krahasosh Mercedes EQS një çerek shekulli më parë nuk ishte një detyrë e lehtë, duke pasur parasysh teknologjinë e disponueshme në fillim të viteve 1990.

Sigurisht që nuk është Fordi më i bukur i krijuar ndonjëherë, veçanërisht pjesa e përparme me parakolpet e tij në formë pendësh.

Megjithatë, koncepti nuk ishte projektuar për të fituar konkurse bukurie, por për të rrëshqitur në ajër sa më butë të ishte e mundur.

Ashtu si skuteri Volkswagen i vitit 1986 i paraqitur në një episod të mëparshëm të serisë "Koncepti që harruam", Synergy kishte të bënte tërësisht me efikasitetin.

Në panairin e Detroit të vitit 1996, Ford e nxori konceptin në skenë dhe nxori në pah sistemin e tij të fuqisë hibride, megjithëse me një kthesë të papritur.

Synergy ishte teknikisht një automjet elektrik me një motor me djegie që zgjeron gamën, pasi motori me djegie të brendshme nuk i vinte në lëvizje rrotat.

Në vend të kësaj, ai shërbeu si një gjenerator që furnizonte me energji katër motorë elektrikë, një në secilën rrotë. Ishte shumë përpara kohës së vet, duke marrë parasysh që BMW i3 REx nuk doli në shitje deri në vitin 2013.

Karoceria me rrjedhje të ulët fshihte një motor 1.0 litërsh të montuar në pjesën e pasme dhe një volant të instaluar përpara.

Ky i fundit mund të kapte energjinë e tepërt të motorit dhe të frenimit dhe të përdorte energjinë e ruajtur për të furnizuar me energji automjetin gjatë përshpejtimit ose gjatë ngjitjes së kodrave të pjerrëta.

Në fakt, Synergy kishte frenim rigjenerues, diçka që tani e marrim si të mirëqenë në hibride dhe automjete elektrike.

Shifrat e fuqisë së kuajve nuk u publikuan kurrë, por makina nuk kishte nevojë për motorë të fuqishëm për të lëvizur. Kjo për shkak se peshonte vetëm pak qindra kilogramë falë karrocerisë së saj prej alumini.

Në atë kohë, Ford tha se Synergy ishte rreth qindra kilogramë më i lehtë se një limuzinë e mesme.

Koncepti 30-vjeçar bëri më shumë sesa parashikonte automjete elektrike që zgjerojnë gamën.

Ai gjithashtu përmbante kamera anësore në vend të pasqyrave tradicionale të dyerve, një ndërfaqe me të gjithë ekranin dhe fjalë për fjalë asnjë buton ose çelës.

Ndërprerësit konvencionalë nuk ishin të nevojshëm, pasi Synergy mbështetej në kontrollet zanore për të aksesuar 18 funksione të ndryshme.

Ford madje instaloi panele diellore në çati për të mbledhur energji nga dielli dhe për të furnizuar me energji një ventilator për të ftohur kabinën ndërsa makina ishte e parkuar.

Tesla mund ta ketë popullarizuar zgjedhën, por ky koncept kishte një të tillë në vitin 1996.

"Timoni" ishte i lidhur me një krah të montuar në qendër, duke lejuar që makina të konfigurohej lehtësisht për tregjet me timon në të majtë dhe në të djathtë.

Koncepti i mbushur me teknologji gjithashtu përmbante një ekran në kokë që projektonte informacion në një panel xhami direkt në vijën e shikimit të shoferit.

Megjithatë, nuk ishte krejtësisht inovativ, pasi makinat e prodhimit kishin përdorur HUD që nga fundi i viteve 1980.

Pedalet e rregullueshme, mbështetëset e kokës së pasme që tërhiqen automatikisht dhe një planimetri e brendshme e projektuar për të akomoduar jastëkët anësorë të ajrit, plotësuan kabinën futuriste.

Koncepti Synergy u përmirësua shumë tre dekada më parë, deri te shiriti i dritave të pasme që prodhuesit e makinave nuk duket se ngopen sot.

Mund të ketë pasur një fytyrë që vetëm një nënë mund ta dojë, por nuk ka dyshim se sa saktë i parapriu makinat e sotme të teknologjisë së lartë dhe rritjen e automjeteve elektrike me rreze të zgjatur veprimi.

Ndërsa Synergy u la në katin e dhomës së prerjes, një Ford EREV prodhimi është në rrugë e sipër. F-150 Lightning i gjeneratës së ardhshme do të lansohet më vonë këtë dekadë si një kamion elektrik që zgjeron rrezen e veprimit me mbi 700 milje rreze të kombinuar veprimi. /Telegrafi/

Google vazhdon të bllokojë veçoritë e YouTube ndërsa i zhvendos ato pas abonimit Premium.

Së pari, çaktivizoi boshllëqet e riprodhimit në sfond. Tani dëshiron t'ju faturojë për tekstet e këngëve në YouTube Music, transmeton Telegrafi.

Disa postime në subreddit r/YoutubeMusic tregojnë ndërfaqen e përdoruesit të YouTube Music me një paralajmërim - "Keni X shikime të mbetura, zhbllokoni tekstet me Premium", ku X fillon nga 5 dhe numëron deri në zero sa herë që klikoni në skedën e Teksteve.

Kjo ka qenë në proces për një kohë tani - ishte në shtator kur dolën raportet e para se disa përdorues po merrnin njoftimin "zhbllokoni tekstet me Premium". Megjithatë, vetëm disa përdorues e panë këtë - duket se ishte një provë.

Tani, shumë më tepër përdorues po e shohin atë, gjë që sugjeron se testimi është bërë dhe Google ka miratuar politikën e re.

Nuk po shohim ende konfirmim zyrtar të këtij ndryshimi, por në rastin e riprodhimit në sfond, u deshën disa ditë nga zbatimi i ndryshimit deri në publikimin e një deklarate zyrtare nga Google.

YouTube Music Premium kushton 11 dollarë në muaj në SHBA, por mund ta merrni si pjesë të YouTube Premium për 14 dollarë në muaj (kjo gjithashtu heq reklamat dhe mundëson luajtjen në sfond të videove të YouTube). Në Evropë, çmimet ndryshojnë sipas vendit. /Telegrafi/

Një burrë nga Teksasi palosi 250 aeroplanë letre në një orë - mesatarisht katër në minutë - dhe dëshmoi se mund të fluturonin për të provuar një rekord botëror Guinness.

Banori i Tylerit, Richard DeFreece, i cili aplikoi për herë të parë në rekordet botërore Guinness dy vjet më parë, tha se mori miratimin për përpjekjen e tij zyrtare në dhjetor 2025 dhe e bëri përpjekjen e tij për rekordin të shtunën.

DeFreece arriti të paloste 250 aeroplanë letre në kohën e caktuar, duke thyer objektivin prej 200 të vendosur nga rekordet botërore Guinness.

Çdo aeroplan u testua nga një zyrtar në fund të përpjekjes për t'u siguruar që të gjithë ishin të aftë të fluturonin, transmeton Telegrafi.

"Ndihem fantastik. Është shumë punë e vështirë dhe praktikë që u desh për ta arritur këtë dhe jam i lumtur që e arrita rekordin", tha DeFreece për Tyler Morning Telegraph.

Ai tha se thyerja e një rekordi botëror është një qëllim i hershëm.

"Gjithmonë kam dashur të thyej një rekord botëror dhe fillova të mendoja, 'Çfarë mund të bëj?' sepse nuk jam më i shpejti dhe as më i forti, kështu që fillova të shikoja rekorde të panjohura. Kontaktova Guinness dhe ata thanë se rekordi ishte 200 për aeroplanë letre dhe unë thashë, 'Në rregull, mendoj se mund ta thyej atë”, tha DeFreece.

Provat nga përpjekja e DeFreece tani duhet të rishikohen nga Guinness World Records për t'u bërë zyrtare. /Telegrafi/

- YouTube www.youtube.com

Teherani është i përgatitur të hollojë rezervat e tij të uraniumit të pasuruar shumë nëse hiqen sanksionet kundër Iranit, tha të hënën kreu i agjencisë së tij të energjisë atomike pas bisedimeve indirekte me Uashingtonin.

Mohammad Eslami, kreu i Organizatës së Energjisë Atomike të Iranit, tha se mundësia e hollimit të uraniumit të pasuruar 60% "varet nëse të gjitha sanksionet do të hiqen në këmbim", sipas agjencisë së lajmeve IRNA.

Deklarata nuk specifikoi nëse Eslami po i referohej të gjitha sanksioneve ndërkombëtare ndaj Iranit apo vetëm atyre të vendosura nga Shtetet e Bashkuara, transmeton Telegrafi.

Oferta vjen ndërsa vendndodhja e më shumë se 400 kilogramëve të uraniumit të pasuruar shumë që Irani zotëronte para konfliktit të vitit të kaluar me Izraelin dhe SHBA-në, mbetet e panjohur.

Inspektorët bërthamorë të OKB-së regjistruan për herë të fundit vendndodhjen e uraniumit më 10 qershor, tre ditë para se Izraeli të niste sulme ndaj objekteve bërthamore iraniane.

Sipas një raporti të Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike të majit 2025, rezervat janë të mjaftueshme për të prodhuar nëntë armë bërthamore nëse pasurohen më tej në nivele 90% të gradës së armëve.

Para sulmeve izraelite dhe amerikane ndaj objekteve të saj bërthamore në qershor të vitit të kaluar, Irani kishte pasuruar uranium në 60% - duke tejkaluar shumë limitin prej 3.67% të lejuar sipas marrëveshjes bërthamore të vitit 2015 me fuqitë botërore.

Izraeli sulmoi dhjetëra objekte bërthamore iraniane, baza ushtarake dhe instalime infrastrukturore më 13 qershor 2025, të ndjekura nga sulmet amerikane ndaj objekteve bërthamore Fordo, Natanz dhe Isfahan më 22 qershor duke përdorur bomba bunker-shkatërruese.

Sulmet dëmtuan rëndë aftësitë e pasurimit të Iranit. Megjithatë, drejtori i përgjithshëm i IAEA-së, Rafael Grossi, ka thënë se Teherani mund të rifillojë pasurimin e uraniumit brenda disa muajsh.

Hollimi i uraniumit përfshin përzierjen e tij me material përzierjeje për të ulur nivelin e pasurimit nën një prag të caktuar.

Irani është i vetmi shtet jo-bërthamor që pasuron uranium në 60%, sipas IAEA-së.

Deklarata e Eslamit pasoi bisedimet indirekte midis Ministrit të Jashtëm iranian Abbas Araghchi dhe të dërguarit të SHBA-së për Lindjen e Mesme, Steve Witkoff në Oman të premten e kaluar, negociatat e para që nga konflikti i qershorit.

Të dyja palët ranë dakord të vazhdojnë negociatat. Megjithatë, Araghchi paralajmëroi se "mosbesimi që është krijuar është një sfidë serioze".

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump ka bërë thirrje të përsëritura që Irani të pranojë një ndalim të plotë të pasurimit të uraniumit, një kusht i papranueshëm për Teheranin dhe shumë më pak i favorshëm se marrëveshja e vitit 2015.

Irani pohon se ka të drejtë për një program bërthamor civil sipas Traktatit të Mospërhapjes Bërthamore, të cilin e kanë nënshkruar 191 vende.

Vendet perëndimore, të udhëhequra nga SHBA-ja, dyshojnë se Republika Islamike po kërkon të zhvillojë armë bërthamore, një pretendim që Irani e ka mohuar vazhdimisht. /Telegrafi/

Bloomberg ka raportuar se Bashkimi Evropian po përgatit disa qasje për të përfshirë anëtarësimin e Ukrainës në një marrëveshje të ardhshme paqeje.

Burimet thanë se "opsionet që po shqyrtohen përfshijnë ofrimin paraprak të Kievit me mbrojtjen që vjen me anëtarësimin në BE, si dhe qasje të menjëhershme në disa të drejta anëtarësimi", transmeton Telegrafi.

Ndërkohë, BE do t'i ofrojë Ukrainës një afat kohor të qartë hapash që duhet të ndërmarrë për të avancuar procedurën zyrtare.

Opsione të tjera që po shqyrtohen përfshijnë vazhdimin e rrugës ekzistuese të anëtarësimit ose futjen e një periudhe kalimtare me anëtarësim gradual, thanë ata.

Një përfaqësues i Komisionit Evropian i tha Bloomberg se anëtarësimi i ardhshëm i Ukrainës në BE është pjesë e diskutimeve për marrëveshjen e paqes. /Telegrafi/

Shtetet e Bashkuara do t'ua dorëzojnë dy nga postet kryesore komanduese të NATO-s - në Napoli të Italisë dhe Norfolk të Virxhinias - oficerëve evropianë, tha një burim ushtarak për Reuters të hënën.

Ky veprim është në përputhje me kërkesat e presidentit të SHBA-së, Donald Trump që kombet evropiane të marrin më shumë përgjegjësi për sigurinë e tyre.

Administrata e tij ka bërë thirrje që aleanca ushtarake, e dominuar prej kohësh nga Shtetet e Bashkuara, të bëhet një "NATO e udhëhequr nga Evropa", transmeton Telegrafi.

Si pjesë e riorganizimit të komandës, oficerët evropianë do të marrin përsipër Komandën e Forcave të Përbashkëta Aleate të NATO-s në Napoli dhe Komandën e Forcave të Përbashkëta Norfolk, të dyja aktualisht të udhëhequra nga admiralë amerikanë, tha burimi, duke folur në kushte anonimiteti.

Megjithatë, SHBA-të do të marrin frenat e tre komandave pak më poshtë në hierarki, por që mbajnë përgjegjësi të konsiderueshme për operacionet - Komanda Ajrore Aleate, Komanda Detare Aleate dhe Komanda Tokësore Aleate, thanë burimi ushtarak dhe një person tjetër i njohur me çështjen.

I pyetur në lidhje me ndryshimet e planifikuara, një zyrtar i NATO-s tha: "Aleatët kanë rënë dakord për një shpërndarje të re të përgjegjësisë së oficerëve të lartë në të gjithë Strukturën e Komandës së NATO-s, në të cilën Aleatët evropianë, përfshirë anëtarët më të rinj të NATO-s, do të luajnë një rol më të spikatur në udhëheqjen ushtarake të Aleancës".

Zyrtari tha se vendimi lidhej me "planifikimin për rotacionet e ardhshme" dhe më shumë detaje do të jepen në kohën e duhur. /Telegrafi/

Ferrari po zbulon automjetin e saj të parë elektrik në tre faza. Sot, ne e dimë emrin e tij: Luce, që do të thotë "dritë" ose "ndriçim" në italisht.

Prodhuesi i makinave më parë detajoi specifikimet teknike të automjetit, dhe tani po na tregon brendësinë përpara zbulimit të plotë më vonë këtë vit, transmeton Telegrafi.

Ferrari po bashkëpunon me LoveFrom për të dizajnuar automjetin, kolektivin krijues të themeluar nga Sir Jony Ive, ish-shefi i dizajnit të Apple—dhe kjo duket.

Kjo brendësi nuk duket si kabina tipike e Ferrarit. Në fakt, mund të jetë më e afërta që kemi arritur ndonjëherë me një automjet të frymëzuar nga Apple.

Kabina ka tre ekrane: një ekran për shoferin, një ekran infotainment dhe kontrolle në ulëset e pasme.

Ekrani i shoferit përbëhet nga dy panele që mbivendosen, me panelin e sipërm që paraqet tre prerje që zbulojnë ekranin e pasmë, duke u dhënë numratorëve të frymëzuar nga aviacioni një pamje tredimensionale.

Ekrani është i bashkangjitur në kolonën e drejtimit, kështu që të dy lëvizin në unison. Timoni është një riinterpretim i rrotave prej druri Nardi me tre rreze të viteve 50 dhe 60-ta, me një buzë të hollë dhe rreze alumini të ekspozuara, një material i përdorur në të gjithë automjetin.

Në timon ka kontrolle fizike të dedikuara për kontrollin e shpejtësisë, përzgjedhësin e modalitetit të drejtimit, cilësimet e tërheqjes, fshirëset e xhamit dhe pezullimin.

Ekrani qendror, i cili ka një mbështetëse për pëllëmbët, rrotullohet, duke e bërë më të lehtë qasjen për shoferin ose pasagjerin.

Ai përmban kontrolle fizike përgjatë pjesës së poshtme për ngrohje dhe ftohje. Ekrani gjithashtu ka një prerje, kjo për një mekanizëm të patentuar me katër mënyra - orë, kronograf, busull dhe kontroll nisjeje.

Konsola qendrore ka një dizajn minimalist, me katër çelësa dritaresh dhe butona për bravat e dyerve dhe bagazhin.

Luce përmban një çelës xhami me një ekran E-ink që ndryshon ngjyrën nga e verdha në të zezë kur vendoset në mbajtësen e konsolës qendrore pranë levës së marsheve prej xhami.

Gjithashtu duket se do të ketë një panel sipër që përmban çelësa për dritat, shkrirësin dhe kontrollin e nisjes. Paneli i pasmë përmban kontrolle fizike të HVAC dhe të dhëna jetësore të automjetit.

Ferrari detajoi specifikimet teknike të makinës tetorin e kaluar. Do të ketë katër motorë elektrikë që ofrojnë deri në 986 kuaj fuqi në modalitetin Boost, me një shpejtësi maksimale të pretenduar prej 310 kilometrash në orë dhe një kohë përshpejtimi nga 0-100 km/orë në 2.5 sekonda.

Ferrari do të zbulojë pjesën e jashtme të makinës në maj në një ngjarje të veçantë në Itali. Deri tani, gjithçka shkoi mirë. /Telegrafi/

Sony më në fund do të zbulojë kufjet WF-1000XM6 më 12 shkurt, dhe përpara kësaj, një rrjedhje informacioni pretendon të sjellë specifikimet e tyre më të rëndësishme.

Kupthat thuhet se do të përdorin një procesor të ri QN3e i cili thuhet se është tre herë më i shpejtë se ai në WF-1000XM5.

Do të ketë gjithashtu tetë mikrofonë adaptivë (katër për kufje), nga gjashtë (tre për kufje) në gjeneratën e mëparshme, transmeton Telegrafi.

Madje ka edhe drajverë të rinj, si dhe mbështetje për LDAC, DSEE Extreme, një EQ, Auracast, Multipoint, Fast Pair dhe Swift Pair.

Kufjet do të kenë jetëgjatësi baterie tetë orëshe, dhe kutia mban dy karikime shtesë (16 orë). Kufjet do të jenë të vlerësuara IPX4 për rezistencë ndaj spërkatjeve.

Ato kanë ergonomikë të përmirësuar, menaxhim më të mirë të rrjedhës së ajrit dhe një test përshtatjeje të integruar në aplikacion.

Ato gjithashtu do të mbështesin 360 Reality Audio me gjurmimin e kokës dhe një modalitet ambienti më të zgjuar me tre profile automatike.

Në kuti do të gjeni katër madhësi të majave të kufjeve. /Telegrafi//

Një burrë nga Karolina e Veriut fitoi një çmim prej 150,000 dollarësh nga një biletë gërvishtëse lotarie që bleu ndërsa vizitonte Ohajon për punë.

Fituesi, i identifikuar vetëm si Gerardo, u tha zyrtarëve të lotarisë së Ohajos se është nga Gaston, Karolina e Veriut, por aktualisht punon në Ashtabula, transmeton Telegrafi.

Gerardo tha se blen shpesh bileta gërvishtëse lotarie nga Village Food Mart që ndodhet në South Main Street në North Kingsville, dhe nuk priste kurrë të fitonte shumë.

Dita e tij me fat erdhi kur bleu një biletë gërvishtëse Monopoly Bonus Spectacular 100X prej 20 dollarësh dhe zbuloi një çmim prej 150,000 dollarësh.

Fituesi i madh tha se planifikon të përdorë paratë e çmimit të tij për të blerë disa pajisje ushtrimesh për të përmirësuar shëndetin e tij, dhe pjesa tjetër do të shkojë për kursime dhe investime. /Telegrafi//

Sistemi FCAS, i cili po zhvillohet midis Francës, Gjermanisë dhe Spanjës, është në prag të kolapsit, thanë për POLITICO katër zyrtarë evropianë në Paris dhe Berlin.

"Një njoftim se [projekti] ka mbaruar është më i mundshëm sesa një rilansim," tha të premten një zyrtar i njohur me mendimin e presidentit francez Emmanuel Macron.

Një ligjvënës francez që punon në politikën e mbrojtjes u pajtua veçmas, transmeton Telegrafi.

"FCAS është i vdekur, të gjithë e dinë, por askush nuk dëshiron ta thotë", tha ligjvënësi.

Dështimi i programit kryesor midis tre vendeve për të ndërtuar një aeroplan luftarak të gjeneratës së gjashtë - së bashku me dronë - do të ishte një goditje e madhe politike për presidentin francez.

Macron personalisht e nisi projektin me kancelaren e atëhershme Angela Merkel në vitin 2017, por ai është paralizuar për gati një vit për shkak të konflikteve industriale, duke shkaktuar muaj spekulimesh rreth të ardhmes së tij.

Një shembje do të ishte "një sinjal i keq - kjo është arsyeja pse Macron ka bërë presion për ta shpëtuar atë", tha zyrtari i lartpërmendur, i cili, ashtu si të tjerët e cituar në këtë artikull, iu dha anonimiteti për të folur sinqerisht për programin.

Por zyrtarët francezë kanë theksuar publikisht se ende duan që projekti të funksionojë.

"Ne po bëjmë gjithçka që mundemi për të provuar ta shpëtojmë këtë program. Do të shohim se si mund të ia dalim mbanë", u tha gazetarëve këtë javë kreu i ri i agjencisë franceze të prokurimit të armëve, Patrick Pailloux.

Problemet që rrethojnë FCAS gjithashtu nxjerrin në pah sfidat e bashkëpunimit industrial të mbrojtjes evropiane, ndërsa kontinenti nxiton të riarmatoset kundër një tkurrjeje ushtarake të Rusisë dhe Amerikës në ringjallje.

Aeroplani luftarak me pilot ka qenë në qendër të mosmarrëveshjeve të ashpra industriale midis Dassault dhe Airbus mbi lidershipin, teknologjinë dhe ndarjen e punës, me pak shenja të një zgjidhjeje.

Dassault po kërkon më shumë kontroll mbi zhvillimin e Aeroplanit Luftarak të Gjeneratës së Ardhshme (NGF), një komponent kyç i projektit FCAS.

Për muaj të tërë, Franca dhe Gjermania janë përpjekur të sheshojnë mosmarrëveshjet e tyre. Ata kishin vendosur një afat deri më 17 dhjetor të vitit të kaluar për ta bërë këtë, por e humbën atë pa gjetur një zgjidhje.

Vlerësimi pesimist vjen ndërsa Berlini privatisht po peshon një ndryshim dramatik.

Kancelari gjerman Friedrich Merz ka shqyrtuar një sërë opsionesh midis ndarjes së komponentit të aeroplanëve luftarakë me pilot të programit në dy aeroplanë luftarakë kombëtarë dhe - më së fundmi - përfundimit të plotë të pjesëmarrjes së Gjermanisë, sipas zyrtarëve të qeverisë gjermane dhe industrisë të njohur me mendimin e tij.

Merz ua ka përcjellë këtë mendim të dërguarve që vizitojnë Parisin, thanë dy zyrtarë gjermanë që punojnë në fushën e mbrojtjes, por Berlini ende po përpiqet të gjejë një mënyrë për të dhënë një lajm të tillë.

Trazirat rreth FCAS kanë mprehur vëmendjen ndaj programit të tij rival, GCAP të udhëhequr nga Italia, Mbretëria e Bashkuar dhe Japonia.

Dy zyrtarë evropianë të mbrojtjes të njohur me bisedimet i thanë POLITICO se Berlini ka eksploruar në heshtje se si mund të duket një pjesëmarrje në programin rival të avionëve luftarakë.

Sipas gazetës italiane Corriere della Sera, kryeministrja Giorgia Meloni shprehu gatishmërinë për t'u bashkuar me Gjermaninë në GCAP kur Merz ngriti idenë e pjesëmarrjes së mundshme të Berlinit në një takim midis të dyve muajin e kaluar.

Pas raportimeve se Gjermania po shqyrtonte pjesëmarrjen në program, i cili drejtohet nga Mbretëria e Bashkuar, Italia dhe Japonia, presidenti francez i shkroi një letër Merz për ta pyetur atë për pikëpamjen e tij mbi FCAS, sipas Le Parisien.

Të dy udhëheqësit mund ta diskutojnë projektin në margjinat e Këshillit Evropian joformal të kësaj jave.

Në Berlin, zyrtarët gjermanë këmbëngulin se Gjermania ende dëshiron të ruajë pjesë të projektit - veçanërisht cloud-in e përbashkët të luftimit dhe sisteme të tjera të përbashkëta - edhe nëse vetë avioni luftarak ndahet në dy avionë të veçantë. /Telegrafi/

Mbreti Charles ka bërë deklaratën e tij të parë lidhur me skandalin Epstein, duke thënë se Pallati i Buckinghamit është gati të mbështesë policinë ndërsa ata shqyrtojnë akuzat kundër Andrew Mountbatten-Windsor.

"Mbreti e ka bërë të qartë, me fjalë dhe përmes veprimeve të pashembullta, shqetësimin e tij të thellë për akuzat që vazhdojnë të dalin në dritë në lidhje me sjelljen e Mountbatten-Windsor", tha një zëdhënës i Pallatit, transmeton Telegrafi.

"Ndërsa pretendimet specifike në fjalë duhet t'i adresojë Mountbatten-Windsor, nëse na kontakton policia, ne jemi të gatshëm t'i mbështesim ata siç do të prisnit", tha ai.

Kjo vjen pasi policia konfirmoi se po vlerëson nëse ka baza për të hetuar një ankesë nga grupi anti-monarki, i cili raportoi Mountbatten-Windsor për dyshime për sjellje të pahijshme në detyrën publike dhe shkelje të sekreteve zyrtare.

Emailet e publikuara nga Departamenti Amerikan i Drejtësisë sugjeronin se ish-Princi Andrew kishte ndarë informacione konfidenciale me Jeffrey Epstein, kur ai shërbente si i dërguar tregtar i Mbretërisë së Bashkuar në vitet 2010 dhe 2011.

Këto dosje të fundit të Epstein tregojnë se Andrew përcjell raporte zyrtare të vizitave në Singapor, Hong Kong dhe Vietnam.

Kishte gjithashtu detaje të mundësive të investimit në Afganistan, të përshkruara si "konfidenciale", të cilat iu kaluan Epstein.

Deklarata e Pallatit të Buckingham thotë se "mendimet dhe simpatitë e Mbretit dhe Mbretëreshës kanë qenë dhe mbeten me viktimat e çdo forme abuzimi".

Kjo vjen pas një deklarate të mëparshme nga zëdhënësi i Princit dhe Princeshës së Uellsit, i cili tha se ata ishin "thellësisht të shqetësuar" nga zbulimet e fundit rreth Epstein. /Telegrafi/

Një zyrtar i Koresë së Jugut, i cili sugjeroi që vendi të "importojë gra të reja" nga "Vietnami ose Shri Lanka" për të rritur shkallën e lindjeve, është përjashtuar nga partia e tij.

Kim Hee-soo, kreu i Qarkut jugor Jindo, tha se gruaja mund të martohet me "burra të rinj në zonat rurale" gjatë një takimi bashkiak javën e kaluar, transmeton Telegrafi.

Sugjerimi vjen ndërsa Koreja e Jugut vazhdon të përballet me shkallën më të ulët të lindjeve në botë, e cila mund të çojë në gjysmën e popullsisë prej 50 milionë banorësh të vendit në 60 vjet.

Por deklarata e Kim, e cila u transmetua në televizion, nuk u prit mirë - duke shkaktuar një protestë diplomatike nga Vietnami, ditë zemërimi publik dhe përjashtimin e tij nga Partia Demokratike në pushtet.

Përpjekjet e Kim për të qetësuar zemërimin me një kërkim falje, duket se kanë dështuar.

Bashkia ishte thirrur për të diskutuar një bashkim të mundshëm midis provincës ku ndodhet Qarku Jindo dhe një qyteti aty pranë - diçka që rajonet me popullsi në tkurrje po e shqyrtojnë për arsye administrative.

Kim tha se komenti i tij kishte për qëllim të nxirrte në pah problemet e popullsisë në rajonet rurale, por pranoi se gjuha që kishte përdorur ishte "e papërshtatshme", raportuan mediat lokale.

Provinca Jugore Jeolla gjithashtu lëshoi një kërkimfalje zyrtare për "vërejtjet e papërshtatshme" të Kim, të cilat tha se "kanë shkaktuar dhimbje të thellë te populli vietnamez dhe te gratë", raportuan mediat lokale.

Ambasada vietnameze në Seul i kishte dënuar vërejtjet e Kim, duke thënë në një deklaratë në Facebook se fjalët e tij "nuk ishin thjesht një çështje shprehjeje, por një çështje vlerash dhe qëndrimesh ndaj grave migrante dhe grupeve minoritare".

Autoritetet e Shri Lankës nuk e kanë trajtuar publikisht polemikën.

Këshilli i Partisë Demokratike kishte votuar unanimisht për të përjashtuar Kim-in, u tha gazetarëve të hënën një zëdhënës i partisë.

Ndërkohë, aktivistët për të drejtat e grave dhe migrantëve thuhet se po planifikojnë të mbajnë një tubim para zyrës së Qarkut Jindo të martën për shkak të komenteve të Kim-it. /Telegrafi/

Të gjithë qytetarët francezë 29-vjeçarë duhet të inkurajohen nga qeveria e tyre që të kenë fëmijë ndërsa janë ende në gjendje.

Zyrtarët e shëndetësisë thonë se qëllimi është të shmangen përballjet e këtyre burrave dhe grave me probleme të fertilitetit më vonë dhe të mendojnë "sikur ta dija", transmeton Telegrafi.

Strategjia është një pjesë e një plani prej 16 pikash për të rritur shkallën e fertilitetit në Francë, një nga shumë vende perëndimore, përfshirë Mbretërinë e Bashkuar, ku shifrat po bien.

Trendi po krijon ankth se si qeveritë do të jenë në gjendje të financojnë pensionet dhe kujdesin shëndetësor për popullatat në plakje, kur ka më pak të rinj që punojnë që paguajnë taksa.

Por globalisht, politikat për të rritur shkallën e fertilitetit kanë dhënë rezultate të kufizuara, dhe kritikët e skemës franceze sugjeruan se strehimi dhe sigurimi më i mirë i maternitetit mund të jenë zgjidhje më efektive.

Shkalla e fertilitetit në Francë prej 1.56 fëmijësh për grua është shumë më poshtë se 2.1 e nevojshme për të mbajtur një popullsi të qëndrueshme.

Por është më e lartë se shkallët famëkeqe të ulëta në Kinë, Japoni dhe Korenë e Jugut; dhe Mbretëria e Bashkuar - ku shifrat e fundit të disponueshme tregojnë se kishte rënë në një nivel rekord prej 1.41 në Angli dhe Uells deri në vitin 2024.

Profesori François Gemenne, i cili specializohet në qëndrueshmëri dhe migrim në Shkollën e Biznesit HEC Paris, i tha Sky News: "Kjo është diçka që demografët e dinin prej kohësh, por fakti që pati më shumë vdekje sesa lindje në Francë vitin e kaluar krijoi një efekt shoku".

"Shqetësimi demografik" i Francës përkeqësohet nga hartimi i sistemit të saj të pensioneve dhe "obsesioni i saj me imigracionin dhe frika e 'zëvendësimit'", shtoi ai.

Përpjekja e qeverisë franceze për të adresuar rënien e niveleve të lindjeve do ta shohë atë të dërgojë "informacion të synuar, të balancuar dhe shkencërisht të shëndoshë" për të rinjtë, duke përfshirë çështje që përfshijnë shëndetin seksual dhe kontracepsionin.

Materiali "do të përsërisë gjithashtu se fertiliteti është një përgjegjësi e përbashkët midis grave dhe burrave", tha ministria e shëndetësisë e vendit.

Si pjesë e planit të saj, ajo po përpiqet gjithashtu të rrisë numrin e qendrave të ngrirjes së vezëve nga 40 në 70 dhe ta bëjë vendin një lider në kërkimin e fertilitetit.

Sistemi i saj shëndetësor tashmë ofron ngrirje falas të vezëve për 29-37 vjeç, një shërbim që kushton rreth 5,000 funte për raund në Mbretërinë e Bashkuar.

Plani përfshin gjithashtu një fushatë të re kombëtare komunikimi, një faqe interneti "Perferoliti Im" që këshillon mbi ndikimet e pirjes së duhanit, peshës dhe stilit të jetës dhe mësime shkollore për fëmijët rreth shëndetit riprodhues.

Ministria e Shëndetësisë e Francës ka pranuar se normat e vdekshmërisë së nënave dhe foshnjave janë më të larta se vendet fqinje dhe gjithashtu po fillon një rishikim të kujdesit perinatal për të luftuar situatën "shqetësuese".

Channa Jayasena, profesoreshë e endokrinologjisë riprodhuese në Imperial College London, i tha Sky News: "Nga ana femërore, ndryshimet shoqërore që çojnë në moshë më të madhe të amësisë janë sigurisht të rëndësishme".

Ai tha se obeziteti ishte gjithashtu një problem pasi rriti rrezikun e grave për sindromën e vezoreve policistike dhe endometriozën, dhe ishte gjithashtu faktori kryesor i rrezikut për burrat.

Allan Pacey, profesor i andrologjisë në Universitetin e Mançesterit, tha se për shumicën e njerëzve në mbarë botën, vendimi për të pasur fëmijë "varej nga faktorë [jo-mjekësorë], siç janë qasja më e mirë në arsim, mundësitë e karrierës, taksimi, strehimi, hipotekat e financat. Mjekësia nuk mund të ndihmojë me këto gjëra", tha ai. /Telegrafi/

Bashkimi Evropian do të ndalojë disa kompani nga shkatërrimi i rrobave, aksesorëve të veshjeve dhe këpucëve të pashitura në një përpjekje për të ulur mbeturinat tekstile.

Ndalimi do të zbatohet për kompanitë e mëdha nga 19 korriku, ndërsa kompanitë e mesme do të pasojnë në vitin 2030, tha Komisioni Evropian të hënën, transmeton Telegrafi.

Përveç kësaj, detyrimet ekzistuese të raportimit për kompanitë e mëdha për veshjet e pashitura të hedhura si mbeturina do të shtrihen edhe për kompanitë e mesme në vitin 2030.

Çdo vit, 4-9% e veshjeve të pashitura në Evropë shkatërrohen, duke gjeneruar rreth 5.6 milion ton metër emetime të dioksidit të karbonit (CO2).

Produktet e pashitura me vlerë 630 milionë euro (749.8 milionë dollarë) shkatërrohen në Francë çdo vit, ndërsa në Gjermani 20 milionë artikuj të kthyer hidhen.

"Shifrat mbi mbeturinat tregojnë nevojën për të vepruar", tha Komisionerja e Mjedisit e BE-së, Jessika Roswall.

"Me këto masa të reja, sektori i tekstilit do të fuqizohet për të lëvizur drejt praktikave të qëndrueshme dhe rrethore, dhe ne mund të rrisim konkurrueshmërinë tonë dhe të zvogëlojmë varësitë tona", shtoi ajo.

Rregullat e reja synojnë të "ulin mbeturinat, të zvogëlojnë dëmet mjedisore dhe të krijojnë një fushë loje të barabartë për kompanitë që përqafojnë modele biznesi të qëndrueshme", tha komisioni.

Disa përjashtime nga ndalimi do të zbatohen për arsye sigurie ose dëmtimi të produktit. /Telegrafi/

Këshilltari i Ministrisë së Mbrojtjes së Ukrainës, Serhii "Flash" Beskrestnov, ka publikuar një video që tregon një dron rus Gerbera duke u lëshuar nga një dron tjetër mbi qytetin e Sumy-t.

"Videoja tregon momentin kur një dron lëshohet nga një dron Gerbera. Mund ta mbani mend se ju thashë për këtë javën e kaluar", tha Beskrestnov në një postim.

Sipas Beskrestnov, rastet e përdorimit të Gerberës si bartës për dronët tjerë po regjistrohen çdo ditë, transmeton Telegrafi.

Në vjeshtën e vitit 2024, Inteligjenca e Mbrojtjes e Ukrainës publikoi bazën e komponentëve të dronit rus Gerbera në portalin War&Sanctions.

Në atë kohë, agjencia e inteligjencës raportoi se Rusia i mblodhi këta dronë shumëfunksional në një fabrikë në qytetin rus të Yelabuga-s.

Në atë kohë, dihej se Gerbera mund të mbante një kokë me lëndë shpërthyese si një dron kamikaz dhe të kryente zbulim elektronik, duke përfshirë zbulimin e pozicioneve të mbrojtjes ajrore dhe regjistrimin e sulmeve të dronëve të tjerë. /Telegrafi/

Qeveria kubaneze tha se linjat ajrore ndërkombëtare nuk mund të furnizohen më me karburant atje për shkak të mungesës së karburantit, pasi presidenti i SHBA-së, Donald Trump kërcënoi me tarifa për çdo vend që furnizon vendin komunist me naftë.

Udhëheqja e kombit ishullor tha të dielën se Kuba do të mbetet pa karburant për aviacion nga e hëna, duke prishur me shumë gjasa linjat ajrore që operojnë atje, sipas agjencisë së lajmeve EFE, duke cituar dy burime.

Mungesa e vajgurit pritet të vazhdojë për muajin e ardhshëm, me të gjitha aeroportet ndërkombëtare të Kubës të prekura, transmeton Telegrafi.

Administrata Trump është përpjekur të shtrëngojë kontrollin e SHBA-së mbi Kubën që nga 3 janari, kur kreu një operacion ushtarak të guximshëm për të rrëzuar presidentin venezuelas Nicolás Maduro, një aleat i hershëm i qeverisë së Kubës.

Trump, në një urdhër ekzekutiv të lëshuar në fund të janarit, tha se qeveria kubaneze përbënte "një kërcënim të pazakontë dhe të jashtëzakonshëm", i cili kërkonte një shpallje të emergjencës kombëtare.

Presidenti i SHBA-së tha se lidhjet e Kubës me vende si Kina, Rusia dhe Irani, shkeljet e të drejtave të njeriut dhe udhëheqja komuniste destabilizojnë rajonin "përmes migrimit dhe dhunës".

Si pjesë e njoftimit, Trump tha se tarifat e SHBA-së mund të synojnë vendet që furnizojnë Kubën me naftë, qoftë drejtpërdrejt apo tërthorazi.

E kapluar nga një krizë energjetike në thellim, Kuba të premten përshkroi masa të gjera të hartuara për të mbrojtur shërbimet thelbësore dhe për të racionuar furnizimet me karburant për sektorët kryesorë.

Plani thuhet se përfshin kufizime në shitjen e karburantit, mbylljen e disa institucioneve turistike, shkurtimin e ditëve të shkollës dhe një reduktim të javës së punës në kompanitë shtetërore në katër ditë, nga e hëna në të enjte.

Rusia, e cila mban lidhje miqësore me Kubën, tha të hënën se situata e karburantit në Havanë ishte "vërtet kritike" dhe se përpjekjet e SHBA-së për të ushtruar më tej presion mbi vendin po shkaktonin probleme të shumta. /Telegrafi/

Një video e ndarë nga forcat ajrore të Ukrainës vonë të dielën, kapi shpërthimin në ajër të një droni rus Shahed 136 pasi u qëllua nga një F-16.

Pamjet ofruan një pamje të rrallë dhe të qartë të përleshjeve ajër-ajër që tani janë të zakonshme në të gjithë hapësirën ajrore ukrainase.

Po atë ditë, një sulm i veçantë me dron rus vrau një nënë dhe fëmijën e saj të vogël, transmeton Telegrafi.

Fluturakja pa pilot e ndërtuar nga Irani, e njohur edhe si Geran-2, është arma më ‘efektive’ nga ana e kostos e Rusisë në luftën e saj të rraskapitëse.

Me një kosto prodhimi prej rreth 35,000 dollarësh për njësi, droni Shahed i lejon Rusisë të nisë sulme thellë në territorin ukrainas nga larg, duke kursyer fuqinë e saj njerëzore në rënie.

Për Ukrainën, dronët Shahed janë të kushtueshëm për t'u kapur me raketa dhe rrisin rreziqet për pilotët e ushtrisë dhe të forcave ajrore, që përpiqen t'i kapin ato në distanca më të afërta.

Dronët kanë terrorizuar popullsinë civile të Ukrainës për më shumë se tre vjet.

Videoja e ndarë nga komanda e forcave ajrore të Ukrainës u filmua nga niveli i tokës dhe tregon një dron të vetëm Shahed që fluturon sipër kokës. Gumëzhima e lartë e helikës së tij dëgjohet përpara se droni të shfaqet në pamje.

Droni duket se shkakton panik tek kalimtarët, por shpërthen në qiell disa sekonda më vonë ndërsa F-16 ukrainas kryen një përgjim të suksesshëm.

Pamjet filmike kapin tingullin e topit automatik M61A1 Vulcan të aeroplanit dhe motorit të tij ndërsa ai fluturon larg. /Telegrafi/