❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.

22:59 3 nuanca flokësh që i përshtaten pothuajse çdo toni lëkure (Lifesyle)

Tri ngjyra flokësh që ndriçojnë fytyrën dhe funksionojnë si për nën-ton të ftohtë, ashtu edhe të ngrohtë

Me dimrin 2026 në kulmin e tij, rezultatet për ngjyrat më të preferuara të flokëve tashmë janë të qarta. Këtë sezon, tendencat po largohen nga nuancat shumë të buta, duke i lënë vendin toneve të pasura, kadifeje të kafesë, të zezës dhe bakrit. Edhe pse mund të mos tingëllojnë si risi, këtë herë ato vijnë me një shkëlqim të ri dhe duken më elegante se kurrë.

Më poshtë, zbuloni tri ngjyra flokësh që janë ideale për dimrin 2026.

Cashmere Brunette

 Shutterstock Editorial

Cashmere Brunette është një nuancë e ngrohtë kakao, që reflekton lehtë tone bezhë dhe ofron një shkëlqim të jashtëzakonshëm pa e rënduar pamjen. Kjo nuancë e ngrohtë funksionon veçanërisht mirë te tonet e ftohta të lëkurës. Për lëkurat me nën-ton të ngrohtë, ekspertët rekomandojnë që rrënja të mbetet lehtësisht neutrale, në mënyrë që ngjyra të duket më e balancuar.

Espresso Black

 Bestimage

E zeza e butĂ« dhe mĂ«ndafshe pĂ«r vitin 2026 Ă«shtĂ« misterioze, sensuale dhe luksoze. KĂ«tĂ« vit, e zeza rikthehet, por nĂ« njĂ« version mĂ« tĂ« butĂ«. ËshtĂ« perfekte pĂ«r ata qĂ« priren drejt minimalizmit, por qĂ« dĂ«shirojnĂ« pak dramĂ« me mirĂ«mbajtje minimale. Tonet neutrale dhe tĂ« buta krijojnĂ« njĂ« ngjyrĂ« elegante qĂ« thekson fytyrĂ«n dhe i pĂ«rshtatet si nĂ«n-toneve tĂ« ngrohta, ashtu edhe atyre tĂ« ftohta tĂ« lĂ«kurĂ«s. NĂ« sallon, kĂ«rkoni njĂ« tĂ« zezĂ« mĂ« tĂ« butĂ« me nĂ«n-tone espresso.

 Alamy

Clementine Copper

Nuancat e bakrit vazhdojnĂ« tĂ« evoluojnĂ« drejt toneve tĂ« kuqe mĂ« tĂ« buta dhe mĂ« shkĂ«lqyese. EkspertĂ«t theksojnĂ« se pĂ«r vitin 2026, bakri anon mĂ« shumĂ« nga roza. ËshtĂ« elegant dhe duket i freskĂ«t. KĂ«shilla kryesore: mĂ« pak zjarr, mĂ« shumĂ« shkĂ«lqim. Kjo nuancĂ« Ă«shtĂ« shumĂ« pĂ«rkĂ«dhelĂ«se pĂ«r njĂ« gamĂ« tĂ« gjerĂ« tonesh tĂ« lĂ«kurĂ«s. Clementine Copper Ă«shtĂ« njĂ« kafe e kuqĂ«rremtĂ« e butĂ« me ngrohtĂ«si bakri – ideja Ă«shtĂ« tĂ« duket natyrale, jo tepĂ«r e theksuar./et

22:50 Zbulohen dy futbollistĂ«t e parĂ« qĂ« Reali do t’i marrĂ« pĂ«r sezonin e ri

Real Madridi ka pĂ«rcaktuar tashmĂ« dy lĂ«vizjet e para pĂ«r sezonin e ardhshĂ«m, me dy fytyra tĂ« njohura qĂ« pritet tĂ« rikthehen nĂ« “Santiago Bernabeu”.

Los Blancos planifikojnë rikthimin e sulmuesit Endrick Felipe nga huazimi në Francë, si dhe aktivizimin e klauzolës së riblerjes për mesfushorin Nico Paz.

Menaxheri i përgjithshëm Jose Angel Sanchez, kryeskauti Juni Calafat dhe presidenti Florentino Perez janë në fazë intensive planifikimi për sezonin e ri. Edhe pse drejtuesit besojnë se skuadra aktuale ka cilësi për të konkurruar në të gjitha frontet, investimi prej 165 milionë eurosh verën e kaluar pritet të pasohet nga përforcime të tjera strategjike.

Endrick rikthehet nga Lyoni

Sipas Diario AS, rikthimi i Endrick do të jetë lëvizja e parë zyrtare e bordit. Braziliani 19-vjeçar pati pak hapësira nën drejtimin e Carlo Ancelottit dhe, pas një periudhe katërmujore jashtë fushave për shkak të lëndimeve në kofshë (nga maji deri në shtator), grumbulloi vetëm 110 minuta nën drejtimin e Xabi Alonsos.

Kjo situatë çoi në huazimin e tij te Olympique Lyon, ku ai ka nisur në mënyrë mbresëlënëse, duke shënuar pesë gola dhe duke dhënë një asist në gjashtë paraqitjet e para.

Me Kylian Mbappe që aktualisht konsiderohet burimi kryesor i golave për skuadrën e drejtuar nga Alvaro Arbeloa, rikthimi i Endrick shihet si një përforcim i domosdoshëm në repartin ofensiv dhe si konfirmim i potencialit të tij të madh.

Nico Paz, blerja e parë për vitin 2026

Ndërkohë, nënshkrimi i parë për vitin 2026 pritet të jetë rikthimi i Nico Paz. Mesfushori ofensiv argjentinas u shpall Lojtari i Ri i Vitit në Serie A sezonin e kaluar dhe ka vijuar me paraqitje të mira edhe këtë edicion. Real Madridi e kishte shitur për 5 milionë euro, por ka një opsion riblerjeje prej 9 milionë eurosh, një marrëveshje që konsiderohet shumë e favorshme financiarisht.

Rikthimi i Paz do të rrisë konkurrencën në fazën ofensive, veçanërisht për lojtarë si Arda Guler dhe Brahim Diaz, duke shtuar alternativa kreative në të tretën e fundit të fushës.

Me këto dy rikthime, Real Madridi synon të kombinojë talentin e ri me strukturën ekzistuese, duke ndërtuar një skuadër më të balancuar dhe konkurruese për sezonet në vijim. /et

22:42 Momenti që preku botën: Moda, sporti dhe homazhi për Giorgio Armani (Lifestyle)

Lojërat Olimpike Dimërore në Milano dhe Cortina u hapën zyrtarisht dje, ndërsa ceremonia madhështore e hapjes mahniti publikun në mbarë botën, veçanërisht përmes homazhit kushtuar ikonës së modës italiane, Giorgio Armani

Ceremonia u hap me njĂ« performancĂ« spektakolare tĂ« Mariah Carey, e cila edhe njĂ« herĂ« dĂ«shmoi fuqinĂ« e saj artistike – si pĂ«rmes zĂ«rit karakteristik, ashtu edhe pĂ«rmes njĂ« paraqitjeje skenike plot elegancĂ« dhe shkĂ«lqim. Muzika, dritat dhe koreografia krijuan njĂ« atmosferĂ« solemne, por njĂ«kohĂ«sisht emocionale, nĂ« pĂ«rputhje tĂ« plotĂ« me frymĂ«n olimpike.

Momenti qĂ« preku mĂ« shumĂ« audiencĂ«n ishte segmenti i titulluar “Timeless Elegance” (ElegancĂ« e pĂ«rjetshme), i cili iu kushtua trashĂ«gimisĂ« sĂ« Giorgio Armanit dhe ndikimit tĂ« tij tĂ« jashtĂ«zakonshĂ«m nĂ« kulturĂ«n italiane dhe modĂ«n botĂ«rore. PĂ«rmes njĂ« defileje simbolike, vajza tĂ« veshura me kostume nĂ« ngjyrat e flamurit italian – jeshile, e bardhĂ« dhe e kuqe, krijuan vizualisht vetĂ« flamurin e ItalisĂ«, duke ndĂ«rthurur identitetin kombĂ«tar me estetikĂ«n e modĂ«s sĂ« lartĂ«.

Kostumet e paraqitura në këtë defile janë dizajnuar personalisht nga Giorgio Armani, duke reflektuar filozofinë e tij të njohur: linja të pastra, prerje të përpikta dhe elegancë që i reziston kohës. Ky homazh nuk ishte vetëm një nderim për një stilist, por për një epokë të tërë të modës italiane që Armani e përfaqësoi për dekada.

Milano Cortina 2026 Opening Ceremony Highlights | #MilanoCortina2026 

Në Milano dhe në Itali në përgjithësi, moda nuk është thjesht industri, por pjesë thelbësore e identitetit kulturor. Pikërisht për këtë arsye, një defile i tillë në një ngjarje sportive të përmasave globale si Olimpiada, dëshmon se moda dhe sporti mund të flasin të njëjtën gjuhë universale: gjuhën e estetikës, disiplinës dhe emocioneve që bashkojnë botën.

Ky moment i ceremonisë së hapjes konfirmoi edhe një herë se Italia di të nderojë trashëgiminë e saj kulturore me dinjitet, ndjeshmëri dhe stil të pakrahasueshëm.

/et

22:39 Diplomacia e Spiropalit si arkitekturë pushteti

Last Updated on 08/02/2026 by EL

Nga Klevis Bakillari

Diplomacia kur është e vërtetë, nuk bën zhurmë. Lë gjurmë. Dhe vetëm më pas kuptohet se diçka ka lëvizur. Kështu duhet lexuar edhe intensiteti i fundit i angazhimeve të Elisa Spiropalit: jo si paradë takimesh, por si përpjekje për ta zhvendosur Shqipërinë nga skaji i tryezës drejt qendrës së bisedës. Nga vendi që dëgjon, te vendi që ndërhyn.
Prej vitesh, politika e jashtme shqiptare ka folur me një zë të ulët, pothuajse apologjik, sikur prania e saj në arenën ndërkombëtare të ishte gjithmonë provizore. Sot, toni po ndryshon. Jo me britmë, por me këmbëngulje. Jo me retorikë boshe, por me kërkesë për vëmendje. Diplomacia po ridizajnohet si instrument ndikimi, si shtrirje e pushtetit politik, si pretendim për rol ; jo më si përkthyes i vullnetit të të tjerëve.
NĂ« kĂ«tĂ« rrjedhĂ«, ShqipĂ«ria nuk paraqitet mĂ« si hall pĂ«r t’u menaxhuar, por si faktor pĂ«r t’u llogaritur. MarrĂ«dhĂ«niet bilaterale nuk vishen mĂ« me sentimentalizĂ«m historik; ato lexohen si marrĂ«veshje interesi, ku stabiliteti, territori, besnikĂ«ria strategjike dhe parashikueshmĂ«ria kthehen nĂ« monedhĂ« politike. KĂ«tu nuk ka miqĂ«si naive. Ka pazar tĂ« heshtur, ku çdo buzĂ«qeshje mbĂ«shtetet mbi njĂ« kalkulim force.
Edhe prania në rritje diplomatike në Tiranë flet më shumë sesa duket. Ambasadat (si ajo belge e daneze)nuk hapen për simpati; ato hapen për interes. Dhe interesi do të thotë vëmendje, ndërhyrje, presion. Shqipëria po hyn në një fazë ku nuk mjafton më të dukesh mirë në sy të të tjerëve,po duhet të prodhosh qëndrueshmëri, rezultate, disiplinë. Ky është momenti kur mirësjellja zëvendësohet nga llogaria.
NĂ« sfond, qĂ«ndrimi i palĂ«kundur pĂ«rkrah boshtit transatlantik shfaqet si zgjedhje e vetĂ«dijshme pĂ«r tĂ« braktisur paqartĂ«sinĂ« rajonale. Nuk ka mĂ« lojĂ« tĂ« dyfishtĂ«, as balancime ballkanike. Ka rreshtim. Dhe rreshtimi, nĂ« politikĂ«n globale, Ă«shtĂ« akt qĂ« tĂ« jep besueshmĂ«ri, por tĂ« kĂ«rkon kosto. ËshtĂ« zgjedhje pĂ«r tĂ« qenĂ« i parashikueshĂ«m, edhe kur kjo tĂ« ngushton hapĂ«sirat e manovrimit.
Në këtë panoramë, Elisa Spiropali nuk shfaqet si figurë protokollare që administron axhenda, por si zë që kërkon ta ngarkojë diplomacinë shqiptare me nerv, ambicie dhe vetëdije pushteti. Një përpjekje për ta kthyer Shqipërinë nga objekt vëzhgimi në subjekt veprimi. Nga vend që pret sinjale, në vend që prodhon sinjale.
Sepse në fund, pyetja nuk është sa shpesh përmendet Shqipëria në tryeza ndërkombëtare, por sa e kushtueshme bëhet injorimi i saj. Diplomacia e re nuk matet me duartrokitje, por me ndikimin që krijohet kur flet. Dhe aty, pikërisht aty, po luhet pesha reale e kësaj faze politike.

22:31 Polici që frymëzoi Serpicon e Al Pacinos

Frank Serpico u qĂ«llua mĂ« 3 shkurt 1971, pasi zbuloi korrupsionin nĂ« Departamentin e PolicisĂ« sĂ« Qytetit tĂ« Nju-Jorkut. Vitin tjetĂ«r, BBC raportoi pĂ«r kalbjen “e pĂ«rhapur” nĂ« forcĂ«n policore tĂ« MollĂ«s sĂ« Madhe [Nju-Jorkut].

Nga: Greg McKevitt / BBC (titulli: ‘The dishonest officer should fear the honest one’: The policeman who inspired Al Pacino’s Serpico)

Drama kriminale e vitit 1973, Serpiko [Serpico] u shkĂ«put drejtpĂ«rdrejt nga titujt e gazetave. Bazuar nĂ« bestsellerin e Peter Maasit, filmi kishte Al Pacinon nĂ« rolin kryesor – taze nga suksesi nĂ« rolin e MajkĂ«l Korleonit te Kumbari [The Godfather] – si polici idealist Frank Serpico i cili guxoi tĂ« pĂ«rballej me korrupsionin nĂ« Departamentin e PolicisĂ« sĂ« Qytetit tĂ« Nju-Jorkut [NYPD].

Ndershmëria e tij kokëfortë e vuri në konflikt me kolegët. Por, a kishte kjo lidhje me momentin e 3 shkurtit 1971, kur ai u qëllua gjatë një bastisjeje për narkotikë? BBC raportoi për hetimin pasues në vitin 1972.

Serpico, djali i emigrantĂ«ve italianĂ«, iu bashkua NYPD-sĂ« nĂ« vitin 1959 pĂ«r t’i shĂ«rbyer komunitetit. NĂ« vitin 1965, u bĂ« oficer me rroba civile – njĂ« hap drejt detektivit. Idealizmi i tij u pĂ«rplas shpejt me pandershmĂ«rinĂ« e disa prej kolegĂ«ve tĂ« tij. Zbuloi se korrupsioni ishte i pĂ«rhapur. NjĂ« polic mund tĂ« merrte deri nĂ« 800 dollarĂ« nĂ« muaj – ekuivalenti i rreth 8 000 dollarĂ«ve [6 766 euro] sot – nga operacionet e lojĂ«rave tĂ« fatit, me zyrtarĂ«t e lartĂ« qĂ« merrnin njĂ« shumĂ« mĂ« tĂ« madhe.

NĂ« vitin 1967, Serpico u bĂ« informator, duke sjellĂ« prova tĂ« kĂ«tij korrupsioni tek eprorĂ«t e tij. NĂ« kĂ«mbim, ai u ngacmua dhe u kĂ«rcĂ«nua. MĂ« pas iu bashkua nĂ« kĂ«tĂ« mision David Durkut, njĂ« tjetĂ«r oficer i guximshĂ«m i NYPD-sĂ« qĂ« kishte kontakte nĂ« nivele tĂ« larta. Teksa Durku ishte jurist pedant dhe familjar, Serpico ishte njĂ« shpirt i lirĂ« dhe vetmitar – njĂ« tjetĂ«r arsye pse nuk ishte i pĂ«lqyer nga kolegĂ«t.

Në vitin 1970, i zhgënjyer dhe pa rrugëdalje, Serpico dhe Durku ia dorëzuan zbulimet e tyre gazetës New York Times. Zbulimet tronditëse në faqen e parë tronditën qytetin. Kryetari i Bashkisë, John Lindsay, caktoi një komision të pavarur të drejtuar nga avokati i Uoll-Stritit [Wall Street], Whitman Knapp. Por, Serpico ende ishte në detyrë aktive.

 Al Pacino luajti Frank Serpicon në biopikun e vitit 1973 të Sidney Lumetit(Alamy)

NĂ« shkurt tĂ« vitit 1971, tashmĂ« pjesĂ« e sektorit tĂ« narkotikĂ«ve, ai shkoi nĂ« njĂ« ndĂ«rtesĂ« apartamentesh nĂ« Bruklin me tre oficerĂ« tĂ« tjerĂ« pas njĂ« sinjalizimi pĂ«r njĂ« marrĂ«veshje droge. Serpico trokiti nĂ« derĂ«n e tĂ« dyshuarit dhe u fut brenda kur ajo u hap, por u qĂ«llua nĂ« fytyrĂ«. NjĂ« zyrtar i lartĂ« i policisĂ« i tha revistĂ«s New York Magazine se kur erdhi lajmi, “u tmerruam nga mundĂ«sia qĂ« kĂ«tĂ« ta kishte bĂ«rĂ« njĂ« polic”.

Sipas New York Magazine-it, Serpico u “la pĂ«r tĂ« vdekur nga kolegĂ«t e tij policĂ«â€, dhe ishte njĂ« banor i ndĂ«rtesĂ«s ai qĂ« thirri shĂ«rbimet e urgjencĂ«s. Ai u dĂ«rgua nĂ« spital me njĂ« makinĂ« policie. NĂ« njĂ« artikull të Politico-s tĂ« vitit 2014, ai shkroi: “NjĂ«ri nga policĂ«t qĂ« mĂ« çoi atĂ« natĂ« tha [mĂ« vonĂ«], ‘po ta dija qĂ« ishte ai, do ta kisha lĂ«nĂ« aty tĂ« rridhte gjak derisa tĂ« vdiste’”.

NjĂ« vit mĂ« vonĂ«, David Taylor nga programi 24 Hours i BBC-sĂ« raportoi nga qyteti ku statistikat e krimit ishin “si tĂ« njĂ« lufte nĂ« zhvillim”. Ai zbuloi se Nju-Jorku jo vetĂ«m qĂ« ishte qyteti mĂ« i pasur nĂ« botĂ«, por edhe njĂ« nga mĂ« tĂ« ndyrĂ«t. “Vitit e kaluar ishin 1 600 vrasje nĂ« qytet. MĂ« shumĂ« amerikanĂ« u vranĂ« kĂ«tu sesa nĂ« Vietnam. NjĂ« krim i dhunshĂ«m ndodh çdo 15 minuta, njĂ« grabitje çdo minutĂ« dhe njĂ« vjedhje çdo 30 sekonda”.

“Por, ajo qĂ« e bĂ«n edhe mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ« situatĂ«n Ă«shtĂ« dijenia e pĂ«rgjithshme se policĂ«t marrin ryshfet”, tha Taylori. Hetimi publik zbuloi se korrupsioni ishte “i pĂ«rhapur, megjithĂ«se jo i njĂ«jtĂ« nĂ« shkallĂ«â€. Ai i quajti shumicĂ«n e policĂ«ve tĂ« korruptuar si “barngrĂ«nĂ«s”. KĂ«ta ishin policĂ« qĂ« pranonin pagesa tĂ« vogla dhe dhurata nga “kontraktues, operatorĂ« tĂ« merimangave, lojtarĂ« kumari dhe tĂ« ngjashĂ«m”. “MishngrĂ«nĂ«sit”, njĂ« pĂ«rqindje e vogĂ«l e NYPD-sĂ«, shfrytĂ«zonin nĂ« mĂ«nyrĂ« agresive situatat pĂ«r pagesa tĂ« mĂ«dha. KĂ«to pĂ«rfshinin “kumarin, narkotikĂ«t dhe krimet e tjera tĂ« rĂ«nda qĂ« mund tĂ« sillnin mijĂ«ra dollarĂ«â€.

– YouTube  youtu.be

DĂ«shmitari kryesor nĂ« seancat e transmetuara nĂ« televizion ishte William Phillips, njĂ« polic me rroba civile qĂ« kishte marrĂ« ryshfet pĂ«r 14 vjet. NjĂ« detektiv i vrasjeve qĂ« e pa atĂ« duke dĂ«shmuar nĂ« TV i tha prokurorĂ«ve se ai i ngjante njĂ« skice tĂ« njĂ« tĂ« dyshuari pĂ«r njĂ« vrasje tĂ« pazgjidhur nga viti 1968. Phillipsi pĂ«rfundoi i dĂ«nuar pĂ«r vrasjen e dy personave dhe shkoi nĂ« burg pĂ«r 32 vjet. Vdiq nĂ« vitin 2023, nĂ« moshĂ«n 92-vjeçare. NĂ« nekrologjinĂ« e tij, New York Times shtroi pyetjen: “A kreu vrasje, apo u kurdis si hakmarrje pĂ«r thyerjen e murit tĂ« kaltĂ«r tĂ« heshtjes”?

Serpico, pjesĂ«risht i shurdhuar nĂ« njĂ«rin vesh nga tĂ« shtĂ«nat, dĂ«shmoi vetĂ« nĂ« hetim, duke thĂ«nĂ«: “Shpresoj qĂ« zyrtarĂ«t policorĂ« tĂ« mos e pĂ«rjetojnĂ« nĂ« tĂ« ardhmen tĂ« njĂ«jtin zhgĂ«njim dhe ankth qĂ« mĂ« Ă«shtĂ« shkaktuar mua nĂ« pesĂ« vjetĂ«t e fundit, nga eprorĂ«t e mi, pĂ«r shkak tĂ« pĂ«rpjekjes pĂ«r tĂ« raportuar korrupsionin. MĂ« bĂ«nĂ« tĂ« ndihesha sikur i kisha ngarkuar me njĂ« detyrĂ« tĂ« padĂ«shiruar”. Ai i bĂ«ri thirrje hierarkisĂ« policore tĂ« krijojĂ« “njĂ« atmosferĂ« nĂ« tĂ« cilĂ«n polici i pandershĂ«m ka frikĂ« nga ai i ndershmi dhe jo e kundĂ«rta”.

Durku i tha komisionit: “Korrupsioni nuk ka tĂ« bĂ«jĂ« fare me paratĂ«, sepse nuk ka sasi parash qĂ« mund t’i japĂ«sh njĂ« polici pĂ«r tĂ« rrezikuar jetĂ«n 365 ditĂ« nĂ« vit. TĂ« jesh polic Ă«shtĂ« njĂ« vokacion, ose nuk Ă«shtĂ« asgjĂ« fare – dhe kjo Ă«shtĂ« ajo qĂ« u shkatĂ«rrua nga korrupsioni nĂ« Departamentin e PolicisĂ« sĂ« Qytetit tĂ« Nju-Jorkut; u shkatĂ«rrua pĂ«r mua dhe pĂ«r mijĂ«ra tĂ« tjerĂ« si unĂ«â€.

Raporti i BBC-sĂ« i vitit 1972, mbi gjendjen e policisĂ« sĂ« Nju-Jorkut, gjeti njĂ« forcĂ« tĂ« demoralizuar. Kapiteni Edward Rogers, komandant i NjĂ«sisĂ« sĂ« NĂ«ntĂ«, tha pĂ«r 24 Hours: “Momentalisht, morali Ă«shtĂ« nĂ« njĂ« pikĂ« shumĂ« tĂ« ulĂ«t nĂ« departament pĂ«r shkak tĂ« Komisionit Knapp, kur 95 pĂ«rqind e burrave tĂ« ndershĂ«m tani po quhen tĂ« korruptuar, ndĂ«rkohĂ« qĂ« Komisioni Knapp nĂ« rastin mĂ« tĂ« mirĂ« zbuloi ndoshta se pesĂ« pĂ«rqindĂ«shi i departamentit Ă«shtĂ« i korruptuar. 95 pĂ«rqind tĂ« tjerĂ«t po bartin barrĂ«n e etiketĂ«s sĂ« korrupsionit”. Ai shtoi: “Diçka e kĂ«saj natyre na ka kthyer shumĂ« vite prapa nĂ« marrĂ«dhĂ«niet me publikun, padrejtĂ«sisht”.

Durku i tha BBC-sĂ« se arritja mĂ« e madhe e komisionit ishte qĂ« “shkĂ«rmoqi teorinĂ« e mollĂ«s sĂ« kalbur” qĂ« ishte pĂ«rgjigja e mĂ«parshme ndaj çdo akuze pĂ«r korrupsion policor. “Administrata gjithmonĂ« thoshte, ‘ÇfarĂ«? TronditĂ«se, e tmerrshme, na trego fajtorin dhe do ta varim’. Dhe, zakonisht bĂ«nin njĂ« shfaqje dramatike duke varur njĂ« ose dy vetĂ« 
 zakonisht njerĂ«z nĂ« nivele shumĂ« tĂ« ulĂ«ta. Mendoj se ajo qĂ« bĂ«ri Komisioni Knapp ishte tĂ« tregonte shkallĂ«n dhe seriozitetin e asaj qĂ« nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« nĂ«nkupton korrupsioni”.

Kur erdhi puna për të bërë filmin mbi luftën kundër korrupsionit, roli i Durkut në ngjarje u paraqit nga Bob Blair, një personazh i trilluar i luajtur nga Tony Roberts. Pas seancave të komisionit, Durku u promovua në toger dhe qëndroi në polici për më shumë se një dekadë.

Serpico, i zhgĂ«njyer, dha dorĂ«heqje nga forca nĂ« vitin 1972 dhe pĂ«r njĂ« kohĂ« u zhvendos nĂ« ZvicĂ«r. Filmi biografik, i drejtuar nga Sidney Lumet, doli nĂ« ShBA njĂ« vit mĂ« vonĂ«. Motoja nĂ« poster ishte kjo: “ShumĂ« nga kolegĂ«t e tij e konsideronin njeriun mĂ« tĂ« rrezikshĂ«m tĂ« gjallĂ« – njĂ« polic i ndershĂ«m”. TridhjetĂ« vjet mĂ« pas, nĂ« vitin 2003, Instituti Amerikan i Filmit e renditi Frank Serpicon nĂ« vendin e 40-tĂ« nĂ« listĂ«n e heronjve mĂ« tĂ« mĂ«dhenj nĂ« historinĂ« e kinemasĂ« amerikane./et

22:22 Epstein u përpoq të fusë vetura të rralla në SHBA

Gjithmonë ka diçka që nuk mund ta kesh.

Kjo dukej se shtrihej edhe tek shija për veturat e pedofilit të ndjerë, Jeffrey Epstein.

Në email-et e panumërta të publikuara nga Departamenti i Drejtësisë janë shfaqur biseda të shumta me Elon Musk, si dhe biseda për importimin e një numri të vogël automjetesh që nuk ofroheshin në SHBA.

Në fund të vitit 2014 dhe fillim të vitit 2015, Epstein ishte i interesuar të blinte një Toyota Century.

Epstein anashkaloi kanalet normale dhe i bëri bashkëpunëtorët të pyesnin njerëz në Toyota.

Megjithatë, ai u refuzua pasi zyrtarët i shpjeguan se për të ofruar një Century në SHBA, do të duhej të ishte në përputhje me rregulloret e SHBA-së.

Kjo do të kërkonte një sërë ndryshimesh dhe nuk do të ia vlente të ofronte vetëm një automjet.

Kjo është diçka e qartë, por bashkëpunëtori i Epsteinit sugjeroi të gjendej një tregtar që do të dërgonte një Century në Amerikë dhe më pas do ta modifikonte atë për të përmbushur standardet federale të sigurisë.

Përpara se të shihte Century, Epstein ishte i interesuar të blinte një limuzinë Hyundai Equus.

Ai pyeti një bashkëpunëtor nëse modeli ofrohej në New York apo nëse mund të importohej një i tillë.

Epstein dhe bashkëpunëtorët e tij diskutuan gjithashtu një shumëllojshmëri automjetesh të tjera, duke përfshirë Chevrolet Express, Nissan NV dhe Ford Transit.

Ai gjithashtu dukej i interesuar për automjete nga Maybach dhe Rolls-Royce. /et

22:11 Prindërit rikthejnë emrat shqiptarë për fëmijët! Ja cilët kryesojnë

Prindërit e rinj gjithnjë e më shumë po zgjedhin emra shqiptarë për fëmijët e tyre, duke u rikthyer tek rrënjët, teksa për dekada me radhë ishin emrat e huaj ata që mbizotëronin. Sipas të dhënave nga Drejtoria e Përgjithshme e Gjendjes Civile, Edua tek vajzat dhe Kren tek djemtë janë dy emrat shqiptarë më të përhapur.

Janë një sërë emrash të tjerë, kryesisht me kuptime të ndryshme në gjuhën shqipe, që po gjejnë përdorim të gjerë.

“Sidomos emra nga gegnishtja sepse tingĂ«llojnĂ« mĂ« bukur. NdĂ«rsa emrat mĂ« modernĂ«, por qĂ« janĂ« shqiptarĂ«: Edua, AjĂ«r. MĂ« parĂ« e vendosnin Ajra sipas italishtes, tani preferojnĂ« AjĂ«r, emĂ«r shqiptar. Bora qĂ« simbolizon bardhĂ«sinĂ«. PĂ«r meshkujt, mĂ« shumĂ« janĂ« emrat e lumenjve. VazhdojnĂ« tĂ« vendosin Drin, Ă«shtĂ« shumĂ« i pĂ«rhapur. NdĂ«rsa pjesa e veriut vendos emra si Flamur, Dren, Kroi. Trendi Ă«shtĂ« edhe bashkimi i dy emrave: Sihana, Sidrita, Siar. BashkojnĂ« emrin me njĂ« lidhĂ«se”, thotĂ« Dolores Rrapollari, Specialiste pranĂ« DrejtorisĂ« sĂ« PĂ«rgjithshme tĂ« Gjendjes Civile.

SociologĂ«t e cilĂ«sojnĂ« kĂ«tĂ« fenomen tĂ« ri si rikthim tek identiteti, pas dĂ«shirĂ«s pĂ«r emra tĂ« huaj, shpesh pa ia ditur kuptimin, qĂ« ka mbizotĂ«ruar qĂ« pas viteve ’90.

“Ka ardhur koha tĂ« vinte dhe si duket ka filluar. Brezi i ri, ndoshta i tejngopur pak vetĂ« nga kĂ«to emrat e huaj, po kĂ«rkon vetveten. NĂ«se prindĂ«rit e kĂ«tyre prindĂ«rve tĂ« rinj u kanĂ« vendosur emra tĂ« huaj, kjo vinte pas njĂ« izolimi dhe mbylljeje, nga dĂ«shira pĂ«r integrim dhe pĂ«rshtatje. DĂ«shira pĂ«r modernitet ka qenĂ« dĂ«shira pĂ«r PerĂ«ndimin. NjĂ« rol kanĂ« luajtur edhe filmat nĂ« periudha tĂ« ndryshme”, thotĂ« sociologia Entela Binjaku.

Pavarësisht ndryshimit të preferencave, në zyrat e gjendjes civile ekziston ende një listë me emrat e ndaluar.

“Varreze, Govate, GroshĂ«, Mbarime
 sepse kur lindnin shumĂ« vajza, tĂ« mbaronin”, thotĂ« specialistja Rrapollari.

Me ndryshimin e legjislacionit në Shqipëri është i ndaluar ndërrimi i emrit./et

22:00 Pse kilogramët kthehen sapo ndalet agjërimi?

Jo mungesĂ« vullneti, por biologji – ja çfarĂ« ndodh nĂ« trup

AgjĂ«rimi i ndĂ«rprerĂ« vitet e fundit Ă«shtĂ« shndĂ«rruar nĂ« njĂ« nga modelet mĂ« tĂ« pĂ«rhapura tĂ« tĂ« ushqyerit. Ai promovohet si njĂ« mĂ«nyrĂ« e thjeshtĂ« pĂ«r humbje peshe, kontroll mĂ« tĂ« mirĂ« tĂ« sheqerit nĂ« gjak, mĂ« shumĂ« energji dhe madje edhe jetĂ«gjatĂ«si. Rrjetet sociale janĂ« tĂ« mbushura me dĂ«shmi personale tĂ« njerĂ«zve qĂ« pretendojnĂ« se ky regjim u ka “ndryshuar jetĂ«n”. MegjithatĂ«, pas idesĂ« tĂ«rheqĂ«se tĂ« kufizimit tĂ« kohĂ«s sĂ« ngrĂ«nies fshihen shumĂ« nuanca pĂ«r tĂ« cilat flitet mĂ« rrallĂ«.

Ndryshe nga dietat klasike, agjërimi i ndërprerë nuk përcakton se çfarë duhet të hamë, por kur. Modelet më të shpeshta janë ai 16:8, ku ushqimi konsumohet brenda një dritareje prej tetë orësh në ditë, si dhe agjërimi një ose dy ditë në javë. Pikërisht kjo thjeshtësi e ka bërë tërheqës, por edhe ka krijuar pritshmëri jo realiste.

ÇfarĂ« thotĂ« realisht shkenca pĂ«r agjĂ«rimin

Dr. Trisha Pasricha, mjeke në Beth Israel Deaconess Medical Center dhe ligjëruese në Harvard Medical School, shpjegon në një video të publikuar nga The Washington Post se agjërimi i ndërprerë mund të çojë në humbje peshe gjatë muajve të parë.

Arsyeja është e thjeshtë: kur kufizohet dritarja kohore e ushqimit, shumë njerëz përfundojnë duke konsumuar më pak kalori. Por problemi shfaqet më vonë.

“AgjĂ«rimi i ndĂ«rprerĂ« Ă«shtĂ« i vĂ«shtirĂ« pĂ«r t’u mbajtur nĂ« afat tĂ« gjatĂ« dhe te njĂ« numĂ«r i madh njerĂ«zish, pesha trupore me kalimin e kohĂ«s kthehet”, thekson dr. Pasricha.

Sipas saj, studimet deri më tani nuk kanë treguar se agjërimi i ndërprerë ul ndjeshëm rrezikun e sëmundjeve kardiovaskulare, kancerit apo se zgjat jetëgjatësinë. Kjo nuk do të thotë se është i dëmshëm, por se reputacioni i tij shpesh i tejkalon provat shkencore, transmeton Telegrafi.

Pse kilogramët kthehen shpesh

Një nga arsyet kryesore pse njerëzit heqin dorë nga agjërimi i ndërprerë është mos përputhja me jetën reale. Orët strikte të vakteve shpesh bien ndesh me obligimet e punës, ritmin familjar, ngjarjet shoqërore dhe lodhjen kronike.

Kur rregullat thyhen vazhdimisht, shfaqet ndjenja e dështimit dhe më pas braktisja e plotë e regjimit. Në atë moment, shumë njerëz kthehen te zakonet e vjetra të të ushqyerit, shpesh të shoqëruara me mbingrënie, gjë që çon në rikthim të shpejtë të kilogramëve të humbur.

Ekziston edhe një aspekt psikologjik i rëndësishëm: te disa persona, modelet restriktive të të ushqyerit nxisin obsesionin me ushqimin, ndjenjën e fajit dhe cikle të vazhdueshme mes përmbajtjes dhe teprimit.

Kush duhet të jetë veçanërisht i kujdesshëm

Ekspertët paralajmërojnë se agjërimi i ndërprerë nuk është i përshtatshëm për të gjithë. Personat me çrregullime të të ushqyerit, disbalanca hormonale, stres kronik, si dhe gratë shtatzëna apo gjidhënëse, shpesh reagojnë keq ndaj periudhave të gjata pa ushqim.

Te disa individë, kapërcimi i vakteve mund të shkaktojë rënie të energjisë, nervozizëm, probleme me përqendrimin dhe çrregullime të gjumit, sinjale që tregojnë se trupi nuk po merr atë që i nevojitet.

ÇfarĂ« funksionon mĂ« mirĂ« nĂ« afat tĂ« gjatĂ«

Në vend të rregullave rigide, dr. Pasricha sugjeron zakone më të thjeshta dhe më të qëndrueshme, të cilat përshtaten më lehtë me jetën e përditshme.

Mëngjesi si vakt i rëndësishëm

Konsumimi i mëngjesit brenda një ore pas zgjimit, me mjaftueshëm proteina dhe fibra, ndihmon në stabilizimin e sheqerit në gjak dhe ul nevojën për messhujta më vonë gjatë ditës. Kjo nënkupton shmangien e produkteve shumë të ëmbla dhe ushqimeve të përpunuara.

Darkë më e hershme

Përfundimi i vakteve dy deri në tre orë para gjumit ndikon pozitivisht në metabolizëm dhe në mënyrën se si trupi ruan energjinë. Darkat e vona lidhen me rrezik më të lartë për mbipeshë dhe çrregullime metabolike.

ÇfarĂ« Ă«shtĂ« mĂ« e rĂ«ndĂ«sishme se ora e ushqimit

Në fund, mesazhi i dr. Pasrichës është i thjeshtë dhe çlirues:

“MĂ« e rĂ«ndĂ«sishme Ă«shtĂ« çfarĂ« hamĂ«, sesa kur hamĂ«.”

NjĂ« ushqyerje e bazuar nĂ« perime, fruta, bishtajore, drithĂ«ra integrale, arra dhe fara, me konsum tĂ« reduktuar tĂ« ushqimeve ultra tĂ« pĂ«rpunuara, ka mbĂ«shtetjen mĂ« tĂ« fortĂ« shkencore pĂ«r ruajtjen e peshĂ«s trupore dhe shĂ«ndetit afatgjatĂ«. Mund tĂ« mos ofrojĂ« “mrekulli tĂ« shpejta”, por jep rezultate tĂ« qĂ«ndrueshme.

Në një kohë kur ushqyerja shpesh reduktohet në trende dhe rregulla ekstreme, agjërimi i ndërprerë mbetet një tjetër kujtesë se nuk ekziston zgjidhje universale. Mënyra më e mirë e të ushqyerit është ajo që mund të zbatohet për një kohë të gjatë, pa ndjenjë të vazhdueshme privimi dhe faji. /et

21:53 Luçiano Boçi tregon skenarĂ«t e ProtestĂ«s sĂ« 10 shkurtit: Po na kĂ«rkuan njerĂ«zit s’do kthehemi!

NĂ«nkryetari i PartisĂ« Demokratike, Luçiano Boçi, nĂ« emisionin “Terminal” nga Aurora Sulçe, foli pĂ«r protestĂ«n e paralajmĂ«ruar mĂ« 10 shkurt tĂ« opozitĂ«s, duke theksuar se ajo nuk Ă«shtĂ« njĂ« manovĂ«r politike, por njĂ« reagim qytetar ndaj asaj qĂ« opozita e konsideron si kapje tĂ« shtetit dhe korrupsion tĂ« pĂ«rhapur.

Boçi u shpreh se protesta buron nga zemĂ«rimi dhe revolta e qytetarĂ«ve, tĂ« cilĂ«t sipas tij ndihen tĂ« tradhtuar nga qeverisja aktuale. “Nuk ka skenarĂ« tĂ« fshehtĂ«. ËshtĂ« qytetari qĂ« gjen formĂ«n dhe mĂ«nyrĂ«n pĂ«r tĂ« shprehur revoltĂ«n. Ne si deputetĂ« kemi detyrimin tĂ« jemi nĂ« rreshtin e parĂ« tĂ« kĂ«saj revolte”, tha ai.

Sipas Boçit, protesta synon tĂ« mbrojĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«n dhe interesin publik, duke i dhĂ«nĂ« zĂ« pakĂ«naqĂ«sisĂ« sĂ« qytetarĂ«ve ndaj korrupsionit dhe mungesĂ«s sĂ« drejtĂ«sisĂ«. “Ne dalim pĂ«r qytetarĂ«t, pĂ«r tĂ« vĂ«rtetĂ«n dhe pĂ«r besimin tek alternativa. Kjo nuk Ă«shtĂ« shfrytĂ«zim politik i situatĂ«s, por njĂ« reagim i domosdoshĂ«m ndaj padrejtĂ«sisĂ«,” theksoi ai.

Ai shtoi se më 10 shkurt pritet një mobilizim i gjerë qytetar, ku protesta do të shërbejë si mesazh i fortë kundër qeverisë dhe në mbrojtje të demokracisë. /et

21:40 Përfituesit nga amnistia/ Kriteret e atyre që përfitojnë, vetëm 4 të mitur dhe 9 gra lirohen në listën e 447 të burgosurve

Megjithëse në relacionin shpjegues për amnistinë aprovuar nga qeveria përmendet se projektligji ka në vëmendje të veçantë gratë dhe të miturit, faktikisht rezulton se kjo kategori do të përfitojë më pak krahasuar me të burgosurit e tjerë.Do të lirohen vetëm 4 fëmijë dhe vetëm 9 gra nga 447 të dënuar që siç është pranuar zyrtarisht do të lirohen, pasi projektligji i amnistisë 2025 u miratua dhe kaloi për diskutim në komisionet parlamentare.

5 janë gra që përfitojnë ulje dënimi dhe 2 fëmijë nga 853 të burgosur të tjerë që do tu zbritet dënimi

Në institutin e të miturve në Kavajë mbahen 27 fëmijë, më i madhi 18 vjeç. ata janë për vepra të rënda duke nisur nga grabitjet me dhunë, vrasje dhe plagosje

Por numri mĂ« i madh i tĂ« miturve qĂ« pritet tĂ« fitojnĂ« janĂ« ata nĂ«n shĂ«rbim prove dhe qĂ« nuk janĂ« nĂ« burg. NdĂ«rkohĂ« qĂ« pranohet nĂ« draft se kjo pĂ«rparĂ«si jepet pĂ«r t’iu dhĂ«nĂ« mundĂ«si pĂ«r riintegrim mĂ« tĂ« shpejtĂ«. Nga studimi i draftit qĂ« TCH Channel kreu krahasuar me kodin penal rezulton se fitojnĂ« qindra tĂ« tjerĂ« qĂ« janĂ« kallĂ«zuar, janĂ« nĂ«n hetim apo gjykim pĂ«r krime qĂ« parashikohet dĂ«nimi deri nĂ« 3 vite burgim.

Konkretisht mjekët e dyshuar për mjekim të pakujdesshëm, gra që u akuzuan dhe janë nën hetim për prostitucion, hajdutët, ata që kryen korrupsion në sektorin privat, kontrabandistët, ata që fshehën të ardhurat, që nuk paguan energjinë elektrikë.

Po ashtu qytetarët që kanë shmangur taksat, falsifikatorët, ata që kryen krime mjedisore pa pasoja në jetë, shpifësit dhe ata që fyen, ata që kundërshtuan policinë, që ushtruan ndikim të paligjshëm dhe të gjithë ata që protestuan gjatë 2025 me çdo formë ose duke bllokuar rrugët ose duke manifestuar veprime ndaj uniformave blu./et

20:52 Më i mirë se shumë yje, statistikat e Muçit, sulmuesi kuqezi për rekord

Ernest Muçi është padyshim një nga protagonistët kryesorë të futbollit turk në këtë sezon ku me fanellën e Trabzonspor, po dhuron paraqitje mbresëlënëse e po jep një kontribut të jashtëzakonshëm në fazën sulmuese të skuadrës së tij.

Në fitoren 3-0 ndaj Samsunspor ai kishte gisht në të tre golat e shënuar, duke dhënë asist te i pari, nisur aksionin e të dytit e realizuar vetë të tretin. Ai u ngjit në kuotën e 9 golave në kampionat, duke lënë mbrapa emra si Osimhen, Sane apo Abraham, duke u renditur në vendin e 5-të të klasifikimit të golashënuesve me të mirë të kampioanit, përkrah Asensios dhe me Ikardin i cili ka shënuar vetëm një gol më shumë.

 

Ajo që e bën më mbresëlënës sezonin e Muçit është se duke llogaritur edhe ndeshjet e Kupës, në 22 takime në këtë sezon ai ka thyer rekordet e vendosura në 61 të tilla me fanellën e Beshiktash. Te skuadra e Stambollit Muçi kishte realizuar 11 gola e dhënë 3 asiste, ndërsa me paraqitjen e sotme, ai shkoi në shifrën 12 gola e 4 asiste me fanellën e Trabzonsporit./et

20:40 Nëndetësja 105, historia e frikshme e bishës së detit! Ku është ajo sot?

Nga Eljan Tanini

Eksluzive, jeta prej emigranti e Dashnor Mehmetit, frika, pasiguria, çuditë e rrugës dhe puna sot si murator. Kjo është edhe historia e shqiptarëve të pas viteve 90të.

Eljan Tanini: -Nori, çfarë është kjo eksperiencë e jotja si emigrant mes vuajtjesh dhe lumturish njerëzore? Na e trego të lutem edhe për ata të rinj që nuk e kuptojnë ikjen malit për një jetë më të mirë?

Dashnor Mehmeti: -Kam qenë 23 vjeç kur ika për herë të parë në Greqi. Ishte hera e parë, por jo e fundit. Në total kam kaluar kufirin shtatë herë, gjithmonë nga mali. Ikje nate, rrugë pa rrugë, me frikë dhe shpresë bashkë.
Gjithmonë kalonim natën ftohtë dhe malit. Kam parë fëmijë e pleq që merrnin të njëjtën rrugë, të lodhur, por të vendosur. Në mars të vitit 1992 kaluam natën në Gramoz. Ishte terr, ftohtë dhe çdo hap ishte i panjohur. Flinim kudo që na zinte nata. Shpesh nuk kishim as ushqim me vete.
Mali ishte i ftohtë dhe i pamëshirshëm. Era ulërinte mes drurëve dhe çdo zhurmë më dukej si hap njeriu që po vinte të na kapte. Këmbët më rrëshqisnin mbi gurë të lagur, duart më ishin mpirë dhe fryma më dilte si tym. Frika më ngjitej në fyt. Mendoja se një hap i gabuar mjaftonte për të më lënë aty, të shtrirë mes borës, pa emër dhe pa varr.
Kur dëgjoja zëra larg, më pritej fryma. Më dukej se çdo dritë ishte armik, çdo hije ishte fundi im. Isha pa letra, pa mbrojtje, vetëm një trup që po përpiqej të kalonte kufirin si hije. Nëse më kapnin, do të më kthenin mbrapsht, i thyer, më i varfër se kur u nisa.

Gjithmonë bëheshim grup për të ikur. Edhe herën e dytë ishte njësoj. Natën grekët shpesh na ndihmonin, jo pak herë na shpëtonin. Por jeta atje nuk ishte e lehtë. Atje ku u ndala në Lamia më ra shorti i keq të punoja me katër suvaxhinj, por u përshtata shpejt. Jeta ishte e varfër: 300 gram gjalpë e ndanim më dysh, për mëngjes dhe darkë. Nuk e harroj kurrë një burrë të moshuar që më sillte bukë, një gjest që më mbeti në zemër.
Në Greqi nisën të më thërrasin Thanas. Fillova të punoj, të ndërtoj mure prej guri. Policia më ka kapur tri herë. Kapeshin shumë emigrantë, autobusi mbushej plot dhe na kthenin në Shqipëri. Herën e tretë na kapën ushtarë të kthyer në policë.

Një natë rashë në një pus, shumë thellë. Po të mos ishin shokët që më gjetën më pas, nuk e di si do të kisha  përfunduar. U detyrova të ikja rrugës për në Lamia me një këmbë të dëmtuar. Rruga zgjaste 8 deri në 10 ditë. Komunikimi ishte baza e gjithçkaje, arma jonë e vetme për të mbijetuar.
Si shqiptarë nuk na donin, por si punëtorë po. Grekët na ndihmonin: na fshihnin nga policia, na çonin në spital, na mbanin afër, si njerëz të vetët.
Kemi bërë shumë sakrifica për jetën. Më iku jeta andej, nëpër male, nëpër rrugë, nëpër frikë. Një profesor grek donte të bëhej kumbar i vajzës sime. I thashë jo se jam bektashi. Ai buzëqeshi. Ishte një nga ato momente që të bëjnë të besosh se, edhe në emigrim, njerëzia nuk humbet kurrë.

NĂ« pjesĂ«n e dytĂ« tĂ« emisionit Esencë ku shpaloset Rubrika Amarcord, Eljan Tanini lĂ«vizi pĂ«r nĂ« bazĂ«n e mrekullueshme tĂ« Pashalimanit nĂ« VlorĂ« pĂ«r tĂ« njohur mĂ« tej historinĂ« dhe fatin tragjik tĂ« asaj qĂ« Ă«shtĂ« pagĂ«zuar nga Ismail Kadare si NĂ«ndetĂ«sja 105. Takimi nĂ« bazĂ« me Ish Komandantin e NĂ«ndetĂ«seve ishte thuajse historik por edhe tragjik! Komandant Et’hem Hamzaraj

Eljan Tanini: -Përse ka kaq shumë tragjizëm shqiptar me këto hekura deti që i kanë mbijetuar kohës si fate të së shkuarës?

Et’hem Hamzaraj: – PĂ«r 19 vite me radhĂ«, jeta ime ishte deti. Pashalimani nuk ishte thjesht vend pune, ishte shtĂ«pi, ishte pĂ«rgjegjĂ«si, ishte heshtje dhe rrezik. NĂ« vitin 1958 u krijua baza e Pashalimanit, dhe pak mĂ« herĂ«t kishin mbĂ«rritur edhe katĂ«r nĂ«ndetĂ«set e para. PĂ«r herĂ« tĂ« parĂ«, ShqipĂ«ria preku teknologjinĂ« e thellĂ«sive.

Ishim njerĂ«z qĂ« jetonim nĂ«n ujĂ«. NjĂ«ra nga nĂ«ndetĂ«set qĂ« komandoja qĂ«ndroi 21 ditĂ« pa dalĂ« asnjĂ«herĂ« nĂ« sipĂ«rfaqe. 21 ditĂ« errĂ«sirĂ«, presioni, disiplinĂ« dhe besim absolut te njĂ«ri-tjetri. Mund tĂ« zhytej deri nĂ« 200 metra thellĂ«si. Çdo metĂ«r poshtĂ« ishte njĂ« sfidĂ« me jetĂ«n.

NjĂ«herĂ«, kinezĂ«t vendosĂ«n alarmin: po mbyteshim. Ishim mbi 125 metra nĂ«n ujĂ«. Alarmet binin, ajri rĂ«ndohej, sytĂ« takoheshin nĂ« heshtje. NĂ« ato çaste kupton sa e brishtĂ« Ă«shtĂ« jeta dhe sa e fortĂ« duhet tĂ« jetĂ« mendja e komandantit. BateritĂ« akumulatore peshonin rreth 700 kilogramĂ«. Çdo gjĂ« aty poshtĂ« kishte peshĂ« fizike dhe shpirtĂ«rore.

Nëndetëset kishin buxhet të madh, kalonin çdo pritshmëri. Ishin krenaria e flotës. Rrinim në bankinë me të gjitha shërbimet, gati për çdo urdhër, për çdo situatë. Por koha ndryshoi gjithçka. Në Demokraci na nxorën në rrugë. Ata që kishin mbrojtur detin, nuk i donte më askush.

Rreth viteve ’80 u bĂ« njĂ« qitje me silur. Rezultatet ishin tĂ« shkĂ«lqyera. Grupi i sulmit e pĂ«rmbushi misionin me saktĂ«si. NĂ«ndetĂ«sja peshonte 1300 ton nĂ«n ujĂ« dhe 1046 ton mbi ujĂ«. Mbante rreth 56 vetĂ« nĂ« bord, 56 jetĂ« qĂ« vareshin nga profesionalizmi, nga qetĂ«sia dhe nga komandimi.

Furnizohej me 117 ton naftĂ«. Edhe numrat e bordit ishin sekret. Çdo detaj ishte sekret. Jeta jonĂ« ishte sekret.

Sot, kur e kujtoj Pashalimanin, nuk më vjen era e naftës apo tingulli i motorëve. Më vjen në mendje heshtja nën ujë, përgjegjësia e madhe dhe ndjenja e hidhur se historia ndonjëherë i harron ata që kanë qëndruar më thellë se të gjithë.

Pak histori bazike me det Vlore:

1. Origjina e nĂ«ndetĂ«ses – Projekti 613

‱           NĂ«ndetĂ«sja ishte pjesĂ« e Projektit 613, seria e parĂ« e nĂ«ndetĂ«seve tĂ« ndĂ«rtuara nga Bashkimi Sovjetik pas LuftĂ«s sĂ« DytĂ« BotĂ«rore.

‱           KĂ«to mjete pĂ«rbĂ«nin bazĂ«n e fuqisĂ« nĂ«nujore sovjetike gjatĂ« fillimit tĂ« LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ«.

2. Vendosja në bazën e Pashalimanit

‱           NĂ« fund tĂ« viteve 1950, Bashkimi Sovjetik vendosi 12 nĂ«ndetĂ«se nĂ« bazĂ«n detare tĂ« Pashalimanit, nĂ« Gjirin e VlorĂ«s.

‱           ShqipĂ«ria dhe BRSS ishin nĂ« atĂ« kohĂ« aleatĂ« tĂ« ngushtĂ« politikĂ« dhe ushtarakĂ«.

‱           Sot ka mbetur vetĂ«m njĂ« nga kĂ«to nĂ«ndetĂ«se.

3. Rëndësia strategjike e bazës

‱           Baza e Pashalimanit kishte rĂ«ndĂ«si tĂ« madhe gjeostrategjike pĂ«r kontrollin e Mesdheut.

‱           GjatĂ« njĂ« vizite nĂ« vitin 1959, lideri sovjetik Nikita Hrushovi deklaroi se prej andej mund tĂ« kontrollohej Mesdheu deri nĂ« Gjibraltar.

‱           Hrushovi synonte instalimin e raketave me rreze tĂ« gjatĂ«, anijeve luftarake dhe ndĂ«rtimin e njĂ« aeroporti ushtarak.

4. Prishja e marrĂ«dhĂ«nieve ShqipĂ«ri–BRSS

‱           Diktatori shqiptar Enver Hoxha ndĂ«rpreu marrĂ«dhĂ«niet me MoskĂ«n, duke e akuzuar pĂ«r devijime nga marksizmi.

‱           Kjo solli tensione tĂ« forta politike dhe ushtarake mes dy vendeve.

5. Konfliktet brenda ekuipazheve të përziera

‱           Ekuipazhet shqiptaro-sovjetike u pĂ«rballĂ«n me konflikte tĂ« shpeshta.

‱           Sipas komandantit nĂ« pension Jak Gjergji, marinarĂ«t nuk komunikonin mĂ« me njĂ«ri-tjetrin.

‱           U shĂ«nuan incidente simbolike, si grisja e flamurit sovjetik nga njĂ« marinar shqiptar.

6. Tërheqja e nëndetëseve sovjetike (1961)

‱           Pas prishjes zyrtare nĂ« vitin 1961, Bashkimi Sovjetik tĂ«rhoqi tetĂ« nĂ«ndetĂ«se nga Pashalimani.

‱           Disa nĂ«ndetĂ«se mbetĂ«n nĂ« ShqipĂ«ri, por pa funksion tĂ« qartĂ« ushtarak.

7. Plaçkitja e bazës në vitin 1997

‱           NĂ« vitin 1997, gjatĂ« trazirave pas rĂ«nies sĂ« skemave piramidale, baza e Pashalimanit u plaçkit.

‱           NĂ«ndetĂ«set u zhveshĂ«n nga armĂ«t, motorĂ«t dhe pajisjet e brendshme, pĂ«rfshirĂ« shtretĂ«rit e marinarĂ«ve.

8. Çmontimi dhe shitja pĂ«r skrap (2009)

‱           NĂ« vitin 2009, autoritetet shqiptare çmontuan tre nga katĂ«r nĂ«ndetĂ«set e mbetura.

‱           Ato u shitĂ«n pĂ«r metal, duke shkatĂ«rruar pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« trashĂ«gimisĂ« detare.

9. Nëndetësja nr. 105 dhe letërsia

‱           Shkrimtari Ismail Kadare, nĂ« romanin “Dimri i vetmisĂ« sĂ« madhe” (1973), i caktoi nĂ«ndetĂ«ses numrin 105.

‱           Numri u zgjodh rastĂ«sisht, por u bĂ« identiteti i saj historik dhe kulturor.

10. Roli i filmit dhe simbolika kulturore

‱           NjĂ« film i bazuar nĂ« roman e pĂ«rforcoi famĂ«n e nĂ«ndetĂ«ses, filmi Ă«shtĂ« BallĂ« pĂ«rballĂ«.

‱           Numri 105 u pikturua mbi trupin e saj dhe mbetet i dukshĂ«m edhe sot.

‱           NĂ«ndetĂ«sja u shndĂ«rrua nĂ« simbol tĂ« periudhĂ«s sĂ« LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ« nĂ« ShqipĂ«ri.

‱           FalĂ« disa punimeve tĂ« hershme, nĂ«ndetĂ«sja 76 metra e gjatĂ« ruhet si dĂ«shmi historike ende nĂ« ujĂ«! Ajo duhet shpĂ«tuar edhe nga uji./et

20:31 NĂ« SHBA po censurohen edhe librat! ‘Zhduken’ kryeveprat e Gabriel Garcia Marquez

Censura e librave në shkolla dhe biblioteka amerikane ka goditur edhe emra të mëdhenj të letërsisë botërore. Mes tyre është edhe Gabriel Garcia Marquez, autori i romaneve të famshme Njëqind vjet vetmi dhe Dashuri në kohërat e kolerës.

Veprat e tij pĂ«rfshihen nĂ« listĂ«n e rreth 23 mijĂ« librave qĂ«, gjatĂ« pesĂ« viteve tĂ« fundit, janĂ« hequr ose kufizuar nĂ« shkolla dhe biblioteka publike nĂ« disa shtete tĂ« SHBA-sĂ«, sepse janĂ« konsideruar “tĂ« papĂ«rshtatshme”.

Sipas të dhënave të PEN America, ndalimet kanë prekur shtete si Florida, Georgia, Texas, North Carolina, Kentucky, Iowa dhe Oklahoma. Masat variojnë nga tërheqje e përkohshme, deri te ndalimi i plotë ose akses i kufizuar për nxënësit.

Mes autorëve latinoamerikanë të prekur janë edhe Isabel Allende dhe Laura Esquivel. Lista përfshin gjithashtu autorë të njohur si Margaret Atwood, William Shakespeare, Toni Morrison, Saga e Twilight e Stephenie Meyer dhe libra të Stephen King.

Raporti i fundit i PEN America tregon se 49 shtete amerikane janë prekur nga ndalime librash. Rreth 44% e titujve të censuruar kanë protagonistë me ngjyrë, ndërsa 39% trajtojnë tema LGBTQ+. Shpesh ndalohen edhe romancat nëse përmbajnë referenca seksuale, edhe kur ato nuk janë të drejtpërdrejta.

Kundër kësaj vale censurash kanë reaguar shumë figura të njohura të botës së kulturës. Shkrimtarja Lauren Groff, autore e bestsellerit Fato dhe Furi, ka hapur në Florida një librari të pavarur që ekspozon pikërisht librat e ndaluar.

Sipas PEN America, ndalimet janë nxitur nga fushata të organizuara të grupeve konservatore dhe think tank-eve të ekstremit të djathtë. Deri tani, janë miratuar 51 ligje dhe politika që kufizojnë librat dhe programet arsimore.

Në Texas, ligjvënësit kërkuan që librat të klasifikohen sipas përmbajtjes seksuale, duke i detyruar shkollat dhe bibliotekat të heqin tituj të shumtë. Edhe pse ligji u anulua pjesërisht nga gjykata, shumë libra u hoqën nga frika e ndëshkimeve.

Fenomeni nuk kufizohet më vetëm në shkolla. Në vitin 2024, American Library Association regjistroi 821 përpjekje për censurë në biblioteka publike dhe universitare, që prekën mbi 2.400 tituj. Rreth 72% e rasteve u nxitën nga grupe të organizuara ose institucione.

Sipas Noticiero Univision, nĂ« vitin 2025 edhe biblioteka federale, pĂ«rfshirĂ« ato ushtarake, kanĂ« rishikuar ose hequr libra qĂ« lidhen me diversitetin. Disa tituj janĂ« zhvendosur nĂ« zona jo tĂ« aksesueshme ose janĂ« bĂ«rĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ« pĂ«r t’u gjetur.

Autorë si Maya Angelou dhe Ibram X. Kendi janë hequr nga katalogët e disa bibliotekave. American Library Association e ka cilësuar këtë prirje si shkelje të Amendamentit të Parë të Kushtetutës amerikane, që garanton lirinë e shprehjes.

Ndërkohë, organizata si PEN America vazhdojnë të monitorojnë rastet e censurës dhe të mbështesin autorët, mësuesit dhe bibliotekarët në përpjekjet për të mbrojtur librat dhe lirinë e fjalës./et

20:20 “Burokratik dhe i varur nga qeveria”, BB skeptike pĂ«r sigurimin e detyrueshĂ«m nga tĂ«rmetet e pĂ«rmbytjet

Banka Botërore e sheh me skepticizëm nismën e qeverisë për të bërë me detyrim sigurimin nga tërmetet dhe përmbytjet. Institucioni më i lartë monetar në botë ngre shqetësime mbi mënyrën se si parashikohet të ndërtohet dhe të funksionojë Fondi që do të administrojë këtë skemë.

“Projektligji propozon krijimin e Fondit si njĂ« shoqĂ«ri aksionare nĂ« pronĂ«si shtetĂ«rore e pĂ«rfaqĂ«suar nga Ministria e Financave. Ne kemi ndarĂ« mĂ« parĂ« shqetĂ«simet tona me MinistrinĂ« mbi njĂ« model tĂ« tillĂ«. Ne rekomandojmĂ« strukturĂ«n e njĂ« Fondi tĂ« menaxhuar nga njĂ« operator teknik profesional, nĂ« vend tĂ« njĂ« ShoqĂ«rie Aksionare dhe dĂ«shirojmĂ« t’ju drejtojmĂ« drejt modelit tĂ« Pool-it tĂ« Sigurimit tĂ« DetyrueshĂ«m nga TĂ«rmeti nĂ« Turqi.”

Banka Botërore thekson se i ka ndarë më herët shqetësimet e saj me Ministrinë e Financave dhe rekomandon që Fondi të mos funksionojë si shoqëri aksionare, por të menaxhohet nga një operator teknik profesional.

“СІР Ă«shtĂ« njĂ« institucion publik uniki krijuar me njĂ« ligj tĂ« dedikuar pĂ«r tĂ« ofruar sigurim nga tĂ«rmeti nĂ« zonat e banuara nĂ« Turqi. Ai nuk Ă«shtĂ« as njĂ« shoqĂ«ri aksionare, as njĂ« ent publik tipik, dhe Ă«shtĂ« i pĂ«rjashtuar nga rregulloret standarde qĂ« rregullojnĂ« ndĂ«rmarrjet shtetĂ«rore, menaxhimin financiar publik, auditimin dhe prokurimin. NĂ« vend tĂ« tyre, ajo funksionon sipas kuadrit tĂ« vet ligjor dhe tĂ« prokurimit.

Institucioni ndërkombëtar thekson se zgjedhja e strukturës ligjore është kritike për të siguruar që Fondi të jetë i pavarur, i besueshëm dhe efikas.

“Zgjedhja e strukturĂ«s ligjore Ă«shtĂ« kritike pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« Fondi tĂ« jetĂ« i pavarur, i besueshĂ«m dhe efikas, me rregulla tĂ« qarta pĂ«r llogaridhĂ«nie publike por me fleksibilitet operacional. MbikĂ«qyrja ministrore idealisht duhet tĂ« fokusohet nĂ« objektivat strategjike dhe jo nĂ« menaxhimin e pĂ«rditshĂ«m. Siç Ă«shtĂ« projektuar aktualisht, struktura e propozuar mund tĂ« bĂ«het burokratike, me disa shtresa administrative, dhe shumĂ« e varur nga drejtimi qeveritar, gjĂ« qĂ« mund tĂ« kufizojĂ« kapacitetin profesional dhe pavarĂ«sinĂ« operacionale tĂ« Fondit.”

Banka Botërore paralajmëron se pa një strukturë të pavarur dhe profesionale, Fondi rrezikon të humbasë besueshmërinë dhe të mos funksionojë si duhet në rast emergjencash./et

20:11 Fotoja skandaloze nga dosja Epstein/ DarkĂ« “e çmendur” mes Musk dhe Zuckenberg

NjĂ« fotografi e re e publikuar nga dosjet e Jeffrey Epstein ka rikthyer nĂ« vĂ«mendje lidhjet e tij me disa nga figurat mĂ« tĂ« njohura. Fotoja tregon njĂ« darkĂ« tĂ« vitit 2015, ku nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n tavolinĂ« shihen themeluesi i Facebook, Mark Zuckerberg, shefi i SpaceX dhe Tesla, Elon Musk, si dhe bashkĂ«themeluesi i PayPal, Peter Thiel. VetĂ« Epstein, mĂ« vonĂ«, u mburr se kjo mbledhje kishte qenĂ« “e çmendur”.

Fotografia është publikuar si pjesë e dokumenteve të bëra publike nga Departamenti i Drejtësisë i Shteteve të Bashkuara. Sipas mediave britanike, imazhi ishte dërguar me email nga Epstein dret vetvetes më 3 gusht 2015, vetëm një ditë pasi ai kishte marrë pjesë në këtë darkë luksoze me titanët e teknologjisë. Po ashtu, Epstein kishte edhe një kopje të fotografisë të vendosur në kornizë në apartamentin e tij në Manhattan, çka tregon rëndësinë që ai i jepte këtij takimi.

Nga emailet e pĂ«rfshira nĂ« dosje rezulton se darka ishte zhvilluar mĂ« 2 gusht 2015. Disa javĂ« mĂ« vonĂ«, nĂ« njĂ« email tĂ« datĂ«s 20 gusht 2015 drejtuar miliarderit Tom Pritzker, Epstein e pĂ«rshkroi kĂ«tĂ« takim si “tĂ« çmendur”. Ky pĂ«rshkrim Ă«shtĂ« rikthyer tani nĂ« qendĂ«r tĂ« vĂ«mendjes, teksa rritet shqyrtimi publik mbi marrĂ«dhĂ«niet qĂ« financieri i diskredituar kishte me figura shumĂ« tĂ« fuqishme nga bota e biznesit dhe teknologjisĂ«.

Pas publikimit të këtyre dokumenteve, personat që përmenden në dosje kanë filluar të minimizojnë çdo lidhje me Epstein. Kjo ndodh ndërsa Departamenti i Drejtësisë ka bërë publikimin e më shumë se tre milionë dokumenteve që lidhen me rrjetin shoqëror dhe aktivitetet e tij, duke hedhur dritë mbi kontaktet e shumta që ai kishte me politikanë, biznesmenë dhe figura publike.

Megjithatë, është e rëndësishme të theksohet se shfaqja në fotografi apo dokumente nuk përbën provë të ndonjë shkeljeje apo përfshirjeje në veprimtari të paligjshme. Rasti i Elon Musk është një nga më të përfolurit, pasi emri i tij shfaqet disa herë në dosje, përfshirë edhe shkëmbime të mëparshme email-esh që sugjerojnë një marrëdhënie miqësore mes tij dhe Epstein disa vite para darkës së vitit 2015.

Pavarësisht këtyre zbulimeve, Musk, sot njeriu më i pasur në botë, ka mohuar vazhdimisht të ketë qenë i afërt me Epstein. Në një intervistë për Vanity Fair, ai deklaroi se nuk e njihte aq mire financiarin e ndjerë.

“Nuk mĂ« kujtohet ta kem prezantuar Epstein me askĂ«nd, sepse nuk e njoh aq mirĂ« sa ta bĂ«ja kĂ«tĂ«. Epstein Ă«shtĂ« padyshim njĂ« njeri i çuditshĂ«m dhe Zuckerberg nuk Ă«shtĂ« njĂ« mik i imi”. Gjithashtu, mĂ« 31 janar, Musk reagoi edhe nĂ« platformĂ«n X, duke hedhur poshtĂ« pretendimet se kishte marrĂ« pjesĂ« nĂ« tubime apo festa tĂ« Epstein. Ai shkroi se nuk ka qenĂ« kurrĂ« nĂ« asnjĂ« festĂ« tĂ« Epstein dhe se ka kĂ«rkuar vazhdimisht qĂ« ata qĂ« kanĂ« kryer krime nĂ« bashkĂ«punim me tĂ«, tĂ« ndiqen penalisht.

Publikimi i kësaj fotografie dhe dokumenteve shoqëruese ka rihapur debatin mbi mënyrën sesi Jeffrey Epstein arriti të krijojë dhe ruajë lidhje me njerëz jashtëzakonisht të fuqishëm, edhe pas dënimeve dhe skandaleve që shoqëruan emrin e tij. Ndërkohë, opinioni publik vazhdon të kërkojë transparencë dhe sqarime më të plota mbi këto marrëdhënie, pa paragjykuar, por duke kërkuar përgjegjësi aty ku ka fakte./et

20:08 Dhuna ndaj avokatit të tij Kujtim Cakrani, reagon Ilir Meta: Dënoj me ashpërsi sulmin, autorët të vendosen para ligjit

Last Updated on 08/02/2026 by EL

Ish-presidenti Ilir Meta, ka dënuar nga burgu sulmin ndaj avokatit të tij, Kujtim Cakrani, i cili përfundoi në spital me plagë në kokë pasi u dhunua nga dy të rinj në Vlorë.

Meta thekson se nuk është hera e parë që sulmohen avokatët, ndërsa nënvizon se vendi është në një regjim ku ata konsiderohen jo vetëm të panevojshëm, por edhe problematikë.

Kreu i PL-së ka bërë thirrje që autorët të identifikohen dhe të vendosen para ligjit sa më shpejt.

Dënoj me ashpërsi sulmin ndaj Avokatit Kujtim Cakrani nga dy banditë, të cilët jo vetëm duhet të identifikohen, por edhe të vendosen para ligjit sa më shpejt.

Nuk është hera e parë, që sulmohen avokatët sepse jetojmë në një regjim ku ata konsiderohen jo vetëm të panevojshëm, por edhe problematikë.

Solidaritetin tim të plotë me Avokatin Cakrani, me familjen e tij, si edhe me të gjithë kolegët!/et

20:00 Diferencat e moshës në marrëdhënie nuk janë aq problematike sa mendoni (Lifestyle)

Nuk ishte dashuri me shikim tĂ« parĂ«. Kur Nick Viall, njĂ« yll i televizionit “reality”, u njoh me bashkĂ«shorten e tij Natalie Joy, ai kĂ«mbĂ«nguli se nuk do tĂ« dilnin kurrĂ« bashkĂ«. Hezitimi i tij buronte pjesĂ«risht nga fakti se ai ishte 18 vjet mĂ« i madh, afĂ«rsisht sa gjatĂ«sia e njĂ« brezi. Z. Viall u martua me znj. Joy nĂ« vitin 2024. Tani ai po nis njĂ« lloj tjetĂ«r joshjeje: po pĂ«rpiqet tĂ« tĂ«rheqĂ« shikues tĂ« rinj. “Age of Attraction”, njĂ« seri takimesh romantike e drejtuar nga z. Viall dhe znj. Joy, do tĂ« debutojĂ« nĂ« Netflix mĂ« vonĂ« kĂ«tĂ« vit. Emisioni ndjek beqarĂ« nga 22 deri nĂ« 59 vjeç pĂ«r tĂ« testuar nĂ«se “mosha Ă«shtĂ« thjesht njĂ« numĂ«r”. Z. Viall ka thĂ«nĂ« se programi do tĂ« lĂ«rĂ« mĂ«njanĂ« paragjykimet kulturore rreth moshĂ«s pĂ«r t’u pĂ«rqendruar te pĂ«rputhshmĂ«ria. ËshtĂ« njĂ« ide romantike qĂ« pĂ«rputhet me njĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« empirike: dallimet e moshĂ«s nuk janĂ« aq tĂ« pashĂ«ndetshme sa supozohet shpesh.

The Economist: Diferencat e moshës në marrëdhënie nuk

Grafik për çiftet e martuara grafik: The Economist

“ShpendĂ«t e tĂ« njĂ«jtit pendĂ« fluturojnĂ« bashkĂ«â€, thotĂ« shprehja, dhe kĂ«shtu bĂ«jnĂ« edhe njerĂ«zit. Studiuesit qĂ« analizojnĂ« tĂ« dhĂ«nat e martesave kanĂ« gjetur se çiftet priren tĂ« jenĂ« tĂ« ngjashme nĂ« moshĂ«. Kjo nuk Ă«shtĂ« krejt e papritur. NjerĂ«zit shpesh lidhen me tĂ« tjerĂ« qĂ« ndajnĂ« tipare tĂ« ngjashme, pĂ«rfshirĂ« racĂ«n, arsimin dhe fenĂ«. NĂ« SHBA, njĂ« nĂ« tetĂ« çifte tĂ« martuara Ă«shtĂ« i sĂ« njĂ«jtĂ«s moshĂ« (me saktĂ«si deri nĂ« vit); njĂ« e treta ka diferencĂ« jo mĂ« shumĂ« se njĂ« vit mĂ« e vogĂ«l ose mĂ« e madhe (shih grafikun 1). Arsimi e pĂ«rforcon kĂ«tĂ« prirje duke i renditur nxĂ«nĂ«sit nĂ« grupe sipas moshĂ«s, tĂ« njohura ndryshe si klasa.

E megjithatĂ«, ndonĂ«se si burrat ashtu edhe gratĂ« priren tĂ« zgjedhin partnerĂ« afĂ«r moshĂ«s sĂ« tyre, kombinimi mĂ« i shpeshtë—dy tĂ« tretat e martesave amerikane—ështĂ« ai mes njĂ« burri mĂ« tĂ« madh dhe njĂ« gruaje mĂ« tĂ« re. Ky model gjendet pothuajse nĂ« çdo vend tĂ« botĂ«s. NjĂ« studim i fundit nga Pew Research Centre, njĂ« institut kĂ«rkimor, e vendos diferencĂ«n mesatare globale nĂ« 4,2 vjet. NĂ« AmerikĂ«n e Veriut burrat janĂ« mesatarisht 2,2 vjet mĂ« tĂ« mĂ«dhenj se gratĂ«; nĂ« EvropĂ« diferenca mesatare Ă«shtĂ« 2,7 vjet; nĂ« Azi-PaqĂ«sor 4 vjet. Diferenca mĂ« e madhe Ă«shtĂ« nĂ« AfrikĂ«n nĂ«n-Sahariane: 8,6 vjet.

The Economist: Diferencat e moshës në marrëdhënie nuk

Grafik për numrin mesatar të fëmijëve të lindur nga çiftet e martuara grafik: The Economist

Pse janë kaq të zakonshme diferencat e moshës? Shpjegimi kryesor është evolucionar. Argumentohet se burrat preferojnë partnerë fertilë; gratë preferojnë partnerë që mund të sigurojnë për pasardhësit. Meqë gratë janë më fertile kur janë të reja dhe burrat priren të grumbullojnë burime me moshën, një diferencë modeste, në teori, duhet të prodhojë më shumë fëmijë. Të dhënat e mbështesin këtë. Një studim i vitit 2007 nga Universiteti i Vjenës tregoi se çiftet suedeze ku burri është rreth pesë vjet më i madh se gruaja kanë 5% më shumë fëmijë sesa çiftet e së njëjtës moshë. Të dhënat amerikane tregojnë një histori të ngjashme (shih grafikun 2). Përfitimi i një burri më të madh e më të pasur mund të jetë edhe më i madh në vendet e varfra.

The Economist: Diferencat e moshës në marrëdhënie nuk

Grafik për diferencën mesatare të moshës së çifteve të martuara grafik: The Economist

Edhe normat shoqĂ«rore luajnĂ« rol. Ata qĂ« tĂ«rhiqen nga njĂ« partner shumĂ« mĂ« i madh ose shumĂ« mĂ« i vogĂ«l mund tĂ« zgjedhin dikĂ« mĂ« afĂ«r moshĂ«s sĂ« tyre pĂ«r tĂ« shmangur reagimet. “A mund tĂ« çosh nĂ« shtĂ«pi dikĂ« qĂ« Ă«shtĂ« 20 vjet mĂ« i vogĂ«l se ti te prindĂ«rit?” pyet Renata Topinkova, studiuese sociale nĂ« Universitetin Ludwig Maximilian tĂ« Mynihut. Ajo qĂ« konsiderohet e pranueshme ndryshon me kohĂ«n. NĂ« vitin 1920, burrat amerikanĂ« ishin mesatarisht 4,5 vjet mĂ« tĂ« mĂ«dhenj se gratĂ« e tyre, krahasuar me 2,2 vjet sot (shih grafikun 3). “GratĂ« trofe”—bashkĂ«shorte tĂ« reja tĂ« burrave me tĂ« ardhura tĂ« larta—dikur tĂ« zakonshme, tani janĂ« aq tĂ« rralla nĂ« SHBA sa nuk duken mĂ« nĂ« tĂ« dhĂ«na (edhe pse ende mund tĂ« shihen nĂ« klube fshati si Mar-a-Lago).

Edhe diferencat e moshĂ«s nĂ« ekran janĂ« mĂ« tĂ« vogla sot se nĂ« tĂ« kaluarĂ«n, kur Clark Gable (38) luante pĂ«rballĂ« Vivien Leigh (26) nĂ« Gone With the Wind dhe Humphrey Bogart (43) pĂ«rkrah Ingrid Bergman (27) nĂ« Casablanca. Sot partnerĂ«t romantikĂ« nĂ« filma dhe televizion janĂ« zakonisht rreth gjashtĂ« vjet larg nĂ« moshĂ«, nga gati 20 vjet nĂ« vitet 1940–50. Kur filmat shfaqin diferenca dramatike, shpesh pĂ«rmbysin traditĂ«n duke treguar njĂ« grua mĂ« tĂ« madhe me njĂ« burrĂ« mĂ« tĂ« ri. Kjo pĂ«rfshin Babygirl (shefe femĂ«r me praktikant), The Idea of You (njĂ« 40-vjeçare me njĂ« yll tĂ« njĂ« bande djemsh) dhe Marty Supreme (aktore nĂ« moshĂ« me njĂ« profesionist tĂ« ri pingpongu). KĂ«to nuk pasqyrojnĂ« situata tĂ« zakonshme—por ky rrallĂ«herĂ« Ă«shtĂ« qĂ«llimi i Hollivudit.

A janĂ« marrĂ«dhĂ«niet mes njerĂ«zve me mosha tĂ« ndryshme mĂ« pak tĂ« shĂ«ndetshme? Mendimi i zakonshĂ«m Ă«shtĂ« se partnerĂ«t e lindur dekada larg mund tĂ« mos ndajnĂ« tĂ« njĂ«jtat interesa e vlera (pa pĂ«rmendur referencat e kulturĂ«s pop). Mund tĂ« shfaqen edhe pabarazi pushteti, veçanĂ«risht kur partneri mĂ« i madh fiton mĂ« shumĂ«. Sondazhet tregojnĂ« se njerĂ«zit shpesh i shohin me dyshim diferencat e moshĂ«s, sepse mendojnĂ« se partneri mĂ« i ri kĂ«rkon njĂ« figurĂ« prindĂ«rore ose—mĂ« keq—pasuri. (“Nuk po them se ajo Ă«shtĂ« kĂ«rkuese ari,” kĂ«ndonte Kanye West nĂ« njĂ« kĂ«ngĂ« popullore, duke thĂ«nĂ« pikĂ«risht kĂ«tĂ«.) Çiftet me diferencĂ« moshe tĂ« paktĂ«n dhjetĂ« vjet raportojnĂ« mĂ« shumĂ« mosmiratim shoqĂ«ror. Znj. Joy ka thĂ«nĂ« se kritikĂ«t online e kanĂ« quajtur “nuse fĂ«mijĂ«â€ dhe gjĂ«ra tĂ« tjera “tĂ« tmerrshme”.

Megjithatë, provat sugjerojnë se këto marrëdhënie janë relativisht të lumtura dhe zgjasin po aq. Një studim i vitit 2002 nga Universiteti i Maastrichtit gjeti se martesat me diferenca më të mëdha moshe shoqërohen me kënaqësi më të lartë nga jeta për të dy bashkëshortët. Studiuesit e Zyrës Kombëtare të Statistikave të Britanisë nuk gjetën lidhje të fortë mes diferencave të moshës dhe divorcit në Angli e Uells. Provat amerikane tregojnë të njëjtën gjë. Të dhënat e Qendrave për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve (CDC) tregojnë se çiftet me diferenca më të mëdha moshe zgjasin edhe më shumë se ato me diferenca më të vogla. Duke përdorur një mostër prej gati 5.000 marrëdhëniesh afatgjata bashkëjetese, The Economist vlerëson se një diferencë moshe prej pesë vitesh shoqërohet me qëndrim së bashku rreth gjashtë javë më shumë.

Diferencat e moshĂ«s sjellin disa rreziqe, megjithatĂ«. Incidenca e vrasjeve nga partneri intim rritet ndjeshĂ«m kur burri Ă«shtĂ« tĂ« paktĂ«n 16 vjet mĂ« i madh se gruaja (ose gruaja tĂ« paktĂ«n 10 vjet mĂ« e madhe se burri). Por raste tĂ« tilla janĂ« tĂ« rralla. PĂ«r shumicĂ«n e marrĂ«dhĂ«nieve, faktorĂ« tĂ« tjerĂ« janĂ« mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m: “QoftĂ« njĂ« diferencĂ« dhjetĂ«vjeçare apo dyvjeçare, marrĂ«dhĂ«nia juaj do tĂ« drejtohet nga gjĂ«ra tĂ« tjera” pĂ«rveç moshĂ«s, thotĂ« Paul Eastwick, profesor nĂ« Universitetin e KalifornisĂ«, Davis. Si pĂ«r shembull, cilin serial tĂ« shikoni nĂ« Netflix. PĂ«r kĂ«tĂ«, z. Viall dhe znj. Joy me siguri bien dakord./et

20:00 Sigurimi nga tërmetet e përmbytjet, si do të funksionojë skema me detyrim dhe cilat janë përfitimet?

Last Updated on 08/02/2026 by EL

BashkĂ« me tĂ«rmetet, qeveria mund tĂ« bĂ«jĂ« me detyrime dhe sigurimin e pronave nga pĂ«rmbytjet. Ministria e Financave iu ka çuar pĂ«r konsultim institucioneve tĂ« linjĂ«s projektligjin e rishikuar “PĂ«r sigurimin e detyrueshĂ«m tĂ« banesave nga tĂ«rmetet” tĂ« cilit i bashkĂ«ngjiten edhe pĂ«rmbytjet.

Sipas dokumentit që i është dërguar për konsultim Autoritetit të Mbikëqyrjes Financiare, Institutit të Gjeoshkencave dhe Agjencisë së Mbrojtjes Civile, në Fondin për Sigurimin nga Tërmetet dhe Përmbytjet do përfshihen banesat, njësitë tregtare dhe zyrat. Ndërkohë nuk do mund të sigurohen ndërtesat që përbëhen nga argjile apo qerpiçi, strukturar me fibër-kallami apo objektet e lëvizshme.

Në rast të tërmeteve apo përmbytjeve do të kompensohen dëmet materiale deri në një masë, por jo dëmtimet fizike apo humbjet e jetëve. Gjithashtu sendet brenda banesës nuk do mund të sigurohen dhe as humbjet financiare nga ndërprerja e veprimtarisë dhe fitimi i munguar nuk do të kompensohen.

Sigurimi i detyrueshëm ndaj tërmeteve dhe përmbytjeve do të vlejë si për qytetarët shqiptarë ashtu edhe për shtetasit e huaj. Kontrata e sigurimit do të përmbajë emrin dhe të dhënat mbi pronën e të siguruarit, datën e fillimit dhe mbarimit të policës së sigurimi, shumën dhe primin e sigurimit.

Fondi për Sigurimin nga Tërmetet dhe Përmbytjet financohet nga primet e qytetarëve dhe bizneseve, komisionet nga risigurimi, të ardhurat nga investimet, mbështetja e buxhetit të shtetit, grante dhe donacione, si dhe të ardhura të tjera ligjore, duke siguruar mbulimin e rreziqeve natyrore dhe mbrojtjen e qytetarëve.

Nëse nuk bëhet sigurimi i detyrueshëm nga tërmetet dhe përmbytjet, disa shërbime nuk do të jenë të aksesueshme për qytetarët dhe bizneset. Këto përfshijnë shërbimet në Kadastër, përgatitjen dhe regjistrimin e kontratave vullnetare të sigurimit, disa shërbime të ofruara në platformën e-Albania, si dhe shërbime në Qendrën Kombëtare të Biznesit.

Sipas Autoritetit të Mbikëqyrjes Financiare (AMF), tregu i sigurimeve në Shqipëri dominohet nga sigurimet motorike, të cilat përbëjnë 69,5% të totalit. Sigurimet për pronën dhe shërbimet e tjera zënë 16,1%, ndërsa sigurimet për jetë dhe shëndet përbëjnë 14,3% të tregut. Kjo strukturë tregon se pjesa më e madhe e aktivitetit të sigurimeve lidhet me automjetet, ndërsa segmentet e tjera mbeten më të vogla./et

19:58 Di shumë gjëra, më kanë frikën/ Profesor Pilinçi: Jam me mision, ndaj kam badigardë!

Last Updated on 08/02/2026 by EL

Në një video-mesazh, profesor Pëllumb Pilinçi, shefi i qeverisë hije, ka sqaruar shqiptarët se pse rrethohet nga shumë badigardë dhe ka folur për sakrificat e tij, që më shumë ka jetuar në avionë për çështjen e Amerikës se sa në tokë.

Ai ka vijuar më tej kur thotë se di shumë gjëra, ndaj edhe mbrohet me badigardë, mirëpo, sipas tij, nuk i mban për shkak të këtyre brenda vendit, por për shkak të armiqve të jashtëm.

Shefi i vetëshpallur i qeverisë, Pilinçi, shprehet se shoqëruesit e mbrojnë nga armiqtë e jashtëm, për ata nuk paguan asnjë lekë, sepse i vijnë falas dhe vijon më tej, duke i urdhëruar shqiptarët, të ngrejnë flamurin amerikan dhe atë shqiptarë, sepse ai është me mision dhe punon për kombin amerikan dhe atë shqiptarë./et

19:50 “Ka frikĂ« pĂ«r veten e tij”, Berisha: Rama nuk do tĂ« pĂ«rfill vendimin e GJK

Komentet e Edi Ramës për vendimin e Gjykatës Kushtetuese që la në fuqi pezullimin e Belinda Ballukut, Sali Berisha i përkthen si vendimmarrje të kreut të qeverisë për të mos përfillur verdiktin e gjykatës më të lartë në vend.

“Edi Rama nĂ« panik dhe i fantaksur, o zotua para jush nĂ« mĂ«nyrĂ«n mĂ« tĂ« papĂ«rgjegjshme se ai nuk do tĂ« pĂ«rfillĂ« vendimin e GjykatĂ«s Kushtetuese, mbasi sipas tij, nuk ka ndodhur kurrĂ« qĂ« njĂ« ministĂ«r tĂ« pezullohet nga gjykatat. Ky Ă«shtĂ« njĂ« mashtrim i madh sa vetĂ« Edi Rama. NĂ« rajon, nĂ« EuropĂ« dhe nĂ« botĂ«, gjykatat kanĂ« pezulluar jo vetĂ«m ministra, por edhe kryeministra”, tha Berisha.

PĂ«r BerishĂ«n retorika e RamĂ«s Ă«shtĂ« njĂ« kĂ«rcĂ«nim pĂ«r tĂ« ardhmen e ShqipĂ«risĂ« nĂ« Bashkimin Evropian dhe shton se kreut tĂ« ekzekutivit do t’i komunikohet gjatĂ« kjo gjĂ« vizitĂ«s nĂ« Bruksel qĂ« do tĂ« zhvillojĂ« gjatĂ« sĂ« hĂ«nĂ«s.

“Ai Ă«shtĂ« thirrur pikĂ«risht pĂ«r ti komunikuar vendimin qĂ« Ă«shtĂ« marrĂ« nĂ« rast se ky, pengon sistemin e drejtĂ«sisĂ« dhe veprimtarinĂ« e tij. Dhe ky vendim, do tĂ« jetĂ« mesa duket vendimi mĂ« i paprecedentĂ« qĂ« Ă«shtĂ« marrĂ« ndonjĂ«herĂ« nĂ« BE, sepse Ă«shtĂ« absolutisht i paprecedentĂ« qĂ«ndrimi dhe vendimi i Edi RamĂ«s, pĂ«r tĂ« asgjĂ«suar shtetin ligjor me njĂ« grusht shteti, brenda shtetit”.

Kreu i opozitĂ«s shfrytĂ«zoi edhe kĂ«tĂ« mesazh nĂ« mediat sociale pĂ«r t’u bĂ«rĂ« thirrje qytetarĂ«ve qĂ« tĂ« bashkohen nĂ« protestĂ«n e 10 Shkurtit.

“Secili prej jush proteston, shpreh revoltĂ«n nĂ« kryengritjen paqĂ«sore tĂ« opozitĂ«s, jo vetĂ«m pĂ«r vete, por pĂ«r fĂ«mijĂ«t e tij, pĂ«r ShqipĂ«rinĂ«, dhe si asnjĂ«herĂ« tjetĂ«r, pĂ«r tĂ« ardhmen evropiane tĂ« kĂ«tij vendi”.

Sipas liderit demokrat tubimi i së martës është edhe për të treguar se opozita zbaton ligjet dhe kushtetutën që janë themeli për integrimin e vendit në BE./et

❌