Gazeta Si – Gjykata e Tiranës ka dhënë masën e sigurisë “detyrim paraqitje” për 19 të ndaluarit në protestën e Partisë Demokratike, të mbajtur në 24 janar.

Të ndaluarit dyshohen se gjatë protestës kanë hedhur molotovë dhe fishekzjarrë në drejtim të Kryeministrisë dhe godinës së Parlamentit, duke shkaktuar tensione dhe rrezik për sigurinë publike. Protesta, e cila fillimisht u zhvillua si tubim politik i opozitës, më pas degradoi në përplasje dhe akte vandalizmi ndaj institucioneve.

Në seancën gjyqësore për vlerësimin e masave të sigurisë, Prokuroria e Tiranës kishte kërkuar masa më të ashpra për disa prej të ndaluarve. Konkretisht, për 5 persona ishte kërkuar masa “arrest në burg”, ndërsa për 5 të tjerë “arrest në shtëpi”, duke argumentuar se veprimet e tyre përbënin rrezikshmëri të lartë shoqërore dhe cenim të rendit public, raporton për Klan News gazetarja Glidona Daci.

Megjithatë, trupa gjykuese vendosi të mos pranojë kërkesat e Prokurorisë dhe të caktojë për të 19 të ndaluarit masën më të lehtë “detyrim paraqitje”, duke i detyruar ata të paraqiten periodikisht pranë organeve të drejtësisë dhe të mos pengojnë hetimin.

Të arrestuarit janë: Ardian Lici, Anduel Lleshi, Alan Lika, Anastas Mema, Tomas Koja, Ergi Shkurta, Sali Saraci, Ervis Mirashi, Adrian Toli, Rei Hasko, Bledi Spaho, Eldison Huli, Alket Toska, Leonid Xhebexhiu, Besnik Bali, Elton Hoti, Roni Bizhoti dhe Hamza Cani.

Jashtë ambienteve të gjykatës u mblodhën edhe deputet të opozitës, në mbështetje të të ndaluarve.

The post Hodhën molotovë në protestën e PD, lirohen 19 të ndaluarit appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Me një vendim të formës së prerë, Gjykata e Posaçme e Apelit ka urdhëruar konfiskimin e një apartamenti në pronësi të ish-kryetarit të Gjykatës Kushtetuese, Bashkim Dedja, duke vulosur një proces të gjatë gjyqësor që e shoqëroi për vite me radhë.

Është një apartament me sipërfaqe 60 metra katrorë, i ndodhur në zonën e plazhit të Golemit, i cili ishte sekuestruar më herët me vendim të Shkallës së Parë në prill të vitit 2025. Dedja e kishte kundërshtuar këtë vendim, por Apeli e la në fuqi konfiskimin, duke arsyetuar se pasuria nuk justifikohet me burime të ligjshme.

Sipas prokurorisë speciale, ish-kreu i Kushtetueses kishte fshehur këtë apartament në formularin e vetëdeklarimit të pasurisë, një shkelje që e çoi atë të bëhej gjyqtari i parë i nivelit të lartë që u dënua nga drejtësia e posaçme, pas dështimit në procesin e rivlerësimit të gjyqtarëve.

Një betejë e gjatë me drejtësinë

Në shtator të vitit 2024, Dedja iu drejtua Gjykatës së Lartë duke kërkuar pafajësinë dhe shfuqizimin e dënimit të dhënë nga dy shkallët më të ulëta të gjyqësorit për fshehje dhe mosdeklarim pasurie. Pak muaj më herët, Gjykata e Apelit e kishte dënuar me gjashtë muaj burg, dënim që u konvertua në një vit shërbim prove.

Edhe pse në fazën e parë të rivlerësimit ai kishte kaluar pa probleme, çështja u rihap në shkallën e apelit, ku u vlerësua se Dedja ishte i lidhur me apartamentin në Golem përmes një kontrate furnizimi me energji elektrike, ndonëse pasuria pretendohej se ishte në emër të të vëllait të tij. Vendimi i parë u rrëzua pas ankimimit të Komisionerit Publik, me mbështetjen e monitoruesve ndërkombëtarë, të cilët argumentuan se pasuria nuk ishte provuar si e ligjshme.

Pavarësisht vendimeve gjyqësore, Dedja ka mbajtur një qëndrim mohues ndaj akuzave, duke i cilësuar ato të pabazuara.

Nga konsensusi politik, te përplasja institucionale

Bashkim Dedja u emërua kryetar i Gjykatës Kushtetuese në vitin 2012, duke pasuar Vladimir Kriston. Kandidatura e tij u mbështet fillimisht nga mazhoranca e djathtë dhe më pas gjeti mbështetje edhe nga mazhoranca socialiste, e cila votoi pro dekretit të presidentit të asaj kohe, Bujar Nishani.

Rivendosja e tij për një mandat të dytë u miratua me një konsensus të plotë parlamentar, pa asnjë votë kundër. Në atë kohë, ky mbështetje u interpretua si vlerësim për punën e tij në krye të institucionit më të lartë kushtetues.

Megjithatë, gjatë qeverisjes socialiste, Gjykata Kushtetuese mori një sërë vendimesh që rrëzuan ligje dhe akte të rëndësishme të qeverisë, duke e përplasur shpesh institucionin me ekzekutivin. U shfuqizuan vendime që lidhnin qeverinë me ndërhyrje në ndërtimet pa leje, ndryshime në ligjin e nëpunësit civil, kontribute shoqërore për profesionistët e lirë, kompensimin e pronarëve dhe licencimin e tregtimit të naftës.

Vetë Dedja doli publikisht kundër ndryshimeve ligjore që prekën mënyrën e zgjedhjes së drejtuesve të sistemit të drejtësisë, duke e thelluar më tej përplasjen me mazhorancën.

Ligji i Vettingut dhe presioni ndërkombëtar

Gjykata Kushtetuese, nën drejtimin e Dedjës, u vu në qendër të debatit politik dhe ndërkombëtar edhe për ligjin e rivlerësimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve. Pas padive të paraqitura nga Unioni i Gjyqtarëve dhe Partia Demokratike, gjykata vendosi pezullimin e përkohshëm të zbatimit të ligjit.

Ky vendim shkaktoi reagime të forta nga mazhoranca dhe partnerët ndërkombëtarë. Çështja u shqyrtua në një klimë të pazakontë, ku në sallën e gjyqit ishin të pranishëm edhe ambasadori i Shteteve të Bashkuara dhe përfaqësuesja e Bashkimit Europian.

Në fund, Gjykata Kushtetuese refuzoi kërkesën e qeverisë dhe vendosi t’i drejtohej Komisionit të Venecias për një opinion, një hap që u interpretua si përpjekje për të ruajtur balancën institucionale në një moment kritik për reformën në drejtësi.

The post Saga e një apartamenti 60 metra katror e ish kryegjyqtarit Dedja   appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Me një vendim të formës, Apeli i Posaçëm në GJKKO ka vendosur të konfiskojë një apartament të ish-kryetarit të Gjykatës Kushtetueses, Bashkim Dedja.

Bëhet fjalë për një pasuri të sekuestruar më herët me vendim të Shkallës së Parë në prill të vitit 2025, e cila ishte apeluar nga Dedja.

Por, me dyshimin se kjo pasuri nuk justifikohet me burime të ligjshme, Apeli vendosi që të konfiskohej. Apartamenti është me sipërfaqe 60 m2 dhe ndodhet në zonën e plzhit të Golemit.

Dedja në shtator të 2024 kërkoi pafajësinë e tij në Gjykatën e Lartë, duke kërkuar shfuqizimin e dënimit të dhënë nga dy shkallët më të ulëta të gjyqësorit për “fshehje e mosdeklarim të pasurisë”.

Në shkallën e tretë Dedja kërkoi rrëzimin e vendimit të Apelit të Posaçëm të shkurtit 2024, që e dënoi me 6 muaj burg, dënim që u konvertua në 1 vit shërbim prove.

Dedja u vu nën akuzë nga SPAK, pasi u shkarkua nga procesi i Vettingut, pasi nuk kishte deklaruar një apartament në Durrës. Në vijimësi ish-kreu i Kushtetueses ka mbajtur qëndrim mohues ndaj akuzës.

The post Apeli i GJKKO konfiskon apartamentin e ish-kreut të Kushtetueses, Bashkim Dedja appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Gjenerali von Clausewitz e quajti atë “mjegulla e luftës”, Der Nebel des Krieges. Megjithatë, gjatë Luftrave të Napoleonit, telefonat inteligjentë nuk ekzistonin.

Kjo është arsyeja pse deklaratat e Komandantit të Patrullës Kufitare të SHBA-ve, Gregory Bovino, përgjegjës për Operacionin “Metro Surge” në Mineapolis, po ndryshojnë me shpejtësi në ton, ndërsa mjegulla fillestare largohet: falë imazheve video të xhiruara nga protestuesit.

Të shtunën, menjëherë pas vrasjes së Alex Pretti-t, ai lëshoi ​​deklarata shumë të forta: “Një individ që kishte për qëllim të shkaktonte dëme maksimale dhe të masakronte oficerët e zbatimit të ligjit… iu afrua oficerëve me një pistoletë gjysmëautomatike 9 mm. Oficerët u përpoqën ta çarmatosnin, por ai rezistoi me dhunë. I frikësuar për jetën e tij dhe të kolegëve të tij, një agjent i Patrullës Kufitare qëlloi në vetëmbrojtje. Ky është vetëm sulmi i fundit ndaj oficerëve të zbatimit të ligjit”.

Por më pas u publikuan imazhe që tregonin qartë një oficer që hiqte armën nga këllëfi i Pretti-t dhe largohej rreth një sekondë para se të dëgjoheshin të shtënat (ndoshta dhjetë) nga një ose dy oficerë, ndërsa viktima ishte e paarmatosur.

View this post on Instagram

A post shared by Reuters (@reuters)

Kështu, “Bovino II” u rikthye në media, si të dielën ashtu edhe dje: më i kujdesshëm, pothuajse si avokat.

“I dyshuari hyri në vendngjarje duke mbajtur një armë (e vërtetë, por ai e mbante atë në një këllëf nën xhaketë. Kur dikush zgjedh të ndërhyjë në një skenë aktive ku veprojnë forcat e rendit, të ndërhyjë, të pengojë, të vonojë ose të sulmojë një oficer dhe… dhe mban një armë… kjo është një zgjedhje që individi ka bërë. Të drejtat e Amendamentit të Dytë (për të blerë lirisht dhe, në kushte të caktuara, për të mbajtur armë zjarri, nuk llogariten kur shpërthen një trazirë dhe forcat e rendit sulmohen… Vdekja ishte e shmangshme. Ai nuk duhej të kishte ndërhyrë… Oficeri që qëlloi? Ai është ekspert”.

Dhe në një intervistë me CNN, Bovino, kur gazetari theksoi se viktima nuk mbante armë në dorën e djathtë, por një telefon, dhe ai kishte pohuar të kundërtën, devijoi: “Oficerët tanë ishin në një mjedis me rrezik të lartë dhe stres të lartë. Individi po pengonte në mënyrë aktive një operacion të zbatimit të ligjit. Ai ishte i armatosur. Pavarësisht nëse arma ishte në dorën e tij në momentin e saktë të afrimit, apo në brez, ai ishte ende një kërcënim vdekjeprurës që kishte depërtuar në ndërhyrjen e oficerëve”.

Dhe pyetjes së qartë, “si mundet një burrë në tokë, pa armë, të paraqesë një kërcënim vdekjeprurës?”, ai ofroi një përgjigje jo: “Nuk do të kundërshtoj një klip video tre sekondësh të parë në TV. Kjo është një situatë në zhvillim. Oficerët tanë duhet të marrin vendime të çastit. Kur dikush zgjedh të ndërhyjë në një skenë aktive të zbatimit të ligjit, të ndërhyjë dhe të mbajë një armë për ta bërë këtë, kjo është një zgjedhje që ata kanë bërë”.

Kështu, “Bovino II” gjithashtu i dha fund përdorimit fillestar të fjalës “masakër”: “Ky individ ishte pjesë e një grupi që ka qenë vazhdimisht armiqësor ndaj misionit tonë. Ai mbërriti në vendngjarje me një armë të mbushur dhe disa karikatorë. Ne nuk presim që oficeri i parë të vritet përpara se të neutralizojmë një kërcënim. Vdekja ishte e shmangshme. Ai nuk duhej të kishte ndërhyrë”.

Kristi Noem, Sekretare e Sigurisë Kombëtare (DHS), mbeti e vendosur në deklaratat e saj agresive fillestare: “Ky individ mbërriti në vendngjarje për të shkaktuar dëm maksimal dhe për të vrarë forcat e rendit. Z. Pretti mbërriti me armë dhe municione për të prishur një operacion policor të kryer nga agjentë federalë. Ai është një terrorist që u infiltrua në një skenë të policisë federale me qëllimin për të dëmtuar ata që mbrojnë kufijtë dhe ligjet tona. Ne nuk do t’u kërkojmë falje oficerëve që mbrojnë jetën e tyre nga agjitatorët e armatosur. Kam parë videot e qarkulluara nga aktivistët. Ato janë shumë të montuara dhe nuk tregojnë shkallën e plotë të kërcënimit… Nuk mund të gjykosh një luftë për jetë a vdekje bazuar në një video tre sekondëshe të xhiruar me një celular nga ana tjetër e rrugës. Ai po mbante një armë kur iu afrua agjentëve federalë!”

Përshtati: Gazeta “Si”

The post Videot dhe të gjitha gënjeshtrat e thëna nga Greg Bovino appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Gjykata e Posaçme refuzoi kërkesën e ish-ministrit të Mbrojtjes, Fatmir Mediu, për kryerjen e një akt-ekspertimi daktilografik të shënimit “Për Shkëlzen Berishën”, në një faks të paraqitur si provë nga SPAK në dosjen “Gërdeci”.

Në seancë avokatët e ish-ministrit të akuzuar për “shpërdorim të detyrës” pretenduan se në aktet e dosjes të vënë në dispozicion gjykata, mungojnë 40 akte shkresore të referuara nga prokuroria.

Për t’ju vënë në dispozicion mbrojtësve këto materiale, gjykata shtyu seancën për në 10 shkurt.

Në provat e SPAK, pjesë është dhe faksi i nisur nga zyra e ish-ministrit të Drejtësisë së asaj kohe, Aldo Bumçi, në drejtim të Ministrisë së Mbrojtjes, për hapjen e fabrikës së demontimit të armëve në Gërdec, shkresë e cila mbante shënim emrin e Shkëlzen Berishës, ‘Për Shkëlzenin’, djali i kryeministrit të kohës, Sali Berisha.

I thirrur në dhjetor 2023 në SPAK për këtë çështje në cilësinë e dëshmitarit, Shkëlzen Berisha ka mohuar të ketë lidhje apo dijeni me këtë faks, që mban emrin e tij.

SPAK dyshon se faksi i vitit 2007, ku ishte shënuar emri i Shkëlzen Berishës, besohet se ishte dhënie mendimi aprovues nga Ministria e Drejtësisë, për projekt-vendimin e qeverisë të përgatitur nga Ministria e Mbrojtjes, për demontimin e municioneve në Gërdec.

Ministria e Drejtësisë, me ministër asokohe, Aldo Bumçin ka qenë një nga organet kompetente për të gjithë praktikën e ndërtimit të fabrikës së armëve.

Dëshmia mbështetet nga ish-sekretarja e Aldo Bumçit dhënë para prokurorëve, e cila ka pranuar më herët se Shkëlzeni ka shkuar në zyrë, e më pas Aldo Bumçi ka përcjellë porosinë për tek zyra private e Shkëlzenit në Ministrinë e Mbrojtjes. 

Faksi është sekuestruar nga Prokuroria në materialet e gjetura pas tragjedisë në Ministrinë e Mbrojtjes. Për këtët, SPAK gjithashtu ka kërkuar që në pyetje të merret dhe Anjola Agolli, ish-sekretare e ministrit të Drejtësisë, Aldo Bumçi.

Për këtë tragjedi prokuroria dërgoi 28 të pandehur në gjykatë, mes tyre edhe Mihal Delijorgjin, president i shoqërisë “Albademil”, Ylli Pinari, drejtor i kompanisë MEICO dhe Dritan Minxholli, administrator i fabrikës, të cilët janë liruar nga burgu pas kryerjes së dënimeve përkatëse.

Në shkurt 2013, Gjykata e Apelit reduktoi me 1/3 dënimin e dhënë nga Gjykata e Tiranës për tre të pandehurit kryesorë të dosjes “Gërdeci”.

Ndërsa vijon gjyqi ndaj Fatmir Mediut, aktualisht kryetari i Partisë Republikane dhe deputet në Parlament. Ai i ka mohuar të gjitha akuzat, duke e cilësuar çështjen si të motivuar politikisht.

Mediu akuzohet për “shpërdorim detyre” dhe shpërdorim detyre” në kuadër të zinxhirit komandues ushtarak në lidhje me çmontimin e municioneve në punishten e Gërdecit.

The post Akt-ekspertimi i ‘faksit për Shkëlzenin’, GJKKO rrëzon kërkesën e Fatmir Mediut appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Sipas të gjitha gazetave kryesore amerikane, duke cituar burime burime anonime qeveritare, Gregory Bovino do të largohet nga Minesota të martën së bashku me disa agjentë të Patrullës Kufitare, policinë federale përgjegjëse për emigracionin dhe kontrollin kufitar.

Largimi i tij sinjalizon një ndryshim në qasjen e Donald Trump ndaj operacioneve anti-emigracion, për të cilat Bovino kishte qenë komandanti operacional “de facto” në muajt e fundit dhe për të cilat administrata ishte kritikuar ashpër, si në Shtetet e Bashkuara ashtu edhe jashtë saj.

Bovino, 55 vjeç, ka qenë me Patrullën Kufitare për 30 vjet, duke bashkëpunuar shpesh me ICE për çështjet e emigracionit.

Administrata e Donald Trump e emëroi atë në tetor 2025, duke e ngarkuar me drejtimin e operacioneve fillimisht në Çikago, pastaj në Charlotte, New Orleans dhe së fundmi në Minneapolis.

Roli i tij nuk ishte një mandat zyrtar brenda hierarkisë së Patrullës Kufitare (e cila ka një shef, Michael Banks), por u krijua posaçërisht nga administrata.

Prandaj, Bovino raportonte drejtpërdrejt te Sekretarja e Sigurisë Kombëtare, Kristi Noem. Sipas gazetave të ndryshme, ai tani pritet të kthehet në rolin e tij si mbikëqyrës i Patrullës Kufitare në Kaliforni dhe sipas “The Atlantic”, ai pritet të dalë në pension së shpejti.

Metodat e tij jo-ortodokse ishin përfolur prej kohësh, por në javët e fundit, Bovino ishte kritikuar veçanërisht për mbrojtjen e dhunës së dokumentuar nga agjentët e ICE në Minneapolis, madje duke shkuar aq larg sa të mbështeste versione qartësisht të rreme të ngjarjeve në vrasjet e Renee Good dhe Alex Pretti.

Në rastin Pretti-t në veçanti, Bovino kishte thënë se 37-vjeçari ishte gati të “masakronte agjentët”, një pretendim i kundërshtuar nga disa video që qarkulluan më pas.

Sipas raportimeve të ndryshme, presidenti Trump ishte i shqetësuar nga kritikat dhe për këtë arsye vendosi ta shkarkonte Bovinon.

Në vend të tij, Trump tha se do të dërgojë Tom Homan në Minesota, të cilin gazetat amerikane e quajnë “Cari i kufirit” (është një titull joformal në zhargonin politik amerikan që i referohet një zyrtari përgjegjës për një çështje specifike).

Homan nuk është i moderuar, por ai përdor metoda më tradicionale: në vend të bastisjeve shtëpi më shtëpi, ai mbështet operacionet e synuara pas hetimeve, të cilat shmangin shkaktimin e panikut midis popullsisë.

Në një demonstrim të tensionit të vazhdueshëm në Minesota, disa protestues u mblodhën të martën jashtë hotelit ku besohej se Bovino po qëndronte me agjentë të Patrullës Kufitare në Maple Grove, pranë “qyteteve binjake” të Minneapolis dhe St. Paul. Pasuan disa përleshjet dhe 26 persona u arrestuan nga policia.

The post Vrasjet në Minesota, shefi i ICE dhe disa agjentë federalë largohen nga qyteti appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Një 30-vjeçar me banim në Itali, u arrestua në Rinas, pasi tentoi të trafikojë armë zjarri në aeroportin e Rinasit.

Sipas policisë, Halil Hysaj, po tentonte të dilte nga Shqipëria për të udhëtuar drejt Italisë. Por kontrollet me skaner pikasën brenda valixhes së tij një armë zjarri tip pistoletë, e cila u sekuestrua së bashku me municionin luftarak.

Policia arrestoi 30 vjeçarin dhe po kryen veprimet e nevojshme për zbardhjen e plotë të rastit.

The post Tentoi të trafikojë një pistoletë në Itali, arrestohet 30-vjeçari në Rinas appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Një 52 vjeçar i dënuar në Maqedoninë e Veriut me burgim të përjetshëm si fajtor për tre vrasje të kryera në vitin 2007 është arrestuar mbrëmjen e të hënës në Tiranë.

Policia njofton Besim Sherifi prej kohësh fshihej në zonën e Liqenit të Thatë, ku përdorte një pasaportë të Kosovës dhe kartë identiteti të Kosovës të falsifikuara me gjeneralitetet e një shqiptari nga Kosova.

17 vite më parë ai vrau me armë zjarri 3 persona në Shkup. Pas arrestimit kanë nisur procedurat për ekstradimin e tij drejt Maqedonisë së Veriut.

“Për këtë vepër, legjislacioni penal i Maqedonisë së Veriut parashikon dënim maksimal, burgim të përjetshëm”, thekson Policia e Shtetit.

Sipas autoriteteve maqedonase, Sherifi dyshohet se më 05 tetor 2007, në fshatin Kopanicë të Shkupit, ka vrarë me armë zjarri tre persona.

The post Vrau 3 persona në 2007-ën në Shkup, kapet në Tiranë 52-vjeçari i shumëkërkuar (video) appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Dy të rinj, 20 dhe 24 vjeç, u arrestuan në fundjavë, si të dyshuar për vrasjen e 45-vjeçarit shqiptar Marko Beka, ngjarje e ndodhur të shtunën në Larum, në qendër të fshatit Geel të Belgjikës.

Sipas mediave belge, shërbimet e emergjencës u përpoqën ta ringjallnin viktimën, por pa sukses. Shoferi i taksisë vdiq në vendngjarje nga plagët e marra me armë zjarri në rrethana të paqarta deri tani.

Policia Federale Gjyqësore (FGP) e Anversës kreu hetime të mëtejshme dhe kreu disa kontrolle shtëpish fundjavën e kaluar.

“Të shtunën dhe të dielën, FGP arrestoi dy burra, të moshës 20 dhe 24 vjeç, nga Merksem dhe Geel”, vazhdon zëdhënësi i policisë, Aerts, pa specifikuar kombësinë e tyre.

“Pas marrjes në pyetje, ata u sollën para gjyqtarit hetues të dielën dhe u arrestuan me dyshimin për vrasje. Kryetari i trupit gjykues do të vendosë për këtë arrestim të premten”.

Hetimi penal vazhdon. “Në këtë kohë, është ende e paqartë se kush qëlloi të shtënën fatale dhe cili ishte motivi i të shtënave”, përfundon Aerts.

Marko Beka ishte babai i tre fëmijëve, të moshave 5, 11 dhe 17 vjeç, dhe drejtonte një biznes privat taksish në Geel.

Bashkëshortja e tij, Izabela, e përshkruan atë si një njeri të qetë, të sjellshëm dhe shumë social, i dashur për komunitetin dhe pa konflikte me askënd.

The post Vritet me armë zjarri taksisti shqiptar në Belgjikë, arrestohen dy të rinj appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Gjenerali i lartë kinez Zhang Youxia, i përshkruar shpesh si krahu i djathtë i presidentit Xi Jinping, është arrestuar me dyshimin për tradhti.

75-vjeçari Zhang dyshohet se u ka kaluar Shteteve të Bashkuara informacione të ndjeshme në lidhje me aftësitë bërthamore të Kinës

Ministria kineze e Mbrojtjes njoftoi të shtunën se po hetonte “shkelje serioze të ligjit”. Shefi i Shtabit, Liu Zhenli u arrestua gjithashtu, por ministria nuk dha detaje të mëtejshme.

Sipas një dokumenti që Wall Street Journal pretendon se e ka parë, gjenerali i lartë kinez Zhang, dyshohet se i ka kaluar Shteteve të Bashkuara informacione të ndjeshme në lidhje me aftësitë bërthamore të Kinës.

I njëjti raport sugjeron gjithashtu se Zhang pranoi para për të ndikuar në ngritjet në detyrë brenda ushtrisë. Këto raporte nuk janë konfirmuar në mënyrë të pavarur.

Gazeta e partisë ushtarake, Ushtria Çlirimtare Popullore, “Daily”, shkruan se Zhang dhe Liu dyshohet se kanë minuar “autoritetin e presidentit Xi”.

Rasti përshtatet në fushatën më të gjerë të Xi për të luftuar korrupsionin dhe abuzimin me pushtetin në ushtri.

Disa figura të profilit të lartë janë lënë mënjanë në muajt e fundit. Në tetor, për shembull, Gjenerali He Ëeidong u shkarkua nga posti i tij pas akuzave për korrupsion.

“Goditje e madhe morale”

Zhang Youxia është nënkryetar i Komisionit Qendror Ushtarak, organi që mbikëqyr Ushtrinë Çlirimtare Popullore Kineze. Ai është udhëheqësi më i lartë ushtarak i vendit pas presidentit Xi Jinping.

Është e habitshme që Zhang është konsideruar prej kohësh një njeri i besuar i Xi-së. Familjet e tyre kanë lidhje që datojnë që nga periudha revolucionare nën drejtimin e Mao Ce Dunit.

Zhang gjithashtu mbeti në pozicionin e tij, megjithëse disa vëzhgues besojnë se ai mund të ishte kishte dalë në pension më herët.

Analistët po e quajnë këtë një hap të jashtëzakonshëm. Eksperti amerikan i Kinës, Christopher K. Johnson, e quan “të paprecedentë në historinë e ushtrisë kineze” që një figurë në këtë nivel po vihet në shënjestër. “Kjo do të thotë shpërbërje e plotë e udhëheqjes ushtarake”.

Eksperti Su Tzu-yun i frikësohet “një goditjeje të madhe për moralin brenda ushtrisë kineze”. Ai e sheh hetimin ndaj Zhang kryesisht si “një pasqyrim të pasigurisë së Xi Jinping”.

Dyshimet

Vëzhgues të tjerë gjithashtu theksojnë se hetime të tilla zakonisht kanë pasoja serioze: ata që bien nga hiri në Kinë rrallë kthehen në favor të udhëheqjes së partisë.

Në të njëjtën kohë, mbeten pyetje në lidhje me natyrën e dyshimeve. Analisti amerikan, Neil Thomas, thekson se komunikimet dhe kontaktet e Zhang normalisht monitorohen rreptësisht, gjë që, thotë ai, e bën të vështirë të kuptohet se si mund të ketë ndodhur në të vërtetë një rrjedhje e tillë informacioni.

The post Arrestohet gjenerali i lartë kinez, dyshohet se i dha sekrete bërthamore SHBA-ve appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Gjykata Kushtetuese ka vendosur të kalojë për shqyrtim në seancë plenare ankimin e kryetarit të Bashkisë Tiranë, Erion Veliaj, kundër masës “arrest me burg”, e ekzekutuar në 10 shkurt 2025 për akuzat e korrupsionit, pastrimin të parave dhe fshehjes së paurisë.

Vendimi është marrë nga Mbledhja e Gjyqtarëve të Gjykatës Kushtetuese, të cilët kanë përcaktuar se çështja do të analizohet mbi bazën e dokumentacionit të depozituar, pa zhvilluar seancë dëgjimore publike. Në këtë mënyrë, trupa gjyqësore do të vlerësojë nëse vendimet e dhëna nga gjykatat e zakonshme janë në përputhje me Kushtetutën dhe standardet ndërkombëtare për lirinë personale.

Veliaj iu drejtua Gjykatës Kushtetuese në nëntor të vitit të kaluar, pasi kishte shteruar të gjitha mjetet e ankimit në sistemin gjyqësor.

Në kërkesën e tij, ai argumenton se masa e arrestit në burg është e pajustifikuar dhe joproporcionale, duke cenuar të drejtën themelore për liri dhe parimin e procesit të rregullt ligjor.

Në përfundim të procesit, pritet që Gjykata Kushtetuese të vendosë nëse do të pranojë ose jo kërkesën për shfuqizimin e arrestit në burg.

Javën e kaluar, Veliaj paditi në Gjykatën Administrative Presidencën dhe prokurorin e SPAK, Olsi Dado, me pretendimin se ai është bërë prokuror pa mbaruar Shkollën e Magjistraturës, duke kërkuar shkarkimin e tij nga detyra.

The post Kërkon lirimin nga qelia, Kushtetuesja kalon në seancë çështjen ndaj Veliajt appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Emisioni investigativ italian “Le Iene” ka publikuar pamjet ekskluzive nga aksioni i SPAK-ut në mes të Tiranës, ku u godit një “Call-Center”, i dyshuar për mashtrim masiv qytetarësh evropianë përmes investimeve të rreme në bursa.

Organizata, me seli në Shqipëri dhe qendra thirrje në Evropë, fitonte 20-30 milionë euro në muaj duke mashtruar viktima të panumërta.

Sipas pamjeve, policia hyn në zyrat e kullës ku ndodhej subjekti dhe urdhëron me zë të lartë: “Policia, mos lëviz. Duart mbi tavolinë! Mos prek telefonat”, ndërsa punonjësit e Call-Center-it shoqërohen me pranga.

Pas kapjes në flagrancë, hetuesit kanë bërë kontrollin me iniciativë të ambientit në katin e 5-të të godinës, ku është konstatuar një qendër tjetër thirrjesh në ndërtim e sipër.

Aty u gjetën pajisje kompjuterike, telefona, hard disqe, laptopë, karta të ndryshme SIM, dokumente, blloqe me shënime.

Gjatë kontrolleve të ushtruara në 28 ambiente; banesa, automjete, zyra, garazhde, etj, janë gjetur dhe sekuestruar në cilësinë e provës materiale, qindra pajisje kompjuterike të cilat janë në proces verifikimi, sisteme monitorimi të kamerave, sisteme të rrjetit kompjuterik, pajisje memorizuese, server, dokumente të Qendrës së Thirrjeve, subjektit “Infinite” shpk dhe subjekteve të tjerë në proces verifikimi.

Të arrestuar nga ky operacion janë: Remir Gjoligaj, Endri Gjata, David Qerimi, Elis Merkaj, Hysen Xhepexhiu, Klaudio Kaçupi, të cilët janë lënë në burg me vendim të GJKKO-së ndërsa për dy punonjësit Rentjan Peposhi dhe Odeas Kuqi u caktua masa “arrest me burg” me afat 20 ditë.

The post ‘Policia, mos prek telefonat’/ pamjet nga arrestimet në Call-Center te kulla luksoze në Tiranë! appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Në një intervistë telefonike me “Wall Street Journal”, Donald Trump u shfaq i hapur ndaj idesë së tërheqjes së ICE nga Mineapolis, megjithëse pa specifikuar një afat kohor.

“Në një moment, ne do të largohemi. E kemi bërë, ata kanë bërë një punë fenomenale”, tha presidenti amerikan.

Komentet e tij erdhën pasi infermieri Alex Pretti u vra nga agjentët federalë të emigracionit.

Kur u pyet nëse agjentët do të largoheshin së shpejti, ai vlerësoi përpjekjet e administratës në Minesota dhe u përgjigj: “Po lëmë një grup të ndryshëm njerëzish atje për mashtrim financiar”.

Trump përmendi një skandal të përhapur mashtrimi me shërbimet sociale në shtet si justifikim për intensifikimin e zbatimit të ligjit për imigracionin.

Trump ia hodhi fajin për incidentin në Mineapolis demokratëve, duke i akuzuar ata jo vetëm për bashkëpunim me agjentë federalë – ndryshe nga shtetet republikane – por edhe për inkurajimin e “agjitatorëve të krahut të majtë për të penguar në mënyrë të paligjshme operacionet e tyre për të arrestuar më të këqijtë e të këqijve”.

“Duke vepruar kështu”,  shkroi ai në Truth, “demokratët po i vënë emigrantët e paligjshëm kriminelë mbi qytetarët që zbatojnë ligjin dhe paguajnë taksat dhe kanë krijuar rrethana të rrezikshme për të gjithë të përfshirët. Tragjikisht, dy qytetarë amerikanë kanë humbur jetën si rezultat i këtij kaosi të shkaktuar nga demokratët”.

Presidenti i SHBA-ve, i ka bërë thirrje Kongresit të miratojë legjislacion për t’i dhënë fund politikave të juridiksionit të emigracionit, mes tensioneve në rritje pas ngjarjeve në Mineapolis.

Në një postim në Truth Social, Trump shkroi se ai “i bën thirrje Kongresit të Shteteve të Bashkuara të miratojë menjëherë legjislacionin për t’i dhënë fund qyteteve strehë” dhe i bën thirrje Guvernatorit të Minesotës, Tim Ëalz, Kryetarit të Bashkisë së Mineapolis, Jacob Frey dhe të gjithë kryetarëve të bashkive dhe guvernatorëve demokratë, “të punojnë zyrtarisht me administratën Trump për të zbatuar ligjet e vendit tonë, në vend që të rezistojnë dhe t’i fryjnë flakëve të përçarjes, kaosit dhe dhunës”.

The post ICE drejt tërheqjes? Trump fajëson demokratët për vrasjet në Mineapolis appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Ministri i Drejtësisë, Besfort Lamallari, ka kritikuar sistemin e Drejtësisë në vend, lidhur me numrin e lartë të personave të paraburgosur duke kërkuar alternativa të tjera në mënyrë që legjislacioni i vendit të përafrohet me atë të BE.

Gjatë konferencës së mbajtur këtë të hënë për sfidat dhe synimet e pushtetit gjyqësor, Lamallari e vendosi theksin edhe tek numri i lartë i çështjeve të mbetura stok, duke nënvizuar se në 10 çështje, vetëm një mund të përfundohet brenda vitit.

“Për fat të keq, Shqipëria vijon të mbajë një nga përqindjet më të larta të paraburgimit në Europë. Mbi gjysma e personave që ndodhen në institucionet e vuajtjes së dënimit, janë ende pa një vendim të formës së prerë, – tha Lamallari. – Ky realitet tregon mungesën e alternativave efektive. Hezitim në vendimmarrje dhe një kulturë gjyqësore që zgjedh rrugën më të lehtë dhe jo më të drejtë. Paraburgimi gërryen besimin e qytetarëve te drejtësia”.

Duke iu referuar shifrave, Lamallari theksoi se “62% të të dënuarve në Shqipëri u caktohet një masë, nga 5 deri në 20 vite burgim. Ndërsa në BE ka një marzh burimi nga 1 deri në 10 vite burgim. Duhet të afrojmë politikën penale me Bashkimin Europian”,- shtoi ministri.

Duke u ndalur te stoku i lartë i dosjeve dhe vonesave të zgjatura në gjykata, Lamallari i cilësoi ato si “mohim të drejtësisë përmes vonesës”, duke theksuar se qytetarët po humbasin besimin.

Si një nga zgjidhjet kryesore që ai ofron për lehtësimin e stokut, ministri kërkoi përdorimin më aktiv të ndërmjetësimit, duke u bërë thirrje gjyqtarëve që të orientojnë palët drejt pajtimit dhe zgjidhjeve jashtëgjyqësore, kur kjo është e mundur.

“Kuadri ligjor ekziston, mekanizmat ekzistojnë. Ministria e Drejtësisë po merr masat e nevojshme për ta bërë ndërmjetësimin një instrument real dhe funksional”, deklaroi ai.

Në një mesazh të drejtpërdrejtë ndaj sistemit, ministri u shpreh: “Shikoni veten në pasqyrë”, duke kërkuar më shumë përgjegjshmëri dhe reflektim nga aktorët e drejtësisë.

Lamallari paralajmëroi se mungesa e reflektimit dhe veprimit real nga institucionet e përgjegjshme për disiplinën rrezikon të kthejë pavarësinë e drejtësisë në një koncept formal, të shkëputur nga përgjegjësia ndaj qytetarëve.

Ndëra në mesazhin e tij, kreu i Gjykatës së Lartë, Sokol Sadushi tha se duhet që gjykatat të tregojnë paanësi dhe që drejtësia të jetë e arritshme për qytetarët.

Sadushi kërkoi nga gjyqtarët që të angazhohen që vendimet për çështjet gjyqësore të mos i zvarrisin, pasi “një drejtësi që vonon, rrezikon të kthehet në padrejtësi”.

The post Lamallari, kritika për ‘Gjyqësorin’: Gjysma e të arrestuarve mbahen në burg pa gjyq appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Videot e filmuara në Mineapolis, Minesota, bien ndesh me versionin e qeverisë amerikane për ngjarjet që lidhen me vrasjen e Alex Jeffrey Pretti, infermieri 37-vjeçar, i cili u vra të shtunën nga oficerët e Patrullës Federale Kufitare gjatë një proteste kundër operacioneve anti-imigracion të urdhëruara nga Donald Trump.

Kjo është hera e dytë në më pak se një muaj që agjentët federalë kanë vrarë një person gjatë një demonstrate në qytet: më 7 janar, një agjent i ICE, qëlloi dhe vrau një grua të paarmatosur, Renee Nicole Good.

Versioni i ngjarjeve i qeverisë kishte qenë i njëjtë, se agjenti kishte qëlluar në vetëmbrojtje, por edhe kjo u kundërshtua nga videot.

Videot e skenës së vrasjes së Prettit u filmuan nga kënde të shumta dhe janë verifikuar nga mediat amerikane.

Ato tregojnë se ai nuk mbante armë, në kundërshtim me atë që pretendoi Departamenti i Sigurisë Kombëtare (i cili mbikëqyr Patrullën Kufitare dhe ICE), i cili pretendoi se agjentët qëlluan në vetëmbrojtje, sepse 37-vjeçari iu afrua atyre me një armë dhe rezistoi. Dy persona që ishin dëshmitarë të vrasjes dëshmuan gjithashtu nën betim se ai nuk ishte i armatosur.

BREAKING: FULL VIDEO SHOWS MINNEAPOLIS SHOOTING FROM CLEARER ANGLE

Newly released footage captures the entire altercation from a closer vantage point, showing events leading up to the moment the suspect is shot.

The video appears to show the suspect jumping onto the back… https://t.co/dPbm5H2m31 pic.twitter.com/cwhIFwtZKP

— Mario Nawfal (@MarioNawfal) January 24, 2026

Pretti me sa duket po mbante një telefon dhe po e filmonte: një praktikë e zakonshme midis aktivistëve, kjo shërben për të dokumentuar abuzimet e agjentëve federalë gjatë operacioneve të dhunshme kundër emigracionit.

Njëri nga agjentët shtyn dy gra, duke bërë që njëra të rrëzohet; Pretti përqafon atë që është ende në këmbë.

Ajo që ai u thotë grave, ose agjentëve, nuk mund të dëgjohet për shkak të zhurmës së bilbilave të përdorura nga protestuesit. Në një video të filmuar para vrasjes, Pretti shihet duke debatuar me agjentët po atë mëngjes.

Ndërsa Pretti përqafon gruan, oficeri e godet dy herë me sprej piperi. Ai mban telefonin në njërën dorë, ndërsa përpiqet të mbrohet me tjetrën, ndërsa kthehet nga gruaja në tokë.

Në atë moment, Pretti rrëzohet në tokë nga një grup prej rreth gjashtë ose shtatë oficerësh, të cilët e rrahin dhunshëm. Ata e detyrojnë të bjerë në gjunjë, pastaj i kapin këmbët dhe e shtyjnë me shpinë në tokë.

Përleshja është kaotike: njëri nga oficerët mund të dëgjohet duke bërtitur se Pretti ka një armë, gjë që mund të tregojë se deri në atë moment – domethënë, derisa ai ishte tashmë në tokë – ata nuk e dinin nëse ai kishte një me vete.

Në Minesota (si në shtetet e tjera të SHBA-ve), është e ligjshme të mbash një armë nëse ke leje, dhe Pretti e kishte.

Një oficer, që afrohet me duar bosh, shihet duke prekur Prettin dhe më pas duke u tërhequr me një armë në dorë (e pajtueshme me atë që departamenti publikoi foton).

Siç u përmend, në asnjë nga videot, Pretti nuk i drejton ndonjëherë armë oficerëve. Është e mundur që ai ta ketë pasur me vete, në rrobat e tij ose në një këllëf.

Videot më të afërta tregojnë se operacioni u përfundua përpara se një oficer tjetër ta qëllonte Prettin nga afër. Në atë pikë, Pretti duket i palëvizur nga oficerët: krahët e tij janë të mbërthyer pranë kokës.

Pas të shtënave të para, nga mbrapa, oficeri qëllon disa të tjera ndërsa largohet. Ndërkohë, një oficer i tretë ngre një armë dhe duket se po e qëllon përsëri, ndërsa Pretti është tashmë i shtrirë i palëvizshëm në tokë. Në total, dëgjohen të paktën dhjetë të shtëna, në rreth pesë sekonda.

View this post on Instagram

A post shared by Reuters (@reuters)

Ky rindërtim është në përputhje me atë të Shefit të Policisë së Mineapolis, Brian O’Hara, i cili kishte thënë se besonte që më shumë se një oficer qëlloi gjatë përleshjes.

Identiteti i personit që qëlloi nuk është bërë ende publik, por komandanti i Patrullës Kufitare, Gregory Bovino, i cili është kontrovers, ka pohuar se oficeri i parë është një agjent me tetë vjet përvojë.

E gjithë kjo bie ndesh me rrëfimin e Departamentit të Sigurisë Kombëtare, i cili pretendoi se Pretti donte të “masakronte zbatimin e ligjit”, një akuzë e përsëritur nga Bovino.

Stephen Miller, shefi me ndikim i stafit të Trump, e quajti atë një “terrorist aspirant”. As Bovino dhe as Miller nuk dhanë prova.

Ndërkohë, një gjyqtar federal në Minesota, shteti i Mineapolis, lëshoi ​​një urdhër me kërkesë të prokurorit të përgjithshëm të shtetit që i ndalonte qeverisë kombëtare “të shkatërronte ose ndryshonte provat” e vrasjes. Prokurori argumentoi se agjentët federalë hoqën provat nga vendi i vrasjes.

Që pas vrasjes së Good, policia e Minesotës tha se ishte lënë mënjanë dhe penguar në hetimin e saj nga agjentët federalë, të cilët mund të refuzojnë të ndajnë provat me agjentët shtetërorë, por nuk mund ta pengojnë shtetin të kryejë hetime paralele.

Kjo përplasje institucionale midis shtetit dhe qeverisë po përsëritet dhe po intensifikohet për shkak të vrasjes së Pretti-t.

Pështati: Gazeta “Si”

The post Çfarë tregojnë videot e vrasjes së infermierit Alex Pretti në Mineapolis? appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Jani Aliaj dyshohet se mund të jetë vrarë në burgun grek të Koridhalosit nga një bashkëkombës i tij.

Sipas mediave greke, autoritetet kanë dyshime se autor i krimit mund të ketë qenë Xhuliano Halili, 44 vjeç nga Tepelena, i dënuar me burgim të përjetshëm.

Ai ndodhej në të njëjtin sektor me viktimën dhe me qeli pranë tij. Gjithashtu, ai rezulton të ketë mbetur i plagosur gjatë ngjarjes, duke shtuar dyshimet se ka qenë i përfshirë në vrasje.

Fillimisht, përgjegjësinë për krimin e mori përsipër një i burgosur grek, 27-vjeçari Kristos Vardhuniotis, i cili iu vetëdorëzua policisë duke deklaruar se ishte autori.

Megjithatë, autoritetet kanë vënë re se në trupin e tij nuk ka shenja përleshjeje, ndërsa i vetmi i dëmtuar fizikisht në vendngjarje ishte Xhuliano Halili.

Sipas mediave greke, brenda burgut është përfolur që në orët e para pas ngjarjes se Halili është autori i vërtetë, ndërsa i burgosuri grek dyshohet se është paguar ose kërcënuar për të marrë përsipër fajin.

Këto informacione kanë shtyrë policinë greke të thellojë hetimet dhe të rishikojë versionin fillestar të ngjarjes.

Jani Aliaj ishte përmendur prej vitesh në dosje hetimore si person i dyshuar për përfshirje në përplasjet e të ashtuquajturës “Mafia greke”, megjithëse këto dyshime nuk u provuan kurrë zyrtarisht. Xhuliano Halili, i njohur edhe me nofkën “Niko”, konsiderohet si një prej personazheve më të rrezikshëm të botës së krimit në Greqi. Ai është dënuar me burgim të përjetshëm për disa vrasje me pagesë.

Në vitin 2011, në Kalamata, ai akuzohet se vrau Fillim Mesajan dhe djalin e tij të mitur, një krim i porositur për larje hesapesh nga krimineli grek Vasilis Varelas.

Vrasja e Jani Aliajt duket se nuk është një incident i thjeshtë, por pjesë e një historie më të errët, ku e shkuara kriminale, konfliktet personale dhe rregullat e dhunshme të botës së nëndheshme përplasen brenda mureve të burgut.

The post Greqi, Jani Aliaj dyshohet se u vra nga një shqiptar në burgun e Koridhalos appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Bujar Sefa, 39 vjeç, u arrestua nga autoritetet e Emirateve të Bashkuara në Dubai, i dyshuar si bashkëdrejtues i grupit të trafikut të drogës që u godit pak kohë më parë në Fushë Krujë, me kapjen e Rexhep Rrajës, ish-djalit të deputetit të PS, si dhe të 7 personave të tjerë.

Sefa ishte shpallur në kërkim nga Interpoli, pasi GJKKO kishte caktuar masën “arrest me burg” për të nën dyshimin se ishte i përfshirë në trafikimin e 2.4 tonë drogë drejt vendeve të BE.

Pas arrestimit të tij, priten procedurat për ekstradimin drejt Shqipërisë. 39-vjeçari rezulton gjithashtu të jetë i dënuar me 12 vite burg në Itali.

Sipas njoftimit zyrtar, arrestimi është realizuar në kuadër të operacionit të koduar “The Wanted”, i cili synon kapjen e personave të shpallur në kërkim ndërkombëtar.

“Vijon operacioni i koduar ‘The Wanted’, kapet 1 shtetas në kërkim ndërkombëtar”, njofton Policia e Shtetit, duke sqaruar se arrestimi është kryer me qëllim ekstradimin e tij drejt Shqipërisë.

Ai lidhet gjithashtu me hetime të SPAK, nën dyshimet për trafik droge drejt vendeve të Bashkimit Europian.

Sefa rezulton të ketë qenë i përfshirë edhe në një operacion të mëparshëm policor në fshatin Nojë, ku autoritetet sekuestruan 145 kilogramë lëndë narkotike të dyshuar hashash, si dhe municion luftarak.

Në atë operacion, i dyshuari arriti t’i shpëtonte arrestimit dhe u largua jashtë Shqipërisë, duke u fshehur për një kohë të gjatë në Emiratet e Bashkuara Arabe.

Goditja e grupit të Rrajave u bë e mundur falë zbardhjes së mesazheve në aplikacionin “SkyEcc” ku anëtarët flisnin për dërgesat e kanabisit e kokainës që vinte nga Turqia e më pas nisej për në vendet e BE. Dy ditë më parë Apeli i GJKKO la në fuqi masat e sigurisë për 8 anëtarët e arrestuar të grupit kriminal.

The post Arrestohet në Dubai Bujar Sefa, pjesë e grupit ‘Rraja’ i akuzuar për trafik droge appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Një 35-vjeçar në Shkodër është arrestuar dhe një person tjetër është shpallur në kërkim për kultivim kanabisi.

Operacioni policor “Neonët 8”, zbuloi se në fshatin Boriç i Madh, ishin përshtatur 3 ambiente për kultivimin e bimës narkotike, me pajisje elektrike që furnizoheshin nga lidhjet e paligjshme.

Policia arrestoi Kol Narkajn dhe 4 punonjës të OSHEE-së: Valentin Kuvendaj, Xhuljano Ceraj, Faik Muselaj, Fatmir Kajoshaj, ndërsa një tjetër po hetohet në gjendje të lirë për shpërdorim detyre.

Ndërkohë vijon kërkimi për 36-vjeçarin me iniciale A.G. Gjatë operacionit policia sekuestroi 771 bimë të dyshuara narkotike kanabis, 6 kg e 250 gr material bimorë e dyshuar kanabis, 195 llamba, 21 copë aspiratorë dhe 20 copë filtra ajri, që shërbenin për kultivimin e tyre.

The post ‘Shtëpi bari’ në Shkodër, arrestohet 35-vjeçari dhe 4 punonjës të OSHEE appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Vjen një moment, pak para se Kantoni i Ticinos të fillojë t’i ngjajë përfundimisht Zvicrës, ku ari pushon së qeni një koncept financiar.

Kjo ndodh në Castel San Pietro, në një zonë të qetë dhe të rregullt industriale, midis vilave të ndërtuara në shpatin e një kodre.

Këtu, një nga gjashtë rafineritë e Zvicrës, MKS PAMP, rafinon, shkrin dhe prodhon një nga parajsat më të vjetra dhe, në të njëjtën kohë, më bashkëkohore të sigurta që ekzistojnë.

Hyrja në rafineri nuk është një vizitë e zakonshme: është një ushtrim zhgënjimi. Ari, përpara se të bëhet një lingotë, një monedhë ose një investim, është material, proces, kontroll. Dhe mbi të gjitha, besim.

Një vizitë në rafinerinë dhe fabrikën e metaleve të prera të grupit – ndër më të përparuarat në botë, të akredituara nga LBMA dhe LPPM – është një udhëtim që fillon me metalin e papërpunuar, kalon nëpër shkrirje dhe riciklim, dhe përfundon me shufrën e shkrirë ose lingotin e prerë.

Këtu, gjithçka matet, certifikohet dhe verifikohet. Nuk ka asgjë mitike në lidhje me të, dhe pikërisht për këtë arsye efekti është kaq i fuqishëm: ari kthehet në atë që ka qenë gjithmonë, një rezervë vlere që ekziston vetëm, sepse dikush e mat, e verifikon dhe e certifikon atë.

Megjithatë, kjo fabrikë është pjesë e një sistemi ekonomik shumë më të gjerë. Zvicra është një nga qendrat qendrore të tregut global të metaleve të çmuara: një pjesë e konsiderueshme e arit të nxjerrë ose të ricikluar çdo vit kalon këtu për t’u rafinuar, certifikuar dhe rivënë në qarkullim.

Ky aktivitet ndikon ndjeshëm në eksportet e vendit dhe i bën këto vende në dukje anonime infrastruktura kyçe për financat ndërkombëtare.

Në rafineri, organizatori i eventit, është Nicolas Cracco, Drejtor Ekzekutiv i GOLD AVENUE, platforma digjitale e grupit MKS PAMP, që lejon të blini, ruani dhe rishisni ar dhe argjend fizik.

Cracco flet pa theksuar, me ajrin e dikujt që preferon numrat në vend të premtimeve. “Për shumë njerëz, ari mbetet i paarritshëm, i ndërlikuar dhe i rezervuar për pak veta. Detyra jonë është të tregojmë se ky nuk është rasti”.

Pragu i hyrjes është një gram. Jo një pjesë e vogël e një sasie, por një objekt i vërtetë. “Është produkti më i vogël që mund të shesim. Ne nuk shesim pjesë të vogla ari, ne shesim objekte fizike. Ai gram është i juaji: i identifikuar, i ndarë, i regjistruar”.

Çmimi – rreth 180 dollarë – ka kuptim. “Kur blini në platformë, bëheni pronar i arit. Ne jemi kujdestarë, jo debitorë. Nëse Gold Avenue do të zhdukej nesër, ai ar do të mbetej te pronarët e tij të ligjshëm”.

Një dallim më pak i dukshëm nga sa duket, veçanërisht në një epokë kur shumë investime ekzistojnë vetëm si llogari të shkruara.

Konteksti ndihmon në shpjegimin pse ky mesazh jehon kaq fort sot. Në muajt e fundit, çmimi i arit ka mbetur në nivele historikisht të larta, i nxitur nga tensionet gjeopolitike, inflacioni i vazhdueshëm dhe pasiguria në tregjet financiare.

Në një skenar ku shumë asete luhaten me shpejtësi, metali i verdhë perceptohet përsëri si një aset i qëndrueshëm, dhe jo si një rrezik.

Brenda rafinerisë, ky dallim bëhet konkret. Këtu, mëson se “transformimi” nuk është “rafinim”.

Transformimi do të thotë shkrirja e arit për t’i dhënë formën e kërkuar nga tregu: kilobarë, drithëra, produkte gjysmë të gatshme për prerje.

Rafinimi, nga ana tjetër, do të thotë të fillosh me një metal ende të papastër – nga minierat ose riciklimi – dhe ta sjellësh atë në standardet që e bëjnë arin të dallueshëm për financat globale: të paktën 99.5%, pastaj 99.9 ose 99.99. Njëqind përqind nuk ekziston. Është kimi, jo maturi leksikore.

Miti se “gjysma e arit të botës kalon nëpër Zvicër”, humbet rëndësinë e tij këtu. “Çështja nuk është të konkurrosh për përqindje”, vëren Cracco. “Është të kuptosh pse, kur tregu është me nxitim, ai vazhdon të zgjedhë vende të caktuara”.

Përgjigja është një përzierje zvicerane: stabilitet, siguri logjistike, infrastrukturë bankare dhe rregullore që i trajtojnë metalet e çmuara si ligjërisht të detyrueshme.

Në çdo rafineri, ka një vlerësues të betuar i cili është personalisht përgjegjës – përfshirë edhe penalisht – për atë që certifikon.

Udhëtimi i arit

Udhëtimi i arit fillon në minierat anembanë botës, të cilat e dërgojnë materialin e tyre në formën e “doré”-së: blloqe metalesh gjysmë të gatshme.

Këtyre u shtohen edhe furnizuesit dytësorë, duke përfshirë bankat, kompanitë tregtare, shitësit me shumicë dhe shitësit me pakicë të metaleve të çmuara, të cilët furnizojnë si me metale të rafinuara tashmë, ashtu edhe me materiale të ricikluara, siç janë mbetjet e bizhuterive.

Këtu, në Castel San Pietro, i gjithë ky metal shkrihet në anoda dhe më pas rafinohet përmes një procesi elektrolitik që izolon arin e pastër nga pjesa tjetër e metaleve.

Por hyrja aktuale në rafineri nuk është fizike: është administrative. Përpara se një shufër të prekë një furrë, ekziston një proces verifikimi që mund të zgjasë me muaj.

“Duhet të jemi të sigurt se po marrim atë që presim, nga kush e presim”, thotë Cracco. “Nëse kjo bie, gjithçka dështon”.

Kur arrin grupi, ai ndahet derisa të “njihet”. Pastaj vijnë dy gjërat që vendosin gjithçka: pesha dhe pastërtia.

Pesha është e verifikueshme, brenda tolerancave të sakta. Pastërtia kërkon homogjenizim, rishkrirje dhe marrje të shumëfishtë mostrave.

Nëse vlera aktuale bie brenda tolerancave, ajo bëhet përfundimtare. Përndryshe, fillojnë negociatat ose thirret një arbitër si palë e tretë.

“Të jesh i saktë nuk mjafton këtu, – përmbledh Cracco. – Duhet të jesh i verifikueshëm”.

Rafinimi

Rafinimi është kryesisht elektrolitik. Anoda e papastër tretet dhe metali i çmuar depozitohet në katodë si një “sfungjer” ari.

Pasi lahet dhe thahet, kthehet në fonderi si ar i pastër. Metalet e mbetura rikuperohen ose trajtohen si mbetje industriale të kontrolluara; uji i procesit kthehet në standardet ligjore para se të largohet nga ambientet.

Por nuk është një makinë që punon vetë. Treqind njerëz punojnë këtu, të organizuar në tre turne, gjashtë ditë në javë.

Çdo fazë – nga shkrirja deri te prerja – kërkon mbikëqyrje njerëzore, ekspertizë dhe përgjegjësi.

Është punë industriale dhe artizanale, e kryer në një strukturë që mund të duket si çdo fabrikë tjetër metalurgjike nëse nuk do të ishte për lëndët e para që kalojnë nëpër duart e atyre që punojnë atje.

Në fund të fundit, duhen të dyja duart për të ngritur shufrën klasike prej 12 kg. Vlera e saj: mbi një milion e gjysmë euro.

Kasafortat

Dhe sapo të arrihet në këtë pikë, ritmi ndryshon. Fundet hyrëse dhe fillojnë daljet. Këtu e kuptoni pse “shufër” është një fjalë e përgjithshme. Ka shufra të mëdha bankare, para cash industriale dhe produkte të prera, ku pesha nuk është tolerancë, por një kërkesë: një ons duhet të jetë një ons, një kilogram duhet të jetë një kilogram.

Te kasafortat (e paarritshme), kthehemi në thelb të çështjes: besimi. Skanerë, regjistra, kontrolle.

Rreth 75% e klientëve zgjedhin të mos e marrin metalin, duke e lënë atë të sigurt në kasaforta zvicerane të siguruara dhe të monitoruara. “Shumë e marrin në shtëpi një herë, për ta prekur”, thotë Cracco, “pastaj vendosin ta lënë këtu”.

Rruga drejt arit

Shifrat shpjegojnë pse. Në vitin 2024, transaksionet u rritën nga afërsisht 45,000 në mbi 70,000. Përdoruesit e regjistruar në platformën GOLD AVENUE tejkalojnë 170,000, me mbi 600 milionë euro në metale të ruajtura dhe një xhiro vjetore prej rreth 750 milionë eurosh.

Mbajtja e gjithë kësaj pasurie në shtëpi do të ishte e pamundur, për të mos përmendur rrezikun. Italia është një nga tregjet më të gjalla. “Është një vend me një prirje të fortë për të kursyer”, vëren Cracco.

“Dhe në kohë pasigurie, shumë ndiejnë nevojën për të zotëruar një aset të prekshëm”. Porositë u rritën me 70% në një vit, me metale me vlerë afërsisht 200 milionë euro të ruajtura për klientët italianë. Gjysma e investitorëve nuk kishin blerë kurrë ar më parë.

Megjithatë, pavarësisht gjithë këtij racionaliteti, ari mbetet gjithashtu një zgjedhje emocionale. Duke qëndruar para shufrave të prera, ikona Lady Fortuna Pamp vazhdon të ushtrojë joshjen e saj. “Njerëzit investojnë për një afat të gjatë, – buzëqesh Cracco, – por pastaj zgjedhin me zemër”.

Argjendi gjithashtu ka rifituar ekuilibrin e tij, duke arritur një ekuilibër pothuajse të përsosur me arin. Kjo falë çmimit të tij dhe faktit se, nëse ruhet në një depo të lidhur, mund të blihet pa TVSH.

Sa i përket periudhës së investimit, “nuk ka mesatare,” përfundon Cracco. “Shumë blejnë dhe nuk shesin kurrë”.

Burimi: “Corriere della Sera”; Përshtati: Gazeta “Si”

The post Brenda fabrikës zvicerane të arit, ku prodhohen shufra (dhe përcaktohen çmimet) appeared first on Gazeta Si.

Gazeta Si – Për të kuptuar shumë nga mosmarrëveshjet rreth Groenlandës në muajt e fundit, duhet ta anojmë globin nga Poli i Veriut.

Duke e parë globin nga veriu, kuptohet se disa nga zonat më të rëndësishme të botës (Rusia, Shtetet e Bashkuara, Kanadaja dhe Evropa Veriore), kufizohen të gjitha me të njëjtin det të madh: Oqeanin Arktik.

Arktiku është kryesisht i mbuluar nga një det i ngrirë, i cili deri relativisht vonë ishte praktikisht i paarritshëm për shkak të shtrirjes së akullit.

Tani që akulli po shkrihet ngadalë për shkak të ndryshimeve klimatike, ai po bëhet gjithnjë e më i arritshëm, i kontestuar dhe i rëndësishëm. Groenlanda, siç mund ta shihni nga harta, është në mes të gjithë kësaj.

Për dekada të tëra, konkurrenca për Arktikun praktikisht nuk ekzistonte. Një shprehje e njohur midis atyre që studiojnë rajonin ishte: “Veriu i Lartë, Tension i Ulët”.

Ekspertët kanë folur shpesh edhe për “jashtëzakonshmërinë e Arktikut”, duke treguar se, ndërsa vendet në pjesën tjetër të botës konkurrojnë me njëra-tjetrën ekonomikisht dhe ushtarakisht, në Arktik ato gjithmonë kanë ruajtur një frymë të jashtëzakonshme bashkëpunimi.

Simboli i jashtëzakonshmërisë ka qenë prej kohësh Këshilli Arktik, një organ ndërkombëtar që bashkon të gjitha vendet që kufizohen me Arktikun: Kanadanë, Danimarkën (nëpërmjet Groenlandës), Finlandën, Islandën, Norvegjinë, Rusinë, Shtetet e Bashkuara (nëpërmjet Alaskës) dhe Suedinë. Këtyre u bashkohen disa vende “vëzhguese”, përfshirë Italinë.

Për dekada të tëra, anëtarët e Këshillit Arktik janë koordinuar për shfrytëzimin e burimeve, rrugët tregtare dhe studimet mjedisore me një harmoni të lakmueshme, edhe kur të njëjtat vende në pjesën tjetër të botës ishin në mosmarrëveshje ose në konflikt. Vetëm në vitin 2022, pas pushtimit në shkallë të gjerë të Ukrainës nga Rusia, marrëdhëniet u përkeqësuan.

Harmonia midis vendeve të Arktikut ishte e mundur, edhe sepse interesi në rajon ishte i kufizuar në kërkimin shkencor dhe, në disa zona, në peshkimin, për shkak të paarritshmërisë së tij. Megjithatë, pak më shumë se njëzet vjet më parë, ngrohja globale ndryshoi gjithçka.

Tregtia

Shkrirja e akullit po hap gradualisht rrugë të reja detare që kanë potencialin për të transformuar tregtinë globale.

Ky potencial është njohur prej shekujsh: eksploruesit kanë kërkuar prej kohësh “Kalimin Veriperëndimor” legjendar, një rrugë që lidh oqeanet Atlantik dhe Paqësor nëpërmjet Kanadasë veriore, si dhe “Kalimin Verilindor”, në veri të Rusisë.

Të dyja këto rrugë u zbuluan dhe u eksploruan në shekujt 19 dhe 20, por për një kohë të gjatë ato ishin joekonomike dhe të vështira për t’u lundruar.

Por tani që akulli po tërhiqet, rrugët e Arktikut po bëhen gjithnjë e më të arritshme. Dhe krahasuar me rrugët tradicionale, ato kanë një avantazh të madh: mund të jenë shumë më të shkurtra.

Për shembull: një anije kontejnerësh që niset nga Shangai i Kinës për të arritur në Roterdam të Holandës, duhet të udhëtojë afërsisht 10,500 milje detare (pothuajse 20,000 kilometra) për të marrë rrugën tradicionale, e cila kalon nëpër Oqeanin Indian dhe Kanalin e Suezit.

Nëse Kanali i Suezit është i pakalueshëm për ndonjë arsye, anije kontejnerësh duhet të lundrojë rreth Afrikës, në atë pikë që miljet detare rriten në pothuajse 14,000.

Por nëse anija kalon nga veriu, duke anashkaluar bregdetin e Rusisë, miljet detare zvogëlohen në rreth 8,000.

Ky është një përmirësim prej rreth 24 përqind, i jashtëzakonshëm për një biznes me marzhe të pakta fitimi si transporti detar.

Shfrytëzimi i këtyre rrugëve tregtare sapo ka filluar. Akulli aktualisht po tërhiqet dhe niveli i tregtisë është margjinal: në vitin 2024, 38 milionë tonë mallra kaluan përgjatë të ashtuquajturës Rruga Detare Veriore, në veri të Rusisë.

Mbi 450 milionë tonë kaluan nëpër Kanalin e Suezit (2024 ishte një vit krize për Kanalin e Suezit; më parë, mbi një miliard ton mallra kaluan nëpër të).

Burimet

Një nga arsyet pse Trump është i interesuar për Groenlandën, është pasuria e saj me elementë të rrallë të tokës, një kategori elementësh thelbësorë për shumë produkte industriale, nga telefonat inteligjentë te makinat te nëndetëset ushtarake.

Në realitet, shkrirja e akullit të Arktikut po bën të arritshme shumë burime të tjera potencialisht fitimprurëse, nga mineralet, te hidrokarburet.

Vlerësohet se Arktiku përmban afërsisht 13 përqind të rezervave të pazbuluara të naftës në botë dhe 30 përqind të rezervave të gazit natyror.

Meqenëse Arktiku nuk është një kontinent, por një det i ngrirë, kontrolli i burimeve të tij rregullohet nga Konventa e Kombeve të Bashkuara mbi Ligjin e Detit, e cila parashikon (thjesht) që çdo shtet mund të shfrytëzojë burimet detare brenda ujërave të tij territoriale dhe zonës ekskluzive ekonomike.

Kështu, pretendimet territoriale janë bërë gjithnjë e më të shpeshta. Në veçanti, vendet e Arktikut po kërkojnë të zgjerojnë sa më shumë të jetë e mundur njohjen e “shelfit të tyre kontinental”, domethënë pjesës së shtratit të detit që mbetet pronë e atij shteti.

Militarizimi

Gjithmonë ka pasur një interes të fortë ushtarak në Arktik: gjatë Luftës së Ftohtë, në rast të një sulmi midis Bashkimit Sovjetik dhe Shteteve të Bashkuara, rruga më e drejtpërdrejtë për raketat balistike do të kalonte mbi Arktik, dhe më konkretisht mbi Groenlandë.

Për këtë arsye, gjatë gjithë Luftës së Ftohtë, Shtetet e Bashkuara mbajtën një prani ushtarake në Groenlandë, me stacione masive radarësh, 17 baza ushtarake dhe deri në 15,000 ushtarë (sot, mbetet vetëm baza ushtarake Pituffik, ku ndodhen afërsisht 150 ushtarë).

Megjithatë, prania ushtarake amerikane lidhej kryesisht me aktivitetet e mbikëqyrjes dhe paralajmërimit të hershëm: Groenlanda shërbeu si një postë kundër raketave dhe kërcënimeve të tjera sovjetike që mund të vinin nga Arktiku. Megjithatë, për rreth njëzet vjet, kemi qenë dëshmitarë të një militarizimi shumë më të përhapur.

Vendi më aktiv është Rusia, pjesërisht për arsye gjeografike: ajo kontrollon afërsisht 52 përqind të vijës bregdetare të Oqeanit Arktik dhe një e pesta e territorit të saj shtrihet në veri të Rrethit Arktik.

Rusia ka 41 akullthyes, duke i lejuar asaj lëvizshmëri të madhe në Arktik; shtatë prej tyre janë me energji bërthamore.

Në krahasim, Shtetet e Bashkuara kanë dy, megjithëse të reja po ndërtohen. Rusia ka vendosur gjithashtu një numër të madh sistemesh raketash të përparuara përgjatë brigjeve të saj të Arktikut dhe kryen ushtrime të shpeshta ushtarake.

Disa nga këto ushtrime kryhen së bashku me Marinën Kineze: Kina, pavarësisht se është mjaft larg Oqeanit Arktik, gjithmonë e ka përshkruar veten si një vend “gjysmë-arktik”, për të nxjerrë në pah interesin e saj në rrugët tregtare dhe burimet e veriut.

Nga kjo perspektivë, kur Trump tha se Groenlanda “është e mbuluar kudo me anije ruse dhe kineze”, ai po e ekzagjeronte qartë.

Megjithatë, është e vërtetë që prania ushtarake ruse dhe kineze në rajon po rritet. Kjo vlen për të gjitha vendet: madje edhe Italia njoftoi “Strategjinë e saj Arktike” vetëm këtë muaj.

Popullat indigjene

E gjithë kjo – rrugë të reja tregtare, shfrytëzimi i burimeve, militarizimi – shpesh po ndodh pa pëlqimin ose në dëm të popujve indigjenë që jetojnë në Arktik.

Popujt më të rëndësishëm të Arktikut janë: Inuitët (që jetojnë në Kanada, Groenlandë dhe pjesë të Siberisë); Jupikët dhe Aleutët (Alaska); Jakutët, Nenetët dhe Komët (Rusia); dhe Samiët (Skandinavia).

Secila prej këtyre popullatave jeton në kushte shumë të ndryshme dhe me të drejta shumë të ndryshme, por të gjitha, deri në të kaluarën e afërt, kanë vuajtur diskriminim dhe dhunë.

Në Groenlandë, për shembull, sundimi kolonial danez (i cili zgjati deri në vitin 1979; tani ekziston një shtet vetëqeverisjeje, megjithëse ishulli mbetet nën kontrollin danez), ndau sistematikisht fëmijët inuitë nga familjet e tyre dhe detyroi gratë inuite të përdorin kontracepsionin, ndër të tjera.

Sot, zhvillimi i Arktikut vazhdon të kërcënojë mënyrën e jetesës së shumë komuniteteve indigjene. Militarizimi dhe shfrytëzimi i burimeve, shpesh fragmentojnë territoret dhe shkatërrojnë ekosistemet thelbësore.

Për më tepër, vendimet për krijimin e bazave ushtarake, vendeve të shpimit të naftës ose bazave të raketave, merren shpesh pa u konsultuar me komunitetet lokale.

Përshtati: Gazeta “Si”

The post Të gjithë duan një copë të Arktikut appeared first on Gazeta Si.