Konflikti 56-vjeçar nĂ« Filipine, mes UshtrisĂ« sĂ« Re Popullore (NPA) maoiste dhe qeverisĂ«, shĂ«non njĂ« pauzĂ« tĂ« veçantĂ« çdo Krishtlindje. Kjo traditĂ« e armĂ«pushimit, e vĂ«zhguar prej tĂ« paktĂ«n vitit 1986, ofron njĂ« çast tĂ« rrallĂ« qetĂ«sie nĂ« njĂ« konflikt qĂ« pritet tĂ« hyjĂ« nĂ« vitin e 57-tĂ« nĂ« 2026 dhe ka marrĂ« rreth 60,000 jetĂ«. NdĂ«rsa bota bĂ«het gjithnjĂ« e mĂ« e dhunshme, me numrin e konflikteveâŠ
Një turist britanik shpëtoi për fije pasi pa e ditur preku një nga kafshët më helmuese në botë ndërsa notonte në Filipine.
Andy McConnell po bënte pushime në vend kur hasi një oktapod të vogël në ujërat e cekëta të oqeanit, transmeton Telegrafi.
Duke besuar se ishte i padëmshëm, ai e mori atë dhe më vonë ndau imazhe të takimit në Instagram. Oktapodi ishte prekur më parë nga fëmijët vendas të plazhit.
Incidenti tërhoqi vëmendje të gjerë pasi përdoruesit e mediave sociale dhe ekspertët e jetës së egër e identifikuan krijesën si një oktapod me unaza blu, një specie e njohur për helmin e tij shumë toksik.
Sipas revistës BBC Wildlife, oktapodët me unaza blu gjenden në ujërat midis Australisë dhe Japonisë dhe konsiderohen ndër kafshët më të rrezikshme detare pavarësisht madhësisë së tyre të vogël.
Kur kërcënohen, lëkura e tyre bëhet e verdhë e ndritshme dhe shkëlqen me unaza blu dhe të zeza, një sinjal paralajmërues i njohur si ngjyrosje aposematike.
Hulumtimet mjekësore të cituara nga Biblioteka Kombëtare e Mjekësisë thonë se helmi i oktapodit përmban tetrodotoksinë (TTX), një neurotoksinë që besohet të jetë rreth 1,000 herë më vdekjeprurëse se cianidi.
Një kafshim i vetëm mund të shkaktojë paralizë, gulçim dhe vdekje brenda pak minutash. Nuk ka antihelm të njohur.
Një nga aspektet më alarmuese është se një kafshim shpesh është pa dhimbje, që do të thotë se viktimat mund të mos e kuptojnë menjëherë se janë kafshuar.
McConnell më vonë tha se nuk ishte në dijeni të rrezikut në atë kohë dhe e kuptoi seriozitetin vetëm pasi postimi i tij u bë viral, duke e përshkruar incidentin si një "takim i ngushtë me vdekjen". /Telegrafi/
Presidenti filipinas Ferdinand Marcos Jr ka mohuar akuzat e bëra nga motra e tij e larguar se ai është i varur nga droga prej kohësh, varësia e të cilit nga kokaina ka çuar në probleme qeverisjeje, përfshirë korrupsionin, tha një zëdhënës i presidentit.
Nënsekretarja e komunikimit Claire Castro i përshkroi komentet e motrës së presidentit, senatores Imee Marcos, si të pabaza, dhe sugjeroi se ato mund të kenë qenë një përpjekje për të shpërqendruar hetimet e vazhdueshme në një skandal korrupsioni që përfshin projekte për kontrollin e përmbytjeve që mund të implikojnë aleatët e saj në Senat, transmeton Telegrafi.
"Senator Imee, shpresoj se do të jesh patriot dhe do të ndihmosh në hetimin që vëllai yt ka bërë dhe do të dënosh të gjithë të korruptuarit", tha Castro.
"Mos u mbështet në ta, mos i fshih. Lëreni presidentin Marcos të punojë për të ndaluar të gjithë korrupsionin", shtoi ai.
Një komision i pavarur për gjetjen e fakteve i krijuar nga Marcos, një komitet i Senatit dhe agjenci qeveritare kanë hetuar akuzat se anëtarë me ndikim të Kongresit dhe Senatit kanë përfituar ryshfete të mëdha nga kompanitë e ndërtimit, të cilat kishin fituar kontrata fitimprurëse për të ndërtuar projekte për kontrollin e përmbytjeve që rezultuan të ishin nën standard, të paplota ose joekzistente.
Skandali ka shkaktuar zemërim në një vend që prej kohësh është i prirur ndaj përmbytjeve dhe tajfuneve vdekjeprurëse.
Në një fjalim të hënën në mbrëmje para një tubimi të madh nga një grup fetar në një park në Manila, Imee Marcos tha se varësia e vëllait të saj nga droga filloi kur babai i tyre, emri i udhëheqësit aktual, ishte ende president dhe ka vazhduar deri më sot.
Ajo pretendoi se kjo ka ndikuar në shëndetin dhe aftësinë e tij për të qeverisur.
Presidenti dhe motra e tij e madhe janë fëmijët e Ferdinand Marcos Sr, një ish-diktator, i cili u rrëzua në një kryengritje të "pushtetit popullor" të mbështetur nga ushtria në vitin 1986.
Imee Marcos pretendoi se gruaja dhe fëmijët e presidentit ishin gjithashtu përdorues droge, dhe shtoi se ajo dhe vëllai i saj kryesisht nuk kanë folur që kur ai u ngrit në presidencë në vitin 2022.
Liza Marcos dhe fëmijët e saj, të cilët përfshijnë një anëtar kyç të Dhomës së Përfaqësuesve, nuk komentuan menjëherë.
"Varësia e tij u bë shkaku i përmbytjes së korrupsionit, mungesës së drejtimit dhe vendimeve shumë të gabuara, mungesës së llogaridhënies dhe drejtësisë", tha senatori pa ofruar asnjë provë.
Imee Marcos është një aleate e profilit të lartë e kritikut të ashpër dhe paraardhësit të vëllait të saj, Rodrigo Duterte.
Duterte u arrestua me një urdhër arresti ndërkombëtar të gjykatës penale në mars, dhe u dërgua me aeroplan në Holandë dhe u ndalua në Holandë për krime të dyshuara kundër njerëzimit për shkak të goditjeve të tij brutale kundër drogës që lanë të vdekur mijëra të dyshuar, kryesisht të varfër. Duterte ka mohuar çdo shkelje. /Telegrafi/
Në zemër të Burrelit, një qyteti të qetë të veriut të Shqipërisë, prej gati dy muajsh Steven ale Ballesteros po ndërton jetën nga Filipinet. 25 vjeçari i ardhur mijëra kilometra larg, ka gjetur në Shqipëri jo vetëm punë, por edhe mikpritjen dhe kulturën që e kanë bërë të ndihet si në shtëpi.
Steven punon në sektorin e shërbimit, kryesisht si kamerier, por nuk heziton të ndihmojë edhe në kuzhinë sa herë ka mundësi. Gatimi është një nga pasionet e tij, sidomos kur bëhet fjalë për pica.
UnĂ« jam nga Filipine. KĂ«tu merrem kryesisht me shĂ«rbimin, por, ndihmoj edhe nĂ« bĂ«rjen e picave. KĂ«tu mĂ« pĂ«lqen, Ă«shtĂ« shumĂ« mirĂ«. Ajo çfarĂ« mĂ« pĂ«lqen mĂ« shumĂ« Ă«shtĂ« kultura, njerĂ«zit janĂ« shumĂ« miqĂ«sorĂ«, tĂ« sjellshĂ«m dhe tĂ« ngrohtĂ«â.
Pjesa që e ka surprizuar më shumë është natyra shqiptare, malet e gjelbra, ajri i pastër dhe ritmi i qetë i qytetit. Ai tregon se Burreli i kujton vendlindjen e tij: një mjedis i qetë, larg zhurmës dhe trafikut të rënduar të Tiranës.
âKĂ«tu nĂ« Burrel Ă«shtĂ« mĂ« mirĂ« se nĂ« TiranĂ«. Tirana Ă«shtĂ« njĂ« qytet i madh, i zhurmshĂ«m dhe me shumĂ« makina. NdĂ«rsa Burreli mĂ« duket si vendi im i lindjes, njĂ« qytet i vogĂ«l, me shumĂ« gjelbĂ«rim, me ajĂ«r tĂ« pastĂ«r, dhe mjedis shumĂ« miqĂ«sor. Malet mĂ« pĂ«lqejnĂ« shumĂ«, por, sidomos moti sepse nĂ« Filipine Ă«shtĂ« shumĂ« vapĂ«â.
Steven nuk i fsheh aspak fjalët që ka mësuar shqip, përkundrazi, i përdor me krenari , duke e bërë të lehtë komunikimin me klinetët dhe duke fituar menjëherë simpatinë e njerëzve.
Nuk është rastësi pse Steven ndodhet në Shqipëri, pasi ia ka sugjeruar miku I tij i ngushtë, i cili po ashtu është punësuar në vendin tonë.
âShoku im punon nĂ« TiranĂ«. Kjo Ă«shtĂ« arsyeja pse unĂ« ndodhem nĂ« ShqipĂ«ri, ai mĂ« inkurajoi tĂ« punoj kĂ«tu. ShqipĂ«ria Ă«shtĂ« shumĂ« e mirĂ«, edhe Filipinet janĂ« shumĂ« tĂ« mira. Nuk e di ende, nĂ«se do tĂ« jetoj kĂ«tu pĂ«r shumĂ« kohĂ«. TĂ« dy vendet i dua.
Historia e të riut Filipinas është një nga dhjetëra rrëfimet e të rinjve që largohen nga vendet e tyre për të ndërtuar një jetë të re. Midis kulturave, gjuhëve dhe sfidave të përditshme, ai ka gjetur në Burrel një vend ku ndihet i mirëpritur.
TĂ« paktĂ«n 18 persona humbĂ«n jetĂ«n dhe dy tĂ« tjerĂ« rezultojnĂ« tĂ« zhdukur pasi tajfuni âFung Wongâ shkaktoi shira tĂ« rrĂ«mbyeshĂ«m dhe pĂ«rmbytje tĂ« mĂ«dha nĂ« tĂ« gjithĂ« Filipinet, duke detyruar evakuimin e mĂ« shumĂ« se dy milionĂ« banorĂ«ve, raportuan mediat lokale.
Sipas âInquirerâ, mbi 2.4 milionĂ« njerĂ«z janĂ« prekur nĂ« 15 rajone, pĂ«rfshirĂ« Luzonin qendror, rajonin autonom Bangsamoro nĂ« Mindanaon Muslimane (BARMM) dhe Visayas PerĂ«ndimore. Autoritetet lokale thanĂ« se mĂ« shumĂ« se 800 mijĂ« njerĂ«z tĂ« zhvendosur po strehohen nĂ« rreth 11.800 qendra evakuimi nĂ« tĂ« gjithĂ« rajonet e prekura.
Vdekjet e konfirmuara u raportuan në rajonin administrativ Cordillera, Luginën Cagayan, Bicol dhe Visayasin Perëndimor. Dy persona mbeten të zhdukur dhe 28 të tjerë të plagosur, thanë zyrtarët.
Përmbytjet janë përhapur në 267 zona me tetë rajone ende nën ujë. Rajoni Bicol regjistroi numrin më të lartë të zonave të përmbytura me 161, i ndjekur nga Calabarzon me 39 dhe Luzoni qendror me 36.
Stuhia dĂ«mtoi rrugĂ« dhe ura ndĂ«rsa ndĂ«rprerjet e furnizimit me energji elektrike dhe ujĂ« vazhdojnĂ« nĂ« dhjetĂ«ra qytete dhe qyteza. Tajfuni âFung Wongâ, i njohur nĂ« vend si tajfuni âUwanâ doli nga zona e pĂ«rgjegjĂ«sisĂ« e Filipineve herĂ«t tĂ« martĂ«n, por mund tĂ« rikthehet mĂ« vonĂ« kĂ«tĂ« javĂ«, sipas ByrosĂ« shtetĂ«rore tĂ« motit.
JavĂ«n e kaluar, tajfuni âKalmaegiâ shkaktoi vdekjen e tĂ« paktĂ«n 224 personave ndĂ«rsa la tĂ« zhdukur 109 persona dhe plagosi mĂ« shumĂ« se 500 tĂ« tjerĂ« nĂ« vend.
MANILA, 11 nĂ«ntor /ATSH-AA/ â TĂ« paktĂ«n 18 persona humbĂ«n jetĂ«n dhe dy tĂ« tjerĂ« rezultojnĂ« tĂ« zhdukur pasi tajfuni âFung-Wongâ shkaktoi shira tĂ« rrĂ«mbyeshĂ«m dhe pĂ«rmbytje tĂ« mĂ«dha nĂ« tĂ« gjithĂ« Filipinet, duke detyruar evakuimin e mĂ« shumĂ« se dy milionĂ« banorĂ«ve, raportuan mediet locale.
Sipas âInquirerâ, mbi 2,4 milionĂ« njerĂ«z janĂ« prekur nĂ« 15 rajone, pĂ«rfshirĂ« Luzonin qendror, rajonin autonom Bangsamoro nĂ« Mindanaon Muslimane (BARMM) dhe Visayas PerĂ«ndimore.
Autoritetet lokale thanë se më shumë se 800 mijë njerëz të zhvendosur po strehohen në rreth 11 800 qendra evakuimi në të gjithë rajonet e prekura.
Përmbytjet janë përhapur në 267 zona me tetë rajone ende nën ujë.
Rajoni Bicol regjistroi numrin më të lartë të zonave të përmbytura me 161, i ndjekur nga Calabarzon me 39 dhe Luzoni qendror me 36.
Stuhia dëmtoi rrugë dhe ura ndërsa ndërprerjet e furnizimit me energji elektrike dhe ujë vazhdojnë në dhjetëra qytete dhe qyteza.
JavĂ«n e kaluar, tajfuni âKalmaegiâ shkaktoi vdekjen e tĂ« paktĂ«n 224 personave, ndĂ«rsa la tĂ« zhdukur 109 persona dhe plagosi mĂ« shumĂ« se 500 tĂ« tjerĂ« nĂ« vend./  /Ad.Ab./
Të paktën gjashtë persona kanë vdekur pasi një super tajfun përshkoi Filipinet, vetëm pak ditë pasi një stuhi e mëparshme la më shumë se 200 të vdekur.
Super tajfuni Fung-wong solli përmbytje dhe rrëshqitje toke, të cilat shkaktuan shumicën e vdekjeve. Ai gjithashtu ndërpreu energjinë elektrike në të gjitha provincat. Më vonë u dobësua në një tajfun.
Më shumë se 1.4 milion njerëz u evakuuan përpara se të arrinte në Filipine. Tani po shkon drejt Tajvanit, ku më shumë se 3,000 njerëz janë evakuuar, transmeton Telegrafi.
Fung-wong ishte tajfuni i 21-të që goditi kombin e Azisë Juglindore këtë vit, në një kohë kur shumë banorë ende po përpiqen të rikuperohen nga fatkeqësitë natyrore të njëpasnjëshme.
Fung-wong, i njohur në vend si Uwan, goditi provincën Aurora të dielën në mbrëmje Luzon me erëra të qëndrueshme prej rreth 185 km/orë dhe shpërthime prej 230 km/orë.
Shërbimi meteorologjik i Filipineve kishte paralajmëruar më parë për erëra shkatërruese dhe stuhi me "rrezik të lartë kërcënues për jetën" nga tajfuni "shumë intensiv".
Në Cabanatuan, një nga qytetet më të goditura, BBC pa banorët që nxituan në shtëpitë e tyre për të nxjerrë mobilet dhe kafshët shtëpiake të hënën, të etur për të shpëtuar sa më shumë nga sendet e tyre të mundshme, ndërsa nivelet e ujit u rritën.
Edhe pse shpejtësia e erës nuk u arrit në nivelin e disa prej stuhive më të forta në historinë e Filipineve, Fung-wong hodhi sasi të mëdha shiu në vend, duke lënë rreth 4,100 shtëpi ose të shkatërruara plotësisht ose të dëmtuara pjesërisht.
Banorja e Cabanatuan, Mercidita Adriano, dhe familja e saj kishin shkurtuar pemë pranë shtëpisë së tyre javën e kaluar për t'u përgatitur për stuhinë.
Kur erërat dhe shiu u intensifikuan, dhjetë prej tyre u mblodhën në një dhomë të vogël, duke u lutur gjatë gjithë ditës që tajfuni t'ua kursente shtëpinë, i tha ajo BBC-së. Një pjesë e çatisë së tyre u shkul nga shiu i rrëmbyeshëm.
Pjesë të mëdha të vendit janë ende nën ujë, megjithëse nivelet kanë rënë që nga mëngjesi i së martës. Kjo vjen vetëm disa ditë pasi tajfuni Kalmaegi përshkoi të njëjtin rajon, duke lënë dhjetëra mijëra njerëz të tronditur. Dhe në shtator, një tërmet me magnitudë 6.9 goditi provincën e Cebusë.
Ndërsa Filipinet janë të prirura ndaj fatkeqësive natyrore, kjo seri katastrofash "nuk është rutinë", tha Federata Ndërkombëtare e Shoqatave të Kryqit të Kuq dhe Gjysmëhënës së Kuqe në një deklaratë të dielën.
"ĂshtĂ« njĂ« kujtesĂ« e fortĂ« e rreziqeve klimatike dhe sizmike nĂ« rritje me tĂ« cilat pĂ«rballen vendet e cenueshme. Nevojitet mbĂ«shtetje urgjente pĂ«r tĂ« rritur pĂ«rpjekjet e ndihmĂ«s, pĂ«r tĂ« parandaluar humbjet e mĂ«tejshme tĂ« jetĂ«ve dhe pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur vendin ndĂ«rsa rimĂ«kĂ«mbet nga kjo fatkeqĂ«si e fundit", tha ajo. /Telegrafi/
Videot tregojnë njerëz që strehohen në çati, ndërsa makinat dhe kontejnerët e transportit janë përfshirë nëpër rrugë.
Numri zyrtar i të vdekurve përfshin gjashtë anëtarë të ekuipazhit të një helikopteri ushtarak që u rrëzua në ishullin Mindanao, në jug të Cebu-së, pasi u vendos për të ndihmuar në përpjekjet e ndihmës.
Helikopteri u rrëzua të martën pranë Agusan del Sur dhe ishte një nga katër të dërguarit për të ndihmuar.
"Komunikimi me helikopterin u humb, gjë që menjëherë nxiti nisjen e një operacioni kërkim-shpëtimi", thanë Forcat Ajrore Filipinase.
Më vonë, një zëdhënëse tha se gjashtë trupa ishin gjetur, që besohet të jenë të pilotit dhe ekuipazhit.
Tajfuni, i quajtur nga banorët Tino, është dobësuar që kur zbarkoi në tokë herët të martën, por ka vazhduar të sjellë erëra me shpejtësi mbi 130km/h.
Parashikohet që të lëvizë nëpër rajonin e ishujve Visayas dhe mbi Detin e Kinës Jugore deri të mërkurën.
Por banorët në të gjithë provincën Cebu janë ende të tronditur nga përmbytjet vdekjeprurëse. Më shumë se 400,000 njerëz janë zhvendosur nga katastrofa, sipas një raporti të mërkurën nga agjencia kombëtare e katastrofave.
Jel-an Moira Servas, një pronare biznesi që jeton në qytetin Mandaue, i tha BBC-së se e gjeti veten deri në bel të zhytur në ujë brenda pak minutash kur shtëpia e saj u përmbyt.
Ajo u evakuua shpejt me familjen e saj, duke marrë vetëm sende të lehta si ushqim dhe elektronikë.
"Tani për tani, shiu ka pushuar plotësisht dhe dielli ka dalë, por shtëpitë tona janë ende të mbushura me baltë, dhe gjithçka brenda është në rrënoja," tha ajo. /Telegrafi/
MANILA, 5 nĂ«ntor /ATSH-DPA/- Numri i tĂ« vdekurve nga tajfuni âKalmaegiâ nĂ« Filipine Ă«shtĂ« rritur nĂ« 66, me 26 tĂ« zhdukur dhe mbi 430 000 tĂ« zhvendosur, tha sot agjencia kombĂ«tare e fatkeqĂ«sive.
DhjetĂ« persona u raportuan gjithashtu tĂ« plagosur nĂ« pĂ«rmbytjet dhe aksidentet e tjera tĂ« shkaktuara nga tajfuni âKalmaegiâ, ndĂ«rsa sistemi meteorologjik solli shira tĂ« rrĂ«mbyeshĂ«m mbi 24 provinca nĂ« rajonet kryesore filipinase, Luzon, Visayas dhe Mindanao.
Tajfuni po shoqërohej me erëra maksimale të qëndrueshme prej 130 kilometrash në orë dhe shpërthime të erës deri në 180 kilometra/orë ndërsa po largohej nga bregu perëndimor i Filipineve.
Ai lëvizi në veriperëndim me 25 kilometra/orë dhe parashikohet të largohet nga Filipinet sot në mbrëmje ose nesër ndërsa drejtohet drejt Vietnamit.
Dyzet e nëntë nga viktimat ishin nga provinca e Cebu, e cila u godit rëndë nga përmbytjet e konsiderueshme.
Zyra e Mbrojtjes Civile (OCD) shtoi se vdekjet u shkaktuan nga mbytja, rrëshqitjet e dheut dhe mbeturinat.
Njëmbëdhjetë vdekje, të shkaktuara nga përmbytjet dhe mbeturinat e rëna, u raportuan gjithashtu në rajonin e Ishullit Negros dhe provincat Capiz, Bohol, Leyte dhe Leyte Jugore.
Një total prej 706 549 personash në 24 provinca u prekën nga tajfuni, përfshirë 436 911 që u detyruan të largoheshin nga shtëpitë e tyre.
Më shumë se 30 fluturime u anuluan sot, ndërsa gati 3 000 pasagjerë ishin ende të bllokuar në portet detare.
Zyra e motit tha se një ciklon tjetër tropikal po lëvizte drejt Filipineve dhe pritej të hynte në vend deri të premten në mbrëmje ose të shtunën.
âDepresioni tropikalâ pritet tĂ« intensifikohet dhe mund tĂ« shndĂ«rrohet nĂ« njĂ« super tajfun gjatĂ« fundjavĂ«s.
Filipinet goditen mesatarisht nga rreth 20 ciklone tropikale nĂ« vit. NjĂ« nga stuhitĂ« mĂ« tĂ« forta qĂ« ka goditur ndonjĂ«herĂ« vendin ishte Super Tajfuni âHaiyanâ nĂ« nĂ«ntor 2013, i cili shkaktoi vdekjen e mĂ« shumĂ« se 6 300 personave. //a.i/
Filipinasit u strehuan nĂ« çati pĂ«r tâi shpĂ«tuar pĂ«rmbytjeve tĂ« shkaktuara nga shirat e rrĂ«mbyeshĂ«m tĂ« tajfunit tĂ« fuqishĂ«m Kalmagi, i cili po pĂ«rshkon arkipelagun sot dhe ka marrĂ« tashmĂ« tĂ« paktĂ«n dy jetĂ« njerĂ«zish.
Në orën 08:00, sistemi po lëvizte drejt perëndimit, përmes ishujve qendrorë të Cebu dhe Negros, me erëra prej 150 kilometrash në orë dhe shpërthime deri në 185 kilometra në orë, duke shkulur pemë dhe shtylla elektrike.
Tajfuni hyri në arkipelag nga lindja dje pak para mesnatës, duke arritur mbi tokë në nivelin e provincës së Ishujve Dinagat, pjesë e arkipelagut Visayas, me erëra që arrinin deri në 205 kilometra në orë, sipas Agjencisë Meteorologjike Filipinase .
This is not normal â itâs getting worse day by day. This morning, powerful floodwaters hit Villa Azalea Phase 2C, Cotcot, Liloan, Cebu, Philippines, as strong winds and heavy rain from Typhoon Tino (Kalmaegi) continued. pic.twitter.com/5qmenSBQNV
âNjerĂ«zit e bllokuar nĂ« çati kĂ«rkuan tĂ« shpĂ«toheshinâ, tha pĂ«r AFP-nĂ« nĂ« telefon Ron Ramos, njĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«s i autoriteteve tĂ« Cebu-s, duke shtuar se disa qendra shpĂ«timi ishin madje tĂ« pĂ«rmbytura.
âUji u rrit shumĂ« shpejt. Nga sa mĂ« thanĂ«, pĂ«rmbytjet filluan rreth orĂ«s 3 tĂ« mĂ«ngjesit. Deri nĂ« orĂ«n 4 tĂ« mĂ«ngjesit, situata ishte tashmĂ« jashtĂ« kontrollit, njerĂ«zit nuk mund tĂ« dilnin mĂ«â, tha Don del Rosario, 28 vjeç. Ai Ă«shtĂ« midis banorĂ«ve tĂ« qytetit Cebu qĂ« u strehuan nĂ« katet e sipĂ«rme tĂ« ndĂ«rtesave tĂ« tyre ndĂ«rsa tajfuni u tĂ«rbua.
Qindra njerĂ«z, tĂ« cilĂ«t kishin jetuar nĂ« tenda nĂ« kampe tĂ« ngritura pas tĂ«rmetit me magnitudĂ« 6.9 ballĂ« nĂ« fund tĂ« shtatorit, âu evakuuan me nxitim pĂ«r sigurinĂ« e tyreâ, tha Ron Ramos.
Priten më shumë stuhi
Ădo vit, rreth njĂ«zet stuhi ose tajfunĂ« godasin ose i afrohen Filipineve. Rajonet mĂ« tĂ« varfra tĂ« arkipelagut janĂ« zakonisht ato qĂ« goditen mĂ« rĂ«ndĂ«. Pas Kalmagit, meteorologia Charmene Varija pret âtre deri nĂ« pesĂ«â stuhi tĂ« tjera deri nĂ« fund tĂ« vitit.
Heavy flooding is currently affecting Mandaue City, Cebu, Philippines, due to intense rainfall brought by Typhoon Tino (Kalmaegi). Authorities are urging residents in flood-prone areas to stay alert and take necessary precautions.
Fenomeni i motit La Niña, i cili ul temperaturën e ujërave sipërfaqësore në Oqeanin Paqësor qendror dhe lindor pranë ekuatorit, shoqërohet përgjithësisht nga një numër më i lartë tajfunësh, shpjegoi ajo për Agence France-Presse.
Në shtator, Filipinet u goditën nga dy stuhi vdekjeprurëse. Sipas ekspertëve, ndryshimi i klimës po i bën ngjarjet ekstreme të motit më të shpeshta dhe intensive.
Gjyqtarët në Gjykatën Ndërkombëtare Penale skualifikuan të mërkurën kryeprokurorin e gjykatës nga çështja kundër ish-presidentit filipinas Rodrigo Duterte, i cili akuzohet për përfshirje në dhjetëra vrasje si pjesë e të ashtuquajturës "luftë kundër drogës" kur ishte në detyrë, transmeton Telegrafi.
Vendimi me shkrim përmendi një "shfaqje të arsyeshme paragjykimi" sepse prokurori Karim Khan përfaqësoi viktimat e krimeve të dyshuara të Duterte-s, përpara se ai të merrte detyrën si kryeprokuror.
Vendimi, i datës 2 tetor, por i publikuar në formë të redaktuar të mërkurën, vjen pasi Khan tashmë ishte tërhequr nga detyrat e tij në maj në pritje të rezultatit të një hetimi të pavarur mbi akuzat për sjellje të pahijshme seksuale.
Zëdhënësi i gjykatës Fadi El Abdallah tha në një mesazh në X se skualifikimi nuk do të kishte ndikim në çështjen kundër Duterte-s, e cila do të vazhdonte të drejtohej nga një zëvendësprokuror.
Avokatët mbrojtës të Duterte kërkuan që Khan të skualifikohej nga çështja në gusht, duke përmendur një "konflikt interesi të papajtueshëm", që rrjedh nga fakti se Khan përfaqësonte viktimat e vrasjeve të dyshuara jashtëgjyqësore në Filipine, sipas vendimit me shkrim.
Avokati i Duterte, Nick Kaufman, tha se "detyrimet etike të Khan ndaj ish-klientëve të tij ishin të papajtueshme me detyrat e tij si kryeprokuror. Mbrojtja beson se pikëpamjet e paragjykuara të Karim Khan në lidhje me fajësinë e Duterte kontaminuan hetimin që ai më vonë mbikëqyri".
Prokurorët u kishin kërkuar gjyqtarëve të refuzonin kërkesën, duke argumentuar se "vetëm fakti i përfshirjes së prokurorit në një hetim të mëparshëm faktik nuk mund të mjaftojë për skualifikim", sipas vendimit.
Në një vendim unanim për të skualifikuar Khan, një panel prej pesë gjyqtarësh të apelit të Gjykatës Ndërkombëtare Penale tha se "nuk e konsideron se është demonstruar paragjykim aktual nga ana e prokurorit", por shtoi se "konsideron se një vëzhgues i drejtë dhe i arsyeshëm mund të arrijë në përfundimin se ekziston një pamje e arsyeshme e paragjykimit në rrethanat specifike të çështjes aktuale".
Duterte u arrestua në Filipine në mars dhe u dërgua në gjykatën e Hagës. Ai mohon akuzat për krime kundër njerëzimit.
Javën e kaluar, gjyqtarët e hodhën poshtë një kërkesë nga ish-presidenti për t'u liruar nga paraburgimi, duke gjetur se ai ka të ngjarë të refuzojë të kthehet për gjyq dhe mund të përdorë lirinë e tij për të frikësuar dëshmitarët. /Telegrafi/
MANILA, 10 tetor /ATSH-DPA/- Një tërmet i dytë i fortë tronditi sot Filipinet jugore, më pak se 12 orë pasi një goditje me magnitudë 7,4 ballë Rihter shkaktoi vdekjen e të paktën gjashtë personave.
âGoditja e dytĂ« kishte njĂ« magnitudĂ« 6,9 ballĂ« Rihter dhe epiqendra e saj ishte gjithashtu pranĂ« qytetit Manay nĂ« provincĂ«n Davao Orientalâ, sipas Institutit Filipinez tĂ« VullkanologjisĂ« dhe SizmologjisĂ« (PHIVOLCS).
PHIVOLCS lĂ«shoi âânjĂ« paralajmĂ«rim pĂ«r cunami dhe u bĂ«ri thirrje banorĂ«ve tĂ« komuniteteve bregdetare nga provincat Surigao Del Sur, Davao Orienta dhe Surigao Del Norte tĂ« evakuoheshin menjĂ«herĂ« nĂ« zona mĂ« tĂ« larta.
Njoftimi paralajmëroi se valët e para të cunamit do të mbërrinin sot në mbrëmje deri në orën 21:12.
âKy Ă«shtĂ« njĂ« tĂ«rmet i ndryshĂ«m. Nuk Ă«shtĂ« njĂ« pasgoditje,â tha drejtori i PHIVOLCS, Teresito Bacolcol.
âTĂ«rmeti me magnitudĂ« 7,4 ballĂ« Rihter u regjistrua sot nĂ« orĂ«n 9:43 tĂ« mĂ«ngjesit pranĂ« bregdeti tĂ« Davao Oriental, rreth 1,000 kilometra nĂ« jug tĂ« ManilĂ«sâ, sipas PHIVOLCS.
Kjo bëri që njerëzit të largoheshin nga ndërtesat dhe i nxiti autoritetet të lëshonin një paralajmërim për cunami.
PHIVOLCS, fillimisht raportoi një tërmet me magnitudë 7,6 ballë Rihter, por më vonë e rishikoi atë në 7,4 ballë Rihter, në përputhje me Sondazhin Gjeologjik të SHBA-së (USGS).
TĂ«rmeti u regjistrua pak mĂ« shumĂ« se njĂ« javĂ« pasi njĂ« tĂ«rmet me magnitudĂ« 6,9 ballĂ« Rihter â tronditi provincĂ«n qendrore tĂ« CebusĂ«, rreth 515 kilometra larg, duke shkaktuar vdekjen e tĂ« paktĂ«n 74 personave dhe plagosjen e 559 tĂ« tjerĂ«ve. //a.i/
Një tërmet i fuqishëm me magnitudë 7.4 ballë goditi brigjet jugore të Filipineve në orët e para të së premtes, duke shkaktuar panik, evakuime masive dhe një paralajmërim për cunami në Filipine dhe Indonezi. Tërmeti, me epiqendër pranë rajonit Mindanao, u ndje gjerësisht dhe u pasua nga tërmete të tjera më të vogla.
Autoritetet raportuan se tĂ« paktĂ«n njĂ« person ka humbur jetĂ«n dhe disa ndĂ«rtesa kanĂ« pĂ«suar dĂ«me, pĂ«rfshirĂ« spitale dhe banesa nĂ« qytetin Davao dhe rrethinat e tij. NĂ« disa zona, pacientĂ«t u trajtuan jashtĂ« godinave spitalore nga frika e pasgoditjeve. NĂ« qytetin Manay, njĂ« zyrtare lokale tha se studentĂ«ve tĂ« shumtĂ« u ra tĂ« fikĂ«t nga frika, duke pĂ«rshkruar ngjarjen si âtĂ« frikshme dhe tronditĂ«seâ.
Qytetet bregdetare nĂ« Filipinet jugore dhe qendrore u urdhĂ«ruan tĂ« evakuoheshin pĂ«r shkak tĂ« rrezikut pĂ«r valĂ« cunami deri nĂ« njĂ« metĂ«r mbi nivelin normal tĂ« detit. ParalajmĂ«rimi theksonte se valĂ«t mund tĂ« jenĂ« âshkatĂ«rruese dhe kĂ«rcĂ«nuese pĂ«r jetĂ«nâ.
Tërmeti vjen vetëm një javë pas një tjetër tërmeti të fuqishëm prej 6.9 ballësh që goditi Cebu-n, duke lënë 74 të vdekur dhe qindra të plagosur. Rreth 80,000 persona u zhvendosën si pasojë e atij tërmeti, një prej më të rëndëve në vitet e fundit në vend.
Autoritetet vijojnë vlerësimin e dëmeve ndërsa paralajmërojnë qytetarët për vigjilencë ndaj pasgoditjeve të mundshme.
Pasgoditjet vazhdojnë të trazojnë qytetarët tashmë në panik, disa ditë pas një tërmeti të fortë me magnitudë 6.9 ballë që goditi provincën Cebu të Filipineve, ndërsa bilanci i viktimave u rrit në 72.
Sipas Këshillit Kombëtar për Reduktimin dhe Menaxhimin e Rrezikut nga Fatkeqësitë (NDRRMC), rreth 294 persona janë plagosur nga tërmeti i fuqishëm që goditi të hënën në mbrëmje, duke shkaktuar dëme të mëdha në infrastrukturën lokale.
Zyra e Mbrojtjes Civile tha se presidenti i vendit, Ferdinand Marcos Jr. mbërriti në Cebu të mërkurën në mëngjes për të vlerësuar situatën dhe për të dhënë udhëzime për drejtuesit e agjencive qeveritare, zyrtarët lokalë dhe ekipet e shpëtimit të angazhuara në operacionet e vazhdueshme të reagimit, duke siguruar zbatimin e menjëhershëm të masave kritike.
Cebu është shpallur nën gjendje fatkeqësie, ndërsa disa zona të tjera kanë marrë të njëjtin vendim. Në total, 53 qytete dhe komuna kanë shpallur gjendjen e fatkeqësisë.
Mbi 170 mijë persona janë prekur, me 20 mijë të zhvendosur nga tërmeti, përveç dëmeve në rreth 600 banesa.
Sipas Institutit Filipinas të Vullkanologjisë dhe Sizmologjisë (Phivolcs), deri sot në mëngjes janë regjistruar rreth 2.329 pasgoditje në të gjithë provincën, disa prej tyre me intensitet deri në 5 ballë.
Phivolcs paralajmëroi publikun për rrëshqitje dheu dhe rrezikun nga rënia e objekteve gjatë lëvizjes jashtë.
Numri i viktimave nga tĂ«rmeti i fuqishĂ«m nĂ« Filipine ka arritur nĂ« 69, tha njĂ« zyrtar mĂ« 1 tetor, teksa Qeveria ka mobilizuar agjencitĂ« pĂ«r operacionet e kĂ«rkim-shpĂ«timit dhe rikthimin e furnizimit me rrymĂ« dhe ujĂ«. Pjesa qendrore e Filipineve u godit nga njĂ« tĂ«rmet prej 6.9 shkallĂ«sh tĂ« Rihterit. NĂ« qytetin Bogo, nĂ« provincĂ«n [âŠ]
MANILA, 1 tetor /ATSH-DPA/ â TĂ« paktĂ«n 70 persona humbĂ«n jetĂ«n, pas njĂ« tĂ«rmeti tĂ« fortĂ« qĂ« tronditi Filipinet qendrore, duke rrĂ«zuar ndĂ«rtesa, duke ndĂ«rprerĂ« energjinĂ« elektrike dhe duke i detyruar banorĂ«t tĂ« dilnin nĂ« rrugĂ«, thanĂ« sot zyrtarĂ«t lokalĂ«.
âMbi 140 persona u plagosĂ«n nĂ« tĂ«rmetin me magnitudĂ« 6,9 ballĂ« Rihter, qĂ« goditi provincĂ«n qendrore tĂ« Cebu dhe provincat pĂ«rreth tĂ« martĂ«n nĂ« mbrĂ«mjeâ, tha Agjencia KombĂ«tare e FatkeqĂ«sive.
Benardo Rafaelito Alejandro IV, zëvendësadministrator për Zyrën e Mbrojtjes Civile, tha se shumica e viktimave u shkaktuan nga rrëzimet e mureve.
âNumri i tĂ« vdekurve mund tĂ« rritet endeâ, shtoi ai, por shprehu shpresĂ«n se ânumri nuk do tĂ« arrijĂ« tre shifraâ.
Ai tha se përparësi ishin operacionet e kërkim-shpëtimit, veçanërisht në Bogo City, epiqendra e tërmetit.
âKa ende pasgoditje dhe shumĂ« nuk duan tĂ« kthehen nĂ« shtĂ«pitĂ« e tyre, veçanĂ«risht nĂ« Bogo Cityâ, shtoi Alejandro.
Sipas zyrës provinciale për reduktimin e rrezikut nga fatkeqësitë, viktimat përfshinin 30 persona në qytetin Bogo, Cebu, ku një rrëshqitje dheu e shkaktuar nga tërmeti varrosi shtëpitë.
Trupat u vendosën jashtë spitalit provincial të Cebus, objektit kryesor mjekësor të komunës, ku të gjithë pacientët duhej të evakuoheshin./ a.jor.
MANILA, 30 shtator /ATSH-DPA/ â NjĂ« tĂ«rmet i fuqishĂ«m goditi sot nĂ« mbrĂ«mje pjesĂ«n qendrore tĂ« Filipineve, duke shembur ndĂ«rtesa tĂ« vjetra, duke shkaktuar panik mes njerĂ«zve dhe duke lĂ«nĂ« pas njĂ« numĂ«r tĂ« papĂ«rcaktuar viktimash, raportuan mediat lokale.
Tërmeti kishte magnitudë 6.9 ballë të shkallës Rihter, sipas Institutit të Vullkanologjisë dhe Sizmologjisë (Phivolcs).
Epiqendra e tërmetit ishte në det, pranë qytetit Bogo në provincën Cebu, rreth 512 kilometra në jug të Manilës.
âKy konsiderohet njĂ« tĂ«rmet shumĂ« i fortĂ«â, tha drejtori i Phivolcs-it, Teresito Bacolcol, nĂ« njĂ« intervistĂ« radiofonike.
Pamjet e publikuara në rrjetet sociale tregonin struktura që shembeshin, përfshirë dy kisha në provincën Cebu, si dhe turma njerëzish që vraponin në panik në një treg publik në qytetin Cebu.
Dhjetëra pacientë në një spital të Cebu-s u evakuuan dhe po qëndrojnë jashtë.
Mediat lokale raportuan pĂ«r âdisa tĂ« vdekurâ nĂ« qytetin San Remigio tĂ« provincĂ«s Cebu, ku po zhvillohej njĂ« ndeshje basketbolli nĂ« njĂ« kompleks sportiv nĂ« momentin kur ndodhi tĂ«rmeti. /Ad.Ab./
NjĂ« tĂ«rmet me magnitudĂ« 6.9 ballĂ« goditi Filipinet tĂ« martĂ«n. Sipas Unionit Amerikan Gjeofizik, epiqendra ishte 11 kilometra nĂ« lindje-juglindje tĂ« qytetit tĂ« Calape, i cili ndodhet afĂ«rsisht nĂ« qendĂ«r tĂ« arkipelagut. ThellĂ«sia fokale Ă«shtĂ« afĂ«rsisht 10 kilometra. Nuk ka paralajmĂ«rim pĂ«r cunami. Leyte, Philippines hit by magnitude 7.0 earthquake, depth 9 km, at 13:59 [âŠ]
MANILA, 29 shtator /ATSH-AFP/ â Numri i tĂ« vdekurve nga tajfuni âBualoiâ nĂ« Filipine arriti nĂ« 24, ndĂ«rsa nĂ« Vietnam nĂ« 11.
Pasi goditi Filipinet nĂ« fund tĂ« javĂ«s sĂ« kaluar, âBualoiâ zbarkoi nĂ« Vietnam tĂ« dielĂ«n nĂ« mbrĂ«mje, duke gjeneruar erĂ«ra me shpejtĂ«si 130 km/h.
Tajfuni është dobësuar që atëherë ndërsa po shkon drejt Laosit fqinj.
Në Vietnam, imazhet e publikuara tregojnë çatitë prej kallaji të ndërtesave të shqyera dhe mbeturinat shtëpiake të shpërndara nëpër rrugët e përmbytura në provincën bregdetare veriore të Nghe An.
âEra mĂ« ngriti çatinĂ« lart nĂ« ajĂ«r duke shkatĂ«rruar gjithçka. MĂ« duhej tĂ« mbuloja kokĂ«n dhe tĂ« vrapoja nĂ« shtĂ«pinĂ« e fqinjit tim pĂ«r tâu siguruarâ, theksoi Trinh Thi Le, 71 vjeç, njĂ« banor i provincĂ«s qendrore tĂ« Quang Tri.
Midis 11 personave që kanë vdekur në Vietnam, të paktën nëntë prej tyre u vranë në një tornado të shkaktuar nga tajfuni që përfshiu provincën veriore të Ninh Binh dhe dy të tjerë në provincat veriore të Thanh Hoa dhe Hue./  /os/