Rusia akuzon UkrainĂ«n pĂ«r sulm ndaj rezidencĂ«s sĂ« presidentit Vladimir Putin. UdhĂ«heqja ukrainase e hedh poshtĂ« kĂ«tĂ« si gĂ«njeshtĂ«r qĂ« synon tĂ« justifikojĂ« vazhdimin e luftĂ«s nĂ« UkrainĂ«. ĂfarĂ« dihet deri tani?
Për çfarë po e akuzon Rusia, Ukrainën?
Ministri i Jashtëm rus, Sergej Lavrov akuzoi Ukrainën të hënën (29.12.) se sulmoi një rezidencë presidenciale në rajonin e Novgorodit gjatë natës me 91 dronë sulmues me rreze të gjatë veprimi.
Ai tha se askush nuk u plagos dhe njëkohësisht njoftoi kundërpërgjigjen ruse.
Moska nuk do të ndërpresë bisedimet për t'i dhënë fund luftës, tha Lavrov, por shtoi, se pozicioni i saj negociues do të "rishikohet" pas sulmit, të cilin e përshkroi si terrorizëm shtetëror.
Lavrov nuk paraqiti prova për akuzën, por kërcënoi se Rusia tashmë kishte "identifikuar objektiva në Ukrainë".
Si reagoi Kievi?
Presidenti Zelensky i hodhi poshtë akuzat ruse si "një raund i gënjeshtrash".
Ai tha se qëllimi i Rusisë ishte të justifikojë sulme të mëtejshme ndaj Ukrainës dhe të zgjasnin luftën që ka vazhduar që nga pushtimi në shkurt 2022.
"Kjo histori për 'sulmin ndaj rezidencës' të supozuar është një trillim i plotë", tha ai.
Ministri i Jashtëm ukrainas, Andrii Sybiha u bëri thirrje liderëve botërorë të dënojnë Rusinë për pretendimet e saj: "Ka kaluar një ditë dhe Rusia ende nuk ka paraqitur asnjë provë të besueshme për akuzat e saj. Dhe nuk do ta bëjë. Sepse nuk ka asnjë. Asnjë sulm i tillë nuk ka ndodhur".
Ku ndodhet rezidenca?
Rezidenca Valdai, e njohur edhe si "Ushin" ose "Dolgiye Borody", është një kompleks i ruajtur me masa të rrepta në brigjet e liqenit Valdai. Ndodhet afërsisht 360 kilometra në veri të kryeqytetit, Moskës. Nuk është e qartë se ku ndodhej Vladimir Putini për kohën në fjalë. Putini ende nuk ka komentuar publikisht për situatën.
Si reagoi Trump?
Putin e informoi presidentin amerikan për incidentin të hënën.
"Nuk mĂ« pĂ«lqen kjo. Kjo nuk Ă«shtĂ« mirĂ«", u tha Donald Trump gazetarĂ«ve. "ĂshtĂ« njĂ« gjĂ« tĂ« ofendosh. ĂshtĂ« diçka tjetĂ«r tĂ« sulmosh shtĂ«pinĂ« tĂ«nde. Nuk Ă«shtĂ« koha e duhur pĂ«r diçka tĂ« tillĂ«. Dhe sot dĂ«gjova pĂ«r kĂ«tĂ« nga presidenti Putin. Isha shumĂ« i zemĂ«ruar pĂ«r kĂ«tĂ«".
Ku duhet të kenë qenë dronët?
Pas deklaratës së Lavrovit, Ministria Ruse e Mbrojtjes raportoi se 91 dronë ishin rrëzuar gjatë udhës për në rezidencën presidenciale.
Këto përfshinin 49 mbi rajonin e Bryansk, 450 kilometra nga Valdai, një mbi rajonin e Smolensk dhe 41 mbi rajonin e pyllëzuar të Novgorodit.
Në raportet e saj të mëparshme mbi operacionet ushtarake, ministria nuk kishte përmendur ndonjë sulm ndaj rezidencës.
Në vitin 2023, Rusia akuzoi Ukrainën për sulmin ndaj Kremlinit me dronë në një përpjekje për të vrarë Putinin, por Ukraina mohoi çdo përfshirje.
ĂfarĂ« pritet?
Fillimisht nuk u shtrua për diskutim ndërprerja e bisedimeve për një paqe të mundshme.
"Pasoja diplomatike do të jetë një forcim i pozicionit negociues të Federatës Ruse", tha zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov.
Ai nuk specifikoi se cilat objektiva mund të sulmonte Rusia, por tha se ushtria e dinte se kur dhe si të reagonte. /DW/
Ministri i Jashtëm i Spanjës, Jose Manuel Albares paralajmëroi të martën se kuadri evropian i sigurisë është në rrezik, duke shtuar se Kievi duhet të ketë "garanci të forta sigurie".
Albares tha se foli në telefon me homologun e tij ukrainas Andrii Sybiha dhe shprehu dëshirën e tij që viti 2026 të jetë më në fund një vit paqeje për popullin ukrainas.
"ĂshtĂ« e papranueshme qĂ« ukrainasit tĂ« jetojnĂ« Krishtlindjet nĂ«n bomba", shkroi ai nĂ« platformĂ«n e mediave sociale X.
Javën e kaluar, sulmet ruse vranë tre persona dhe ndërprenë energjinë elektrike në disa rajone ukrainase, sipas zyrtarëve ukrainas.
Albares tha se e siguroi Sybihën për mbështetjen e Spanjës në negociatat për të arritur paqe të drejtë dhe të qëndrueshme në Ukrainë.
"Evropa duhet të mbetet e bashkuar dhe e vendosur sepse kuadri i ardhshëm evropian i sigurisë është në rrezik", tha ai.
"Ukraina duhet tĂ« ketĂ« garanci tĂ« forta sigurie. Ădo vendim pĂ«r tĂ« ardhmen e saj, veçanĂ«risht nĂ« lidhje me territoret e saj, mund tĂ« merret vetĂ«m nga populli ukrainas", shtoi kryediplomati spanjoll.
Komentet e tij erdhën pas një takimi të dielën midis presidentit të SHBA-së, Donald Trump dhe presidentit ukrainas, Volodymyr Zelensky në shtetin amerikan të Floridës, ku ata diskutuan për luftën midis Ukrainës dhe Rusisë.
Pas bisedimeve, Trumpi u tha gazetarëve se me presidentin rus Vladimir Putin diskutoi për rindërtimin e Ukrainës pas luftës.
"Moska do të ndihmojë, përfshirë furnizimin me energji, elektricitet dhe gjëra të tjera me çmime shumë të ulëta", tha presidenti amerikan. /AA/
Nga: James Kirchik / Politico PĂ«rktheu: Jorgji Kote
NĂ« periudhĂ«n e LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ« kishte njĂ« rregull tĂ« mirĂ« bazĂ«: Kur njĂ« organizatĂ« kishte nĂ« emĂ«rtimin e saj fjalĂ«n âPaqeâ kjo do tĂ« thoshte se ajo ishte njĂ« organ ose grup organesh tĂ« Bashkimit Sovjetik. Fillimet e kĂ«saj dukurie janĂ« nĂ« âKongresin BotĂ«ror tĂ« IntelektualĂ«ve pĂ«r Mbrojtjen e Paqesâ tĂ« mbledhur nĂ« vitin 1948 nĂ« Breslau, Poloni. Kjo veprimtari masive e sponsorizuar nga Bashkimi Sovjetik dhe regjimi i tij marionetĂ« nĂ« Poloni u zhvillua vetĂ«m dy muaj pas vendosjes sĂ« bllokadĂ«s sovjetike mbi Berlinin PerĂ«ndimor, e cila vazhdoi gati njĂ« vit (qershor 1948 - maj 1949). NdĂ«r emrat e shquar tĂ« tĂ« huajve perĂ«ndimorĂ« tĂ« pranishĂ«m nĂ« atĂ« takim ishin kritiku kulturor francez Julien Benda, dramaturgu gjerman Bertolt Brecht dhe shkrimtari amerikan Howard Fast. FolĂ«sit lavdĂ«ruan BS-nĂ« dhe forca tĂ« tjera âprogresiveâ si kampionĂ« tĂ« paqes, ndĂ«rsa shtetet perĂ«ndimore u etiketuan si âluftĂ«nxitĂ«sâ.
NdĂ«rkohĂ«, mĂ« 1949, viti i parĂ« i provave bĂ«rthamore sovjetike, nĂ« Paris u mblodh âKomiteti BotĂ«ror i LuftĂ«tarĂ«ve tĂ« Paqesâ ndĂ«rsa nĂ« Hotel âWaldorf - Astoriaâ nĂ« Nju-Jork, bastion i proletariatit siç thuhej atĂ«herĂ« me ironi, u zhvillua Konferenca e KulturĂ«s dhe e ShkencĂ«s pĂ«r Paqe BotĂ«rore. âAtdheu ynĂ« Ă«shtĂ« pĂ«r paqen dhe miqĂ«sinĂ« mes popujveâ, deklaroi Alexander Fadejew, kryetar i ShoqatĂ«s sĂ« ShkrimtarĂ«ve SovjetikĂ« - njĂ« besim ky i kundĂ«rvihej veprimeve tĂ« dhunshme nĂ«pĂ«rmjet tĂ« cilave BS-ja betononte sundimin e saj mbi EvropĂ«n Qendrore dhe Lindore.
Duke e reklamuar veten si âpartizanĂ« tĂ« paqesâ sovjetikĂ«t dhe simpatizantĂ«t e tyre nĂ« PerĂ«ndim, krijuan njĂ« diktonomi cinike sipas tĂ« cilĂ«s, kushdo qĂ« i kundĂ«rshtonte ata, nĂ« mĂ«nyrĂ« indirekte favorizonte luftĂ«n. NĂ« fund tĂ« fundit, cili njeri, cili vend mund tĂ« kundĂ«rshtonte diçka fisnike si paqja? MirĂ«po, ky krim gjuhĂ«sor shfrytĂ«zohej pĂ«r tĂ« fshehur krime shumĂ« mĂ« tĂ« prekshme dhe mĂ« tĂ« rĂ«nda, mbasi kur sovjetikĂ«t promovonin me tĂ« madhe dashurinĂ« e tyre pĂ«r paqen, ata ushtronin dhunĂ« ose kĂ«rcĂ«nime pĂ«r pushtim territoresh dhe nĂ«nshtrimin e popujve.
Sot, Rusia po ecën sipas të njëjtit model dhe bën propozime për paqe, të cilat janë të ngjashme me kërkesat e njëanshme që Putini bënte përpara agresionit kundër Ukrainës. E, megjithatë, Qeveria e presidentit Trump i përdor ato si pikënisje ujdish dhe duke i bërë presion Ukrainës që ta pranojë atë paqe.
NĂ« kĂ«tĂ« kontekst, na vjen nĂ« ndihmĂ« historiku i pĂ«rpjekjeve tĂ« mĂ«parshme tĂ« MoskĂ«s pĂ«r âPaqeâ. AsnjĂ« organizatĂ« tjetĂ«r nĂ« BS nuk ka qenĂ« aq e shquar sa KĂ«shilli BotĂ«ror i Paqes i krijuar nĂ« Paris (World Peace Council - WPC). Nisma mĂ« spektakolare e WPC-sĂ« ishte âApeli i Stokholmitâ ku kĂ«rkohej ndalimi i pĂ«rdorimit tĂ« armĂ«ve atomike. Sipas pohimeve tĂ« ndryshme, atĂ« apel e nĂ«nshkruan 600 milionĂ« vetĂ« nĂ« gjithĂ« botĂ«n dhe me siguri tĂ« gjithĂ« tĂ« rriturit nĂ« Bashkimin Sovjetik. Franca e pĂ«rzuri WPC-nĂ« qysh nĂ« vitin 1951 me arsyetimin se ajo nismĂ« ishte ndĂ«rmarrĂ« nga njĂ« fuqi e huaj komuniste. AtĂ«herĂ« ai grup u fut nĂ« zonĂ«n sovjetike tĂ« VjenĂ«s, ku ministri i BrendshĂ«m austriak i akuzoi se e gjithĂ« kjo ânuk ka tĂ« bĂ«jĂ« me paqenâ. Kur edhe atje ata u bĂ«nĂ« tĂ« padĂ«shirueshĂ«m, ata shkuan nĂ« FinlandĂ«n asnjanĂ«se ku WPC qĂ«ndroi deri nĂ« pĂ«rfundimin e konfliktit Lindje-PerĂ«ndim.
Pas pĂ«rfundimit tĂ« LuftĂ«s sĂ« DytĂ« BotĂ«rore, lufta mĂ« shkatĂ«rrimtare e njerĂ«zimit, miliona njerĂ«z ishin tĂ« gatshĂ«m tâi bashkoheshin kryqĂ«zatĂ«s sovjetike pĂ«r paqe. GjatĂ« gjithĂ« viteve 1950-â60, nĂ« tĂ« gjithĂ« botĂ«n lindĂ«n organizata, tĂ« cilat nĂ«n flamurin e paqes artikulonin fraza tĂ« njĂ«jta mbi paqen si edhe WPC-ja. Ato i quanin manovrat e NATO-s si luftĂ«nxitĂ«se, ndĂ«rkohĂ« qĂ« me retorika justifikonin dhe mbronin invazionet sovjetike kundĂ«r shteteve sovrane si âgaranci pĂ«r paqeâ. NĂ« ShBA funksiononin âLiga Amerikane pĂ«r Paqe dhe Demokraciâ, âKryqĂ«zata Amerikane e Paqesâ, âMobilizimi Amerikan pĂ«r Paqeâ, âKomiteti KombĂ«tar pĂ«r Fitoren e Paqesâ dhe dhjetĂ«ra organizata tĂ« tjera âpaqebĂ«rĂ«seâ nĂ« njĂ« linjĂ«, e cila nuk kishte asnjĂ« dallim nga ajo vija e MPJ-sĂ« sovjetike. ShumĂ« nga pjesĂ«marrĂ«sit atje ishin komunistĂ« dhe simpatizantĂ«, edhe pse shumĂ« prej tyre kishin qĂ«llime tĂ« mira ose ishin idealistĂ« qĂ« besonin lehtĂ« gjithçka.
Atyre qĂ« tregonin me gisht hipokrizinĂ« e njĂ« perandorie tĂ« ndĂ«rtuar dhe tĂ« sunduar nĂ«pĂ«rmjet pĂ«rdorimit tĂ« forcĂ«s brutale ushtarake, duke deklaruar pa fund dĂ«shirĂ«n e saj pĂ«r âpaqeâ sovjetikĂ«t dhe aleatĂ«t e tyre nĂ« PerĂ«ndim e kishin nĂ« majĂ« tĂ« gjuhĂ«s pĂ«rgjigjen pĂ«r ta: âNjĂ« nga mĂ«simet bazĂ« tĂ« marksizmit Ă«shtĂ« se kapitalizmi çon detyrimisht nĂ« imperializĂ«m dhe nĂ« luftĂ«. Ndaj dhe mposhtja e kapitalizmit Ă«shtĂ« e vetmja rrugĂ« pĂ«r paqe tĂ« qĂ«ndrueshmeâ. MbĂ«shtetja pĂ«r lĂ«vizjet e armatosura revolucionare nĂ« vendet jo komuniste (siç bĂ«nĂ« sovjetikĂ«t nĂ« Nikaragua deri nĂ« AngolĂ«) apo invazioni nĂ« vendet komuniste qĂ« donin tĂ« devijonin (si nĂ« Ăeki dhe nĂ« Hungari), nuk janĂ« gjĂ« tjetĂ«r veçse njĂ« mjet pĂ«r tĂ« vendosur nĂ« mĂ«nyrĂ« parandaluese paqen (kĂ«tĂ« e quajnĂ« ndryshe edhe luftĂ« preventive). NjĂ« gazetĂ« komuniste hungareze e pĂ«rshkruante kĂ«shtu kĂ«tĂ« fakt: âBrenda lĂ«vizjes sĂ« paqes, ne nuk mund tĂ« lejojmĂ« asnjĂ« shenjĂ« pacifizimi tĂ« dĂ«mshĂ«mâ.
NĂ« vitin 1954, Ministria Sovjetike e Mbrojtjes jepte tĂ« njĂ«jtin argument se: âKur luftojnĂ« pĂ«r paqen, komunistĂ«t nuk janĂ« pacifistĂ« dhe nuk kufizohen vetĂ«m te paqja dhe te propaganda paqĂ«sore. Ata pĂ«rfaqĂ«sojnĂ« idenĂ« se pĂ«r shmangien e njĂ« lufte duhet doemos tĂ« shkatĂ«rrohet imperializmi. QĂ«ndrimet borgjeze pacifike ndaj luftĂ«s, duke theksuar tmerret e luftĂ«s dhe urrejtjen ndaj tĂ« gjitha luftĂ«rave janĂ« tĂ« huaja pĂ«r ta. KomunistĂ«t janĂ« kundĂ«r luftĂ«rave imperialiste, mbasi ato janĂ« luftĂ«ra kundĂ«r revolucionare, por ata janĂ« nĂ« favor tĂ« luftĂ«rave çlirimtare, antiimperialiste dhe revolucionareâ
NjĂ« hipokrizi e tillĂ« e hapur Ă«shtĂ« e njohur pĂ«r tĂ« gjithĂ« pĂ«r ata qĂ« e kanĂ« lexuar romanin distopik tĂ« Orwellit, â1984â, ku fjalia âLufta Ă«shtĂ« baras me paqenâ simbolizon njĂ« shembull paradigmatik tĂ« âtĂ« folurit tĂ« dyfishtĂ«â totalitar. KomunistĂ«t dhe simpatizantĂ«t kishin divizĂ«n e tyre: Ădo veprim ushtarak i BS-sĂ« quhej antiimperialist, ndĂ«rsa çdo akt ushtarak i vendeve perĂ«ndimore gjykohej si âimperialistâ. VetĂ«mohimi i kĂ«rkuar pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« njĂ« gjimnastikĂ« tĂ« tillĂ« mendore shpjegon si BS-ja dhe mbĂ«shtetĂ«sit e saj rrĂ«shqitĂ«n me lehtĂ«si duke e cilĂ«suar GjermaninĂ« naziste si fontanĂ«n e fashizmit, por duke nĂ«nshkruar Traktatin e mossulmimit me Berlinin dhe tre vite mĂ« vonĂ« me luftĂ«n kundĂ«r tij.
Nuk Ă«shtĂ« rastĂ«si qĂ« Ofensiva pĂ«r âPaqeâ nĂ« vitet e para tĂ« LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ« filloi kur BS-ja nuk kishte ende potencial kĂ«rcĂ«nimi bĂ«rthamor. Vala tjetĂ«r e madhe e âPaqesâ ndodhi nĂ« fillim tĂ« viteve â80, kur presidenti Ronald Reagan u shpreh pĂ«r pĂ«rmbysjen e komunizmit dhe ndĂ«rprerjen e bashkekzistencĂ«s paqĂ«sore me tĂ«. FushĂ«beteja u bĂ« Evropa PerĂ«ndimore, ku pati debate tĂ« ashpra mbi planin pĂ«r stacionimin e raketave me rreze tĂ« mesme veprimi âPershing 2â nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« vendosjes sĂ« raketave ruse âSS 20â. âNew Jork Timesâ nĂ« vitin 1983 njoftonte me titull tĂ« madh se qeveritĂ« e DanimarkĂ«s dhe tĂ« ZvicrĂ«s arritĂ«n tĂ« zbulonin sovjetikĂ« tĂ« veshur me petkun e diplomatit, por tĂ« cilĂ«t ishin oficerĂ« tĂ« KGB-sĂ« qĂ« bĂ«nĂ« pĂ«rpjekje pĂ«r tâu infiltruar nĂ« Grupet nĂ« PerĂ«ndim qĂ« ishin kundĂ«r stacionimit tĂ« raketave âPershingâ.
Debati mĂ« i ashpĂ«r ndodhi nĂ« GjermaninĂ« PerĂ«ndimore, ku Partia e GjelbĂ«r akuzoi komunistĂ«t se kishin sabotuar pĂ«rpjekjet pĂ«r organizimin e njĂ« demonstrate tĂ« madhe kundĂ«r Reaganit dhe NATO-s gjatĂ« Samitit tĂ« kĂ«saj tĂ« fundit nĂ« Bon. Frytet e kĂ«tij infiltrimi u panĂ« edhe nĂ« rezolutĂ«n e kĂ«saj ngjarjeje: Ajo dĂ«nonte politikĂ«n e jashtme amerikane, por heshte pĂ«r agresionin sovjetik kundĂ«r Afganistanit dhe vendosjen e Ligjit tĂ« LuftĂ«s nĂ« Poloni gjatĂ« sundimit tĂ« JuntĂ«s Ushtarake atje, pĂ«rfaqĂ«suesi i tĂ« cilĂ«s u shfaq edhe nĂ« njĂ« konferencĂ« tĂ« KĂ«shillit BotĂ«ror tĂ« Paqes. Politika e jashtme e heshtur sovjetike u shfaq edhe nĂ« sloganin e lĂ«vizjes sĂ« paqes kundĂ«r raketave âPershingâ: âJo mĂ« raketa tĂ« reja nĂ« EvropĂ«â.
Ky shfrytĂ«zim i pĂ«rpjekjeve njerĂ«zore pĂ«r paqe qĂ« ka vijuar pĂ«r dekada tĂ« tĂ«ra tregon se sa shumĂ« ndryshon kuptimi i fjalĂ«s paqe. NĂ« shoqĂ«ritĂ« e lira kuptimi i saj Ă«shtĂ« i qartĂ«: jo luftĂ«. Por, pĂ«r burrat nĂ« Kremlin, âPaqjaâ Ă«shtĂ« koncept subjektiv qĂ« i pĂ«rfshin tĂ« gjitha qĂ«llimet e saj, pĂ«r aq kohĂ« sa aty nuk pĂ«rmendet fjala âdhunĂ«â
Disidenti sovjetik, Vladimir Bukowski, nĂ« vitin 1982 shkruante: âNdoshta ideologĂ«t bolshevikĂ« kanĂ« qenĂ« tĂ« vetĂ«dijshĂ«m qysh nĂ« fillim se sa armĂ« e fuqishme Ă«shtĂ« tundimi nga paqja - se sa lehtĂ« mund tĂ« besojnĂ« njerĂ«zit dhe sa iracionalĂ« mund tĂ« bĂ«hen, pĂ«r aq kohĂ« sa te ata krijohet qoftĂ« edhe shpresa mĂ« e vogĂ«l se paqja Ă«shtĂ« afĂ«râ.
Lufta e Ftohtë tani mund të konsiderohet vërtet e kaluar, por zhvillimet më të fundit tregojnë se besimi me lehtësi dhe irracionaliteti ndaj iluzionit rus ka vazhduar të përhapet më tej.
KĂ«shtu, presidenti Donald Trump e quajti veten âPresident i Paqesâ dhe qeveria e tij menjĂ«herĂ« ndĂ«rmori dy hapa pĂ«r ta formalizuar kĂ«tĂ« vetĂ«vlerĂ«sim. Fillimisht, Departamenti Amerikan i Shtetit njoftoi se Instituti amerikan pĂ«r Paqe do tĂ« quhet âDonald J. Trump Institute of Peaceâ duke vlerĂ«suar kĂ«sisoj âUjdibĂ«rĂ«sin mĂ« tĂ« madh nĂ« historinĂ« e kombit tonĂ«â. Edhe mĂ« domethĂ«nĂ«se ishte publikimi i strategjisĂ« sĂ« re amerikane. Ajo thekson meritat e mĂ«dha tĂ« Donald Trump si paqebĂ«rĂ«s, por, ndĂ«rkohĂ«, kuptimi i saj mbi âPaqenâ Ă«shtĂ« shqetĂ«sues, mbasi ngjason shumĂ« me konceptin rus mbi paqen.
NĂ« radhĂ« tĂ« parĂ«, nĂ« StrategjinĂ« e re amerikane, Rusia nuk konsiderohet mĂ« si kĂ«rcĂ«nim. NjĂ« kontrast i madh ky me kĂ«ndvĂ«shtrimin e vetĂ« Trumpit gjatĂ« presidencĂ«s sĂ« tij tĂ« parĂ«, ku nĂ« strategjinĂ« e atĂ«hershme tĂ« sigurisĂ« kombĂ«tare 2017 shkruhej âRusia po kĂ«rkon tĂ« formojĂ« njĂ« botĂ« nĂ« kundĂ«rshtim me vlerat dhe interesat amerikane, me synimin tĂ« dobĂ«sojĂ« ndikimin amerikan nĂ« botĂ« dhe tĂ« na ndajĂ« nga aleatĂ«t dhe partnerĂ«t tanĂ«; ajo âkĂ«rkon tĂ« varrosĂ« fuqinĂ«, ndikimin, interesat, sigurinĂ« dhe mirĂ«qenien amerikaneâ. Strategjia KombĂ«tare e SigurisĂ« 2017 e akuzonte RusinĂ« pĂ«r programin e saj tĂ« armatimit, e cila synonte tĂ« minonte legjitimitetin e demokracive dhe pĂ«r kĂ«tĂ« qĂ«llim âRusia do tĂ« ndĂ«rmarrĂ« masa subversive pĂ«r tĂ« dobĂ«suar besueshmĂ«rinĂ« dhe angazhimin amerikan pĂ«r EvropĂ«n, tĂ« minojnĂ« unitetin transatlantik dhe tĂ« dobĂ«sojnĂ« institucionet dhe regjimet evropianeâ.
NdĂ«rsa, nĂ« StrategjinĂ« e re tĂ« SigurisĂ« KombĂ«tare, administrata e presidentit Trump bĂ«n thirrje pĂ«r âtâi dhĂ«nĂ« fund perceptimit dhe realitetit pĂ«r NATO-n si njĂ« aleancĂ« pĂ«rherĂ« nĂ« zgjerimâ, duke i dhĂ«nĂ« kĂ«shtu fund 35 vjetĂ«ve tĂ« mbĂ«shtetjes dypartiake amerikane pĂ«r zgjerimin e AleancĂ«s Atlantike me vende demokratike evropiane, tĂ« cilat plotĂ«sojnĂ« kriteret e anĂ«tarĂ«simit. Gjithashtu, administrata amerikane fajĂ«son aleatĂ«t tanĂ« demokratikĂ« mĂ« shumĂ« sesa shtetin agresor pĂ«r mungesĂ«n e paqes nĂ« UkrainĂ«. Sigurisht qĂ« ânjĂ« pjesĂ« e madhe e shumicĂ«s evropiane duan paqeâ, thotĂ« dokumenti. MirĂ«po, problemi tani shtrohet se pĂ«r çfarĂ« lloj âpaqejeâ bĂ«het fjalĂ«? Sepse njĂ« sondazh i zhvilluar nĂ« fillim tĂ« muajit dhjetor nga njĂ« revistĂ« franceze zbuloi se 80 pĂ«rqind e evropianĂ«ve nuk besojnĂ« se Rusia kĂ«rkon me tĂ« vĂ«rtetĂ« paqe, ndĂ«rsa 61 pĂ«rqind duan qĂ« vendet e tyre tĂ« vijojnĂ« dhe tĂ« shtojnĂ« mbĂ«shtetjen ndaj UkrainĂ«s.
Nga ana e tyre, liderĂ«t evropianĂ« shprehen me njĂ« kuptim mĂ« tĂ« sofistikuar tĂ« fjalĂ«s âPaqeâ, duke argumentuar se çdo âujdi pĂ«r njĂ« paqe qĂ« nuk pĂ«rfshin garancitĂ« e sigurimit pĂ«r UkrainĂ«n do tĂ« ishte thjesht njĂ« pauzĂ« pĂ«r frymĂ«marrje derisa Putini ta ndjejĂ« veten tĂ« pĂ«rgatitur pĂ«r tĂ« sulmuar sĂ«rish.
TĂ« gjitha kĂ«to ngjarje pĂ«rbĂ«jnĂ« njĂ« sfond tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r tĂ« kuptuar zinxhirin e ngjarjeve qĂ« janĂ« zhvilluar muajt e kaluar, duke pĂ«rfshirĂ« edhe propozimin mĂ« tĂ« fundit tĂ« AdministratĂ«s amerikane pĂ«r âPlanin e Paqesâ pĂ«r pĂ«rfundimin e luftĂ«s nĂ« UkrainĂ«. MĂ« 20 nĂ«ntor tĂ« vitit tĂ« kaluar nĂ« media rrodhi informacioni mbi kĂ«tĂ« plan me 28 Pika. I pĂ«rgatitur me kujdes nga Steve Witkoff, njĂ« zhvillues i pasurive tĂ« patundshme nĂ« Nju-Jork dhe president i klubeve tĂ« golfit me inpute nga shefi i tij emĂ«ror, sekretari i Shtetit, Marco Rubio, dhe dhĂ«ndĂ«ri i presidentit, Jared Kushner, ky propozim pranonte kĂ«rkesat kryesore ruse dhe shkelte shumĂ« vija tĂ« kuqe ukrainase. NĂ« kĂ«mbim tĂ« pĂ«rfundimit tĂ« armiqĂ«sive midis tyre, kjo marrĂ«veshje do tâi jepte RusisĂ« mĂ« shumĂ« territor se sa ka pushtuar, zyrtarisht do ta ndalonte UkrainĂ«n tĂ« hynte ndonjĂ«herĂ« nĂ« NATO, do tĂ« vendoste njĂ« tavan nĂ« madhĂ«sinĂ« e ushtrisĂ« sĂ« saj, do tĂ« parandalonte ushtarĂ« nga vendet e NATO-s tĂ« stacionoheshin nĂ« tokĂ«n ukrainase, do tĂ« zhbllokonte miliarda euro tĂ« aseteve ruse tĂ« depozituara nĂ« bankat perĂ«ndimore dhe, kryesorja, do tĂ« hiqte sanksionet ekonomike ndaj MoskĂ«s tĂ« vendosura qysh nĂ« vitin 2014 pas aneksimit prej saj tĂ« KrimesĂ«.
NĂ« kĂ«mbim pĂ«r tĂ« gjitha kĂ«to âtĂ« miraâ nga Rusia, Ukraina do tĂ« kishte disa garanci tĂ« paqarta sigurie qĂ« nuk ishin mĂ« shumĂ« se njĂ« e ârĂ«nĂ« nĂ« shpatullaâ.
PĂ«rshtypja se Witkoffit kishte rĂ«nĂ« viktimĂ« e kuptimit rus tĂ« fjalĂ«s âPaqeâ u pĂ«rforcua nga njĂ« telefonatĂ« e tij mĂ« 14 tetor me homologun rus, e cila rrodhi e zbardhur te âBloombergâ nĂ« nĂ«ntor tĂ« vitit tĂ« kaluar. Witkoffi i kishte thĂ«nĂ« Yuri Ushakovit, kĂ«shilltari mĂ« i lartĂ« i Putinit pĂ«r politikĂ«n e jashtm,e se âFederata Ruse ka dashur gjithmonĂ« njĂ« plan paqejeâ, diçka e çuditshme ta thuash pĂ«r njĂ« vend qĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« paprovokuar ka sulmuar ushtarakisht fqinjin e tij 11 vjet mĂ« parĂ«. âUnĂ« e besoj kĂ«tĂ«. I tregova edhe presidentit qĂ« e besoj atĂ«â. Witkoff i kishte sugjeruar Ushakovit qĂ« Putini ta telefononte Trumpin pĂ«rpara se ky i fundit tĂ« takonte presidentin Zelensky mĂ« 17 Tetor; Ushakov e zbatoi sugjerimin e Witkoffit dhe mĂ« 16 Tetor Trump foli mbi dy orĂ« nĂ« telefon me Putinin. TĂ« nesĂ«rmen, Trumpi refuzoi tâi dĂ«rgonte UkrainĂ«s raketat e fuqishme âTomahawkâ qĂ« ai kishte lĂ«nĂ« tĂ« kuptonte se do tâia dĂ«rgonte disa ditĂ« mĂ« parĂ« dhe i bĂ«ri presion Zelenskyt qĂ« tâi dorĂ«zonte tokat qĂ« rusĂ«t aktualisht nuk i kanĂ« nĂ«n kontroll. Dy ditĂ« pas rrjedhjes se transkriptit tĂ« telefonatĂ«s sĂ« Witkoffit, Putini e mbrojti atĂ« nga akuzat si pro-rus, duke thĂ«nĂ« se âWitkoffi Ă«shtĂ« njeri inteligjentâ. MirĂ«po, ashtu si âPaqeâ edhe fjala â Inteligjentâ nĂ« rusisht ka kuptim tĂ« ndryshĂ«m.
RusĂ«t kanĂ« kohĂ« qĂ« i konsiderojnĂ« afaristĂ«t amerikanĂ« tĂ« tipit Witkoff si objektiva tĂ« lehtĂ«. PavarĂ«sisht tĂ« gjitha sulmeve tĂ« tyre kundĂ«r tĂ« kĂ«qijave tĂ« kapitalizmit, shpesh liderĂ«t sovjetikĂ« janĂ« rreshtuar nĂ« njĂ« vijĂ« me afaristĂ«t perĂ«ndimorĂ«, duke kundĂ«rshtuar kryesisht gjithçka qĂ« pengon tregtinĂ« Lindje-PerĂ«ndim. NĂ« fakt, AFL-CIO (Federata Amerikane e PunĂ«s dhe Kongresi i Organizatave Industriale) ka kontribuar shumĂ« mĂ« tepĂ«r pĂ«r tĂ« pĂ«rmbysur komunizmin nĂ« EvropĂ«n Lindore se sa âFortune 500â. AfĂ«rsia ndĂ«rmjet kapitalizmit shtetĂ«ror dhe Kremlinit u bĂ« edhe mĂ« e theksuar pas shembjes sĂ« komunizmit, kur Rusia u kthye nĂ« njĂ« sindikatĂ« kriminale, duke u hequr si ekonomi kombĂ«tare.
Putini e di mirĂ« se afaristĂ«t nuk njihen pĂ«r merakun e tyre mbi moralin, mbasi fitimi i parave pĂ«r ta ka epĂ«rsi mbi koncepte tĂ« tilla abstrakte si âpaqjaâ. Ndaj, edhe Kremlini i drejtohet mentalitetit tĂ« administratĂ«s sĂ« presidentit Trump, e cila ngjason me mentalitetin e bordit tĂ« njĂ« korporate, duke evidentuar pĂ«rfitimet ekonomike qĂ« do tĂ« ketĂ« ShBA-ja (dhe afaristĂ«t, sidomos), nĂ«se konflikti do tĂ« pĂ«rfundojĂ« sipas kushteve ruse. MirĂ«po, suksesi pĂ«r çdo lloj ujdie kĂ«rkon domosdoshmĂ«risht heqjen e sanksioneve ruse.
NĂ« zbatim tĂ« kĂ«tij objektivi, Witkoffi i ka anashkaluar kanalet normale diplomatike, shpesh duke refuzuar tĂ« bashkĂ«rendohet me aleatĂ«t evropianĂ«; kjo mbasi, sipas tij, pĂ«rdorimi i metodave tĂ« sigurta Ă«shtĂ« âi bezdisshĂ«mâ pĂ«r tĂ«. Ishte pikĂ«risht kjo pakujdesia e treguar me sigurinĂ« operacionale qĂ« shkaktoi interceptimin dhe rrjedhjen e telefonatĂ«s sĂ« tij me Ushakovin.
Ndryshe nga teoria e paqes demokratike, pohimi i vĂ«rtetĂ« empirik se demokracitĂ« nuk shkojnĂ« nĂ« luftĂ« kundĂ«r njĂ«ra-tjetrĂ«s si edhe nocioni se vendet qĂ« bĂ«jnĂ« tregti nuk luftojnĂ« kundĂ«r njeri-tjetrit Ă«shtĂ« njĂ« ide e vjetĂ«r absurde, e cila empirikisht nuk Ă«shtĂ« e vĂ«rtetĂ«. Ajo Ă«shtĂ« pjesĂ« e besimit amerikan (dhe mĂ« shumĂ« e republikanĂ«ve) se vendi qeveriset mĂ« mirĂ« si biznes, njĂ« broçkull qĂ« shkon deri te obsesioni pĂ«r fitime e Trumpit nĂ« vitet â80 kur ai premtonte nĂ« fushatat presidenciale tĂ« Ross Perotit, Steve Forbesit, Herman Cainit dhe Carly Fiorinas se mund tâi jepte fund me njĂ« dorĂ« LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ« âbrenda njĂ« oreâ. Ashtu si tradita e politikĂ«s sĂ« jashtme ârealisteâ prej nga ajo vjen, edhe ky kĂ«ndvĂ«shtrim teknokratik i njĂ« mendjeje tĂ« vetme racionaliste nuk ka vend pĂ«r moral ose ideologji nĂ« marrĂ«dhĂ«niet ndĂ«rkombĂ«tare dhe as pĂ«r tâu joshur nga mundĂ«sia qĂ« kur Putini tĂ« ligjĂ«rojĂ« pafund mbi pandashmĂ«rinĂ« e popujve tĂ« RusisĂ« dhe UkrainĂ«s, ai ka seriozisht dhe Ă«shtĂ« gati tĂ« sakrifikojĂ« qindra mijra tĂ« rinj pĂ«r ta realizuar atĂ« ide.
Ashtu siç ndodh edhe nĂ« njĂ« ekip me afaristĂ« kokĂ«fortĂ« tĂ« cilĂ«t rrahin gjoksin pĂ«r aftĂ«sitĂ« e tyre tĂ« forta negociuese, Trumpi, Witkoffi dhe Kushneri po ushtrojnĂ« trysni nĂ« mĂ«nyrĂ« aspak proporcionale mbi viktimĂ«n e konfliktit, ndĂ«rkohĂ« qĂ« po e lejojnĂ« agresorin âta kalojĂ« lumin pa u lagurâ. NĂ« rastin mĂ« tĂ« mirĂ«, ato duket se besojnĂ« qĂ« tĂ« dy vendet janĂ« fajtorĂ« nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n masĂ« dhe se ShBA-ja nuk duhet tĂ« mbajĂ« anĂ« midis njĂ« demokracie tĂ« lidhur me PerĂ«ndimin (pavarĂ«sisht nga defektet e saj) dhe njĂ« kundĂ«rshtari tĂ« vjetĂ«r antiamerikan.
âAi duhet ta dijĂ« se do tĂ« bjerĂ« kokĂ«poshtĂ«â, i tha Witkoff gazetarit Tucker Carlson, pĂ«r Zelenskyn, duke rĂ«nĂ« dakord me pohimin se Ukraina do ta humbasĂ« luftĂ«n, diçka e çuditshme pĂ«r njĂ« diplomat amerikan qĂ« flet kĂ«shtu duke krijuar shqetĂ«sime pĂ«r edhe pĂ«r dhĂ«nien e miliarda dollarĂ«ve ndihma ushtarake tĂ« ShBA-sĂ«. KĂ«to deklarata ilustrojnĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« dhimbshme mungesĂ«n e pĂ«rvojĂ«s diplomatike tĂ« Witkoffit dhe besimin e tij te narrativa ruse se pengesĂ« pĂ«r paqen na qenka Zelensky. PĂ«rpara bisedimeve tĂ« paqes nĂ« fillim tĂ« muajit dhjetor, Putini vlerĂ«soi takimin e tij me Witkoffin dhe Kushnerin, sepse veprimet e vendeve evropiane âsynojnĂ« vetĂ«m njĂ« gjĂ«: tĂ« bllokojnĂ« tĂ«rĂ«sisht kĂ«tĂ« proces paqejeâ.
QĂ« Witkoff duhet jetĂ« ai tip njeriu qĂ« i merr si tĂ« mirĂ«qena fjalĂ«t e diktatorit, kjo u duk sheshit qysh nĂ« fillimet e administratĂ«s sĂ« re amerikane. NĂ« intervistĂ«n e tij me Carlson nĂ« mars, Witkoffi diskutoi mbi njĂ« takim qĂ« ai kishte zhvilluar me Putinin pĂ«r tĂ« diskutuar paraprakisht njĂ« marrĂ«veshje tĂ« mundshme pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund luftĂ«s. Witkoffi kishte propozuar njĂ« ndĂ«rprerje 30-ditore tĂ« sulmeve ruse ndaj objekteve energjetike ukrainase, tĂ« cilin Putini e formalizoi gjatĂ« bisedĂ«s telefonike me Trumpin gjashtĂ« ditĂ« mĂ« vonĂ«. âIshte diçka e fisshme prej tij tĂ« mĂ« pranonte dhe tĂ« mĂ« priste muaâ i tha Witkoffi, Carlsonit, pĂ«r presidentin rus tĂ« cilin Witkoffi e lavdĂ«roi se kishte qenĂ« â i sjellshĂ«mâ me mua, edhe pse nĂ« fakt Putini e detyroi atĂ« tĂ« priste plot tetĂ« orĂ«!
Por, ajo çka i ka lĂ«nĂ« mĂ« shumĂ« mbresa Witkoffit nga takimi me liderin rus ishte hendeku i thellĂ« midis njĂ« burracaku keqbĂ«rĂ«s tĂ« portretizuar nga media perĂ«ndimore dhe Putini i vĂ«rtetĂ« qĂ« Witkoffi ka njohur gjatĂ« takimeve ballĂ« pĂ«r ballĂ« me tĂ«. NĂ« fakt, tĂ« gjitha provat qĂ« Witkoffi donte dhe kishte nevojĂ« tĂ« kuptonte kornizĂ«n âe fisshmeâ mendore tĂ« ish-oficerit tĂ« KGB-sĂ«, ishte dhurata e Putinit me njĂ« portret tĂ« Trumpit dhe lutja e tij pĂ«r presidentin pas dĂ«shtimit tĂ« atentatit kundĂ«r tij gjatĂ« korrikut 2024.
PĂ«r fat tĂ« keq, nuk ka transkript tĂ« kĂ«saj bisede, por edhe nĂ«se do tĂ« kishte njĂ« tĂ« tillĂ«, ne nuk do tĂ« mund tĂ« mbĂ«shteteshin tek ajo mbasi Witkoffi, duke injoruar çdo protokoll dhe logjikĂ«n diplomatike, nuk pranoi tĂ« merrte me vete njĂ« pĂ«rkthyes nga Departamenti i Shtetit. âĂshtĂ« njĂ« lloj lidhje tĂ« cilĂ«n ne kemi mundur ta rivendosim nĂ« njĂ« fjalĂ« tĂ« thjeshtĂ« qĂ« quhet komunikim, pĂ«r tĂ« cilĂ«n, siç e dini shumĂ« njerĂ«z, thonĂ« se unĂ« nuk duhet ta bĂ«ja sepse Putini Ă«shtĂ« njeri i keqâ, ka shpjeguar mĂ« vonĂ« Witkoffi. âMirĂ«po, unĂ« nuk e shoh Putinin si njeri tĂ« keqâ.
Ashtu si edhe presidenti tĂ« cilit ai i shĂ«rben, Witkoffi shfaq besim tĂ« verbĂ«r gjatĂ« bisedave me njĂ« kundĂ«rshtar. Kur Witkoffi i referohet nĂ« mĂ«nyrĂ« sarkastike njĂ« fjale tĂ« thjeshtĂ« si âkomunikimâ, ai po krijon njĂ« njeri kashte, si krijesĂ« e MAGA-s, duke pohuar se edhe vetĂ« kritikĂ«t e politikĂ«s sĂ« jashtme tĂ« Trumpit janĂ« kundĂ«r diplomacisĂ«. Por, problemi kĂ«tu nuk Ă«shtĂ« se po bisedohet me njĂ« kundĂ«rshtar, por se kĂ«to bisedime po bĂ«hen si qĂ«llim nĂ« vetvete. Ja, mĂ« konkretisht pĂ«r çështjen nĂ« fjalĂ«, lidhur me ndalimin e bombardimeve ruse mbi objektet energjetike ukrainase pĂ«r njĂ« afat 30-ditor qĂ« Witkoffi pretendon se e siguroi nga Putini. NĂ« fakt, rusĂ«t e kanĂ« shkelur atĂ« me dhjetĂ«ra herĂ« dhe kjo mjafton pĂ«r tĂ« treguar se sa âburrĂ« i mirĂ«â Ă«shtĂ« Putini.
Sot, KĂ«shilli BotĂ«ror i Paqes Ă«shtĂ« praktikisht jashtĂ« funksionit, por misioni, taktikat dhe retorika e tij vazhdojnĂ«. Llomotitjet e pareshtura tĂ« Kremlinit pĂ«r âpaqeâ kanĂ« tĂ« njĂ«jtin qĂ«llim qĂ« kishin edhe gjatĂ« LuftĂ«s sĂ« FtohtĂ«: tĂ« zbutin PerĂ«ndimin me qĂ«llim qĂ« tâi hapin rrugĂ«n agresionit dhe ekspansionit tĂ« mĂ«tejshĂ«m rus. Duke pĂ«rfituar nga frika perĂ«ndimore ndaj njĂ« Lufte tĂ« TretĂ« BotĂ«rore (njĂ« model tjetĂ«r sovjetik qĂ« Trumpi dhe shokĂ«t e tij e propaganduan gjatĂ« fushatĂ«s presidenciale tĂ« vitit 2016), ajo shpreh njĂ« dĂ«shirĂ« vetĂ«m nĂ« dukje pĂ«r paqe, por nĂ« realitet nĂ«nkupton kĂ«rcĂ«nim pĂ«r luftĂ«.
Dikur naivët që ranë preh e këtij mentaliteti ishin nga e majta, ndërsa sot viktima të sofizmave gjuhësore ruse të epokës sovjetike po bëhen gjithmonë e më shumë sektorë në rritje të së djathtës. Të dyja palët vuajnë sepse nuk arrijnë të kuptojnë natyrën e vërtetë të regjimit në Kremlin, i cili mbështetet në dhunë dhe në kërcënim të përhershëm për mbijetesë.
Ndaj, tĂ« pranosh â Paqenâ sipas kushteve tĂ« MoskĂ«s, do tĂ« thotĂ« tâi lejosh rusĂ«t tĂ« bĂ«jnĂ« çâtu dojĂ« qejfi.
Garancitë e sigurisë së SHBA-së për Ukrainën janë përcaktuar për një periudhë 15-vjeçare, me mundësi zgjatjeje.
Kështu u ka thënë Volodymyr Zelensky gazetarëve të hënën, duke dhënë më shumë detaje rreth asaj që u diskutua dhe u ra dakord në takimin e tij me presidentin e SHBA-së, Donald Trump të dielën në Florida.
Gjatë konferencës së përbashkët për shtyp pas bisedimeve në Mar-a-Lago, presidenti ukrainas tha se garancitë e sigurisë së SHBA-së për Ukrainën ishin "100% të dakorduara".
"Kemi arritje të mëdha, plani i paqes me 20 pika është 90% i dakorduar dhe garancitë e sigurisë SHBA-Ukrainë janë 100% të dakorduara", u tha Zelensky gazetarëve.
"Garancitë e sigurisë së SHBA-së, Evropës dhe Ukrainës janë pothuajse të dakorduara. Dimensioni ushtarak është 100% i dakorduar", ka shtuar ai.
Më vonë ai i shpjegoi një grupi gazetarësh se garancitë janë me të vërtetë "të forta, megjithëse "për momentin, ato nuk janë të përhershme".
"I thashë (Trump) se lufta ka vazhduar për gati 15 vjet dhe ne do të donim që garancitë të ishin më të gjata", theksoi Zelensky.
"I thashë atij se do të donim të merrnim në konsideratë garancitë për 30, 40 apo edhe 50 vjet dhe ky do të ishte një vendim historik nga Presidenti Trump. Presidenti tha se do të mendonte për këtë".
"Pa garanci sigurie, realisht, kjo luftë nuk do të mbarojë".
Ndryshe, të dy presidentët thanë se nuk ka afat për hapat e ardhshëm në plan, me Trump që tregoi se pret të shohë më shumë përparim brenda disa javëve të ardhshme.
Takimi i radhës në nivel këshilltarësh midis përfaqësuesve të SHBA-së, Ukrainës dhe Evropës do të zhvillohet "në ditët në vijim", tha Zelensky, duke shtuar se Kievi ka kontaktuar tashmë të gjithë këshilltarët e përfshirë në proces. /Telegrafi/
Donald Trump dhe Volodymyr Zelensky u takuan të dielën në apartamentin e Mar-a-Lago për të diskutuar përparimin e bisedimeve për paqen në Ukrainë.
Pas takimit, të dy presidentët mbajtën një konferencë për shtyp, ku ndër tjerash ra në sy një deklaratë e Trump.
Ai tha se Rusia dĂ«shiron qĂ« Ukraina tĂ« ketĂ« sukses dhe se Vladimir Putin kishte qenĂ« âshumĂ« bujarâ me energjinĂ« dhe shĂ«rbime tĂ« tjera me çmime tĂ« ulĂ«ta, pĂ«rcjell Telegrafi.
Trump:
Russia wants to see Ukraine succeed. It sounds a little strange.
Megjithatë, Zelensky kishte përshëndetur "arritjet e mëdha" pas një takimi dypalësh me homologun e tij amerikan, i cili këmbënguli se lufta e Rusisë kundër Ukrainës duhet të përfundojë së shpejti.
Zelensky u tha gazetarëve në Florida se garancitë e sigurisë së SHBA-së për vendin, një pikë kyçe përpara se të finalizohet një zgjidhje paqeje, janë "100% të dakorduara" dhe një plan ekonomik për të rigjallëruar ekonominë ukrainase është "pothuajse i finalizuar". /Telegrafi/
Volodymyr Zelensky tha se garancitë e sigurisë së SHBA-së për Ukrainën ishin "100% të dakorduara" pas një takimi me Donald Trump në Mar-a-Lago të dielën.
Presidenti ukrainas përshëndeti "arritjet e mëdha" pas një takimi dypalësh me homologun e tij amerikan, i cili këmbënguli se lufta e Rusisë kundër Ukrainës duhet të përfundojë së shpejti, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
Zelensky u tha gazetarëve në Florida se garancitë e sigurisë së SHBA-së për vendin, një pikë kyçe përpara se të finalizohet një zgjidhje paqeje, janë "100% të dakorduara" dhe një plan ekonomik për të rigjallëruar ekonominë ukrainase është "pothuajse i finalizuar".
"Kemi arritje të mëdha, plani i paqes me 20 pika është 90% i dakorduar dhe garancitë e sigurisë SHBA-Ukrainë janë 100% të dakorduara", u tha Zelensky gazetarëve.
"Garancitë e sigurisë të SHBA-së, Evropës dhe Ukrainës janë pothuajse të dakorduara. Dimensioni ushtarak është 100% i dakorduar", ka shtuar ai.
Trump bëri të ditur se bisedimet me Zelenskyn dhe delegacionin ukrainas do të vazhdojnë të hënën.
Ndërsa e cilësoi takimin produktiv, presidenti amerikan pranoi se çështja më e ndjeshme - ndarja e mundshme e territoreve - mbetet e pazgjidhur.
Kur u pyet konkretisht për Donbasin në lindje të Ukrainës - zona që përbëhet nga Donetsku dhe Luhansku, të cilën Ukraina e ka kundërshtuar ta heqë dorë, pasi kjo do të shpërblente Rusinë, e cila ka pushtuar pjesë të saj - Trump pranoi: "Kjo është një çështje shumë e vështirë".
Pa vendosur ose pa sinjalizuar një afat kohor, Trump tha "do ta shohim brenda disa javësh" nëse plani i paqes funksionon. /Telegrafi/
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, e përshkroi takimin e tij të fundit me homologun e tij ukrainas, Volodymyr Zelensky, si "të shkëlqyer" pas gati tre orësh bisedimesh.
"Patëm një takim të mrekullueshëm. Diskutuam shumë gjëra", tha Trump në një paraqitje të përbashkët me Zelenskyn në Mar-a-Lago, Florida, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
"Mendoj se po i afrohemi shumë, ndoshta shumë afër", tha Trump, duke shtuar se "kemi bërë shumë përparim në përfundimin e asaj lufte".
Kjo deklaratë e tij ishte nga disa të bëra nga presidenti i SHBA-së, teksa bashkë me homologun ukrainas po flisnin me gazetarët pas takimit të tyre në Mar-a-Lago.
Trump, duke thĂ«nĂ« se beson qĂ« njĂ« marrĂ«veshje paqeje Ă«shtĂ« âafĂ«râ pĂ«r UkrainĂ«n, pĂ«rshkroi ânjĂ« nga dy çështjet shumĂ« tĂ« vĂ«shtiraâ qĂ« mbeten.
Ai nuk pranoi të jepte një përqindje për kushtet që ishin rënë dakord, por tha se mund të jetë afër 95%.
Ai pranoi se fati i rajonit lindor të Donbasit, të cilin Rusia i ka kërkuar Ukrainës dorëzimin, mbeti një çështje e pazgjidhur.
Në anën tjetër, Zelensky ka filluar uke falënderuar Trumpin "për një takim të shkëlqyer në këtë vend të mrekullueshëm".
Ai tha se ekipet sot diskutuan "të gjitha aspektet e kornizës së paqes" dhe thotë se plani i paqes me 20 pika është "90% i dakordësuar".
"Ne ramë dakord që garancitë e sigurisë janë një moment kyç në arritjen e paqes së qëndrueshme dhe ekipet tona do të vazhdojnë të punojnë në të gjitha aspektet", ka shtuar ai.
Një bisedë midis presidentit ukrainas, Volodymyr Zelensky, presidentit të SHBA-së, Donald Trump dhe udhëheqësve evropianë ishte zhvilluar para konferencës së përbashkët ndërmjet tyre.
Siç thuhej më tej, Zelensky dhe Trump folën me udhëheqësit në një telefonatë ndërsa dy presidentët u takuan në Florida për të diskutuar propozimin e fundit të paqes për Ukrainën.
Telefonata thuhet se zgjati mbi një orë dhe udhëheqësit diskutuan "hapat konkretë" për t'i dhënë fund luftës, shkroi Presidenti finlandez Alexander Stubb në një postim në X.
Pjesëmarrësit në komunikim përfshinin udhëheqësit e Britanisë, Francës, Gjermanisë, Italisë, Polonisë dhe Norvegjisë, si dhe sekretarin e përgjithshëm të NATO-s dhe presidentin e Komisionit Evropian, shkroi Stubb.
"Ne të gjithë po punojmë drejt një paqeje të drejtë dhe të qëndrueshme", tha Stubb. /Telegrafi/
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka mbërritur për takimin e tij me presidentin e SHBA-së Donald Trump në vendpushimin Mar-a-Lago në Florida.
Bisedimet vijnë menjëherë pas një sulmi masiv rus ndaj Kievit dhe pas muajsh përpjekjesh diplomatike të SHBA-së për t'i dhënë fund luftës.
Dhe Trump thuhet se ka thënë se mendon që Putini është serioz për paqen këtë herë, ndërsa Zelensky mbërriti për takimin mes tyre.
Pas arritjes së tij, të dy udhëheqësit shtrënguan duart dhe u ndalën për foto ndërsa Trump ka pranuar disa pyetje nga gazetarët përpara takimit të tyre.
NĂ« kĂ«tĂ« drejtim, i pyetur nĂ«se mendon qĂ« Putini Ă«shtĂ« serioz pĂ«r paqen kĂ«tĂ« herĂ«, Trump tha: âPo, po. Mendoj se Ă«shtĂ«, mendoj se tĂ« dy janĂ«â.
Ai shtoi nĂ« pĂ«rgjigje tĂ« njĂ« pyetjeje tjetĂ«r: âDuhet tĂ« bĂ«jmĂ« njĂ« marrĂ«veshje, duhet ta bĂ«jmĂ«... Mendoj se tĂ« dy presidentĂ«t duan tĂ« bĂ«jnĂ« njĂ« marrĂ«veshjeâ.
Trump tha se beson qĂ« janĂ« nĂ« fazat pĂ«rfundimtare tĂ« bisedimeve dhe se njĂ« fund "i shpejtĂ«" i luftĂ«s mund tĂ« jetĂ« i mundur, duke shtuar: âOse do tĂ« mbarojĂ« ose do tĂ« vazhdojĂ« pĂ«r njĂ« kohĂ« tĂ« gjatĂ«, dhe miliona njerĂ«z tĂ« tjerĂ« do tĂ« vdesin. Dhe askush nuk e dĂ«shiron kĂ«tĂ«â.
Trump përsëriti se ata do të flasin edhe me udhëheqësit evropianë pas takimit të tyre të sotëm, dhe të dy udhëheqësit më pas u kthyen dhe hynë brenda Mar-a-Lago për të filluar bisedimet e tyre. /Telegrafi/
Presidenti amerikan, Donald Trump ka shkruar në Truth Social për të thënë se ka folur me presidentin rus Vladimir Putin përpara takimit të tij me Zelenskyn.
"Sapo pata një telefonatë të mirë dhe shumë produktive me Presidentin Putin të Rusisë", ka shkruar Trump, përcjell Telegrafi.
Ai shton se takimi me Zelenskyn do të zhvillohet në sallën kryesore të ngrënies në Mar-a-Lago dhe se gazetarët janë të ftuar të marrin pjesë.
Kremlini gjithashtu ka konfirmuar se është zhvilluar një telefonatë midis dy udhëheqësve.
Veçmas, në një postim të mëparshëm, Trump vlerësoi rolin e administratës së tij si një paqebërës global, duke iu referuar një armëpushimi të sapo dakordësuar midis Kamboxhias dhe Tajlandës, dhe duke sugjeruar se Kombet e Bashkuara kanë qenë "pak të dobishme" në zgjidhjen e konflikteve, përfshirë Ukrainën.
"Ndoshta Shtetet e Bashkuara janĂ« bĂ«rĂ« Kombet e Bashkuara tĂ« VĂRTETA", thotĂ« ai.
Telefonata e Trump me Putin vjen pak orë pasi ata të takohen ku Zelensky thuhet se do të kërkojë të sigurojë vulën e miratimit të presidentit amerikan për një propozim të ri për t'i dhënë fund konfliktit gati katërvjeçar me Rusinë.
Plani 20-pikësh, i cili doli nga javë të tëra negociatash intensive SHBA-Ukrainë, nuk ka miratimin e Moskës, dhe takimi ballë për ballë në Florida vjen pas një sulmi masiv rus me raketa dhe dronë ndaj Kievit, shkruajnë mediat e huaja.
Takimi, që do të organizohet nga Trump në rezidencën e tij Mar-a-Lago, sipas Shtëpisë së Bardhë, do të jetë takimi i tyre i parë ballë për ballë që nga tetori, kur presidenti amerikan refuzoi të miratonte kërkesën e Zelenskyt për raketa Tomahawk me rreze të gjatë veprimi. /Telegrafi/
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky do të ulet me Donald Trump të dielën dhe do të kërkojë të sigurojë vulën e miratimit të presidentit amerikan për një propozim të ri për t'i dhënë fund konfliktit gati katërvjeçar me Rusinë.
Plani 20-pikësh, i cili doli nga javë të tëra negociatash intensive SHBA-Ukrainë, nuk ka miratimin e Moskës, dhe takimi ballë për ballë në Florida vjen pas një sulmi masiv rus me raketa dhe dronë ndaj Kievit, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
Takimi, që do të organizohet nga Trump në rezidencën e tij Mar-a-Lago, sipas Shtëpisë së Bardhë, do të jetë takimi i tyre i parë ballë për ballë që nga tetori, kur presidenti amerikan refuzoi të miratonte kërkesën e Zelenskyt për raketa Tomahawk me rreze të gjatë veprimi.
Zelenskyy tha të dielën se Kievi po bënte gjithçka për t'i dhënë fund luftës me Rusinë, por se në fund të fundit sigurimi i paqes do të varet nga partnerët e tij.
âKĂ«to janĂ« disa nga ditĂ«t diplomatike mĂ« aktive tĂ« vitit dhe shumĂ« gjĂ«ra mund tĂ« zgjidhen para Vitit tĂ« Ri dhe ne po bĂ«jmĂ« gjithçka pĂ«r kĂ«tĂ«, por nĂ«se do tĂ« ketĂ« vendime varet nga partnerĂ«tâ, shkroi ai nĂ« aplikacionin Telegram nĂ« komentet para bisedimeve nĂ« Florida me Presidentin e SHBA-sĂ« Donald Trump.
Ai shtoi se partnerĂ«t e UkrainĂ«s duhet tĂ« rrisin presionin mbi MoskĂ«n ânĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« rusĂ«t tĂ« ndiejnĂ« pasojat e agresionit tĂ« tyreâ.
Ai tha gjithashtu gjatĂ« njĂ« ndalese nĂ« Kanada tĂ« shtunĂ«n se shpresonte qĂ« bisedimet tĂ« ishin âshumĂ« konstruktiveâ dhe tha se udhĂ«heqĂ«si rus Vladimir Putin kishte treguar qĂ«llimet e tij me sulmin e fundit nĂ« kryeqytetin ukrainas.
âKy sulm Ă«shtĂ« pĂ«rsĂ«ri pĂ«rgjigja e RusisĂ« ndaj pĂ«rpjekjeve tona pĂ«r paqe. Dhe kjo tregoi vĂ«rtet se Putini nuk dĂ«shiron paqeâ, tha ai.
Zelenskyy zhvilloi një konferencë telefonike ndërsa ishte në Kanada me udhëheqësit evropianë të cilët, sipas kancelarit gjerman Friedrich Merz, premtuan mbështetjen e tyre të plotë për përpjekjet e tij për paqe.
Rusia ka akuzuar UkrainĂ«n dhe mbĂ«shtetĂ«sit e saj evropianĂ« se po pĂ«rpiqen tĂ« âshkatĂ«rrojnĂ«â njĂ« plan tĂ« mĂ«parshĂ«m tĂ« ndĂ«rmjetĂ«suar nga SHBA-ja pĂ«r tĂ« ndaluar luftimet. /Telegrafi/
Nga: Francis Dearnley / The Telegraph PĂ«rkthimi: Telegrafi.com
JavĂ«n e fundit tĂ« punĂ«s, para Krishtlindjeve, udhĂ«heqĂ«sit e BE-sĂ« u mblodhĂ«n pĂ«r atĂ« qĂ« u cilĂ«sua si samit historik. Siç pritej, u pĂ«rsĂ«ritĂ«n klishetĂ«. âVetĂ«m Ukraina mund tĂ« pĂ«rcaktojĂ« kushtet e paqesâ, kĂ«mbĂ«ngulĂ«n ata, duke bĂ«rĂ« me dije progresin drejt anĂ«tarĂ«simit tĂ« Kievit nĂ« BE. Por, pas kĂ«saj retorike, disa prej tyre - disa haptazi tĂ« rreshtuar me MoskĂ«n, tĂ« tjerĂ«t tĂ« paralizuar nga frika - kundĂ«rshtuan. Rezultati nuk ishte vendosmĂ«ria, por ekspozimi: njĂ« EvropĂ« e pĂ«rçarĂ« pĂ«r atĂ« se si do tĂ« pĂ«rballet me luftĂ«n qĂ« po riformĂ«son tĂ« ardhmen e saj. VĂ«rtet, asgjĂ« nuk ndryshoi.
NĂ«se kjo ta kujton takimin e BE-sĂ« javĂ«n e kaluar - ku Brukseli dĂ«shtoi tĂ« zhbllokojĂ« asetet e ngrira shtetĂ«rore ruse, humbi njĂ« mundĂ«si tĂ« rrallĂ« pĂ«r tâi shkaktuar njĂ« goditje serioze MoskĂ«s dhe nĂ« vend tĂ« kĂ«saj detyroi taksapaguesit tĂ« garantojnĂ« njĂ« hua prej 90 miliardĂ« dollarĂ«ve pĂ«r UkrainĂ«n - atĂ«herĂ« gabohesh. Po pĂ«rshkruaj njĂ« samit nga njĂ« vit mĂ« parĂ«, nĂ« dhjetor tĂ« vitit 2024, kur pĂ«r herĂ« tĂ« fundit mĂ« kĂ«rkuan tĂ« shkruaja njĂ« reflektim pĂ«r vitin qĂ« vjen.
AtĂ«herĂ« paralajmĂ«rova se, pavarĂ«sisht prej mĂ« shumĂ« se njĂ« viti me sinjale tĂ« qarta se presidenca Trump ishte njĂ« mundĂ«si reale, Evropa - pĂ«rfshirĂ« BritaninĂ« - kishte dĂ«shtuar tĂ« zhvillonte njĂ« strategji serioze dhe tĂ« pavarur pĂ«r sigurinĂ« e saj. Nuk pati riarmatim tĂ« shpejtĂ«, as ashpĂ«rsim tĂ« qĂ«ndrimit pĂ«r UkrainĂ«n, as vija tĂ« kuqe pĂ«r tĂ« penguar rezultatet mĂ« tĂ« kĂ«qija. Fati i EvropĂ«s - dhe i UkrainĂ«s - mbeti i lidhur me vullnetin e mirĂ« tĂ« njĂ« aleati i cili, siç argumentova, âsĂ« shpejti mund tĂ« tregojĂ« se nuk Ă«shtĂ« i besueshĂ«mâ.
Dymbëdhjetë muaj më pas, pasojat e atij dështimi kanë qenë më të rënda sesa shumëkush kishte imagjinuar. Një Rusi e trimëruar, e inkurajuar nga tapeti i kuq që Trumpi ia shtriu Putinit në samitin katastrofik të Alaskës, tani haptazi provokon Evropën. Sulmet hibride janë intensifikuar, duke kulmuar me një inkursion të dronëve në hapësirën ajrore të Polonisë, gjë që detyroi NATO-n të përfshihej për herë të parë - në historinë e aleancës - në një përballje të drejtpërdrejtë me Rusinë. Ndërkohë, Shtëpia e Bardhë, duke ndier dobësinë, ka poshtëruar vazhdimisht ish-aleatët e saj evropianë, ndërsa sinjalizon qartë një dëshirë për pajtim me Moskën.
Vitin e kaluar shkrova se Evropa ânuk ia kishte lĂ«nĂ« vetes asnjĂ« zgjedhje tjetĂ«r pĂ«rveçse tĂ« kĂ«rkonte njĂ« mrekulli festive pĂ«rtej Atlantikutâ, duke mbĂ«shtetur shpresat e saj te njĂ« paqe e negociuar me Putinin. Kjo shpresĂ« mbĂ«shtetej nĂ« njĂ« supozim tĂ« vetĂ«m tĂ« brishtĂ«: se Rusia do tĂ« negocionte - me mirĂ«besim. âAjo qĂ« duket se askush nuk po pyetâ, shkrova atĂ«herĂ«, âĂ«shtĂ« çfarĂ« ndodh nĂ«se ajo nuk e bĂ«n kĂ«tĂ«â.
Kjo pyetje mbetet e nënvlerësuar në mënyrë të rrezikshme. Pavarësisht provave dërrmuese se Putini nuk ka asnjë synim për të përfunduar luftën, përveçse nëse plotësohen kërkesat e tij - kërkesa që do të copëtonin sovranitetin e Ukrainës dhe do të dobësonin përgjithmonë sigurinë evropiane - në shumë kryeqytete vazhdon një iluzion kokëfortë. Se lufta do të përfundojë shpejt. Se një marrëveshje e keqe e imponuar ndaj Kievit mund të përballohet. Ose se ruajtja e ndihmës në nivelin e tanishëm do ta lodhë përfundimisht Rusinë deri në një armëpushim.
Po, ekonomia e Rusisë është nën trysni. Dhe, po, është e mundur që Putini në një moment të vendosë të pezullojë luftën e tij. Por, historia ofron pak ngushëllim. Regjimet që kalojnë me sukses në një ekonomi lufte rrallëherë tërhiqen vullnetarisht. Në fakt, shpenzimet ushtarake të Kremlinit janë rritur ndjeshëm, industria e tij është rikalibruar dhe ndonëse ky model nuk është pafundësisht i qëndrueshëm, ai krijon nxitje të fuqishme për të vazhduar. Lufta premton jo vetëm përfitim strategjik, por edhe shpëtim financiar - borxhe të shtyra ose të shlyera përmes pushtimit.
Kjo Ă«shtĂ« arsyeja pse paralajmĂ«rimet e dhĂ«na nga krerĂ«t e shĂ«rbimeve inteligjente, nĂ« tĂ« gjithĂ« EvropĂ«n, kĂ«rkojnĂ« vĂ«mendje urgjente. Nuk ka asnjĂ« shenjĂ« qĂ« Moska ka ndĂ«rmend tĂ« zmbrapset, as nĂ« UkrainĂ«, as nĂ« fushatĂ«n e saj tĂ« frikĂ«simit tĂ« EvropĂ«s. Disa vlerĂ«sime shkojnĂ« edhe mĂ« tej, duke sugjeruar se Rusia tashmĂ« po provokon pĂ«rtej UkrainĂ«s - veçanĂ«risht nĂ« shtetet baltike - duke testuar vendosmĂ«rinĂ« e NATO-s, duke gĂ«rryer besimin te Neni 5 dhe duke llogaritur se Evropa do tĂ« hezitojĂ« nĂ«se Rusia sajon njĂ« krizĂ« atje - duke vendosur ânjerĂ«z tĂ« vegjĂ«l tĂ« gjelbĂ«râ dhe mĂ« pas trupa, siç ka bĂ«rĂ« mĂ« parĂ«, teksa Shtetet e Bashkuara shikojnĂ« diku tjetĂ«r.
Tani qĂ« besueshmĂ«ria amerikane sâĂ«shtĂ« mĂ« e sigurt, pĂ«rfundoi bota tĂ« cilĂ«n brezat evropianĂ« e merrnin si tĂ« mirĂ«qenĂ«. KĂ«shtu, viti 2025 mund tĂ« mbahet mend si viti kur âPerĂ«ndimiâ pushoi sĂ« funksionuari si njĂ« koncept politik qĂ« ka kuptim. Vizioni i Woodrow Wilsonit pĂ«r njĂ« âkomunitet demokratik fuqieâ Ă«shtĂ« zĂ«vendĂ«suar nga fjalori pĂ«r âsfera ndikimiâ - gjuhĂ« qĂ« ia dorĂ«zon terrenin moral regjimeve autoritare dhe legjitimon pushtimet atje ku nuk duhet lejuar kurrĂ«.
Sepse, kĂ«tu qĂ«ndron thelbi. Tâua mohosh njerĂ«zve tĂ« drejtĂ«n pĂ«r tĂ« zgjedhur tĂ« ardhmen e tyre - ashtu siç duket se bĂ«jnĂ« bisedimet aktuale pĂ«r paqe - do tĂ« thotĂ« tĂ« braktisĂ«sh vetĂ« demokracinĂ«. Ukrainasit e bĂ«nĂ« zgjedhjen e tyre nĂ«pĂ«rmjet votĂ«s. Putini nuk ka asnjĂ« tĂ« drejtĂ« ta pĂ«rmbysĂ« atĂ« me forcĂ«, pĂ«rveç nĂ«se jemi tĂ« gatshĂ«m tĂ« kthehemi te rregullat e shekullit XIX. Dhe, ky Ă«shtĂ« rreziku mĂ« i thellĂ«: jo njĂ« luftĂ« me RusinĂ« nĂ« izolim, por njĂ« luftĂ« e ardhshme - ndoshta me KinĂ«n - e lindur nga erozioni i qĂ«llimshĂ«m i parimeve qĂ« ruajtĂ«n paqen pĂ«r dekada.
NĂ« fund tĂ« artikullit tim, tĂ« vitit tĂ« kaluar, paralajmĂ«rova se, nĂ« vitin 2025, Rusia do tĂ« mund tĂ« refuzonte krejtĂ«sisht negociatat, ose tĂ« shtirej sikur negocion me mirĂ«besim teksa i zvarrit ato. NĂ« fund, Putini bĂ«ri tĂ« dyja - duke llogaritur qĂ« padurimi amerikan do ta bĂ«nte pjesĂ«n tjetĂ«r. Skenari mĂ« i mirĂ« ishte qĂ« keqbesimi i MoskĂ«s tĂ« dilte mĂ« nĂ« fund haptazi, duke nxitur Uashingtonin tĂ« shtonte mbĂ«shtetjen pĂ«r UkrainĂ«n. Sot, kjo duket pothuajse e pamundur. Ndryshimi ideologjik nĂ« Shtetet e Bashkuara Ă«shtĂ« i thellĂ«. Gati pĂ«rditĂ« Trumpi lĂ«vdon âmarrĂ«dhĂ«nien e mirĂ«â me Putinin, duke mos humbur asnjĂ« rast pĂ«r tĂ« sulmuar presidentin Zelensky. ĂshtĂ«, pa dyshim, njĂ« botĂ« e re.
E mbylla artikullin e vitit tĂ« kaluar me njĂ« paralajmĂ«rim pĂ«r koston e mosveprimit: nĂ«se heq dorĂ« nga parimet, mĂ« pas heq dorĂ« nga territori - âdhe vdesin njerĂ«zit e pafajshĂ«mâ.
QĂ« atĂ«herĂ«, shumĂ« mĂ« tepĂ«r njerĂ«z tĂ« pafajshĂ«m kanĂ« vdekur. Dhe, mĂ« shumĂ« do tĂ« vdesin vitin e ardhshĂ«m nĂ«se asgjĂ« nuk ndryshon. Dhe, njĂ« ditĂ«, mund tĂ« mos jenĂ« njerĂ«z tĂ« pafajshĂ«m nĂ« njĂ« âvend tĂ« largĂ«tâ, por bijtĂ« dhe bijat tona qĂ« do tĂ« paguajnĂ« çmimin pĂ«r dĂ«shtimin tonĂ« pĂ«r tĂ« vepruar kur ende kishte kohĂ«. /Telegrafi/
Presidenti Volodymyr Zelensky ka përshëndetur ukrainasit në prag të Krishtlindjeve, duke thënë se Ukraina po feston Krishtlindjet në një kohë të vështirë.
Megjithatë, pavarësisht të gjitha vuajtjeve të sjella nga Rusia, ajo nuk është e aftë të pushtojë atë që ka më shumë rëndësi - unitetin e Ukrainës.
Presidenti ukrainas e tha këtë në fjalimin e tij festiv, raporton Ukrinform, përcjell Telegrafi.
"Ne e shënojmë Krishtlindjet në një kohë të vështirë. Mjerisht, jo të gjithë jemi në shtëpi këtë mbrëmje. Mjerisht, jo të gjithë kanë ende një shtëpi. Dhe mjerisht, jo të gjithë janë me ne sonte. Por, pavarësisht të gjitha vuajtjeve që ka sjellë Rusia, ajo nuk është e aftë të pushtojë ose bombardojë atë që ka më shumë rëndësi. Kjo është zemra jonë ukrainase, besimi ynë tek njëri-tjetri dhe uniteti ynë", tha Zelensky.
"Ukrainasit janë së bashku sonte - duke festuar Krishtlindjet në të njëjtën datë, si një familje e madhe", theksoi ai.
Ai gjithashtu vuri në dukje se ëndrrat e ukrainasve janë të ngjashme këto ditë.
âSot, tĂ« gjithĂ« ndajmĂ« njĂ« Ă«ndĂ«rr. Dhe bĂ«jmĂ« njĂ« dĂ«shirĂ« - pĂ«r tĂ« gjithĂ« ne... Por kur i drejtohemi Zotit, sigurisht, kĂ«rkojmĂ« diçka mĂ« tĂ« madhe. KĂ«rkojmĂ« paqe pĂ«r UkrainĂ«n. LuftojmĂ« pĂ«r tĂ«. Dhe lutemi pĂ«r tĂ«. Dhe e meritojmĂ«â, ka shtuar Zelensky.
Në fjalimin e tij, Zelensky tha gjithashtu se në këtë kohë ukrainasit po luten për të gjithë në vijën e parë - që të kthehen të gjallë.
âPĂ«r tĂ« gjithĂ« ata qĂ« janĂ« nĂ« robĂ«ri - qĂ« tĂ« kthehen nĂ« shtĂ«pi. PĂ«r tĂ« gjithĂ« heronjtĂ« tanĂ« tĂ« rĂ«nĂ« qĂ« mbrojtĂ«n UkrainĂ«n me koston e jetĂ«s sĂ« tyre. PĂ«r tĂ« gjithĂ« ata qĂ« Rusia i ka shtyrĂ« nĂ« pushtim dhe i ka detyruar tĂ« iknin. PĂ«r ata qĂ« po luftojnĂ«, por nuk e kanĂ« humbur UkrainĂ«n brenda vetes - dhe pĂ«r kĂ«tĂ« arsye Ukraina nuk do t'i humbasĂ« kurrĂ«â.
âSot qĂ«ndrojmĂ« krah pĂ«r krah. Nuk do ta humbasim rrugĂ«n tonĂ« nĂ« errĂ«sirĂ«. QoftĂ« personalisht apo nĂ« mendimet tona, do t'i urojmĂ« njĂ«ri-tjetrit tĂ« gjitha tĂ« mirat, do ta pĂ«rqafojmĂ« dhe ngrohim njĂ«ri-tjetrin, do t'i thĂ«rrasim prindĂ«rit tanĂ«, do t'i puthim fĂ«mijĂ«t tanĂ«, do t'i mbajmĂ« fort tĂ« dashurit tanĂ« - dhe, sigurisht, mos harroni - mos harroni tĂ« gjithĂ« njerĂ«zit tanĂ«â, theksoi presidenti ukrainas. /Telegrafi/
Nëse do të mbaheshin zgjedhje presidenciale në të ardhmen e afërt dhe presidenti Volodymyr Zelensky do të kandidonte, 30.6% e ukrainasve thanë se do të votonin për të.
Ish-komandanti i Përgjithshëm i Forcave të Armatosura, Gjenerali Valerii Zaluzhnyi, renditet i dyti me 29.6% mbështetje.
Rezultatet vijnë nga një sondazh i dhjetorit i kryer nga Qendra Socis për Kërkime Sociale dhe të Marketingut, raporton Ukrinform, përcjell Telegrafi.
Kandidatët e tjerë morën mbështetjen e mëposhtme: 8.1% për Kyrylo Budanov, Shef i Drejtorisë Kryesore të Inteligjencës së Ministrisë së Mbrojtjes; 7.2% për ish-Presidentin Petro Poroshenko; 6.1% për Yulia Tymoshenko; dhe 5% për Dmytro Razumkov.
Nëse zgjedhjet do të shkonin në një balotazh midis Zelensky dhe Zaluzhnyi, Zelensky do të merrte 35.8% të votave, ndërsa Zaluzhnyi do të merrte 64.2%.
Nëse Zaluzhnyi nuk merr pjesë në zgjedhje, Budanov ka të ngjarë të kalojë në raundin e dytë kundër Zelensky.
Në këtë skenar, 56.2% e të anketuarve thanë se do të votonin për Budanov, ndërsa 43.8% do të mbështesnin Zelenskyn.
Më parë, Ukrinform raportoi se gjatë një konference për shtyp, Zelensky vuri në dukje se nëse ratifikimi i një marrëveshjeje paqeje midis Ukrainës, SHBA-së, Rusisë dhe Evropës kërkon një referendum mbarëkombëtar, zgjedhjet presidenciale mund të zhvillohen njëkohësisht. /Telegrafi/
Volodymyr Zelensky i Ukrainës ka dhënë detaje mbi një plan të përditësuar paqeje që i ofron Rusisë tërheqjen e mundshme të trupave ukrainase nga lindja dhe krijimin e një zone të çmilitarizuar në vend të tyre.
Duke detajuar planin 20-pikësh të dakordësuar nga të dërguarit e SHBA-së dhe Ukrainës në Florida në fundjavë, Zelensky tha se rusët do të përgjigjen të mërkurën pasi amerikanët të kenë folur me ta.
Duke e përshkruar planin si "kornizën kryesore për përfundimin e luftës", ai tha se ai propozonte garanci sigurie nga SHBA-të, NATO-ja dhe evropianët për një përgjigje të koordinuar ushtarake nëse Rusia pushtonte përsëri Ukrainën, shkruan BBC, përcjell Telegrafi.
Ndërsa lidhur me çështjen kyçe të Donbasit lindor të Ukrainës, Zelensky theksoi se një "zonë e lirë ekonomike" ishte një zgjidhje e mundshme.
Ai u tha gazetarëve se meqenëse Ukraina ishte kundër tërheqjes, negociatorët amerikanë po kërkonin të krijonin një zonë të çmilitarizuar ose një zonë të lirë ekonomike.
Ădo zonĂ« nga e cila tĂ«rhiqeshin trupat ukrainase do tĂ« duhej tĂ« ruhej nga Ukraina, theksoi ai.
"Ekzistojnë dy mundësi", tha Zelensky, "ose lufta vazhdon, ose diçka do të duhet të vendoset në lidhje me të gjitha zonat e mundshme ekonomike".
Plani 20-pikësh shihet si një përditësim i një dokumenti origjinal 28-pikësh, të dakordësuar nga i dërguari amerikan Steve Witkoff me rusët disa javë më parë, i cili u pa gjerësisht si i orientuar shumë drejt kërkesave të Kremlinit.
Rusët kanë këmbëngulur që Ukraina të tërhiqet nga pothuajse një e katërta e territorit të saj në rajonin lindor të Donetskut në këmbim të një marrëveshjeje paqeje. Pjesa tjetër është tashmë nën pushtimin rus.
ĂĂ«shtjet e ndjeshme, duke pĂ«rfshirĂ« pyetjet mbi territorin, do tĂ« duhej tĂ« zgjidheshin "nĂ« nivelin e udhĂ«heqĂ«sve", por drafti i ri do t'i siguronte UkrainĂ«s garanci tĂ« forta sigurie dhe njĂ« forcĂ« ushtarake prej 800,000, shpjegoi Zelensky.
Pjesa më e madhe e planit të përditësuar i ngjan asaj që doli nga bisedimet e fundit në Berlin që përfshinin negociatorët amerikanë Witkoff dhe Jared Kushner me udhëheqësit ukrainas dhe evropianë.
Vendndodhja më pas u zhvendos në Miami fundjavën e kaluar ku ekipi i presidentit amerikan Donald Trump foli veçmas me të dërguarin rus Kirill Dmitriev dhe më pas me zyrtarët ukrainas dhe evropianë.
Tani duket se ka shumë më tepër detaje mbi çështjen territoriale, megjithëse është e qartë se pala ukrainase nuk arriti të arrinte një konsensus me amerikanët.
Zelensky shpjegoi se nëse Ukraina ishte e përgatitur të tërhiqte forcat e saj të rënda me pesë, 10 ose 40 km në 25% të Donetskut që ende mbante për të krijuar një zonë ekonomike, duke e bërë atë praktikisht të demilitarizuar, atëherë Rusia do të duhej të bënte të njëjtën gjë "përkatësisht me pesë, 10 ose 40 km".
Trupat ruse janë aktualisht rreth 40 km (25 milje) në lindje të qyteteve të "rripit të fortesës" të Ukrainës, Sloviansk dhe Kramatorsk, pasi kanë pushtuar qytetin e Siverskut.
Presidenti rus Vladimir Putin nuk ka gjasa të impresionohet nga lloji i kompromisit që propozohet për Donetskun.
Ai tha këtë muaj se Rusia do të merrte kontrollin e të gjithë Ukrainës lindore me forcë nëse trupat ukrainase nuk tërhiqeshin.
Megjithatë, Trump po shtyn për një marrëveshje për t'i dhënë fund pothuajse katër viteve të luftës në shkallë të plotë dhe presidenti ukrainas beson se Rusia nuk mund të përballojë të refuzojë planin e SHBA-së. /Telegrafi/
Aeroplanë luftarakë polakë dhe të aleatëve u vendosën në gatishmëri mëngjesin e së martës pasi Rusia nisi sulme ajrore drejt Ukrainës perëndimore, pranë kufirit të Polonisë, thanë forcat e armatosura.
"Aeroplanët luftarakë u ngritën në ajër, dhe sistemet e mbrojtjes ajrore tokësore dhe të zbulimit me radar u vunë në gatishmëri të shtuar", tha komanda operative e forcave të armatosura të Polonisë në X, përcjell Telegrafi.
"Këto masa janë të natyrës parandaluese dhe synojnë sigurimin dhe mbrojtjen e hapësirës ajrore, veçanërisht në zonat ngjitur me rajonet e kërcënuara".
Ky veprim vjen pak muaj pasi Polonia mbylli hapësirën e saj ajrore ndërsa forcat ajrore ngritën aeroplanë në ajër në përgjigje të një sulmi rus ndaj Kievit në shtator, shkruan Sky News.
Polonia është detyruar të vendosë aeroplanët e saj në disa raste që kur Rusia pushtoi Ukrainën.
Kujtojmë se Rusia ka intensifikuar sulmet e saj në rajonin jugor ukrainas të Odesas, duke shkaktuar ndërprerje të gjera të energjisë dhe duke kërcënuar infrastrukturën detare të rajonit.
Zëvendëskryeministri ukrainas Oleksiy Kuleba tha se Moska po kryente sulme "sistematike" në rajon.
Javën e kaluar, ai paralajmëroi se fokusi i luftës "mund të jetë zhvendosur drejt Odesas".
Presidenti Volodymyr Zelensky theksoi se sulmet e përsëritura ishin një përpjekje nga Moska për të bllokuar qasjen e Ukrainës në logjistikën detare. /Telegrafi/
Nga: Rajan Menon / The Guardian PĂ«rkthimi: Telegrafi.com
Konferenca maratonĂ« pĂ«r shtyp e Vladimir Putinit mĂ« 19 dhjetor, njĂ« ngjarje e pĂ«rvjetshme nĂ« fund tĂ« vitit, nuk ofroi asnjĂ« dĂ«shmi se Rusia mund tĂ« braktisĂ« qĂ«llimet tĂ« cilat presidenti i vendosi pĂ«r âoperacionin e posaçëm ushtarakâ kundĂ«r UkrainĂ«s nĂ« shkurt tĂ« vitit 2022: pushtimin e Donjeckut, Luhanskut, Zaporizhias dhe Hersonit. Si gjithmonĂ«, Putini nuk u duk i shqetĂ«suar nga fakti se, pothuajse katĂ«r vjet pas nisjes sĂ« luftĂ«s, ushtria e tij kishte arritur tĂ« pushtonte plotĂ«sisht vetĂ«m Luhanskun - ndonĂ«se kishte marrĂ« nĂ«n kontroll mĂ« shumĂ« se njĂ« tĂ« tretĂ«n e atij rajoni, si dhe Donjeckun, qĂ« nĂ« vitin 2015.
Qëndrimi i palëkundur i Putinit nuk duhet të jetë befasues. Menjëherë pas pushtimit, Duma e Shtetit të Rusisë miratoi legjislacionin për përfshirjen e këtyre katër rajoneve ukrainase në përbërje të Rusisë - dhe, këtë muaj, ministri i Jashtëm, Sergey Lavrov, dhe zëvendësministri i Jashtëm, Sergei Ryabkov, ripohuan pretendimet territoriale të Putinit.
Paaftësia e Rusisë për të lëvizur nga pozicioni i saj bie në kundërshtim me përpjekjet e dëshpëruara të Donald Trumpit për të arritur një zgjidhje politike deri në Krishtlindje. Për të përmbushur këtë afat të përcaktuar, Trumpi madje përpiqet ta detyrojë Volodymyr Zelenskyyn të dorëzojë pjesët e Donjeckut të cilat Ukraina ende i mban. Edhe pse Zelenskyy refuzoi, ai u tregua i gatshëm të braktiste përpjekjen disavjeçare të Ukrainës për anëtarësim në NATO dhe të pranonte neutralitetin - në këmbim të garancive të fuqishme të sigurisë nga Perëndimi.
Ky ndryshim nga ana e Zelenskyyt nuk do ta zbus Putinin. Shqetësimi i kahershëm - dhe i kuptueshëm - i Rusisë për zgjerimin e NATO-s i paraprin kësaj. Por, lufta e Putinit në vitin 2022 buron nga diçka më e thellë, pasi nuk ka prova që Ukraina ishte më pranë anëtarësimit zyrtar në aleancë në prag të pushtimit të Rusisë - sesa ishte në vitin 2008, kur NATO, në samitin e saj në Bukuresht, deklaroi se Ukraina do të bëhej anëtare në një të ardhme të pacaktuar.
Ashtu si në vitin 2008, vendet e NATO-s mbeten të ndara për kandidaturën e Ukrainës - madje edhe më shumë. Kjo ka rëndësi: neni 10 i traktatit themelues të NATO-s të vitit 1949, kërkon unanimitet për pranimin e anëtarëve të rinj. Kur NATO vërtet dëshiron të rrisë anëtarësinë, ajo vepron me shpejtësi: vëreni pranimin e shpejtë të Finlandës (prill 2023) dhe Suedisë (mars 2024), të cilat aplikuan për anëtarësim në maj 2022. Për të shpjeguar motivimin e Putinit për të pushtuar Ukrainën, duhet të marrim parasysh ankesat e rrënjosura në histori.
Ai ka deklaruar, në mënyrë të përsëritur dhe të zgjatur, se ukrainasit dhe rusët kanë qenë një popull për shekuj të tërë; se ndarja e tyre në dy shtete, pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik, ishte një tragjedi; se Jugu dhe Lindja e Ukrainës, të banuara nga një numër i madh rusësh etnikë apo ukrainasish me gjuhë amtare ruse, i përkasin me të drejtë Rusisë. Me pak fjalë, Putini beson se Rusia është plaçkitur.
MegjithatĂ«, nĂ« konferencĂ«n pĂ«r shtyp, Putini pĂ«rgĂ«zoi Trumpin pĂ«r âsinqeritetin absolutâ nĂ« nisjen e negociatave pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund luftĂ«s, duke shtuar se Rusia mbetet e angazhuar ndaj tyre dhe do ta ndalojĂ« ofensivĂ«n ushtarake pĂ«r sa kohĂ« qĂ« interesat e saj merren seriozisht.
LĂ«vdatat e Putinit kanĂ« njĂ« qĂ«llim - dhe njĂ« objektiv tĂ« ndjeshĂ«m. Trumpi ka lavdĂ«ruar âgjenialitetinâ e Putinit. Ai, si Putini, ka fajĂ«suar UkrainĂ«n pĂ«r nisjen e luftĂ«s. Ai kĂ«rkon njĂ« afrim me RusinĂ« qĂ« pĂ«rfshin investime tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta multi-miliardĂ« dollarĂ«she. Ka mbĂ«shtetur kĂ«rkesĂ«n e Putinit qĂ« Zelenskyy tĂ« mbajĂ« zgjedhje, pavarĂ«sisht luftĂ«s, pĂ«r tĂ« demonstruar legjitimitetin e tij demokratik. Ai, si Putini, pĂ«rçmon EvropĂ«n dhe do tĂ« preferonte njĂ« marrĂ«veshje qĂ« i lĂ« evropianĂ«t (dhe ukrainasit) tĂ« anashkaluar. TĂ« gjitha kĂ«to janĂ« arsye se pĂ«rse Putini pĂ«rpiqet ta josh Trumpin dhe tĂ« thellojĂ« pĂ«rçarjen mes ShBA-sĂ« dhe EvropĂ«s.
PĂ«rkundĂ«r qĂ«ndrimeve tĂ« pĂ«rbashkĂ«ta dhe simpatinĂ« e Trumpit pĂ«r RusinĂ«, ai ende nuk ka bĂ«rĂ« njĂ« marrĂ«veshje qĂ« i pĂ«rshtatet Putinit. NĂ«se nuk e bĂ«n, gjakderdhja do tĂ« vazhdojĂ«. Ukraina ka paguar tashmĂ« njĂ« çmim tĂ« tmerrshĂ«m - dhe kjo nuk Ă«shtĂ« pĂ«r tâu habitur: ajo Ă«shtĂ« pala shumĂ« mĂ« e dobĂ«t. E habitshme Ă«shtĂ« humbja masive e ushtrisĂ« ruse - nĂ« njerĂ«z dhe pajisje. Ekonomia e RusisĂ« gjithashtu Ă«shtĂ« nĂ«n stres tĂ« vazhdueshĂ«m dhe mezi po rritet, megjithĂ«se nuk Ă«shtĂ« nĂ« rrezik kolapsi. Por, vuajtjet e rusĂ«ve, pĂ«r tĂ« mos pĂ«rmendur ato tĂ« ukrainasve, nuk do tĂ« kenĂ« rĂ«ndĂ«si pĂ«r sa kohĂ« qĂ« Putini beson se objektivat e tij janĂ« ende tĂ« arritshĂ«m - nĂ« tryezĂ«n e bisedimeve, duke bindur Trumpin tĂ« vazhdojĂ« presionin ndaj Zelenskyyt, apo nĂ« fushĂ«betejĂ«.
Ndërkohë, BE-ja ka ndërmarrë një hap të madh që do të ulë gjasat që Rusia të fitojë shpejt në cilindo drejtim, duke siguruar që arkat e Kievit të mos mbeten bosh. Krerët e bllokut kishin shpresuar të përdornin interesin e fituar nga 210 miliardë euro në asete të ngrira ruse për të ndihmuar Ukrainën. Megjithëse ky plan dështoi për shkak të kundërshtimit të hapur të disa shteteve anëtare të BE-së dhe hezitimeve të të tjerëve, BE-ja arriti të gjente një zgjidhje tjetër. Ajo do të marrë hua 90 miliardë euro për të mbështetur Ukrainën për dy vjet - dhe, pa detyrim kthimi përveçse nëse Rusia paguan dëmshpërblime, diçka që askush nuk e pret.
Media u fokusua te mosmarrĂ«veshjet brenda BE-sĂ« pĂ«r asetet e ngrira ruse, por ajo qĂ« ka rĂ«ndĂ«si vĂ«rtet Ă«shtĂ« se njĂ« bllok prej 27 shtetesh sovrane, shpesh tĂ« vĂ«shtira pĂ«r tâu menaxhuar, arriti tĂ« sigurojĂ« fondet pĂ«r tĂ« shmangur kolapsin e UkrainĂ«s. Ashtu siç fjalĂ«t e Putinit sigurojnĂ« vazhdimin e luftĂ«s, edhe veprimet e BE-sĂ« bĂ«jnĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n gjĂ«. Vendimi i BE-sĂ« Ă«shtĂ« gjithashtu i rĂ«ndĂ«sishĂ«m, sepse tregon gatishmĂ«rinĂ« e EvropĂ«s pĂ«r tĂ« vepruar nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« pavarur lidhur me luftĂ«n, edhe nĂ«se kjo nĂ«nkupton largimin nga ShBA-ja.
NĂ« gusht, Trumpi deklaroi se amerikanĂ«t nuk kanĂ« ndonjĂ« interes nĂ« luftĂ«n e UkrainĂ«s, pasi ndodhen larg saj, âpĂ«rtej njĂ« oqeani tĂ« madh dhe tĂ« bukurâ. Evropa nuk e gĂ«zon kĂ«tĂ« luks gjeografik. Kjo, sĂ« bashku me StrategjinĂ« e re tĂ« SigurisĂ« KombĂ«tare tĂ« Trumpit, e cila e pĂ«rshkruan kontinentin si njĂ« vend tĂ« zhytur nĂ« probleme dhe pĂ«r rrjedhojĂ« me rĂ«ndĂ«si nĂ« venitje pĂ«r ShBA-nĂ«, mund tâi ketĂ« bindur udhĂ«heqĂ«sit evropianĂ« tĂ« veprojnĂ« mĂ« tĂ« pavarur.
Duke qenë se Trumpi pezulloi gjithë ndihmën e drejtpërdrejt ushtarake për Kievin, në mars, ndihma vetëm nga Evropa mund të mos mjaftojë për të qenë të sigurt që ukrainasit të arrijnë një paqe të cilën ata e konsiderojnë të drejtë. Por, kjo ka qenë një luftë e mbushur me befasi, dhe më e madhja prej tyre është që ushtria e Ukrainës ende nuk është mposhtur.
Evropa ia ka hedhur UkrainĂ«s njĂ« jelek shpĂ«timi, por nuk duhet tĂ« kemi iluzione. Ukraina do tĂ« vazhdojĂ« tĂ« luftojĂ« me shpinĂ« pĂ«r muri kundĂ«r njĂ« armiku qĂ« ka mĂ« shumĂ« nĂ« secilin burim tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r luftĂ«n - dhe lideri i tĂ« cilit e barazon âkompromisinâ me kapitullimin e kundĂ«rshtarit. NĂ« mungesĂ« tĂ« njĂ« ndryshimi tĂ« papritur tĂ« pozicionit tĂ« RusisĂ« mbi çështjen territoriale, Trumpit do tâi mohohet dhurata e Krishtlindjes tĂ« cilĂ«n aq shumĂ« e dĂ«shiron. NdonĂ«se secili nĂ« mĂ«nyrĂ«n e vet, konferenca pĂ«r shtyp e Putinit dhe paketa e huas sĂ« BE-sĂ« pĂ«r UkrainĂ«n, sigurojnĂ« qĂ« lufta do tĂ« vazhdojĂ« edhe vitin e ardhshĂ«m. /Telegrafi/
Peco Trajkoski nga OJQ thotë se ekziston një "frikë" midis autoriteteve të Maqedonisë se dërgimi i trupave në Ukrainë do të thoshte "marrje anësie".
"Në komunikimin publik, Ministria e Mbrojtjes e lidh vendimin me një qëndrim parimor se Maqedonia "gjithmonë ka qenë për paqe dhe siguri" dhe se siguria e qytetarëve është një përparësi, prandaj ushtarët e Maqedonisë nuk do të dërgohen në Ukrainë. Nëse e lexojmë vendimin "nën sipërfaqe", arsyet zakonisht janë më praktike sesa ideologjike.
Së pari, për ushtritë e vogla, çdo vendosje e re do të thotë një zgjedhje që do të sakrifikohet në vend ose në misionet/detyrimet ekzistuese, dhe një mision në Ukrainë do të mbartte rrezik më të lartë, logjistikë më të madhe dhe potencialisht rregulla më të vështira angazhimi", tha për "Lokalno" Peco Trajkoski nga OJQ-ja - Qendra për Kërkime dhe Analiza Strategjike pas qëndrimit të përsëritur të ministrit të Mbrojtjes, Vllado Misajlovski, se Maqedonia nuk do të dërgojë ushtarët e saj në një mision të mundshëm paqeruajtës në Ukrainë.
Sipas Trajkovskit, më e rëndësishmja, në një periudhë kaq të trazuar, qeveritë shpesh nuk duan të dalin përpara vijës së partnerit më të fortë, në këtë rast Shteteve të Bashkuara.
"Analizat vendase dhe të huaja sugjerojnë se pozicionimi zyrtar ka një element përputhjeje me administratën e re amerikane dhe një fokus në prioritete "më të sigurta" në vend të një vendosjeje të rrezikshme në Ukrainë", thekson Trajkoski.
Analisti vlerĂ«son se ekziston njĂ«farĂ« âfrikeâ midis autoriteteve tĂ« vendit se dĂ«rgimi i trupave do tĂ« thoshte âmarrje anĂ«sieâ, por, siç thotĂ« ai, nuk duhet tĂ« jetĂ« âfrikĂ«â nĂ« njĂ« kuptim dramatik, por mĂ« tepĂ«r kujdes strategjik./Telegrafi/
Rusia ka intensifikuar sulmet e saj në rajonin jugor ukrainas të Odesas, duke shkaktuar ndërprerje të gjera të energjisë dhe duke kërcënuar infrastrukturën detare të rajonit.
Zëvendëskryeministri ukrainas Oleksiy Kuleba tha se Moska po kryente sulme "sistematike" në rajon, shkruajnë mediat e huaja, përcjell Telegrafi.
Javën e kaluar, ai paralajmëroi se fokusi i luftës "mund të jetë zhvendosur drejt Odesas".
Presidenti Volodymyr Zelensky theksoi se sulmet e përsëritura ishin një përpjekje nga Moska për të bllokuar qasjen e Ukrainës në logjistikën detare.
Më parë në dhjetor, presidenti rus Vladimir Putin kërcënoi të ndërpresë qasjen e Ukrainës në det si hakmarrje për sulmet me dronë ndaj cisternave të "flotës në hije" të Rusisë në Detin e Zi.
"Flotë në hije" është një term që i referohet qindra cisternave të përdorura nga Rusia për të anashkaluar sanksionet perëndimore të vendosura pas pushtimit në shkallë të plotë të Ukrainës në vitin 2022.
Ky ishte i fundit në një seri prej qindra sulmesh që kanë ndërprerë furnizimin me energji në rajon për ditë të tëra dhe kanë shkaktuar disa viktima.
Natën e së dielës, sulmet ndërprenë energjinë elektrike për 120,000 njerëz dhe shkaktuan një zjarr në një port të madh, i cili shkatërroi dhjetëra kontejnerë me miell dhe vaj perimesh.
Porti i Odesas ka qenë gjithmonë kyç për ekonominë e vendit. Qyteti është i treti më i madh në Ukrainë pas Kievit dhe Kharkivit. Tani ai ka rëndësi strategjike pasi portet e tjera në rajonet Zaporizhzhia, Kherson dhe Mykolayiv janë të paarritshme për Ukrainën për shkak të pushtimit rus.
Pavarësisht luftës, Ukraina mbetet një nga eksportuesit kryesorë në botë të grurit dhe misrit.
Që nga gushti i vitit 2023, Odesa ka qenë pika fillestare e një korridori të rëndësishëm që i lejon asaj të eksportojë drithëra jashtë vendit, duke ndjekur vijat bregdetare të Rumanisë dhe Bullgarisë përpara se të arrijë në Turqi.
Zelensky, i cili më parë e ka akuzuar Rusinë për "mbjellje kaosi" mbi popullin e Odesas, tha se "të gjithë duhet ta shohin se pa presion mbi Rusinë, ata nuk kanë ndërmend t'i japin fund vërtet agresionit të tyre".
Komentet e tij erdhën ndërsa raundi i fundit i përpjekjeve diplomatike të udhëhequra nga SHBA-të përfundoi në Miami.
SHBA-të u takuan veçmas me delegacionet ukrainase dhe ruse, me takimet që dhanë deklarata optimiste, por pa përparim të qartë për ta afruar më shumë fundin e luftës gati katërvjeçare të Moskës në Ukrainë. /Telegrafi/
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky ka paralajmëruar udhëheqësit evropianë dhe SHBA-në për zhvendosjen e afërt të sistemit raketor Oreshnik nga Rusia në Bjellorusi.
"Ne e kuptojmë se ku do të vendoset", tha ai në X.
"Ne po e ndajmë këtë informacion me partnerët tanë. Vetë partnerët mund ta vlerësojnë këtë kërcënim dhe të kuptojnë se si t'i përgjigjen atij", ka shtuar ai, përcjell Telegrafi.
Në këtë drejtim, Zelensky paralajmëroi se raketat përbëjnë "një kërcënim për shumë vende evropiane".
"Deri tani, Oreshnik nuk mund të interceptohet nga dronë", shtoi ai.
"Ata tashmë e kanë përdorur Oreshnik kundër Ukrainës. Ne e kuptojmë se si ti kundërvihemi këtij kërcënimi".
Reagimi i tij vjen pas një vendimi të udhëheqësve të Bashkimit Evropian për të mbështetur Ukrainën me 90 miliardë euro është një garanci sigurie financiare për të gjithë në Ukrainë.
Ai shprehu mirënjohje për të gjithë ata që ndihmuan në arritjen e kësaj.
Presidenti ukrainas theksoi gjithashtu se "është e rëndësishme që asetet ruse të mbeten në Evropë dhe të mbeten të ngrira".
Presidenti falënderoi udhëheqësit evropianë, përfshirë António Costa-n, Ursula von der Leyen-in dhe të gjithë udhëheqësit shtetërorë që mbështetën Ukrainën. /Telegrafi/
Dronët ukrainas me rreze të gjatë veprimi kanë goditur dy aeroplanë luftarakë rusë Su-27 në aeroportin ushtarak Belbek në Krimenë e pushtuar nga Rusia, tha Shërbimi i Sigurisë i Ukrainës (SBU) më 20 dhjetor.
Dronët operohen nga Qendra e Operacioneve Speciale "A" (Alpha) e SBU-së, sipas agjencisë.
Belbek është një aeroport ushtarak rus në Krimenë e pushtuar që ndodhet pranë Sevastopolit.
Ai është përdorur nga forcat ruse si një qendër kyçe për vendosjen e aeroplanëve luftarakë dhe pozicionimin e aseteve të mbrojtjes ajrore në gadishull.
"Dronët me rreze të gjatë veprimi të Qendrës së Operacioneve Speciale Alpha të SBU-së goditën dy aeroplanë Su-27 në aeroportin ushtarak rus në Belbek, Krimenë e pushtuar përkohësisht. Njëri nga aeroplanët ishte në një pistë taksie me një ngarkesë të plotë luftarake dhe gati për një sulm luftarak - u shkatërrua", shkroi SBU në Telegram.
SBU tha se kostoja e kombinuar e dy aeroplanëve vlerësohet në rreth 70 milionë dollarë. Gjithashtu tha se kulla e kontrollit të aeroportit u godit, gjë që "mund të ndërlikojë organizimin dhe kontrollin e fluturimeve në aeroport".
"Ky është tashmë sulmi i dytë i suksesshëm i SBU-së në aeroportin Belbek në ditët e fundit. Më 18 dhjetor, dronët tanë goditën pajisje ruse me vlerë qindra miliona dollarë - duke përfshirë dy radarë Nebo-SVU, një radar 92N6 të sistemit S-400 Triumph, një sistem mbrojtjeje ajrore Pantsir-S2 dhe një avion MiG-31 me ngarkesë të plotë luftarake", shtoi agjencia.
Sulmet në aeroportet kryesore ruse dhe shkatërrimi i aeroplanëve dhe sistemeve të mbrojtjes ajrore në Krimenë e pushtuar "e zvogëlojnë ndjeshëm potencialin ushtarak të armikut në rajon", tha agjencia.
"Kjo punë sistematike do të vazhdojë", shtoi SBU. /Telegrafi/
Login
