Gazetari Artan Hoxha, i ftuar në emisionin “Të Paekspozuarit” në MCN TV, ka folur për tragjedinë në Durrës, ku Nikoll Radaçi, përplasi për vdekje dy fëmijë dhe plagosi një tjetër.

Hoxha foli për ngjarjen, por bëri edhe një përshkrim të autorit, si person mjaft problematik, që ka arritur t’i shpëtojë ligjit dhe autoriteteve edhe pse ishte përsëritës në shkeljet e rregullave të qarkullimit.

“Ngjarje e rëndë që të lë pa fjalë. Tre fëmijë duke luajtur në rrugicën e lagjes, në trotuar, hapësira aty nuk të jep mundësi të drejtosh mjetin me shpejtësi të madhe. Gjithsesi, së pari ngushëllime për familjet që kanë humbur dy fëmijët. Skena, mjafton një foto dhe jo gjë tjetër për të kuptuar se çfarë ka ndodhur aty.

Fëmijët në mungesë, se s’kanë ku të luajnë, janë goditur. Shpejtësia ka qenë shumë e lartë dhe automjeti ka qenë jashtë kontrollit, sasia e alkoolit 0.7 miligram për litër, një përqindje shumë e lartë, ka qenë krejt jashtë kontrollit. Ajo që e bën më trishtuese, shkojmë te pjesa që, si është e mundur që këta lloj personazhi, për më tepër i kishte vënë nofkën vetes “bisha”, i pëlqente ta quanin “bisha”.

Ky vit ka nisur që në 1 janar me të vdekur nga aksidentet. Rasti i fundit, të gjithë bëjnë pyetje, a mund të ishin shpëtuar dy fëmijët, a mund të ishte shmangur kjo tragjedi? E gjithë CV e personit dhe shkeljet, ishte shkelës i rregullt i Kodit Rrugor. Njeri problematik, i alkoolizuar, kishte konflikte me fqinjët, ka qenë shkelës permanent i Kodit Rrugor. Si ka mundësi që është lejuar të jetë kërcënim të rrugët e vendit? Është njeri që në tre raste i është hequr një muaj patentën, kur i duhej hequr fare.

Si ka mundësi, kur e sheh të njëjtin njeri, që përsërit të njëjtat shkelje, përbën rrezik për jetën e vet dhe për shoqërinë, një minë lëvizëse nëpër qytet. Mungesa e agjencive të zbatimit të ligjit, pasi është shkelës disa herë. Që nga 2020, përsërit të njëjtat shkelje dhe lejohet të lëvizë në qytet. E patë edhe makinën, nuk ishte makinë hallexhinjsh.

Ky njeri, shkelës i rregullt i ligjit, i ka mbijetuar masave të ndërmarra. Sot shkarkuan drejtorin e qarkut, shefin e qarkullimit, por dëmi është bërë. Këto shkelje duhet të ishin ndjekur në atë kohë. Duheshin cuar edhe në gjykatë. Kodi Rrugor parashikon heqje patente. Duke qenë recidivist, nuk kishte frikë as inspektonin në lagje, krahët si duket i ka patur të ngrohtë, kjo e bën të ketë këtë papërgjegjshmëri”, deklaroi Hoxha.

Gjykata e Lartë vendosi rishikimin e praktikës gjyqësore të masës së arrestit me burg. Kolegjet e Bashkuara të gjyqtarëve qartësojnë se vendimet e gjykatave për masat e sigurisë duhet të jenë të arsyetuara, pse duhet ‘arrest me burg’ në vend të një mase alternative. Sipas gjyqtarëve të lartë, duhet  të argumentohet me prova se pse duhet vazhduar një masë arrest me burg dhe jo e kundërta, si edhe rrezikshmëria e një personi të akuzuar që sjell automatikisht “arrestin me burg” nuk mund të caktohet vetëm nga vepra penale.

Por, për juristin Kreshnik Spahiu edhe pse ky është një vendim historik, sipas tij duhet të ishte marrë më herët, pasi burgjet shqiptare janë mbushur me të paraburgosur për vepra penale “ordinere”, siç i cilëson ai. I ftuar në emisionin “Studio Live” në Report Tv, juristi Spahiu thotë se ndërhyrja e Gjykatës së Lartë është e drejtë dhe do të përmirësojë pjesërisht reflektimin për dhënien e masave të sigurimit. Por sipas tij, ky vendim nuk është zgjidhje përfundimtare nëse Kuvendi nuk ndërhyn për ndryshimin e Kodit të Procedurës Penale.

“Duhet të ishte bërë më herët kur burgjet shqiptare ishin të mbushur plot me të paraburgosur për vepra ordinere, shpesh herë edhe kundërvajtje, mijëra shqiptarë presin në paraburgim për vite me radhe për shkak të vonesave në proceset gjyqësore, mosrespektimit të aftëve. Jo vetëm Gjykata e Lartë, por edhe Kuvendi i Shqipërisë duhet të kishte reaguar më shpejt. Vjen nga sensibilizimi politik dhe ndonëse ndërhyrja është e drejtë, rekomandimet janë ligjore, hapja e një praktike nga Gjykata e Lartë do përmirësojë pjesërisht reflektimin për dhënien e masave të sigurimit, kjo e nuk e zgjidh përfundimisht. Duhet ndërhyrje në Kodin e Procedurës Penale, Gjykata e Lartë ka dhënë rekomandime për mënyrën e praktikës dhe arsyetimit që duhet të japin gjykatat apo kërkesat që duhet bëjnë prokurorët për dhënien e masës më shtrënguese të arrestit me burg, por s’mund të ndryshojnë rrethanat. Është Kodi i Procedurës Penale që orienton procesion dhe detyron gjykatat për rastet në të cilat jepet arresti me burg. Reflektimi nuk mund të bëhet vetëm kur politika frikësohen nga arresti me burg. Sensibiliteti ndërkombëtar apo debati mediatik është hapur se janë rënduar masat e arrestit me burg për politikanët jo se burgjet ishin mbushur plot. Është ndërhyje e drejtpërdrejtë, jo në kohën duhur dhe s’do ta përmirësojë procesin penal dhënien e masave të arrestit”, thekson Spahiu në Report Tv.

Spahiu kritikoi masat e ashpra të arrestit, duke thënë se nuk sjellin asgjë. Juristi thekson se masat represive mund të kthehen në boomerang nëse personat e arrestuar marrin pafajësi nga gjykata.

“Realiteti në Shqipëri tregon paradoks, sa më shumë janë arrestuar aq më shumë është thelluar korrupsioni. Kuptoj që ka njerëz të etur për arrestime dhe sekuestrime për shkak të zhgënjimit nga keqqeverisja, kjo mund të përmbushë vetëm një hakmarrje ndaj disa individëve, por sot nuk ka zgjidhur gjë. Nuk ka ulje të nivelit të korrupsionit pas arrestimit të disa politikanëve. Korrupsioni është më i thellë se inkriminimi i disa individëve, kur korruptohet i gjithë sistemit tenton të bëjë pis të gjithë ambientin. Masat represive janë parapake, mund të kthehen në boomerang nëse personat e arrestuar marrin pafajësi. Kur të vijë marrja e vendimit mund të kthehet në boomerang. Realiteti shqiptar duhet të ketë edhe një qasje tjetër të problematikave që po ndeshim, sa më shumë arrestime, sa më shumë korrupsion. Vështirë se masa represive të arrestit sjellin ndryshim. Ndëshkueshmëria është gjë tjetër, arrestimi gjë tjetër”, tha Spahiu.
Ky vendim i Gjykatës së Lartë vjen pasi shqetësimit të ngritur vazhdimisht për situatën e paraburgimeve në Shqipëri dhe adresimi i këtij problemi është kërkuar edhe nga institucionet ndërkombëtare.

Në fund të vitit 2025, ishin 4503 prapa hekurave në Shqipëri, nga të cilët 2569 (ose 57%) ishin të paraburgosur. Pra me masë sigurie, pa një vendim të formës së prerë. Këto shifra e renditin Shqipërinë në krye të vendeve evropian për numrin e të paraburgosurve, duke ngritur alarmin në vend.

ndaj drejtuesve aktualë të Partisë Demokratike dhe ish-gjyqtarit Gjin Gjoni.

Në reagimin e saj, Balliu shprehet se një “klikë anti-SPAK dhe anti-SHBA” ka uzurpuar Partinë Demokratike, ndërsa akuzon se Gjonin e kanë nxjerrë si “zëdhënës të korrupsionit gjyqësor” për ta sulmuar publikisht në media.

Ajo i referohet edhe kreut historik të PD-së me tone ironike, duke e quajtur “Sali Frikacakun”, dhe pretendon se sulmet ndaj saj janë të dirigjuara.

Balliu thekson se familja e saj ka kontribuar ndër vite për Partinë Demokratike, ndërsa mohon çdo lidhje me administratën shtetërore. Ajo sfidon publikisht Gjonin që të paraqesë prova për të kundërtën.

“Në asnjë moment nuk kam qenë pjesë e administratës shtetërore dhe e sfidoj publikisht ish-gjyqtarin të paraqesë qoftë edhe një dokument të vetëm që provon se unë kam qenë e punësuar në shtet”, shkruan Balliu.

Në fund të reagimit, ajo lëshon akuza edhe më të forta, duke pretenduar se kundërshtarët e saj përfitojnë paga të larta dhe kanë marrëdhënie të fshehta me kryeministrin Edi Rama.

Deklaratat e Balliut vijnë në një moment tensionesh të vazhdueshme brenda Partisë Demokratike, ku përplasjet publike mes figurave të ndryshme vijojnë të thellohen.

Reagimi i Balliut:

Klika anti-SPAK dhe anti-SHBA që ka uzurpuar Partinë Demokratike ka nxjerrë si zëdhënës të korrupsionit gjyqësor Gjin Gjonin, nën direktivat e Sali Frikacakut, për të më sulmuar me shpifje në News 24. Familja ime dhe unë ia kemi kushtuar gjithë jetën Partisë Demokratike. Në asnjë moment nuk kam qenë pjesë e administratës shtetërore dhe e sfidoj publikisht ish-gjyqtarin e korruptuar të Sali Frikacakut të më paraqesë qoftë edhe një dokument të vetëm që provon se unë, Alesia Balliu, kam qenë e punësuar në shtet. Rrogat prej 5 mijë eurosh që merrni dhe pazaret e darkave i bëni ju me Edi Ramën.

Pas 6 muajsh përpjekje, emisioni “Opinion” ka arritur që të zhvillojë një intervistë ekskluzive me ish-Presidentin e Kosovës Hashim Thaçi.

I ndodhur në masa të rrepta sigurie, Thaçi u është përgjigjur pyetjeve të gazetarit Blendi Fevziu me shkrim. Në përgjigje të tij ish-kreu i UÇK flet për luftën në Kosovë, postet e tij drejtuese, si edhe për procesin gjyqësor.

Por si është dita e Hashim Tahçit në izolim, prej 6 vitesh, ja si përgjigjet ai:

Hashim Thaçi: Aktualisht më është mbyllur goja për të folur dhe më janë lidhur duart për të shkruar atë që më do zemra e thotë plotësisht mendja. Në këtë vështirëm, Blendi, do të mundohem të bëj më të mirën për rrethanat ku gjindem. Serbia u mor – e merret kohë të gjatë me mua. Më dënoi në mungesë me shumë vite burg. Në mënyrë të vazhdueshme (1993–97) bastisi shtëpinë, keqtrajtoi dhe arrestoi babanë, nënën, motrën dhe vëllezërit – në hakmarrje ekzekutoi edhe vëllanë e Lumes, Hakiun në masakrën në fshatin Studime të Vushtrrisë në maj 1999.

Në qershor 1999, lufta përfundoi. I takoi botës së shqiptarëve të mbijetuar. Sot “faji” im i vetëm është – pse jam gjallë. Nuk i takoj kategorisë së njerëzve që thonë se burgu është për burra, kjo shprehje më duket bezdisëse. Nuk jam altruist as asket. E kam bërë jetën, nuk jam fshehur prej saj. E kam ndjekur ritmin e maratonës. Rruga ime nuk ishte as fat e as rastësi, është qëllim që buron nga thellësia e botës sime, është e prekshme dhe transparente. Qysh herët e kisha vendosur gjithë qenien time në funksion” të idesë së lirisë.

Vetmia natyrshëm më jep zbrazëti dhe ofron kotësi. Mundohem t’i jap shpirt ambientit në qeli. 24 orët e ditës dhe 365 ditët e vitit janë të njëjta. Humb kuptimi kalendarik i jetës. Ditë-netët sikur kalojnë pa data. Kam reflektuar për Kosovën, për Shqipërinë dhe shqiptarët, për sjelljen e botës në fillim dhe fund të shek. 20 në raport me ne. Jo rrallë harrojmë sa të plandosur dhe të nëpërkëmbur kemi qenë (jo rrallë të trajtuar edhe si mbetje otomane), ndërsa sot sa lart jemi në ngritje dhe proces konsolidimi si komb me mendim dhe status perëndimor.

Liria dhe burgu nuk ngjiten kurrë. Nuk i ndan vetëm muri fizik, por emocioni, të menduarit dhe mënyra se si e sheh, ndjen dhe jeton botën. Izolimi është zgafellë me mungesë horizontesh dhe ashensor që të kalamend fizikisht e, besa, edhe mund të të verbojë. Jo për nga niveli i dioptrisë, por nga i ngatërrimit, apo mënyrës se si i sheh gjërat.

Kujtojmë se më 18 shkurt u mbajt një prej seancave më të rëndësishme në gjyqin në Hagë. Ish-krerët e UÇK-së, Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi dhe Rexhep Selimi, patën në dispozicion nga 20 minuta për t’iu drejtuar gjykatës me deklaratat e tyre përmbyllëse.

Që nga 4 dhe 5 nëntori 2020, Hashim Thaçi, Jakup Krasniqi, Kadri Veseli dhe Rexhep Selimi ndodhen në paraburgim në Hagë, ku janë Dhomat e Specializuara të Kosovës. Procesi gjyqësor ndaj tyre ka nisur më prill të vitit 2023. Në mbi dy vjet, Zyra e Prokurorit të Specializuar (ZPS) thirri 125 dëshmitarë si dhe ka paraqitur rreth 3 mijë prova materiale.

ZPS-ja deklaroi më 16 prill se ka përmbyllur paraqitjen e provave ndaj ish-krerëve të UÇK-së. Zyra e Prokurorit të Specializuar kishte konfirmuar aktakuzën ndaj ish-krerëve të UÇK-së në tetor të vitit 2020, por e bëri publike vetëm një muaj më vonë.

Aktakuza i ngarkon të akuzuarit për përgjegjësi “personale”, por edhe për “krimet e kryera nga vartësit e tyre”.

Sipas akt-akuzës, Thaçi, Veseli, Selimi dhe Krasniqi akuzohen për krime kundër njerëzimit dhe krime lufte, përfshirë vrasjen e më shumë se 100 viktimave si dhe mbajtjen në paraburgim në mënyrë të paligjshme e torturimin e qindra viktimave.

Ervin Salianji deklaroi ne Real Story se vendimi i Gjykatës Kushtetuese për lirimin e Sali Berisha nga arresti i shtëpisë ishte i drejtë, ndërsa shtoi se ky i fundit zë pjesën më të madhe të hapësirës televizive, gjë që sipas tij i shërben Ramës.

Ai ngriti pikëpyetje pse, sipas tij, “regjimi” i Ramës nuk prek figura të tjera të opozitës të akuzuara për korrupsion, ndërsa theksoi se vetë ka qenë i vetmi i dënuar për një denoncim publik. Salianji sugjeroi se kjo situatë mund të krijojë perceptimin e një “bashkëregjimi”, duke shtuar se e njëjta trupë gjykuese që e ka dënuar atë, i ka dhënë të drejtë Berishës për vulën e Partisë Demokratike.

“Do them dy element këtu, Gjykata Kushtetuese me të drejtë për mua, e nxori Berishën nga arresti i shtëpisë dhe pastaj GJKKO e dyta, thuajse 60 përqind por në verë ka qenë edhe 70-80 përqind e kohës televizive sipas statistikave të AMA-s zihet nga Sali Berisha, pra i bie që Edi Rama i lë hapsirë këtij se sa më shumë të dalë kaq më mirë për Ramën. Dhe një element tjetër që është shumë i rëndësishëm, që duhet thënë se kur nuk thuhet gjithcka ka të bëjë me verbalizimin edhe me të thënën se njerëzit harrojnë se janë në punë të vet.

Këtu PD ka qenë për .. ka njerëz që janë 35 vite në pushtet, disa të tjerë vite në pushtet por të akuzuar shumë për korrupsion, për lidhje me krimin, për shkelje të ligjit, ore si ka mundësi që ky regjimi kaq i egër i Edi Ramës të vetmin përfaqësues të opozitës që ka cuar në burg, kam qenë unë. Shikojeni pak, asnjë deputet i opozitës nuk ka shkuar, nuk ka patur probleme të këtij lloji. Kam patur unë për një denoncim, pse ky regjimi i Edi Ramës, nuk i prek, unë nuk ia uroj askujt, as kundërshtarit, e kam thënë edhe hasmit nuk i urohet burgu.

Ose është bashkëregjim, se si u shpjegoka kjo punë? E bukura është që e njëjta trupë gjykuese që më gjykon mua, e njëjta trupë gjykuese i ka dhënë të drejtë Sali Berishës për vulën.”

Kadri Malka, i cili humbi nipin e tij në një aksident rrugor disa vite më parë, ka rrëfyer historinë mes dhimbjes dhe zhgënjimit për mungesën e drejtësisë.

Duke folur për emisionin “Off the Record” nga Andrea Danglli A2CNN, ai u shpreh se hetimet nuk çuan në identifikimin e autorit, ndërsa përgjegjësia është atribuar vetë viktimës, një fëmijë vetëm 6-vjeçar.

“Më 25 tetor 2017 nipi im ka ndërruar jetë nga një aksident rrugor në Kombinat. Minoreni kishte rreth 6 vjeç. Disponoj dy akte ekspertimi. Prokurori ka kërkuar pushimin e çështjes, dhe i është drejtuar sërish nga e para Komisariatit për gjetjen e autorit, ku nga aksident me pasojë vdekjen shkon…Nuk kemi gjetur drejtësi. Prokurori thotë se ka ardhur si rezultat i shkeljes së rregullave të qarkullimit rrugor nga këmbësori, minoreni 5 vjeç e gjysmë. Ka shpallur fajtor viktimën. Vetëm drejtësi dua. Po vritemi dy herë shpirtërisht. S’kam lënë institucion pa ju drejtuar. Të paktën të mos vritemi për së dyti”, tha ai.

“Për mua është një karambol shpirtëror. Ndoshta mund të vija në studion tënde dhe të qeshnim. Por kjo është një klithmë për të gjithë shoqërinë. Dua të shpreh ngushëllimet më të sinqerta për familjarët. Zoti i forcoftë. Duhet të pësosh në jetë që të kuptosh se çfarë është dhimbja.

Ne kemi një shprehje që thuhet ‘larg nga evlati’. Kemi parë fëmijë që përcjellin prindin, por që prindërit të përcjellin fëmijët e tyre, kjo është klithmë. Ne si shoqëri harrojmë shpejt. Këtu është problemi i thelbit të shoqërisë.

Ne jemi një shoqëri e paedukuar, një shoqëri rrugaçe. Çfarëdo që ndodhte diçka e tillë, do ndodhte. Mendoj se sot udhëheqin të fortët. Ata kanë të drejtën absolute të futen ku të duan, sa të duan… Tirana nuk të le të ecësh më shumë se 40 km/h.

Thjesht mbajmë sytë nga ekrani, veshët diku për të mësuar viktimën e radhës. Mendoj se është një problem pak më tepër sesa për ta folur dhe për ta bërë. Klithma ime është e jashtëzakonshme, por janë ato vargjet e Migjenit: Ah që s’kam një grusht të fortë që ti bie malit’. Unë kujt ti bie?

Ne na mungon dashuria e njeriut për njeriun. Mua më duket se ky krim, me atë heshtjen tonë, jemi bashkëautorë në krim. Unë jam prind, jam gjysh. Mezi pres mëngjesin që ata engjëj të mi të më thonë: ‘Mirëmëngjes gjysh, ditë të mbarë’.

Dhimbja është njësi relative. Por te kjo, klithma është pak. Iu përgjigja ftesës pa menduar se mund të jem adapti për të bërë një analizë, pavarësisht se roli që kam në ekran na bën të përcjellim mesazhe. Jemi një shoqëri Facebook-u, TikTok-u…

Po rrisim një brez, mbase e ekzagjeroj, një brez i rrezikshëm. I shoh dhe them: ‘Oh Zot, a kanë familje këta, a kanë prindër?’. Ata shohin modele që i forti sundon.

Dëgjova Erion Braçen që tha se është krim. Po është krim, do dënohet ai dhe për x vite do dalë ai. Edhe dënimi i tij nuk ka vlerë. Çfarëdo që të jetë. Burgim i përjetshëm, do ta mbajmë me bukë. Çfarë?”, tha Llakaj.

Shtetet e Bashkuara dhe vendet arabe të Gjirit po hartojnë një rezolutë të Këshillit të Sigurimit të OKB-së që synon të dënojë Iranin për bllokimin e Ngushticës së Hormuzit, si reagim ndaj një fushate bombardimesh SHBA–Izrael. Këtë e deklaroi të hënën ambasadori amerikan në OKB, Mike Waltz.

Waltz tha se këtë javë do të zhvillohen negociata për rezolutën, e cila vjen pasi anëtarët e përhershëm të Këshillit të Sigurimit, Rusia dhe Kina, bllokuan muajin e kaluar një rezolutë të mëparshme që Uashingtoni shpresonte se do të mobilizonte përpjekje ndërkombëtare për të rikthyer lirinë e lundrimit në këtë rrugë detare strategjike.

SHBA po e harton rezolutën së bashku me Bahreinin, me kontribut edhe nga Kuvajti, Katari, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Arabia Saudite, tha Waltz gjatë një telefonate me gazetarët.
Rezoluta pritet të kërkojë që Irani të ndalojë sulmet ndaj anijeve tregtare dhe përpjekjet për të vendosur taksa (tarifa) mbi lundrimin në ngushticë. Ajo gjithashtu do të kërkojë që Irani të ndalojë vendosjen e minave detare dhe të bëjë publike vendndodhjen e tyre.

Waltz tha se drafti i ri është një “përpjekje më e kufizuar” krahasuar me rezolutën e mëparshme që dështoi, dhe vjen në një kohë kur është në fuqi një armëpushim me Iranin. Sipas tij, fokusi është më specifikisht te minimi i rrugëve ndërkombëtare detare dhe tarifat, çështje që ndikojnë ekonomitë e të gjithë botës, veçanërisht ato në Azi.

Aktivistja për të drejtat e njeriut, Edlira Çepani, ka ngritur alarmin për situatën e sigurisë rrugore në Shqipëri, duke e cilësuar numrin e viktimave dhe aksidenteve si një “bilanc lufte”.

Ndërsa publikoi disa statistika mbi vitet e fundit në emisionin “Off the Record” nga Andrea Danglli në A2CNN, ajo thekson se trendi i aksidenteve dhe humbjeve të jetëve është në rritje, ndërsa masat për përmirësimin e situatës mbeten të pamjaftueshme.

“Kam sjellë disa statistika që tregojnë se nuk jemi mirë. Në vitin 2022 ka patur 1165 aksidente, ku 164 persona kanë humbur jetën, në vitin 2023 1285 aksidente, ku 192 persona kanë humbur jetën. Në vitin 2025, 1375 në të cilat 200 persona kanë humbur jetën. Vetëm në tre mujorin e parë të 2026-ës, 282 aksidente, ku janë dëmtuar 391 persona. Tregon që trendi është në rritje. Është një bilanc lufte. S’është vetëm siguria rrugore, por kemi kaq shumë vite që flasim për këtë siguri rrugore, kemi kaq shumë vite që humbim jetë njerëzish, jetë fëmijësh dhe ajo që më shqetëson dhe më mërzit mua është që ne po bëjmë sikur po bëjmë një zgjidhje lidhur me këtë, ndërkohë që s’po bëjmë asnjë gjë, pasi shifrat tregojnë se statistikat janë në rritje”, shprehet ajo.

“Ndryshimet e fundit dhe unifikimi i praktikës nga Gjykata e Lartë për masën e sigurisë “arrest në burg” pritet të ndikojnë drejtpërdrejt në qasjen e gjykatave ndaj kësaj mase”, kështu ka deklaruar avokati idajet Beqiri në emisionin “3D”.

Sipas Beqirit, vendimi unifikues nuk sjell ndryshim të ligjit në vetvete, por synon të korrigjojë mënyrën se si ai zbatohet nga gjykatat.

Ai u ndal te problematika e numrit të lartë të të paraburgosurve në vend, duke theksuar se kjo ka qenë një shqetësim edhe në raportet ndërkombëtare.

“Ishte më shumë presion ndërkombëtar, sepse kemi parasysh Këshillin e Europës edhe në kuadrin e monitorimit që i bëri vendit për të hyrë në BE. Ishte një nonsens që të kesh më shumë të paraburgosur se të burgosur. Shifrat arritën në të tilla, 60 për qind. Me këtë vendim unifikues, tashmë unë nuk vlerësoj që ndryshoi ligji, pasi ka qenë dhe është i mirë dhe i saktë, por problemi është i qasjes. Pra, unifikimi rregullon qasjen e gjykatës; ju jeni ata që ishit, por tani do ta bëni të zakonshme atë që e kishit bërë të jashtëzakonshme”, tha ai.

Donald Trump i tha Fox News se Irani do të “shkatërrohet nga faqja e dheut” nëse sulmon anijet amerikane që po kryejnë “Project Freedom” në Ngushticën e Hormuzit.

Presidenti amerikan tha se beson që Irani është bërë “shumë më i përshtatshëm” në negociatat e paqes dhe theksoi se forcimi ushtarak i SHBA-së në rajon po vazhdon.

“Ne kemi më shumë armë dhe municione me një nivel shumë më të lartë se më parë,” i tha Trump gazetares së Fox News, Trey Yingst. “Kemi pajisjet më të mira. Kemi gjëra kudo në botë. Kemi baza në të gjithë botën. Të gjitha janë të pajisura me armë dhe pajisje. Ne mund t’i përdorim të gjitha këto dhe do t’i përdorim, nëse është e nevojshme.”

Kryedemokrati Sali Berisha nisi këtë të hënë, 4 maj, foltoren e përjavshme të PD me një minutë heshtje për dy vogëlushët, të cilët humbën tragjikisht jetën të dielën.

Gjatë fjalës së tij kreu i PD ngushëlloi familjarët dhe qytetarët e Durrësit për këtë tragjedi të madhe, teksa theksoi se pësuan një traumë nga një person, “i forti i lagjes”.

“Sonte u ftoj të nderojmë me një minutë heshtje engjëjt që qyteti i Durrësit dhe familjet i përcollën në banesën e fundit. Të ngushëllojmë familjet, të ngushëllojmë qytetin e Durrësit, për traumën e tmerrshme që pësoi nga i forti i lagjes, një kriminel i damkosur që pasi u mori jetën, i la në kthetrat e vdekjes dhe ia mbathi. I paharruar kujtimi i vogëlushëve të qytetit të Durrësit që shkuan sonte në banesën e fundit dhe i lehtë dheu i tokës mbi këta engjëj të Durrësit”, tha Berisha.

Duke u ndalur tek protesta e paralajmëruar më 8 maj, Berisha tha se nuk do të jetë aspak një protestë politike, por një “revoltë si asnjëherë më parë”. Kreu i PD tha se protesta e së premtes do të jetë një protestë kushtuar ndërgjegjes së shqiptarëve.

“Ne mblidhemi sot në këtë shesh në prag të datës 8 maj, datës së kryengritjes tonë paqësore. 8 maji është data e protestës tonë të madhe. Është data e revoltës. Por, protesta e datës 8 maj do të jetë një protestë si asnjëherë më parë. Protesta e 8 majit nuk do jetë një protestë politike. Nuk do jetë një protestë e një apo disa partive. Protesta e 8 majit nuk do jetë protestë për një kauzë. 8 maji do të jetë kushtrimi i ndërgjegjes së shqiptarëve. Do të jetë protestë për dinjitetin e shqiptarëve. Do të jetë protestë për familjen, për vogëlushët tanë, për jetën, sigurinë dhe të ardhmen e tyre. Sonte unë kam një thirrje për çdo shqiptar”, shtoi Berisha.

Nga Ilir Yzeiri

Tragjedia e Durrësit është e rëndë dhe kur pasoja janë humbjet e jetëve të fëmijëve, tragjedia njerëzore i kalon edhe vetë caqet e dhimbjes. Përtej saj nuk ka as fjalë as edhe ndonjë formë tjetër që mund të të bëjë të harrosh atë që ka ndodhur. Tragjeditë, aksidentet janë pjesë e jetës njerëzore dhe asnjëherë nuk mund të shpëtojmë prej tyre. Kujt i shkonte ndërmend se natën e ndërrimit të viteve, në Zvicër, në vendin më të zhvilluar të Europës, do të humbnin jetën në një diskotekë në Kransmontana 40 të rinj. Natyrisht ka edhe plot raste të tjera në të cilat aksidentet kanë shkaktuar viktima të pafajshme, për të mos llogaritur luftërat e fundit dhe fëmijët që po vdesin përditë. Mirëpo, ngjarja e Durrësit, pra tragjedia jonë, ka një anë tjetër të rëndë.

Fëmijët nuk ishin në rrugë, nuk ishin as në diskotekë, nuk ishin as në luftë, ishin në trotuar duke luajtur. Po përse në trotuar ? Sepse ashtu i kemi katandisur ne. Sepse kapitalizmi ynë i egër nuk i ka llogaritur kurrë fëmijët. Ndërtimet mbytëse në çdo cep nuk i llogarisin kurrë ata. Këtu te ne ankthi dhe etja për të fituar mbi çdo gjë dhe mbi gjithçka po ua vret ëndrrat dhe lojërat fëmijëve. Kush mund të më thotë mua se ku duhet të luajnë fëmijët ? Në blloqet e pallateve që të marrin frymën të gjitha hapësirat i zënë makinat dhe gangsterët e fortë që parkojnë edhe brenda hyrjeve të pallateve. Rrugët e lagjeve janë kthyer si pista makinash sepse nga periferitë e Tiranës zbresin si të çmendur pilotët e vdekjes dhe marrin përpara çdo gjë.

Ndaj rasti i Durrësit tregoi një anë tragjike të kapitalizmit shqiptar, të cilën anë jo vetëm nuk po e korrigjojmë, por po e theksojmë dhe po e bëjmë më të ekspozuar për tragjedi të tjera. Fëmijëria e shqiptarëve është shenjuar në disa mënyra. Për ata që janë rritur në kohën e komunizmit, rruga ishte edhe fusha e sportit edhe këndi i lojërave, sepse makinat private nuk ekzistonin. Më kujtohet fëmijëria ime në qytetin e bukur të Peshkopisë, në mesin e viteve ’60. Kishim tre fusha për të luajtur- fushën e lagjes, atë të shkollës dhe fushën Rinia. Hapësira pa fund. Pas viteve ’90, gjithçka u bë truall, nuk kishte më tokë, por truall dhe ndërtim. Pa asnjë kriter. Kur planifikohet një kompleks apo kur jepet një lejë ndërtimi asnjëherë nuk mendohen fëmijët, hapësira që duhet për ta. Të mos flasim për shkollat të cilat janë përshtatur pa asnjë kriter dhe ato private që, në disa raste, ndërtohen edhe pa kriteret e ambientit. Fëmijët tanë janë të burgosurit e mëdhenj të makutërisë sonë që e ka kthyer gjithë këtë vend në një truall.

Edhe aty ku ka terrene sportive ato sakrifikohen për ndërtime. Sot fëmijët tanë që kur lindin mësohen me erën e tymit të duhanit dhe me zhurmat e kafenesë. Nënat e reja, heroinat e kohës sonë, nuk dinë se ku të shkojnë. Jeta e tyre është fëmija në krah dhe me vrap te bari i lagjes sepse vetëm aty ka pak hapësirë. Nëse del nga pallati aty në lagje duhet të hapësh sytë ku do hedhësh këmbën se tri katër makina janë parkuar para teje. Rruga e ngushtë është e zënë dhe për të kaluar aty duhet të matesh mirë derisa të shkosh në kafe.

Unë nuk i paragjykoj ato nëna të reja që bashkë me fëmijët e tyre kalojnë pjesën më të madhe të kohës së lirë në kafe. Më thoni ju ku të shkojnë ? Kur rriten e bëhen për në shkollë nis një izolim i dytë. Shkolla të vogla, të mbyllura, pa ambiente të mëdha. Aty si në një garnizon ushtarak rrijnë fëmijët derisa vijnë prondërit e i marrin dhe i plasin në shtëpi.

Për ta nuk ka kohë të lirë, nuk ka hapësira që të jenë të tyret. Kur janë në moshën e pubertit mund të rrinë vetëm në hyrje të pallatit, por edhe aty si në gjemba se do të jenë të rrethuar nga motorët, makinat dhe furgonët që kalojnë në çdo sekondë të ditës. Si zogj të trembur pastaj shohin nga bari i lagjes derisa të dalë ndonjë pjesëtar i familjes e t’i marrë edhe atë në kafe. Vogëlushët e Durrësit guxuan të kthejnë një hapësirë të vetme që ka mbetur e lirë -trotuarin- në një fushë loje. Por u gabuan. Ku ta dinin ata se edhe ajo hapësirë është e zënë nga të çmendurit që popullojnë këtë vend.

Marina e Gardës Revolucionare të Iranit sapo ka publikuar një hartë të re mjaft ambicioze. Irani tani po thotë se këto vija të reja dhe zona që ka shpallur do të kontrollohen dhe menaxhohen nga forcat e tij të armatosura.

Këto vija i referohen një zone të gjerë gjeografike, e cila shtrihet nga lindja, me vijën që kalon midis malit Mubarak në Iran dhe jugut të Fujairah, në Emiratet e Bashkuara Arabe.

Ndërsa nga perëndimi, vija shtrihet midis skajit të ishullit Kashmir në Iran dhe Umm Al Quwain në Emiratet e Bashkuara Arabe.

Çfarë do të thotë kjo në praktikë? Kjo nënkupton eliminimin e mundësisë që Emiratet e Bashkuara Arabe të anashkalojnë Ngushticën e Hormuzit për të shitur naftën e tyre, pasi kjo vijë tani shtrihet përtej Fujairah, të cilën Emiratet e përdornin si një pikë kyçe për të vazhduar eksportet e naftës në tregun global gjatë luftës.

Irani tani po i zgjeron këto kufij përtej Fujairah. Kështu, deri në një farë mase, këto vija të reja po pengojnë edhe përdorimin e ujërave territoriale të vetë Emirateve.

Kjo hartë padyshim ndryshon balancën e fuqisë në rajon. Nëse zbatohet, ajo do ta bënte Iranin fuqinë dominuese në këtë rend të ri rajonal dhe në këtë konfigurim të ri sigurie.

Kryeministri Edi Rama ka postuar në rrjetet sociale disa fotografi nga Samiti i 8-ë i Komunitetit Politik Europian, që po mbahet në Yerevan të Armenisë.

Nga fotografitë duket se Rama qëndron shumë pranë presidentit francez Emmanuel Macron, Presidentes së Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, kryeministres italiane Giorgia Meloni, por edhe kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti.

Në Samit marrin pjesë 48 krerë shtetesh dhe qeverish, mes të cilëve 27 vendet anëtare të BE-së, Shqipëria, Kosova dhe vendet e tjera të rajonit, ndërsa për herë të parë, në këtë samit do të marrë pjesë dhe një shtet jo-evropian si Kanadaja.

Yanis Varoufakis, ish-ministër i Financave të Greqisë, në emisionin “Debat Plus” ka folur me tone pozitive për Kosovën, duke theksuar se imazhi i saj në Greqi ka ndryshuar ndjeshëm vitet e fundit.

“Imazhi i Kosovës në Greqi është përmirësuar dramatikisht gjatë dy apo tri viteve të fundit”.

Sipas tij, në këtë ndryshim ka ndikuar edhe pozicioni që Kosova ka mbajtur në raport me përplasjet që Greqia ka pasur me Maqedoninë e Veriut.

“Kjo përplasje na ka kthyer prapa për dekada të tëra, i ka kthyer prapa maqedonasit dhe rajonin, kështu që për mua çfarë është e rëndësishme është që të largohemi nga konfliktet e pakuptimta”, shtoi ai.

Varoufakis theksoi se nacionalizmi mbetet një nga arsyet kryesore pse Greqia ende nuk e ka njohur shtetin e Kosovës.

Ai u shpreh se në Greqi ekziston bindja se nëse njihet Kosova, atëherë “legjitimohet” edhe Qiproja Veriore, e cila njihet si shtet vetëm nga Turqia.

Megjithatë, sipas tij, kjo qasje është e gabuar dhe i përket së kaluarës.

Ai shtoi gjithashtu se në Kosovë, në përgjithësi, që nga viti 2005, ka pasur zhvillime pozitive në politikat financiare.

Nga Jakin Marena

Procesi i zgjedhjes së kreut të ri të Partisë Demokratike është kthyer tashmë në një barcaletë të dhimbshme, e cila ka degraduar deri në garimin e një kandidati të vetëm, i cili është lideri aktual të partisë më të madhe opozitare, Sali Berisha!

Ndonëse Berisha, si humbës në zgjedhjet e fundit parlamentare të 11 majit të vitit të kaluar, me statutin e bërë nga vetë ai dhe të ‘kodifikuar’ në një nen të veçantë, nenin ‘Basha’, duhej të ishte larguar menjëherë pas certifikimit të rezultatit pa asnjë të drejtë rikandidimi, ishte po vetë ai që u kujdes deri në detaje për të ‘qethur’ në masën 100 përqind të të gjithë rivalëve në garë! Madje arriti deri atyre, sa të deklarohet se nuk i pëlqen asnji rival përballë, kundërshti e maskuar përmes justifikimit se nuk plotësojnë kriteret e kandidimit!

Berisha u soll si Nastradin Hoxha në vaktit, me një fjalë, i cili teksa ishte dënuar me varje nga pushteti i atëhershëm turk, shfaqi dëshirën ‘madhore’ të tij, që të varej në pemën që dëshironte vetë ai! Ku donte të vdiste Nastradini, ndaj si pëlqente asnjë pemë, duke i detyruar ekzekutorët që ta rikthenin në burg (hapsanë) pas tre ditësh, teksa kishin shetitur disa pyje (zabele) me radhë, pemë më pemë, pa sukses! Kështu dhe Berisha, dhe ua themi pse!

Në situatën ku ndodhet PD e drejtuar nga Berisha, një vit pas humbjes katastrofale të zgjedhjeve parlamentare, me një zbritje mbështetjeje demokrate prej 300 mijë më pak se në zgjedhjet e vitit 2021 kur PD drejtohej nga Basha, kishin deklaruar pjesëmarrjen në garën për kryetarin e PD, anëtari i kryesisë Ervin Salianji, ish themeluesja e ‘Rithemelimit’ të Berishës Evi Kokalari, anëtarja demokrate Alesia Balliu dhe në ‘minutat e fundit’ të regjistrimit hynë në garë Mereme Sela dhe Vladimir Mulaj!

Në pamjet të parë, askush nuk i jep shpjegim se përse Berisha i përjashtoi një nga një të gjithë kandidatët në garë, për postin e kreut të PD, duke lënë në fletën e votimit vetëm emrin e tij! Në kushte normale është e pashpjegueshme, sepse e kishte të sigurtë fitoren. Por mendja e Berishës punon ‘sahat’, në anën e kundërt të lëvizjes së akrepave në fakt, vetëm në funksion të ‘pastërtisë’ së pronës së tij!

Berisha nuk e imagjinon dot që një kandidat tjetër të marrë qoftë dhe 10 përqind të mbështetjes së anëtarësisë së partisë, në atë që ai e quan hipoteka më e madhe e pasurisë së tij dhe të familjes, që është PD! Dhe nuk ka ‘faj’ në fakt, është ‘minierë ari’ partia më e madhe opozitare, të garanton mbrojtje përballë SPAK dhe gjykatës por dhe të shton fuqishëm lekët! Po dyshuat, mendohuni vetëm pak, dhe kalonin nëpër mend pasuritë e tij dhe të familjarëve të tij, vilat, apartamentet dhe komplekset e pallateve, në zonat më të mira turistike në Tiranë, në vend dhe në shumicën e kryeqyteteve të Evropës! Eshtë nën hetim, hetim i thënçin, nga SPAK për pasuritë!

Pra e sheh PD-në si një pronë që prodhon gjithçka! Me këtë mentalitet e sheh ai partinë që drejton, me këtë mentalitet e udhëheq këtë partië, pa pyetur as për statut, as për rregulla, as për humbjen e mbështetjes në elektorat dhe në arenën ndërkombëtare si dhe pas asnjë shans apo shpresë, sado të vagullt, për të ardhur në pushtet! Thjeshtë e do PD-në do si pronë të tij, pa e ndarë me askënd mbështetjen, qoftë edhe formalisht, në një garë partiake për postin e kryetarit!
Pikërisht për ta pasur tërësisht të vetën dhe për vete, Berisha ‘vetëpërjashtoi’ Salinjin e Balliun, por dhe Kokalarin, të cilëve as që ua mori në dorëzim formularin e kandidimit për kreun e PD! Ndërkohë që për mjeken Mereme si dhe Mulajn, i mori në konsideratë zarfet, por pas një dite, me urdhër të tij dhe vendim të sekretarit të përgjithshëm të PD, Flamur Noka nuk i regjistroi fare në garë! I bëri ‘def’ me një fjalë, me një lëvizje dore, jo pse i rrezikonin postin! Harrojeni!

Salianjin e ‘vetëpërjashtuar’ e akuzoi për lidhje me krimin, me Ramën dhe me këdo që ka inat Berisha në planet, pavarësisht se ai bëri një çikë burg për partinë por dhe për mendtë e veta. Por ama ai mori mbrapsht edhe akuzat e anëtarit të kryesisë, Salianji, i cili me dokumente të firmosura dhe të vulosura nga institucionet britanike, akuzonte Berishën se është i shpallur ‘non grata’ për bashkëpunim me krimin e organizua,r të cilin e ka në shërbim për të nënshtruar PD-në!

Me të njejtën gjatësi vale është akuzuar Balliu nga Berisha, i cili ka marrë mbrapsht akuzat e saj, që nga bashkëpunimi me krimin e deri tek marrja peng nga Berisha të PD për interesat e tij personale! Ndërkohë që Meremja e ngratë, pasi u kthye në ‘meme’, u bllokua të regjistrohej si kandidate për kryetare e partisë, megjithëse e dinte edhe vetë se nuk do të merrte vota! Gjithsesi mjekja Mereme ka vendosur që ta dërgojë në gjykatë garën për kreun e PD, duke kërkuar përjashtimin e Berishës nga kandidimi, referuar nenit ‘Basha’, me argumentin se nuk duhej të ishte në garë, jo më të përjashtonte kandidatët e tjerë!

Berisha nuk është ndalur vetëm në këto veprime! Përmes Flamur Nokës, kreu i PD i ka ‘pastruar’ të gjitha listat e anëtarësisë nga mbështetësit e Salianjit dhe të kandidatëve të tjerë për kryetarë të PD, në përpjekje për të garantuar një mbështetje në limitet e 100 përqindshit, aq sa do ta kishte zili dhe vetë Enver Hoxha vaktit, i cili mbahej te 99.999 përqind ! Megjithëse Berisha e ka pasur ‘atin shpirtëror’ Enverin në fund të herës, si komunist 24 karat që ka qënë dhe është!

Një ‘agresion’ i tillë i Berishës ndaj anëtarësisë, nuk është pritur aspak mirë nga baza e PD! Të cilët kanë nisur një reagim të fortë, deri në rebelim! Aq sa më Korçë, përmbysën tërë procesin e votimit të kreut të degës vendore të kësaj partie! Në fillim kundërshtuan, më pas morën me vete kutitë e votimit, dhe në fund grisën listat e anëtarësiusë të përçunduara nga Ndoka e bllokuan votimin, duke treguar se udhëzimet nga qendra nuk pinë ujë më në qytetin e ‘serenatave’, teksda kanë kërkuar lirshmëri të anëtarësisë, pa asnjë ndikim, për të zgjedhur drejtuesit vendore!

Ndonëse në disa rrethe, Berisha përmes Nokës dhe emisarëve të tij, pa parë fare votat në kuti, ia ka dalë që të ketë të përzgjedhurit e vet në krye të këtyre degëve, në Korçë dhe degë të tjera situata është jo në favor të Berishës! I cili jo vetëm që ka destabilizuar PD-në, duke prekur fundin, por dhe po e rrënon me një shpejtësi që askush nuk e kishte menduar më parë!

Dhe i gjithë ky ‘aksion’ politik i Berishës për rrënimin e PD ndodh pikërisht një vit para zgjedhjeve të përgjithshme për pushtetin vendor! Për të cilat jo vetëm që nuk ka bërë asnjë përgatitje e as një organizim strukturash për këtë qëllim, por po e ‘kreh’ gjithnjë e më shumë anëtarësinë, duke përjashtuar e ‘vetëpërjashtuar’ funksionarë të lartë e mbështetës të tyre, vetëm e vetëm që të këtë mundësinë të garojë i vetëm për kryetar të PD!
Dhe hajde e duroje pastaj Berishën dhe vite të tjera, teksa akuzon Ramën dhe mazhorancën se ‘i kanë vjedhur fitoren’, ndërkohë që e ka degraduar PD-në në atë farë feje, e ka përgjysmuar dhe armiqësuar anëtarësinë e kësaj partie, sa në këtë derenxhe ku është katandisur PD, nëse arrin të marrë ndonjë bashki, do të ishte fitore tepër e madhe për Berishën! Që gjithsesi nuk do fitoren e opozitës, por kërkon të drejtojë një parti, që ta ketë të tijën si pronë e për nevojat e tij personale!

Dhe kjo nuk është tekë e një plaku 82 vjeçar, me gjithëse mosha e bën të vetën dhe prej guri të ishte, por është një filozofi e tërë e Berishës i cili ia ka dalë që të njehsojë partinë me kryetarin, pra PD me emrin e tij! Dhe kur ndodh kjo, gjë që ka ndodhur, atëherë partia vdes sëbashku me kryetarin! Ky pritet të jetë dhe fati i kësaj partie, e cila do të shkojë në ‘amëshim’ në momentin kur të ndalet ‘ora biologjike’ e Sali Berishës! Për këtë të jemi të sigurtë, nuk ka shpëtim më PD-ja! Të zhgënjyerit t’i drejtohen një alternative të re! Nëse do gjejnë ndonjë person që t’i mbledhë demokratët, që janë shpërndarë si ‘zogjtë e korbit’, sa këndej andej!

Avokati Ledio Braho ka reaguar sa i përket aksidentit të rëndë një ditë më parë në Durrës, ku humbën jetën dy të mitur.

Në postimin e tij, ai shkruan se dënimi është 5 deri në 20 vite burg për këtë krim dhe me shumë gjasa, autori do të marrë dënim maksimal.

Braho: Marzhi i dënimit për ngjarjen e sotme në Durrës është nga 5 deri në 20 vjet burg, e më shumë se gjasë autori do të dënohet me maksimumin e dispozitës, por Policia e Shtetit ku ka qenë në parandalimin e kësaj ngjarjeje, që nga dëshmitë e banorëve të zonës, dukej që ishte e paralajmëruar?!

Ligji për Policinë e Shtetit ka ndryshuar disa herë 10 vitet e fundit, madje janë miratuar dy ligje të reja gjatë 3 mandateve qeverisëse, dhe policimi në komunitet (community policing) është një nga bazat e funksionimit të Policisë për parandalimin e krimeve, por nga rezultatet duket qartë që nuk ka policim në komunitet, sepse po të kishte, të paktën kjo ngjarje kaq e rëndë do të ishte parandaluar.

Me sa duket, Policia e Shtetit bën lajm vetëm për ndryshime drejtorësh dhe është shndërruar në polici lëvizëse vetëm për qoka.

Ngushëllime familjarëve për këtë humbje kaq të madhe sa nuk mund të përshkruhet me fjalë.

Nga Rildo Ngjela

Banka Botërore na bëri një paralajmërim të rëndësishëm, që nuk duhet keqkuptuar: Shqipëria ka marrë drejtimin e gabuar, edhe pse do të vazhdojë të rritet ekonomikisht. Ekonomia do të zgjerohet, e mbështetur nga turizmi, konsumi dhe ndërtimi. Por, në të njëjtën kohë, raporti i Bankës Botërore na e bën të qartë se kjo rritje është e ekspozuar, e varur dhe e ndjeshme ndaj goditjeve të jashtme. Me pak fjalë: Shqipëria nuk po ndërton një ekonomi të fortë. Po ndërton një rritje të rrezikshme. Dhe këtu nis shqetësimi i vërtetë.

Njerëzit nuk e përjetojnë rritjen ekonomike përmes raporteve. Ata e përjetojnë nëpërmjet jetës së përditshme. Dhe jeta e përditshme na tregon një tjetër histori: Ushqimi është i shtrenjtë, karburanti është i shtrenjtë dhe shërbimet po shtrenjtohen çdo ditë. Pra, ndërsa ekonomia rritet në letër, presioni mbi njerëzit vazhdon të rritet përmes çmimeve. Kjo është kontradita e parë që raporti i Bankës Botërore zbulon në mënyrë indirekte, por që askush nuk po flet. Rritja ekziston, por nuk po përmirëson jetën e njerëzve.

Gjithashtu, Banka Botërore thotë se rritja e Shqipërisë është e lidhur fort me turizmin. Ky nuk është një argument që mbështet rritjen. Është paralajmërim. Sepse një ekonomi që varet nga turizmi, nuk është e qëndrueshme. Është e brishtë. Dhe turizmi varet nga stabiliteti global, kostot e udhëtimi dhe kërkesa e jashtme. Të gjithë janë faktorë që Shqipëria nuk i ka në dorë. Nuk është e rëndësishme se sa turizëm kemi ne sot. E rëndësishme është të kuptojmë se na duhet një motor i dytë zhvillimi, kur turizmi të ngadalësohet.

Nga ana tjetër, tregu i punës paraqet të njëjtën dobësi. Në të gjithë rajonin, krijimi i vendeve të punës është ngadalësuar me shpejtësi, duke arritur në thuajse zero rritje. Situata në Shqipëri është edhe më e keqe. Të rinjtë kanë vështirësi të gjejnë një vend pune të qëndrueshëm. Një pjesë pranojnë paga të ulëta ose punë të përkohshme. Shumë po largohen plotësisht nga vendi. Në të njëjtën kohë, biznesi po ankohet se nuk gjen më forcë punëtore. Epo, kjo është rastësi shumë e madhe për një vend kaq të vogël. S’do të thotë gjë tjetër veçse sistemi nuk po funksionon. Arsimi nuk është fare i përafruar me tregun e punës. Ekonomia nuk po krijon vendet e “duhura” të punës. Dhe potenciali njerëzor po shpërdorohet.

Raporti i Bankës Botërore thekson një çështje edhe më të thellë: presionin demografik. Rajoni, përfshirë edhe Shqipërinë, po përballet me plakje/rënie të popullsisë dhe emigrim masiv, që nuk është vetëm një fenomen social. Është kërcënim ekonomik. Më pak njerëz do të thotë më pak punëtorë, produktivitet më të ulët dhe rritje ekonomike afatshkurtër. Si mundet që një vend të ndërtojë një ekonomi të fortë, ndërkohë që po humb popullsinë e vet?

Ndërkohë, Shqipëria nuk po e shfrytëzon potencialin e saj të plotë njerëzor. Banka Botërore thotë se gratë dhe të rinjtë mbeten nën potencialin e shfrytëzimit në tregun e punës. Këtë e konfirmoi edhe INSTAT. Deri në fund të vitit 2025, në Shqipëri punojnë vetëm 51.9% e grave të afta për punë. Kjo është edhe një prej pikave më kritike në raportin e Bankës Botërore, sepse tregon që problemi i Shqipërisë nuk është mungesa e njërëzve, por mungesa e përfshirjes dhe efikasitetit. Pra, ne jo vetem që po humbasim njerëzit, por po dështojmë edhe në shfrytëzimin e atyre që na kanë mbetur.

Të gjithë këta elementë na orientojnë drejt modelit të rritjes së aplikuar sot nga qeveria. Një model që bazohet në turizëm, konsum dhe ndërtim, por jo në prodhim, industri dhe eksport. Ky është një nga modelet më të dobëta ekonomike që ka parë ndonjëherë Shqipëria, sepse krijon një sistem të brishtë, ku vendi konsumon më tepër se sa prodhon dhe për të mbështetur rritjen, varet vetëm nga faktorët e jashtëm.

Zgjidhjet nuk janë të komplikuara. Ato thjeshtë nuk po zbatohen. Kosto e jetesës duhet të trajtohet seriozisht, duke filluar nga ulja e taksimit të karburantit, që dikton drejtpërdrejtë çmimet e tjera. Ekonomia duhet të diversifikohet, ku bujqësia, prodhimi vendas dhe industria duhet të kthehen në përparësitë e vërteta. Vendet e punës duhet të bëhen të qëndrueshme dhe jo të përkohshme apo sezonale. Largimi i të rinjve duhet të trajtohet si një emergjencë kombëtare. Gratë duhet të integrohen sa më parë në tregun e punës. Dhe arsimi duhet të përputhet me nevojat e ekonomisë.

Për sa kohë kemi rritje ekonomike, Shqipëria nuk mund të quhet se është në krizë. Por, po lëviz në drejtimin e gabuar. Dhe kjo është më e rrezikshme se vetë kriza, sepse krijon iluzionin se gjithçka po funksionon.

Parashikimi i Bankës Botërore se do të kemi rritje prej 3.4% nuk është rast për të festuar. Është paralajmërim. Një paralajmërim që thotë se Shqipëria mund të vazhdojë të rritet në drejtim të gabuar, e varur nga turizmi, ndërtimi dhe fati që i vjen nga jashtë.