"Qëndrimi i Qeverisë që Marrëveshja e përgjithshme kolektive duhet të pësojë ndryshime ishte i saktë sepse Qeveria duhet të jetë përgjegjëse ndaj të gjithë qytetarëve dhe nuk mund të lejojë ulje të pagave, veçanërisht tek ata me të ardhurat më të ulëta në administratë".

Kjo u theksua nga ministrja e Financave Gordana Dimitrieska-Koçoska e ftuar në emisionin “360 Shkallë”, ku ritheksoi se për pagën minimale duhet të dakordohen të punësuarit dhe punëdhënësit, sepse pagat e të punësuarve në sektorin privat sigurohen nga sektori privat, ndërsa Qeveria është përgjegjëse për sigurimin e pagave të administratës.

“Si Qeveri, duhet të jemi përgjegjës ndaj të gjithë qytetarëve, respektivisht kjo i referohet administratës dhe ne nuk mund të lejojmë që disave, veçanërisht atyre me pagat më të ulëta, t’u ulen pagat. Marrëveshja e përgjithshme kolektive parashikon rritje të pagave dhe nëse zbatohet metodologjia që kanë propozuar, rritja duhej të ishte e tillë që ata me pagat më të larta të kishin rritjen më të madhe dhe ata me pagat më të ulëta jo vetëm që nuk do të merrnin rritje, por disa prej tyre do të kishin edhe ulje".

"U krijuan situata ku paga e tyre duhej të ulej me një përqind, përkatësisht, duhej ta ulnim një pjesë të pagës së tyre. Mendoj se vendimi i Qeverisë në atë moment që Marrëveshja e përgjithshme kolektive duhej të pësonte ndryshime të caktuara ishte i saktë”, theksoi ministrja e Financave.

Ajo theksoi se lidhur me pagën minimale, punëdhënësit dhe të punësuarit duhet të ulen dhe të arrijnë marrëveshje midis tyre, ndërsa nga ana tjetër Qeveria është vëzhguese në këtë proces.

“Është logjike që Qeveria të jetë vëzhguese e këtij procesi për një arsye të vetme, respektivisht sektori privat siguron paga për të punësuarit në sektorin privat. Qeveria është përgjegjëse për sigurimin e pagave të administratës dhe mendoj se më shumë së një vit e gjysmë, Qeveria ka arritur sukses në këtë drejtim".

"Sa i përket asaj për çfarë duhet të bien dakord punëdhënësit dhe të punësuarit, vlerësoj se ata, ashtu si Qeveria, duhet të zhvillojnë dialog, të arrijnë marrëveshje dhe të bien dakord midis tyre se sa ngarkesë mund të kenë punëdhënësit, sepse edhe ata duhet t’i paguajnë pagat”, nënvizoi ministrja, duke theksuar se çdo i punësuar duhet të marrë një pagë më të lartë, por se ekzistojnë rregulla ekonomike, që do të na destinojnë në një situatë ku gjërat do të stabilizohen ose jo.

Ministrja e Financave theksoi se bëhet fjalë për sigurimin e mjeteve për ndërtimin dhe zgjerimin e spitaleve në Shtip, Tetovë dhe Kërçovë.

“Po, është planifikuar ndërtimi i spitalit në Kërçovë dhe zgjerimi i spitaleve në Tetovë dhe Shtip dhe normalisht edhe prokurimi i pajisjeve në këtë drejtim. Në fund të dhjetorit parashtruam kërkesë te bankat, ndërsa afati i fundit për dorëzimin e ofertave përfundon javën që vjen. Pas marrjes së ofertave do të kemi pasqyrë më të qartë për kushtet dhe hapat e ardhshëm”, theksoi ministrja.

Ajo shtoi se projekti është paraparë për pajisimin e plotë të spitaleve me pajisjet më të fundit moderne mjekësore, ndërsa vlera e përllogaritur për këto tre institucione është rreth 200 milionë euro. Vlera e saktë do të përcaktohet pas përfundimit të analizave të ofertave nga bankat.

Pas katër ditësh ndërprerje, transporti ndërkufitar i mallrave po kthehet gradualisht në normalitet pasi operatorët e transportit të Maqedonisë hoqën bllokadat.]

Vendimi u mor në një takim të Shtabit të Krizave të MAKAM-Trans, pas njoftimit të Komisionit Evropian se strategjia e re e vizave do të zgjidhë problemin e shoferëve profesionistë që qëndrojnë në zonën Shengen.

Ministrat e transportit nga Ballkani Perëndimor do të takohen me përfaqësuesit e KE-së të martën për të gjetur një zgjidhje.

Bllokadat u iniciuan për shkak të sistemit të ri të kontrollit të hyrjeve dhe daljeve në BE, të cilin operatorët e transportit pretendojnë se po shkakton dëme ekonomike dhe deportime./Telegrafi/

Ministri i Punëve të Jashtme dhe Tregtisë së Jashtme, Timço Mucunski, zhvilloi pasditen e sotme një bisedë telefonike me eurokomisaren për zgjerim, Marta Kos.

Fokusi i bisedës ishte vendosur te sfidat aktuale ekonomike dhe procesi i eurointegrimit, njoftuan nga Ministria.

“Bashkëbiseduesit shkëmbyen mendime për gjetjen e një zgjidhjeje konkrete dhe të qëndrueshme për sfidat me të cilat përballen transportuesit profesionalë, si dhe për çështjen që lidhet me tarifat për çelikun. Në këtë kontekst, ministri Mucunski theksoi nevojën për një reagim të shpejtë dhe të koordinuar, me qëllim shmangien e efekteve shtesë negative mbi ekonominë vendase”, thuhet në njoftim.

Në kontekst të rrugës eurointegruese të shtetit, ministri Mucunski konfirmoi përkushtimin e qartë dhe të fortë ndaj procesit reformues, sigurimin e vazhdimësisë në zbatimin e tij, si dhe miratimin e ligjeve që janë pjesë përbërëse e agjendës evropiane.

Këshilli Ekonomik dhe Social nuk duhet të anashkalohet për pagën minimale, dhe të gjithë janë të nevojshëm në dialogun për situatën ekonomike sepse ekonomia e vendit mund të funksionojë shumë mirë, thotë kryetari i Konfederatës së Biznesit të Maqedonisë, Mile Boshkov.

"Kemi folur disa herë me përfaqësues të Qeverisë, por edhe me kolegët tanë nga Konfederata e Sindikatave të Maqedonisë dhe sindikata të tjera se do të mbanim qëndrimin se përshtatja e pagës minimale në mars është e pranueshme për ne, se është pjesë e ligjit që duhet të kuptohet dhe pranohet, por edhe që ta rrisim më shumë, siç kërkojnë sindikatat, është në interes si të punëdhënësve, ashtu edhe të qytetarëve dhe të punëtorëve që rritja prej 6.000 denarësh të përjashtohet nga kontributet sociale dhe të ngarkohet vetëm me tatimin personal, dhe atë në të gjithë sektorët.

Kërkesat shtesë dhe 100 eurot shtesë që ne i konsiderojmë si një rritje lineare vërtet seriozisht me këto kushte, pa taksa të lehtësuara për kontributet sociale, do të ishin një barrë e madhe për ekonominë, jo vetëm për operatorët mikro, të vegjël dhe të pavarur të biznesit, por edhe për të gjitha kompanitë, sepse është një barrë e madhe, e cila nuk është vetëm 6.000 denarë, domethënë, me kontributin social ngarkohet edhe me 4.500 denarë të tjerë", thotë Boškov.

Shoqëria jonë ekonomike dhe ekonomia, veçanërisht sektori privat, thekson ai, nuk mund ta përballojnë atë rritje.

"E themi kategorikisht sepse, pavarësisht treguesve pozitivë për rritjen e BPV-së, është ende çështje e një ekonomie të ndarë të të mëdhenjve dhe të vegjëlve, veçanërisht të vegjëlve, të cilët përbëjnë 98 përqind të ekonomisë, nuk mund të bëjnë një hap drastik në rritjen e kostove operative tashmë të mëdha të kompanive", thekson Boshkov./Telegrafi/

Bllokimi i trafikut me automjetet transportuese të mallrave në pikat kufitare nga ana e Maqedonisë së Veriut vazhdon edhe sot, si pjesë e protestës së përbashkët të transportuesve të vendit dhe të Ballkanit Perëndimor, të cilët kërkojnë zgjidhje për problemet e shkaktuara nga të dhënat elektronike të qëndrimit në zonën Shengen në përputhje me rregullin 90/180 ditë nga prilli i këtij viti.

Ministri i Transportit Nikolloski u ofroi atyre tre zgjidhje për të dalë nga situata. Komisioni Evropian do ta zgjidhë atë përmes strategjisë së vizave.

Oda Ekonomike kërkoi që zgjidhja të kërkohet përmes institucioneve, jo përmes bllokadave. Rregullat e reja do të nënkuptojnë produkte më të shtrenjta për qytetarët, si dhe një mungesë shtesë të shoferëve të kamionëve, apeluan transportuesit që bllokuan pikat kufitare.

Të gjitha kufijtë me Maqedoninë e Veriut, Bosnjën dhe Hercegovinën, Malin e Zi dhe Serbinë janë të bllokuara. Mbi 75 mijë kamionë janë të parkuar./Telegrafi/

Ministri i Punëve të Jashtme dhe Tregtisë së Jashtme, Timço Mucunski thotë se ka komunikim aktiv me Bashkimin Evropian në lidhje me një zgjidhje për masat e shpallura për transportuesit tanë, si dhe tarifat e eksportit për industrinë e çelikut, përcjell Telegrafi Maqedoni.

Duke vepruar kështu, siç deklaroi ai, tregohet se në rast të zbatimit të tyre, ne do të paguajmë një çmim që do të jetë katër deri në gjashtë herë më i lartë se fondet që do të merrnim nga Plani i Rritjes.

Mucunski për "Sitel" sonte tha se shpreson për një rezultat sepse BE ka treguar se është në dijeni se ekziston një problem dhe se po punon për të gjetur një zgjidhje.

Sipas Mucunskit, nëse qëllimet për integrimin rajonal janë të sinqerta, BE nuk do të lejojë që të zbatohen masa që do të kenë një ndikim kaq negativ në ekonomi.

"Nuk është vetëm problemi me transportuesit, kemi një sfidë tjetër, aplikimin e mundshëm të tarifave nga BE-ja ndaj vendeve të rajonit për eksportet e çelikut. Kjo nuk vlen vetëm për ne, por për të gjitha vendet kandidate dhe vendet në rajonin e Ballkanit Perëndimor. Që nga shtatori, ne kemi komunikuar në mënyrë aktive me Bashkimin Evropian për këto dy çështje kyçe. Ndër të tjera, ne po i themi BE-së se, me respekt maksimal për Planin e Rritjes, të cilin e konsideroj shumë pozitiv dhe shumë domethënës, nëse kjo masë zbatohet për transportuesit tanë dhe nëse zbatohet masa për tarifat në industrinë e çelikut, ne do të paguajmë një çmim që do të jetë katër deri në gjashtë herë më i lartë se fondet që do të merrnim nga Plani i Rritjes.

E njëjta BE që ankohet për tarifat e paparimshme ka vendosur të na vendosë jo vetëm ne, por të gjithë rajonin, Serbinë, Malin e Zi, Shqipërinë, Bosnjën dhe Hercegovinën dhe Kosovën në një grup tarifor me Rusinë, Bjellorusinë, Korenë e Veriut, Qipron, dhe ne u kemi thënë zyrtarëve të lartë për muaj të tërë se duhet të gjendet një zgjidhje", tha Mucunski.

Ai thotë se kjo çështje është ngritur disa herë në nivelin më të lartë, siç ishte rasti gjatë vizitës së presidentes së KE-së, Ursula von der Leyen nga Kryeministri Hristijan Mickoski./Telegrafi/

Sistemi i ri evropian për hyrje dhe dalje (EES) ka filluar të zbatohet gradualisht nga 12 tetori 2025. Bëhet fjalë për një platformë të re digjitale që regjistron hyrjet dhe daljet nga zona Schengen për shtetasit e vendeve jashtë saj. Sistemi mbledh të dhëna biometrike, përfshirë fotografinë dhe gjurmët e gishtërinjve, si dhe informacione nga dokumentet e udhëtimit. Me zbatimin e EES, vulat në pasaporta hiqen, pasi të gjitha të dhënat do të regjistrohen elektronikisht. Sistemi do të monitorojë automatikisht nëse një udhëtar e ka tejkaluar qëndrimin e lejuar prej 90 ditësh brenda 180 ditëve në zonën Schengen.

Sistemi do të aplikohet edhe për qytetarët e Ballkanit Perëndimor që udhëtojnë pa vizë drejt vendeve të Bashkimit Evropian. Zbatimi progresiv do të zgjasë deri më 9 prill 2026, ndërsa nga 10 prilli 2026, sistemi do të jetë plotësisht funksional në të gjitha pikat e jashtme kufitare të vendeve që e përdorin atë. Kjo nënkupton se nga muaji prill, edhe transportuesve që kryejnë transport mallrash me kamionë do t’u lejohet qëndrimi në zonën Schengen maksimumi 90 ditë. Ky vendim ka nxitur protesta dhe bllokada nga ana e transportuesve në disa vende të Ballkanit Perëndimor.

Nga Oda Ekonomike e Maqedonisë së Veriut vlerësojnë se bllokadat nuk janë zgjidhje, duke paralajmëruar pasoja serioze ekonomike, përfshirë edhe penallti për dërgesë të vonuar, anulim të marrëveshjeve, prodhim i pakësuar, eksport i parealizuar dhe pamundësi për prodhim me kohë për shkak të mungesës së lëndës së parë.

Më tej, odat ekonomike nga Ballkani Perëndimor i kanë bërë thirrje Komisionit Evropian të miratohen masa të përkohshme, të cilat do t’u mundësonin shoferëve profesionistë të kryejnë pa pengesa transportin ndërkombëtar rrugor, deri në gjetjen e një zgjidhjeje të përhershme sistematike./Shenja/

Përmes një qëndrimi të përbashkët, pronarë të bizneseve të vogla, kanë reaguar në lidhje me draft-ligjin për mbrojtjen nga duhani, duke shprehur shqetësime për pasojat që do të shkaktojë zgjidhja ligjore për këtë veprimtari tregtare.

Paralajmërojnë se mbi 4.000 biznese të vogla, si tobako, kioska dhe mini-markete, rrezikojnë të mbyllen.

Pronarët po ashtu druajnë se kufizimet e reja për shitjen dhe ekspozimin e produkteve me duhan do të shkatërrojnë investimet e bëra me kredi dhe do të detyrojnë disa të mbyllin dyqanet.

Ligji ndalon ekspozimin dhe reklamimin e produkteve me duhan dhe kërkon ruajtjen e tyre në dollapë të mbyllur dhe të errët, pa ndonjë shenjë që të tërheqë klientin.

Pronarët kërkojnë një periudhë tranzitore për t’u përshtatur dhe zgjidhje të qarta për produktet e aromatizuara që nuk do të lejohen më. Pa këto masa, thonë ata, shumë biznese do të përballen me kolaps financiar dhe shkurtim të stafit.

Sipas të dhënave të paraqitura në Perspektivën e-Tregtisë në Ballkanin Perëndimor 2025, të përgatitur nga Shoqata e-Tregtisë, 63.2% e përdoruesve të internetit në Maqedoninë e Veriut kanë blerë online në vitin 2024, gjë që e pozicionon Maqedoninë midis tregjeve kryesore në rajon për sa i përket pjesëmarrjes në blerjet online, por është ende nën mesataren evropiane, përcjell Telegrafi Maqedoni.

Nga Shoqata e e-tregtisë thonë se ky është një sinjal i fortë i kërkesës në rritje, por raporti tregon se rritja e tregtisë elektronike nuk është e mjaftueshme më vete. Çështja kryesore është nëse ekonomia është gati për fazën tjetër, e cila është e-tregtia e mbështetur nga inteligjenca artificiale (AI).

"Inteligjenca artificiale po ndryshon gjithnjë e më shumë mënyrën se si funksionojnë bizneset dhe tregjet e punës, dhe tregtia elektronike është ndër sektorët ku këto ndryshime janë më të dukshme. Nga ofertat e personalizuara dhe marketingu dixhital i zgjuar, deri te optimizimi i logjistikës, menaxhimi i inventarit dhe zbulimi i mashtrimeve të mundësuara nga mjetet e inteligjencës artificiale, e cila po bëhet një nxitës kryesor i konkurrueshmërisë në tregtinë online.

Në këtë drejtim, Rishikimi i e-Tregtisë në Ballkanin Perëndimor 2025 analizon Indeksin e Gatishmërisë për AI-në (AIPI) - një indeks i prezantuar nga Fondi Monetar Ndërkombëtar në vitin 2023 që mat gatishmërinë e vendeve për të aplikuar inteligjencën artificiale në një mënyrë të qëndrueshme dhe gjithëpërfshirëse.

Me një rezultat prej 0.48, Maqedonia e Veriut mbetet ndjeshëm prapa jo vetëm mesatares së BE-së, por edhe tregjeve të Ballkanit, d.m.th. ajo ka një AIPI më të mirë vetëm se Bosnja dhe Hercegovina. Udhëheqësit evropianë si Danimarka, Holanda dhe Estonia tregojnë gatishmëri me një indeks mbi 0.76. Kjo tregon se ekosistemi i biznesit ende nuk ka kapacitet të mjaftueshëm për të shfrytëzuar plotësisht inteligjencën artificiale në tregtinë elektronike për personalizim, automatizim, analizë të të dhënave, logjistikë dhe menaxhim të riskut", thuhet në njoftim.

Nga atje theksojnë se kufizimet kryesore lidhen me infrastrukturën dixhitale, kapacitetin e inovacionit dhe integrimin në ekonominë globale dixhitale, megjithëse ka sinjale pozitive në fushën e kapitalit njerëzor dhe përshtatjes së tregut të punës.

“e-Tregtia në Maqedoninë e Veriut po përjeton një rritje të fortë, por faza tjetër duhet të përqendrohet në cilësi, besim dhe zhvillim të qëndrueshëm, jo vetëm në sasi. Inteligjenca artificiale nuk është një teknologji e së ardhmes, është një realitet i sotëm që po ndryshon mënyrën se si funksionon ekonomia dixhitale. Detyra jonë është të ndihmojmë tregtarët, institucionet dhe konsumatorët e tregtisë elektronike të jenë të përgatitur për këtë transformim, përmes konvergjencës së trendeve kryesore dhe edukimit të vazhdueshëm, iniciativave dhe fushatave”, tha kryetarja e Shoqatës së e-Tregtisë së Maqedonisë së Veriut, Nina Angelovska Stankov./Telegrafi/

Janë dhanë 304 leje për ndërtim në nëntor të vitit të kaluar, që është 16,9 për qind më shumë në krahasim me muajin e njëjtë të vitit të kaluar, njoftoi sot Enti Shtetëror i Statistikës.

Sipas lejeve të dhëna për ndërtim, vlera e paraparë e objekteve është 5.400.888.000 denarë, që është për 27,1 për qind më shumë krahasuar me muajin e njëjtë të vitit paraprak.

Në rajonin e Shkupit janë dhënë më së shumti leje për ndërtim – 110 pas çka vijojnë ai i Pollogut – 55, i Vardarit – 36, Jugperëndimor – 29.

Nga numri i përgjithshëm i lejeve të dhëna për ndërtim 208 (68,4 për qind) janë të dedikuara për objektet e ndërtimit të lartë.
Është paraparë ndërtimi i 761 banesave, prej të cilave 427 në Rajonin e Shkupit, 113 në atë Lindor, 82 në Jugperëndimor, 79 në atë të Pellagonisë, 38 në atë të Pollogut, 15 të Vardarit, 4 në atë Juglindor dhe 3 në Rajonin Verilindor.

Për objektet e ndërtimit të ulët janë dhënë 34 leje, ndërsa për objektet për rikonstruim 62.

Për 162 ( 53,3 për qind) si investitorë na paraqiten persona fizik, ndërsa tek 142 (46,7 për qind) të objekteve si investitorë janë subjektet afariste.

“Në periudhën raportuese është paraparë ndërtimi i 761 banesave, me sipërfaqe të përgjithshme prej 67.767 metra katrorë”, bën të ditur Enti Shtetëror I Statistikave.

Në dhjetor, pati një rënie të çmimeve të ushqimit dhe pijeve, dhe e njëjta gjë u vu re në fillim të janarit, prandaj nuk ka arsye për ndonjë masë.

Këtë e deklaroi Ministri i Ekonomisë dhe Punës, Besar Durmisi, duke iu përgjigjur pyetjes në lidhje me masat për të ulur ose stabilizuar inflacionin.

Siç thotë ai, nëse do të ketë një rritje enorme të çmimeve, siç ka pasur në të kaluarën, do të merren masa, por në këtë pikë, ai thekson se një gjë e tillë nuk është e nevojshme.

“Për momentin, nuk shohim asnjë arsye për të marrë ndonjë masë, për të kufizuar marzhin e fitimit bruto ose për të kufizuar çmimet. Po e monitorojmë situatën çdo ditë, jemi në komunikim me përfaqësuesit e ISHT-së, nëse ka nevojë, siç kemi reaguar në të kaluarën, do të reagojmë edhe këtë vit.

Por, në dhjetor, më lejoni ta theksoj edhe një herë, në sektorin e ushqimit dhe pijeve, inflacioni, pra çmimet, u ul me 0.4 përqind dhe jam i bindur, besoj se ky trend do të vazhdojë edhe këtë vit”, thotë Besar Durmishi./Telegrafi/

Ministria e Financave ka emetuar një euroobligacion me dy transha prej 500 milionë eurosh secila – me një afat maturimi prej 4 vitesh dhe një afat maturimi prej 8 vitesh. Normat e interesit për të dy transhat janë: 3.875 përqind për transhin me një afat maturimi prej 4 vitesh dhe 4.750 përqind për transhin me një afat maturimi prej 8 vitesh.

"Këto janë marzhe historike që Ministria e Financave ka arritur të arrijë. Në kushtet kur kemi përqindjen më të lartë të borxhit publik në raport me BPV-së, kemi arritur dhe kemi marrë rezultatet më të mira", thonë ministrja e Financave, Gordana Dimitrieska Koçoska në konferencën e sotme për shtyp.

Ajo tha se për tre muaj u zhvilluan negociata intensive me investitorët dhe pyetjeve të tyre në lidhje me situatën ekonomike në vend dhe planet e ardhshme iu dhanë përgjigje të hollësishme.

"Për herë të parë, morëm investitorë që nuk kishin investuar kurrë më parë në një euroobligacion e vendit, dhe midis tyre ishin edhe fondet e pensioneve që do t'i mbajnë euroobligacionet deri në afat maturimi. Sapo fondet e pensioneve, të cilat janë shumë të kujdesshme, vendosin të investojnë, ky është një sinjal pozitiv. Një fond i tillë është fondi më i madh i pensioneve në Shtetet e Bashkuara, por nuk do të përmendja emra që të mos hyja në diskutime të tilla. Jam krenar që arritëm të tërheqim investitorë të tillë. Kjo tregon se situata në vend po ndryshon dhe ata shohin energji pozitive tek ne", shtoi Koçoska.

Ajo deklaroi gjithashtu se gjysma e eurobondit prej 500 milionë eurosh është afatgjatë, me një maturim prej tetë vitesh, në mënyrë që asnjë nga pasardhësit e saj në të ardhmen të mos ketë vështirësi në shlyerjen e detyrimeve./Telegrafi/

Ministria e Financave njofton se është realizuar pagesa e transhesë së re nga buxheti në vlerë prej 424.9 milionë denarëve ose 6.9 milionë eurove ndaj Bankës Zhvillimore për përkrahjen e kompanive vendore, përcjell Telegrafi Maqedoni.

"Me pagesën e kësaj transheje, përkrahja e përgjithshme e shtetit ndaj ekonomisë vendore arrin në 13.8 miliardë denarë ose 224.3 milionë euro nga mjetet e përgjithshme prej 250 milionë eurove të planifikuara për përkrahjen e kompanive vendore. Qeveria i siguroi këto mjete përmes linjës kreditore nga Banka Hungareze Eksport-Import, për përkrahjen e ekonomisë vendore.

Përkrahja përfshin plasimin e mjeteve me kushte të favorshme për kompanitë në drejtim të realizimit të investimeve private, me ç’rast ato do të sigurojnë zhvillimin e tyre dhe nxitjen e rritjes ekonomike. Mjetet janë plasuar te shfrytëzuesit e fundit përmes bankave afariste, ku norma e interesit është 1.95% në nivel vjetor, afati i shlyerjes 15 vjet dhe periudha grejs 3 vjet.

Buxheti i përgjithshëm për përkrahjen e kompanive vendore të parapara me buxhetin është 250 milionë euro, ndërsa vlera e ciklit investues vlerësohet të jetë rreth 300 milionë euro", thuhet në njoftimin e MF./Telegrafi/

Vlera totale e eksportit të mallrave nga Maqedonia, në periudhën janar – nëntor 2025, arrin në 7.3 miliardë euro dhe shënon rritje prej 2.5 % krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Vlera e mallrave të importuara arrin në 10,5 miliardë euro, që është 3,8 % më shumë krahasuar me vitin 2024, njoftoi Enti Shtetëror i Statistikave.

Këmbimi tregtar sipas produkteve, në bazë të Klasifikimit Standard Ndërkombëtar të Tregtisë, tregon se në eksport pjesëmarrjen më të madhe e kanë katalizatorët në mbajtëse me metale të çmuara ose përbërjet e tyre, setet e përçuesve për ndezje për automjete, avionë ose anije, si dhe pjesët e ulëseve.

Në import, më së shumti janë të përfaqësuara vajrat e naftës, platini dhe lidhjet e platinit, si dhe automjetet motorike për transportin e personave.

Tregtia më e madhe është realizuar me Gjermaninë, Mbretërinë e Bashkuar, Kinën, Greqinë dhe Serbinë, të cilat marrin pjesë me 47.7 % në vëllimin e përgjithshëm të këmbimit tregtar. Vendet anëtare të Bashkimit Evropian marrin pjesë me 59.3 % në këmbimin e përgjithshëm.

Inflacioni i matur nga indeksi i çmimeve të konsumit në dhjetor 2025, krahasuar me dhjetorin 2024, ishte 4.1 përqind, njoftoi sot Enti Shtetëror i Statistikave. I gjithë viti 2025 përfundoi me të njëjtin nivel inflacioni relativisht të lartë krahasuar me vitin 2024.
Indeksi i çmimeve të konsumit në vitin 2025, krahasuar me vitin 2024, u rrit me 4.1%, ndërsa indeksi i çmimeve me pakicë me 3.6%.
Lëvizja e indeksit të çmimeve të konsumit në vitin 2025 ishte e ndryshme midis grupeve individuale të konsumit.

Rritje e indekseve u regjistrua në të gjitha grupet: Restorante dhe hotele me 7.2%, Rekreacion dhe kulturë me 6.4%, Pije alkoolike, duhan dhe narkotikë me 5.9%, Ushqime dhe pije joalkoolike me 5.2%, Mobilje, mallra shtëpiake dhe mirëmbajtje shtëpiake me 4.6%, Mallra dhe shërbime të ndryshme me 3.7%, Veshje dhe këpucë, Shëndetësi me 3.1%, Strehim, ujë, energji elektrike, gaz dhe lëndë të tjera djegëse me 1.8%, Komunikime me 1.3%, Transport me 0.8% dhe Arsim me 0.1%.

Rritja e inflacionit në dhjetor 2025, krahasuar me nëntorin 2025, është rezultat i rritjes së kostos së jetesës në grupet e mëposhtme: Transporti me 5.8%, Rekreacioni dhe kultura me 0.8%, Shëndetësia me 0.7%, Mobiljet, mallrat shtëpiake dhe mirëmbajtja e shtëpisë me 0.5%, Restorantet dhe hotelet me 0.4%, Strehimi, uji, energjia elektrike, gazi dhe lëndët e tjera djegëse me 0.2%, Mallrat dhe shërbimet e ndryshme, Pijet alkoolike, duhani dhe narkotikët me 0.1%./Telegrafi/

Shteti ka arkëtuar mbi tre milionë euro vetëm për vitin 2020 nga persona që kanë punuar jashtë vendit ose për kompani të huaja nga vendi, e që nuk kanë deklaruar tatim për atë vit. Drejtoresha e DAP-it Elena Petrova, thotë se janë përgatitur urdhëresa për 6.600 qytetarë, prej të cilëve 2.200 i kanë dorëzuar përllogaritjet ndërsa 4.400 kanë marrë ftesa.

“Sa i përket tatimit të këtyre mbi 11 mijë qytetarëve, deri më tani është përcaktuar tatim për 6.600 qytetarë për vitin 2020, që do të thotë se për të tjerët është konstatuar se të ardhurat nuk i nënshtrohen tatimit. Nga këta 6.600 qytetarë, 2.200 vetë kanë dorëzuar vetë përllogaritjen për tatim, pra e kanë llogaritur dhe deklaruar vetë tatimin, ndërsa për 4.400 qytetarë janë marrë aktvendime me detyrë zyrtare. Tatimi i përcaktuar gjithsej arrin rreth 186 milionë denarë, pra rreth tre milionë euro për vitin 2020”, tha Elena Petrova – drejtoreshë e Drejtorisë së të Ardhurave Publike.

Ndërkohë qytetarët që një kohë kishin punuar në Afganistan dhe Irak, sot protestuan sërish në Kumanovë duke kërkuar një përcaktim të duhur të rezidencës tatimore. Qytetarët kërkuan që Institucionet të njohin provat e pasaportave dhe certifikatat e punëdhënësit si dëshmi se kanë qenë jashtë vendit për më shumë se 183 ditë.

Por drejtoresha e DAP-it Petrova thotë se paralajmërimi i një pjese të qytetarëve për padi është e drejta e tyre ligjore dhe i fton ata të dorëzojnë prova për tatimin e paguar jashtë vendit, me qëllim që të vërtetohet nëse mund të pranohet.

“Kemi informacione edhe për qytetarët që protestojnë dhe se do të nisin konteste administrative, që sigurisht është e drejta e tyre legjitime. Ngritja e një kontesti administrativ përbën formë të mbrojtjes juridike dhe masë të parashikuar me ligj. Ne as mundemi, as duam t’i pengojmë qytetarët që mendojnë se disponojnë me prova mbi bazën e të cilave mund të nisin kontest administrativ. Njëkohësisht, ata janë të ftuar edhe tek ne të dorëzojnë provat, që të mund të vërtetojmë nëse vërtet është paguar tatim jashtë vendit dhe nëse ai mund të pranohet”, u shpreh Elena Petrova – drejtoreshë e Drejtorisë së të Ardhurave Publike.

DAP sqaron se të gjitha të ardhurat nga jashtë: paga, honorare, shërbime frilens, qira, fitime kapitale, kriptovaluta, dividentë e të ngjashme, i nënshtrohen tatimit. Përjashtim janë hyrjet që nuk përbëjnë të ardhura, si dhurata, ndihma familjare ose pagesa përmes Western Union, Ria dhe MoneyGram./Alsat/

Shoqata e Tregtisë Elektronike analizoi të dhënat e fundit të publikuara mbi transaksionet në pikat e shitjes së tregtisë elektronike të Bankës Popullore të Republikës së Maqedonisë së Veriut, sipas të cilave mund të vërehet se në tre tremujorët e parë të vitit 2025 vlera e transaksioneve totale të kryera në pikat e shitjes së tregtisë elektronike brenda dhe jashtë vendit, si dhe nga mbajtësit e kartave të huaja arriti në 42.626.6 milionë denarë ose 693.1 milionë euro, që përfaqëson një rritje prej 30% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar kur arriti në 533 milionë euro.

Pjesën më të madhe absolute të rritjes vazhdojnë ta mbajnë kartat vendase të përdorura për blerje nga shitësit vendas me pakicë elektronikë, ku vlera e transaksioneve u rrit nga 286.9 në 338.5 milionë euro, ose me 18%.

Megjithatë, rritja më dinamike vërehet në vlerën që shtetasit e Maqedonisë realizuan me kartat e tyre te tregtarët e huaj elektronikë në shumën prej 19.461.2 milionë denarë ose 316.4 milionë euro, që përfaqëson një rritje prej 45% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Edhe pse në terma absolutë vlera e transaksioneve me karta të huaja te tregtarët vendas elektronikë është e vogël, një sinjal pozitiv për ekonominë e vendit është rritja prej 38%, që e rrit vlerën nga 27.7 në 38.2 milionë euro./Telegrafi/

Rreth 85 mijë persona në vend, në vitin 2024, kanë punuar si punëtor sezonalë por pa punësim formal, pa kontrata dhe pa sigurim shëndetësor. Pikërisht për këtë kategori të punëtorëve filloi zbatimi i ligjit për angazhimin e tyre, me qëllim uljen e ekonomisë gri dhe rritjen e sigurisë për punëtorët sezonalë. Sipas Ministrit të Ekonomisë dhe Punës, Besar Durmishi, me ligjin e ri pritet të formalizohen mbi 17 mijë punëtorë sezonalë, kryesisht në sferën e bujqësisë, turizmit e hotelerisë.

“Me këtë ligj, vendosim model më fleksibël dhe të thjeshtësuar për punësim legal të fuqisë punëtore, me kornizë të qartë juridike dhe procedura elektronike për lajmërim, çlajmërim dhe arkëtim të kontributeve. Me zbatimin e ligjit pritet formalizim deri në 12.000 punëtorë sezonalë në bujqësi dhe rreth 5.400 punëtorë të paregjistruar në turizëm, hoteleri dhe shërbime apo përfshirja e përgjithshme në total është rreth 17.400 punëtorë”, u shpreh Besar Durmishi – Ministër i Ekonomisë dhe Punës.

Sipas Durmishit, ligji u garanton punëtorëve sezonalë, pagesë për orë, kontribute për sigurim pensional dhe invalidor, si dhe sigurim shëndetësor në rast lëndimi në vendet e punës apo të sëmundjeje.

Sipas ligjit, punësimi sezonalë nuk ndikon në humbjen e të drejtave sociale të papunët mbeten në evidencë, pensionistët ruajnë pensionin, ndërsa studentët dhe nxënësit mbeten në sistemin arsimor./Alsat/

Nga pagesa e taksave rrugore, që nga fillimi i vitit të kaluar e deri më 23 dhjetor, është realizuar një qarkullim prej 4.158.914.362 denarësh ( 67.624.624 euro).

“Sipas qarkullimit të deritanishëm të realizuar, viti 2025 do të jetë rekord, duke pasur parasysh faktin se deri më 23.12.2025 qarkullimi total i realizuar tashmë është rritur krahasuar me vitin 2024, i cili ishte rekord, dhe është më i lartë për mbi 71 milionë denarë, ndërsa muaji dhjetor ende nuk ka përfunduar. Deri më 23.12.2025 është realizuar qarkullim në vlerë prej 4.158.914.362,00 denarësh ( 67.624.624 euro)”, informoi Koce Trajanovski, drejtor i Ndërmarrjes Publike për Rrugët Shtetërore (NPRSH).

Ai thekson se të ardhurat nga pagesa e taksave kanë shënuar rritje të vazhdueshme gjatë viteve të fundit. Pasqyra e qarkullimit total të realizuar nga pagesa, shitja e pajisjeve elektronike, rimbushja e pajisjeve elektronike, pagesa e biletave për patarinë e papaguar, si dhe mjetet e arkëtuara përmes platformës Open Balkan (që nga vera e vitit 2023), tregon se në vitin 2020 janë arkëtuar 34.029.562 euro, në vitin 2021 46.401.122 euro, në vitin 2022 53.242.070 euro, në vitin 2023 62.077.966 euro, ndërsa në vitin 2024 66.463.963 euro.

Nga NPRSH bëjnë të ditur se, pas thirrjes për krijimin e një rrjeti më të gjerë të disponueshmërisë për blerjen dhe rimbushjen e pajisjes M-TAG, është lidhur kontratë për shitje, shpërndarje dhe pagesë të pikë pagesës me pajisje për pagesë elektronike (tag) me personat juridikë A1 Maqedonia dhe Telekomi i Maqedonisë.

“Aktualisht po realizohet integrimi i softuerëve aplikativë ndërmjet NPRSH-së dhe personave juridikë për vënien në funksion të shërbimeve të kërkuara me M-TAG“, informojnë nga NPRSH.

Kuvendi në qershor miratoi ndryshime në Ligjin për rrugët publike, me të cilat u krijua baza ligjore për shpalljen e një thirrjeje për zgjedhjen e operatorit për vendosjen e një rrjeti shitjeje me pakicë në të gjithë vendin për rimbushjen e pajisjeve elektronike – M-karta dhe M-tag.

Kjo aktualisht bëhet vetëm në ambientet e NPRSH-së. Përvojat në shtetet e tjera tregojnë se me këtë mënyrë shitjeje, pajisjet elektronike për pagesën e rrugëve janë bërë më të qasshme për përdoruesit dhe se numri i tyre është rritur. Priten përfitime në përshpejtimin e qarkullimit të trafikut në stacionet e pagesës, rritjen e efikasitetit të tyre, përmirësimin e sigurisë në trafik, uljen e keqpërdorimeve dhe rritjen e kënaqësisë së përdoruesve.

Vitin që e lamë pas ishte një vit pune serioze, vendime të kujdesshme dhe qëllim të qartë, stabilizimin e financave publike dhe mbrojtjen e sigurisë ekonomike dhe të qytetarëve, thuhet në njoftimin e Ministrisë së Financave.

"Në vitin 2026 vazhdojmë me menaxhimin e përgjegjshëm të financave publike, përkrahjen e rritjes ekonomike dhe krijimin e kushteve për investime të reja. Ky ishte mesazhi i ministres së Financave Gordana Dimitrieska-Koçoska në fjalimin e saj të fundvitit.

Vitin që e lamë pas ishte një vit pune serioze, vendime të kujdesshme dhe qëllim të qartë – stabilizimin e financave publike dhe mbrojtjen e sigurisë ekonomike të shtetit dhe të qytetarëve.

Me menaxhim të përgjegjshëm, politikë fiskale të disiplinuar dhe kontroll të shpenzimeve publike, arritëm t’i stabilizojmë financat publike.

Mbajtëm nën kontroll deficitin, ruajtëm likuiditetin e buxhetit dhe përforcuam besimin në sistemin financiar.

Paralelisht, investuam me përgjegjësi - në mbrojtjen shëndetësore, arsim, infrastrukturë dhe projekte kapitale që përforcojnë ekonominë dhe mbrojnë standardin e jetesës së qytetarëve.

Këto rezultate nuk janë të rastësishme. Ato janë fryt i vizionit të qartë, vendimeve të vështira por të nevojshme dhe angazhimit të përbashkët për stabilitet dhe qëndrueshmëri.

Vitin që vjen e presim me shumë siguri. Viti i ardhshëm do të jetë më i qëndrueshëm dhe më stabil – me vazhdimin e konsolidimit fiskal, përkrahjen e rritjes ekonomike dhe krijimin e kushteve për investime të reja. Qëllimi ynë janë financat publike stabile që do të jenë bazë për një standard më të mirë jetese dhe të ardhme të parashikueshme", thonë nga Ministria e Financave./Telegrafi/