Normal view

There are new articles available, click to refresh the page.
Today — 19 January 2026Gazeta Si

E hëna blu: Miti i ditës më depresive të vitit

19 January 2026 at 10:57

Krishtlindjet dhe Viti i Ri mbaruan, jashtë është ftohtë dhe errësirë ​​dhe është koha që t’i ktheheni punës intensive.

E hëna blu, e njohur si dita më depresive e vitit, ka qenë në trend online prej vitesh.

Sipas TikTok, numri i postimeve të etiketuara me këtë term është rritur nga viti në vit në 68,600, një rritje prej 35%.

Edhe pse nuk fshihet asgjë shkencore pas saj, emri thuhet se u shpik nga psikologu Cliff Arnall në vitin 2004, dhe kjo ditë bie të hënën e tretë të janarit çdo vit.

Kjo është kundërshtuar nga të tjerë gjatë viteve.

Ai e shpiku atë pasi një kompani pushimesh i kërkoi një “formulë shkencore” për trishtimin e janarit.

Dr. Philip Clarke, lektor në psikologji thotë se ka filluar të flasë kundër “Të hënës blu” kur pa që kompanitë po përpiqeshin të shisnin produkte duke e përdorur këtë ditë si justifikim.

“Mund ta kuptoj pse njerëzit ndihen keq në janar, sapo ke kaluar festat, duke kaluar shumë kohë me familjen, duke u kënaqur shumë dhe tashmë gjithçka duket shumë më e errët. Gjëja kryesore për t’u mbajtur mend është se “E hëna Blu” nuk është provuar shkencërisht, nuk ka asnjë provë që janari sheh një rritje të referimeve për shëndetin mendor, megjithëse mund të duket kështu”, tha ai.

Megjithatë, ai mendon se një “përfitim vërtet i fortë” i konceptit është se i bën njerëzit të zhvillojnë ato “biseda të vështira” rreth depresionit dhe ankthit dhe “çfarë mund të bëjnë në të vërtetë për të ndihmuar me këtë”.

Ka pasur sugjerime për ta shndërruar “Të hënën Blu” në “Hënën e Breë”, me organizatën bamirëse të shëndetit mendor në Amerikë që inkurajon një bisedë me familjen dhe miqtë mbi bisedat virtuale.

Edhe pse Philip mendon se është e rëndësishme të mos e ngatërroni ndjenjën e depresionit me depresionin, ai ka këshilla që të gjithë mund t’i përdorin për një shëndet më të mirë mendor.

– Ushtrime fizike

“Ushtrimet fizike janë një gjë fantastike që njerëzit mund të bëjnë, pasi çlirojnë endorfina dhe kimikate të lumtura. Nuk ka pse të jetë ushtrim në palestër sepse kjo mund të jetë e bezdisshme për disa njerëz”, tha ai.

“Bëhet fjalë vetëm për rritjen e aktivitetit tuaj fizik.”

– Vlerësoni qëllimet tuaja të Vitit të Ri

“Shumë njerëz dështojnë në përmbushjen e qëllimeve të Vitit të Ri brenda dy ose tre javësh”, vuri në dukje ai.

“Por nëse keni dështuar, shikoni pse dhe përdoreni atë si një përvojë mësimi.

“Kjo u jep njerëzve shpresë se ata ende mund të punojnë drejt një qëllimi për vitin dhe të mos e qortojnë veten për këtë.”

– Vullnetarizëm

“Një arsye pse njerëzit e duan Krishtlindjen nuk është domosdoshmërisht marrja, por kënaqësia që marrin duke ndihmuar njerëzit”, shtoi ai.

“Kjo mund të jetë një mënyrë e mirë për të marrë një shtysë lumturie pa pasoja financiare.”

The post E hëna blu: Miti i ditës më depresive të vitit appeared first on Gazeta Si.

Kush ishte Bartolomeo Pareto dhe harta e vitit 1455 që u bë pjesë e përhershme e Muzeut ‘Gjergj Kastrioti’ në Krujë?

19 January 2026 at 10:57

Gazeta “SI” – Në një njoftim zyrtar në rrjetin social Facebook, ministri i kulturës Blendi Gonxhja vuri në dukje rëndësinë e një artefakti të jashtëzakonshëm me vlerë kombëtare dhe europiane, i cili u shtua në koleksionin e Muzeut Kombëtar “Gjergj Kastrioti Skënderbeu” në Krujë.

Bëhet fjalë për hartën origjinale të Bartolomeo Paretos të vitit 1455, një nga dëshmitë më të rralla të hartografisë evropiane të shekullit XV, e cila ka vlerë të madhe jo vetëm për saktësinë e saj gjeografike, por edhe për rëndësinë historike dhe kulturore që mbart.

Kush ishte Bartolomeo Pareto dhe çfarë përmban kjo hartë e vitit 1455?

Harta e vitit 1455, e njohur si portolano, është një dokument i dekoruar me detaje të hollësishme, që përfshin pjesën më të madhe të Evropës, Afrikës Veriore dhe Lindjes së Mesme. Ajo është krijuar me kujdes të madh dhe tregon ndikimet e modeleve kartografike të Battista Beccario-s nga Gjenova dhe të Angelino Dulcert-it nga Spanja.

Përveç detajeve të bregdetit dhe porteve, harta përmban edhe elemente artistike dhe simbolike që i japin asaj një vlerë të dyfishtë: si mjet navigimi dhe si vepër arti. Një nga detajet më të veçanta është paraqitja e ishullit fantazmë Antilia në Oqeanin Atlantik, një element i njohur nga mitet dhe hartat e kohës, i cili u zhduk nga hartat e shekullit XVI.

Portolani përmban gjithashtu të dhëna të rëndësishme historike dhe kulturore për Ballkanin dhe Evropën e Mesme. Shënimet e tij vendosin në hartë jo vetëm qytete dhe porte, por edhe emra të figurave të shquara. Një nga veçantitë e  kësaj harte është se vendos emrin e Skënderbeut si toponim në qendër të Ballkanit, duke dëshmuar se figura e heroit shqiptar ishte e njohur dhe e respektuar nga oborret mbretërore të Europës dhe të botës së krishterë. Kjo e bën hartën një burim unik për historianët dhe studiuesit e marrëdhënieve politike dhe kulturore në Europën e shekullit XV.

Pas vdekjes së jezuitit valencian Juan Andrés në vitin 1817, gjurmët e hartës humbën përkohësisht, por ajo u rizbulua në vitin 1877 në një depo të asaj që atëherë quhej Biblioteka Vittorio Emanuele, pranë Kolegjit Romak, nga gjeografi italian Pietro Amat di San Filippo. Ky zbulim u dokumentua në revistën shkencore “Memorie della Società Geografica Italiana” në vitin 1878, duke rikthyer kështu në vëmendje një nga hartat më të rëndësishme të shekullit XV dhe duke e bërë të aksesueshme për studiuesit dhe koleksionistët. Sot, kjo hartë jo vetëm që është një pjesë e vyer e koleksioneve europiane, por përbën edhe një urë lidhjeje midis historisë shqiptare dhe asaj evropiane, duke treguar se Shqipëria dhe heronjtë e saj ishin pjesë e kulturës dhe politikës ndërkombëtare shumë shekuj më parë.

Kush ishte Bartolomeu Pareto?

Krijuesi i kësaj harte, Bartolomeo Pareto, ishte një prift dhe kartograf gjenovez, i njohur për mjeshtërinë e tij në hartografinë nautike. Nuk dihet shumë për jetën e tij të hershme, por është e dokumentuar se ai jetoi dhe punoi në Gjenova, ku u shugurua prift në vitin 1455, pas shërbimit si akolit papnor. Ky funksion sugjeron kontakte me oborrin papnor në Romë, megjithëse titulli ishte më shumë një nder sesa një detyrë aktive. Në vitin 1453, një mbledhje e Këshillit të Shën Gjergjit e përshkroi si “i vetmi gjenovez ekspert në artin e hartimit të hartave nautike” dhe i dha një përjashtim fiskal deri në 12 libra, duke njohur rëndësinë e veçantë të punës së tij për navigatorët gjenovezë. Para vitit 1455, Pareto ndërmori një udhëtim të gjatë detar, gjatë të cilit kaloi Detin e Alboranit, dhe që nga viti 1460 shërbeu si famullitar i kishës së Shën Gjergjit në Gjenova.

Përveç hartës së vitit 1455, nga Pareto kanë mbijetuar disa fragmente të një harte të Gadishullit Italian të vitit 1457 dhe një fragment i një mappamundi, i ruajtur në Muzeun e Pallatit Topkapı. Ai vdiq para datës 9 nëntor 1464, kur drejtimi i kishës së Shën Gjergjit iu caktua kanonikut Pietro de’ Carderini. Përmes veprës së tij, dhe veçanërisht hartës së vitit 1455, Bartolomeo Pareto la një trashëgimi të paharrueshme në hartografinë evropiane dhe një dëshmi të rëndësishme të lidhjeve kulturore dhe politike midis Gjenovës, Vatikanit dhe Europës së shekullit XV, duke bërë që emri i tij të mbetet një pikë referimi për studiuesit e historisë së hartografisë dhe kulturës evropiane.

Një kopje hartës e certifikuar sipas standardeve shkencore u soll për herë të parë në Shqipëri nga kartografi  shqiptar Artan Shkreli në vitin 2017 dhe sot ruhet në Muzeun Kombëtar të Shqipërisë, ku është ekspozuar dhe e aksesueshme për publikun, studiuesit.

The post Kush ishte Bartolomeo Pareto dhe harta e vitit 1455 që u bë pjesë e përhershme e Muzeut ‘Gjergj Kastrioti’ në Krujë? appeared first on Gazeta Si.

Berisha: Vendimi i GJK ndaj meje anti-kushtetues, por nuk u shfuqizua!

19 January 2026 at 10:49

Gazeta Si – Sali Berisha, pasi zbatoi masën e sigurisë “detyrim paraqitje”, si i pandehur në aferën “Partizani”, u ndal te Gjykata Kushtetuese, e cila i dha të drejtë para pak ditësh, duke shpallur si jokushtetues vendimin për “arrestin e shtëpisë” ndaj tij të vendosur nga GJKKO.

“Gjykata Kushtetuese është një seksion i organizatës së Partisë Socialiste. Komenti i parë. Atë çështje, Gjykata Kushtetuese e trajtoi pas 8 muajve paraqitje, në një kohë kur çdo çështje që ka të bëjë me qeveritarëve, e trajton brenda 2-3 javëve. Gjykata Kushtetuese në një vendim të koduar partiak, shpalli jokushtetuese ndaj meje, por nuk e shfuqizoi atë, – tha Berisha – Ndërkohë, nga ai vendim ka pasoja edhe sot. Pra, duke pretenduar që nuk është më në fuqi, por në fuqi janë pasojat e tij. Vendimi në çdo doktrinë, vendimi duhej shfuqizuar. Mori një vendim në favor të ‘Lubisë’ dhe lubive të tjera që do të shkojnë aty. Vendimeve të tjera i hapi rrugë që t’i shfuqizojë. Vendimin tim nuk e shfuqizojë me pretendimin që nuk është në fuqi. Pasoja e atij vendimi është fakti që unë jam sot përpara jush”, tha ndër të tjera Berisha.

Në lidhje me çështjen “Partizani” për të cilën akuzohet kryedemokrati, avokatët e tij kanë kërkuar që të thirret si dëshmitar edhe kryeministri Edi Rama. Berisha e akuzoi kreun e qeverisë se është ai që ka firmosur dhe që i ka bërë dëm shtetit.

“Uroj që gjykatësit ta thërasin në sallën e gjyqit dhe po të kenë guximin ta shpallin të pandehur në sallën e gjyqit. Mesa duket Lubia po e merr me vete”, tha Berisha.

Gjatë deklaratës së tij, ai akuzoi Policinë e Shtetit për dekonspirimin e aksionit të SPAK, siç e cilësoi ai, të mashtrimit me “Call Center”-at, i investiguar nga emisioni italian, “Le Ienne”.

“Kjo veprimtari kriminale është absolutisht e tëra, në mbikëqyrjen e narkopolicisë. Njëlloj si dikur për çdo rrënjë kanabis paguhej tarifa prej 300 eurosh kur ato ishin të shëndetshme se jepnin 1 mijë euro fitim, çdo qendër për çdo kompjuter u paguan tarifa zyrtarëve të policisë të cilët mbyllin sytë para një veprimtarie të tillë ku vjedhin dhe mashtrojnë. Në këto qendra ushtrohet një mashtrim masiv i qytetarëve fatkeqë që besojnë ku ju thuhet sillni shumën se do marrësh kaq, ke humbur në bursë, do të të gjejmë ne kaq dhe me radhë. Është kjo veprimtari e shtetit mafioz”, tha Berisha.

The post Berisha: Vendimi i GJK ndaj meje anti-kushtetues, por nuk u shfuqizua! appeared first on Gazeta Si.

‘UCL’ – Cilat janë skuadrat e kualifikuara në 1/16 dhe në play-off?

19 January 2026 at 10:49

Nga Gazeta “Si” – Njëzet e katër skuadra do të kualifikohen për fazën eliminatore të edicionit 2025/26.

Pas raundit të 6-të, Paris Saint-Germain, Manchester City dhe Atalanta janë ekipet e fundit që siguruan vendin në 1/16-at ose në play-off.

Ato i bashkohen Arsenalit dhe Bayern München, që janë kualifikuar për më tej në kompeticion.

Tetë skuadrat e para në renditjen e përgjithshme kualifikohen drejtpërdrejt në 1/16, ndërsa ekipet që klasifikohen nga vendi i 9-të deri në të 24-in do të luajnë play-off dhe fituesit avancojnë mes 16 më të mirëve.

Rruga drejt Budapestit

The post ‘UCL’ – Cilat janë skuadrat e kualifikuara në 1/16 dhe në play-off? appeared first on Gazeta Si.

E rëndë në Shkodër, 16-vjeçarja humb jetën pas një arresti kardiak

19 January 2026 at 10:44

Një ngjarje tragjike ka ndodhur dje në Spitalin Rajonal të Shkodrës, ku një vajzë 16-vjeçare ka humbur jetën, pas një gjendjeje emergjente shëndetësore.

Sipas informacionit paraprak, dyshohet se shkaku ka qenë një arrest kardiorespirator, i cili ka çuar në ndalimin e funksioneve vitale të zemrës dhe mushkërive.

Ende nuk dihen shkaqet që kanë çuar në këtë tragjedi.

The post E rëndë në Shkodër, 16-vjeçarja humb jetën pas një arresti kardiak appeared first on Gazeta Si.

Muriqi shkruan historinë

19 January 2026 at 10:42

Nga Gazeta “Si” – Sulmuesi dardan i Mallorca-s po kalon një nga sezonet më të mirë të karrierës te Mallorca dhe jo vetëm.

Gjatë fundjavës që lamë pas, ai shënoi tregolëshin e parë me fanellën e kuqe duke marrë edhe topin e ndeshjes në fund të saj.

Por jo vetëm, ai tani është shënuesi i dytë më i mirë në historinë e Mallorca-s. Deri pak ditë më parë ai ndiqte Juan Arango-n në kuotën e 45 golave.

Ndërsa nga kjo e hënë ai është ndjekësi i vetëm i Samuel Eto’o (54) me 48 gola.

Kapja dhe kalimi i Legjendës kamerunase, duket thjeshtë cështje kohe për shtatlartin dardan.

Ai ndaj Bilbao-s ishte tregolëshi i dytë në karrierën për klube, pasi atij në vitin 2015 kur luante për Giresunspor në Kategorinë e dytë në Turqi.

Muriqi ka shënuar edhe dy tregolësha të tjerë me Kombëtaren e Kosovës ndaj San Marinos dhe Islandës.

The post Muriqi shkruan historinë appeared first on Gazeta Si.

Ari thyen rekord pas kërcënimeve të Trump

19 January 2026 at 10:40

Ari u rrit në një nivel rekord dhe bursat ranë, në hapjen e kësaj të hëne, pasi përpjekjet e Donald Trump për të marrë Groenlandën kërcënuan të ringjallnin një luftë tregtare me Europën dhe i shtynë marrëdhëniet transatlantike përballë krizës më të rëndë të viteve të fundit.

Tensionet rreth Groenlandës shpërthyen gjatë fundjavës, pasi presidenti amerikan deklaroi se do të vendoste tarifa ndaj tetë vendeve europiane, përfshirë Gjermaninë, Francën dhe Mbretërinë e Bashkuar, duke filluar nga muaji i ardhshëm, nëse ato nuk mbështesin ambiciet e tij për të marrë kontrollin e ishullit Arktik.

Në përgjigje, kryeqytetet e BE-së po shqyrtojnë mundësinë e vendosjes së tarifave ndaj SHBA-së në vlerën 93 miliardë euro ose kufizimin e aksesit të kompanive amerikane në tregun e bllokut.

Ari u rrit deri në 2.1%, duke arritur në 4,690 dollarë për onz, ndërsa argjendi u rrit me 4.4%, pasi investitorët kërkuan asete të sigurta. Tregjet europiane të aksioneve u hapën në rënie. Indeksi Stoxx Europe 600 hapi tregtimin me rënie 1.5%, përpara se të rikuperonte pjesërisht dhe të tregtohej me 0.9% më poshtë.

Kontratat futures në SHBA, që ndjekin indeksin S&P 500 dhe Nasdaq 100, ranë përkatësisht me 0.9 % dhe 1.2 %. Tregjet amerikane spot janë të mbyllura të hënën për shkak të Ditës së Martin Luther King Jr.

“Vendosja e tarifave përfaqëson një përshkallëzim të retorikës së Trump për Grenlandën dhe tregon se ai është serioz në përshkallëzimin e situatës për ta marrë atë,” tha Mohit Kumar nga Jefferies.

Trump ka përdorur javët e fundit një gjuhë gjithnjë e më agresive ndaj Grenlandës, të cilën presidenti amerikan e konsideron jetike për sigurinë e SHBA-së dhe të lakmuar nga Rusia dhe Kina.

Grenlanda është një territor gjysmë-autonom i Danimarkës, e cila administron disa fusha politike, por nuk mban përgjegjësi për politikën e jashtme dhe të sigurisë.

Nga ana tjetër, edhe dollari ra, pasi tregtarët nisën të shqetësohen se përkeqësimi i marrëdhënieve mes SHBA-së dhe Europës mund t’i shtyjë investitorët globalë të reduktojnë më tej ekspozimin ndaj aseteve amerikane ose të mbrojnë pozicionet e tyre përmes hedging-ut.

“Pikëpamja se mund të ketë një rikthim të strategjisë ‘Sell America’ ka sjellë një dobësim të ri,” tha Derek Halpenny nga MUFG.

Franga zvicerane, një monedhë strehë e sigurt e preferuar, ka përfituar nga kjo situatë, duke e ulur dollarin me 0.4% në pak nën 0.8 franga zvicerane. Ndërkohë, lëvizjet në euro dhe paund kanë qenë më të kufizuara.

“Duke parë tregjet e këmbimit valutor gjatë vitit të fundit apo më shumë, njerëzit i kanë parë këto ngjarje të vijnë e të shkojnë,” tha Geoffery Yu, strateg i lartë në BNY. “Në këtë fazë, ata nuk po reagojnë shumë fort.”/FinancialTimes

The post Ari thyen rekord pas kërcënimeve të Trump appeared first on Gazeta Si.

Trump: Nuk më dhatë Nobelin, nuk kam detyrim të mendoj më vetëm për paqen

19 January 2026 at 10:33

Nga Gazeta ‘Si’- Presidenti amerikan Donald Trump ka shkaktuar tronditje mes aleatëve të NATO-s pas një letre të pazakontë drejtuar kryeministrit të Norvegjisë, Jonas Gahr Støre, ku deklaron se “nuk ndihet më i detyruar të mendojë vetëm për paqen”, pasi nuk iu akordua Çmimi Nobel për Paqe.

Letra, e konfirmuar si autentike nga vetë kryeministri norvegjez, lidhet drejtpërdrejt me kërcënimet e Trump për të marrë nën kontroll Groenlandën dhe për të vendosur tarifa të rënda tregtare ndaj vendeve europiane.

“Kam bërë më shumë për NATO-n se çdo person tjetër që nga themelimi i saj, dhe tani NATO duhet të bëjë diçka për Shtetet e Bashkuara”, thuhet se ka deklaruar ai, duke shtuar: “Bota nuk është e sigurt nëse nuk kemi Kontroll të Plotë dhe Total mbi Groenlandën”.

Trump po i përgjigjej një letre nga zoti Støre, i cili kishte shprehur kundërshtimin e tij ndaj propozimit për të vendosur tarifa eksporti ndaj atyre që janë të gatshëm të mbrojnë ishullin, përfshirë Norvegjinë dhe Mbretërinë e Bashkuar.

“I dashur Jonas: Duke qenë se vendi juaj vendosi të mos ma japë Çmimin Nobel për Paqe për faktin se kam ndalur më shumë se 8 luftëra, nuk ndiej më detyrimin të mendoj vetëm për Paqen, edhe pse ajo do të mbetet gjithmonë mbizotëruese, por tani mund të mendoj edhe për atë që është e mirë dhe e drejtë për Shtetet e Bashkuara të Amerikës”, thuhet se ka shkruar zoti Trump.

A source confirms to me that this disturbing letter from Trump to the Norwegian PM is real.

"Dear Jonas: Considering your Country decided not to give me the Nobel Peace Prize for having stopped 8 Wars PLUS, I no longer feel an obligation to think purely of Peace…" https://t.co/QpmFPwFMdw

— Shashank Joshi (@shashj) January 19, 2026

“Danimarka nuk mund ta mbrojë atë tokë nga Rusia apo Kina. Dhe, pse vallë kanë ata ‘të drejtën e pronësisë’? Nuk ka dokumente të shkruara. Është vetëm fakti që një anije zbarkoi aty qindra vite më parë, por edhe ne kishim anije që zbarkonin aty”.

Tabloidi norvegjez VG pretendon se ka folur me Kryeministrin Støre, i cili ka konfirmuar se letra është autentike. Kryeministri ka thënë gjithashtu se i ka bërë të ditur zotit Trump vazhdimisht se dihet botërisht që qeveria norvegjeze nuk vendos se kush e fiton Çmimin Nobel për Paqe.

Sipas Trump, Danimarka nuk ka aftësi ta mbrojë Groenlandën nga Rusia apo Kina, ndërsa ai e konsideron kontrollin amerikan mbi ishullin si thelbësor për sigurinë globale.

Presidenti amerikan ka paralajmëruar vendosjen e tarifave fillimisht 10% e më pas 25% ndaj disa vendeve të NATO-s, derisa, sipas tij, të arrihet një “marrëveshje për blerjen e plotë të Groenlandës”.

Deklaratat kanë nxitur reagime të ashpra nga liderët europianë. Kryeministri britanik Keir Starmer i ka cilësuar këto kërcënime “krejtësisht të gabuara”, ndërsa Bashkimi Evropian po shqyrton përdorimin e instrumenteve të forta tregtare kundër SHBA-së. Protesta janë zhvilluar edhe në Groenlandë, ku qytetarët kanë deklaruar se ishulli “nuk është në shitje”. Kriza rrezikon seriozisht unitetin e NATO-s dhe marrëdhëniet transatlantike.

The post Trump: Nuk më dhatë Nobelin, nuk kam detyrim të mendoj më vetëm për paqen appeared first on Gazeta Si.

Parashikimi i ‘SI’ për bursat gjatë javës: Euro dobësohet, rritet Bitcoin

19 January 2026 at 10:23

Nga Gazeta ‘SI’ – Për sa kohë EUR/USD do të tregtohet nën vlerën 1.1634, trendi do të jetë bearish me target 1.1445. Tregtimi mbi vlerën 1.1634 hap rrugën për ritestimin e rezistencës 1.17.

Për sa kohë GBP/USD do të tregtohet nën vlerën 1.3415, trendi do të jetë negativ me objektiv 1.33. Tregtimi mbi vlerën 1.3415 do të pasohej me testimin e rezistencës 1.346.

Për sa kohë USD/JPY do të tregtohet mbi vlerën 157.8, trendi i fillimjavës do të jetë rritës me target 158.8. Tregtimi nën vlerën 157.8 do të ndiqej nga rënie e mëtejshme me target 157.25.

Për sa kohë DOW JONES do të tregtohet nën vlerën 49550, trendi do të jetë rënës me objektiv 48800. Tregëtimi mbi vlerën 49550 hap rrugën për avancim të mëtejshëm me objektiv 49900.

Për sa kohë CRUDE OIL do të tregtohet nën vlerën 59.7, trendi do të jetë negativ me target 57.5. Tregtimi mbi vlerën 59.7 do të ndiqej nga ecuri pozitive drejt rezistencës 60.4.

Për sa kohë BTCUSD do të tregtohet mbi vlerën 94850, trendi do të jetë pozitiv me objektiv 101700. Tregtimi nën vlerën 94850 e thellon rënien drejt suportit 92700.

The post Parashikimi i ‘SI’ për bursat gjatë javës: Euro dobësohet, rritet Bitcoin appeared first on Gazeta Si.

Zgjerohet programi i depistimit të kancerit të qafës së mitrës, përfshihen gratë 35-55 vjeç

19 January 2026 at 10:22

Nga Gazeta Si- Ministria e Shëndetësisë ka njoftuar zgjerimin e fashës së moshës për gratë që përfitojnë nga programi i depistimit, duke përfshirë tashmë edhe grupmoshën 35-55 vjeç.

Ky zgjerim synon të nxisë ndërgjegjësimin dhe përfshirjen e grave në programin e depistimit, të rrisë mundësitë për diagnostikim të hershëm të kësaj sëmundjeje, si dhe të ulë rrezikun afatgjatë të saj.

Kanceri i qafës së mitrës është një nga kanceret që mund të parandalohet pothuajse plotësisht, përmes vaksinimit kundër HPV-së dhe depistimit të rregullt.

Thuajse në të gjitha rastet, kanceri i qafës së mitrës shkaktohet nga Virusi i Papilomës Humane (HPV).

HPV-ja është infeksioni më i zakonshëm i transmetuar seksualisht. Njihen me shumë se 200 tipe e nëntipe HPV-je, por jo të gjitha këto shkaktojnë kancer të qafës së mitrës.

Programi i Depistimit të Kancerit të Qafës së Mitrës në Shqipëri më parë përfshinte gratë e grupmoshës 40-49 vjeç, një herë në 5 vite.

The post Zgjerohet programi i depistimit të kancerit të qafës së mitrës, përfshihen gratë 35-55 vjeç appeared first on Gazeta Si.

Senegali mposhti Marokun dhe u shpall Kampion i Afrikës

18 January 2026 at 23:36

Nga Gazeta “Si” – Goli i Pape Gueye-s në kohën shtesë i mjaftoi Senegalit për titullin e dytë në Kupën e Kombeve të Afrikës (AFCON), pas skenave kaotike në fund të kohës së rregullt, ku afrikano perëndimorët u larguan nga fusha dhe Brahim Díaz humbi një penallti për Marokun në minutën e 24-t të kohës shtesë.

Vonesa e gjatë erdhi pasi penalltia u akordua pas ndërhyrjes së sistemit “VAR”, duke shkaktuar skena të tensionuara në vijën anësore dhe në tribuna, ku tifozët e Senegalit u përplasën me forcat e sigurisë pasi tentuan të futeshin në fushë.

Pas pritjes së gjatë për të ekzekutuar penalltinë, Díaz ishte nën një presion të jashtëzakonshëm, pasi iu dha mundësia t’i jepte fund pritjes 50-vjeçare të vendit të tij për të fituar trofeun në “AFCON”, praktikisht me goditjen e fundit të ndeshjes.

Megjithatë, vendimi i tij për ta çuar topin në mes rezultoi fatal, pasi Edouard Mendy qëndroi i palëvizur dhe e priti topin pa asnjë vështirësi, në mënyrë thuajse turpëruese.

Penalltia e humbur nga Brahim Diaz për Marokun

Pas 90 minutash që në përgjithësi ishin të varfra në raste të pastra shënimi, skenat e shëmtuara në fund ishin një reklamë e dobët për futbollin afrikan, veçanërisht duke pasur parasysh se Maroku e kishte promovuar këtë turne si një provë për bashkëorganizimin e Kupës së Botës në vitin 2030.

Pas golit të Gueye, raste u krijuan nga të dy skuadrat në 4 minuta në kohën shtesë, por Maroku iu afrua më shumë barazimit kur Nayef Aguerd goditi shtyllën me kokë pas një krosimi nga këndi.

Shiu që binte pa pushim në Rabat, shoi në mënyrë dramatike ëndrrën e Marokut për një titull të parë Kontinental që nga viti 1976.

  • Kampionë të Afrikës

7 – Egjipti
5 – Kameruni
4 – Gana
3 – Nigeri, Bregu i Fildishtë
2 – SENEGAL, Algjeri, RD Kongos
1 – Zambia, Tunizi, Marok, Sudan, Afrikë e Jugut, Etiopi, Kongo

Lojtari i turneut – Shënuesi më i Mirër dhe Portieri më i Mirë

The post Senegali mposhti Marokun dhe u shpall Kampion i Afrikës appeared first on Gazeta Si.

Yesterday — 18 January 2026Gazeta Si

Operacioni kundër mashtrimit nga Call Center-at/ SPAK zbardh skemën: Kontrolluam 28 objekte

18 January 2026 at 13:55

Nga Gazeta ‘Si’- SPAK ka reaguar zyrtarisht për operacionin që zhvilloi 2 ditë më parë në kryeqytet për goditjen e Call Center-ave, nga ku telefonoheshin dhe mashtroheshin shtetas italianë, për investime në kriptomonedha të ndryshme.

Gjatë operacionit janë arestuar në flagrancë 6 persona, si dhe janë shpallur në kërkim 2 të tjerë, ndërkohë që të paktën 28 objekte ku ushtronin veprimtarinë e tyre Call Center-at janë kontrolluar nga Byroja Kombëtare e Hetimit dhe Policia e Shtetit. 

Gjatë këtij hulumtumi është identifikuar një Qendër Thirrjesh (Call Center) që ndodhet në Tiranë, në ndërtesën “Atti Tower”, në rrugën “Ibrahim Rugova”, përballë Katedrales Ortodokse, nga ku, autorët e mirëorganizuar dyshohet se kanë mashtruar shtetas italianë dhe europianë për investime në kriptomonedhave të ndryshme.

Investigimi mori shkas nga ankesat e disa shtetasve italianë të mashtruar nga Qendra e Thirrjeve. 

Gazetarët italianë mundën të infiltrojnë një italian, i cili nisi të punojë aty dhe realizoi regjistrimin e të dhënave në ambientet e Qendrës së Thirrjeve. Nga të dhënat rezulton se në këtë veprimtari dyshohet të jenë përfshirë shtetas italianë, rezidentë në Itali dhe të tjerë që jetojnë në Shqipëri, ndërsa transaksionet kryheshin në kriptovaluta, në portofolet e monedhave virtuale të menaxhuara nga drejtuesit e këtij aktiviteti të kundraligjshëm, duke përdorur platforma mashtruese.

Nga veprimet e para hetimore të BKH-së, rezultoi se organizatorët e kësaj veprimtarie kriminale kishin ngritur një strukturë të sofistikuar sigurie, me disa perimetra mbrojtës, duke përdorur jo vetëm kamerat filmike statike, por edhe personel civil vëzhgimi, jashtë kësaj Qendre.

Sipas SPAK ekzistojnë indicie të qarta se mbrëmjen e datës 15 Janar 2026, pas përfundimit të punës, pjesëtarë të këtij personeli vëzhgues, kanë njoftuar pronarët e Qendrës për një ndërhyrje të mundshme. Pas kësaj, në orët e para të mëngjesit të datës 16 Janar 2026, janë larguar pajisjet dhe është boshatisur edhe ambienti i Qendrës së Thirrjeve.

Pas gjurmimit të tyre, u realizua kapja në flagrancë e disa personave, të cilët kishin transportuar gjatë natës materiale drejt një ambient tjetër të marrë me qira në “Downtown One”, në Bulevardin Bajram Curri.

Pas kapjes në flagrancë të tyre, hetuesit kanë bërë kontrollin me iniciativë të ambientit në katin e 5-të të godinës, ku është konstatuar një Qendër tjetër Thirrjesh, në ndërtim e sipër. 

Aty u gjetën pajisje kompjuterike, telefona, hard disqe, laptopë, karta të ndryshme SIM, dokumente, blloqe me shënime. Personat e kapur në flagrancë, po transportonin një kosh mbeturinash, i cili përmbante sende të dyshuara të marra nga Qendra e Thirrjeve në rrugën “Ibrahim Rugova”, të cilat ishin duke i asgjësuar.

Personat e arrestuar në flagrancë janë me inicialet: R.Gj., D.Q., E.Gj., E.M.,R.P.,O.K..

Gjithashtu, paralelisht me identifikimin e Qendrës së dytë të thirrjeve, në sajë të veprimeve verifikuese, janë nxjerrë dhe ekzekutuar urdhrat e ndalimit për personat me inicialet; K.K. dhe H.XH., si të dyshuar për kryerjen e veprës penale të “Mashtrimit kompjuterik”, në bashkëpunimin, në formën e grupit të strukturuar kriminal.

Gjatë kontrolleve të ushtruara në 28 ambiente; banesa, automjete, zyra, garazhde, etj, janë gjetur dhe sekuestruar në cilësinë e provës materiale, qindra pajisje kompjuterike të cilat janë në proces verifikimi, sisteme monitorimi të kamerave, sisteme të rrjetit kompjuterik, pajisje memorizuese, server, dokumente të Qendrës së Thirrjeve, subjektit “Infinite” shpk dhe subjekteve të tjerë në proces verifikimi.Gjithashtu janë sekuestruar edhe automjete të përdorur nga autorët e dyshuar, motomjete si dhe një automjet luksoz i markës Ferrari, që dyshohet se i përket organizatorëve të këtij aktiviteti.

The post Operacioni kundër mashtrimit nga Call Center-at/ SPAK zbardh skemën: Kontrolluam 28 objekte appeared first on Gazeta Si.

‘Clash of Lions’ në Finalen e Rabatit

18 January 2026 at 12:54

Nga Gazeta “Si” – “Luanët e Terangës” përballen me “Luanët e Atlasit” në Rabat për të shkruar historinë: një titull i parë kontinental pas 50 vitesh për vendasit e Marokut, ose një trofe i dytë brenda katër vitesh për kampionët në fuqi, Senegalin.

Ndërkohë Nigeria mposhti Egjiptin me penallti (4-2 pas barazimit 0-0) në Casablanca për vendin e tretë.

Kjo ishte hera e 9 që “Super Eagles” u renditën në vendin e 3 në historinë e “AFCON”.

Për Senegalin dhe Marokun kjo do të jetë Finalja e parë mes tyre në Kupën e Kombeve të Afrikës.

Maroku ka avantazhin e fushës në Rabat, por nuk e ka fituar turneun që prej vitit 1976.

Për Senegalin, është Finalja e 3-të e në 4 edicionet e fundit, pas triumfit në vitin 2021 dhe vendit të 2-të në edicionin 2019.

Një muaj emocionesh në futbollin afrikan arrin kulmin sot në Rabat ku do të zhvillohen 90 minutat e fundit të edicionit të 35-të në “AFCON”.

Finalja vë përballë dy skuadrat më të mira të Kontinentit në renditjen e FIFA-s. 

Maroku në vendin e 11-të dhe Senegali në vendin e 19-të, një përballje mes dy historive më të mëdha të suksesit në futbollin afrikan gjatë 10-të viteve të fundit.

Për Senegalin, finalist në 3 nga 4 edicionet e fundit, një fitore do të justifikonte vendimin e zëvendësimit të Aliou Cissé me Pape Thiaw në vitin 2024, si edhe do të përforconte statusin e kësaj gjenerate si një nga më të suksesshmet në futbollin afrikan.

Mirëpo fitorja e sotme do të thotë shumë më tepër për Marokun, aq sa trajneri Walid Regragui ka theksuar tashmë se çdo rezultat tjetër përveç fitores do të konsiderohet si dështim.

  • Formacionet e mundshme:

Senegal: Mendy; Diatta, Sarr, Niakhate, Diouf; Diarra, I. Gueye, P. Gueye; Ndiaye, Jackson, Mane

Marok: Bono; Hakimi, Aguerd, Masina, Mazraoui; El Aynaoui; Diaz, El Khannouss, Saibari, Ezzalzouli; El Kaabi

The post ‘Clash of Lions’ në Finalen e Rabatit appeared first on Gazeta Si.

‘NBA’ – Skuadrat që priten në Play-off

18 January 2026 at 12:27

Nga Gazeta “Si” – Kur shumica e skuadrave ndodhen rreth gjysmës së sezonit të NBA, këto janë parashikimet nga “Opta” për ekipet e play-off, ato në play-in dhe skuadrat që do ta mbyllin herët sezonin.

Në Perëndim, Phoenix Suns duken më të mirë pa Kevin Durant dhe Oklahoma City Thunder kundër San Antonio Spurs është rivaliteti i rradhës.

Detroit Pistons duken mbretërit e rinj të Konferencës së Lindjes. Por si vazhdon Boston Celtics të fitojë pa Jayson Tatum?

Dhe a janë Toronto Raptors skuadra befasuese e Konferencës?

Si rezultat i një gjysme të parë të çmendur të sezonit 2025-26 në NBA, shumë pyetje të reja janë shfaqur që nga momenti kur Thunder ngritën trofeun “Larry O’Brien” në Qershor.

Cleveland Cavaliers kishte bilancin 34-5 në këtë periudhë një vit më parë, në rrugën drejt një përfundimi 64-18, por sezoni 2025-’26 deri tani ka qenë zhgënjyes për ta. 

Indiana Pacers arriti në Finalet e NBA por humbi yllin Tyrese Haliburton për shkak të një dëmtimi që i mbylli sezonin.

Skuadra pësoi rënien më të madhe, nga .610 (50-32) në .220 (9-32).

Në anën tjetër, Raptors kishte bilancin 10-31 më 15 Janar 2025, por është shndërruar në një nga historitë më të mëdha të suksesit aktualisht (rekordi 25-17).

Rritja e Torontos në përqindjen e fitoreve (plus .229) që nga sezoni i kaluar është më e madhja në NBA, dukshëm përpara Denver Nuggets (+.073).

Megjithatë, disa gjëra kanë mbetur të njëjta. Pavarësisht gjithë diskutimeve për nisjen fantastike 35-7 të kampionëve në fuqi, Thunder ishte po aq mbresëlënëse një vit më parë me bilancin 33-6.

Pikë dhe topa në tabelë për ndeshje
  • Parashikimet e Play-off në Konferencën e Perëndimit

1. Oklahoma City Thunder
2. San Antonio Spurs
3. Minnesota Timberwolves
4. Denver Nuggets
5. Phoenix Suns
6. Houston Rockets

  • Parashikimet e turneut Play-In në Konferencën e Perëndimit 

7. Golden State Warriors
8. Los Angeles Lakers
9. Los Angeles Clippers
10. Portland Trail Blazers

  • Parashikimet e Play-off në Konferencën e Lindjes

1. Detroit Pistons
2. Boston Celtics
3. New York Knicks
4. Toronto Raptors
5. Cleveland Cavaliers
6. Philadelphia 76ers

  • Parashikimet e turneut Play-In në Konferencën e Lindjes

7. Miami Heat
8. Orlando Magic
9. Atlanta Hawks
10. Charlotte Hornets

The post ‘NBA’ – Skuadrat që priten në Play-off appeared first on Gazeta Si.

‘1 miliardë euro për Bordin e Paqes’ Rama: Shqipëria nuk do paguajë

18 January 2026 at 12:16

Pas artikullit të “Bloomberg”, ku thuhet se vendet që duan anëtarësi të përhershme në Bordin e ri të Paqes do paguajnë 1 miliardë euro, kryeministri Edi Rama përmes një postimi në X, thotë se Shqipëria nuk do të paguajë 1 miliardë euro për të qenë në Bordin e Paqes së Presidentit Trump.

Ai tha edhe se në Bordin e Paqes nuk janë ftuar të gjitha shtetet e OKB.

“Shqipëria do të paguajë 1 miliardë EURO- GËNJESHTËR. Ky është një moment i jashtëzakonshëm i Shqipërisë, ku tërbimi i tenxhereve thjesht na siguron se sa më shumë lehin qentë, aq më përpara është duke shkuar karvani”, thotë Rama.

The post ‘1 miliardë euro për Bordin e Paqes’ Rama: Shqipëria nuk do paguajë appeared first on Gazeta Si.

Administrata Trump kërkon 1 miliard dollarë për anëtarësi të përhershme në Bordin e ri të Paqes

18 January 2026 at 12:06

Administrata e Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, po u kërkon vendeve që synojnë një vend të përhershëm në Bordin e tij të ri të Paqes të kontribuojnë të paktën 1 miliard dollarë.

Kështu parashikon një draft-statuti i grupit të propozuar, i siguruar nga Bloomberg.

Sipas dokumentit, Trump do të shërbejë si kryetari i parë i Bordit të Paqes dhe do të ketë kompetencën të vendosë se cilat shtete ftohen si anëtare. Vendimet do të merren me shumicë votash, ku çdo shtet anëtar i pranishëm do të ketë një votë, por të gjitha do t’i nënshtrohen miratimit përfundimtar të kryetarit.

Drafti përcakton se mandatet e anëtarëve do të zgjasin deri në tre vjet, me mundësi rinovimi nga kryetari. Megjithatë, ky kufizim nuk do të zbatohet për shtetet që kontribuojnë mbi 1 miliard dollarë brenda vitit të parë nga hyrja në fuqi e kartës, duke u siguruar atyre anëtarësi të përhershme.

Kritikët shprehin shqetësimin se nisma e Trump synon të krijojë një alternativë ose rivale ndaj Kombeve të Bashkuara, organizatë që ai e ka kritikuar vazhdimisht. Në statut, Bordi i Paqes përshkruhet si “një organizatë ndërkombëtare që synon promovimin e stabilitetit, rivendosjen e qeverisjes së besueshme dhe sigurimin e paqes së qëndrueshme në zonat e prekura ose të kërcënuara nga konflikti”.

Plani parashikon që bordi të bëhet zyrtar sapo tre shtete të bien dakord për statutin. Trump do të ketë gjithashtu fjalën e fundit për miratimin e vulës zyrtare të organizatës dhe për rendin e ditës së mbledhjeve, të cilat do të mbahen të paktën një herë në vit.

Në kuadër të kësaj nisme, Trump ka ftuar disa udhëheqës botërorë, përfshirë presidentin e Argjentinës Javier Milei dhe kryeministrin e Kanadasë Mark Carney, të bashkohen në një Bord Paqeje për Gazën e pasluftës, që do të funksionojë nën ombrellën e Bordit të ri të Paqes. Ky plan ka ngjallur reagime të menjëhershme, përfshirë kritika nga kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu, i cili tha se detajet nuk ishin koordinuar me Izraelin.

Burime të njohura me çështjen thonë se disa vende evropiane janë ftuar të marrin pjesë, por kundërshtojnë draftin aktual, veçanërisht rolin dominues të Trump në kontrollin e fondeve. Disa shtete po punojnë për të kundërshtuar kolektivisht propozimet.

Një zyrtar amerikan konfirmoi për Bloomberg se anëtarësimi bazë do të ishte falas, por pagesa prej 1 miliard dollarësh do të siguronte status të përhershëm. Sipas tij, fondet do të përdoren drejtpërdrejt për zbatimin e mandatit të Bordit të Paqes, përfshirë rindërtimin e Gazës, duke garantuar që pothuajse çdo dollar të shkojë për këtë qëllim.

Shtëpia e Bardhë njoftoi gjithashtu krijimin e një paneli të parë ekzekutiv, ku do të përfshihen Sekretari i Shtetit Marco Rubio, i dërguari për Lindjen e Mesme Steve Witkoff, Jared Kushner dhe ish-kryeministri britanik Tony Blair, përpara formimit të plotë të bordit.

The post Administrata Trump kërkon 1 miliard dollarë për anëtarësi të përhershme në Bordin e ri të Paqes appeared first on Gazeta Si.

‘Amerika nuk hoqi vizat për shqiptarët’/ Rama për vendimin e SHBA: Linjë normale e politikës së Trump

18 January 2026 at 12:00

Kryeministri Edi Rama ka reaguar për herë të parë lidhur me vendimin e SHBA-ve për të pezulluar vizat e emigracionit me Shqipërinë, duke thënë se nuk janë hequr vizat për shaiptarët.

“Shtetet e Bashkuara të Amerikës, administrata aktuale, nën orientimin e qartë prej kohësh të Presidentit Trump për politikën e re lidhur me emigracionin, ka vendosur që për 75 vende të botës, ndër të cilat edhe disa vende të Ballkanit, ku përfshihet edhe Kosova, të bëhet një pezullim i përkohshëm për sa i përket lejeve të punës në Shtetet e Bashkuara”, thotë Rama, duke shtuar se nuk janë hequr vizat për në Amerikë, por lejet e qëndrimit në Amerikë për punë, pasi për këtë kategori vendesh kanë vënë re fenomenin e marrjes së vizës për turizëm, marrjes së vizës për biznes dhe më pas të mosrespektimit të afateve, por të qëndrimit atje për të filluar një punë.

Sipas Ramës, kjo është diçka që shkon në linjën krejt normale të politikës së re të Presidentit Trump.

The post ‘Amerika nuk hoqi vizat për shqiptarët’/ Rama për vendimin e SHBA: Linjë normale e politikës së Trump appeared first on Gazeta Si.

Before yesterdayGazeta Si

Mallorca i falet ‘Piratit’ – dorëzohet Bilbao (Video)

17 January 2026 at 19:22

Nga Gazeta “Si” – Qielli dhe Mbappe janë kufiri i tij dhe “Pirati” po bëhet gjithnjë e më shumë njeriu pa të cilin Mallorca nuk mund të funksionojë.

Gjë që u konfirmua edhe pasditen e sotme në “Son Moix” ndaj Athletic Bilbao-s, ku Vedat Muriqi shënoi 3 golëshin e parë këtë sezon, duke u ngjitur në kuotën e 14 golave, i 48 me fanellën e Mallorca-s.

Më shumë se ai ka shënuar vetëm Kylian Mbappe, pa folur për skuadrën ku luan francezi.

Prapa kanë mbetur fitues të La Liga-s, Premier League, Champions League dhe Kampionatit Evropian si Lewandowski, Yamal dhe Alvarez mes të tjerëve. 

Por nëse sulmuesi dardan nuk zhgënjen, atë vazhdon ta bëjë mbrojtësi kuqezi Kumbulla. 

Ishte gabimi i tij që iu dha mundësi baskëve të barazonin pas avantazhit të Muriqit që shënoi në vazhdim të një kombinimi me Darder.

Për kronikë, Muriqi shënoi në minutat 4, 41 dhe 68 (11m).

Ndërsa miqtë u ndëshkuan me 2 kartonë të kuq (Guruzeta 69’ dhe Unai Gomez 70’ në stol).

  • Golashënuesit më të mirë në La Liga 2025-2026

19 – Mbappe (Real Madrid)
14 – MURIQI (Mallorca)
11 – Torres (Barcelona)
9 – Lewandowski (Barcelona)
8 – Hernandez (Betis), Moreira (Villareal)

“Nuk di cfarë të them, futbolli ka ndryshuar shumë. Personalisht, nuk do të kisha akorduar një penallti si ajo. E dimë që duhet të punojmë shumë. Jam shumë i lumtur me 3 golëshin. Shpresoj të mos dëmtohem dhe të vazhdoj të shënoj” – tha Muriqi pas fitores.

The post Mallorca i falet ‘Piratit’ – dorëzohet Bilbao (Video) appeared first on Gazeta Si.

Brezi i lindur me Inteligjencë Artificiale

17 January 2026 at 19:06

Gazeta Si – Sipas konventës së përhapur të ndarjes së popullsisë në “breza” bazuar në moshë, djemtë dhe vajzat që do të mbushin 1 vjeç në vitin 2026 dhe ata që vijnë pas tyre, janë pjesë e Gjeneratës Beta. Përpara tyre ishte Gjenerata Alfa, e lindur midis viteve 2010 dhe 2024 dhe para kësaj, Gjenerata Z, e shumëcituar, më e madhja e së cilës ka lindur në vitin 1996 dhe për këtë arsye do të mbushë tridhjetë vjeç.

Ideja se çdo 15 vjet bota ndryshon mjaftueshëm rrënjësisht sa për të ndryshuar edhe mënyrën se si njerëzit rriten, zhvillohen dhe mendojnë dhe se për këtë arsye njerëzit që i përkasin të njëjtit “brez” ndajnë karakteristika të caktuara, ka filluar të përhapet shumë kohët e fundit, pjesërisht falë suksesit që ka gëzuar ky kategorizim në rrjetet sociale.

Siç u tha, është një konventë dhe nuk ka bazë akademike, por është gjithnjë e më e zakonshme të dëgjosh për të, dhe duke pasur parasysh mënyrën se si kanë rrjedhur gjërat, ka fituar një kuptim edhe më të madh vitet e fundit.

Natyrisht, është shumë herët për të thënë se si do të ndryshojë brezi Beta nga paraardhësi i tij: modelet e para interpretuese që i atribuojnë karakteristika të caktuara brezit Alfa – siç është një socializim gjithnjë e më i ndërmjetësuar teknologjikisht – filluan të qarkullojnë vetëm në vitin 2020.

Një aspekt që do ta dallojë brezin Beta nga ai Alfa, është fakti se ata nuk do ta kenë përjetuar pandeminë e vitit 2020, me të gjitha ato që ajo përfshiu në aspektin e izolimit social, mësimit në distancë dhe lidhjes që rezulton nga pajisjet teknologjike për lojëra dhe argëtim (prandaj ata shpesh quhen në anglisht “kids iPad” dhe “pandemic babies”).

Të porsalindurit e brezit Beta, kanë fituar gjithashtu një nofkë: “AI kids”. Fëmijët e brezit Beta do të rriten në një botë ku inteligjenca artificiale do të integrohet gjithnjë e më shumë në shumë aspekte të jetës së njerëzve: në studime, punë dhe aktivitete rekreative.

Aktualisht, një nga temat më të diskutuara në mediat sociale është emri, Beta, dhe kriteret e përdorura për ta zgjedhur atë bazuar në rendin e shkronjave të alfabetit grek.

Disa thonë se është një zgjedhje disi e pafat, sepse në gjuhën e internetit shkronjat alfa dhe beta kanë konotacione specifike që i referohen një pozicioni udhëheqës, atë të të ashtuquajturit “mashkull alfa”, në krahasim me nënshtrimin dhe pasigurinë e mashkullit beta.

Termi Gjenerata Alfa, u shpik nga “McCrindle Research”, një firmë konsulence australiane e specializuar në studimet gjeneracionale dhe ndryshimet demografike.

Në një intervistë të vitit 2015, themeluesi i saj, Marc McCrindle, shpjegoi, shpjegoi se ndërsa bënte kërkime për një libër, ai kuptoi se brezi pas Gjeneratës X (1966–1980), Gjeneratës Y (të ashtuquajturit Millennials, të lindur midis viteve 1981 dhe 1995) dhe Gjeneratës Z (atëherë e njohur edhe si “Zoomers”) ende nuk kishin një emër.

Më pas ai publikoi një anketë online duke u kërkuar njerëzve të tregonin se cili emër mendonin se do të ishte më i përshtatshëm.

Shumë nga opsionet sugjeronin lidhje me teknologjinë (“Onliners”, “Surf Generation”, “Technos”), ndërsa të tjerat i referoheshin zonës semantike të “ndryshimit”, në një kuptim pozitiv, krahasuar me brezin e mëparshëm (“Rigjenerimi”, “Gjenerata e Shpresës”).

Në fund të fundit, duke ndjekur këtë qasje të dytë, McCrindle zgjodhi të fillonte nga fillimi i alfabetit grek. Kjo nomenklaturë u përhap shpejt dhe që atëherë është përdorur në të gjithë botën.

Siç e përmend, ideja e etiketimit të brezave çdo 15 vjet dhe caktimi i karakteristikave të sjelljes këtyre etiketave është shumë e kohëve të fundit.

Kjo demonstrohet edhe nga fakti se në gjuhën e zakonshme, zakonisht nuk shkon më tej se brezi i të ashtuquajturve Baby Boomers, ose thjesht Boomers, ata që lindën gjatë bumit demografik midis viteve 1946 dhe 1964.

Momenti kur ky term filloi të përdorej gjerësisht, ishte ndoshta kur shprehja “Në rregull, boomer”, u bë virale në vitin 2019, si një përgjigje e pakënaqur nga Millennials dhe anëtarët e Gjeneratës Z ndaj paternalizmit të të moshuarve.

Ndarja e popullsisë në breza është një konventë me shumë kufizime, thjesht, sepse bën që ata që lindin në fund të një brezi të krahasohen me njerëzit e lindur pesëmbëdhjetë vjet më parë sesa me ata që lindin vitin pas.

Megjithatë, në vitet e fundit, këto kategori jo vetëm që janë përhapur më shumë, por ndoshta kanë fituar edhe pak më shumë kuptim: me përparimin e shpejtë teknologjik dhe evolucionin e medias, disa dallime midis njerëzve të lindur me disa vite diferencë, janë bërë më të dukshme. Shkurt, Gjenerata Beta mund të dallohet më qartë nga Gjenerata Alfa, sesa Gjenerata X, nga Gjenerata Y.

Përshtati: Gazeta “Si”

The post Brezi i lindur me Inteligjencë Artificiale appeared first on Gazeta Si.

‘Edi Rama frikacak’/ ‘Shqipëria Bëhet’ proteston para Kryeministrisë

17 January 2026 at 18:59

 Lëvizja “Shqipëria Bëhet” e drejtuar nga Adriatik Lapaj mbajti sot protestën e radhës në Bulevardin para Kryeministrisë, pas një qëndrese gati njëmujore dhe disa protestave të mëparshme.

Mbështetës të “Shqipëria Bëhet” u panë në bulevard, teksa tundnin flamuj dhe lëshonin thirrje kundër qeverisë.

Me thirrjet “Edi Rama frikacak” dhe “Dorëheqje”, ata iu drejtuan me marshim kryeministrisë në bulevardin e madh.

Gjatë fjalës së mbajtur para protestuesve, Lapaj i bëri apel qytetarëve që të bashkohen për t’i dhënë fund, sipas tij, qeverisjes së Edi Ramës. Ai e cilësoi situatën në Shqipëri si një “shtet turpi” dhe deklaroi se një qeveri që, sipas tij, është vënë në shërbim të krimit, duhet përballur me një reagim të fortë dhe të organizuar.

Protesta zgjati për disa orë ku nuk munguan edhe momente tensioni, ku një punonjës policie u godit nga një qese me miell.

Më herët Lapaj është përplasur disa herë me forcat e Policisë, të cilat e kanë larguar si dhe i kanë hequr edhe mjetet mbështetëse si karrige, batanije, çadra dhe deri te ngrohëset.

Ashtu sikurse blloku opozitar, Lapaj kërkon dorëheqje të qeverisë, qeveri teknike dhe zgjedhje të parakohshme.

The post ‘Edi Rama frikacak’/ ‘Shqipëria Bëhet’ proteston para Kryeministrisë appeared first on Gazeta Si.

❌
❌