Normal view

There are new articles available, click to refresh the page.
Yesterday — 7 January 2026Gazeta Si

SHBA, agjentët vrasin një grua në Mineapolis gjatë një bastisjeje anti-emigracion

7 January 2026 at 22:27

Gazeta Si – Një agjent i Zyrës së Emigracionit dhe Doganave (ICE) në Minneapolis, qëlloi dhe vrau një grua 37-vjeçare, e cila dyshohet se u përpoq të shtypte agjentët federalë me automjetin e saj gjatë një operacioni anti-emigracion në lagjen “Powerhorn”, një lagje banimi e qytetit. Viktima ishte gruaja e një udhëheqësi në mbrojtje të emigrantëve.

Me mbi dy mijë agjentë të ICE-së të dislokuar, Minneapolis është objektivi i fundit i fushatës së administratës Trump kundër imigracionit të paligjshëm.

“Agjentët e ICE po shkaktojnë kaos”, tha kryebashkiaku Jacob Frey, i cili, në profilet e tij në mediat sociale, u bëri thirrje forcave federale të largohen menjëherë nga qyteti.

Sekretarja e Sigurisë Kombëtare, Kristi Noem mbrojti agjentët e ICE të përfshirë në vrasje. “Ishte një akt terrorizmi i brendshëm”.

Donald Trump. deklaroi: “Pashë videon e asaj që ndodhi në Minneapolis. Është e tmerrshme ta shikosh; agjenti qëlloi në vetëmbrojtje”.

Versioni zyrtar, megjithatë, kundërshtohet nga dëshmitarët okularë që kanë filmuar një video rrëqethëse: një agjent federal i maskuar shihet duke qëlluar tre herë nga afër përmes dritares së makinës së viktimë, pasi një oficer tjetër e urdhëroi gruan të dilte nga “makina e saj e mallkuar”.

Të shtënat shënojnë një përshkallëzim dramatik të fundit në një seri operacionesh të zbatimit të ligjit për emigracionin të kryera në qytetet kryesore amerikane.

Minneapolis dhe qyteti i saj simotër, St.Paul, kanë qenë në gatishmëri të lartë që kur Departamenti i Sigurisë Kombëtare njoftoi nisjen e operacionit, i lidhur pjesërisht me akuzat për mashtrim që përfshijnë banorë me origjinë somaleze, gjë që e shtyu Guvernatorin Tim Walz (ish-kandidat për zëvendëspresident me Kamala Harris), të mos kandidojë për rizgjedhje.

The post SHBA, agjentët vrasin një grua në Mineapolis gjatë një bastisjeje anti-emigracion appeared first on Gazeta Si.

Hainan, ishulli i madh kinez pa tarifa

7 January 2026 at 20:03

Gazeta Si – Që nga 18 dhjetori, Hainan, një provincë ishullore në Kinën jugore me sipërfaqe afërsisht sa Belgjika, ka futur një regjim të veçantë doganor që lejon hyrjen pa taksa për afërsisht 6,600 lloje mallrash, ekuivalente me 74 përqind të importeve që i nënshtrohen taksave diku tjetër në vend.

Në mënyrë specifike, kjo do të thotë që kompanitë e huaja mund të eksportojnë shumicën e lëndëve të para, produkteve gjysmë të gatshme dhe mallrave të konsumit në ishull pa paguar taksa importi, duke ulur ndjeshëm kostot.

Përjashtimet nga taksat nuk janë e vetmja nxitje ekonomike e ofruar nga Hainani. Për të tërhequr investime dhe punëtorë të kualifikuar, ishulli aplikon taksa më të ulëta për kompanitë dhe profesionistët që plotësojnë kërkesa të caktuara të përcaktuara nga autoritetet lokale, me një normë maksimale prej 15 përqind. Banorët gjithashtu mund të bëjnë blerje pa taksa deri në 100,000 juanë (rreth 12,200 euro) në vit.

Presidenti kinez, Xi Jinping ka thënë se eksperimenti Hainan është pjesë e një strategjie që synon ta bëjë vendin më tërheqës për bizneset e huaja, por kjo iniciativë ka edhe rëndësi të qartë politike: është një mënyrë për t’iu përgjigjur politikave tregtare të presidentit të SHBA-ve, Donald Trump, i cili që nga fillimi i mandatit të tij të dytë ka vendosur tarifa në shumë vende anembanë botës.

Xi shtoi se regjimi special i futur në ishull, pasqyron frymën e reformave të para të futura në Kinë duke filluar nga viti 1976, pas vdekjes së Mao Ce Dunit, kur vendi filloi të hapej për tregti të lirë dhe, ndër të tjera, krijoi zona të veçanta ekonomike ku tregtia u liberalizua.

Vendimi për të eliminuar tarifat për shumicën e importeve në Hainan, synon të zhvillojë vendin ekonomikisht dhe ta transformojë atë në një qendër të madhe tregtare ndërkombëtare.

Regjimi kinez përdor gjithashtu vende lehtësisht të kontrollueshme (si Ishulli Hainan) për të testuar politika të reja, qofshin ato sociale apo ekonomike. Megjithatë, këto reforma nuk duhet të interpretohen si një shenjë e një hapjeje më të madhe.

Richard McGregor, një studiues në organizatën australiane “Lowy Institute”, i tha gazetës “New York Times” se, pavarësisht deklaratave të Xi-së, eksperimenti i Hainanit nuk duhet të interpretohet si një shenjë e hapjes së përgjithshme të Kinës ndaj tregtisë së lirë.

Përkundrazi, ka shumë të ngjarë që Kina të vazhdojë të zbatojë politikat tregtare që, në vitin 2025, i lejuan asaj të arrinte një suficit tregtar (domethënë, një bilanc pozitiv midis eksporteve dhe importeve) prej 1 trilion dollarësh.

Prandaj, këto politika bazohen në një orientim të fortë drejt eksportit dhe përdorimin e gjerë të tarifave për të mbrojtur tregun vendas.

Qëllimi i Kinës për të ndjekur këtë strategji është gjithashtu i dukshëm nga fakti se janë futur masa korrigjuese për të parandaluar që Hainani të bëhet një zonë e tregtisë së lirë përmes së cilës mallrat pa taksa mund të transportohen në pjesë të tjera të vendit.

Pasi importohen, mallrat duhet të qëndrojnë në ishull dhe mund të transportohen në pjesën tjetër të Kinës vetëm sipas kushteve shumë të rrepta për të parandaluar që ato të anashkalojnë sistemin kombëtar doganor.

Në mënyrë specifike, ato mund të transportohen në pjesë të tjera të Kinës vetëm nëse i nënshtrohen përpunimit në ishull dhe nëse, si rezultat, vlera e tyre rritet me të paktën 30% ; përndryshe, ato mbeten subjekt i të njëjtave detyrime dhe taksa si mallrat e importuara nga jashtë.

Kjo kërkesë, në shumicën e rasteve, e bën joekonomike transportimin e mallrave të importuara nga Hainani në pjesën tjetër të Kinës.

Përshtati: Gazeta “Si”

The post Hainan, ishulli i madh kinez pa tarifa appeared first on Gazeta Si.

Shqipëri ‘carioca’ deri në Korrik

7 January 2026 at 19:51

Nga Gazeta Si – FSHF njoftoi rinovimin e kontratës me trainerin Sylvinho dhe stafin teknik të brazilianit

“Vendimi për rinovimin e kontratës reflekton besimin e plotë të FSHF-së në stafin aktual, filozofinë e punës së ndërtuar ndër vite dhe angazhimin për stabilitet, vazhdimësi dhe ambicie të larta. Ky hap synon forcimin e mëtejshëm të Kombëtares, rritjen e konkurrencës dhe përfaqësimin sa më dinjitoz të futbollit shqiptar në arenën ndërkombëtare” – thuhet në njoftimin e institucionit më të lartë futbollistik në vend.

Në fakt FSHF ka vënë në funksion klauzolën në kontratën e mëparshme që parashikonte një  zgjatje të bashkëpunimit, nëse Kombëtarja do të ishte ende në lojë për një kualifikim të mundshëm në Botëror.

Ndërsa ajo befason është se në federatat simotra, rinovime të tilla nuk janë për periudha 6 mujore, por përfshijnë fushatat eleminatore pasardhëse. 

The post Shqipëri ‘carioca’ deri në Korrik appeared first on Gazeta Si.

Presidentja e Venezuelës shkarkon nga detyra kreun e rojeve të sigurisë së Maduros

7 January 2026 at 19:36

Gazeta Si – Presidentja e përkohshme e Venezuelës, Delcy Rodríguez, ka shkarkuar gjeneralin Javier Marcano Tábata, i cili ishte kreu i rojes presidenciale për Nicolás Maduro, presidentin e kapur ditët e fundit nga Shtetet e Bashkuara në një operacion sensacional.

Formalisht, Marcano ishte përgjegjës për sigurinë e Maduros, por në realitet, siguria e tij merrej kryesisht nga personeli kubanez, të cilit Maduro i besonte më shumë.

Në operacionin amerikan që çoi në kapjen e Maduro-s, u vranë 23 ushtarë venezuelianë, me shumë gjasa anëtarë të rojes presidenciale, dhe 32 ushtarë kubanë dhe agjentë të inteligjencës (një aleat i ngushtë i Venezuelës).

Shkarkimi i Marcanos është pjesë e riorganizimit të regjimit dhe makinerisë së tij shtypëse pas sulmit, megjithëse Rodríguez e falënderoi publikisht për shërbimin e tij.

Marcano ishte sanksionuar nga Shtetet e Bashkuara dhe, përveçse është shumë afër Maduros, konsiderohet pjesë e zinxhirit komandues që mbikëqyr burgjet ku mbahen të burgosurit politikë – burgje ku ndodhin shkelje sistematike të të drejtave të njeriut dhe raste të dokumentuara të torturës.

Në vend të tij, Rodríguez emëroi Gustavo González López, një bashkëpunëtor të ngushtë të ministrit të Brendshëm me ndikim Diosdado Cabello. Të mërkurën, Rodríguez emëroi gjithashtu një drejtor të ri të kundërzbulimit ushtarak.




The post Presidentja e Venezuelës shkarkon nga detyra kreun e rojeve të sigurisë së Maduros appeared first on Gazeta Si.

Interneti i të ardhmes nuk është për ne

7 January 2026 at 18:34

Gazeta Si – Një nga fjalët më të diskutuara në industrinë e teknologjisë në vitin 2025 ishte “agjent”, një term që tregon një sistem inteligjence artificiale të aftë të veprojë në mënyrë autonome në emër të një përdoruesi, siç është rezervimi i fluturimeve ose bërja e blerjeve online thjesht duke futur një kërkesë me tekst.

Gjatë vitit 2025, OpenAI dhe Perplexity publikuan dy shfletues (ChatGPT Atlas dhe Comet) me aftësi të bazuara në agjentë, ndërsa kompani të tjera po zhvillojnë chatbot-e gjithnjë e më të aftë për të vepruar në emër të përdoruesve.

Sot, agjentët kanë aftësi mjaft të kufizuara, pjesërisht, sepse ata veprojnë në një ueb që nuk është projektuar për ta, por për përdoruesit njerëzorë.

Për të qenë në gjendje të kryejë gjithnjë e më shumë veprime online bazuar në një kërkesë të thjeshtë, AI duhet të jetë në gjendje të “komunikojë” me çdo faqe interneti ose shërbim online: për momentin, megjithatë, nuk është e qartë se si do të arrihet kjo.

Nëntorin e kaluar, për shembull, Amazon paditi Perplexity, duke e akuzuar atë se i bënte agjentët e saj të padallueshëm nga përdoruesit njerëzorë, ndërsa Airbnb bllokoi agjentët e OpenAI, duke i quajtur ata “ende jo gati” për të bërë rezervime në platformë.

Për shumë kompani, rreziku është që ata thjesht të bëhen një bazë të dhënash nga e cila mund të tërheqin chatbot-et, duke humbur çdo pikë kontakti me përdoruesit.

Për ta transformuar uebin në një mjedis më pak armiqësor për agjentët, është e nevojshme pjesëmarrja e sa më shumë palëve të interesuara.

Eksperimenti që ka dhënë rezultatet më të mira deri më tani, është “Model Context Protocol” (MCP), një protokoll komunikimi i zhvilluar në mesin e vitit 2024 nga Anthropic, kompania që zhvillon chatbot-in “Claude”.

MCP mund të shihet si “një port USB-C për aplikacionet e AI-së”, domethënë një sistem universal për lidhjen dhe mundësimin e AI-ve të komunikojnë me pjesën tjetër të uebit.

I lindur si një projekt personal nga David Soria Parra dhe Justin Spahr-Summers, dy punonjës të Anthropic, projekti u përhap së pari brenda kompanisë dhe më pas në të gjithë industrinë, duke u miratuar nga OpenAI, Google dhe Microsoft.

Në një farë mënyre, MCP i ngjan funksionimit të API-ve (Ndërfaqet e Programimit të Aplikacioneve), ndërfaqet që lejojnë aplikacionet dhe faqet e internetit të komunikojnë me njëra-tjetrën.

API-të veprojnë si ndërmjetës midis shërbimeve të ndryshme online dhe përdoren për të aksesuar faqet e internetit ose aplikacionet duke përdorur Google ose Facebook, ose për të integruar Google Maps në një aplikacion, për shembull.

Megjithatë, API-të janë të dizajnuara për zhvilluesit njerëzorë: çdo shërbim ka rregullat dhe dokumentacionin e vet specifik, të cilat programuesit duhet t’i ndjekin për të bashkëvepruar me to.

Megjithatë, me MCP, një chatbot mund të pyesë një faqe interneti (konkretisht, serverin e saj MCP) për të zbuluar se çfarë mund dhe nuk mund të bëjë me të.

Është një ndryshim delikat, por domethënës: ndërsa API-të janë dokumente procedurale për operatorët njerëzorë, MCP i drejtohet drejtpërdrejt IA-së.

Qëllimi i MCP nuk është të zëvendësojë API-të, por më tepër t’i plotësojë ato për të bërë gjithnjë e më shumë shërbime të përdorshme nga agjentët.

Deri në dhjetorin e kaluar, një nga kritikat e drejtuara ndaj MCP ishte se nuk ishte vërtet neutral. Anthropic e kishte krijuar atë si një projekt me burim të hapur (që do të thotë falas dhe i modifikueshëm nga kushdo), por kishte nga ata që kishin frikë se kompania mund të ndryshonte mendje dhe ta mbyllte në të ardhmen.

Prandaj, muajin e kaluar, Anthropic ia dhuroi MCP Fondacionit Linux, organizatës jofitimprurëse që mbështet zhvillimin e Linux, sistemit operativ me burim të hapur.

MCP nuk është i vetmi projekt i këtij lloji që i është dhuruar Fondacionit Linux: Block, një kompani shërbimesh të teknologjisë financiare, dhuroi gjithashtu Goose, agjentin e saj me burim të hapur, dhe OpenAI bëri të njëjtën gjë me Agents.md, një format universal për zhvillimin e agjentëve.

Dhjetorin e kaluar, OpenAI, Anthropic dhe Block themeluan Fondacionin Agentic AI (AAIF), një organizatë jofitimprurëse që përfshin gjithashtu Google, Microsoft dhe Amazon Web Services, dhe e cila promovon zhvillimin e uebit për agjentët e IA-së.

AAIF do të kontrollohet gjithashtu nga Linux Foundation, CEO i të cilit, Jim Zemlin, i tha “The Verge” se nuk kishte parë kurrë kaq shumë interes për një iniciativë si kjo: “Mezi po përballoj numrin e thirrjeve që vijnë nga organizatat që duan të bashkohen”.

Përshtati: Gazeta “Si”

The post Interneti i të ardhmes nuk është për ne appeared first on Gazeta Si.

Moti i keq, Balluku: Ka vonesa ose shmangie të uljes së avionëve në Rinas

7 January 2026 at 18:07

Gazeta Si – Ministrja e Infrastrukturës dhe Energjitikës, Belinda Balluku, njofton se pavarësisht reshjeve të dendura të shiut dhe kushteve të paqëndrueshme atmosferike, operimet në Aeroportin Ndërkombëtar të Tiranës (Rinas) po vijojnë normalisht deri në këto momente.

Në një njoftim në rrjetet sociale, ajo thekson se situata meteorologjike mbetet e paqëndrueshme, duke shkaktuar në disa raste shmangie ose vonesa gjatë uljes së avionëve.

“Operimet në Aeroportin Ndërkombëtar të Tiranës vijojnë normalisht gjatë ditës deri në këto momente. Situata meteorologjike mbetet e paqëndrueshme, duke shkaktuar në disa raste shmangie ose vonesa gjatë uljes. Shërbimet e lundrimit ajror janë plotësisht të angazhuara për të menaxhuar çdo situatë të pazakontë që mund të krijohet si pasojë e përkeqësimit të mundshëm të kushteve meteorologjike gjatë orëve në vijim”, thuhet në njoftimin e ndarë nga Balluku“Operimet në Aeroportin Ndërkombëtar të Tiranës vijojnë normalisht gjatë ditës deri në këto momente. Situata meteorologjike mbetet e paqëndrueshme, duke shkaktuar në disa raste shmangie apo vonesa gjatë uljes”, shprehet ministrja.

Ajo bën me dije se shërbimet e Lundrimit Ajror janë në gatishmëri të plotë për të menaxhuar çdo situatë të pazakontë që mund të krijohet si pasojë e përkeqësimit të mëtejshëm të kushteve të motit gjatë orëve në vijim.

Sipas Ballukut, prioritet mbetet garantimi i sigurisë së pasagjerëve dhe i stafit ajror, ndërsa çdo vendim për devijim apo shtyrje fluturimesh merret në përputhje me standardet ndërkombëtare të sigurisë.

Ministrja u ka bërë gjithashtu thirrje udhëtarëve të informohen rregullisht pranë kompanive ajrore për oraret e fluturimeve, për shkak se kushtet atmosferike mund të ndikojnë në ndryshime të minutës së fundit.

The post Moti i keq, Balluku: Ka vonesa ose shmangie të uljes së avionëve në Rinas appeared first on Gazeta Si.

SHBA sekuestron dy cisterna nafte të lidhura me Venezuelën, njëra është ruse

7 January 2026 at 15:08

Gazeta Si – Shtetet e Bashkuara të Amerikës, kanë sekuestruar dy cisterna ruse nafte: “Marinera” dhe “Sophia”.

E para u ndalua në Atlantikun e Veriut, e dyta në Karaibe. Të dyja u sanksionuan nga SHBA-të, duke përmendur “aktivitete të paligjshme” si arsye për bllokadën.

Moska u përgjigj menjëherë: “Hyrja në bordin e ‘Marineras’ nga forcat amerikane, shkel Konventën e OKB-së të vitit 1982 mbi Ligjet e Detit”, denoncoi Ministria Ruse e Transportit, duke shtuar: “Më 24 dhjetor 2025, cisterna mori një leje të përkohshme për të lundruar nën flamurin kombëtar të Federatës Ruse, të lëshuar në bazë të legjislacionit rus dhe ligjit ndërkombëtar”.

Ministri britanik i Mbrojtjes, John Healey deklaroi se Londra i ofroi mbështetje ushtarake Uashingtonit.

E bllokuar në brigjet e Evropës kontinentale, “Marinera”, më parë “Bella 1”, akuzohet nga Shtëpia e Bardhë për shkelje të sanksioneve të SHBA-së dhe transportim të naftës bruto iraniane.

Ajo kishte qenë në shënjestër të Uashingtonit për njëfarë kohe, me një përpjekje për t’u hipur në anije muajin e kaluar, por anija ndryshoi kursin, emrin dhe flamurin (nga i Guajanës, tek ai rus).

Departamenti i Sigurisë Kombëtare i SHBA-ve, udhëhoqi operacionin. Përpjekjet e Rusisë për të mbrojtur anijen ishin të pasuksesshme, me Kremlinin që dërgoi anije ushtarake dhe një nëndetëse për të “shoqëruar” Marinera-n.

Autoritetet amerikane sekuestruan gjithashtu një tjetër anije cisternë nafte në Karaibe: “M/T Sophia”, e cila, sipas mediave amerikane, po valëviste në mënyrë të rreme një flamur kamerunas, megjithëse në të vërtetë ishte rus.

Sipas Uashingtonit, “Sophia” ishte gjithashtu pjesë e të ashtuquajturës “flotë në hije” dhe tashmë i nënshtrohej sanksioneve njësoj si “Marinera”. Sipas Komandës Jugore të SHBA-ve, Roja Bregdetare e SHBA-ve po shoqëron “Sophian” në SHBA.

Operacionet ishin pjesë e “bllokadës totale” të shpallur nga Donald Trump si pjesë e fushatës së SHBA-ve për të rrëzuar presidentin venezuelan, Nicolás Maduro, i cili u kap nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës gjatë operacionit kompleks të fundjavës së kaluar dhe aktualisht është në gjyq.

Duke pasur parasysh tensionin në rritje në Venezuelë dhe nga frika e një eksodi emigrantësh drejt territorit të saj, Kolumbia ka vendosur mbi 30,000 anëtarë të Forcave të saj të Armatosura përgjatë kufirit me Republikën Bolivariane.

Masa, e urdhëruar nga presidenti Gustavo Petro, përfshin vendosjen e tankeve, patrullave dhe një Postë të Unifikuar Komanduese në Cucuta, gjithashtu në përgjigje të kthimit të mundshëm të grupeve të armatosura si disidentët ELN dhe FARC.

The post SHBA sekuestron dy cisterna nafte të lidhura me Venezuelën, njëra është ruse appeared first on Gazeta Si.

‘E duam atdheun vetëm në stadium’, Rama: Hedhim plehrat rrugëve, pastaj shiu na përmbyt

7 January 2026 at 14:27

Nga Gazeta ‘Si’- Kryeministri Edi Rama ka postuar dy fotografi nga Shkozeti, ku mbetjet kanë bllokuar kanalin, duke përmbytur zonën përreth.

Në reagimin e tij, Rama e lidh drejtpërdrejt situatën me mungesën e përgjegjshmërisë qytetare, duke theksuar se ndotja e përditshme kthehet në rrezik real gjatë reshjeve intensive.

Kjo është edhe arsyeja, pse sipas Ramës, ka ndodhur edhe përmbytja e fundit. Sipas tij, për shkak të mbetjeve në kanal, uji nuk ka arritur të kalojë dot për t’u derdhur më pas në det.

Sipas tij, qyetarët e duan atdheun vetëm në stadium.

Sigurisht që kur i hedhim plehrat e shishet plastike nëpër fusha e në anët e rrugëve të atdheut që e duam vetëm në stadium, vjen një ditë shiu me gjyma që i mbledh nga janë e nga s’janë dhe i dynd në det, po kur pastaj shiu është aq i furishëm sa ky i fundit, atëherë nuk e arrinë… pic.twitter.com/xJpxPdeCQq

— Edi Rama (@ediramaal) January 7, 2026

“Sigurisht që kur i hedhim plehrat e shishet plastike nëpër fusha e në anët e rrugëve të atdheut që e duam vetëm në stadium, vjen një ditë shiu me gjyma që i mbledh nga janë e nga s’janë dhe i dynd në det, po kur pastaj shiu është aq i furishëm sa ky i fundit, atëherë nuk e arrin dot detin si zakonisht sepse gryka e kanalit taposet krejt, duke përmbytur dynjanë…”, shkruan Rama në X.

Më herët ai ironizoi akuzat e opozitës duke deklaruar se e njëjta gjë me përmbytje ka ndodhur edhe në disa vende të rajonit, por askush nuk ka fajësuar qeveritë e vendeve të tyre.

The post ‘E duam atdheun vetëm në stadium’, Rama: Hedhim plehrat rrugëve, pastaj shiu na përmbyt appeared first on Gazeta Si.

Sekuestrohet ‘BMW’-ja e vjedhur në Gjermani me vlerë 140 mijë euro (video)

7 January 2026 at 14:17

Gazeta Si – Një automjet tip “BMW M-8”, me vlerë 140 mijë euro, u sekuestrua nga policia në Tiranë, pasi dyshohet se ishte vjedhur në Gjermani.

Makina luksoze ishte blerë nga një 39-vjeçar me inicialet E.D., ndaj të cilit kanë nisur hetimet. Ndërsa është shpallur në kërkim shqiptari nga Kosova, F.H., 42 vjeç i cili dyshohet se e ka trafikuar automjetin drejt Shqipërisë.

Rasti u zbulua pasi 39-vjeçari ishte ndalua nga policia për kontroll.

The post Sekuestrohet ‘BMW’-ja e vjedhur në Gjermani me vlerë 140 mijë euro (video) appeared first on Gazeta Si.

Moti i keq/ Vjosa del nga shtrati, bllokohet plotësisht aksi kombëtar Qafë Plloçë-Qukës

7 January 2026 at 14:02

Nga Gazeta ‘Si’- Vendi ynë vijon të jetë i përfshirë nga moti i keq, por situata është drejt përmirësimit në disa qytete.

Mbrëmjen e kësaj të mërkure, për shkak të inerteve dhe dherave në aksin Qafë Plloçë-Qukës, aktualisht po mbyllet qarkullimi në këtë segment.

Mësohet nga informacionet më të fundit, se për të marrë masa lidhur me qarkullimin e mjeteve dhe për të shmangur rrezikun e aksidenteve, është mbyllur përkohësisht qarkullimi në këtë aks.

Policia e qarkullimit rrugor Korçë dhe ajo e Elbasanit po orientojnë mjetet drejt rrugës së vjetër duke vendosur patrulla në hyrje të Qafë Plloçës dhe në hyrje të Qukësit për të mos lejuar hyrjen në aksin e ri.

Aksi do të qëndrojë i mbyllur deri në momentin që firma kontraktore të pastrojë plotësisht të gjitha dherat e inertet që kanë rënë në rrugë dhe derisa të mos ketë më rrezik për qarkullimin e mjeteve.

Gjatë ditës, në Durrës, problematika është në zonën e ish-Kënetës e më konkretisht në bllokun rreth Burgut, ku dje të paraburgosurit u zhvendosën nga kati i parë tek i dyti.

Në Durrës, janë rreth 800 banesa të cilat kanë ujë në oborret dhe në brendësi të tyre dhe janë evakuuar 18 familje me 60 persona të cilët janë sistemuar në 2 shtëpitë e pushimit, në atë të Ministrisë së Brendshme dhe në atë të Mbrojtjes.

Po ashtu probleme ka në Shkozet Lagjja 14 sidomos në zonën që njihet si NISH tulla.

Një grup banorësh të zonës së Kënetës në Durrës kanë protestuar për të kërkuar vëmendjen e strukturave të shtetit pasi banesat e tyre janë ende nën ujë për shkak të reshjeve të dendura të shiut.

Banorë thonë se kanalet janë të bllokuar dhe se kanë mbi 30 cm ujë në oborret dhe banesat e tyre. Ata shprehen se ende nuk ka shkuar asnjë njeri për t’i ndihmuar.

“Uji nuk po tërhiqet dhe dëmet janë shumë të mëdha”, tha një banor ndërsa një tjetër  banor kërkoj nga autoritetet që të shkojnë te kryejnë verifikimet.

“Jemi në mëshirë të fatit, nuk ka ardhur askush nga grupet e verifikimit për të parë situatën”, thotë ai.

Një tjetër thotë se edhe më herët janë përmbytur dhe nuk i kanë dëmshpërblyer pavarësisht premtimit.

“Kërkoj ndihmë. Jam i përmbytur, familje me 4 pjesëtar. Uji arrin deri në 30 cm. Nuk ka zgjidhje. Nuk është vetëm për veten time por edhe për të tjerët. Kjo është hera e dytë që përmbytemi, është hera e dytë. Nuk kemi marrë dëmshpërblim”, u shpreh një banor.

Gjatë natës në Lezhë dhe Kurbin ka patur reshje në intensitet të ulët, çka ka ndikuar në përmirësimin e situatës. Uji është tërhequr në pjesën më të madhe të zonave urbane.

Ndërkohë situata është ende problematike në Kurbin ku janë evakuuar rreth 8 familje, ndërsa sipërfaqja e përmbytur në të gjithë qarkun është 3010 ha dhe 150 banesa të rrethuara nga uji. Konkretisht në bashkinë Lezhë janë nën ujë 1010 ha tokë bujqësore dhe 2000 ha në bashkinë Kurbin. Në gjithë qarkun e Lezhës ka rifilluar procesi mësimor.

Lumi Vjosa ka dalë nga shtrati në zonën e pazarit, pranë Ura e Mifolit, si pasojë e prurjeve të larta të ujit. Sipas të dhënave të fundit, niveli i Vjosës ka arritur në 7.1 metra mbi nivelin e detit.

Autoritetet kanë njoftuar të gjitha familjet që jetojnë pranë lumit të marrin masa paraprake dhe të jenë të vëmendshme ndaj çdo rreziku të mundshëm.

Në fshatin Vajzë, ka pësuar çarje rruga nacionale që lidh fshatrat Kote- me fshatin Vajzë, Amantian Sevasterin, Plocen etj. Për shkak të shkarjes së dheut, dy banesa rrezikojnë të shemben po në fshatin Vajzë.

Aksi nacional Gjirokastër- Kakavijë është i bllokuar në zonën e Kordhoçes, përballë fshatit Lazarat. Ne vendngjarje janë punonjësit e firmës mirëmbajtëse të cilët po punojnë për hapjen e rrugës. Gjithashtu ka bllokim te rrugës Gjirokastër-Valare në vendin e quajtur Ura e Aznakut.

Në bashkinë Elbasan janë përmbytur 5 banesa në zonën e uzinës 12 te ish-Kombinatit Metalurgjik si pasojë e bllokimit të kanalit kullues. Raportohet edhe për disa shtëpi të përmbytura në Belsh.

The post Moti i keq/ Vjosa del nga shtrati, bllokohet plotësisht aksi kombëtar Qafë Plloçë-Qukës appeared first on Gazeta Si.

Lirohet nga burgu CEO kinez i ‘Bankers Petrolium’

7 January 2026 at 14:00

Gazeta Si – Gjykata e Posaçme ka liruar nga qelia me masën “arrest shtëpie”, CEO-n kinez të kompanisë “Bankers Petroleum”, Hongping Xiao.

Vendimi vjen vetëm pak ditë pasi me kërkesë të Prokurorisë së Posaçme, GJKKO zgjati afatet hetimore me 3 muaj për dosjen “Bankers”.

Sipas organit të akuzës, kërkesa bazohet në kryerjen e veprimeve të tjera hetimore shtesë për shkak të kompleksitetit të çështjes.

I vetmi që ndodhej në masën “arrest në burg” për këtë çështje, ishte CEO kinez i kompanisë, Hongping Xiao, ndërsa të gjithë të pandehurit e tjerë, janë në masa më të buta si “arresti shtëpiak”.

Hetimet lidhen me deklarime të dyshimta tatimore dhe shmangie të detyrimeve financiare nga 2004–2024, duke shkaktuar dëm të konsiderueshëm financiar në buxhetin e shtetit.

Sipas Prokurorisë, “Bankers” ka realizuar shitje dhe eksporte nafte në vlerën totale prej 532 miliardë lekësh, por ka deklaruar humbje për çdo vit, me një total prej 11.7 miliardë lekësh, duke shmangur tatimin mbi fitimin dhe përfituar rimbursime të dyshimta të TVSH-së.

Më herët, Drejtoria e Përgjithshme e Doganave ka bllokuar aktivitetin e “Bankers Petroleum” për shkak të gjobës 120 milionë euro ende të pashlyer, të vendosur në 2019, pasi kompania naftënxjerrëse nuk kishte paguar 30 milionë euro akcizë për holluesin.

The post Lirohet nga burgu CEO kinez i ‘Bankers Petrolium’ appeared first on Gazeta Si.

Dënohet me 25 vjet burg 64-vjeçari që vrau fqinjin e tij në Shëngjergj

7 January 2026 at 13:43

Gazeta Si – Gjykata e Tiranës ka dënuar me 25 vite burg, 64-vjeçarin Isuf Hasa, i cili më 13 janar 2025, vrau fqinjin e tij, Xhemal Meta në fshatin Shëngjin i Vogël, në Shëngjergj të Tiranës.

Në vendimin e Gjykatës, thuhet se Hasa shpallet fajtor për kryerjen e veprës penale “Vjedhja me pasojë vdekjen”.

Vuajtja e këtij dënimi të fillojë nga dita e ndalimit të tij më 15 janar 2025 dhe do të kryhet në një burg të sigurisë së lartë.

Ngjarja e rëndë ndodhi kur 64-vjeçari goditi me çekiç fqinjin e tij Xhemal Meta, në oborrin e shtëpisë së viktimës. Pas ngjarjes, ai i mori edhe rreth 200 mijë lekë që Meta i mbante me vete.

Ai kishte akumuluar mllef ndaj Metës prej kohësh pasi viktima i thoshte shpesh se nuk ishte burrë, pasi rrinte 4 ditë në punë pa ardhur në shtëpi dhe nuk e dinte çfarë bëhej me gruan e tij.

The post Dënohet me 25 vjet burg 64-vjeçari që vrau fqinjin e tij në Shëngjergj appeared first on Gazeta Si.

Përmbytjet, Berisha: Të shpallet urgjent gjendja e fatkeqësisë natyrore, Rama po bën sehir

7 January 2026 at 13:00

Nga Gazeta ‘Si’– Kreu i PD Sali Berisha bëri thirrje që të shpallet gjendja e fatkeqësisë natyrore për shkak të përmbytjeve në vend.

Ai akuzoi Ramën se po bën sehir në këtë situatë. Sipas tij, Rama po reagon me cinizëm ekstrem (duke iu referuar postimit të Ramës në mëngjes) dhe madje tha se po tallet ndaj qytetarëve të përmbytur.

Sipas tij, 42 milionë eurot e dhëna për mbrojtjen e Durrësit nga përmbytjet janë vjedhur.

Ai tha se pavarësisht se nga Vora gjer në bregdet shtrihet sistemi i kanalizimit që synon të mbrojë ato territore nga përmbytja, kanalet sipas tij janë fiktive dhe janë të bllokuara.

“Mijëra e mijëra familje shqiptare kanë pësuar pasoja shumë të rënda nga përmbytjet. Vetëm në rrethin e Durrësit përllogariten rreth 4 mijë banesa, biznese dhe objekte të tjera.

Dëmet janë jashtëzakonisht të mëdha.

Por nuk është vetëm rrethi i Durrësit me përmbytje, nga Gjirokastra gjer në Shkodër janë pra mijëra e mijëra familje të tjera, biznese, fabrika, të cilat kanë pësuar dëme të parikuperueshme.

Partia Demokratike kërkon menjëherë shpalljen e gjendjes së fatkeqësisë natyrore në këtë zonë.

Edi Rama apo Ramaduro që bën sehir, nuk shpallen gjendjen e fatkeqësisë natyrore në Durrës dhe në Lezhë, apo Shkodër dhe qarqet e tjera, vetëm e vetëm se ligji e detyron atë në këtë gjendje t’u përgjigjet një për një dëmet të krijuara nga fatkeqësia natyrore.

Ky qëndrim indiferent, cinik është një lloj krimi në vetvete. Kësaj katastrofe natyrore, me përmasa të papara ndonjëherë, Edi Rama ndaj saj reagon me një cinizëm ekstrem, me një paturpësi, me një tallje ndaj qytetarëve të përmbytur.

Ai në postimin e tij fajëson opozitën e cila nuk po e akuzon atë për shirat e rrëmbyera që kanë rënë.

Ky qëndrim cinik, tallës ndaj qytetarëve, turpëron çdo njeri që ka cipë”, tha Berisha.

The post Përmbytjet, Berisha: Të shpallet urgjent gjendja e fatkeqësisë natyrore, Rama po bën sehir appeared first on Gazeta Si.

Barca-Athletic për një vend në Finale

7 January 2026 at 12:37

Nga Gazeta Si – Barcelona do ta nisë mbrojtjen e Superkupës së Spanjës përballë Athletic Bilbao-s në Arabinë Saudite.

Rivalë në “La Liga”, do të luftojnë për një vend në Finale, ku do të përballen me fituesin e gjysmëfinales tjetër mes Realit të Madridit dhe Atlético Madridit.

Barça vjen pas një fitoreje emocionale ndaj rivalëve të qytetit, Espanyol, duke marrë 3 pikë pasi shënoi 2 herë në minutat e fundit.

Portieri Joan Garcia, ishte vendimtar në rikthimin e tij në stadiumin “RCDE”, duke 6 pritje ndërsa përballej me fishkëllima të pandërprera nga tifozët e Espanyol-it, të cilët dikur brohorisnin emrin e tij.

Fitorja – e 8 radhazi në të gjitha kompeticionet – i lejoi “Cules” të ruanin epërsinë prej 4 pikësh ndaj Realit të Madridit në krye të tabelës së klasifikimit.

Nga ana tjetër, Athletic Club u mjaftua me një barazim 1-1 ndaj Osasunës në fundjavë dhe nuk ka fituar në 3 ndeshjet e fundit të kampionatit.

Aktualisht renditet në vendin e 8 në La Liga me 24 pikë pas 19 ndeshjesh, 4 pikë larg zonës së Evropës.

Katalanasit e mposhtën Bilbao-n edhe në përballjen e këtij sezoni, 4-0 në “Camp Nou” në Nëntor.

  • Të rejat e fundit nga Barcelona

Skuadra e Hansi Flick po funksionon në mënyrë perfekte aktualisht dhe trajneri gjerman shpreson ta transferojë këtë formë edhe në Arabinë Saudite për të fituar një tjetër trofe.

Joan Garcia bëri diferencën ndaj Espanyol-it dhe pritet të jetë sërish titullar kundër Athletic Club.

Gerard Martin ka luajtur me dinjitet në qendër të mbrojtjes përkrah me Pau Cubarsí.

Eric Garcia është i vetmi lojtar që ka luajtur në çdo ndeshje të Barcelona-s këtë sezon dhe pritet ta nisë sërish në mesfushë përkrah Pedrit të mërkurën.

Fermín López asistoi dy golat e së shtunës, çka me siguri e rikthen në formacionin titullar.

Robert Lewandowski mund të jetë gjithashtu në formacion, pasi humbi vendin ndaj Ferran Torres javët e fundit.

  • Të rejat e fundit nga Athletic Bilbao

Trajneri bask, Ernesto Valverde – i cili ka luajtur dhe drejtuar më parë te Barcelona – do të ketë në dispozicion një skuadër të plotë për duelin e sotëm.

Vëllezërit Williams, Iñaki dhe Nico, pritet të aktivizohen në krahët e sulmit.

Oihan Sancet ka shumë gjasa ta nisë si numri 10 dhe, ndonëse është i aftë të ndryshojë një ndeshje me një moment brilant, do t’i duhet të kontrollojë emocionet, pasi shpesh rrezikon ndëshkimet me karton.

Portieri titullar i Spanjë, Unai Simón, do të jetë në portë.

  • Formacionet e mundshme

Barcelona (4-2-3-1): Joan Garcia (P) – Jules Koundé, Pau Cubarsí, Gerard Martin, Alejandro Balde – Pedri, Eric Garcia – Lamine Yamal, Fermín López, Raphinha – Robert Lewandowski.

Athletic Bilbao (4-2-3-1): Unai Simón (P) – Andoni Gorosabel, Daniel Vivian, Aitor Paredes, Adama Boiro – Iñigo Ruiz de Galarreta, Mikel Jauregizar – Iñaki Williams, Oihan Sancet, Nico Williams – Gorka Guruzeta.

The post Barca-Athletic për një vend në Finale appeared first on Gazeta Si.

Ndërron jetë në burg spiuni që tradhtoi CIA-n për ish-Bashkimin Sovjektik

7 January 2026 at 12:25

Gazeta Si – Aldrich Ames, një zyrtar i lartë prej kohësh në CIA (agjencia kryesore e inteligjencës së jashtme amerikane), ka vdekur në moshën 84 vjeç në një burg në SHBA.

Ai kishte qenë i burgosur që nga viti 1994 për vite me radhë për shitje informacioni të klasifikuar Bashkimit Sovjetik dhe më vonë Rusisë.

Ames lindi në vitin 1941 dhe babai i tij kishte punuar gjithashtu si analist i CIA-s. Ai iu bashkua agjencisë në moshën 26 vjeç dhe gradualisht u ngjit në gradë derisa u emërua kreu i shërbimit të kundërzbulimit të divizionit që merrej me Bashkimin Sovjetik në vitin 1983.

Ky ishte një nga rolet më të rëndësishme brenda agjencisë në kulmin e Luftës së Ftohtë: Ames kishte qasje, ndër të tjera, në emrat e burimeve sovjetike që bashkëpunonin fshehurazi me Shtetet e Bashkuara.

Ai kishte probleme me alkoolin dhe borxhe të konsiderueshme për shkak të mbështetjes së gruas së tij të parë.

Për t’i shlyer ato, ai vendosi t’ia shiste informacionin që kishte në zotërim Bashkimit Sovjetik. Ames filloi në vitin 1985, duke u shitur sovjetikëve emrat e disa zyrtarëve të KGB-së (shërbimi sekret i Bashkimit Sovjetik) që punonin fshehurazi për Shtetet e Bashkuara në këmbim të 50,000 dollarëve.

Ai e vazhdoi këtë praktikë për nëntë vjet, derisa u arrestua pas një hetimi federal më 21 shkurt 1994. Hetimi filloi gjithashtu për shkak të dyshimeve rreth stilit të tij luksoz të jetesës në atë kohë, i cili ishte shumë përtej mundësive të zyrtarëve të CIA-s.

Ames bashkëpunoi menjëherë me autoritetet dhe u dënua me burgim të përjetshëm; në këmbim, ai siguroi që gruaja e tij e dytë, Maria del Rosario Casas Dupuy, të merrte vetëm një dënim me pesë vjet burg, pavarësisht dijenisë së saj për aktivitetet e burrit të saj. Është vlerësuar se gjatë nëntë viteve të tij si spiun për Bashkimin Sovjetik, Ames kompromentoi më shumë se 100 operacione të fshehta të CIA-s, duke shkaktuar vdekjen e të paktën 10 personave që bashkëpunuan me inteligjencën amerikane.

The post Ndërron jetë në burg spiuni që tradhtoi CIA-n për ish-Bashkimin Sovjektik appeared first on Gazeta Si.

Colturi ruan podiumin në Slalom

7 January 2026 at 12:23

Nga Gazeta Si – E pafat në garën e Kranjska Gora-s në Slloveni, por Lara Colturi konfirmohet si një nga 3 skiatoret më të forta në Slalom.

Pas garës së 6 nga 10 të tilla në kalendarin e Slalom për këtë sezon, Lara renditet e treta me 280 pikë.

Ndërsa në klasifikimin e përgjithshëm pas 17 nga 37 garat e zhvilluara, ajo është në vendin e 8 me 402 pikë.

122 pikët që plotësojnë këtë renditje, vijnë nga garat e Slalom-it gjigand (6/10 gara) që aktualisht nuk rezulton një pikë e fortë e Colturi-t.

The post Colturi ruan podiumin në Slalom appeared first on Gazeta Si.

Brindizi, shqiptarët protestojnë në pistë për devijimin e avionëve të nisur drejt Rinasit

7 January 2026 at 12:17

Gazeta Si – Përafërsisht 400 pasagjerë në dy fluturime të kompanisë “Wizzair” me destinacion Tiranën nga Bolonja dhe Bergamo, zbarkuan në Aeroportin e Brindisit në orën 3:00 të mëngjesit më 7 janar për shkak të motit të keq në aeroportin shqiptar.

Sipas mediave italiane, ky devijim i detyruar emergjent, shkaktoi një protestë, e cila u nxeh gjithnjë e më shumë ndërsa orët kalonin pa marrë asnjë lajm.

Një grup i madh udhëtarësh hynë me forcë nëpër porta, thyen kordonet e sigurisë dhe pushtuan pistën.

Kjo situatë e rrezikshme nxiti ndërhyrjen e policisë së aeroportit, e cila ka rikthyer normalitetin, megjithëse pasagjerët janë ende të pasigurt nëse ose kur do të vazhdojë udhëtimi i tyre, apo nëse do të duhet të kthehen.

Protesta është ende duke vazhduar dhe dhjetëra pasagjerë ende protestojnë, duke kërkuar riatdhesim të menjëhershëm në Shqipëri.

Ata ndodhen vetëm pak metra larg dy avionëve të bllokuar në Brindizi. Të tjerë kanë pranuar ofertën e linjës ajrore për të marrë një autobus zëvendësues për në Fiumicino dhe më pas për të hipur në një fluturim për në Tiranë.

Po shqyrtohet gjithashtu mundësia që 150 pasagjerë të arrijnë në Shqipëri me një traget që niset nga Brindizi këtë pasdite dhe që shkon në Vlorë.

Aeroporti po monitorohet nga policia, karabinierët dhe oficerët e Guardia di Finanza për të parandaluar probleme të mëtejshme të rendit publik. Deri më tani, protesta nuk ka shkaktuar vonesa në fluturimet që mbërrijnë ose nisen nga Brindizi.

The post Brindizi, shqiptarët protestojnë në pistë për devijimin e avionëve të nisur drejt Rinasit appeared first on Gazeta Si.

1 Lojtar, 19 trainerë

7 January 2026 at 12:10

Nga Gazeta Si – Ky është rasti i qendërmbrojtësit 26 vjecar të Manchester United, holandezit Matthijs de Ligt.

Ish futbollist i Ajaksit, Juventusit dhe Bayern’it përpara se të transferohej në “Old Trafford”.

Në listën e mëposhtme nuk përfshihen trainerët e ekipeve përfaqësuese të Holandës.

1. Erik ten Hag – 82 ndeshje
2. Thomas Tuchel – 42 ndeshje
3. Max Allegri – 42 ndeshje
4. Ruben Amorim – 41 ndeshje
5. Marcel Keizer – 40 ndeshje
6. Maurizio Sarri – 40 ndeshje
7. Andrea Pirlo – 36 ndeshje
8. Julian Nagelsmann – 31 ndeshje
9. Peter Bosz – 23 ndeshje
10. Gery Vink – 13 ndeshje
11. Frank Peereboom – 12 ndeshje
12. Wim Jonk – 7 ndeshje
13. Aron Winter – 5 ndeshje
14. Ruud van Nistelrooy – 3 ndeshje
15. Bryan Roy – 2 ndeshje
16. Saïd Ouaali – 1 ndeshje
17. Gerard van der Lem – 1 ndeshje
18. Michael Reiziger – 1 ndeshje
19. Darren Fletcher…?

The post 1 Lojtar, 19 trainerë appeared first on Gazeta Si.

Çmimi i arit bie. Tregtarët po monitorojnë marrëdhëniet SHBA-Venezuelë

7 January 2026 at 12:06

Çmimi i arit ra gjatë të mërkurës pasi investitorët nisën një trend shitje, për të përfituar nga çmimi më i lartë i metalit. Ndërkohë, edhe forcimi i dollarit rëndoi mbi gjendjen e tregut të metaleve të çmuar.

Ari në tregun e menjëhershëm (spot) ra me 1.1%, duke shkuar në 4.449 dollarë për onz.Të hënën e kaluar, ari kishte arritur nivelin rekord prej 4.549 dollarësh.

Dollari qëndroi pranë nivelit më të lartë të më shumë se dy javëve, duke i bërë aktivet e çmuara në dollarë më të shtrenjta për mbajtësit e valutave të tjera.

Investitorët presin të paktën dy ulje të normave të interesit nga Rezerva Federale (Fed) këtë vit. Guvernatori i Fed-it, Stephen Miran, mandati i të cilit përfundon në fund të këtij muaji, tha të martën se nevojiten ulje agresive të normave në SHBA për të mbajtur ekonominë në lëvizje.

Aktivet pa interes (si ari) priren të ecin mirë në mjedise me norma të ulëta interesi dhe gjatë periudhave të pasigurisë gjeopolitike ose ekonomike.

Në frontin gjeopolitik, Karakasi dhe Uashingtoni arritën një marrëveshje për të eksportuar deri në 2 miliardë dollarë naftë bruto venezueliane drejt SHBA-së, një lëvizje që do të devijonte furnizimet nga Kina pas rrëmbimit të ish-presidentit Nicolás Maduro nga SHBA.

Në tregjet e tjera, argjendi humbi 2.5% duke rënë në 79.27 dollarë për onz, poshtë nivelit rekord prej 83.62 dollarësh të arritur më 29 dhjetor. Platini ra me 6.2% në 2,291.24 dollarë për onz, duke u tërhequr nga niveli rekord prej 2,478.50 dollarësh i arritur të hënën e kaluar./Reuters

The post Çmimi i arit bie. Tregtarët po monitorojnë marrëdhëniet SHBA-Venezuelë appeared first on Gazeta Si.

Groenlanda si provë force- A janë gati NATO dhe BE t’i thonë ‘jo’ Trumpit?

7 January 2026 at 11:57

Nga Gazeta ‘Si’- Të martën, i ashtuquajturi “Koalicioni i të Gatshmëve”, i përbërë kryesisht nga liderë europianë, u mblodh në Paris me përfaqësues të presidentit amerikan Donald Trump, në përpjekje për të bërë përparim drejt një marrëveshjeje të qëndrueshme paqeje për Ukrainën.

Me presidentin e Ukrainës, Volodymyr Zelensky, që këmbëngul se një plan për t’i dhënë fund luftës me Rusinë është “90% gati”, askush në atë sallë nuk donte të rrezikonte largimin e amerikanëve nga procesi.

Por mbi atë takim madhështor dhe plot shkëlqim në Paris rëndonte një elefant i madh në formë Groenlande.

Groenlanda është ishulli më i madh në botë – gjashtë herë më i madh se Gjermania. Ndodhet në Arktik, por është territor autonom i Danimarkës.

Dhe Donald Trump këmbëngul se e dëshiron atë; se i nevojitet për sigurinë kombëtare të SHBA-së.

Kryeministrja e Danimarkës, Mette Frederiksen, ishte e pranishme në takimin e Parisit. Ajo është një aleate kyçe e BE-së për shumë nga liderët e pranishëm, si dhe një aleate e rëndësishme e NATO-s për Mbretërinë e Bashkuar.

Asnjë nga këto vende nuk dëshiron të rrezikojë përplasjen me Donald Trump, por me rritjen e temperaturës politike si në Uashington ashtu edhe në Kopenhagë, gjashtë fuqi të mëdha europiane – përfshirë Britaninë e Madhe, Francën dhe Gjermaninë – nxorën një deklaratë të përbashkët në margjinat e bisedimeve për Ukrainën.

Ato deklaruan se siguria në Arktik duhet të garantohet kolektivisht, në bashkëpunim me aleatët e NATO-s, përfshirë Shtetet e Bashkuara, dhe se vetëm Danimarka dhe Grenlanda kanë të drejtën të vendosin për çështjet që lidhen me Grenlandën.

Por a mjaftonte kjo për të frenuar ambiciet e Trumpit?

Mette Frederiksen, kryeministrja e Danimarkës, ishte nën presion nga kolegët europianë që të mos armiqësonte SHBA-në për shkak të Grenlandës.

Përgjigjja erdhi brenda pak orësh: Jo.

Shtëpia e Bardhë publikoi deklaratën e saj, ku thuhej se po “diskutohen një sërë opsionesh” për të siguruar Grenlandën – të gjitha njëanshme, përfshirë blerjen e ishullit.

Në mënyrë shqetësuese për liderët europianë, komunikata e Shtëpisë së Bardhë, e shpërndarë nga zëdhënësja Karoline Leavitt, theksonte se “përdorimi i ushtrisë amerikane është gjithmonë një opsion në dispozicion të Komandantit të Përgjithshëm”.

Nuk është hera e parë që Trump shpreh dëshirën për Grenlandën, por sidomos gjatë mandatit të tij të parë, shumë në Europë – pas dyerve të mbyllura – talleshin me këtë ide.

Pas ndërhyrjes së diskutueshme ushtarake të administratës Trump në Venezuelë gjatë fundjavës, askush nuk po qesh më.

SHBA-të kanë hyrë ushtarakisht në Venezuelë

Europa rrezikon të shkelet nën këmbë

Kryeministrja daneze tha se qëllimet e Trumpit për Grenlandën duhet të merren seriozisht dhe liderët u larguan nga takimi për Ukrainën thellësisht të shqetësuar.

Ironia është e madhe: shumë liderë europianë, përfshirë ata të NATO-s dhe BE-së, po përpiqen të angazhojnë administratën Trump për të mbrojtur sovranitetin e një vendi europian (Ukrainës) nga ambiciet territoriale agresive të një fuqie të jashtme (Rusia), ndërkohë që SHBA sapo ka ndërhyrë ushtarakisht në Venezuelë, duke arrestuar presidentin e saj, dhe vazhdon të kërcënojë hapur sovranitetin e një tjetër vendi europian (Danimarkës).

Situata bëhet edhe më e rëndë nga fakti se Danimarka dhe SHBA janë të dyja anëtare të NATO-s.

Sipas Kopenhagës, ato janë aleate jashtëzakonisht të afërta. Ose të paktën, kanë qenë.

Danimarka thotë se nëse administrata Trump e merr Grenlandën në mënyrë të njëanshme, kjo do të shënonte fundin e aleancës transatlantike të mbrojtjes, mbi të cilën Europa është mbështetur që nga fundi i Luftës së Dytë Botërore.

Trump, për të qenë të sinqertë, nuk ka qenë kurrë një adhurues i madh i NATO-s.

Kopenhaga ka tentuar të angazhohet me administratën Trump për Grenlandën.

Sipas një marrëveshjeje dypalëshe, SHBA tashmë ka një bazë ushtarake në Grenlandë, e ngritur në fillim të Luftës së Ftohtë. Numri i personelit amerikan aty është ulur nga rreth 10 mijë në kulmin e Luftës së Ftohtë, në rreth 200 sot, dhe prej vitesh SHBA është akuzuar se ka neglizhuar sigurinë e Arktikut – deri tani.

Nga ana e saj, Danimarka ka premtuar së fundmi një investim prej 4 miliardë dollarësh në mbrojtjen e Grenlandës, duke përfshirë anije, dronë dhe avionë.

Por administrata Trump nuk ka treguar interes për të biseduar me danezët.

Të dielën, Trump këmbënguli se Grenlanda është “jashtëzakonisht strategjike”, duke pretenduar se ajo është “e mbushur me anije ruse dhe kineze”, dhe se SHBA ka nevojë për të nga pikëpamja e sigurisë kombëtare, sepse “Danimarka nuk është në gjendje ta mbrojë”.

Danimarka e hedh poshtë këtë pretendim.

Një zyrtar i BE-së, duke folur në kushte anonimiteti, më tha:
“Kjo situatë ka theksuar edhe një herë dobësinë themelore të Europës përballë Trumpit.”

Ndërsa fqinjët nordikë të Danimarkës u nxituan menjëherë ta mbështesnin verbalisht pas komenteve të Trumpit, fillimisht pati një heshtje të plotë nga “treshja e madhe” europiane: Londra, Parisi dhe Berlini.

Më vonë, kryeministri britanik Sir Keir Starmer deklaroi se vetëm Danimarka dhe Grenlanda mund të vendosin për të ardhmen e ishullit. Kancelari gjerman Friedrich Merz ka shprehur më parë qëndrime të ngjashme. Emmanuel Macron vizitoi Grenlandën në dhjetor, në shenjë solidariteti me Kopenhagenën.

Por kritika e drejtpërdrejtë ndaj SHBA-së mungoi dukshëm nga deklarata e përbashkët.

“Një deklaratë e përbashkët nga të 27 vendet e BE-së, plus Britania si aleate e NATO-s, do të kishte dërguar një mesazh shumë të fortë në Uashington,” më tha Camille Grande nga Këshilli Europian për Marrëdhëniet me Jashtë.

Por vetëm gjashtë aleatë europianë të Danimarkës dolën me një deklaratë të tillë.

Dhe këtu qëndron thelbi i problemit: stili i drejtpërdrejtë – disa do ta quanin bullizues – i Trumpit, i ka bërë liderët europianë jashtëzakonisht nervozë.

Ata kanë zgjedhur zakonisht ta “menaxhojnë” presidentin amerikan, për të ruajtur marrëdhëniet dypalëshe, në vend që të përballen me të hapur, individualisht apo kolektivisht, nga frika e pasojave.

Në botën e re të politikës së fuqive të mëdha, ku dominojnë SHBA, Kina, Rusia dhe India, Europa duket më së shumti si një spektatore, me rrezikun të shkelet nën këmbë.

Një komunikatë e Shtëpisë së Bardhë, e dhënë nga sekretarja e shtypit Karoline Leavitt të martën, tha se “përdorimi i ushtrisë amerikane është gjithmonë një opsion në dispozicion të Komandantit të Përgjithshëm”.

Nëse kthehemi te gjeografia, Danimarka është një nga aleatët më të vegjël të NATO-s, megjithëse shumë aktivë. SHBA-të janë anëtari më i madh dhe më i fuqishëm i NATO-s. Deri tani.

Nervozizmi i thellë në Europë tani është i dukshëm.

Fuqitë e mëdha europiane mund të kenë lëshuar deklaratën e tyre të përbashkët duke nënvizuar NATO-n si një forum për të diskutuar sigurinë e Arktikut dhe duke këmbëngulur se vetëm Danimarka dhe Groenlanda mund të vendosin për të ardhmen e ishujve, por sa larg do të shkonin në të vërtetë Mbretëria e Bashkuar, Franca, Gjermania dhe të tjerët për të garantuar atë sovranitet?

“Askush nuk do të luftojë ushtarakisht kundër Shteteve të Bashkuara për të ardhmen e Groenlandës”, tha zëvendësshefi i stafit të Shtëpisë së Bardhë, Stephen Miller, i cili tingëllonte i sigurt, në një intervistë me CNN të hënën.

Trump i bindi të gjithë aleatët e NATO-s – përveç Spanjës – verën e kaluar që të angazhoheshin për të rritur masivisht shpenzimet për mbrojtjen e tyre.

Por Europa është ende shumë e varur nga SHBA-ja në shumë fusha, duke përfshirë mbledhjen e inteligjencës, komandën dhe kontrollin dhe aftësitë ajrore. Uashingtoni është shumë i vetëdijshëm për këtë.

Persona të brendshëm në NATO thonë se, tani për tani, edhe në takimet me dyer të mbyllura, shtetet anëtare europiane të aleancës mezi arrijnë të mendojnë se çfarë mund të ndodhë nëse Uashingtoni do të ndërhynte ushtarakisht në Groenlandë.

Burimi: BBC/Përshtati Gazeta Si

The post Groenlanda si provë force- A janë gati NATO dhe BE t’i thonë ‘jo’ Trumpit? appeared first on Gazeta Si.

❌
❌