Fitimi i tregut të sigurimeve iu kthye rritjes për vitin 2025 dhe shënoi nivelin më të lartë historik.

Sipas informacionit nga Autoriteti i Mbikëqyrjes Financiare (AMF), fitimi arriti në 3.54 miliardë lekë ose 36.6 milionë euro. Fitimi i tregut u rrit me 55.8% krahasuar me një vit më parë.

Kontributin kryesor në fitimin e vitit 2025 e dha segmenti më i madh, i sigurimeve të Jo-Jetës. Fitimi total i kompanive të këtij tregu arriti në 3.14 miliardë lekë, në rritje me 56.3% krahasuar me vitin 2024.

Në segmentin më të vogël të tregut, atë të sigurimeve të Jetës, fitimi për 2025 arriti në 402 milionë lekë, 51.7% më shumë krahasuar me vitin 2024.

Rritja e fitimit u reflektua edhe në rritjen e ndjeshme të treguesve të rentabilitetit të tregut.

Kthimi nga kapitali u rrit në 16.02%, nga 11.2% që kishte qenë një vit më parë. Ndërsa kthimi nga aktivet u rrit në 5.62%, nga 3.98% që kishte qenë një vit më parë.

Sipas analizave të AMF-së, rritja e fitimit të tregut është ndikuar kryesisht nga rritja e primeve të shkruara bruto, me 10.6% më shumë krahasuar me një vit më parë. Primi i fituar neto, ndërkohë, arriti në 21.25 miliardë lekë, në rritje vjetore me 7%.

Tregu i sigurimeve vazhdon të dominohet nga produktet e tregut të Jo-Jetës dhe kryesisht sigurimet e detyrueshme motorike.

Primet e shkruara bruto në sigurimin e jo-jetës arritën në pothuajse 24.7 miliardë lekë, në rritje me 9.9% krahasuar me një vit më parë. Ky segment vazhdon të jetë dominues, me 91% të primeve totale të tregut.

Tregu i sigurimit të Jo-Jetës edhe për vitin 2025 u dominua nga sigurimet e detyrueshme motorike për përgjegjësitë ndaj palëve të treta. Primet e shkruara bruto në këtë segment arritën në 16.9 miliardë lekë ose sa 68.6% e totalit të tregut.

Sigurimi i brendshëm motorik TPL ngelet produkti më i madh i tregut, me 58% të primeve të shkruara bruto në sigurimin e Jo-Jetës. Vitin e kaluar hyri në fuqi sistemi i ri i llogaritjes së primeve mbi bazë rreziku, që ka ndikuar pjesërisht në rritjen e primeve të shkruara bruto nga ky produkt. Primet e sigurimit të brendshëm TPL u rritën me 13.3% krahasuar me një vit më parë.

Ndërkohë, produktet e sigurimit vullnetar në përgjithësi shfaqën një rritje më të ngadaltë edhe vitin e kaluar.

Tregu i sigurimit të Jetës edhe për 2025 shfaqi ritme rritjeje më të larta. Primet e shkruara bruto arritën në 2.44 miliardë lekë, në rritje me 17.6% krahasuar me një vit më parë.

Tregu i sigurimit të Jetës ngelet i dominuar nga produkti i sigurimit të jetës së debitorit, i lidhur kryesisht me sigurimin e jetës për huatë e marra në institucionet financiare. Ky produkt u rrit me 15.4% vitin e kaluar dhe përbënte 77.5% të primeve të shkruara bruto të tregut.

Dëmet e paguara bruto në gjithë tregun e sigurimeve për 2025 pësuan rënie, me 0.75% më pak krahasuar me vitin 2024.

Gjithashtu, shpenzimet operative të kompanive shënuan një rritje më të vogël krahasuar me rritjen e primeve, me 5% më shumë krahasuar me 2024.

Në fund të vitit 2025, tregu i sigurimeve raportonte aktive totale në vlerën e 63 miliardë lekëve ose 650 milionë eurove. Totali i aktiveve të tregut u rrit me 10.3% krahasuar me një vit më parë.

Rritja më e lartë ishte në tregun e Jetës, ku aktivet u zgjeruan me 11.4%, ndërsa në tregun e sigurimit të Jo-Jetës rritja e totalit të aktiveve ishte 10.3%.

The post Fitimi i tregut të sigurimeve arriti në gati 37 milionë euro vitin e kaluar appeared first on Revista Monitor.

Kur kohët bëhen të vështira ekonomikisht, edhe njerëzit e ndershëm mund të tundohen të thyejnë rregullat.

Për bizneset që operojnë në një mjedis me presione të larta ekonomike, parandalimi i mashtrimeve nuk fillon duke identifikuar punonjësit problematikë, por duke kuptuar arsyet që i shtyjnë njerëzit drejt sjelljeve të pandershme.

Një studim i fundit, i bazuar në të dhëna të mbledhura në Kenia para dhe gjatë pandemisë së COVID-19, ofron një pasqyrë interesante mbi lidhjen mes vështirësive financiare dhe ndershmërisë.

Përfundimi kryesor është i habitshëm: kur presioni ekonomik rritet, mashtrimi bëhet dukshëm më i përhapur.

Kur të ardhurat bien, rritet tundimi për të mashtruar

Përpara pandemisë, shumica e 5,500 kenianëve të përfshirë në studim refuzonin të gënjenin edhe kur mund të fitonin para lehtësisht. Kjo mbështet gjetjet e mëparshme sipas të cilave shumica e njerëzve kanë një prirje natyrore për të vepruar me ndershmëri.

Por situata ndryshoi kur pandemia përgjysmoi të ardhurat mujore të shumë familjeve dhe vështirësitë ekonomike vazhduan për një periudhë të gjatë.

Në këto kushte, niveli i mashtrimit për përfitim personal u rrit nga rreth 40% në mbi 90%.

Sipas Livia Alfonsi, profesore në Harvard Business School dhe bashkautore e studimit, ky nuk është një tregim për disa individë të pandershëm.

“Kompanitë shpesh fokusohen te identifikimi i ‘mollëve të kalbura’, por gjetjet tona tregojnë se shumë njerëz që zakonisht sillen me ndershmëri mund ta ndryshojnë sjelljen e tyre kur përballen me presion të fortë ekonomik, veçanërisht kur përfitimi nga mashtrimi është i konsiderueshëm dhe rreziku i zbulimit është i ulët”, thotë ajo.

“Ky nuk është një tregim për disa individë të pandershëm, por për mënyrën se si kushtet ekonomike mund të ndryshojnë sistematikisht sjelljen njerëzore.”

Një eksperiment për të matur mashtrimin

Studimi u bazua në të dhënat e 5,664 pjesëmarrësve të përfshirë në një projekt afatgjatë kërkimor në Kenia, i cili ndjek prej 25 vitesh historikun e punësimit, të ardhurat, kursimet, investimet dhe kushtet sociale të më shumë se 15,000 personave.

Për të identifikuar sjelljet mashtruese, studiuesit përdorën një eksperiment të njohur si “mind game”.

Pjesëmarrësve iu kërkua të parashikonin në mendje rezultatin e pesë hedhjeve të monedhës dhe ta deklaronin parashikimin vetëm pasi rezultati të ishte zbuluar. Sa më shumë rezultate fituese të deklaronin, aq më i lartë ishte shpërblimi.

Duke qenë se studiuesit e dinin shpërndarjen statistikore të rezultateve të pritshme, ata mund të vlerësonin me saktësi nivelin e mashtrimit në grup.

Çfarë i shtyn njerëzit të mashtrojnë?

Analiza nxori në pah disa faktorë kryesorë.

Sa më i madh përfitimi, aq më i madh mashtrimi

Kur shpërblimi për një përgjigje fituese u rrit nga 40 në 200 shilinga keniane, niveli i mashtrimit u rrit nga 42% në 71%.

Vështirësitë ekonomike luajnë rol vendimtar

Pandemia solli pasiguri financiare afatgjatë, mungesa ushqimore dhe rënie të të ardhurave, veçanërisht në zonat urbane.

Personat me të ardhura më të ulëta rezultuan më të prirur për të thyer rregullat sesa ata me të ardhura më të larta.

Krahasuar me periudhën para pandemisë, niveli i mashtrimit u rrit me 67%, duke kaluar nga 43% në 72%.

Mashtrimi përhapet gradualisht

Një nga gjetjet më interesante është se sjelljet e pandershme nuk u rritën menjëherë me fillimin e krizës.

Ato u përhapën gradualisht gjatë më shumë se një viti.

Sipas Alfonsit, kur njerëzit jetojnë për një kohë të gjatë nën presion financiar, sjelljet që më parë konsideroheshin të papranueshme fillojnë të normalizohen.

“Mashtrimi nuk u rrit menjëherë në fillim të krizës dhe më pas të zbehej. Ai u shtua gradualisht gjatë më shumë se një viti, duke treguar se rreziku më i madh nuk është në fillim të një krize ekonomike, por më vonë, kur presioni i vazhdueshëm fillon të gërryejë normat sociale,” thotë ajo.

Çfarë mund të bëjnë kompanitë?

Sipas studiuesve, rezultatet kanë implikime të drejtpërdrejta për bizneset.

Kur punonjësit raportojnë vetë orët e punës, menaxhojnë para në dorë, përpunojnë shpenzime apo trajtojnë kërkesa financiare, kushtet mund të jenë të ngjashme me ato të eksperimentit: informacion privat, mundësi përfitimi dhe mbikëqyrje e kufizuar.

Për të reduktuar rrezikun e sjelljeve të pandershme, kompanitë mund të ndërmarrin disa hapa.

Kufizoni tundimin

Sistemet duhet të projektohen në mënyrë që përfitimet nga manipulimet e vogla të mos jenë disproporcionale.

Kjo është veçanërisht e rëndësishme në fusha si inventari, prokurimet dhe transaksionet me klientët.

Verifikoni informacionin e vetëraportuar

Kontrollet e rastësishme dhe verifikimet e pavarura mund të ulin mundësitë për raportim të rremë dhe të rrisin gjasat e zbulimit.

Ulni presionin ekonomik

Shkurtimet e stafit, uljet e pagave, reduktimi i orëve të punës apo krizat ekonomike mund të ndryshojnë mënyrën se si punonjësit peshojnë kostot dhe përfitimet e mashtrimit.

Kur njerëzit ndihen më të sigurt financiarisht, presioni për të thyer rregullat zvogëlohet.

Mbështesni prirjen natyrore për ndershmëri

Një nga mesazhet më optimiste të studimit është se shumica e njerëzve nuk mashtrojnë në kushte normale, edhe kur kjo mund t’u sillte përfitime financiare.

Prandaj kompanitë nuk duhet ta trajtojnë mashtrimin si diçka të pashmangshme.

Përkundrazi, ato duhet të krijojnë mjedise pune që mbështesin sjelljen e ndershme dhe u japin punonjësve mundësinë të kërkojnë ndihmë kur përballen me vështirësi financiare apo personale.

Kanale të hapura komunikimi dhe mbështetja e hershme mund të jenë po aq të rëndësishme sa mekanizmat formalë të kontrollit.

Në fund, studimi sugjeron se sjellja e pandershme nuk është gjithmonë çështje karakteri. Shpesh, ajo është pasojë e kushteve ekonomike dhe e presioneve me të cilat përballen njerëzit.

Për bizneset, kjo do të thotë se lufta kundër mashtrimit nuk fitohet vetëm me më shumë kontroll, por edhe duke krijuar kushte më të mira për punonjësit./Harvard Business School 

 

The post Mashtrimi në punë nuk lidhet vetëm me karakterin, por edhe me rrethanat appeared first on Revista Monitor.

Grupi francez G.A.C. Group ka blerë CRIUS Consulting, një kompani rumune e specializuar në shërbime këshillimi për inovacionin, si dhe në sigurimin e financimeve nga fondet europiane dhe ndihma shtetërore.

Me tre zyra në Rumani dhe një në Moldavi, CRIUS Consulting është një nga kompanitë kryesore rumune të konsulencës, e fokusuar tek inovacioni dhe zinxhiri i vlerës së kërkimit dhe zhvillimit (R&D). Kompania ka gati 20 vjet përvojë në zhvillimin, financimin dhe zbatimin e projekteve të investimeve të mbështetura nga fondet europiane dhe ndihma shtetërore për kompani dhe organizata në sektorët e energjisë, industrisë, teknologjisë dhe inovacionit.

Duke komentuar marrëveshjen, drejtori ekzekutiv i CRIUS Consulting, Ciprian Ciuciu, tha:

“Pas gati 20 vitesh, kemi ndërmarrë një hap të rëndësishëm dhe të natyrshëm në zhvillimin tonë. Ky vendim pasqyron pjekurinë e kompanisë sonë dhe mundësitë që synojmë të krijojmë në vitet e ardhshme”.

“Bashkimi me G.A.C. Group hap mundësi të reja dhe krijon bazat për sinergji domethënëse: shërbime më të integruara, zgjidhje më efektive dhe ndikim edhe më të madh për organizatat që mbështesim.”

Me seli pranë Parisit, G.A.C. Group është i specializuar në një gamë të gjerë shërbimesh profesionale të përqendruara tek inovacioni, kapitali njerëzor, tatimet dhe mjedisi.

CRIUS Consulting do të integrohet në njësinë e biznesit Innovation të kompanisë, e cila tashmë ka një prani të konsoliduar në Rumani. Kjo njësi ofron shërbime në fusha si menaxhimi i inovacionit dhe zhvillimi i projekteve, financimi, grantet dhe subvencionet, si dhe vlerësimi i pronësisë intelektuale.

Kryetari i G.A.C. Group, Christophe Boytchev, tha se zgjerimi në Rumani bazohet në strategjinë ndërkombëtare të rritjes së kompanisë dhe mbështet ambicien e saj për t’u bërë një aktor kryesor në Europën Qendrore dhe Lindore.

“Jemi të kënaqur të mirëpresim CRIUS Consulting, kompani me reputacion të mirë në Rumani. Së bashku do të kombinojmë ekspertizën lokale me burimet ndërkombëtare të grupit për të krijuar edhe më shumë vlerë për klientët tanë.”

Nga ana e tij, Florin Luca, drejtor ekzekutiv për Gjermaninë dhe Europën Lindore në njësinë Innovation të G.A.C. Group, shtoi:

“Jemi të lumtur të mirëpresim ekipin e CRIUS Consulting dhe të forcojmë më tej ambicien tonë për t’u bërë partner i rëndësishëm për sipërmarrësit rumunë, kompanitë ndërkombëtare dhe institucionet publike që kërkojnë financim për projekte inovative me ndikim të rëndësishëm në ekonominë rumune”.

 

The post Rumani/ G.A.C. Group blen kompaninë rumune CRIUS Consulting appeared first on Revista Monitor.

Pas anketimit të 2,000 të rriturve në Francë, Gjermani, Itali dhe Mbretërinë e Bashkuar, Spanja rezultoi zgjedhja kryesore për personat që po mendojnë të shpërngulen dhe të nisin një jetë të re në një vend tjetër.

Pothuajse gjysma e njerëzve që jetojnë në Francë, Gjermani, Itali dhe Mbretërinë e Bashkuar presin që, në një moment të së ardhmes, të jetojnë në një vend tjetër, zbuloi një sondazh i ri.

Sondazhi, i kryer në emër të kompanisë së sigurimeve digjitale Feather, tregoi se kriza e kostos së jetesës është arsyeja kryesore që i shtyn njerëzit të mendojnë për një jetë jashtë vendit. Kjo arsye u përmend nga 53 për qind e britanikëve, 48 për qind e francezëve, 43 për qind e gjermanëve dhe 32 për qind e italianëve.

Vetëm një në dhjetë europianë në secilin prej tregjeve të përfshira në sondazh — ku u pyetën nga 500 të rritur në çdo vend — deklaroi se nuk do të shpërngulej kurrsesi jashtë vendit.

Edhe pse destinacioni më i preferuar ndryshon nga njëri vend në tjetrin, Spanja del qartësisht fituese.

Si britanikët, ashtu edhe italianët e renditën Spanjën si zgjedhjen e tyre të preferuar, përkatësisht me 24 për qind dhe 20 për qind. Ndërkohë, vendi u rendit i dyti në Francë dhe Gjermani, ku 16 për qind dhe 12 për qind e të anketuarve e përmendën si zgjedhjen kryesore.

Për francezët, Kanadaja ishte zgjedhja numër një, me 17 për qind që thanë se do të dëshironin të jetonin atje në të ardhmen. Pas saj renditej Italia, e përzgjedhur nga 14 për qind e të anketuarve.

Gjermanët nuk duket se duan të largohen shumë nga vendi i tyre. Rreth 17 për qind zgjodhën Austrinë, ndërsa Spanja dhe Zvicra u renditën më pas, me nga 12 për qind secila.

Britanikët, nga ana tjetër, janë plotësisht të gatshëm të shpërngulen në destinacione të largëta: 19 për qind zgjodhën Australinë, 15 për qind Kanadanë dhe 10 për qind Zelandën e Re.

Megjithëse Dubai përmendet shpesh si një destinacion i preferuar për emigrantët, vetëm 3 për qind e britanikëve thanë se po e konsideronin atë. Megjithatë, sondazhi u zhvillua në fund të qershorit, ndaj përgjigjet pa dyshim janë ndikuar nga sulmet iraniane ndaj Emirateve të Bashkuara Arabe gjatë muajve të fundit.

Rritja e “semi-pat*”-it

Gjatë shqyrtimit të së ardhmes së emigrantëve, Feather bisedoi gjithashtu me eksperten e udhëtimeve Holly Rubenstein.

Prezantuesja e podkastit The Travel Diaries vëren se modeli tradicional i jetës së emigrantit, ku zgjidhet një vend i vetëm dhe ndërtohet një jetë atje, po humbet popullaritetin.

“Modeli i ri është shumë më fleksibël: kalon gjashtë muaj diku, punon në distancë, provon një mënyrë jetese dhe krijon lidhje në disa vende,” thotë ajo.

“Gjenerata Alfa do të rritet duke e konsideruar komunikimin në distancë si diçka normale. Për ta, karriera, miqësitë dhe identiteti nuk do të jenë të lidhura vetëm me një vend.”/ Euronews

*emigrant i përkohshëm. “Semi-pat” është një term i ri, joformal, i krijuar nga bashkimi i semi dhe expat. Do të thotë një person që nuk shpërngulet përgjithmonë në një vend tjetër, por jeton atje për disa muaj, punon në distancë dhe më pas lëviz sërish.

The post 9 në 10 europianë do ta konsideronin mundësinë e shpërnguljes jashtë vendit appeared first on Revista Monitor.

Londra, Parisi dhe Roma kanë magjepsur vizitorët prej shekujsh, por secili qytet ofron diçka të ndryshme. Nga ikonat kulturore dhe kulmet e gastronomisë te lidhjet e transportit dhe çmimet e hoteleve, ja si krahasohen këto tri fuqi të turizmit evropian për një udhëtim të shkurtër në qytet.

Qoftë nëse kërkoni muze të klasit botëror, ushqim të jashtëzakonshëm apo thjesht një fundjavë duke shëtitur nëpër rrugë të bukura, pak vende mund të konkurrojnë me kryeqytetet e mëdha të Evropës.

Londra, Parisi dhe Roma kanë kryesuar listat e dëshirave të udhëtarëve për dekada – dhe me të drejtë. Secili ofron një ndërthurje unike të historisë, kulturës dhe pamjeve të paharrueshme, por secili spikat në mënyra të ndryshme.

Qoftë nëse po planifikoni udhëtimin tuaj të parë të shkurtër në një qytet evropian apo të pestin, lehtësia e lëvizjes, numri i gjërave për të bërë dhe, sigurisht, raporti cilësi-çmim janë gjithmonë konsiderata të rëndësishme.

Ja si renditen tri kryeqytetet – që mund të konsiderohen ndër destinacionet më të fuqishme të Evropës për sa i përket turizmit.

Londër, Angli

Londra vazhdon të vendosë standardin për udhëtimet e shkurtra në qytetet evropiane, duke ndërthurur monumentet me famë botërore me një skenë gastronomike, kulturore dhe mikpritjeje që evoluon vazhdimisht. Ndërsa miliona vizitorë vërshojnë çdo vit drejt kryeqytetit britanik për historinë dhe atraksionet e tij, duket se ka gjithmonë diçka të re për të zbuluar.

Qyteti mbetet një nga destinacionet më të vizituara në botë, i ndihmuar nga lidhjet e shkëlqyera të transportit dhe dy nga aeroportet më të ngarkuara të Evropës, Heathrow dhe Gatwick, ndërsa trenat e shpeshtë Eurostar e lidhin Londrën me pjesën tjetër të kontinentit.

Sektori i hoteleve në Londër vazhdon të përmirësohet gjithnjë e më shumë. Hapjet e fundit përfshijnë hotelin butik Newman Hotel në Fitzrovia dhe Chancery Rosewood në Mayfair, ku ky i fundit përmendet shpesh si një nga hapjet e reja më të mira të këtij viti.

Ndër hotelet që pritet të hapen është Waldorf Astoria London – Admiralty Arch. I planifikuar të mirëpresë vizitorët në vjeshtë, ky është një nga hotelet e reja më të pritura të Londrës në vitin 2026.

Edhe lëvizja nëpër qytet po bëhet më e lehtë. Përmirësimet në metronë e Londrës po vazhdojnë në të gjithë rrjetin dhe qyteti po investon gjithashtu në hapësira publike më të gjelbra dhe në transport më të qëndrueshëm.

Ndër vendet që duhen vizituar patjetër janë muzetë e preferuar, përfshirë National Gallery dhe British Museum, dhe ia vlen shumë të ndiqni një shfaqje në West End-in e klasit botëror.

Përveçse krenohet me një histori të pasur, Londra është gjithashtu shtëpia e zonave alternative Camden dhe Shoreditch, si dhe ka një numër të madh restorantesh me yje Michelin, ideale për t’u vizituar pasi të keni provuar një gotë birrë në një nga pub-et e shumta historike të qytetit.

Londra zë vendin e parë në renditjen e Tripadvisor për destinacionet më të mira në Evropë, çka do të thotë se është një nga të preferuarat e vizitorëve. E përshkruar si “Kryeqyteti i Kryeqyteteve”, ajo u rendit gjithashtu në vendin e parë në listën e Qyteteve më të Mira të Evropës për vitin 2026, të publikuar nga Resonance Consultancy.

Megjithatë, një nga disavantazhet është se Londra njihet për çmimet shumë të larta.

Sipas Hotel Monitor, çmimi mesatar për një natë në një hotel me tre yje gjatë sezonit të pikut në Londër është 268 paundë (314 euro).

Të dhënat nga platforma e kostos së jetesës Numbeo tregojnë se një vakt me tri pjata për dy persona në një restorant të kategorisë së mesme kushton mesatarisht 80 paundë (94 euro), ndërsa një biletë njëdrejtimëshe me transportin lokal kushton 3 paundë (3,50 euro).

Paris, Francë

Parisi ka qenë prej kohësh një nga destinacionet më ikonike të Evropës për udhëtime të shkurtra në qytet, por kryeqyteti francez vazhdon të rishpikë veten.

Pas organizimit të Lojërave Olimpike dhe Paralimpike të vitit 2024, qyteti është bërë më i gjelbër, më i lehtë për t’u përshkuar dhe i mbushur me atraksione të reja kulturore, duke ruajtur njëkohësisht hijeshinë e përjetshme që i bën vizitorët të kthehen.

Një rrjet në zgjerim me më shumë se 1.000 kilometra korsi biçikletash e ka transformuar qytetin për çiklistët, ndërsa zgjerime të tjera të metrosë janë tashmë në plan.

Skena kulturore e Parisit po evoluon po aq shpejt. Louvre po përgatitet për transformimin më të madh në dekada, duke përfshirë një hapësirë të re të posaçme për Mona Lisa-n, ndërsa Musée d’Orsay ka prezantuar një galeri të re të rëndësishme dhe Fondacioni Cartier për Artin Bashkëkohor, i hapur së fundmi, ka shtuar një tjetër atraksion që duhet vizituar patjetër.

Skena gastronomike mbetet një nga më të mirat në Evropë, me më shumë se 120 restorante me yje Michelin, që variojnë nga institucionet klasike franceze te emrat e rinj novatorë. Edhe hotelet luksoze po rrisin standardin, me Four Seasons Hotel George V që përfundoi së fundmi një rinovim të gjerë të të gjitha dhomave dhe suitave.

Asnjë udhëtim në Paris nuk është i plotë pa parë Kullën Eiffel, veçanërisht kur ndriçon çdo orë të plotë pas errësimit. Admironi Notre Dame-in e rihapur së fundmi dhe merrni një pain au chocolat, që shijohet më së miri gjatë një shëtitjeje përgjatë Senës vezulluese.

Qyteti i Dritës zuri vendin e dytë në renditjen e Tripadvisor – dhe është paksa më i përballueshëm se Londra.

Sipas Hotel Monitor, një hotel me tre yje kushton mesatarisht 280 euro për natë në sezonin e pikut, ndërsa një vakt për dy persona në një restorant të kategorisë së mesme kushton 70 euro dhe një biletë njëdrejtimëshe me transportin lokal kushton 2,50 euro.

Romë, Itali

Roma ka qenë gjithmonë një nga destinacionet e mëdha të Evropës për udhëtime të shkurtra në qytet, por nuk ka pasur kurrë një kohë më emocionuese për ta vizituar. Jubileu i vitit 2025 e ka vendosur kryeqytetin italian fuqishëm në qendër të vëmendjes – nëse ai është larguar ndonjëherë prej saj.

Si pjesë e festimeve, shumë nga monumentet më të njohura të Romës u restauruan dhe hapësirat publike u rigjallëruan. Largo di Torre Argentina, ku u vra Jul Cezari, është rihapur si park arkeologjik publik, ndërsa ekspozita të mëdha kushtuar veprës së Caravaggio-s po zhvillohen në të gjithë qytetin.

Edhe sektori i hoteleve në qytet ka pësuar një transformim të rëndësishëm. Hapjet e fundit, si Palazzo Talìa, Bvlgari Roma, Six Senses Rome dhe Romeo Roma, kanë shtuar edhe më shumë luks.

Hotele të njohura prej kohësh, si Rome Cavalieri, vazhdojnë gjithashtu të tërheqin vizitorë, pjesërisht falë restorantit La Pergola – i vetmi restorant në qytet me tre yje Michelin.

Edhe lëvizja nëpër qytet po bëhet më e lehtë. Zgjerimi i linjës C të metrosë po përmirëson lidhjet në të gjithë qendrën historike, ndërsa planifikohet gjithashtu zgjerimi i zonave për këmbësorë rreth Koloseut dhe Piazza Venezia-s, duke e bërë Romën – në thelb një muze të gjallë, me shekuj histori kudo që kthehesh – edhe më të këndshme për t’u eksploruar në këmbë.

Shihni Panteonin, hidhni një monedhë në Shatërvanin Trevi – diçka që, me sa duket, sjell fat – dhe sigurohuni të provoni lloje të ndryshme akulloresh.

Kryeqyteti italian renditet në vendin e tretë në klasifikimin e Tripadvisor.

Të dhënat e Numbeo tregojnë se një vakt me tri pjata për dy persona në një restorant të kategorisë së mesme kushton mesatarisht 60 euro, ndërsa një biletë njëdrejtimëshe me transportin lokal kushton 1,50 euro.

Sipas Hotel Monitor, çmimi mesatar i një dhome në një hotel me tre yje gjatë sezonit të lartë është 254 euro, duke e bërë Romën qytetin më të përballueshëm nga të tre.

The post Londër, Paris apo Romë: Cili qytet është më i miri për një fundjavë? appeared first on Revista Monitor.

Teksa vendi ka hyrë në një fazë të re të menaxhimit të mbetjeve pas miratimit të dy ligjeve të reja që përafrojnë kuadrin kombëtar me standardet e Bashkimit Europian, zbatimi i tyre po përballet me presion financiar në zonat me fluks të lartë turistik.

Sipas Raportit të Gjendjes në Mjedis 2025 të Agjencisë Kombëtare të Mjedisit (AKM), bashkitë bregdetare po përballen me kosto më të larta të shërbimit për frymë për shkak të rritjes së ndjeshme të gjenerimit të mbetjeve gjatë sezonit veror.

Raporti evidenton se gjatë vitit 2025 u miratuan Ligji Nr. 57/2025 “Për menaxhimin e integruar të mbetjeve” dhe Ligji Nr. 74/2025 “Për përgjegjësitë e zgjeruara të prodhuesit”, të cilat, sipas AKM-së, “transpozojnë kuadrin rregullator të BE-së dhe integrojnë parimet e ekonomisë qarkulluese në nivel kombëtar”.

Por zbatimi në nivel lokal tregon diferenca të mëdha mes bashkive. Monitorimi i kryer në 15 bashki pilote tregon se zonat turistike po përballen me një barrë më të lartë operative.

“Bashkitë me karakter intensiv turistik, si Saranda dhe Himara, regjistrojnë kostot më të larta të shërbimit për frymë, për shkak të gjenerimit të lartë të mbetjeve gjatë pikut të sezonit veror”, thuhet në raportin e AKM-së.

Në krahun tjetër, disa bashki kanë shënuar përmirësim në ndarjen e mbetjeve në burim. Sipas raportit, Belshi ka rritur nivelin e ndarjes së mbetjeve nga 8% në 34.4%, duke shënuar një nga rezultatet më të dukshme në monitorimin e bashkive pilote.

Ndërkohë, treguesit e tregtisë së mbetjeve kanë shënuar një ndryshim të fortë gjatë vitit 2025. Sasia totale e mbetjeve të eksportuara ra në 21,275 ton, nga 60,521 ton në vitin 2024, sipas të dhënave të raportuara nga AKM.

Raporti vë në dukje se reforma e re synon të zhvendosë menaxhimin e mbetjeve nga modeli tradicional i grumbullimit dhe depozitimit drejt një sistemi të bazuar në riciklim, përgjegjësi të zgjeruar të prodhuesit dhe ekonomi qarkulluese.

Por në nivel vendor, të dhënat tregojnë se bashkitë turistike mbeten përballë sfidës së financimit të shërbimit, pasi rritja sezonale e popullsisë së përkohshme sjell një volum më të lartë mbetjesh dhe kosto shtesë operimi.

The post Turizmi fryn faturën e mbetjeve, Saranda dhe Himara përballen me kostot më të larta appeared first on Revista Monitor.

The post Tirana dhe Elbasani “nën pushtetin” e pluhurit, raporti nxjerr ndotësit kryesorë të ajrit appeared first on Revista Monitor.

Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Industrisë ka publikuar çmimet e derivateve për ditën e premte. Vendimi i ministrisë tregon se nafta sërish është shtrenjtuar.

 

Çmimi i naftës ka arritur në nivelin më të lartë që nga fillimi i majit.

Të premten sipas njoftimit të Ministrisë së Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit, një litër naftë kushton 1.69 euro, një litër benzinë kushton 1.50 euro, ndërsa një litër gas 0.60 euro.

Deri tash, që prej 5 majit, një litër nuk ka kushtuar më shtrenjtë. Atë kohë, një litër naftë kushtonte 1.67 euro. Një litër benzinë atë ditë kushtonte 1.52 euro, ndërsa gasi 81 centë.

Prej asaj kohe e deri javën e shkuar, ishte në fuqi një armëpushim që Shtetet e Bashkuara të Amerikës e arritën me Iranin. Armëpushimi bëri që nafta në bursë të kishte çmim më të ulët.

Por ditë më parë u rikthyen sulmet dhe u rimbyll Ngushtica e Hormuzit, që shërben si rrugë për 20 për qind të naftës në nivel bote. Çmimi i naftës nisi të ngrihej menjëherë.

Çmimi i naftës në nivel global ka kaluar pragun e 100 dollarëve për fuçi për herë të parë që nga muaji maj, ndërsa përshkallëzimi i konfliktit në Lindjen e Mesme kërcënon të shtrëngojë më tej furnizimet globale.

Nafta bruto “Brent”, që shërben si referencë globale, është rritur me më shumë se 6% të enjten, duke prekur për pak kohë nivelin prej 100,14 dollarësh për fuçi, përpara se të pësonte një rënie të lehtë.

The post Nafta në Kosovë arrin çmimin më të lartë që nga fillimi i majit appeared first on Revista Monitor.

Rreth 30 milionë euro gjoba të vendosura nga inspektorët tatimorë për periudhën 2015–2024 janë fshirë automatikisht në zbatim të ligjit për faljen e detyrimeve.

Administrata Tatimore njoftoi se janë shuar automatikisht detyrime në vlerën 29.9 milionë euro, nga të cilat kanë përfituar 16,877 tatimpagues.

Gjobat e vendosura nga inspektorët i përkasin periudhës 2015-2024.

Administrata tatimore njoftoi se për 29.9 milionë euro detyrime të fshira/shuara automatikisht kanë përfituar 16,877 tatimpagues.

Administrata Tatimore thekson se vijon zbatimin e procesit sipas përcaktimeve të ligjit, në mbështetje të formalizimit dhe lehtësimit të barrës për tatimpaguesit.

Gjithashtu më herët Tatimet njoftuan se deri tani janë fshirë ose shuar detyrime në vlerën 332 milionë euro për 122 mijë tatimpagues. 19 marrëveshje të Paqes Fiskale të lidhura për periudhën tatimore 2026. Administrata Tatimore mirëpret çdo tatimpagues që formalizon biznesin e tij vullnetarisht nëpërmjet Paqes Fiskale.

“Procesi i faljes hap një faqe të re me tatimpaguesit në prag të integrimit europian ne funksion të përmirësimit të klimës së biznesit”, theksuan më herët Tatimet.

Ndërsa procesi vijon për të gjithë përfituesit sipas ligjit.

Nga data 10 qershor deri më 30 qershor 2026 u zbatua edhe faza e pagesave për përfitimin nga falja me kusht e detyrimeve tatimore, gjobave dhe kamatëvonesave, sipas ligjit nr. 86/2025.

Për periudhën 2015–2019 përfitohet fshirje e 50% të detyrimit principal, si dhe fshirje e plotë e gjobave dhe kamatëvonesave, nëse 50% e mbetur paguhet njëherësh nga 10.06.2026 deri më 30.06.2026.

Tatimet: 20 mijë subjekte përfituan nga falja me kusht 60 mln euro detyrime të papaguara

 

Për periudhën 2015–2019 përfitohet fshirje e 25% të detyrimit principal, si dhe fshirje e plotë e gjobave dhe kamatëvonesave, nëse 75% e mbetur paguhet nga 10.06.2026 deri më 31.12.2026.

Për periudhën 2020–2024 përfitohet fshirje e plotë e gjobave dhe kamatëvonesave, nëse paguhet 100% e detyrimit principal nga 10.06.2026 deri më 31.12.2026.

The post Falja e detyrimeve, fshihen automatikisht 30 mln euro gjoba për vitet 2015-2024 appeared first on Revista Monitor.

Ritmi i rritjes së hyrjeve të shtetasve të huaj në Shqipëri u ngadalësua ndjeshëm në qershor, duke zbritur në 1.3%, sipas të dhënave të publikuara nga INSTAT.

Në Shqipëri hynë 1,346,279 shtetas të huaj gjatë muajit qershor, nga 1,329,204 në të njëjtin muaj të vitit 2025. Rritja vjetore ishte 17,075 persona, ose 1.3%, dukshëm më e ulët se zgjerimi prej 15.9% i regjistruar në muajin maj.

Në total, gjatë qershorit hynë në territorin shqiptar 2,081,649 shtetas shqiptarë dhe të huaj, 0.9% më shumë se një vit më parë. Prej tyre, 735,370 ishin shtetas shqiptarë, me një rritje vjetore prej 0.2%, ndërsa hyrjet e shtetasve të huaj arritën në 1,346,279, me një rritje prej 1.3%.

Pavarësisht ngadalësimit të ritmit në qershor, bilanci i gjashtëmujorit të parë mbetet pozitiv. Në periudhën janar–qershor 2026, në Shqipëri hynë 5,059,069 shtetas të huaj, krahasuar me 4,761,651 në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Në terma vjetorë, hyrjet u rritën me rreth 297 mijë persona, ose 6.25%.

Bie rajoni kompensohet nga tregjet e tjera

Frenimi i qershorit u komentua më herët nga Ministri i Turizmit Kulturës dhe Sporteve Blendi Gonxhja duke nënvizuar se disa tregje kanë shënuar rënie.

Sipas të dhënave të ppibkuara në rrjetet sociale ministri tha se hyrjet nga Kosova ranë me 51,190 persona krahasuar me qershorin e vitit të kaluar. Rënie u regjistrua edhe nga Maqedonia e Veriut, me 15,223 vizitorë më pak, Gjermania me 13,165 më pak, Turqia me 11,062 më pak dhe Mali i Zi me 6,212 më pak.

Në total, këto pesë tregje sollën 96,852 vizitorë më pak se në qershor 2025, një tkurrje prej rreth 13%.Pavarësisht kësaj rënie të nënvizuar nga ministri rritja e tregjeve të tjera ka kompensuar disi mungesat duke mbajtur një bilanc pozitiv edhe pse modest.

Qeveria e ka lidhur këtë zbehje me perceptimin për vendin duke ia faturuar këtë protestave që kanë nisur në 30 maj dhe ende vazhdojnë. Gonxhja tha se perceptimi për sigurinë, normalitetin dhe stabilitetin është vendimtar për turizmin, ndërsa pretendoi se protestat, tensioni publik dhe imazhi negativ i transmetuar jashtë vendit kanë ndikuar në vendimmarrjen e turistëve dhe partnerëve ndërkombëtarë.

Ai iu referua gjithashtu sinjalizimeve nga operatorë turistikë, hotelierë dhe agjenci udhëtimi për ngadalësim të rezervimeve, anulime dhe hezitim nga disa tregje të huaja.

Por pavarësisht këtyre pretendimeve nëse protesta do të ishte arsyeja kryesore e pasigurisë përceptimi i tregjeve dhe reagimi do të ishte më masiv sesa vetëm Gjermania që deri më tani për pjesën e organizuar me kontrata garancie e ka ngritur si shqetësim.

Ndërkohë në mediat socilale dhe forume të turizmit protesta nuk është trajtuar si një arsye për shqetësim apo rrezik.

Shifrat e INSTAT

“Gjatë muajit Qershor 2026, rezultojnë të kenë hyrë, në territorin e Republikës së Shqipërisë, 2.081.649

shtetas shqiptarë dhe të huaj. Ky tregues ka pësuar një rritje me 0,9 %, krahasuar me Qershor 2025.

Gjithashtu, 2.008.987 shtetas shqiptarë dhe të huaj rezultojnë të kenë dalë nga territori i Republikës së Shqipërisë, duke shënuar një rritje me 4,7 %, krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Hyrjet në Shqipëri:

• Shtetas shqiptarë: 735.370 (rritje me 0,2 %)

• Shtetas të huaj: 1.346.279 (rritje me 1,3 %)

Daljet nga Shqipëria:

• Shtetas shqiptarë: 723.449 (rritje me 1,8 %)

• Shtetas të huaj: 1.285.538 (rritje me 6,5 %)

Rajonet e hyrjes së shtetasve të huaj:

• Evropa Jugore kontribuon me 66 %, ndërsa Evropa Qendrore dhe Lindore me 14 % të hyrjeve nga Evropa.

Qëllimi i hyrjes në territorin shqiptar i shtetasve të huaj, në 98 % të rasteve është për qëllime personale.

Në Qershor 2026, ky tregues ka shënuar një rritje me 1,6 %, krahasuar me Qershor 2025. Hyrjet e shtetasve të huaj, për qëllime biznesi dhe profesionale kanë rënë me 17,7 %”, thuhet në njoftimin e Instat.

The post Turizmi frenoi ritmin në qershor, hyrjet e të huajve u rritën vetëm 1.3% appeared first on Revista Monitor.

Në një kohë kur shumica e adoleshentëve kalojnë disa orë në ditë me telefonin në dorë, një qytet në Britaninë e Madhe po ndjek një qasje krejt ndryshe. Në vend të ndalimeve apo kufizimeve të rrepta, komuniteti po përpiqet t’u krijojë të rinjve më shumë arsye për të lënë telefonin mënjanë dhe për t’u rikthyer te aktivitetet në jetën reale.

Sipas BBC-së, në qytetin e Solihull-it janë shtuar aktivitetet sportive, artistike dhe sociale për të rinjtë, me synimin që koha e lirë të mos dominohet nga rrjetet sociale dhe ekranet. Ideja është e thjeshtë: nëse të rinjtë kanë alternativa tërheqëse për t’u takuar, për të luajtur dhe për të kaluar kohë së bashku, varësia nga telefoni zvogëlohet natyrshëm.

Nisma mbështetet edhe nga lëvizja Smartphone Free Childhood, e cila po fiton mbështetje në Mbretërinë e Bashkuar dhe në vende të tjera. Lëvizja inkurajon prindërit të shtyjnë momentin kur u japin fëmijëve smartfonin e parë dhe të kufizojnë përdorimin e rrjeteve sociale në moshë të hershme. Sipas saj, problemi nuk është teknologjia në vetvete, por fakti që fëmijët kanë akses të pandërprerë në pajisje dhe platforma të krijuara për të mbajtur sa më gjatë vëmendjen e tyre.

Shqetësimet lidhen me një numër në rritje studimesh që e lidhin përdorimin e tepërt të telefonave inteligjentë me ankthin, problemet e gjumit, vështirësitë në përqendrim dhe uljen e ndërveprimit social tek fëmijët dhe adoleshentët. Për këtë arsye, gjithnjë e më shumë komunitete po eksperimentojnë me mënyra për të rikthyer aktivitetet jashtë ekranit.

Ndryshe nga ndalimet e plota të telefonave, që kanë ngjallur debate në disa vende, nisma në Solihull synon të ndryshojë zakonet përmes angazhimit të komunitetit. Organizohen aktivitete sportive, klube rinore, punëtori kreative dhe evente lokale, me qëllim që telefoni të mos mbetet forma kryesore e argëtimit dhe socializimit.

Ekspertët theksojnë se zgjidhja nuk është ta shpallësh telefonin armik, por të krijosh një ekuilibër më të shëndetshëm mes jetës digjitale dhe asaj reale. Në fund të fundit, sfida nuk është vetëm sa kohë kalojnë të rinjtë para ekranit, por sa pak kohë po kalojnë me njëri-tjetrin jashtë tij./BBC

The post Qyteti që po lufton varësinë nga telefoni appeared first on Revista Monitor.

Ligji i ri “Për Bankën e Shqipërisë” pritet t’i heqë të drejtën qeverisë për të pezulluar anëtarët e Këshillit Mbikëqyrës dhe për t’i kërkuar Kuvendit shkarkimin e tyre.

Ligji në fuqi parashikon se çdo anëtar i Këshillit Mbikëqyrës, duke përfshirë guvernatorin dhe zëvendësguvernatorët mund të pezullohet nga detyra nga Këshilli i Ministrave dhe të shkarkohet nga Kuvendi, në qoftë se përmbushen disa kushte kushte të caktuara, si në rastin kur është në pamundësi për të shërbyer në Këshillin Mbikëqyrës të Bankës së Shqipërisë; është dënuar nga gjykata për një vepër penale, për të cilën ligji parashikon dënimin me burgim; është në pamundësi për të paguar detyrimet monetare ose është deklaruar i falimentuar dhe nuk është rehabilituar; është ndaluar ose pezulluar nga gjykata të ushtrojë detyrën si nëpunës shtetëror apo në shërbimin publik ose të ushtrojë veprimtarinë apo mjeshtërinë; apo gjatë ushtrimit të detyrës, në mënyrë aktive merr pjesë në veprimtari politike.

Kjo hapësirë ligjore u përdor nga qeveria në vitin 2019 për të pezulluar anëtarin e Këshillit Mbikëqyrës të Bankës së Shqipërisë, Arben Malaj, i cili u shkarkua më tej nga Kuvendi i Shqipërisë.

Ndërkohë, sipas projektligjit të ri, anëtarët e Këshillit Mbikëqyrës do të mund të shkarkohen nga Kuvendi përpara përfundimit të mandatit të tyre vetëm me propozimin e vetë Këshillit, në rast se konstatohet ndonjë nga kushtet e papajtueshmërisë me funksionin, si në rastin kur është dënuar me vendim gjyqësor të formës së prerë për çdo vepër penale për të cilën ligji parashikon dënimin me burgim; kur është ndaluar ose pezulluar nga ushtrimi i një funksioni publik ose profesioni, ose ndaj tij janë marrë masa të rënda disiplinore që cenojnë besueshmërinë ose integritetin e tij profesional; kur provohet se ka marrë pjesë në veprimtari politike aktive ose në veprimtari të cilat ligji i përkufizon si në konflikt interesi me detyrën e anëtarit të Këshillit Mbikëqyrës.

Gjithashtu, Këshilli mund t’i rekomandojë Kuvendit, me votim unanim, një rekomandim për shkarkim të njërit prej anëtarëve, në rast se konstaton se anëtari nuk është në gjendje të ushtrojë funksionet e tij ligjore, bazuar në prova.

Në të dy rastet e parashikuara më sipër, Këshilli duhet të njoftojë anëtarin ndaj të cilit ka filluar procedura e shkarkimit, i cili ka të drejtë t’i paraqesë Gjykatës Kushtetuese një kërkesë për shqyrtimin e vlefshmërisë së propozimit ose rekomandimit brenda 15 ditëve nga data e njoftimit. Paraqitja e kërkesës do të pezullojë çdo procedurë shkarkimi në Kuvend, deri në marrjen e vendimit nga Gjykata Kushtetuese brenda 60 ditëve.

Heqja e të drejtës së qeverisë për të propozuar largimin e një anëtari të Këshillit Mbikëqyrës duket të jetë një propozim që, të paktën në teori, tenton të forcojë pavarësinë e Bankës Qendrore nga pushteti ekzekutiv.

The post Projektligji, qeveria s’mund të propozojë shkarkimin e anëtarëve të Këshillit Mbikëqyrës të BSH appeared first on Revista Monitor.

Çmimi i naftës Brent është rikthyer mbi nivelin psikologjik prej 100 dollarësh për fuçi, i nxitur nga përshkallëzimi i tensioneve në Lindjen e Mesme dhe shqetësimet për ndërprerje të furnizimeve globale, raportoi Reuters.

Investitorët po ndjekin me shqetësim sulmet ndaj anijeve në Detin e Kuq dhe rrezikun për qarkullimin e naftës nëpër korridoret strategjike detare, përfshirë ngushticën e Hormuzit.

Paralelisht, reduktimi i eksporteve nga Kazakistani, pas dëmtimeve në një terminal kyç, ka shtuar presionin mbi ofertën globale.

Kontratat e naftës Brent u ngjitën mbi 100 dollarë për fuçi, ndërsa analistët vlerësojnë se tregu po përfshin një “premi rreziku” për shkak të pasigurisë gjeopolitike.

Çmimet e larta të energjisë pritet të ushtrojnë presion mbi inflacionin dhe kostot e transportit në ekonominë globale, nëse tensionet vazhdojnë.

Reuters thekson se ecuria e mëtejshme e tregut do të varet nga zhvillimet në Lindjen e Mesme dhe nga ndikimi që ato do të kenë mbi furnizimin me naftë.

Nëse situata përkeqësohet, analistët nuk përjashtojnë luhatje të mëtejshme të forta të çmimeve në javët në vijim.

The post Çmimi i naftës rikthehet mbi 100 dollarë për fuçi mes tensioneve në Lindjen e Mesme appeared first on Revista Monitor.

Administrata i bazon masat e reja në një hetim mbi punën e detyruar, pasi Gjykata e Lartë rrëzoi tarifat e përgjithshme.

 

Administrata Trump ka vendosur tarifa të reja prej të paktën 10 për qind ndaj 60 vendeve, ndërsa nis të rindërtojë sistemin e tarifave që u rrëzua nga Gjykata e Lartë e SHBA-së më herët gjatë këtij viti.

Tarifat, të cilat bazohen në rezultatet e një hetimi të Zyrës së Përfaqësuesit të Tregtisë së SHBA-së mbi punën e detyruar, do të hyjnë në fuqi të premten, kur skadojnë tarifat aktuale globale prej 10 për qind të presidentit.

Ndër vendet e hetuara përfshihen partnerë të mëdhenj tregtarë të SHBA-së, si Japonia, Koreja e Jugut, India dhe Kanadaja, si edhe Bashkimi Evropian dhe Mbretëria e Bashkuar.

Këto tarifa janë masat më të fundit në një valë të re tarifash të vendosura nga Donald Trump, i cili të hënën njoftoi tarifa prej 50 për qind për disa mallra kanadeze, ndërsa javën e kaluar vendosi një tarifë prej 25 për qind për shumë mallra braziliane.

Një zyrtar i lartë amerikan tha se tarifat e lidhura me punën e detyruar do të “rikthenin drejtësinë në tregun global për punëtorët amerikanë” dhe do t’i nxisnin partnerët tregtarë të SHBA-së që “t’i bashkohen Shteteve të Bashkuara në eliminimin e punës së detyruar nga zinxhirët globalë të furnizimit”.

Tarifat pritet të përfshijnë përjashtime për naftën, gazin dhe plehrat kimike, si edhe për disa mallra të tjera që SHBA-ja nuk i prodhon. Gjithashtu, parashikohen përjashtime për mallrat që tashmë u nënshtrohen tarifave të veçanta për arsye të sigurisë kombëtare.

Ato do të përfshijnë gjithashtu përjashtime për mallrat që tregtohen në kuadër të marrëveshjes së vitit 2020 të Trumpit me Kanadanë dhe Meksikën, duke u dhënë lehtësim dy prej partnerëve më të mëdhenj tregtarë të Shteteve të Bashkuara.

Hetimi mbi punën e detyruar është pjesë e përpjekjeve të administratës Trump për të krijuar baza të tjera ligjore mbi të cilat mund të vendosen tarifa të ngjashme me tarifat e presidentit të shpallura në “ditën e çlirimit”, duke rindërtuar një grup masash që u rrëzuan nga Gjykata e Lartë në shkurt.

Pas vendimit të gjykatës, Uashingtoni vendosi një regjim global tarifash prej 10 për qind, por ai mbështetej në një ligj që lejonte mbledhjen e tyre vetëm përkohësisht. Këto tarifa pritet të skadojnë më 24 korrik.

Tarifat e reja bazohen në Seksionin 301 të Aktit të Tregtisë të vitit 1974, i cili i lejon administratës të shmangë mbështetjen te kompetencat emergjente që u rrëzuan nga gjykata.

Pas vendimit të gjykatës, administrata Trump ka vendosur tarifa në bazë të ligjeve të tjera tregtare, përfshirë ligjet për sigurinë kombëtare që u përdorën për të vendosur tarifa ndaj çelikut dhe aluminit, si edhe një ligj pak të njohur që u përdor për të vendosur tarifa ndaj Kanadasë në fillim të kësaj jave./ Financial Times

The post SHBA vendos tarifa të reja ndaj 60 vendeve, ndërsa Trump rindërton murin tarifor appeared first on Revista Monitor.

Nga Evarist Stoja – Profesor i Financës, Universiteti i Bristolit

Leku, po thonë, i ka ditët e numëruara. Euro do të bëhet monedha zyrtare e vendit sapo Shqipëria të hyjë në Bashkimin Evropian – kaq e thjeshtë, sikur të ndërroje stacionin e televizorit. Titujt janë triumfalë: “lamtumirë lek”, euro “menjëherë pas hyrjes në BE”. E vetmja gjë që i mungon këtij euro-entuziazmi është euro-realiteti.

Një projektligj i hedhur për konsultim publik nuk e bën euron monedhë kombetare. Dhe “menjëherë” është pikërisht fjala që e tradhton sensacionin: ajo e kthen një proçes të gjatë, teknik dhe të kushtëzuar – që zgjat vite, e ndoshta dekada – në një fakt thuajse të kryer. Ta themi troç: anëtarësimi në BE dhe anëtarësimi në Eurozonë janë dy gjëra të ndryshme.

E para nuk e sjell automatikisht dhe detyrimisht të dytën. Sot euro përdoret nga 21 prej 27 vendeve të BE-së. Gjashtë të tjera janë prej vitesh, disa prej dekadash, anëtare të BE-së dhe ende mbajnë monedhën e vet.

Nëse anëtarësimi në BE do të mjaftonte për të hyrë në Eurozonë, kjo diferencë nuk do të ekzistonte.

Këtë e pranoi edhe vetë Banka e Shqipërisë, autorja e projektligjit: në një sqarim dukshëm më të kujdesshëm se titujt ne disa media, BSH theksoi se ky kapitull “nuk duhet konsideruar si një hap konkret drejt adoptimit të euros” dhe se për adoptimin nuk ka ende një afat të përcaktuar.

Dhoma e pritjes që s’përmendet

Para se një vend të adoptojë euron, duhet të plotësojë një varg kushtesh teknike, të njohura si kriteret e konvergjencës. Me fjalë të thjeshta: inflacion të ulët e të qëndrueshëm, financa publike në parametra të rregullta dhe, më e vështira, të paktën dy vjet me një kurs këmbimi të qëndrueshëm – një lloj “dhome pritjeje” ku monedha kombëtare provohet përballë euros. Vetëm pasi Komisioni Evropian dhe Banka Qendrore Evropiane të vërtetojnë se këto kushte janë përmbushur (jo të premtuara, të përmbushura!) vjen ftesa për të hyrë në Eurozonë. Kjo do të thotë të paktën vite. Dhe “vite” këtu nuk është figurë letrare për të impresionuar lexuesin.

Bullgaria hyri, Rumania jo

Bullgaria dhe Rumania hynë në Bashkimin Evropian të njëjtën ditë – në 1 janar 2007. Që nga ajo ditë, rrugët e tyre u ndanë. Bullgaria, pas disa shtyrjesh, hyri në Eurozone në 1 janar 2026 duke u bërë vendi i 21-të i Eurozonës – plot 19 vjet pas anëtarësimit.

Rumania, po 19 vjet më vonë, ende nuk është gati për t’iu bashkuar Eurozonës. Objektivi i saj për hyrjen në Eurozonë është shtyrë disa herë e tani pritet të hyjë rreth 2030. As në “dhomën e pritjes” nuk ka hyrë ende. Në shkurt 2026, vetë presidenti i Rumanisë pranoi se vendit mund t’i duhen edhe “tre-katër vjet” të tjera vetëm për të plotësuar kriteret.

Dhe që të mos mendojë kush se kjo është histori e tejkaluar: më 24 qershor 2026, në raportin e tij të rregullt, Komisioni Evropian deklaroi se asnjë nga pesë vendet ende jashtë Eurozonës nuk i plotëson kriteret për ta adoptuar euron në këtë fazë.

Për Rumaninë, raporti thoshte se ajo mbetet “larg niveleve të kërkuara të inflacionit të ulët, deficitit buxhetor, normave të interesit, qëndrueshmërisë së monedhës dhe përputhshmërisë ligjore”. Pra jo një kriter – të gjitha bashkë. Nëse Shqipëria, që ende nuk është as anëtare e BEsë, pret ta përshkojë këtë rrugë “menjëherë”, të pyesi Bukureshtin se sa kollaj është ky proçes.

Adoptimi i euros s’është pa rreziqe

Adoptimi i euros sigurisht ka përfitime reale. Ekonomia integrohet në një treg shumë më të madh ku kompanitë veprojnë lirshëm përtej kufijve dhe, sa më e gjerë hapësira ku operojnë, aq më produktive bëhen – dhe kjo, me kohë, sjell më shumë vende pune e paga më të mira. Por, si zakonisht në financë, asnjë prej këtyre përfitimeve nuk vjen pa rreziqe.

Le të supozojmë se rruga u përshkua dhe euro erdhi. A do të thotë kjo se problemet e ekonomisë u zgjidhën? Përvoja e Greqisë thotë jo. Euro nuk është shkop magjik dhe Greqia e mësoi këtë me kosto të rëndë: kur kriza e goditi pas vitit 2009, ajo nuk mund të dilte prej saj duke zhvlerësuar monedhën e vet – sepse monedhën e vet e kishte hequr mbi një dekadë më parë. Të njëjtën gjë do të jepte edhe Shqipëria: mundësinë për të zbutur një goditje përmes kursit të këmbimit, bashkë me rolin e Bankës së Shqipërisë si kreditor i skalionit të fundit.

Kjo humbje është e neglizhueshme për një ekonomi të lidhur ngushtë me motorrin ekonomik gjerman; është më e rrezikshme për një ekonomi të vogël që lëviz ndryshe nga bërthama e Eurozonës. Nuk është rastësi që tri vendet që u lejuan të hynin pa i përmbushur si duhet kushtet u bënë “të sëmurat e përhershme” të Eurozonës.

Euroja është tashmë në Shqipëri

Ka diçka thellësisht ironike në gjithë këtë euro-entuziazëm. Ndërsa titujt shpallin euron monedhë zyrtare si diçka thuajse e kryer, euro joformale prej kohësh ka pushtuar ekonominë e vendit. Në fund të vitit 2025, mbi gjysma e depozitave dhe rreth 44% e kredive në vend ishin në monedhë të huaj, kryesisht në euro. Me fjalë të tjera, Shqipëria nuk ka pavarësi të mirëfilltë monetare – jo me ligj, por në praktikë. Betejat për de-euroizimin dhe kundër informalitetit, që Banka e Shqipërisë i ka humbur prej vitesh, janë problemi i vërtetë  sot. Po ashtu edhe mbiçmimi i pandalshëm i lekut ndaj euros, që javët e fundit e zbriti euron në minimume historike dhe që po i dëmton rëndë eksportuesit shqiptarë.

Këto nuk ka si zgjidhen me një projektligj që e shpall euron monedhë zyrtare “pas hyrjes në BE”. Përkundrazi: pikërisht mënyra si i trajton një vend këto probleme sot është ajo që përcakton nëse do t’i plotësojë një ditë kushtet për të hyrë në Eurozonë. Rruga për te euro nis nga inflacioni i ulët dhe një monedhë e qëndrueshme – jo nga një njoftim.

Euro është një destinacion që sigurisht ia vlen të synohet. Por një destinacion nuk arrihet duke shpallur dekret. Arrin duke bërë detyrat e shtëpisë – dhe ato detyra po presin prej kohësh, jo pas hyrjes në BE.

The post Euro s’vjen me dekret appeared first on Revista Monitor.

Në Shqipëri, bar-kafeneja është kthyer prej kohësh në një model biznesi thuajse unik në Europë: hapet relativisht lehtë, gjendet në çdo lagje dhe zë një pjesë shumë të lartë të të sipërmarrjes private, në raport me vendet e tjera të Europës.

Baret, restorantet dhe shërbimet ushqimore përbëjnë 12.28% të numrit të përgjithshëm të ndërmarrjeve në Shqipëri, pesha më e lartë ndër vendet europiane të krahasuara dhe rreth 2.6 herë mbi mesataren e Bashkimit Europian prej 4.73%, sipas të dhënave të Eurostat për vitin 2023, të përpunuara nga “Monitor”.

Diferenca me vendet e tjera është e ndjeshme. Pas Shqipërisë renditet Serbia, ku aktivitetet e shërbimit të ushqimit dhe pijeve përbëjnë 8.43% të ndërmarrjeve, e ndjekur nga Greqia me 8.25%, Spanja me 7.51%, Kroacia me 7.28% dhe Turqia me 7.05%.

Në Maqedoninë e Veriut, ky sektor zë 6.57% të bizneseve, në Qipro 6.18%, ndërsa në Itali dhe Gjermani përkatësisht 5.83% dhe 5.81%.

Në fund të renditjes janë vendet ku strukturat e ekonomisë janë më të orientuara drejt industrisë, teknologjisë dhe shërbimeve të tjera. Në Lituani, baret, restorantet dhe aktivitetet e ushqimit përbëjnë vetëm 1.19% të ndërmarrjeve. Në Estoni dhe Letoni pesha është 1.97%, në Poloni 2.11%, ndërsa në Norvegji 2.26%.

Më shumë se 15 mijë bare, restorante dhe shërbime ushqimore

Në Shqipëri rezultojnë 15,445 ndërmarrje të regjistruara në kategorinë NACE 56, që përfshin restorantet, aktivitetet e lëvizshme të shërbimit ushqimor, kateringun, baret, kafenetë dhe shërbime të tjera të pijeve.

Numri i përgjithshëm i ndërmarrjeve shqiptare në aktivitetet ekonomike të mbuluara nga statistikat e Eurostat ishte 125,737. Në këtë raport, më shumë se një në çdo tetë biznese shqiptare operon në sektorin e ushqimit dhe pijeve.

Nëse përfshihen edhe 2,517 ndërmarrjet e akomodimit, numri i përgjithshëm i bizneseve në sektorin e akomodimit dhe shërbimeve ushqimore arrin në 17,962, ose 14.3% të totalit, sërish më e larta në Europë. E dyta pas nesh, duke përfshirë dhe strukturat akomoduese, kalon Greqia, me 11.6%, e ndjekur nga Serbia (9.2%) dhe Portugalia (8.9%).

Shqipëria e treta në Europë për numrin e bareve në raport me popullsinë

Pesha e lartë e sektorit nuk lidhet vetëm me faktin që Shqipëria ka një numër relativisht të vogël ndërmarrjesh në total. Edhe kur bizneset krahasohen me popullsinë, vendi renditet ndër të parët në Europë.

Shqipëria ka 6.63 bare, restorante dhe shërbime ushqimore për çdo 1,000 banorë, duke u renditur e treta ndër vendet e analizuara.

Greqia kryeson me 7.4 ndërmarrje për 1,000 banorë, e ndjekur nga Portugalia me 6.95. Pas Shqipërisë renditen Qipro me 6.02, Spanja me 5.41, Italia me 4.57 dhe Kroacia me 4.54.

Mesatarja e Bashkimit Europian është vetëm 3.5 ndërmarrje për 1,000 banorë. Shqipëria ka kështu pothuajse dyfishin e bareve dhe restoranteve për banor krahasuar me mesataren europiane.
Diferenca është e madhe edhe me rajonin. Serbia ka 2.69 biznese për 1,000 banorë, ndërsa Maqedonia e Veriut 2.43. Shqipëria ka rreth 2.5 herë më shumë ndërmarrje të këtij lloji për banor se

Serbia dhe rreth 2.7 herë më shumë se Maqedonia e Veriut.

Në vendet me treguesit më të ulët renditen Lituania me 1.48, Letonia me 1.54, Polonia me 1.58 dhe Rumania me 1.61 ndërmarrje për 1,000 banorë.

Një model i hershëm biznesi, që tani po mbështetet edhe nga turizmi

Dominimi i bar-kafeneve nuk është një fenomen i krijuar nga bumi i fundit turistik. Prej dekadash, ato kanë qenë ndër aktivitetet më të zakonshme në Shqipëri, për shkak të kapitalit relativisht të ulët fillestar, hyrjes më të lehtë në treg dhe kulturës së fortë të konsumit të kafesë dhe socializimit jashtë shtëpisë.

Në mungesë të një industrie të zhvilluar dhe të mundësive më të gjera për investime prodhuese, një pjesë e kapitalit të vogël familjar është orientuar tradicionalisht drejt tregtisë dhe shërbimeve, veçanërisht bareve dhe restoranteve.

Vitet e fundit, këtij modeli ekzistues po i shtohet edhe kërkesa e krijuar nga rritja e turizmit. Flukset e vizitorëve të huaj kanë zgjeruar tregun për restorantet, baret, kafenetë dhe shërbimet e tjera ushqimore, veçanërisht në Tiranë, në bregdet dhe në destinacionet turistike.

Megjithatë, efekti mbetet i pabarabartë gjatë vitit. Një pjesë e madhe e kërkesës turistike përqendrohet në sezonin veror, duke i bërë bizneset në zonat turistike të varura nga pak muaj aktivitet intensiv.

Shumë biznese, por treg i fragmentuar

Numri i lartë i ndërmarrjeve nuk nënkupton domosdoshmërisht se sektori ka të njëjtën peshë në prodhimin ekonomik apo në vlerën e shtuar.

Shumica e bareve dhe restoranteve janë biznese të vogla, shpesh familjare, me numër të kufizuar punonjësish dhe me qarkullim relativisht të ulët. Një treg me shumë operatorë të vegjël krijon konkurrencë të fortë, por edhe shkallë të lartë fragmentimi.

Bizneset përballen me rritjen e kostove të ushqimeve, energjisë, qirave dhe pagave. Mungesa e fuqisë punëtore është kthyer gjithashtu në një nga problemet kryesore, duke i detyruar operatorët të rrisin pagat, të punësojnë shtetas të huaj ose të kufizojnë aktivitetin.

Sektori karakterizohet edhe nga një normë e lartë hyrjesh dhe daljesh nga tregu. Lehtësia relative e hapjes së një lokali nuk garanton jetëgjatësinë e tij, sidomos në zonat ku oferta është shumë më e madhe se kërkesa lokale.

The post Shqipëria, rekord në Europë për peshën e bar-kafeneve në ekonomi, e treta në raport me popullsinë appeared first on Revista Monitor.

Numri i ndërmarrjeve aktive në Shqipëri vijoi të rritet në vitin 2025, por ritmet e zgjerimit nuk kanë qenë të njëjta në të gjitha bashkitë.

Të dhënat zyrtare nga INSTAT tregojnë se harta ekonomike e Shqipërisë po bëhet gjithnjë e më e polarizuar.

Nga njëra anë qëndrojnë Tirana, Durrësi, Kamza, Lezha dhe zonat turistike të jugut, ku bizneset po shtohen me ritme të shpejta dhe në tjetrën bashkitë e vogla në juglindje, veri dhe zonat malore po përjetojnë tkurrje të aktivitetit ekonomik, duke reflektuar lëvizjen e popullsisë dhe kapitalit drejt zonave me potencial më të madh zhvillimi.

Sipas të dhënave Himara kryeson me një zgjerim prej 15.6% të numrit të bizneseve në vitin 2025 në krahasim me 2024. Numri i ndërmarrjeve aktive në këtë bashki arriti në 869 nga 752 që ishin në 2024.

Pas saj renditet Libohova me rritje vjetore 16%, megjithëse mbi një bazë shumë të vogël, ndërsa Saranda shënoi rritje prej 10.2%, me 290 biznese të reja neto brenda një viti.

Ecuria e këtyre bashkive lidhet kryesisht me zgjerimin e turizmit, investimet në akomodim, shërbime, bare, restorante dhe aktivitetet e lidhura me sektorin e turizmit. Vitet e fundit, sidomos në rivierën shqiptare, turizmi është kthyer në një nga motorët kryesorë të hapjes së bizneseve të reja.

Një tjetër grup me performancë të lartë janë bashkitë pranë Tiranës. Kamza regjistroi rritje prej 9.2%, duke shtuar 348 ndërmarrje aktive, ndërsa Shijaku dhe Lezha shënuan secila rritje prej 8.9%.

Këto zona po përfitojnë nga zgjerimi urban i kryeqytetit, kostot më të ulëta të tokës dhe magazinimit, si dhe zhvillimi i aktiviteteve logjistike, tregtare dhe të ndërtimit. Fenomeni i zhvendosjes së bizneseve drejt periferive është bërë gjithnjë e më i dukshëm vitet e fundit.

Megjithatë, Tirana mbetet qendra  e ekonomisë shqiptare. Kryeqyteti shtoi 2,714 ndërmarrje aktive gjatë vitit 2025, ose gati një të tretën e të gjithë rritjes neto në vend, duke arritur në 58,634 biznese. Pas saj renditen Durrësi me 412 ndërmarrje të reja, Kamza me 348, Shkodra me 304, Saranda me 290 dhe Elbasani me 258.

Në anën tjetër të tabelës, 19 bashki (31% e tyre) regjistruan tkurrje të numrit të ndërmarrjeve aktive. Rënia më e madhe relative u shënua në Pustec, me 22.7%, por për shkak të numrit shumë të vogël të bizneseve ndikimi ekonomik mbetet i kufizuar.

Ndër bashkitë me peshë më të madhe ekonomike, Maliqi humbi 49 ndërmarrje aktive (-9.3%), Pogradeci 74 (-4.7%), Dropulli 17 (-8.5%), ndërsa Puka, Kolonja dhe Skrapari regjistruan gjithashtu tkurrje të ndjeshme.

Emigracioni dhe plakja e popullsisë po reduktojnë bazën e konsumatorëve dhe fuqinë punëtore në zonat më periferike. Bizneset e vogla në sektorët tradicionalë, si tregtia me pakicë dhe bujqësia, po përballen me vështirësi në gjetjen e punonjësve dhe në ruajtjen e rentabilitetit.

 

 

The post Bizneset zhvendosen drejt bregdetit dhe periferisë së Tiranës, tkurren në 19 bashki appeared first on Revista Monitor.

Shkalla e inaktivitetit, që mat përqindjen e popullsisë në moshë pune e cila nuk është as e punësuar dhe as nuk kërkon aktivisht një vend pune, shfaqi ndryshime të ndjeshme mes qarqeve në vitin 2025.

Në këtë kategori përfshihen, ndër të tjera, studentët, pensionistët e parakohshëm, personat që kujdesen për familjen, ata me probleme shëndetësore, si dhe individë që kanë hequr dorë nga kërkimi i një pune.

Përqindjen më të lartë të popullsisë jo aktive në tregun e punës e kanë Gjirokastra, Vlora, Shkodra dhe Lezha dhe nga ana tjetër Kukësi, Berati kanë nivelin me të ulët me nga 31.7 dhe 31.8 për qind secila.

Të dhënat tregojnë se rritja më e fortë vjetor e inaktivitetit u regjistrua në Kukës, ku norma u rrit me 9.4 pikë përqindje nga viti 2024 në 2025. Një rritje kaq e madhe e popullsie që nuk do të punojë në qarkun më të varfër të vendit lidhet me emigracionin e lartë, plakjen e popullsisë dhe mungesën e mundësive të punësimit, që shpesh i dekurajojnë banorët të kërkojnë punë.

Rritje të ngjashme shënoi edhe Gjirokastra, ku inaktiviteti u rrit me 9.1 pikë përqindje, duke arritur në 41.1%, niveli i dytë më i lartë në vend. Edhe ky qark karakterizohet nga plakja e popullsisë dhe emigracioni, faktorë që reduktojnë pjesëmarrjen në tregun e punës.

Por Vlora mbetet qarku me shkallën më të lartë të inaktivitetit, 40.8%. Kjo reflekton plakjen e popullsisë, punësimin sezonal në turizëm dhe një pjesë të konsiderueshme të banorëve që nuk janë aktivë gjatë gjithë vitit.

Në Shkodër, norma u rrit lehtë në 40%, me 1.1 pikë përqindje më shumë se një vit më parë. Një rritje më e moderuar u vu re edhe në Elbasan (2.3 pikë përqindje), Dibër (1.4 pikë) dhe Durrës (0.3 pikë).

Në anën tjetër, Lezha regjistroi përmirësimin më të madh, me një ulje të inaktivitetit prej 3.7 pikë përqindje, nga 42.1% në 38.4%. Rënia lidhet me rritjen e punësimit në sektorët e prodhimit, bujqësisë dhe turizmit, si dhe me shtimin e personave që janë rikthyer në kërkim aktiv të punës.

Edhe Tirana shënoi një ulje të ndjeshme, me 2 pikë përqindje, duke zbritur në 37.5%. Si qendra më e madhe ekonomike e vendit, Tirana përfiton nga krijimi i vendeve të reja të punës në shërbime, teknologji, ndërtim dhe administratë, duke tërhequr më shumë persona drejt tregut të punës.

Berati regjistroi një ulje prej 2.2 pikë përqindje, ndërsa rënie më të vogla u shënuan në Fier (-0.7 pikë), Korçë (-0.5 pikë) dhe Vlorë (-0.1 pikë). ime që dalin drejtpërdrejt nga të dhënat./B.Hoxha

The post Zbuloni qytetet më “dembele”, që po e shmangin më shumë punën appeared first on Revista Monitor.

Të dhënat nga tregtia e jashtme e mallrave në Kosovë tregojnë për një deficit tregtar prej 16,1 % në muajin qershor 2026, në raport me periudhën e njëjtë të vitit 2025, gjegjësisht në vlerë prej 578,3 milionë euro, krahasuar me deficitin prej 498,3 milionë euro në vitin 2025. Eksporti mbulon importin me vetëm 15,0 %.

Rritja e importeve ka vazhduar të tejkalojë ritmin e eksporteve edhe gjatë muajit qershor 2026, duke e çuar deficitin tregtar të Kosovës në nivel edhe më të lartë.

Të dhënat e Agjencisë së Statistikave të Kosovës tregojnë se vlera e deficitit tregtar arriti në 578,3 milionë euro, ose 16,1 për qind më shumë krahasuar me qershorin e vitit të kaluar, kur deficiti ishte 498,3 milionë euro.

Gjatë muajit qershor, eksportet e mallrave arritën në 102 milionë euro, ndërsa importet në 680,3 milionë euro.

Krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2025, eksportet shënuan një rritje prej 26,9 për qind, ndërsa importet u rritën për 17,6 për qind. Megjithatë, pavarësisht rritjes së eksporteve, ato mbuluan vetëm 15 për qind të vlerës së importeve.

Metalet kryesojnë eksportet, ndërsa importet dominohen nga produktet minerale

Sipas strukturës së eksporteve, pjesën më të madhe e zënë metalet bazë dhe artikujt prej tyre, të cilat përbëjnë 27,4 për qind të eksporteve totale. Pas tyre renditen ushqimet e përgatitura, pijet dhe duhani me 12,7 për qind, plastika, goma dhe artikujt prej tyre me 10,6 për qind, artikujt e ndryshëm të prodhuar me 8,7 për qind, si dhe produktet minerale me 7,1 për qind.

Në anën tjetër, importet vazhdojnë të dominohen nga produktet minerale, të cilat përbëjnë 15,2 për qind të totalit të importeve. Pasojnë makineritë, pajisjet mekanike dhe elektrike me 13,0 për qind, mjetet e transportit me 12,0 për qind, ushqimet e përgatitura, pijet dhe duhani me 11,9 për qind, si dhe metalet bazë dhe artikujt prej tyre me 9,8 për qind.

Sipas të dhënave sipas grupeve kryesore të importeve, vlera më e lartë i përket kategorisë “tjera”, e cila arriti në 206,1 milionë euro, nga rreth 181 milionë euro sa ishte një vit më parë.

Ndër grupet kryesore të mallrave të importuara, produktet minerale arritën në 103,1 milionë euro, ndërsa makineritë, pajisjet mekanike dhe elektrike u importuan në vlerë prej 88,1 milionë euro. Mjetet e transportit kapën vlerën 81,3 milionë euro, ndërsa pothuajse në të njëjtin nivel ishin edhe ushqimet e përgatitura, pijet dhe duhani me 81,1 milionë euro.

Importet e metaleve bazë dhe artikujve prej tyre arritën në 56,4 milionë euro, ndërsa produktet e industrisë kimike u importuan në vlerë prej 54,2 milionë euro, duke shënuar rritje krahasuar me qershorin e vitit të kaluar.

Nga aspekti gjeografik, vendet e Bashkimit Evropian vazhdojnë të jenë partneri më i madh tregtar i Kosovës.

Eksportet drejt vendeve të BE-së arritën në 32,5 milionë euro, duke përfaqësuar 31,9 për qind të eksporteve totale dhe duke shënuar një rritje prej 17,7 për qind krahasuar me qershorin e vitit 2025. Partnerët kryesorë të eksportit ishin Gjermania me 10,1 për qind të eksporteve totale, Holanda me 3,8 për qind dhe Italia me 3,1 për qind.

Në të njëjtën kohë, importet nga vendet e BE-së arritën në 304,9 milionë euro, ose 44,8 për qind të importeve të përgjithshme, duke u rritur për 22,2 për qind në baza vjetore. Gjermania mbetet furnizuesi kryesor me 13,3 për qind të importeve, e ndjekur nga Italia me 8,6 për qind dhe Polonia me 4,3 për qind.

Krahasuar me qershorin e vitit 2025, eksportet drejt BE-së u rritën nga 27,6 milionë euro në 32,5 milionë euro, ndërsa importet nga 249,6 milionë euro në 304,9 milionë euro.

Eksportet drejt vendeve të CEFTA-s arritën në 44 milionë euro, duke përfaqësuar 43,1 për qind të eksporteve të përgjithshme dhe duke shënuar një rritje prej 19,3 për qind.

Partnerët kryesorë eksportues në këtë grup ishin Maqedonia e Veriut me 16,7 për qind, Shqipëria me 14,3 për qind, Mali i Zi me 5,7 për qind dhe Serbia me 4,0 për qind.

Ndërkohë, importet nga vendet e CEFTA-s arritën në 98,7 milionë euro, ose 14,5 për qind të importeve totale, me rritje prej 19,3 për qind. Pjesëmarrjen më të madhe e kishin Maqedonia e Veriut me 5,4 për qind, Shqipëria me 4,8 për qind dhe Serbia me 3,0 për qind.

Eksportet drejt vendeve të tjera të botës arritën në 25,5 milionë euro, ose 25 për qind të eksporteve të përgjithshme. Partnerët më të rëndësishëm në këtë kategori ishin Zvicra, me 10 për qind të eksporteve, dhe Turqia me 5,4 për qind.

Nga ana tjetër, importet nga vendet e tjera arritën në 276,7 milionë euro, duke përbërë 40,7 për qind të importeve totale. Pjesën më të madhe të këtyre importeve e zënë Kina, me 15,1 për qind, dhe Turqia, me 11,6 për qind.

Statistikat tregojnë se, krahasuar me qershorin e vitit të kaluar, eksportet drejt vendeve jashtë BE-së dhe CEFTA-s u rritën nga 15,9 milionë euro në 25,5 milionë euro, ndërsa importet u rritën nga 246,4 milionë euro në 276,7 milionë euro.

 

The post Kosova në qershor importoi 680 milionë euro, deficiti tregtar rritet mbi 16%  appeared first on Revista Monitor.

Fëmijët pa kujdes prindëror, për të cilët ofrohet shërbimi i kujdesit alternativ në familje do të përfitojnë mbështetje mujore financiare nga shteti. Përfitues të skemës së re nuk do të jenë vetëm fëmijët, por edhe familjet kujdestare që marrin përsipër ofrimin e këtij shërbimi.

Projektvendimi i propozuar nga Ministria e Shëndetësisë dhe Mirëqënbies Sociale “Për masën e pagesës për fëmijët e vendosur në kujdes alternativ në familje” propozon 3 lloje pagesash për mbështetjen e kujdesit familjar.

Sipas projektvendimit fëmijët në kujdes alternative drejpërdrejt do të përfitojë pagesë në masën 12 mijë lekë në muaj për përmbushjen e nevojave të përditshme të jetesës. Po ashtu për fëmijët parashikohet dhënia e një tjetër pagese në masën 35 mijë lekë në muaj për përballimin e shpenzimeve të tjera.

Në vitin e parë të zbatimit të kësaj skeme llogariten që efekti financiar për pagesat e drejtpërdrejta të fëmijëve të jenë në vlerën e 27,7 mln lekëve. Deri në fund të 2028 llogaritet që efekti nga pagesat të arrijë në 53.2 mln lekë, përfshirë edhe rritjen me 2% në vit të tyre për shkak të inflacionit.

Po ashtu për familjen që ofron shërbimin e kujdesit alternativ profesional në familje do të përfitojë pagesë mujore në nivelin e pagës minimale.

Projektvendimi përcakton se paga do të përfitohet nga prindi, pas aplikimit si i punësuar në njësinë e qeverisjes vendore, me kontratë punë në përputhje me Kodin e Punës.

Shpenzimet për kujdestarët profesionale llogariten në vlerën e 42 mln lekëve për vitin e parë të zbatimit, ku në skemë do të përfshihen 60 familje.

Për 2027 ku pritet që numri i familjeve kujdestare të arrijë në 140 shpenzimet llogariten të arrijnë në 98 mln lekë.

Në total nga skema për dhënien e pagesave për fëmijët dhe kujdestarët e kujdesit alternativ për vitet 2026-2028 parashikohen të shpenzohen nga buxheti i shtetit rreth 221 mln lekë apo 2.3 mln euro.

Sipas relacionit të projektvendimit, skema e re synon të forcojë kujdesin alternativ në mjedis familjar, duke nxitur që fëmijët pa kujdes prindëror të rriten në një ambient sa më të ngjashëm me atë familjar, në vend të qëndrimit në institucione rezidenciale.

The post Propozohen pagesat për kujdesin alternativ, përfitim deri 40 mijë/muaj për fëmijët dhe kujdestarët appeared first on Revista Monitor.