❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.
↗

Raiffeisen Research parashikon një rritje të vogël të normës bazë në 2026

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Raiffeisen Research pret një rritje të vogël të normës bazë të interesit në Shqipëri për vitin 2026. Sipas projeksioneve të Raiffeisen Research, Banka e Shqipërisë mund ta rrisë normën bazë në 2.75% deri në fund të këtij viti.

Sipas parashikimeve më të fundit të publikuara, Banka e Shqipërisë pret që inflacioni të kthehet pranë objektivit prej 3% në tremujorin e dytë të vitit 2026. Ndërkohë, raporti më i ri i politikës monetare, për tremujorin I 2026, nuk është miratuar dhe publikuar, për shkak të mungesës së kuorumit vendimmarrës në Këshillin Mbikëqyrës.

Monedha e fortë, megjithëse e menaxhuar nëpërmjet ndërhyrjeve në kursin e këmbimit valutor, ka ulur inflacionin e importuar, por nga ana tjetër po sfidon konkurrueshmërinë e mallrave të tregtueshme, duke theksuar nevojën për reforma me qëllim rritjen e produktivitetit.

Në analizën e vet, Raiffeisen Research nënvizon që, megjithëse inflacioni total ngelet poshtë objektivit të Bankës Qendrore, inflacioni bazë është i lartë, i nxitur nga kërkesa e fortë e brendshme, rritja e pagave dhe presionet specifike me natyrë sektoriale.

Diferencat mes inflacionit total dhe atij bazë, sipas Raiffeisen Research, evidenton sfidën me të cilën përballen politikëbërësit në balancimin e goditjeve të jashtme me dinamikën e brendshme të inflacionit, duke sugjeruar që arritja e objektivit të inflacionit mund të mbetet e vështirë në afat të shkurtër.

Raiffeisen Research evidenton se tregu i punës vazhdon të karakterizohet nga rritja e fortë e pagave dhe përpjekjet e shtuara për ta formalizuar punësimin, veçanërisht në sektorë kyç si ndërtimi dhe turizmi. Rritjet e konsiderueshme të pagave minimale dhe rritja e përpjekjeve në luftën kundër nëndeklarimeve kanë kontribuar në rritjen e pagave të raportuara dhe përmirësimin e mbledhjes së të ardhurave, duke sinjalizuar progres në uljen e informalitetit.

Megjithatë, Raiffeisen Research nënvizon se rritja e qëndrueshme e pagave që tejkalon produktivitetin, veçanërisht në shërbime dhe ndërtim, mund të ushtrojë presion në rritje mbi kostot e punës për njësi dhe inflacionin bazë, duke e komplikuar zhvendosjen përfundimtare të inflacionit drejt objektivit.

Raiffeisen Research gjithashtu vlerëson se, në përgjithësi, mekanizmi i transmetimit të politikës monetare të Shqipërisë po funksionon mirë, pavarësisht nivelit të lartë të Euroizimit të ekonomisë. Një nga arsyet mund të jetë regjimi fleksibël i kursit të këmbimit dhe ekuilibrat e tregut të kredisë.

Raiffeisen Research shprehet se trajektorja e politikës fiskale, me suficite primare të konsiderueshme të pritshme pas vitit 2027, pritet të ulë borxhin publik, të rrisë besueshmërinë fiskale dhe të ulë primet e rrezikut sovran, duke mbështetur kështu kosto më të ulëta huamarrjeje dhe duke nxitur një mjedis të qëndrueshëm për rritje të vazhdueshme ekonomike./ E.Shehu

 

The post Raiffeisen Research parashikon një rritje të vogël të normës bazë në 2026 appeared first on Revista Monitor.

↗

FMN mohon se rritja e PBB-së në Serbi do të arrijë 3.6%, vlerëson 3%

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Përfaqësuesi rezident i Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) për Serbinë, Lev Ratnovski, mohoi në një deklaratë me shkrim për mediat se institucioni financiar ka rishikuar parashikimin për rritjen e Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB) të Serbisë për vitin 2026 në 3.6%.

Ai theksoi se kjo shifër është publikuar së fundmi nga disa media, por se parashikimi më i fundit i FMN-së për rritjen e Serbisë në vitin 2026 mbetet 3%.

“Ky parashikim u publikua nĂ« njĂ« njoftim pĂ«r shtyp pas pĂ«rfundimit tĂ« misionit mĂ« 30 tetor 2025 dhe u ripublikua nĂ« Raportin e Stafit mĂ« 30 dhjetor 2025. Parashikimi i radhĂ«s i FMN-sĂ« pĂ«r rritjen e SerbisĂ« do tĂ« publikohet (sĂ« bashku me World Economic Outlook, WEO) nĂ« prill 2026”, deklaroi Ratnovski.

Në deklaratë thuhet gjithashtu se të dhënat për rritjen vjetore prej 3.6% mund të kenë ardhur nga baza e të dhënave WEO, e cila përditësohet për Serbinë çdo tetor dhe prill, dhe reflekton parashikimet përkatësisht të shtatorit dhe marsit.

The post FMN mohon se rritja e PBB-së në Serbi do të arrijë 3.6%, vlerëson 3% appeared first on Revista Monitor.

↗

Mbetjet e bllokuara në Porto Romano, Ministri i Mjedisit: Po vlerësojmë se ku do të asgjësohen 

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Mbi njĂ« vit pas sekuestrimit, tĂ« rreth 2,800 ton mbetjeve tĂ« rrezikshme tĂ« kompanisĂ« “Kurum” qĂ« u kthyen nga Tajlanda dhe qĂ« mbahen ende nĂ« kontejnerĂ« nĂ« Porto Romano, ministri i Mjedisit Sofjan Jaupaj gjatĂ« njĂ« konference pĂ«r shtyp me gazetaret tha se ekzistojnĂ« dy rrugĂ« qĂ« mund tĂ« ndiqen pĂ«r asgjĂ«simin e tyre.

Sipas ministrit Jaupaj nga ministria e Mjedisit dhe AgjencinĂ« e Sekuestrimit po vlerĂ«sohet nĂ«se do tĂ« ketĂ« eksport tĂ« mbetjeve pĂ«r t’u asgjĂ«suar jashtĂ« vendit ose tĂ« asgjĂ«sohen brenda vendit, njĂ« proces vendimmarrja e tĂ« cilit pritet tĂ« jetĂ« transparent.

“NĂ« rast se ekspertĂ«t e agjencive vlerĂ«sojnĂ« qĂ« ato mund tĂ« asgjĂ«sohen nĂ« territorin e ShqipĂ«risĂ«, Ministria dhe subjektet private janĂ« tĂ« gatshme tĂ« japin kontributin pĂ«r procesin e asgjĂ«simit.

Procesi do të jetë transparent, dhe aktualisht jemi në bashkëpunim të ngushtë me agjencitë e pasurive të konfiskuara, tha ndër të tjera Jaupaj.

Deklarata e ministrit të Mjedisit, Sofjan Jaupaj u bë gjatë konferencës për shtyp për Reforma e menaxhimit të integruar të mbetjeve.

Ministri Jaupaj tha se reforma ka hyrë tashmë në një fazë të re, atë të investimeve konkrete, me fokus nxitjen e ekonomisë qarkulluese, ndërsa puna për përmbushjen e direktivave voluminoze europiane të Kapitullit 27, dedikuar mjedisit dhe ndryshimeve klimatike, vijon e pandërprerë ditë pas dite, si një mision në shërbim të qytetarëve tanë dhe të anëtarësimit në Bashkimin Europian.

Ministri Jaupaj tha gjithashtu se ndër vite parashikohen 9.8 miliardë euro për mjedisin dhe përmbushjen e standardeve të BE-së.

“PĂ«r tĂ« gjitha aspektet e investimeve qĂ« biznesi dhe shteti duhet tĂ« realizojnĂ« nĂ« vitet nĂ« vijim, vlera e nevojshme arrin nĂ« rreth 9.8 miliardĂ« euro. NjĂ« shifĂ«r e tillĂ« Ă«shtĂ« e lartĂ«, por pĂ«rfshin çështje mjedisore, nga ujĂ«rat e ndotura, emisionet industriale tĂ« prodhuesve mĂ« tĂ« mĂ«dhenj, deri te direktivat pĂ«r restaurimin e natyrĂ«s.

Bazuar në këto direktiva, është përcaktuar një vlerë që do të duhet të angazhojë shtetin shqiptar dhe subjektet private.

KĂ«to investime janĂ« pjesĂ« e njĂ« periudhe afatgjatĂ«, duke pasur parasysh qĂ« edhe disa vende anĂ«tare tĂ« BE-sĂ« nuk janĂ« ende plotĂ«sisht tĂ« harmonizuara me standardet e BE-sĂ«. Periudha tranzitore, qĂ« do tĂ« zgjasĂ« disa vite, duhet tĂ« kombinohet me tĂ« gjitha angazhimet financiare pĂ«r plotĂ«simin e kĂ«tyre standardeve”.

The post Mbetjet e bllokuara në Porto Romano, Ministri i Mjedisit: Po vlerësojmë se ku do të asgjësohen  appeared first on Revista Monitor.

↗

Investitorët investojnë miliarda në startup-et europiane të IA dhe mbrojtjes

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Vlerësimet rriten ndjeshëm ndërsa kapitali sipërmarrës po orientohet drejt kompanive të lidhura me sigurinë dhe sovranitetin ekonomik të kontinentit

Investitorët po investojnë miliarda euro në startup-et europiane të teknologjisë së Inteligjencës artificiale (IA) dhe mbrojtjes, duke mbështetur kompani që konsiderohen thelbësore për konkurrueshmërinë ekonomike dhe sigurinë e Europës.

Investimi total europian i kapitalit sipërmarrës u rrit me 5 për qind në 66 miliardë euro në vitin 2025, niveli më i lartë që nga periudha pas pandemisë, sipas PitchBook. Kjo rritje u nxit nga marrëveshje të mëdha, që përfshinë kompanitë kryesore të kontinentit në fushat e IA dhe mbrojtjes.

Disa kompani në këta sektorë janë aktualisht në negociata për të siguruar financime të reja me vlerësime shumë më të larta, sipas personave të njohur me diskutimet.

Kjo përfshin startup-in suedez të IA ligjore Legora, i cili është në bisedime për të siguruar financim me një vlerësim rreth 4 miliardë dollarë, më shumë se dyfish i vlerësimit 1.8 miliardë dollarësh të arritur tetorin e kaluar.

Prodhuesi londinez i avatarëve me IA, Synthesia, siguroi 200 milionë dollarë me një vlerësim prej 4 miliardë dollarësh në javët e fundit, ndërsa kompania e IA audio ElevenLabs arriti një vlerësim 11 miliardë dollarë, pasi përfundoi një raund financimi prej 500 milionë dollarësh të udhëhequr nga Sequoia Capital.

Në sektorin e teknologjisë së mbrojtjes, kompania me bazë në Mynih, Isar Aerospace, që zhvillon raketa orbitale dhe vlerësohet rreth 1 miliard dollarë, po diskuton ngritjen e fondeve të reja të konsiderueshme.

Këto negociata vijnë pasi prodhuesit gjermanë të dronëve Helsing dhe Quantum-Systems siguruan pothuajse 1 miliard euro në raunde të mëdha financimi vitin e kaluar.

“Mbrojtja dhe IA janĂ« dy nga sektorĂ«t mĂ« dinamikĂ« aktualisht, ndaj nuk Ă«shtĂ« e habitshme qĂ« tĂ«rheqin shumĂ« nga mega-raundet e financimit qĂ« po zhvillohen,” tha Aaron Archer, partner nĂ« firmĂ«n ligjore Cooley. “Po shohim njĂ« volum shumĂ« tĂ« madh investimesh nĂ« tĂ« dy anĂ«t e Atlantikut dhe presim qĂ« kjo tendencĂ« tĂ« pĂ«rshpejtohet.”

KapitalistĂ«t sipĂ«rmarrĂ«s dhe kompanitĂ« po pĂ«rfitojnĂ« gjithashtu nga tregjet e favorshme pĂ«r tĂ« reduktuar pjesĂ«marrjen e tyre nĂ« disa investime ose pĂ«r tĂ« realizuar fitime kur startup-et shiten, ndĂ«rsa tĂ« ashtuquajturat “exit” (shitje e pjesĂ«marrjes nĂ« kompani) janĂ« gjithashtu nĂ« rritje, sipas PitchBook.

Vitin e kaluar, marrëveshjet e lidhura me IA përbënin më shumë se 35 për qind të të gjitha transaksioneve europiane të kapitalit sipërmarrës, me vlerë 23.5 miliardë euro. Kjo shënoi rritje krahasuar me 17.7 miliardë euro në vitin 2024.

Rritja e vlerĂ«simeve ka ndjekur njĂ« trend tĂ« ngjashĂ«m me SHBA-nĂ«, duke ngritur shqetĂ«sime se vlerĂ«simet e fryra tĂ« disa kompanive private tĂ« teknologjisĂ« janĂ« shkĂ«putur nga realiteti tregtar. Drejtuesi i Google DeepMind, Demis Hassabis, paralajmĂ«roi se entuziazmi nĂ« disa pjesĂ« tĂ« industrisĂ« sĂ« IA duket gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« “si njĂ« flluskĂ«â€.

Jashtë fushës së IA, startup-et europiane të fokusuara në mbrojtje dhe teknologji panë investimet të rriten me 55 për qind në vit, duke arritur një rekord prej 8.7 miliardë dollarësh në vitin 2025, sipas Fondit të Inovacionit të NATO-s dhe grupit kërkimor Dealroom.

Kjo u nxit nga raunde të mëdha financimi në fazat e vona, të fokusuara në fusha si informatika kuantike dhe hapësira.

Sander Verbrugge, partner nĂ« Fondin e Inovacionit tĂ« NATO-s, i cili ka mbledhur 1 miliard euro pĂ«r tĂ« investuar nĂ« startup-e tĂ« mbrojtjes dhe “deep tech”, tha se “rritja e ndjeshme” nĂ« tĂ« gjithĂ« sektorin ishte njĂ« shenjĂ« se “ekosistemi po piqet”.

Këto të dhëna janë provat më të fundit të interesit të fortë të investitorëve për startup-et Europiane të mbrojtjes, sigurisë dhe qëndrueshmërisë, që nga fillimi i luftës në Ukrainë gati katër vite më parë.

Ky studim publikohet vetëm disa ditë para fillimit të Konferencës së Sigurisë në Mynih, ku riarmatosja Europiane do të jetë në qendër të diskutimeve.

Kompanitë e lidhura me IA dhe mbrojtjen po përfitojnë gjithashtu nga shtysa e zyrtarëve për të rritur pavarësinë teknologjike dhe të sigurisë, sipas Siraj Khaliq, këshilltar i lartë në fondin europian të deep-tech Kembara prej 1 miliard eurosh.

“QeveritĂ« Europiane duket se po i japin prioritet ndĂ«rtimit tĂ« kapaciteteve tĂ« tyre teknologjike,” tha ai. “Era e fortĂ« e sovranitetit nuk duhet nĂ«nvlerĂ«suar.” / FT

The post Investitorët investojnë miliarda në startup-et europiane të IA dhe mbrojtjes appeared first on Revista Monitor.

↗

Familjet me të ardhura të ulëta në UK presin 137 vjet që standardet e jetesës të dyfishohen

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

NjĂ« stanjacion prej dy dekadash i tĂ« ardhurave tĂ« disponueshme ka krijuar njĂ« “gjendje shqetĂ«suese” nĂ« tĂ« gjithĂ« vendin, thotĂ« Resolution Foundation, duke paralajmĂ«ruar rrezikun e “tronditjeve tĂ« mĂ«tejshme politike” nĂ«se rritja e pagave nuk pĂ«rshpejtohet.

NĂ« 40 vitet deri nĂ« 2005, tĂ« ardhurat mesatare tĂ« disponueshme tĂ« familjeve nĂ« moshĂ« pune nĂ« gjysmĂ«n mĂ« tĂ« varfĂ«r tĂ« popullsisĂ« u dyfishuan, pasi u rritĂ«n me mesatarisht 1.8% nĂ« vit, pasi u korrigjuan pĂ«r inflacionin, sipas thinktank-ut. NĂ« dekadĂ«n e fundit tĂ« asaj periudhe, rritja e tĂ« ardhurave tĂ« disponueshme u rrit nĂ« 4% nĂ« vit dhe dukej nĂ« rrugĂ« pĂ«r t’u dyfishuar brenda 18 vitesh.

MegjithatĂ«, qĂ« nga viti 2005, ka pasur njĂ« ngadalĂ«sim tĂ« ndjeshĂ«m. Shkalla e rritjes sĂ« tĂ« ardhurave tĂ« disponueshme, e matur pas taksave dhe kostove tĂ« banimit, Ă«shtĂ« rritur vetĂ«m me 0.5% pĂ«r familjet me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta. Resolution Foundation tha: “NĂ«se pĂ«rparimi vazhdon tĂ« jetĂ« i ngadaltĂ« siç ka ndodhur qĂ« nga mesi i viteve 2000, njĂ« dyfishim tjetĂ«r do tĂ« kĂ«rkonte mbi 130 vjet.”

Resolution Foundation i përkufizon familjet me të ardhura të ulëta si familje në moshë pune me të ardhura të disponueshme nën mesataren kombëtare dhe pa asnjë anëtar mbi moshën e pensionit shtetëror.

Ai e pĂ«rshkroi kĂ«tĂ« grup prej 13 milionĂ« familjesh si “Britania e padukshme”, duke thĂ«nĂ« se pjesĂ«marrja e tyre nĂ« rritje nĂ« tregun e punĂ«s qĂ« nga vitet 1990 dhe pjesa mĂ« e madhe e kujdesit tĂ« papaguar pĂ«r tĂ« rritur me aftĂ«si tĂ« kufizuara, nuk janĂ« shpĂ«rblyer mjaftueshĂ«m me tĂ« ardhura mĂ« tĂ« larta apo standard mĂ« tĂ« mirĂ« jetese.

Ruth Curtice, drejtoresha ekzekutive e Resolution Foundation, tha se shifrat tregojnĂ« se puna nuk Ă«shtĂ« “njĂ« rrugĂ« e garantuar pĂ«r tĂ« dalĂ« nga varfĂ«ria”.

“13 milionĂ« familjet nĂ« moshĂ« pune nĂ« gjysmĂ«n mĂ« tĂ« varfĂ«r tĂ« vendit synohen gjerĂ«sisht nga politikanĂ«t. Por, pavarĂ«sisht se punojnĂ« mĂ« shumĂ«, ato kanĂ« parĂ« tĂ« ardhurat e tyre tĂ« disponueshme tĂ« ngecin, ndĂ«rsa pĂ«rballen me rritje mĂ« tĂ« vogla pagash, kosto mĂ« tĂ« larta dhe njĂ« vĂ«shtirĂ«si nĂ« rritje pĂ«r shkak tĂ« nevojave shĂ«ndetĂ«sore dhe tĂ« kujdesit.”

Thinktank-u tha se “ngadalĂ«simi i madh i tĂ« ardhurave” qĂ« nga viti 2005 Ă«shtĂ« nxitur nga tkurrja e rritjeve tĂ« pagave. Fitimet mesatare bruto vjetore pĂ«r dikĂ« nĂ« njĂ« familje me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta janĂ« rritur me 7,700 paund qĂ« nga mesi i viteve 1990, duke arritur nĂ« 18,000 paund sot, por pothuajse tre tĂ« katĂ«rtat e kĂ«saj rritjeje ndodhĂ«n para vitit 2005. Shkurtimet e thella tĂ« pĂ«rfitimeve pĂ«r familjet nĂ« moshĂ« pune kanĂ« gĂ«rryer drejtpĂ«rdrejt standardet e jetesĂ«s.

Gati një në tre të rritur në moshë pune në familjet me të ardhura të ulëta kanë një aftësi të kufizuar, krahasuar me më pak se një në pesë në familjet më të pasura. Rreth 1 milion njerëz në këtë grup tani ofrojnë të paktën 35 orë në javë kujdes të papaguar për të afërm ose miq.

Ndërsa të ardhurat në stanjacion kanë prekur edhe familjet më të pasura, Resolution Foundation zbuloi se taksat përbëjnë një pjesë shumë më të vogël të buxhetit të familjeve më të varfra, 12% krahasuar me 31% për familjet më të pasura.

Taksa e këshillit vendor është një përjashtim i dukshëm, ku familjet më të varfra shpenzojnë katër herë më shumë, si pjesë e të ardhurave të tyre për këtë takes, krahasuar me familjet më të pasura. / The Guardian

The post Familjet me të ardhura të ulëta në UK presin 137 vjet që standardet e jetesës të dyfishohen appeared first on Revista Monitor.

↗

Gara e inteligjencës artificiale po zgjat orarin e punës në teknologji

✇Revista Monitor
By: Deada Hyka

Në garën për të fituar terren në inteligjencën artificiale, gjithnjë e më shumë kompani teknologjike po u kërkojnë punonjësve të tyre të punojnë orë më të gjata, duke rikthyer një kulturë pune intensive që për vite ishte vënë në pikëpyetje. Presioni për të lançuar produkte më shpejt, për të bindur investitorët dhe për të mos mbetur pas konkurrentëve po e zhvendos fokusin nga fleksibiliteti drejt ritmeve ekstreme të punës.

Sipas raportimeve, disa startupe në sektorin e AI po e konsiderojnë javën e punës me 60 deri në 70 orë si normë të pranueshme, madje si avantazh konkurrues. Argumenti është i njohur në ekosistemin e teknologjisë: më shumë orë do të thotë më shumë kod, më shumë eksperimentim dhe një rrugë më e shpejtë drejt dominimit të tregut. Për investitorët, ky intensitet shpesh lexohet si sinjal angazhimi dhe ambicie e lartë.

Por ekspertët paralajmërojnë se kjo logjikë ka kufijtë e saj. Studime të shumta tregojnë se pas një pike të caktuar, produktiviteti fillon të bjerë, ndërsa rriten lodhja, stresi dhe rreziku i djegies profesionale. Në vend që të përshpejtojë inovacionin, puna e zgjatur mund të çojë në gabime, vendimmarrje të dobët dhe largim të talenteve, një kosto që sektori i teknologjisë e njeh mirë.

Debati po rihap edhe një herë pyetjen thelbësore për ekonominë digjitale: a fitohet gara e inteligjencës artificiale me më shumë orë pune apo me menaxhim më të zgjuar të burimeve njerëzore dhe teknologjike. Ndërsa AI premton automatizim dhe eficiencë, paradoksi është se zhvillimi i saj po mbështetet gjithnjë e më shumë mbi modele pune që sfidojnë kufijtë njerëzorë./DIG WATCH

The post Gara e inteligjencës artificiale po zgjat orarin e punës në teknologji appeared first on Revista Monitor.

↗

Rrugët rurale, 8.4 milionë euro për fshatrat e Lezhës, 9 njësitë ku do ndërhyhet

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Bashkia e Lezhës ka hapur një procedurë prokurimi me fond limit 848 milionë lekë, ose rreth 8.4 milionë euro, për sistemimin dhe asfaltimin e rrugëve rurale në njësitë administrative të territorit të saj.

Ndërhyrjet do të realizohen përmes dy loteve. Loti i parë, me vlerë 357 milionë lekë (3.6 milionë euro), përfshin Zejmenin, Shëngjinin dhe Kolshin.

Loti i dytë, me fond limit 491 milionë lekë (4.9 milionë euro), parashikon investime në Kallmet, Blinisht, Dajç dhe Ungrej.

Sipas dokumentacionit zyrtar, investimi synon përmirësimin e aksesit rrugor në zona me potencial të identifikuar ekonomik, me fokus në zhvillimin e turizmit, bujqësisë, vreshtarisë dhe agroturizmit.

Bashkia vlerëson se përmirësimi i infrastrukturës do të krijojë kushte për rritjen e aktivitetit ekonomik, lehtësimin e qarkullimit të produkteve bujqësore dhe nxitjen e investimeve private.

Por cilat janë në fakt këto fusha? Në dokumente është bërë edhe një përshkrim i potencialit që paraqet secila njësi sa i takon zhvillimit të ekonomisë lokale:

  • ShĂ«ngjin – potencial nĂ« turizĂ«m dhe shĂ«rbime
  • ShĂ«nkoll – potencial nĂ« bujqĂ«si dhe blegtori
  • Zejmen – potencial nĂ« bujqĂ«si, pemĂ«tari dhe vreshtari
  • Kolsh – potencial nĂ« blegtori dhe agroturizĂ«m
  • Ungrej – potencial nĂ« turizĂ«m natyror dhe zhvillim rural
  • Balldre – potencial nĂ« bujqĂ«si intensive
  • Kallmet – potencial nĂ« vreshtari dhe agroturizĂ«m
  • Dajç – potencial nĂ« prodhim bujqĂ«sor dhe menaxhim ujor
  • Blinisht – potencial nĂ« turizĂ«m natyror dhe aktivitete rurale.

 

The post Rrugët rurale, 8.4 milionë euro për fshatrat e Lezhës, 9 njësitë ku do ndërhyhet appeared first on Revista Monitor.

↗

Raporti i kredive me probleme bie nën kufirin e 4% për herë të parë pas 18 vjetësh

✇Revista Monitor
By: Mira Leka

Raporti i kredive me probleme ra për të nëntin vit radhazi në 2025.

Sipas të dhënave të Bankës së Shqipërisë, raporti i kredive me probleme zbriti në 3.8%, nga 4.17% që kishte qenë një vit më parë. Kjo është hera e parë në afërsisht 18 vjet që raporti i kredive me probleme bie poshtë nivelit të 4%. Raporti i kredive ka arritur nivelin më të ulët që prej janarit të vitit 2008.

Në fakt, në përgjithësi raporti i kredive me probleme kishte shfaqur një ecuri të qëndrueshme gjatë vitit 2025 dhe u duk se rënia e vazhdueshme që po regjistrohej qysh prej vitit 2017 mund të frenohej.

Megjithatë, siç ndodh zakonisht, muaji dhjetor solli një rënie më të madhe të kredive me probleme krahasuar me muajt e mëparshëm të vitit. Deri në nëntor, raporti i kredive me probleme ishte në nivelin 4.19%, në nivele pothuajse të njëjta me fundin e vitit 2024.

Rënia më e theksuar gjatë muajit dhjetor në përgjithësi ndodh sepse bankat bëjnë një pastrim të portofoleve nga kreditë e humbura para mbylljes së vitit financiar. Volumet më të mëdha të kredive të nxjerra jashtë bilanceve ndikojnë në uljen e raportit të kredive me probleme.

Nga ana tjetër, edhe rritja e fortë e portofolit të kredisë në muajin e fundit të vitit vlerësohet se ka ndikuar pozitivisht raportin e kredive me probleme.

Portofoli i kredisë për ekonominë në fund të vitit 2025 arriti vlerën e 943.5 miliardë lekëve. Vetëm gjatë muajit dhjetor, vlera e portofolit u rrit me më shumë se 18 miliardë lekë. Me bazë vjetore portofoli total i kredisë u rrit me 12.9%. Rritja e portofolit u përshpejtua më tej, krahasuar me rritjen prej 12.3% të vitit 2024.

Rritja e lartë, veçanërisht në segmentin e individëve, e ka mbajtur përsëri të lartë rritjen e kreditimit, pavarësisht shqetësimeve të shprehura nga Banka e Shqipërisë dhe masave të marra me synim ngadalësimin e kësaj rritjeje.

Raporti i kredive me probleme sidoqoftë e vijoi rënien edhe gjatë vitit 2025, por, megjithatë, në kushtet e një rritje të shpejtë të kredidhënies vitet e fundit, por megjithatë Banka Qendrore vlerëson se është e nevojshme që bankat të ruajnë vëmendjen në procesin e analizës së aplikimeve për kredi, si edhe gjatë monitorimit të saj.

NĂ« njĂ« prononcim pĂ«r “Monitor” nĂ« fund tĂ« vitit 2025, Banka e ShqipĂ«risĂ« vlerĂ«sonte se duhet bĂ«rĂ« kujdes qĂ« tĂ« kontrollohet dhe tĂ« moderohet efekti i mundshĂ«m i zgjerimit tĂ« shpejtĂ« tĂ« kredisĂ« dhe i rritjes sĂ« konkurrencĂ«s nĂ« treg nĂ« relaksimin e standardeve tĂ« kreditimit.

Në vlerë absolute, stoku i kredive me probleme shënoi një rritje të lehtë gjatë vitit 2025. Në fund të dhjetorit, vlera e kredive me probleme vlerësohet në afërsisht 35.9 miliardë lekë, nga 34.8 miliardë lekë që kishte qenë një vit më parë.

 

Burimi: Banka e Shqipërisë

 

 

The post Raporti i kredive me probleme bie nën kufirin e 4% për herë të parë pas 18 vjetësh appeared first on Revista Monitor.

↗

Eksportet, sfidat nuk mund të tejkalohen me imponim, as me manipulim shifrash

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Koço Broka, Ekonomist*

NdĂ«rsa po bisedoja e dĂ«gjoja pĂ«r shqetĂ«simet e njĂ« sipĂ«rmarrĂ«se fason tĂ« veshjeve, pĂ«r problematikat e mprehta fiskale qĂ« po pĂ«rballet, jo vetĂ«m nga zhvlerĂ«simi i euros viteve tĂ« fundit, faktori nga mĂ« madhorĂ«t qĂ« ka ndikuar drejtpĂ«rdrejt sidomos nĂ« kĂ«tĂ« degĂ«, rritja e kostove tĂ« ndryshme tĂ« prodhimit, konkurrenca e huaj dhe tani sĂ« fundi dhe nga rritja e pagĂ«s minimale prej 25%, nuk mund tĂ« mos mĂ« lindte kureshtja pĂ«r tryezĂ«n e dialogut qĂ« Qeveria dhe biznesi eksportues zhvilluan tĂ« mĂ«rkurĂ«n e kaluar. Kryeministri z.Edi Rama dhe dy ministra prezantuan platformĂ«n e re ExportOn, njĂ« nismĂ« e fokusuar nĂ« mbĂ«shtetjen e eksporteve dhe produkteve “Made in Albania” duke u ndalur nĂ« kĂ«tĂ« tĂ« fundit.

Një nismë shumë e bukur, më e bukur se vetë Diella, ndërkohë e pashmangshme për vetë stadin e fazën e integrimit të ekonomisë shqiptare në atë të Bashkimit Europian.

Megjithatë munda të shihja e dëgjoja vetëm fjalimet e Kryeministrit dhe Ministrave, pa mundur të shijoj pjesën më pikante, atë që u evidentua dhe në takim, si përmbajtja e qëllimi real të këtij eventi, diskutimet e tryezat e dialogut të manifakturës dhe agropërpunimit, për të përmirësuar nismat qeveritare për ti moderuar e përshtatur sipas nevojës e problematikave të biznesit, për të ecur më përpara. Po kështu nuk munda të shijoj dhe pjesën e fundit ku do të liheshin detyrat ndaj njëri tjetrit, zotimet, premtimet, planifikimet strategjikë që priteshin të shfaqeshin, e mbi këtë bazë monitorimin e tyre.

Po tej aspektit personal të mos ndjekjes drejtpërdrejt të këtij aktiviteti shumë të rëndësishëm, natyrshëm i them vetes: Sa të bukura ishin jo vetëm fjalët por pse jo dhe disa nga idetë e shpalosura !? Këtu mund të veçoj, psh deklarimet:-  se

Made in Albania” Ă«shtĂ« njĂ« markĂ« cilĂ«sie dhe njĂ« pasaportĂ« pĂ«r nĂ« BE dhe pĂ«r kĂ«tĂ« arsye, ne do tĂ« mbĂ«shtesim fuqimisht dhe gjithmonĂ« e me shumĂ« tĂ« gjithĂ« ata qĂ« do tĂ« synojnĂ« marrjen e kĂ«saj pasaporte, ose mĂ« saktĂ«, tĂ« gjithĂ« ata qĂ« do tĂ« synojnĂ« t’ia japin vetes kĂ«tĂ« pasaportĂ«, duke hequr dorĂ« nga ideja se konkurrenca me çmim tĂ« ulĂ«t mund t’i çojĂ« larg dhe duke u fokusuar tek konkurrenca me standarde tĂ« larta, me standarde tĂ« certifikuara nga Bashkimi Europian, pĂ«r tĂ« krijuar mĂ« shumĂ« vlerĂ« dhe pĂ«r tĂ« synuar fitim pĂ«rmes vlerĂ«s sĂ« krijuar nĂ« cilĂ«si dhe jo sasisĂ« pĂ«r tĂ« kapur njĂ« vlerĂ« tĂ« caktuar. “
ministrja me siguri do t’iu japĂ« mĂ« nĂ« detaje se ku jemi dhe ku duam tĂ« shkojmĂ« pa humbur shumĂ« kohĂ«â€ 
“

“Ne duam ta ndryshojmĂ« modelin e zhvillimit tĂ« ekonomisĂ« shqiptare. Duam tĂ« krijojmĂ« potencial dhe tĂ« mbĂ«shtesim njĂ« ekonomi qĂ« bazohet nĂ« investime, nĂ« eksporte dhe, mbi tĂ« gjitha, qĂ« shĂ«rben pĂ«r rritjen e produktivitetit.

Po si do ta bëjmë këtë? Si është struktura e eksporteve sot? Në të vërtetë, eksportet shqiptare janë rritur në pesë vitet e fundit, por kemi parë një zhvendosje të strukturës. 85% e eksporteve përbëhen nga shërbimet, ku turizmi, siç e njihni dhe e ndjeni, po zë gjithmonë e më shumë peshë.

Nga ana tjetĂ«r, pesha e eksporteve tĂ« mallrave ka ardhur nĂ« reduktim. PĂ«r hir tĂ« sĂ« vĂ«rtetĂ«s, eksportet e mallrave, si nĂ« vlerĂ« ashtu edhe nĂ« vĂ«llim, janĂ« rritur nĂ« pesĂ« vitet e fundit, por shĂ«rbimet janĂ« rritur shumĂ« mĂ« shpejt se mallrat. PĂ«r kĂ«tĂ« arsye, ne jemi tĂ« kujdesshĂ«m dhe synojmĂ« tĂ« hartojmĂ« politika qĂ« mbĂ«shtesin veçanĂ«risht eksportet e mallrave
”

Pa u ndalur qoftë dhe në gjithë idetë e mësipërme, mjaft prej të cilat i gjej tepër interesante, të nevojshme e të domosdoshme, në motivet e protestave të ndryshme që po zhvillohen në vend, dua të evidentoj se mendimi dhe qëndrimi im personal është se aktualisht ekonomia e vendit tonë jo vetëm që nuk është në krizë, por është në një situatë me ritme mjaft të kënaqshme rritje në përgjithësi.

Mjafton të sjell para lexuesve të këtyre radhëve, se nga viti 2022 deri në nëntor të vitit të kaluar, depozitat bankare janë rritur nga 1 trilion e 271 miliard në 1 trilion e 453 miliard lekë, kredia për ekonominë nga 713 miliard në 925 miliard lekë, me shtesë dhe ritëm rritje mjaft të mirë vitin e kaluar.

Natyrisht vetë tabloja e ekonomisë përfshi ekonominë tonë shqiptare është shumë më komplekse se kaq, problematikat janë të ndryshme e të llojeve të ndryshme dhe sfidat për tu përballuar sidomos në afatmesëm janë mjaft të mprehta, e jo të lehta për tu përballuar.

Pa u ndalur në zhvillimet ndërkombëtare, tarifat doganore që po inponohen, kërkesat e rritjes të shpenzimeve për armatime, mjafton të mbahen parasysh qoftë problematikat e krijuara nga zhvillimet demografike që priten të përkeqësohen, duhet thënë se këto apo ato sfida nuk mund e nuk duhen anashkaluar. Vetë aderimi në BE, nuk ka asgjë të përbashkët me Hapu Suzam!

Këtu jo vetëm se qoftë vende të zhvilluara të ish shtatëshes si Italia në 25 vitet e fundit karakterizohet nga stanjacioni, por mjaft nga idetë e mësipërme janë lehtë të thuhen dhe jo aq lehtë të bëhen madje në një kohë shumë të shkurtër.

Kjo më kujton vitin 1992, kur duke u njohur me arritjet e Koresë së Jugut në 30 vitet, nuk ishte shumë e vështirë të deklarohej se ashtu si Koreja, ekonomia shqiptare nga ekonomi të shndërrohej nga një ekonomi prodhuese por e mbyllur, në një ekonomi jo vetëm e hapur por një ekonomi me orientim eksporti.

Natyrisht nuk mungonte të evidentohej se ky zhvillim asaj ekonomie, nuk ishte thjesht një politikë e shpallur qeveritare, por një përqafim nga gjithë shoqëria dhe para sa gjithash nga arsimi i lartë dhe shkenca koreano jugore, për të mundësuar që Samsungu apo marka të tjera, të bëheshin realisht konkurrese në tregun ndërkombëtar.

Ndërkohë që kompani të ndryshme kanë rritur dukshëm eksportin gjatë këtyre viteve te fundit në fakt ndodh që për të eksportuar qoftë çajrat e kamomilit ato njëherë eksportohen ne Gjermani përpunohen e transformohen në vajra, importohen e vetëm më pas eksportohen, Ndërkohë në se në vitin 2022, eksportet e mallrave mbulonin 51 % të importeve, vitin e kaluar 2025, ato mbulonin vetëm 39 % të tyre, kur vetë importet e mallrave në vitin 2025, ishin sa 93.3% të atyre të vitit 2022.

ËshtĂ« bukur tĂ« deklarosh:” “Ne duam ta ndryshojmĂ« modelin e zhvillimit tĂ« ekonomisĂ« shqiptare. Duam tĂ« krijojmĂ« potencial dhe tĂ« mbĂ«shtesim njĂ« ekonomi qĂ« bazohet nĂ« investime, nĂ« eksporte dhe, mbi tĂ« gjitha, qĂ« shĂ«rben pĂ«r rritjen e produktivitetit” madje tĂ« sugjestionosh auditorin duke shtruar pyetjen:- Po si do ta bĂ«jmĂ« kĂ«tĂ«?.

Në fakt auditori i takimit ExportOn të është i njohur mirë me rastet e veçanta tepër inkurajuese në këtë fushë, që janë realizuar madje para kësaj mazhorance para vitit 2013, duke u lehtësuar mbështetur e ndihmuar madje edhe nga heqja e TVSH-se së të importit të makinerive, si është rasti i firmës së mirënjohur Vojka -Emanuels, ku janë ravijëzuar disa nga aspektet më të rëndësishme të transformimit nga praktika fason, e prodhimit me material të porositësit në atë të prodhimit të veshjeve sportive me cikël të mbyllur Made in Albania.

Por nuk mund tĂ« mos mbahet parasysh se me njĂ« ose qoftĂ« me disa lule, qĂ« tashmĂ« lulĂ«zojnĂ« edhe nĂ« dimĂ«r, si thotĂ« populli nuk vjen pranvera. NatyrshĂ«m lind pyetja si e ka mendjen e politikĂ«n e saj Qeveria, do tĂ« kufizohet nĂ« atĂ« qĂ« deklaroi Kryeministri:-“
 ne do tĂ« mbĂ«shtesim fuqimisht dhe gjithmonĂ« e me shumĂ« tĂ« gjithĂ« ata qĂ« do tĂ« synojnĂ« marrjen e kĂ«saj pasaporte, ose mĂ« saktĂ«, tĂ« gjithĂ« ata qĂ« do tĂ« synojnĂ« t’ia japin vetes kĂ«tĂ« pasaportĂ«â€ apo gjithĂ« firmat e degĂ«s!?

Debati i kryeministrit me fermerin në Divjakë dhe përplasja që u krijua e për të cilën nuk mungojnë meme, tregon, se edhe kur mund të kesh një ide të saktë, si në rastin e fundit jo më pak rëndësi ka se si e përcjellin dhe sa e përqafojnë këtë ose atë ide ata që kanë për ta realizuar.

Historia e ekonomisë shqiptare dëshmon dhe bën apel se kur ndërmerren politika ekonomike të rëndësishme, nuk mjafton të nisesh qoftë nga dëshira e mire, realizime në raste të veçanta, apo qoftë edhe mund të kenë funksionuar më parë më parë, por në kushte të tjera, duke i imponuar vetëm nga lart pa një konsultim të plotë dhe real. Për këtë flet realizimi i famëkeqit tufëzim në fillim të viteve tetëdhjetë të shekullit të kaluar që zor se i doli më pas zot.

Dëmi rezultoi i pallogaritshëm. Duke pasur parasysh çmimin dhe koston reale të qumështit dhe mishit në kooperativë dhe zonat ku u realizua kjo politikë, (ku kostoja tejkalonte çmimin) nga analiza reale rezultonte se tufëzimi do rezultonte dështim. Pavarësisht sistemeve të ndryshme ekonomiko- shoqërore rëndësi ka analiza paraprake reale por dhe dëgjimi luajal i argumenteve ndryshe.

PĂ«r kĂ«tĂ« flet edhe fakti se megjithĂ« atĂ« qĂ« ka ndodhur nĂ« fazĂ«n e dytĂ« dhe tĂ« tretĂ« tĂ« platformĂ«s ExportOn, si nĂ« fushĂ«n e eksporteve tĂ« manifakturĂ«s prodhimit me material tĂ« porositĂ«sit tĂ« tekstileve e kĂ«pucĂ«ve apo tĂ« bujqĂ«sisĂ« , nuk mund tĂ« post Ă« bĂ«jĂ« pĂ«rshtypje se si ndodhi nĂ« DivjakĂ«, firma apo pĂ«rfaqĂ«sues tĂ« prodhimit fason kanĂ« kĂ«rkuar pas zhvillimit tĂ« platformĂ«s, “ se ka ardhur momenti qĂ« qeveria shqiptare tĂ« tregojĂ« nĂ«se e ka ndĂ«rmend njĂ« strategji, a e ka ndĂ«rmend ta mbĂ«shtesĂ« kĂ«tĂ« sektor, apo mendon qĂ« Ă«shtĂ« drejt fikjes. TĂ« paktĂ«n bizneset tĂ« jenĂ« tĂ« informuara pĂ«r kĂ«tĂ« situatĂ«. NĂ«se deri mĂ« sot hamendĂ«sohej se turizmi do tĂ« ishte pĂ«rthithĂ«si kryesor i punonjĂ«sve tanĂ«, kjo tabu ka rĂ«nĂ«â€

Shkurt ka vend për tu dëgjuar e kuptuar më mirë .

NĂ« kĂ«tĂ« kĂ«ndvĂ«shtrim le tĂ« shohim nĂ« mĂ«nyrĂ« mĂ« tĂ« detajuar citimin e sipĂ«rpĂ«rmendur :-“
 pesha e eksporteve tĂ« mallrave ka ardhur nĂ« reduktim. PĂ«r hir tĂ« sĂ« vĂ«rtetĂ«s, eksportet e mallrave, si nĂ« vlerĂ« ashtu edhe nĂ« vĂ«llim, janĂ« rritur nĂ« pesĂ« vitet e fundit, por shĂ«rbimet janĂ« rritur shumĂ« mĂ« shpejt se mallrat. PĂ«r kĂ«tĂ« arsye, ne jemi tĂ« kujdesshĂ«m dhe synojmĂ« tĂ« hartojmĂ« politika qĂ« mbĂ«shtesin veçanĂ«risht eksportet e mallrave”

Natyrshëm lind pyetja, këto politika që pritet të mbështesin veçanërisht eksportet e mallrave, merren në kushtet e rritjes së tyre për të përballuar sfidat e aderimit ne Bashkimin Europian, , apo në kushtet të stanjacionit por të rënies së tyre?

Firma tĂ« ndryshme qĂ« kanĂ« ndjekur takimin e sipĂ«rpĂ«rmendur se preken drejtpĂ«rdrejt prej tyre, nuk mungojnĂ« tĂ« deklarojnĂ« se Ministria nuk ishte e informuar saktĂ« pĂ«r eksportet, faktikisht eksportet janĂ« nĂ« ulje jo nĂ« rritje”

Kush ka të drejtë, Ministria apo firmat e veshjeve dhe këpucëve!?

Për të dhënë një përgjigje pyetjes së fundit po i drejtohem fillimisht informacionit të ofruar nga INSTAT dhe njëkohësisht edhe nga Ministria e Ekonomisë dhe Inovacionit

Nga pasqyra e INSTAT pĂ«r llogaritjen e” PRODHIMI I BRENDSHËM BRUTO SIPAS METODËS SË SHPENZIMEVE” nĂ« vitet e fundit, nga tĂ« dhĂ«nat pĂ«r ecurinĂ« e zĂ«rit  Eksportet e mallrave e shĂ«rbimeve (fob) tĂ« llogaritur me vlerĂ«n e shtuar, janĂ« marrĂ« treguesit pĂ«r vitet 2022,2023, 2024 dhe Ă«shtĂ« ndĂ«rtuar tabela nr 1 me tĂ« dhĂ«nat e mĂ«poshtme:

Në rreshtin nr I-Eksporti i mallrave dhe shërbimeve (fob) sipas INSTAT, vihet re se eksporti gjithsej i tyre në tregues absolut, ka ardhur duke u rritur, nga 680 miliard lekë në vitin 2022, në 868 miliard lekë në vitin 2023 dhe 909 miliard lekë në vitin 2024.

Kjo rritje është e gjitha produktit i rritjes të Eksportit të shërbimeve të paraqitur në rreshtin III në të dhënat absolute. Sipas të dhënave të tij rezulton se eksportet e shërbimeve janë rritur nga 474 miliard lekë në vitin 2022, në 674 miliard lekë në vitin 2023 dhe 741 miliard lekë në vitin 2024.

Por ndërkohë kur bëhet fjalë për eksportin e mallrave sipas të dhënave absolute të prezantuara në numrin II, vihet re se Eksportet e mallrave nga 206 miliard lekë në vitin 2022, kanë rënë në 194 miliard lekë në vitin 2023 për të mbërritur në 168 miliard lekë në vitin 2024. Pra ndaj vetvetes eksportit e mallrave kanë rënë nga një vit në tjetrin.

Treguesit me të dhëna absolute për 9 mujorin e vitit 2025 mungojnë.

Mbi bazën e treguesve absolutë është llogaritur përqindja e eksportit të mallrave në raport me eksportit e mallrave dhe shërbimeve gjithsej dhe ecuria e tyre në vite, dhe përqindja e eksportit të shërbimeve ndaj eksportit të mallrave dhe shërbimeve gjithsej.

Si rezulton edhe nga rreshti III, i shprehur në %, Eksporti i shërbimeve është rritur jo vetëm ndaj vetvetetes por dhe në pjesën që zë në eksportit e mallrave dhe shërbimeve gjithsej, për tu rritur nga 69.8 % në vitin 2022, në 77.6 % në vitin 2023, 81.5 % në vitin 2024 dhe si ka deklaruar Ministria e Ekonomisë dhe Inovacionit në 84.8 % në 9 mujorin Janar-Shtator 2025.

Ndërsa sipas rreshtit II në %, Eksporti i mallrave ka rënë nga 30.2 % të eksportit gjithsej të mallrave dhe shërbimeve në vitin 2022, në 22.4 % në vitin 2023, në 18.5 % në vitin 2024 për të arritur në 15.2 % në nëntëmujorin e parë të vitit 2025.

Kjo dukuri duket qartë e në mënyrë komplomentare si për ecurinë e mallrave gjithsej ashtu dhe për eksportin e grup mallrave Tekstile Këpucë, të prezantuar në grafikët bashkëlidhur Nr 2 dhe 3.

Burimi: INSTAT

Burimi INSTAT

Si në grafikun nr 2 për eksportin e mallrave gjithsej ashtu dhe në grafikun nr 3 për eksportin e grup mallrave tekstile këpucë, vihet re rënia e vazhdueshme e tyre, respektivisht në Grafikun Nr 2 nga 480 miliard lekë në vitin 2022, në 430 miliard lekë në vitin 2023, në 368 miliard lekë në vitin 2024, për të arritur në 346 miliard lekë në vitin 2025.

NdĂ«rsa pĂ«rsa i pĂ«rket grupmallrave tekstile – kĂ«pucĂ« tĂ« prezantuar dhe nĂ« grafikun nr 3 , vihet re se nga njĂ« vĂ«llim nĂ« vlerĂ« prej 135 miliard lekĂ«, nĂ« vitin 2022, ato kanĂ« rĂ«nĂ« nĂ« 126 miliard lekĂ« nĂ« vitin 2023, nĂ« 105 miliard lekĂ« nĂ« vitin 2024 dhe 103.9 miliard lekĂ« nĂ« vitin 2025. Pra rĂ«nia pakĂ«simi i eksporteve gjatĂ« 3 vjetĂ«ve Ă«shtĂ« 31 miliard lekĂ« dhe nĂ« kushtet e rritjes sĂ« kostove tĂ« prodhimit Ă«shtĂ« shoqĂ«ruar me uljen e dukshme tĂ« fitimit tĂ« degĂ«s, falimentimin e mjaft firmave dhe shkurtimin e rreth 8 mijĂ« punĂ«torĂ«ve. Nuk Ă«shtĂ« e tepĂ«rt tĂ« evidentohet se rĂ«nia e dukshme gjatĂ« vitit 2023 e 2024, ka ndodhur edhe nĂ« kushtet kur paga minimale zyrtare nuk ka ndryshuar nga Prilli I vitit 2023 deri nĂ« fund tĂ« vitit 2025.

Por si e ka prezantuar kĂ«tĂ« situatĂ« Ministra e EkonomisĂ« dhe Informacionit si jo vetĂ«m gjatĂ« prezantimit tĂ« platformĂ«s ExportOn por edhe nĂ« konferencen pĂ«r shtyp tĂ« datĂ«s 23 Janar, tĂ« prezantuar edhe nĂ« disa media “-Ministrja Ibrahimaj: Eksportet shqiptare nĂ« rritje, politika tĂ« reja pĂ«r forcimin e tyre”, ka deklaruar, “
eksportet e mallrave zĂ«nĂ« 15.2% tĂ« totalit tĂ« eksporteve. NĂ« total, eksportet nĂ« ekonomi janĂ« rritur me 6.26% pĂ«rgjatĂ« vitit, pĂ«rgjatĂ« 9-mujorit tĂ« parĂ« tĂ« vitit 2025. Sipas tĂ« dhĂ«nave tĂ« INSTAT-it dhe tĂ« BankĂ«s sĂ« ShqipĂ«risĂ«, eksportet e mallrave kanĂ« rĂ«nĂ« me 12.6%, ndĂ«rkohĂ« qĂ« eksportet e shĂ«rbimeve janĂ« rritur me 10.53%
 Duke qenĂ« se pesha e eksporteve tĂ« shĂ«rbimeve Ă«shtĂ« ndjeshĂ«m mĂ« e madhe se pesha e eksporteve tĂ« mallrave, nĂ« total, siç thashĂ«, eksportet kanĂ« rezultuar me njĂ« rritje pozitive prej 6.26%
. nĂ« lidhje me tregtinĂ« e jashtme dhe me eksportet specifikisht, dua tĂ« ndalem tek eksportet e mallrave
 pĂ«rmenda shpĂ«rndarjen pĂ«r tĂ« treguar realitetin mbi tĂ« dhĂ«nat e eksporteve dhe megjithatĂ« kjo nuk do tĂ« thotĂ« sot qĂ« ne nuk kujdesemi dhe nuk analizojmĂ« çdo shifĂ«r qĂ« kemi nĂ« dispozicion me qĂ«llim qĂ« tĂ« hartojmĂ« politikat e duhura pĂ«r tĂ« targetuar ata sektorĂ« qĂ« mund tĂ« kenĂ« dobĂ«si apo mund tĂ« kenĂ« nevojĂ« pĂ«r mbĂ«shtetje
 Tani do tĂ« ndalem tek sektori fason. ËshtĂ« njĂ« sektor tĂ« cilin prej disa vitesh tashmĂ« ne e kemi diskutuar, e kemi analizuar dhe jemi ulur nĂ« tryeza tĂ« ndryshme me pĂ«rfaqĂ«suesit e shoqatave tĂ« fasonĂ«ve me qĂ«llim analizimin e çdo problematike qĂ« vjen nga ky sektor
 Shifrat tregojnĂ« se pĂ«r vitin 2025 vlera totale e eksporteve tĂ« grupit “tekstile dhe kĂ«pucĂ«â€ ka qenĂ« rreth 104 miliardĂ« lekĂ«. NdĂ«rkohĂ« qĂ« nĂ« vitin 2024 kjo vlerĂ« ka qenĂ« nĂ« total 105 miliardĂ« lekĂ«. Pra, Ă«shtĂ« njĂ« rĂ«nie me rreth 1%. Kjo Ă«shtĂ« rĂ«nia pĂ«r tĂ« cilĂ«n bĂ«het fjalĂ«(Korsivi i autorit)
 e vĂ«rteta Ă«shtĂ« qĂ« ka pasur disa garanci sovrane tĂ« cilat i janĂ« drejtuar kĂ«tij sektori me qĂ«llim qĂ« tĂ« mbĂ«shtetet me norma kreditimi, me interesa kreditimi tĂ« ulĂ«ta, qĂ« sa mĂ« shumĂ« tĂ« kishte investime dhe sa mĂ« shumĂ« tĂ« prodhohej produkt me cikĂ«l tĂ« mbyllur
 NdĂ«rkohĂ«, qeveria shqiptare qĂ« prej vitit tĂ« kaluar ka ndĂ«rmarrĂ« njĂ« nismĂ« e cila lidhet pikĂ«risht me kĂ«tĂ« industri. Ministria e Mbrojtjes ka krijuar shoqĂ«rinĂ« “Guna”, e cila do tĂ« specializohet nĂ« prodhimin e veshjeve ushtarake dhe policor
 Kompania ka filluar tĂ« rekrutojĂ« personat e parĂ«, tĂ« cilĂ«t janĂ« rekrutuar tashmĂ« dhe po trajnohen e po specializohen nĂ« bashkĂ«punim me partnerĂ«t tanĂ« ndĂ«rkombĂ«tarĂ« dhe pritet qĂ« ky numĂ«r tĂ« rritet deri nĂ« 300 punonjĂ«s
 nisur nga tĂ« gjitha kĂ«to analiza qĂ« kemi bĂ«rĂ« ndĂ«r vite, nĂ« fund tĂ« vitit tĂ« kaluar ne kemi miratuar njĂ« politikĂ« qĂ« lidhet me zhvillimin e eksporteve pĂ«r vitet 2025–2030. Politika Ă«shtĂ« e pĂ«rqendruar nĂ« katĂ«r shtylla kryesore: promovimin e eksporteve, thjeshtimin e procedurave dhe digjitalizimin e tyre, harmonizimin e prodhimit dhe eksporteve me standardet e tregut tĂ« pĂ«rbashkĂ«t europian dhe mbĂ«shtetjen e kompanive eksportuese.”

ËshtĂ« e natyrshme dhe nĂ« tĂ« drejtĂ«n e saj madje dhe obligim qĂ« Ministria e EkonomisĂ« dhe Inovacionit ti lexojĂ« tĂ« dhĂ«nat, nga kĂ«ndvĂ«shtrimi i gotĂ«s gjysmĂ« plot. Por nuk Ă«shtĂ« vĂ«shtirĂ« tĂ« shihet dhe nga citimi mjaft i zgjeruar i pĂ«rmendur mĂ« sipĂ«r se nĂ« qĂ«ndrimin e saj ka ambiguitet, paqartĂ«si pĂ«r gjendjen reale tĂ« eksporteve nĂ« tĂ«rĂ«si dhe atĂ« tĂ« Tekstil-KĂ«pucĂ«ve nĂ« veçanti, ku rĂ«nia si u evidentua gjatĂ« tre viteve tĂ« fundit Ă«shtĂ« mjaft e madhe, dhe se garancia sovrane e adresuar nĂ« kĂ«tĂ« sektor, nuk ka frenuar ende vazhdimin e kĂ«saj rĂ«nie. Ambiguitetit Ă«shtĂ« shoqĂ«ruar dhe nga ambicioni. Mjafton ti hedhĂ«sh njĂ« sy VKM nr 30 datĂ« 21.1.2026 PĂ«r miratimin e Programit tĂ« Reformave Ekonomike (ERP) 2026-2028. MegjithĂ«se miratimi Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« nĂ« Janar 2026, duke filluar nga viti 2025 eksporti i mallrave vlerĂ«sohet tĂ« ketĂ« njĂ« rritje prej 13.4 %, duke vazhduar me njĂ« rritje prej 6.1 % nĂ« vitin 2026, 5.2 % nĂ« vitin 2027, e 4.7 %.nĂ« vitin 2028. PĂ«r hir tĂ« sĂ« vĂ«rtetĂ«s ky dokument Ă«shtĂ« hedhur nĂ« datĂ«n 12.12.2025 deri mĂ« 9.1.2026 nĂ« faqen e Konsultimit Publik on line, por numri i komenteve ka qenĂ« 0-zero. Kjo nuk Ă«shtĂ« rastĂ«si, se edhe kur janĂ« bĂ«rĂ« komente, zor se ato merren nĂ« konsideratĂ«. NdĂ«rkohĂ« Ministria e EkonomisĂ« dhe Informacionit nĂ« fjalĂ«n e vet gjatĂ« prezantimit tĂ« platformĂ«s EksportON nuk mungoi tĂ« theksojĂ« “Po aq tĂ« rĂ«ndĂ«sishme janĂ« edhe instrumentet e dialogut, tĂ« cilat na ndihmojnĂ« tĂ« kuptojmĂ« problemet reale tĂ« bizneseve dhe t’i pĂ«rkthejmĂ« ato nĂ« politika konkrete mbĂ«shtetĂ«se.” ShumĂ«kush qĂ« i vĂ«shtron dhe lexon nuk mungon ti thotĂ« qoftĂ« vetes:-“FjalĂ« imzot, fjalë 

Por kjo nuk pĂ«rjashton qĂ« dialogu midis firmave tĂ« Tekstil –KĂ«pucĂ«ve dhe MinistrisĂ« sĂ« EkonomisĂ« dhe Inovacionit, qĂ« mbulon eksportet, tĂ« mos konsiderohet i pĂ«rfunduar me prezantimin e platformĂ«s tĂ« sipĂ«rpĂ«rmendur, por pĂ«rkundrazi tĂ« vijojĂ« madje duke u shtrirĂ« nĂ« Qarqe e Bashki duke pĂ«rfshirĂ« gjithĂ« firmat e sektorit.. Aq mĂ« tepĂ«r qĂ« tani me mbylljen e Janarit, fillimin e llogaritjeve tĂ« pagave pĂ«r tĂ« janĂ« evidentuar qartĂ« pĂ«r to efektet e para financiare tĂ« rritjes sĂ« pagĂ«s minimale prej 25 %, me rritjen kostos tĂ« prodhimit, rĂ«nien e fitimit nĂ« jo pak raste nĂ«n zero rrjedhojĂ« e drejtpĂ«rdrejtĂ« e politikĂ«s tĂ« QeverisĂ«. Problematikat e sfidat e sektorit tĂ« Tekstil –KĂ«pucĂ«ve, qĂ« rrezikohet nga thellimi e rritjes sĂ« papunĂ«sisĂ« dhe falimentimi, nuk mund tĂ« tejkalohen apriori as me ambiguitet, as me ambicion*, as me inponim. Pasojat e tufĂ«zimit bĂ«jnĂ« apel! Çdo justifikim i Ministrave se unĂ« e thashĂ« mendimin tim por nuk u dĂ«gjova, nuk do ketĂ« vlerĂ« kurdisa mijĂ«ra punĂ«torĂ« tĂ« dalin pa punĂ«. Autoritarizmi ska pĂ«rse tĂ« ketĂ« vend.

 

*Opinionet janë personale të autorit.

Titulli Ă«shtĂ« i redaksisĂ«. Titulli Origjina’: Sfidat nuk mund tĂ« tejkalohen apriori, as me ambiguitet, as me ambicion*, as me inponim

*ambicion=dëshirë e pamasë për lavdi, për fitime, për të zënë një rang më të lartë

 

 

 

 

The post Eksportet, sfidat nuk mund të tejkalohen me imponim, as me manipulim shifrash appeared first on Revista Monitor.

↗

OBP realizon Arkivën Digjitale: një platformë e zhvilluar nga ekspertët TIK të institucionit

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Operatori i Blerjeve të Përqendruara (OBP) ka përfunduar ndërtimin dhe funksionalizimin e Arkivës Digjitale, një nga shtyllat kryesore të Strategjisë 3-vjeçare të zhvillimit të institucionit, duke shënuar një hap të rëndësishëm drejt modernizimit të proceseve administrative dhe qeverisjes pa letra.

Ky projekt përfaqëson më shumë sesa një investim teknnologjik. Ai është një transformim real i mënyrës se si administrohet kujtesa institucionale dhe dokumentacioni i prokurimit publik, duke vendosur standarde të reja për ruajtjen, organizimin dhe aksesin në dosjet e tenderave të zhvilluara ndër vite nga OBP.

Një element thelbësor që e dallon këtë nismë është fakti se Arkiva Digjitale është ndërtuar plotësisht nga brenda institucionit, falë angazhimit profesional, njohurive teknike dhe vizionit të stafit të teknologjisë së informacionit, programuesve dhe specialistëve të dedikuar të OBP. Ky zhvillim dëshmon qartë se institucioni nuk është vetëm një autoritet që zhvillon procedura prokurimi, por edhe një strukturë që krijon zgjidhje dixhitale funksionale, të ndërtuara mbi kapacitete të brendshme dhe të orientuara drejt eficiencës së proceseve.

Përmes platformës së re, të gjitha dosjet fizike të tenderave do të digjitalizohen dhe organizohen në një arkivë unike elektronike, të strukturuar, të sigurt dhe lehtësisht të aksesueshme nga strukturat përkatëse. Ky proces garanton ruajtjen afatgjatë të dokumentacionit, rrit ndjeshëm transparencën institucionale, shkurton kohët administrative dhe minimizon rreziqet që lidhen me humbjen apo degradimin e materialeve fizike.

Ky zhvillim lidhet drejtpërdrejt edhe me parimet e ESG (Environmental, Social & Governance) dhe të ekonomisë qarkulluese, duke reflektuar një qasje të përgjegjshme ndaj mjedisit, burimeve dhe qeverisjes. Kalimi nga arkivimi fizik në platformën digjitale të arkivimit redukton ndjeshëm përdorimin e letrës, hapësirave fizike dhe kostove operative, duke ulur gjurmën mjedisore të institucionit.

Në të njëjtën kohë, forcohet dimensioni i qeverisjes së mirë përmes rritjes së transparencës, gjurmueshmërisë dhe integritetit të dokumentacionit publik, ndërsa dimensioni social përkthehet në procese më efikase, shërbime më të shpejta dhe akses më të mirë në informacion për administratën. Në këtë kuadër, Arkiva Digjitale e OBP-së nuk është vetëm një zgjidhje teknologjike, por edhe një kontribut konkret drejt një administrate publike më të qëndrueshme, më të përgjegjshme dhe të orientuar drejt zhvillimit afatgjatë.

Ky sukses reflekton filozofinë e funksionimit të OBP-së: ajo që planifikohet realizohet dhe ajo që premtohet mbështetet në punë konkrete, dije profesionale dhe kapacitete të brendshme. Në këtë kuadër, Arkiva Digjitale shërben si një shembull i qartë se si institucionet publike mund të zhvillojnë zgjidhje të qëndrueshme dixhitale, pa varësi të panevojshme nga burime të jashtme.

Me këtë projekt, Operatori i Blerjeve të Përqendruara konfirmon edhe një herë rolin e tij jo vetëm si një aktor kyç në prokurimin publik të mallrave, shërbimeve dhe investimeve, por edhe si një institucion që krijon sisteme, zhvillon platforma dhe vendos standarde të reja për menaxhimin publik në epokën dixhitale.

The post OBP realizon Arkivën Digjitale: një platformë e zhvilluar nga ekspertët TIK të institucionit appeared first on Revista Monitor.

↗

Indeksi/ Korrupsioni përkeqësohet globalisht, Shqipëria nën mesataren, bie 11 vende nga renditja

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Korrupsioni po përkeqësohet në nivel global, ndërsa edhe demokracitë e konsoliduara po përjetojnë rritje të korrupsionit në kushtet e rënies së lidershipit, sipas Indeksit të Perceptimit të Korrupsionit (CPI) 2025 të Transparency International.

Indeksi vjetor tregon se numri i vendeve që marrin mbi 80 pikë është tkurrur nga 12 një dekadë më parë në vetëm pesë këtë vit.

CPI rendit 182 vende dhe territore sipas niveleve të perceptuara të korrupsionit në sektorin publik, në një shkallë nga zero (shumë të korruptuara) në 100 (shumë të pastra).

Mesatarja globale qëndron në 42 pikë nga 100, niveli më i ulët në më shumë se një dekadë, duke sinjalizuar një trend në rënie.

Shqipëria mbetet nën mesataren globale, duke u vlerësuar me 39 pikë (nga 42 në vitin 2024) dhe duke rënë në vendin e 91-të, nga vendi i 80-të një vit më parë. Shqipëria shënon përkeqësimin më të madh në rajon këtë vit.

Në raportin e vitit 2025, Mali i Zi vlerësohet me 46 pikë, pa ndryshim nga viti 2024; Kosova me 43 pikë, një pikë më pak se një vit më parë; Serbia me 33 pikë (-2 pikë) dhe Maqedonia e Veriut me 40 pikë (pa ndryshim).

Raporti tregon se edhe demokracitë, zakonisht ato më të forta në luftën kundër korrupsionit sesa autokracitë apo demokracitë e brishta, po përjetojnë një rënie shqetësuese të performancës.

Ky trend përfshin vende si Shtetet e Bashkuara (64), Kanadaja (75) dhe Zelanda e Re (81), si dhe pjesë të ndryshme të Europës, si Mbretëria e Bashkuar (70), Franca (66) dhe Suedia (80). Një tjetër model shqetësues është rritja e kufizimeve nga shumë shtete ndaj lirive të shprehjes, organizimit dhe tubimit. Që nga viti 2012, 36 nga 50 vendet me rënie të ndjeshme në pikët e CPI kanë përjetuar gjithashtu ngushtim të hapësirës qytetare.

Viti 2025 shënoi një valë protestash kundër korrupsionit të udhëhequra nga Gjenerata Z, kryesisht në vende në gjysmën e poshtme të CPI, ku pikët kanë mbetur kryesisht në vendnumëro ose kanë rënë gjatë dekadës së fundit. Të rinjtë në vende si Nepali (34) dhe Madagaskari (25) dolën në rrugë për të kritikuar liderët për abuzim me pushtetin, ndërkohë që dështojnë të ofrojnë shërbime publike cilësore dhe mundësi ekonomike.

Transparency International paralajmëron se mungesa e lidershipit të guximshëm në luftën globale kundër korrupsionit po dobëson veprimin ndërkombëtar kundër korrupsionit dhe rrezikon të ulë presionin për reforma në vendet në mbarë botën.

“Korrupsioni nuk Ă«shtĂ« i pashmangshĂ«m. KĂ«rkimi ynĂ« dhe pĂ«rvoja jonĂ« si njĂ« lĂ«vizje globale qĂ« lufton korrupsionin tregojnĂ« se ekziston njĂ« model i qartĂ« se si pushteti mund tĂ« mbahet pĂ«rgjegjĂ«s pĂ«r tĂ« mirĂ«n e pĂ«rbashkĂ«t, duke nisur nga proceset demokratike dhe mbikĂ«qyrja e pavarur, deri te njĂ« shoqĂ«ri civile e lirĂ« dhe e hapur. NĂ« njĂ« kohĂ« kur po shohim shpĂ«rfillje tĂ« rrezikshme tĂ« normave ndĂ«rkombĂ«tare nga disa shtete, ne u bĂ«jmĂ« thirrje qeverive dhe liderĂ«ve tĂ« veprojnĂ« me integritet dhe tĂ« pĂ«rmbushin pĂ«rgjegjĂ«sitĂ« e tyre pĂ«r tĂ« siguruar njĂ« tĂ« ardhme mĂ« tĂ« mirĂ« pĂ«r njerĂ«zit nĂ« mbarĂ« botĂ«n”, tha François ValĂ©rian, Kryetar i Transparency International.

Shumica dĂ«rrmuese e vendeve po dĂ«shtojnĂ« tĂ« mbajnĂ« korrupsionin nĂ«n kontroll: mĂ« shumĂ« se dy tĂ« tretat – 122 nga 180 – marrin mĂ« pak se 50 pikĂ«.

Për të tetin vit radhazi, Danimarka merr rezultatin më të lartë në indeks (89), e ndjekur nga afër nga Finlanda (88) dhe Singapori (84).

Vendet me rezultatet më të ulëta kanë në shumicë dërrmuese shoqëri civile të shtypura rëndë dhe nivele të larta paqëndrueshmërie, si Sudani i Jugut (9), Somalia (9) dhe Venezuela (10).

QĂ« nga viti 2012, 50 vende kanĂ« parĂ« rĂ«nie tĂ« ndjeshme tĂ« pikĂ«ve nĂ« indeks: ndĂ«r ato qĂ« kanĂ« rĂ«nĂ« mĂ« shumĂ« pĂ«rfshihen Turqia (31), Hungaria (40) dhe Nikaragua (14). KĂ«to reflektojnĂ« njĂ« dobĂ«sim strukturor njĂ«dekadĂ«sh tĂ« mekanizmave tĂ« integritetit, i nxitur nga regresi demokratik, konfliktet, dobĂ«sia institucionale dhe rrjetet e konsoliduara tĂ« patronazhit. KĂ«to rĂ«nie janĂ« tĂ« forta, afatgjata dhe tĂ« vĂ«shtira pĂ«r t’u pĂ«rmbysur, pasi korrupsioni bĂ«het sistemik dhe i rrĂ«njosur thellĂ« si nĂ« strukturat politike, ashtu edhe nĂ« ato administrative.

Që nga viti 2012, 31 vende kanë përmirësuar ndjeshëm pikët në indeks: ndër përmirësuesit më të mëdhenj janë Estonia (76), Koreja e Jugut (63) dhe Seychelles (68). Përmirësimet afatgjata në demokraci si këto pasqyrojnë vazhdimësi reformash, forcim të institucioneve të mbikëqyrjes dhe konsensus të gjerë politik në favor të qeverisjes së pastër. Suksesi në këto fusha lidhet, ndër të tjera, me dixhitalizimin e shërbimeve publike, profesionalizimin e administratës dhe integrimin e standardeve rajonale dhe globale të qeverisjes./transparency.org

The post Indeksi/ Korrupsioni përkeqësohet globalisht, Shqipëria nën mesataren, bie 11 vende nga renditja appeared first on Revista Monitor.

↗

Ujëvarat e ngrira të Niagarës tërheqin turistë nga e gjithë bota

✇Revista Monitor
By: Megi Dumi

Temperaturat ekstreme të dimrit në Amerikën e Veriut kanë krijuar një spektakël të rrallë natyror: pjesë të Ujëvarave të Niagarës janë ngrirë, duke tërhequr mijëra turistë, që duan të shohin nga afër këtë fenomen mahnitës.

Pavarësisht të ftohtit të acartë, vizitorët vazhdojnë të shkojnë në zonë për të fotografuar dhe përjetuar një nga pamjet më të veçanta dimërore në botë.

Niagara rrallë ngrin plotësisht për shkak të volumit të madh të ujit që rrjedh vazhdimisht.

Megjithatë, temperaturat shumë të ulëta kanë krijuar shtresa akulli në shkëmbinj, në brigje dhe në pjesë të rrjedhës së ujit, duke formuar struktura akulli që duken si skulptura natyrore.

Avulli i ujit që ngrihet nga rënia e fuqishme e ujit shpesh ngrin në ajër, duke krijuar një peizazh pothuajse surreal.

Autoritetet lokale kanë paralajmëruar turistët të tregojnë kujdes për shkak të akullit dhe temperaturave të rrezikshme, por kjo nuk e ka ndalur fluksin e vizitorëve.

Shumë turistë e përshkruajnë pamjen si një eksperiencë unike, duke theksuar kontrastin mes forcës së ujit dhe qetësisë së akullit.

Industria e turizmit dimëror në zonë po përfiton nga ky fenomen natyror.

Hotelet, restorantet dhe operatorët turistikë raportojnë rritje të kërkesës, ndërsa fotografët dhe adhuruesit e natyrës e konsiderojnë këtë periudhë si momentin ideal për të vizituar Niagarën.

Ekspertët theksojnë se fenomene të tilla mund të bëhen më të paparashikueshme për shkak të ndryshimeve klimatike, të cilat ndikojnë në temperatura dhe reshje.

Megjithatë, për momentin, Niagara e ngrirë mbetet një nga atraksionet natyrore më spektakolare të dimrit, duke dëshmuar fuqinë dhe bukurinë e natyrës në kushte ekstreme. / Reuters, Niagara Parks

The post Ujëvarat e ngrira të Niagarës tërheqin turistë nga e gjithë bota appeared first on Revista Monitor.

↗

Aeroporti i Prishtinës, i pari në rajon dhe i shtati në Europë për rritjen e numrit të pasagjerëve

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Kosova është bërë një qendër e rëndësishme e aviacionit në rajon dhe një destinacion strategjik turistik.

Sipas raportit më të fundit të ACI Europë, Aeroporti Ndërkombëtar i Prishtinës renditet i pari në rajon dhe i shtati në Europë për rritjen e numrit të pasagjerëve, duke u pozicionuar mes aeroporteve me zhvillimin më të shpejtë në kontinent.

Aeroporti NdĂ«rkombĂ«tar i PrishtinĂ«s “Adem Jashari”, i vetmi aeroport ndĂ«rkombĂ«tar nĂ« KosovĂ«, ka shĂ«nuar njĂ« rritje prej 12,7% krahasuar me vitin e mĂ«parshĂ«m.

“Ky rezultat pasqyron rritjen e qĂ«ndrueshme tĂ« kĂ«rkesĂ«s pĂ«r udhĂ«time ajrore, zgjerimin e lidhjeve ndĂ«rkombĂ«tare dhe rolin gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« PrishtinĂ«s nĂ« aviacionin evropian. Renditja nĂ« Top 10 tĂ« EuropĂ«s Ă«shtĂ« njĂ« tregues i qartĂ« i njĂ« tregu nĂ« zhvillim tĂ« vazhdueshĂ«m dhe me potencial afatgjatĂ«â€, thuhet nĂ« njoftimin e ANP.

Renditja në Top 10 të Europës tregon se tregu i udhëtimeve ajrore në Kosovë është në zhvillim të vazhdueshëm dhe ka potencial të lartë afatgjatë.

Aeroporti Ndërkombëtar i Prishtinës thekson se kjo arritje mbështet vizionin për forcimin e rrjetit ajror, rritjen e kapaciteteve dhe konsolidimin e Aeroportit Ndërkombëtar të Prishtinës si një nyje rajonale të besueshme dhe konkurruese.

“Kjo arritje mbĂ«shtet vizionin tonĂ« pĂ«r forcimin e rrjetit ajror, rritjen e kapaciteteve dhe konsolidimin e Aeroportit NdĂ«rkombĂ«tar tĂ« PrishtinĂ«s si njĂ« nyje rajonale e besueshme dhe konkurruese”.

The post Aeroporti i Prishtinës, i pari në rajon dhe i shtati në Europë për rritjen e numrit të pasagjerëve appeared first on Revista Monitor.

↗

Aeroporti i Kukësit, lidhet kontrata për studimin e fizibilitetit dhe trafikun ajror

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Aeroporti i Kukësit do të jetë në fokus të një studimi fizibiliteti dhe të trafikut ajror për llogari të kompanisë shtetërore të menaxhimit të trafikut ajror.

Albcontrol lidhi sĂ« fundmi kontratĂ«n me objekt “Studimi i Fizibilitetit pĂ«r InfrastrukturĂ«n e Trafikut Ajror nĂ« Aeroportin e KukĂ«sit” pas njĂ« procedure tĂ« çelur nĂ« shtator tĂ« vitit tĂ« kaluar dhe tĂ« mbyllur nĂ« fund tĂ« tetorit 2025. Vlera e kontratĂ«s llogaritet nĂ« rreth 162 mijĂ« euro teksa kompania qĂ« do tĂ« kryejĂ« kĂ«tĂ« proces Ă«shtĂ« DFS Aviation Services GmbH me qendĂ«r nĂ« Langen Gjermani.

Aktualisht Aeroporti i Kukësit është pjesë e një kontrate koncesionare por që prej disa kohësh nga ky aeroport nuk kryhen fluturime ndërkohë që kontrata në fjalë ka për qëllim që të ofrojë të dhëna për Albcontrol dhe nuk është e lidhur me koncesionarin.

Referuar dokumenteve të bëra publike gjatë fazës së prokurimit të studimit nënvizohet se studimi i fizibilitetit për infrastrukturën e ofrimit të Shërbimeve të Trafikut Ajror (ATS) në Aeroportin e Kukësit përfshin identifikimin e strategjisë më të përshtatshme.

“Kjo pĂ«rfshin pĂ«rcaktimin e objektivave tĂ« dĂ«shiruara, fushĂ«s sĂ« veprimit dhe horizontit kohor. KĂ«to parakushte tĂ« rĂ«ndĂ«sishme pĂ«r tĂ« gjithĂ« hapat e mĂ«tejshĂ«m tĂ« projektit pĂ«rmblidhen nĂ« njĂ« dokument tĂ« vetĂ«m strategjik.

PĂ«rgatitja e njĂ« strategjie themelore mund tĂ« adresojĂ« pyetje kyçe si: Cila qasje do tĂ« rezultojĂ« nĂ« kursime tĂ« kostove? A mund tĂ« arrihet harmonizimi teknik i sistemeve tĂ« Menaxhimit tĂ« Trafikut Ajror (ATM)? A Ă«shtĂ« e mundur tĂ« ofrohen shĂ«rbime tĂ« kontrollit tĂ« trafikut ajror nĂ« mĂ«nyrĂ« efektive nga njĂ« qendĂ«r e vetme ku mund tĂ« integrohen kullat e sĂ« ardhmes?” thuhet nĂ« dokumente.

Ndërkohë sipas Albcontrol me një strategji të përshtatshme, shumë pyetje themelore mund të marrin përgjigje efektive.

Sipas këtij të fundit është kritike që të vlerësohet konfigurimi i duhur, duke marrë në konsideratë skenarët e mëposhtëm:

  • NdĂ«rtimi i njĂ« kulle betoni nĂ« KukĂ«s;
  • Blerja ose marrja me qira e njĂ« Kulle tĂ« LĂ«vizshme;
  • Blerja e njĂ« Kulle tĂ« LargĂ«t (Remote Tower) pĂ«r Aeroportin e KukĂ«sit;
  • NdĂ«rtimi i njĂ« Qendre tĂ« Kontrollit tĂ« LargĂ«t (RTC) me mundĂ«sinĂ« pĂ«r tĂ« akomoduar disa aeroporte, nga pista tĂ« vogla AFIS deri te mundĂ«sia e shfrytĂ«zimit si qendĂ«r emergjence pĂ«r KullĂ«n ATC tĂ« Aeroportit tĂ« TiranĂ«s dhe asaj tĂ« VlorĂ«s.

“NjĂ« strategji e pĂ«rshtatshme duhet tĂ« jetĂ« e qĂ«ndrueshme pĂ«r tĂ« ardhmen dhe e pĂ«rshtatur me kushtet lokale, duke marrĂ« parasysh kohĂ«n dhe vizionin pĂ«r zhvillimin e aeroportit, me fokus kryesor nĂ« strategjinĂ« pĂ«r Aeroportin NdĂ«rkombĂ«tar tĂ« KukĂ«sit” thuhet nĂ« dokumente.

Koncesioni i aeroportit të Kukësit

Në mars të vitit 2019 Këshilli i Ministrave miratoi kontratën koncesionare për Aeroportin e Kukësit. Procedura e tenderimit u krye në dhjetor të vitit 2018 dhe fitues doli bashkimi i përkohshëm i kompanive Global Technical Mechanics sh.p.k (tashmë zotëron 100% të aksioneve) dhe Bami sh.p.k. Kohëzgjatja e koncesionit është 35 vite. Vlera e rehabilitimit ishte rreth 8 milionë euro.

 

The post Aeroporti i Kukësit, lidhet kontrata për studimin e fizibilitetit dhe trafikun ajror appeared first on Revista Monitor.

↗

Rënia e Euros: Ekspertët mendojnë se ka ardhur sidomos nga turizmi, publiku nga paratë e pista

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

GjatĂ« muajit janar, “Monitor” zhvilloi njĂ« vrojtim me analistĂ« tĂ« tregut financiar lidhur, me faktorĂ«t qĂ« kanĂ« ndikuar ecurinĂ« e kursit tĂ« kĂ«mbimit mes Euros dhe Lekut.

Ekspertët u pyetën për të vlerësuar ndikimin e një liste faktorësh, në një shkallë që fillonte nga një deri në pesë.

Mbështetur në përgjigjet e tyre, faktori me peshën mesatare më të lartë në vijimësinë e rënies së kursit të këmbimit Euro-Lek ka qenë turizmi dhe në përgjithësi rritja e eksporteve të shërbimeve në ekonominë shqiptare. Paneli i ekspertëve e ka vlerësuar këtë faktor me një ndikim 4.5 (nga një shkallë maksimale 5).

Sipas të dhënave më të fundit të Bankës së Shqipërisë, për të gjithë 9-mujorin 2025, të ardhurat neto nga turizmi arritën në 2.1 miliardë euro, në rritje vjetore me 19.6%.

Turizmi vazhdon të jetë kontribuesi kryesor në zërin e të ardhurave në bilancin e pagesave të vendit.

Përveç turizmit, në përgjithësi sektori i shërbimeve vazhdon të japë një kontribut të lartë në rritjen e eksporteve të vendit. Për të gjithë 9-mujorin 2025, shërbimet sollën të ardhura neto në ekonomi në vlerën e pothuajse 3.5 miliardë eurove, në rritje me 16.4% krahasuar me një vit më parë.

Faktori i dytë më i zgjedhur nga ekspertët e anketuar janë remitancat. Mesatarisht, ndikimi i këtij faktori në kursin e këmbimit vlerësohet në nivelin 3.91.

Për 9-mujorin, dërgesat e emigrantëve arritën vlerën e 817 milionë eurove, në rritje me 5.8% krahasuar me një vit më parë. Valët e reja të emigrimit të shqiptarëve në vitet e fundit kanë ringritur remitancat, duke ndikuar pozitivisht bilancin e llogarisë korrente të vendit.

Faktori i tretë për nga ndikimi, sipas ekspertëve, janë prurjet informale të valutës, me një vlerësim mesatar në nivelin 3.83. Me një ndikim lehtësisht më të ulët vlerësohen prurjet e paligjshme të valutës, me një vlerësim mesatar 3.58.

Në perceptimin e përgjithshëm, flukset informale dhe të paligjshme kanë pasur gjithmonë një ndikim të konsiderueshëm në tendencat e kursit të këmbimit. Një perceptim të tillë duket se e ndajnë edhe ekspertët, që i rendisin ndër faktorët me ndikim në kursin e këmbimit.

Investimet e huaja në pasuri të paluajtshme vlerësohen gjithashtu ndër faktorët me ndikim, me një nivel mesatar 3.66.

Sektori i pasurive të paluajtshme dominoi investimet e huaja për të katërtin vit radhazi në 2025, me një peshë gjithnjë e më të lartë. Për 9-mujorin 2025, investimet e huaja në pasuri të paluajtshme arritën vlerën e 403 milionë eurove. Vlera e investimeve të huaja në prona është rritur me 50% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Investimet në këtë sektor përbëjnë më shumë 33% të investimeve të huaja për këtë vit, nga 23% që zinin një vit më parë.

Në renditjen e vlerësimit mesatar të ekspertëve për faktorët që kanë ndikuar kursin e këmbimit, vijon bilanci tregtar, me një mesatare vlerësimi 3.25 dhe ulja e deficitit buxhetor dhe borxhit publik, në nivelin 2.83.

Publiku mendon se euro ra nga flukset informale

PĂ«r tĂ« ballafaquar mendimin e ekspertĂ«ve me mendimin e njĂ« publiku mĂ« tĂ« gjerĂ«, “Monitor” realizoi mes fundit tĂ« muajit janar dhe fillimit tĂ« muajit shkurt njĂ« sondazh nĂ« faqen e saj tĂ« internetit. PjesĂ«marrĂ«sit u pyetĂ«n pĂ«r faktorĂ«t kryesorĂ« qĂ«, sipas tyre, kanĂ« pĂ«rcaktuar rĂ«nien e kursit tĂ« Euros ndaj Lekut, me tĂ« njĂ«jtat alternativa qĂ« iu parashtruan edhe ekspertĂ«ve.

Sipas përgjigjeve të sondazhit, në pjesën më të madhe pjesëmarrësit mendojnë se faktorët kryesorë që kanë sjellë rënien e kursit të Euros janë prurjet e paligjshme të valutës, me 36% të përgjigjeve dhe prurjet informale, me 30% të tyre.

Faktorët e tjerë vijojnë me diferencë të konsiderueshme, duke filluar nga turizmi, me 13% të përgjigjeve, investimet e huaja në prona, me 9% dhe remitancat, me 5%.

Rezultatet e sondazhi tregojnë se, në perceptimin e opinionit publik, ekonomia informale dhe e paligjshme është faktori me ndikimin kryesor në rënien e kursit të këmbimit mes Euros dhe Lekut.

Sipas statistikave të Bankës së Shqipërisë, Euro u këmbye mesatarisht vitin e kaluar me 97.85 lekë, niveli më i ulët i regjistruar ndonjëherë. Megjithatë, shkalla e rënies së kursit në 2025 ishte ndjeshëm më e ulët krahasuar me dy vitet e mëparshme. Për vitin 2025, kursi mesatar zyrtar i këmbimit Euro-Lek pësoi një rënie me 2.8%, nga 7.4% që kishte qenë rënia gjatë vitit 2024 dhe 8.6% që kishte qenë rënia gjatë vitit 2023.

Por, ngadalësimi i rënies së kursit mund të shpjegohet në një masë të konsiderueshme me ndërhyrjet e Bankës Qendrore. Sipas të dhënave zyrtare të publikuara deri tani, për nëntë muajt e parë të vitit 2025 Banka e Shqipërisë ka blerë gjithsej 825.6 milionë euro në tregun e brendshëm valutor.

Kjo është vlera më e lartë historike e blerjeve të Bankës së Shqipërisë në tregun valutor për këtë periudhë të vitit. Në mungesë të këtyre blerjeve, kursi i këmbimit do të kishte pësuar një rënie edhe më të madhe. / Ersuin Shehu

Burimi: Anketimi i “Monitor” me ekspertĂ«t

Burimi: Sondazhi i “Monitor” me publikun

The post Rënia e Euros: Ekspertët mendojnë se ka ardhur sidomos nga turizmi, publiku nga paratë e pista appeared first on Revista Monitor.

↗

75% e shqiptarëve çojnë për faturat publike deri në 10-50% të buxhetit mujor

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Sistemi fiskal dhe tarifat administrative po kthehen nĂ« barrĂ« pĂ«r qytetarĂ«t e Ballkanit PerĂ«ndimor, por nĂ« ShqipĂ«ri ky presion duket se ka prekur masĂ«n mĂ« tĂ« gjerĂ« tĂ« popullsisĂ«, sipas anketĂ«s “Securimetri 2025” tĂ« realizuar nga KĂ«shilli i BashkĂ«punimit Rajonal.

Të dhënat tregojnë se në Shqipëri, rreth 75% e qytetarëve vlerësojnë se taksat dhe tarifat rrisin koston e tyre të jetesës me 10% deri në 50% te të ardhurave mujore. Specifikisht, grupi që deklaron se detyrimet publike marrin 21-30% të të ardhurave të tyre mujore është më i larti në rajon, me 30% të të anketuarve, duke lënë pas mesataren e Ballkanit Perëndimor prej 25%.

Kjo shifër tregon se, ndryshe nga fqinjët, shqiptarët e ndjejnë barrën e detyrimeve publike si një shpenzim që dikton mirëqenien e tyre mujore. Vetëm 13% e shqiptarëve mendojnë se shteti u merr më pak se 10% të kostove të jetesës, niveli ky më i ulët në rajon pas Serbisë.

Kjo do të thotë se për gati një të tretën e popullsisë në Shqipëri, pagesat ndaj institucioneve publike marrin një pjesë mjaft të konsiderueshme të buxhetit familjar, duke tejkaluar mesataren e rajonit.

Kosova shfaqet si një ekonomi më barrën më të lehtë për qytetarët e saj. Rreth 17% e qytetarëve të saj e ndjejnë barrën e pagesave publike nën nivelin 10%, një tregues ky më pozitiv se në Shqipëri.

Serbia ka përqindjen më të lartë të qytetarëve që deklarojnë kosto ekstreme ku 11 % e qytetarëve pohojnë se çojnë 50% të të ardhurave mujore në shtet, ndërsa në Shqipëri kjo kategori është pothuajse e papërfillshme me 3%. Kjo tregon se sistemi serb mund të jetë më agresiv ndaj grupeve më të ardhura të larta, ndërsa sistemi shqiptar shënjestron më gjerësisht shtresën e mesme.

Maqedonia e Veriut udhëheq rajonin me 36% te të anketuarve që paguajnë10-20% te të ardhurave mujore, duke u renditur shumë afër Shqipërisë për nga perceptimi i barrës së moderuar.

Për Shqipërinë, shifrat tregojnë një ndjeshmëri të lartë ndaj detyrimeve financiare publike, ku përfshihet faturat e ujit, energjisë dhe të tjera që kanë bëjnë me taksat e tarifat. Një pjesë e konsiderueshme e popullsisë pohoi se këto kosto gërryejnë ndjeshëm të ardhurat e tyre mujore./ B.Hoxha

The post 75% e shqiptarëve çojnë për faturat publike deri në 10-50% të buxhetit mujor appeared first on Revista Monitor.

↗

Interneti fiks, kontratat e shërbimit duhet të përcaktojnë edhe shpejtësinë minimale

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Ofruesit e shërbimit të internetit duhet të përcaktojnë në kontratën e shërbimit edhe shpejtësinë minimale për shkarkimin dhe ngarkimin e të dhënave.

NjĂ« detyrim i tillĂ« parashikohet nĂ« ligjin e ri “PĂ«r komunikimet elektronike”, i miratuar nĂ« fund tĂ« vitit 2024 dhe Autoriteti i Komunikimeve Elektronike dhe Postare (AKEP) e ka pĂ«rfshirĂ« nĂ« rregulloren e re pĂ«r “PĂ«rcaktimin e modelit tĂ« pĂ«rmbledhjes sĂ« kontratĂ«s pĂ«r t’u pĂ«rdorur nga ofruesit e shĂ«rbimeve tĂ« komunikimeve elektronike publike”.

Sipas anekseve të rregullores, për shërbimin e aksesit në internet në rrjet fiks në kontratë duhet të përfshihet shpejtësia minimale, normalisht e disponueshme dhe maksimale e shkarkimit dhe ngarkimit, ndërsa në rastin e rrjeteve celulare do përfshihet shpejtësia maksimale e vlerësuar e shkarkimit dhe ngarkimit të shërbimit të aksesit në internet.

Deri më sot, shpejtësia e përcaktuar në kontratat e shërbimit të internetit me linja fikse i referohet shpejtësisë maksimale, përkatësisht për shkarkimin dhe ngarkimin e të dhënave.

Por, në praktikë, shpejtësia reale e internetit është e ndryshueshme dhe shpeshherë larg asaj maksimale të parashikuar në kontratë. Tashmë, kuadri i ri ligjor përcakton edhe detyrimin për të specifikuar një shpejtësi minimale të lidhjes.

Gjithashtu, ligji parashikon se, çdo mospërputhje e rëndësishme, e vazhdueshme ose e përsëritur rregullisht, midis cilësisë aktuale të shërbimit të aksesit në internet dhe asaj të parashikuar në kushtet e kontratës do të konsiderohet se përbën mospërputhje të performancës për qëllime të nxitjes së mjeteve juridike të disponueshme për konsumatorin, në përputhje me legjislacionin kombëtar. Një parashikim i tillë synon të mbrojë konsumatorin, në rastet kur operatori nuk ofron atë cilësi shërbimi të parashikuar në kontratë.

Sipas të dhënave më të fundit nga AKEP, numri i abonentëve të internetit me linja fikse në fund të muajit shtator 2025 arriti në rreth 710 mijë, në rritje me 2.4% krahasuar me tremujorin e mëparshëm dhe 7.1% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Tregu i internetit nga linjat fikse vazhdon të ndjekë një tendencë të qëndrueshme në rritje, duke ngushtuar pjesërisht prapambetjen në depërtimin e linjave fikse të komunikimit.

Tregu në përgjithësi po shfaq rritje dhe konkurrencë të lartë, veçanërisht në qendrat e mëdha urbane, ku përqendrimi i popullsisë është më i madh. Operatorët e kanë rinovuar gradualisht infrastrukturën drejt teknologjive më të reja, të fibrës optike, që ka ndikuar në rritjen e shpejtësisë mesatare të lidhjes për përdoruesit.

Sipas të dhënave më të fundit për shpejtësinë e internetit, në fund të vitit 2024, rreth 84% e pajtimtarëve kishin linja me shpejtësi më të madhe se 30 Mbps (megabit për sekondë), nga 69% që kishte qenë ky tregues në fund të vitit 2023. Ndërkohë, 42% e pajtimtarëve zotërojnë lidhje me shpejtësi mbi 100 Mbps, nga 28% që kishte qenë ky tregues për vitin 2023.

Gjithmonë duke iu referuar shifrave të 2024, rreth 69% e lidhjeve të internetit nga rrjetet fikse mbështeten në teknologjinë e fibrës optike./ E.Shehu

 

 

The post Interneti fiks, kontratat e shërbimit duhet të përcaktojnë edhe shpejtësinë minimale appeared first on Revista Monitor.

↗

Suedia do të shtrëngojë rregullat e shtetësisë mes përpjekjeve për të ulur emigracionin

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Suedia do të shtrëngojë rregullat e shtetësisë. Aplikantët që do të përballen me një pritje më të gjatë, prej tetë vitesh, para se të mund të aplikojnë, një prag minimal page dhe një test mbi njohuritë e tyre për shoqërinë suedeze, tha të hënën qeveria e qendrës së djathtë.

Qeveritë e njëpasnjëshme kanë shtrënguar politikat e emigracionit që nga viti 2015, kur rreth 160,000 azilkërkues kërkuan strehim në Suedi. Por qeveria e koalicionit minoritar po parashikon se një qëndrim edhe më kufizues ndaj emigracionit do të rezultojë popullor mes votuesve në zgjedhjet parlamentare të shtatorit.

“KĂ«to kĂ«rkesa janĂ« shumĂ« mĂ« tĂ« ashpra sesa situata aktuale sepse aktualisht nĂ« thelb nuk ka kĂ«rkesa pĂ«r t’u bĂ«rĂ« shtetas,” u tha gazetarĂ«ve ministri i Emigracionit, Johan Forssell.

Qeveria tha se aplikantët për shtetësi suedeze do të duhet të jetojnë në vend për tetë vite, nga pesë që janë aktualisht, të kenë të ardhura mujore mbi 20,000 korona suedeze (2,225 dollarë), dhe të jenë në gjendje të kalojnë një test gjuhe dhe kulture.

“Duket e arsyeshme qĂ« duhet tĂ« dini nĂ«se Suedia Ă«shtĂ« monarki apo republikĂ«, nĂ«se doni tĂ« jeni shtetas,” tha Forssell.

Kushdo me precedent penal, qoftë në Suedi apo jashtë saj, do të duhet të presë më gjatë përpara se të aplikojë. Dikush që ka vuajtur, për shembull, një dënim me katër vite burg, do të duhet të presë 15 vite para se të mund të aplikojë për shtetësi.

Demokratët e Suedisë, kundër emigracionit, të cilët mbështesin qeverinë e koalicionit minoritar, kanë fajësuar dekada të tëra politikat e emigracionit, që sipas tyre kanë shkaktuar një valë krimi bandash që ka përfshirë vendin.

Rregullat e reja pritet të hyjnë në fuqi më 6 Qershor.

Javën e kaluar qeveria tha se do të shtrëngonte rregullat për azilkërkuesit. / Reuters

The post Suedia do të shtrëngojë rregullat e shtetësisë mes përpjekjeve për të ulur emigracionin appeared first on Revista Monitor.

↗

Brenda një viti, emigrantët dërguan 1.42 miliard euro në Kosovë

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Paratë e diasporës vazhdojnë ta mbajnë gjallë ekonominë e Kosovës. Vetëm gjatë vitit të kaluar, remitancat kaluan 1.42 miliard euro.

Ekonomia e Kosovës gjatë vitit 2025 është mbështetur nga rritja e parave të dërguara nga  diaspora.

Të dhënat e fundit të Bankës Qendrore të publikuara në kuadër të bilancit të pagesave tregojnë se remitancat në Kosovë gjatë vitit 2025 kanë arritur vlerën prej 1.42 miliard eurosh, duke shënuar një rritje prej 4.4% ose rreth 60 milionë euro më shumë krahasuar me vitin 2024.

“
vlera e tĂ« cilave deri nĂ« nĂ«ntor 2025 shĂ«noi 1.28 miliard euro, qĂ« paraqet rritje prej 50.43 milionĂ« euro ose 8.87% krahasuar me periudhĂ«n e njĂ«jtĂ« tĂ« vitit 2025. NdĂ«rsa, sipas vlerĂ«simeve preliminare remitancat pĂ«r muajin dhjetor 2025 ishin rreth 140.04 milionĂ« euro, duke arritur kĂ«shtu vlerĂ«n 1.42 miliard euro”.

Sipas Bankës Qendrore të Kosovës pjesa më e madhe e remitancave ka ardhur nga Gjermania me rreth 39% të totalit.

Pas saj renditen Zvicra me 17.5%, Shtetet e Bashkuara të Amerikës me 7.2%, Austria me 4.2%, Italia me 3.9%, ndërsa Belgjika dhe Franca me nga 3.4%.

Sa i përket mënyrës së dërgimit të parave, rreth 55% e remitancave janë transferuar përmes agjencive për transfere të mjeteve, 17% përmes bankave dhe 28% përmes kanaleve të tjera.

Kjo strukturë ka mbetur pothuajse e njëjtë si në vitin paraprak.

“Prurjet mĂ« tĂ« mĂ«dha janĂ« realizuar pĂ«rmes institucioneve financiare jobankare (62.51%), bankave komerciale (15.51%), ndĂ«rsa pjesa tjetĂ«r – 21.98% – Ă«shtĂ« dĂ«rguar pĂ«rmes kanaleve tĂ« tjera alternative. Kjo rritje e qĂ«ndrueshme e remitancave tregon jo vetĂ«m mbĂ«shtetjen e diasporĂ«s pĂ«r familjet nĂ« KosovĂ«, por edhe ndikimin e drejtpĂ«rdrejtĂ« nĂ« fuqizimin e konsumit dhe tĂ« investimeve tĂ« brendshme”, ka treguar BQK.

Mesatarja mujore e remitancave ishte rreth 117.9 milionë euro, ndërsa prurjet më të mëdha u regjistruan në muajt korrik, gusht dhe dhjetor, kryesisht për shkak të ardhjes së mërgimtarëve në Kosovë gjatë sezonit të verës dhe festave të fundvitit.

Sipas disa të dhënave, janë mbi 700 mijë qytetarë të Kosovës që jetojnë në vende të ndryshme të botës, shumica prej tyre në Evropën Perëndimore dhe në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

 

The post Brenda një viti, emigrantët dërguan 1.42 miliard euro në Kosovë appeared first on Revista Monitor.

↗

Ekonomia rumune pritet të nisë rimëkëmbjen

✇Revista Monitor
By: Eralda Zito

Ekonomia e Rumanisë do të hyjë në një trajektore rimëkëmbjeje në muajt në vijim, deklaroi kryeministri Ilie Bolojan në një postim në rrjetet sociale.

Ai shtoi se ekzistojnë baza të forta për rimëkëmbje ekonomike këtë vit, pa pasur nevojë për rritje të mëtejshme taksash. Kursimet e realizuara në gjysmën e dytë të vitit të kaluar, sipas tij, kanë çuar në uljen e deficitit buxhetor me mbi 1% të PBB-së, nën objektivin prej 8.4%, pa ulur investimet.

Sipas kryeministrit, të ardhurat buxhetore janë rritur, edhe si rezultat i rritjes së disa taksave, masa që ai pranoi se vazhdojnë të kenë efekte negative në jetën e qytetarëve të zakonshëm.

Megjithatë, edhe viti 2026 do të sjellë disa zhvillime pozitive, beson kryeministri, me qeverinë që synon të hartojë një buxhet të bazuar në rimëkëmbjen ekonomike dhe investimet. Ilie Bolojan pret gjithashtu që norma e inflacionit të ulet në 4%, nga gati 10% aktualisht.

Mbi 15 miliardë euro do të vijnë nga fondet europiane, përmes Planit Kombëtar të Rimëkëmbjes dhe Rezistencës dhe politikës së kohezionit. Këto fonde do të kanalizohen drejt infrastrukturës, ekonomisë dhe përmirësimit të shërbimeve publike, tha Bolojan.

Ai kujtoi gjithashtu se në fillim të muajit të ardhshëm, qeveria do të marrë përgjegjësi në Parlament për legjislacionin që synon të kufizojë shpenzimet publike në administratën qendrore dhe vendore.

Më pas do të miratohet buxheti i shtetit për vitin 2026, i cili do të ndërtohet mbi baza realiste, me një objektiv deficiti pak mbi 6%, deklaroi kryeministri. Ndërkohë, përfaqësuesit e qeverisë kanë vijuar bisedimet për buxhetin.

The post Ekonomia rumune pritet të nisë rimëkëmbjen appeared first on Revista Monitor.

❌