Me hapësira jetese shumë të vogla dhe ushqim aspak tërheqës, burgjet nuk lidhen zakonisht me idenë e një pushimi luksoz.

Por me ndërtesat e trashëgimisë që janë kthyer në hotele, që renditen ndër trendet kryesore të udhëtimit për vitin 2026, një numër i përzgjedhur burgjesh të dikurshme po gjejnë jetë të re si struktura me pesë yje.

Udhëtarët së shpejti do të mund të qëndrojnë në një ish-burg për të mitur në Japoni. I planifikuar të hapet në qershor të këtij viti, ky resort i Hoshino Resorts ndodhet brenda ish-Burgut për të Mitur në Nara.

Hoshinoya, Japoni

I hapur për herë të parë në vitin 1908 gjatë periudhës Meiji, ndërtesa funksionoi si burg deri në vitin 2017, kur u mbyll dhe u shpall Pasuri Kulturore Kombëtare e Rëndësishme.

Si hotel vetëm me suita, mes nëntë dhe 11 qelive të mëparshme janë bashkuar për të krijuar secilën nga 48 njësitë e akomodimit, ndërsa krahu i dikurshëm i paraburgimit do të shndërrohet në një restorant japonezo-francez.

Muzeu i Burgut të Naras pritet gjithashtu të hapet në prill në të njëjtin kompleks, duke u dhënë vizitorëve mundësinë të mësojnë më shumë për historinë dhe trashëgiminë arkitekturore të institucionit.

Në Stamboll, burgu për disidentë intelektualë është kthyer në hotel Four Seasons. I projektuar nga Mimar Kemaleddin Bey në stil neoklasik turk, ndërtesa u ndërtua në vitin 1918 dhe shërbeu si burg deri në vitin 1969, ku mbaheshin kryesisht shkrimtarë dhe gazetarë disidentë.

Pas një periudhe të shkurtër përdorimi si burg politik në vitet 1980, ndërtesa u rinovua plotësisht dhe u rihap si hotel në vitin 1996. Sot ka 65 dhoma dhe suita të bollshme dhe përfshin spa tradicionale me hamam, restorante dhe bare.

Hotel Liberty në Offenburg ka një histori që nis në vitet 1840, kur “mysafirët” e parë ishin të burgosur politikë nga Revolucioni i Badenit i vitit 1848.

I rihapur si hotel në vitin 2017, ndërtesa ruan elemente të historisë së saj, përfshirë dyert e qelive dhe restorantin Wasser&Brot, që i referohet dietës tipike të të burgosurve, ujë dhe bukë.

The Liberty Hotel, Boston

Në Boston, burgu famëkeq Charles Street Jail, i hapur në vitin 1851, funksionoi deri në vitin 1990 dhe u shndërrua në hotel në vitin 2007. Holli i ndriçuar natyralisht, dritaret me hekur të farkëtuar dhe disa qeli të ruajtura janë ende pjesë e hotelit. Oborri i dikurshëm i ushtrimeve është kthyer në një oborr të gjelbëruar.

Në Australi, Pentridge Prison, që funksionoi si burg nga viti 1851 deri në 1997, është transformuar gradualisht në një kompleks me restorante, kinema dhe ambiente eventesh.

The Interlude, Australi

Një pjesë e tij, The Interlude, është tani një hotel butik me 19 suita, ku disa qeli janë bashkuar për të krijuar hapësirat e reja, duke ruajtur gurët origjinalë dhe duke shtuar komoditete moderne.

Hoteli prezantohet si “streha e parë urbane e mirëqenies në botë e ndërtuar në një burg të konvertuar”, me një pishinë nëntokësore si element qendror. / Euronews, Shqip.al

The post Këto ish-burgje janë shndërruar në hotele me pesë yje appeared first on Revista Monitor.

Nga Kristalina Georgieva dhe Mohammed Al-Jadaan*

Dikur thuhej se kur ekonomitë e përparuara teshtinin, tregjet në zhvillim ftoheshin. Kjo nuk është më e vërtetë. Pas goditjeve të fundit globale, si rritja e inflacionit pas pandemisë dhe një valë e re tarifash, tregjet në zhvillim janë mbajtur mirë. Inflacioni ka vazhduar të ulet, monedhat në përgjithësi kanë ruajtur vlerën e tyre dhe kostot e emetimit të borxhit kanë mbetur në nivele të menaxhueshme. Nuk ka pasur shenja të turbulencave financiare që shoqëronin goditjet ekonomike të mëparshme.

Në fakt, tregjet në zhvillim kanë zgjeruar rolin e tyre si motor kyç i rritjes globale, me peshën e tyre në ekonominë botërore që është më shumë se dyfishuar që nga viti 2000. Vetëm dhjetë tregjet në zhvillim në G20 tani përbëjnë mbi gjysmën e rritjes globale.

Ndërsa kushtet e jashtme mbështetëse kanë luajtur një rol në qëndrueshmërinë mbresëlënëse të tregjeve në zhvillim, po aq rol kanë luajtur edhe politikat dhe institucionet që e mbështesin atë. Bankat qendrore janë bërë më të pavarura, me objektiva më të qarta inflacioni dhe me më pak varësi nga ndërhyrjet në tregun e këmbimit valutor për të përthithur goditjet. Gjithashtu, gjithnjë e më shumë tregje në zhvillim po përdorin rregulla fiskale për të vendosur disiplinë buxhetore.

Në Brazil, për shembull, reformat monetare kanë dhënë rezultat në luftën e vendit kundër inflacionit. Të udhëhequr nga një kuadër objektivash inflacioni i vendosur në vitin 1999, Brazili ishte një nga vendet e para që rriti normat e interesit ndërsa çmimet u rritën gjatë pandemisë. Që atëherë, ai ka përmirësuar kuadrin e tij dhe tani pritet të arrijë objektivin 3% vitin e ardhshëm.

Po ashtu, Nigeria ka zbatuar reforma të forta për të përmirësuar kuadrin e çmimeve të energjisë dhe për të hequr gradualisht financimin e deficitit buxhetor nga banka qendrore. Ndërkohë, Egjipti po ecën përpara me planet për të zgjeruar bazën e tij tatimore, përfshirë zgjerimin e TVSH-së, mbylljen e hapësirave për evazion fiskal dhe dixhitalizimin e administratës tatimore.

Por, ndonëse tregjet në zhvillim kanë bërë përparime të mëdha në përmirësimin e kuadrove të tyre të politikave dhe në rritjen e besueshmërisë, kjo nuk është koha për vetëkënaqësi. Performanca e tyre e fortë e fundit pasqyron gjithashtu rrethana të favorshme, si normat më të ulëta të interesit, kushtet lehtësuese financiare dhe çmimet e forta të mallrave bazë.

Për më tepër, qëndrueshmëria e tregjeve në zhvillim ende nuk është përkthyer në rritje më të shpejtë. Gati gjashtë vjet pas shpërthimit të COVID-19, PBB-ja në tregjet në zhvillim dhe ekonomitë në zhvillim po ndjek një trajektore rritjeje më të ngadaltë se para pandemisë, një prirje që ka penguar objektivin për të ngushtuar hendekun e të ardhurave me ekonomitë e avancuara. Në të njëjtën kohë, ndryshimet e thella në gjeopolitikë, tregti, teknologji dhe demografi mund ta bëjnë edhe më të vështirë, që tregjet në zhvillim të arrijnë nivelin e vendeve të zhvilluara.

Në një botë që ka gjasa të mbetet e paqëndrueshme edhe për disa kohë, tregjet në zhvillim duhet të ecin përpara me reforma të fokusuara. Çdo vend duhet të gjejë balancën midis politikave që nxisin rritjen dhe ruajtjes së qëndrueshmërisë ekonomike (përmes rezervave dhe instrumenteve të tjera që ofrojnë mbrojtje në periudha rënieje).

Krijimi i kushteve për një valë të re rritjeje me shumë vende pune kërkon forcimin e klimës së biznesit për të mobilizuar investitorët vendas dhe për të tërhequr kapital të huaj. Institucionet dhe qeverisja më e fortë do të çojnë në tregje financiare më të thelluara, ku kompanitë më dinamike dhe më premtuese mund të rriten. Politikëbërësit duhet gjithashtu të pozicionojnë ekonomitë e tyre për të përfituar nga rritjet e mundshme të produktivitetit nga IA. Arabia Saudite, India dhe anëtarë të tjerë të Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit Persik, për shembull, kanë shpallur investime mbresëlënëse në infrastrukturë që do të vendosin bazat për adoptimin e IA për dekadat në vijim. Aty ku është e mundur, tregjet e tjera në zhvillim duhet të ndjekin këtë shembull.

Disa tregje kufitare kanë gjithashtu avantazhin e një popullsie të re dhe me rritje të shpejtë në moshë pune, e etur për mundësi. Ky aset demografik mund të sjellë një dividend të madh, por vetëm nëse vendet bëjnë investime të konsiderueshme në arsim dhe trajnim për të përgatitur fuqinë punëtore për sfidat e së ardhmes.

Megjithëse tensionet në aleancat e vjetra kanë sjellë pasiguri shtesë, peizazhi në ndryshim i gjeopolitikës dhe tregtisë paraqet mundësi për forma të reja integrimi dhe bashkëpunimi. Tregjet në zhvillim tashmë po luajnë një rol udhëheqës në këtë ndryshim. Nga Azia Juglindore në Afrikë dhe Amerikën Latine, grupimet rajonale po krijojnë lidhje të reja tregtare dhe po thellojnë lidhjet ekonomike dhe financiare mes anëtarëve të tyre.

Ndërsa pesha ekonomike e tregjeve në zhvillim është rritur, është rritur edhe ndikimi i tyre në debatet globale. Gjithnjë e më shumë, këto ekonomi po bashkohen për të diskutuar se si mund të shfrytëzojnë shkallën e tyre në rritje dhe të ndërtojnë mbi qëndrueshmërinë e fituar me shumë përpjekje.

Rritja e rolit të tyre është në qendër të vëmendjes në Konferencën për Ekonomitë e Tregjeve në Zhvillim, e mbajtur në AlUla, Arabinë Saudite. E organizuar bashkërisht nga Arabia Saudite dhe Fondi Monetar Ndërkombëtar, ky aktivitet vjetor mbledh politikëbërës, drejtues biznesi dhe mendimtarë ekonomikë për të përcaktuar drejtimin e këtyre ekonomive. Drejtuesit e tregjeve në zhvillim do të hartojnë plane për të pasur sukses në një botë me partneritete në ndryshim, duke theksuar hapjen e vazhdueshme dhe bashkëpunimin. Qëllimi i tyre i përbashkët është të përballen me paqëndrueshmërinë globale me politika ekonomike të shëndosha, që forcojnë qëndrueshmërinë dhe ndihmojnë qytetarët e tyre të bëhen më të pasur dhe më të sigurt.

*Kristalina Georgieva është Drejtoreshë e Përgjithshme e Fondit Monetar Ndërkombëtar. Mohammed Al-Jadaan është Ministër i Financave i Arabisë Saudite.

E drejta e autorit: Project Syndicate, 2026.
www.project-syndicate.org

The post Tregjet në zhvillim duhet të ndërtojnë mbi suksesin e tyre të fundit appeared first on Revista Monitor.

Hapja dhe nisja e operimit të Aeroportit të Vlorës është ende e pasigurt. Aksioneri mazhoritar i kontratës koncesionare, MACBO, zotërues i 98 për qind të aksioneve në shoqërinë e Aeroportit të Vlorës deklaroi sot para mediave se gjendja mbetet shqetësuese dhe alarmante.

Përfaqësues të kompanisë thanë se çështja mbetet peng i vendimeve të gjykatave në vend. Zanafilla e konfliktit është mes dy kompanive aksionare të shoqërisë që ka kontratën koncesionare me shtetin shqiptar MACBO me 98 për qind dhe 2A Group me 2 për qind qëndron tek një kontrate për shitjen e 47 për qind të aksioneve nga aksioneri i madh tek më i vogli diçka që MACBO nuk e pranon të ketë ndodhur.

Përfaqësuesi juridik për MACBO tha se kalimi i aksioneve është bërë përpara një noteri dhe pretendimi është se është nënshkruar nga zoti Behxhet Pacolli diçka që sipas tyre nuk është e vërtetë dhe për të cilën është bërë një padi në gjykatë.

“Gjykata e shkallës së parë i dha të drejtë aksionerit më të vogël ndërkohë që ajo e Apelit na dha të drejtë ne. Menjëherë pas kësaj kur u duk sikur ngërçi u zgjidh me një tjetër sigurim padie në gjykatë u vendos pezullimi çka la lënë aksionerin më të madh të përjashtuar nga vendimmarrja dhe çdo hap që hidhet lidhur me zbatimin e kontratës” thanë përfaqësues të kompanisë.

Ata theksuan se duke qenë të përjashtuar nga ky proces nuk kanë akses në asnjë zhvillim që lidhet me aeroportin dhe se kërkojnë një auditim ndërkombëtar që do të investojë cilësinë dhe aspektet teknike të aeroportit si një vepër e rëndësisë së veçantë.

Dy skenarët për konfliktin

Përfaqësues të kompanisë thanë se nëse gjykata do të zgjidhë ngërçin kompania MACBO e cila është garantore e një kredie 57 milionë euro me asete në vlerën 180 milionë euro mund të përshpejtojë punimet dhe të vijojë me certifikimet e nevojshme që aeroporti i Vlorës të hyjë në operim brenda disa muajve.

Nëse çështja zvarritet dhe ai mbetet i përjashtuar duke u “shpronësuar” kështu nga e drejta e tij në këtë koncesion atëherë çështja do të ndiqet në Arbitrazh. Sipër përfaqësuesve të kompanisë Shqipëria ka nënshkruar një marrëveshje në vitin 1993 me Zvicrën për mbrojtjen e investimeve. Po kështu të drejtat e kompanive mbrohen me marrëveshje ndërkombëtare ndaj nëse zgjidhja do të mungojë MACBO do t’i drejtohet IÇ në Londër.

The post Aeroporti i Vlorës “peng” në gjykata, MACBO: Jemi përjashtuar nga vendimet, auditim ndërkombëtar appeared first on Revista Monitor.

14 shërbime të reja sociale u prezantuan sot nga Ministria e Shëndetësisë dhe Mirëqenies Sociale, në kuadër të eventit “Fondi Social 2026 – Garanci për Qëndrueshmërinë e Shërbimeve për Mirëqenien e Qytetarëve”, ku mori pjesë edhe Kryeministri Edi Rama.

Gjatë vitit 2026, Fondi Social do të financojë 14 shërbime të reja, të dedikuara për fëmijët dhe nënat në nevojë, fëmijët dhe të rriturit me aftësi ndryshe, të moshuarit, gratë dhe vajzat viktima të dhunës, si dhe për fëmijët pa kujdes prindëror.

Nga këto, 12 shërbime të reja do të ofrohen në bashkitë Durrës, Përrenjas, Kurbin, Skrapar, Himarë, Kavajë, Vorë, Korçë, Mat, Patos, Cërrik dhe Kamëz, ndërsa dy shërbime të reja Emergjence dhe Linje Këshillimi për fëmijë do të ngrihen në nivel qarku.

Kryeministri Edi Rama gjatë fjalës së tij theksoi transformimin rrënjësor të sistemit të shërbimeve sociale në dekadën e fundit, duke theksuar se sot Shqipëria mbështet në mënyrë të organizuar rreth 65 mijë individë përmes një rrjeti institucionesh dhe shërbimesh në nivel qendror dhe vendor.

Ai nënvizoi se risia më e rëndësishme e këtij procesi është shtrirja e shërbimeve në nivelin vendor dhe përfshirja aktive e bashkive, si një garanci për qëndrueshmërinë dhe eficiencën e tyre.

“Çuarja e këtij procesi përpara nënkupton që të shkojmë përtej volumit dhe përtej shifrave që janë jashtëzakonisht inkurajuese, sepse që sot Shqipëria të kujdeset në mënyrë të posaçme për 65 mijë individë është diçka shumë domethënëse dhe nuk janë 65 mijë individë të cilët i prek një sistem financimi, por janë 65 mijë individë, të cilët i prek një sistem i organizuar institucionesh, pikash shërbimi, kujdestarësh dhe kështu me radhë.

Është e rëndësishme që me bashkitë të shtyjmë shumë më tepër përfshirjen e familjeve në këtë sistem përkujdesjeje sociale.

Shembulli që u paraqit këtu ishte shumë prekës, shumë motivues dhe nxitës për të kërkuar më shumë familje, të cilat janë të gatshme të marrin pjesë në këtë përpjekje sociale dhe të kujdesen për fëmijë që kanë nevojë jo thjesht për një strehë, por për një strehë nën të cilën ka një ngrohtësi familjare dhe këtu duhen gjetur mekanizmat e financimit bashkërisht me pushtetin vendor, por në këtë pikë pushteti vendor është kyç dhe kryetarët e bashkive janë absolutisht aktorët kryesor për të arritur që të përcjellin sensin e kësaj qasjeje dhe për të arritur që të bëjnë punën e nevojshme bindëse për familje, të cilat mund të bashkohen në këtë qasje dhe të cilave duhet t’u dedikojmë një fond të veçantë.

Thënë të gjitha këto, dua të shtoj se buxheti është gjithmonë e më domethënës sigurisht.

Është rritur siç e tha ministrja 6 herë nga momenti kur ne kemi nisur këtë përpjekje.

Është 17 % më i lartë këtë vit sesa vitin e shkuar, por buxheti nuk është e gjitha dhe nuk i thotë dhe as i zgjidh dot të gjitha. Kështu që për këtë arsye na duhet që këtë proces decentralizimi ta thellojmë, ta bëjmë më të konsoliduar dhe në ndërkohë të rrisim patjetër edhe cilësinë e jetës nën strehët e kujdesit shoqëror.

Ne kemi nisur një proces në Tiranë me transformimin e kushteve për jetimoren e famshme, shtëpinë e përkujdesjes për fëmijë “Zyber Hallulli” në një fshat të përkujdesjes brenda qytetit natyrisht dhe me këtë frymë është mirë ë të shohim me bashkitë dhe të tjera mundësi për të krijuar hapësira komunitare të rëndësishme nga pikëpamja e kushteve dhe cilësisë”, u shpreh ndër të tjera kryeministri Rama gjatë fjalës së tij.

The post Fondi Social 2026, kryeministri Rama prezanton 14 shërbime të reja për nënat dhe të moshuarit appeared first on Revista Monitor.

Agjencia Shtetërore e Kadastrës ka ndërmarrë një hap të ri në drejtim të digjitalizimit të shërbimeve, duke mundësuar që vendimet për legalizimin e ndërtimeve informale t’u dërgohen qytetarëve drejtpërdrejt në profilin e tyre në platformën e-Albania.

Sipas njoftimit, dokumenti përkatës do të mbërrijë menjëherë në telefon ose kompjuter, duke eliminuar nevojën për paraqitje fizike në sportele, pritje në radhë apo dërgim përmes shërbimit postar.

Ky ndryshim synon të përshpejtojë procedurat dhe të rrisë sigurinë në dorëzimin e dokumentacionit zyrtar.

Ndër përfitimet kryesore të këtij shërbimi përmenden rritja e sigurisë në dorëzimin e vendimeve, shkurtimi i kohës për pajisjen me titullin e pronësisë, si dhe thjeshtimi dhe rritja e transparencës së procesit për qytetarët.

Në këtë mënyrë synohet shmangia e radhëve dhe burokracive, ndërsa procedurat do të zhvillohen në kohë reale.

Digjitalizimi i shërbimeve të Kadastrës konsiderohet pjesë e reformës për modernizimin e administratës publike, me qëllim ofrimin e aksesit më të shpejtë dhe më efikas në dokumentet e pronësisë për qytetarët.

The post Kadastra digjitale, vendimet e legalizimit do të dërgohen në e-Albania appeared first on Revista Monitor.

Europa ndodhet në një moment vendimtar. Në një botë të shënuar nga pasiguria gjeopolitike, fragmentimi ekonomik dhe konkurrenca e ashpër teknologjike, aftësia e Europës për të vepruar si një fuqi globale do të varet nga sa shpejt mund të dixhitalizohet, të mobilizohen investimet, të reduktohet fragmentimi i brendshëm dhe të zgjerohet kapaciteti industrial dhe digjital.

Sipas DIGITALEUROPE, shtetet anëtare të BE-së duhet t’i japin BE-së një mandat më të fortë për të vepruar në mënyrë të bashkuar jo vetëm përsa i përket rregullimit, por edhe për investime, prokurim të përbashkët dhe integrim tregu. Kjo përfshin instrumente që mund të kthejnë ambicien në zbatim konkret, si prokurimet publike të koordinuara për teknologjitë kritike, projektet infrastrukturore ndërkufitare dhe masat që rrisin kërkesën për zgjidhjet evropiane.

Infrastruktura dixhitale strategjike, nga teknologjitë për dronë, lidhshmërinë dhe hapësirën, deri te kuantumi, cloud, kibernetika, inteligjenca artificiale dhe sistemet e energjisë, duhet të trajtohet si aset strategjik i Evropës, i rëndësishëm për stabilitetin ekonomik, shoqëror dhe ushtarak të bllokut.

Europa ka kompani shumë inovative, por aktualisht i mungojnë strukturat për t’i bërë ato të rriten në shkallë të gjerë. Mungesa e instrumenteve kryesore të politikave, si stimuj fiskalë evropianë, prokurime në nivel BE-së, financime të ngadalta dhe rregullore të rënda, vazhdon të pengojë ndërtimin dhe funksionimin e sistemeve kritike me shpejtësi.

Për më tepër, përfundimi i Unionit të Tregjeve Kapitaliste është thelbësor për të drejtuar kursimet e mëdha të Evropës drejt këtyre prioriteteve. Sipas DIGITALEUROPE, tregjet kapitale të thella dhe të integruara duhet të punojnë krah për krah me prokurimin e përbashkët për të reduktuar rrezikun e investimeve dhe për të krijuar projekte të mëdha me parashikueshmëri.

Organizata përfundon duke theksuar se nëse nuk ndryshon kjo qasje, Evropa rrezikon të mbetet strategjikisht e ekspozuar, ekonomikisht e varur dhe strukturisht më e ngadaltë sesa konkurrentët globalë. Përmes një strategjie të re, mund të ndërtohen themelet e sovranitetit teknologjik dhe reziliencës afatgjatë./ DIGITALEUROPE.ORG

The post Europa në garë me kohën, DIGITALEUROPE kërkon investime urgjente në teknologji appeared first on Revista Monitor.

Ministria e Financave organizoi një takim të zgjeruar në nivel të lartë institucional, në vijim të dialogut të vazhdueshëm mbi përdorimin e Skemës së Garancisë Sovrane të Qeverisë Shqiptare dhe Programit të Financimit të Biznesit Mikro, të Vogël dhe të Mesëm (PFBVM) nga sektori bankar.

Takimi u zhvillua nën drejtimin e Ministrit të Financave, z. Petrit Malaj, me pjesëmarrjen e Guvernatorit të Bankës së Shqipërisë, z. Gent Sejko, Ministrit të Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, z. Andis Salla, si dhe Drejtorëve të Përgjithshëm të bankave tregtare që operojnë në vend dhe përfaqësuesve nga Shoqata Shqiptare e Bankave.

Qëllimi i këtij takimi ishte vlerësimi i progresit të deritanishëm në zbatimin e instrumenteve të financimit, identifikimi i çështjeve që ndikojnë në transmetimin efektiv të kreditimit drejt ekonomisë reale, si dhe adresimi i sfidave të evidentuara nga sektori bankar dhe subjektet përfituese. Ndër të tjera, takimi synoi gjithashtu edhe përcaktimin e masave konkrete për përmirësimin e aksesit në financim për fermerët, ndërmarrjet bujqësore dhe bizneset mikro, të vogla dhe të mesme, në përputhje me parimet e menaxhimit të kujdesshëm të rrezikut dhe stabilitetit financiar.

Ministri i Financave, z. Petrit Malaj, theksoi se sektori bujqësor mbetet një prioritet strategjik i Qeverisë së Shqipërisë. Me afrimin e integrimit të ekonomisë shqiptare në tregun e përbashkët evropian është e nevojshme që biznesi shqiptar të përmirësojë produktiviteti dhe të rrisë vlerën e shtuar përgjatë të gjithë zinxhirit prodhues. Si rrjedhojë, Skema e Garancisë Sovrane duhet parë si një mundësi që përshpejton pikërisht këtë proces sa jetik aq edhe imediat.

Ndërkohë, Qeveria do vazhdojë të mbështesë sektorin edhe nëpërmjet kanaleve të tjera, duke synuar përthithjen e investimeve të mëtejshme e duke siguruar kështu sektorin bankar për rentabilitetin afatgjatë të sektorit. Nëpërmjet skemës kombëtare të bujqësisë, paketës fiskale si dhe rifillimin e IPARD III, sektori do vazhdojë të jetë në vëmendjen e politikave qeveritare përgjatë gjithë mandatit.

Në fjalën e tij, Guvernatori i Bankës së Shqipërisë, z. Gent Sejko, duke vlerësuar angazhimin e Bankës së Shqipërisë në kuadër të Marrëveshjes Kuadër për zbatimin e Skemës së Garancisë Sovrane, theksoi rolin e institucionit në mbështetjen e kësaj nisme, në përputhje me objektivat më të gjera të politikave të sektorit financiar dhe zhvillimit ekonomik të vendit. Ai nënvizoi se Skema është konceptuar si një instrument plotësues, që kontribuon në përmirësimin e transmetimit të kreditimit drejt ekonomisë reale, duke ruajtur njëkohësisht parimet e menaxhimit të kujdesshëm të rrezikut dhe stabilitetin financiar.

Guvernatori evidentoi gjithashtu disa vëzhgime mbi zbatimin e Skemës, duke vlerësuar progresin e arritur deri më tani, si dhe duke theksuar nevojën për adresimin e disa çështjeve operacionale, me qëllim rritjen e efektivitetit dhe përthithjes së saj. Në këtë kontekst, ai theksoi rëndësinë e koordinimit të vazhdueshëm ndërmjet autoriteteve publike, sektorit bankar dhe institucioneve të tjera të përfshira, për të siguruar që Skema të vijojë të jetë në linjë me objektivat strategjikë të politikave financiare dhe të kontribuojë në një rritje të qëndrueshme dhe gjithëpërfshirëse të kreditimit.

Nga ana e tij, Ministri i Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural, z. Andis Salla, u shpreh se Skema e Garancisë ka filluar të shfaqë efektet pas një periudhe ku fermerët kishin nevojë të njiheshin me të. Rritja e interesit dhe e aplikimeve nga fermerë apo biznese agro-përpunuese tregon qoftë nevojën që ka sektori për financim, po aq edhe potencial afatgjatë që sipërmarrësit shohin.

MBZHR dhe agjencitë e saj të varësisë do vazhdojnë të bashkëpunojnë me fermerët për informimin e tyre dhe për t’i asistuar ata përgjatë procesit të aplikimit. Rritja e këtij bashkëpunimi trepalësh mes agjencive publike, bankave dhe fermerëve po krijon mundësi për të njohur dhe hulumtuar më tej potencialin zhvillimor të sektorit.

Drejtuesit e sektorit bankar ndanë përshtypjet e tyre për ecurinë e dy skemave. Ata ranë dakord që pas një periudhe njohje, për sipërmarrësit dhe për bankat, muajt e fundit kanë treguar një gjallërim të skemës. Për më tepër, sipas të dhënave të brendshme, bankat konfirmojnë se një sërë aplikimesh të tjera janë aktualisht në proces vlerësimi.

Nga ana e sektorit bankar u ofruan disa opinione mbi ndërhyrje të ndryshme që mund të ndërmerren në të ardhmen me synim rritjen e efikasitetit të përdorimit të skemave. Ministrat dhe Guvernatori u angazhuan për vlerësim serioz të këtyre opinioneve dhe vazhdimin e diskutimit në takimet e ardhshme.

Pjesëmarrësit u bënë thirrje bankave që të intensifikojnë përpjekjet për orientimin e fermerëve drejt mundësive të pashfrytëzuara të financimit dhe investimit në sektorin bujqësor. Në këtë kontekst, autoritetet publike bëjnë thirrje që bizneset dhe fermerët të orientohen drejt mundësive të pashfrytëzuara të financimit, duke përfituar nga programet dhe skemat ekzistuese, për të zhvilluar aktivitetet e tyre dhe për të kontribuar në rritjen e qëndrueshme ekonomike të vendit.

Institucionet pjesëmarrëse riafirmuan angazhimin e tyre për bashkëpunim të ngushtë dhe të qëndrueshëm, në funksion të rritjes së aksesit në financim, nxitjes së investimeve dhe mbështetjes së zhvillimit ekonomik, me fokus të veçantë sektorin e bujqësisë dhe ndërmarrjet mikro, të vogla dhe të mesme.

Skema e Garancisë sovrane për bujqësinë, për herë të parë, mbështet drejtpërdrejt fermerët dhe ndërmarrjet mikro, të vogla dhe të mesme në sektorin bujqësor dhe agropërpunues, me një fond prej 3 miliardë lekësh (30 milionë euro).

Garancia Sovrane mbulon deri në 70% të vlerës së kredisë, me normë interesi të kufizuar në 2%, periudhë grace minimale 12 muaj dhe pa penalitete për shlyerje të parakohshme.

The post Garancia Sovrane, Financat dhe Banka e Shqipërisë do nxisin kreditimin me interes 2% në bujqësi appeared first on Revista Monitor.

Agjencia e Punësimit e Kosovës ka njoftuar se nga ky vit është rritur subvencioni mujor për punësimin e të rinjve në kuadër të skemës Kosovo Generation Unlimited.

Në një kohë kur shumë të rinj përballen me vështirësi për të hyrë në tregun e punës, një lajm i mirë ka ardhur nga Agjencia e Punësimit, duke treguar se subvencioni për punësim rritet nga 170 në 300 euro.

Agjencia ka njoftuar se nga viti 2026 është rritur subvencioni mujor për punësimin e të rinjve në kuadër të skemës Kosovo Generation Unlimited, një program që synon të lehtësojë hyrjen e të rinjve në tregun e punës përmes praktikave të subvencionuara dhe bashkëpunimit me sektorin privat.

Kjo skemë, e cila zbatohet nga Qeveria e Kosovës në bashkëpunim me UNICEF dhe Odën Ekonomike Gjermano-Kosovare (OEGJK), do të ofrojë mbështetje më të madhe financiare për bizneset që pranojnë të rinj në punë apo në programe praktike.

Sipas njoftimit zyrtar, shuma mujore e subvencionit është rritur nga 170 euro në 300 euro, një ndryshim i konsiderueshëm që synon të motivojë më shumë kompanitë të hapin vende pune për të rinjtë dhe të ndihmojë të rinjtë të fitojnë përvojën e parë profesionale.

“Nga ky vit, skema Kosovo Generation Unlimited, e zbatuar nga Qeveria e Kosovës në bashkëpunim me UNICEF dhe OEGJK, rrit subvencionin mujor për praktikë në punë nga 170€ në 300€. Më shumë mbështetje për bizneset. Më shumë motivim për punësimin e të rinjve. Më shumë ndikim real në tregun e punës”, thuhet në njoftim.

Nga Agjencia e Punësimit theksohet se rritja e subvencionit pritet të ketë ndikim të drejtpërdrejtë në rritjen e punësimit të të rinjve, duke lehtësuar përfshirjen e tyre në tregun e punës.

Të rinjtë e interesuar për të përfituar nga kjo skemë ftohen të paraqiten në zyrën më të afërt të punësimit për informim dhe aplikim, ndërsa prioritet do të kenë ata që janë në kërkim të punës për herë të parë.

Rritja e subvencionit përputhet me rritjen e pagës minimale, e cila nga 1 janari 2026 është përcaktuar në 425 euro bruto, ndërsa pritet të arrijë në 500 euro në fazën e dytë të zbatimit gjatë verës.

Sipas të dhënave të fundit të Agjencisë së Statistikave të Kosovës, norma e papunësisë tek të rinjtë mbetet mbi 25 për qind, ndërsa mbi 17 mijë të rinj janë të regjistruar aktualisht si punëkërkues aktivë në Agjencinë e Punësimit.

The post Nga 170 në 300 euro, rritet subvencioni mujor për punësimin e të rinjve në Kosovë appeared first on Revista Monitor.

Yield-et e bonove 12-mujore ngelën në nivele të ulëta edhe në ankandin e parë të muajit shkurt. Sipas të dhënave të Bankës së Shqipërisë, yield-i mesatar i ponderuar rezultoi në nivelin 2.42%, nga 2.4% që kishte qenë në ankandin e mëparshëm.

Rritja, gjithsesi shumë e vogël e yield-eve, duket se erdhi nga një frenim i kërkesës së tregut, krahasuar me ankandet e mëparshme.

Nga 11 miliardë lekë që ishte shuma e shpallur për financim nga Ministria e Financave, vlera totale e kërkesave në ankand ishte lehtësisht më e ulët, në 10.82 miliardë lekë. Pavarësisht mosplotësimit të shumës, rrija e yield-it ishte shumë e vogël dhe duket se për momentin tendencat e tregut duken për ruajtjen e niveleve të ulëta të tyre.

Bonot 12-mujore janë edhe instrumenti kryesor referues për përcaktimin e interesave të kredisë afatgjatë për sektorin privat. Yield-et e ulëta të bonove 12-mujore reflektohen në norma më të ulëta për kreditë interesa të ndryshueshme. Normat e ulëta të interesit vazhdojnë të favorizojnë rritjen me ritme të larta të kredisë për ekonominë, veçanërisht në monedhën vendase.

Portofoli i kredisë për ekonominë në fund të vitit 2025 arriti vlerën e 943.5 miliardë lekëve, në rritje vjetore me 12.9%. Rritja e portofolit u përshpejtua më tej, krahasuar me rritjen prej 12.3% të vitit 2024, duke shënuar rritjen më të lartë në 16 vitet e fundit.

Deri tani, as rritja sezonale e kërkesës për financim nga qeveria shqiptare në tregun e brendshëm financiar nuk ka sjellë presione të mirëfillta për rritjen e yield-eve të titujve qeveritarë. Tremujori i parë i vitit ka edhe përqendrimin më të larta të huamarrjes së qeverisë në tregun e brendshëm financiar, me afërsisht 35% të vlerës totale vjetore të emetimeve të parashikuara në tregun e brendshëm.

Në analizën e fundit për ecurinë e normave të interesit në Shqipëri, Raiffeisen Research vlerësonte se tregu i brendshëm financiar ngelet relativisht i dobëta dhe i pazhvilluar, me pjesëmarrje të kufizuar përtej bankave, disa fondeve të investimeve dhe vetëm kohët e fundit një numër të vogël investitorësh ndërkombëtarë, që po testojnë tregun me shuma ende modeste.

Sipas Raiffeisen Research, dominimi i bankave në tregun e titujve qeveritarë bëjnë që ndryshimet në preferencat e tyre të likuiditetit dhe oreksi për rrezik ndikojnë shumë në ecurinë e yield-eve. Aktiviteti i kufizuar i fondeve të pensioneve dhe një prani ende në zhvillim e sipër e investitorëve ndërkombëtarë do të thotë se tregu është më i ndjeshëm ndaj cikleve të likuiditetit vendas. Hyrja e fundit e investitorëve ndërkombëtarë, duke rritur me kujdes ekspozimin, ka shtuar disa dinamika të reja, por ende nuk i ka stabilizuar plotësisht tendencat e yield-eve./ E.Shehu

Burimi: BSH

The post Bie lehtë kërkesa, por yield-et e bonove 12-mujore ngelen të ulëta appeared first on Revista Monitor.

Pak ditë më parë u hapën aplikimet për përfitimin e vlerës së kompensimit për arsimin e fëmijëve, për të gjithë ata individë që plotësuan Deklaratën Vjetore e të Ardhurave Personale, DIVA 2025 dhe rezultuan me tatim të mbipaguar nga zbritja e shpenzimeve me vlerë 48 mijë lekë apo 100 mijë lekë në vit për fëmijët nën 18 vjeç.

Më shumë detaje këtu: https://monitor.al/hapen-aplikimet-per-perfitim-te-kompensimit-per-arsimin-procedura-dhe-dokumentacioni-qe-dorezohet/

Vlera e kompensimit nuk do të disbursohet menjëherë pas dorëzimit të kërkesës për rimbursim, në llogaritë bankare të përfituesve.

Administrata tatimore sqaroi se pas dorëzimit të kërkesës do të bëjë verifikimet e nevojshme të dokumentacionit justifikues të shpenzimeve të dorëzuara nga individët aplikues.

Duke qenë se dhënia e kompensimit për arsimin e fëmijëve, zbatohet për herë të parë, pritet që vlera e kompensimit të disbursohet një herë në muaj për një numër të caktuar përfituesish. Tatimet sqaruan se është zgjedhur kjo procedurë me qëllim administrimin sa më efikas të numrit të lartë të verifikimeve, të cilat para dhënies së kompensimit do t’i nënshtrohen edhe verifikimit të nevojshëm të dokumentacionit të dorëzuar.

Afati i lejuar për dorëzimin e kërkesës për rimbursim është 60 ditë pas plotësimit të DIVA.

Ndërsa afati për plotësimin e DIVA 2025 është deri më 31 Mars.

Pas plotësimit dhe dorëzimit të DIVA, kërkesa për përfitimin e kompensimit do të bëhet nëpërmjet sistemit e-Filing, në rubrikën “Pyetje të Përgjithshme”, ku krahas dokumentit me të dhënat e llogarisë personale bankare (IBAN), përfituesit duhet të ngarkojnë, edhe certifikatën familjare dhe dokumentacionin justifikues që vërteton shpenzimet e kryera për arsimimin e fëmijëve, si: kontratat me institucionet arsimore dhe dokumentet e pagesës (faturat) për fëmijët, dokumentet (faturat) për fëmijët, dokumentet (faturat) për pagesën e gjuhëve të huaja etj.

Fondi i vënë në dispozicion nga buxheti i shtetit për kompensimin e arsimit është në vlerën e 15 mln eurove.

Administrata tatimore parashikon që në total numri i individëve që do të plotësojnë dhe dorëzojnë DIVA 2025 të arrijë në 200 mijë.

Për shkak të aplikimeve të zbritjes së shpenzimeve për arsimin e fëmijëve me vlerë 48 mijë lekë dhe 100 mijë lekë DIVA po plotësohet edhe nga individët që nuk kanë detyrimin ta dorëzojnë, pra ata me të ardhura bruto vjetore nën 1.2 mln lekë.

Për shkak të këtyre ndryshimeve, krahasuar me deklarimet e bëra në 2025 për DIVA 2024, parashikon që numri i deklaruesve të rritet me rreth 75.5 mijë apo 60% më tepër./ Dorina Azo

https://monitor.al/hapet-aplikimi-per-diva-e-tax-llogarit-automatikisht-kompensimin-e-arsimit/

The post Si do shpërndahen 15 mln euro kompensim për fëmijët në llogaritë bankare të përfituesve appeared first on Revista Monitor.

Indeksi i Perceptimit të Korrupsionit (CPI) për vitin 2025, i publikuar nga Transparency International së fundmi vuri në dukje se institucionet e dobëta dhe prapambetja demokratike po nxisin korrupsionin dhe po tkurrin hapësirën e shoqërisë civile në Ballkanin Perëndimor, duke lënë rajonin në një nivel mesatar prej vetëm 34 pikësh nga 100 të mundshme.

Sipas raportit të posaçëm Rajoni i Ballkanit për një dekadë rresht nuk ka bërë hapa para me reformat. Korrupsioni po gjen terren për shkak të tkurrjes së hapësirës qytetare dhe kontrollit mbi institucionet e pavarura. Në rastin specifik të Shqipërisë, e cila vlerësohet me 39 pikë, raporti i këtij viti vendos gishtin në mungesën e transparencës në projektet strategjike të investimeve.

Një shembull konkret që përmendet në deklaratën zyrtare të CPI-së është rreziku i degradimit mjedisor në ishullin e Sazanit, ku procedurat e pakontrolluara dhe mungesa e konkurrencës e vënë pasurinë kombëtare në rrezik korrupsioni. Ky rast ilustron një tendencë më të gjerë rajonale ku qeveritë po pezullojnë rregullat e transparencës për t’u dhënë kompetenca të pakontrolluara projekteve me vlerë të lartë, duke gërryer besimin e publikut dhe duke e lënë mjedisin në mëshirë të interesave të investitorëve privatë.

Përqendrimi i pushtetit dhe ndikimi i tepruar mbi sistemin gjyqësor mbeten shqetësime kyçe, pasi këta faktorë po dobësojnë sistemin e kontrolleve dhe balancave që duhet të mbikëqyrin institucionet publike.

Ndërsa në Shqipëri dhe vende të tjera të Ballkanit vihet re një presion i shtuar mbi shoqërinë civile dhe mediat e pavarura, reagimi gjyqësor mbetet i pafuqishëm për të goditur abuzimet në nivele të larta.

Kjo situatë krijon paradokse ku, ndonëse ligjet miratohen, zbatimi i tyre sabotohet nga sulmet qeveritare ndaj prokurorëve dhe gjyqtarëve që guxojnë të hetojnë anëtarë të kabineteve. Ky trend prapambetës në Ballkan bie në kontrast të fortë me zhvillimet në vende si Ukraina dhe Moldavia, të cilat, pavarësisht presioneve të forta gjeopolitike, po forcojnë verifikimin gjyqësor dhe po arrijnë dënime në raste politikisht të ndjeshme falë një shoqërie civile mjaft aktive, vë në dukje raporti.

Transparency International nënvizon se për Shqipërinë, progresi i ardhshëm do të varet tërësisht nga vullneti politik për të mbrojtur pavarësinë e gjyqësorit dhe për të siguruar që burimet natyrore, si ato në zonat bregdetare, të mos trajtohen si mallra për shkëmbim pa mbikëqyrje publike.

Pa këto ndryshime rrënjësore, konvergjenca me standardet demokratike të Bashkimit Evropian do të mbetet një aspiratë e largët, ndërsa qytetarët do të vazhdojnë të mbeten të prekshëm ndaj abuzimit të pushtetit të rrënjosur që po favorizon një pakicë në dëm të interesit të përgjithshëm kombëtar./ B.Hoxha

Indeksi/ Korrupsioni përkeqësohet globalisht, Shqipëria nën mesataren, bie 11 vende nga renditja

The post Indeksi i korrupsionit: Shqipëria nën “lupë” për Sazanin, institucionet e dobëta mbeten pengesë appeared first on Revista Monitor.

Shqipëria vazhdon të ketë performancë nën mesataren rajonale dhe ndërkombëtare në arsimin profesional dhe kompetencat digjitale, sipas një raporti të Fondacionit Europian të Trajnimit (ETF).

Raporti evidenton se “rezultatet e dobëta në shkrim-lexim, matematikë dhe shkenca te të rinjtë, të kombinuara me kapacitete të kufizuara mësimdhënieje, materiale të vjetruara dhe mungesë infrastrukture digjitale, po dëmtojnë përgatitjen e brezit të ri për tregun e punës. Shqipëria renditet poshtë mesatares së Evropës Juglindore dhe dukshëm më poshtë se standardet ndërkombëtare për aftësitë themelore.”

Raporti nënvizon se djemtë përballen me nivele shumë të ulëta të shkrim-leximit dhe aftësive bazë, me mbi 80% të tyre që performojnë në ose nën nivelin minimal të testimeve ndërkombëtare, duke reflektuar dobësi strukturore në arsimin profesional fillestar. Vajzat, ndonëse shfaqin aftësi më të mira organizative dhe komunikuese, mbeten të kufizuara nga zgjedhje profesionale të forta sipas gjinisë, çka redukton zhvillimin e kompetencave teknike dhe digjitale.

Dobësitë janë edhe më të theksuara te të rriturit. “Pavarësisht niveleve të larta formale të shkrim-leximit, pjesëmarrja në arsimin gjatë gjithë jetës mbetet nën 1%, ndërsa aftësitë digjitale të avancuara janë ndër më të ulëtat në Evropë. Vetëm një pakicë e vogël e të rriturve zotëron njohuri bazë të teknologjisë së informacionit, duke kufizuar produktivitetin dhe aftësinë për riorientim profesional,” vëren raporti.

Pabarazitë gjinore dhe territoriale mbeten shqetësuese. Raporti thekson se “gratë dhe zonat rurale përballen me akses më të kufizuar në aftësi digjitale dhe numerike, duke thelluar hendekun mes kërkesave të ekonomisë moderne dhe kapaciteteve reale të fuqisë punëtore shqiptare.”

Të dhënat e përdorura për llogaritjen e SPI-ve (Treguesi i Panoramës së Aftësive) tregojnë dobësi konkrete në aftësitë digjitale: “Vetëm 10.1 % e grave dhe 8.7 % e burrave mund të përdorin formula bazë në fletë-llogaritëse, ndërsa 16.3 % dhe 17.6 % përkatësisht mund të krijojnë prezantime elektronike.

Vetëm rreth një në pesë persona mund të transferojnë skedarë midis pajisjeve ose të konfigurojnë programe dhe aplikacione, dhe më pak se 5 % kanë përfunduar një kurs online.”/ N.Maho

The post Shqipëria “ngec” tek aftësitë dixhitale, raporti: Mbetet larg standardeve të BE appeared first on Revista Monitor.

Pas Tiranës, Vlorës dhe Sarandës, Drejtoria e Hetimit Tatimor dhe Drejtoria e Verifikimit dhe Koordinimit në terren kanë përqendruar kontrollet në Durrës dhe Lezhë.

Administrata Tatimore njoftoi se kontrollet e kryera, në zbatim të planit operacional në sektorin e ndërtimit, kanë identifikuar shkelje të rënda të legjislacionit tatimor, praktika të qëllimshme që agjencitë imobiliare apo subjektet ndërtuese aplikojnë me qëllim shmangien e detyrimeve tatimore, si dhe parregullsi në deklarim dhe në dokumentimin e aktivitetit ekonomik.

Sipas tatimeve, konkretisht, në agjencitë imobiliare dhe subjektet ndërtuese të kontrolluara në Durrës dhe Lezhë, u konstatuan raste të përdorimit të dokumentacionit jotatimor dhe mospërputhje të theksuara mes të dhënave financiare të deklaruara dhe aktivitetit real ekonomik.

“Njësoj si në Tiranë, Vlorë, Sarandë, edhe në Durrës e Lezhë janë evidentuar raste të evazionit fiskal në vlera të larta.

Me qëllim uljen e detyrimeve tatimore, subjektet imobiliare dhe ndërtuese shesin apartamente dhe pasuri të tjera me çmime shumë herë më të larta se ato të deklaruara në kontratat noteriale dhe të raportuara pranë Administratës Tatimore, në shkelje të plotë të ligjit.

Hetimi vijon me analizimin e mëtejshëm të deklarimeve të subjekteve, për të dokumentuar fshehjen e të ardhurave përmes të dhënave të siguruara nga njësitë kompjuterike të sekuestruara, ku rezulton se janë kryer shitje në cash, bonuse të paguara cash, si dhe praktika të tjera në kundërshtim me legjislacionin në fuqi.

Në përfundim të hetimit, Drejtoria e Hetimit Tatimor do të referojë pranë Prokurorive përkatëse materialet për çdo rast ku evidentohen elementë të veprës penale të evazionit fiskal”, theksohet ndër të tjera në deklaratë.

Administrata Tatimore bën me dije se kontrollet në sektorin e ndërtimit dhe tregun imobiliar do të intensifikohen dhe do të shtrihen në mbarë territorin e vendit në funksion të formalizimit të pagave dhe rritjes së pensioneve.

Tatimet sekuestrojnë kompjuterat e agjencive imobiliare, pas evazionit me çmimet e apartamenteve

The post Tatimet zbulojnë evazion në vlera të larta në shitjen e apartamenteve dhe në Durrës e Lezhë appeared first on Revista Monitor.

Dhoma Amerikane e Tregtisë (AmCham) në një deklaratë publike vlerëson përpjekjet dhe investimet publike të Qeverisë së Shqipërisë në digjitalizimin e shërbimeve publike, përfshirë zhvillimin e platformës e-Albania, si një hap të rëndësishëm drejt modernizimit të administratës dhe përmirësimit të shërbimeve për qytetarët dhe bizneset. Megjithatë, duke qenë se sistemet digjitale qeveritare administrojnë të dhëna shumë sensitive, mungesa e auditimit, sigurisë dhe përditësimit të vazhdueshëm në përputhje me standardet ndërkombëtare përbën rreziqe serioze për stabilitetin ekonomik, vazhdimësinë e bizneseve dhe sigurinë kombëtare.

AmCham shpreh shqetësim të veçantë në lidhje me reagimet e vazhdueshme të marra nga anëtarët e saj pas zhvillimeve të fundit që lidhen me AKSHI-n. Sipas raportimeve të anëtarëve, disa shërbime të platformës e-Albania aktualisht funksionojnë në mënyrë të paqëndrueshme dhe nuk përmbushin nevojat operacionale të bizneseve dhe qytetarëve. Këto shqetësime përfshijnë ndërprerje të shërbimeve, vonesa, akses të kufizuar gjatë orareve të ngarkuara dhe performancë të paparashikueshme të sistemit, të cilat ndikojnë drejtpërdrejt në ndërprerjen e aktivitetit normal të bizneseve.

Ndërprerje të tilla kanë një ndikim të prekshëm dhe të menjëhershëm negativ në aftësinë e kompanive për të përmbushur detyrimet rregullatore, për t’u shërbyer klientëve dhe për të zhvilluar operacionet e përditshme. Ky shqetësim është veçanërisht i rëndësishëm për AmCham, pasi Dhoma përfaqëson një numër të konsiderueshëm kompanish anëtare që operojnë në ekosistemin e Teknologjisë së Informacionit dhe Komunikimit (TIK) dhe sektorë të lidhur me të. Shumë prej këtyre kompanive janë të certifikuara ndërkombëtarisht, zbatojnë standarde të larta sigurie dhe rregullatore, dhe disa prej tyre janë të verifikuara plotësisht dhe të autorizuara për të ofruar shërbime për Qeverinë e Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Megjithatë, pavarësisht kësaj eksperience të fortë vendase dhe ndërkombëtare, anëtarët e AmCham raportojnë shqetësime të vazhdueshme lidhur edhe me proceset e prokurimit publik në sektorin TIK. Këto shqetësime cenojnë konkurrencën e ndershme dhe përdorimin efektiv të fondeve publike, duke rritur njëkohësisht rreziqet që lidhen me menaxhimin dhe mbrojtjen e të dhënave tepër sensitive.

Këto të dhëna përfshijnë informacion që lidhet me institucionet publike, bizneset, të dhënat personale dhe pasurore të qytetarëve, si dhe informacione të tjera me rëndësi kritike për funksionimin e shtetit dhe ekonomisë.

Në krahasim, në Shtetet e Bashkuara dhe në ekonomitë e tjera të avancuara, kompanitë e përfshira në sistemet TIK qeveritare dhe sistemet sensitive i nënshtrohen proceseve strikte të verifikimit, kërkesave për autorizim sigurie dhe kontrolleve financiare, përfshirë edhe kufizime mbi marzhet e fitimit, me qëllim garantimin e transparencës, eficiencës dhe mbrojtjes së fondeve të taksapaguesve.

Për këtë arsye, AmCham i bën thirrje Qeverisë të ndërmarrë masa korrigjuese të menjëhershme për të garantuar funksionimin e pandërprerë, të qëndrueshëm dhe të besueshëm të të gjitha shërbimeve të e-Albania-s, me fokus të veçantë te shërbimet kritike për aktivitetin e biznesit dhe prokurimet.

Në zgjidhjet afat shkurtra, AmCham propozon ndërmarrjen e veprimeve të menjëhershme si më poshtë:

• AmCham propozon krijimin e një kuadri ligjor të detyrueshëm për auditime periodike dhe të pavarura të IT-së dhe sigurisë kibernetike për të gjitha platformat kritike të e-Government, të kryera në përputhje me standarde ndërkombëtare dhe praktikat më të mira të BE-së, përfshirë ISO/IEC 27001, ISO/IEC 22301, NIST, SOC 2 dhe udhëzimet e ENISA, me përmbledhje ekzekutive të disponueshme për palët e interesuara.
• Autorizim sigurie, verifikim dhe kontroll aksesi: AmCham sugjeron forcimin e efektivitetit dhe nivelit të maturimit të mekanizmave ekzistues për autorizim sigurie, verifikim dhe kontroll aksesi në sistemet TIK qeveritare, në përputhje me rregulloret në fuqi për sigurinë e informacionit, menaxhimin e databazave shtetërore, prokurimin e informacionit të klasifikuar dhe ligjin e prokurimit publik. Duke njohur praktikat e zbatuara prej AKSHI-t, rekomandohet vlerësimi dhe përmirësimi i këtyre mekanizmave, përfshirë kontrollin e aksesit të bazuar në role, në linjë me Direktivën NIS2 të BE-së dhe praktikat më të mira të shteteve anëtare.
• Standarde për disponueshmëri dhe vazhdimësi: Përcaktimi dhe zbatimi i kërkesave minimale për nivelin e shërbimit (SLA) lidhur me funksionimin, kohën e rikuperimit dhe performancën e sistemeve kritike, duke përfshirë redundancën, rikuperimin nga fatkeqësitë dhe vazhdimësinë e biznesit, në përputhje me ISO/IEC 22301 dhe parimet e reziliencës digjitale të BE-së.
• AmCham sugjeron rritjen e efektivitetit dhe maturimit të procedurave ekzistuese të prokurimit në sektorin TIK, në përputhje me kuadrin ligjor në fuqi për sigurinë e informacionit, menaxhimin e databazave shtetërore, prokurimin e informacionit të klasifikuar dhe ligjin e prokurimit publik. Duke njohur praktikat aktuale të AKSHI-t, rekomandohet forcimi i vlerësimit mbi bazë merite, përmes peshimit më të qartë të kritereve teknike, certifikimeve, përvojës dhe profilit të sigurisë, në linjë me Direktivat e BE-së për Prokurimin Publik.
• Komunikim i strukturuar dhe njoftim i detyrueshëm për incidentet: Krijimi i mekanizmave zyrtarë për njoftimin e bizneseve dhe qytetarëve mbi mirëmbajtjet e planifikuara, incidentet dhe ndërprerjet e shërbimit, përfshirë kohën e parashikuar të zgjidhjes dhe raportet pas incidentit, në përputhje me detyrimet e raportimit sipas NIS2.
• Kuadër i rregulluar për integrimin e sistemeve: Krijimi i një kuadri të sigurt dhe të rregulluar që u mundëson sistemeve të autorizuara të sektorit privat të integrohen me platformat e e-Government, aty ku është e përshtatshme, në përputhje strikte me GDPR, eIDAS / eIDAS2, standardet e sigurisë kibernetike dhe rregullat e përcaktuara të kontrollit të aksesit, për të mbështetur automatizimin dhe reduktuar barrën administrative.

AmCham shpreh gatishmërinë për të bashkëpunuar me Qeverinë duke ofruar ekspertizë teknike dhe duke ndarë praktikat më të mira ndërkombëtare, veçanërisht ato të zbatuara në Shtetet e Bashkuara, me qëllim forcimin e qeverisjes, minimizimin e rreziqeve të korrupsionit, mbrojtjen e të dhënave sensitive dhe rritjen e sigurisë kombëtare dhe ekonomike, përfundon deklarata.

The post AmCham: E-Albania, rreziqe serioze për stabilitetin ekonomik, bizneset dhe sigurinë kombëtare appeared first on Revista Monitor.

Raiffeisen Research pret një rritje të vogël të normës bazë të interesit në Shqipëri për vitin 2026. Sipas projeksioneve të Raiffeisen Research, Banka e Shqipërisë mund ta rrisë normën bazë në 2.75% deri në fund të këtij viti.

Sipas parashikimeve më të fundit të publikuara, Banka e Shqipërisë pret që inflacioni të kthehet pranë objektivit prej 3% në tremujorin e dytë të vitit 2026. Ndërkohë, raporti më i ri i politikës monetare, për tremujorin I 2026, nuk është miratuar dhe publikuar, për shkak të mungesës së kuorumit vendimmarrës në Këshillin Mbikëqyrës.

Monedha e fortë, megjithëse e menaxhuar nëpërmjet ndërhyrjeve në kursin e këmbimit valutor, ka ulur inflacionin e importuar, por nga ana tjetër po sfidon konkurrueshmërinë e mallrave të tregtueshme, duke theksuar nevojën për reforma me qëllim rritjen e produktivitetit.

Në analizën e vet, Raiffeisen Research nënvizon që, megjithëse inflacioni total ngelet poshtë objektivit të Bankës Qendrore, inflacioni bazë është i lartë, i nxitur nga kërkesa e fortë e brendshme, rritja e pagave dhe presionet specifike me natyrë sektoriale.

Diferencat mes inflacionit total dhe atij bazë, sipas Raiffeisen Research, evidenton sfidën me të cilën përballen politikëbërësit në balancimin e goditjeve të jashtme me dinamikën e brendshme të inflacionit, duke sugjeruar që arritja e objektivit të inflacionit mund të mbetet e vështirë në afat të shkurtër.

Raiffeisen Research evidenton se tregu i punës vazhdon të karakterizohet nga rritja e fortë e pagave dhe përpjekjet e shtuara për ta formalizuar punësimin, veçanërisht në sektorë kyç si ndërtimi dhe turizmi. Rritjet e konsiderueshme të pagave minimale dhe rritja e përpjekjeve në luftën kundër nëndeklarimeve kanë kontribuar në rritjen e pagave të raportuara dhe përmirësimin e mbledhjes së të ardhurave, duke sinjalizuar progres në uljen e informalitetit.

Megjithatë, Raiffeisen Research nënvizon se rritja e qëndrueshme e pagave që tejkalon produktivitetin, veçanërisht në shërbime dhe ndërtim, mund të ushtrojë presion në rritje mbi kostot e punës për njësi dhe inflacionin bazë, duke e komplikuar zhvendosjen përfundimtare të inflacionit drejt objektivit.

Raiffeisen Research gjithashtu vlerëson se, në përgjithësi, mekanizmi i transmetimit të politikës monetare të Shqipërisë po funksionon mirë, pavarësisht nivelit të lartë të Euroizimit të ekonomisë. Një nga arsyet mund të jetë regjimi fleksibël i kursit të këmbimit dhe ekuilibrat e tregut të kredisë.

Raiffeisen Research shprehet se trajektorja e politikës fiskale, me suficite primare të konsiderueshme të pritshme pas vitit 2027, pritet të ulë borxhin publik, të rrisë besueshmërinë fiskale dhe të ulë primet e rrezikut sovran, duke mbështetur kështu kosto më të ulëta huamarrjeje dhe duke nxitur një mjedis të qëndrueshëm për rritje të vazhdueshme ekonomike./ E.Shehu

The post Raiffeisen Research parashikon një rritje të vogël të normës bazë në 2026 appeared first on Revista Monitor.

Përfaqësuesi rezident i Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) për Serbinë, Lev Ratnovski, mohoi në një deklaratë me shkrim për mediat se institucioni financiar ka rishikuar parashikimin për rritjen e Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB) të Serbisë për vitin 2026 në 3.6%.

Ai theksoi se kjo shifër është publikuar së fundmi nga disa media, por se parashikimi më i fundit i FMN-së për rritjen e Serbisë në vitin 2026 mbetet 3%.

“Ky parashikim u publikua në një njoftim për shtyp pas përfundimit të misionit më 30 tetor 2025 dhe u ripublikua në Raportin e Stafit më 30 dhjetor 2025. Parashikimi i radhës i FMN-së për rritjen e Serbisë do të publikohet (së bashku me World Economic Outlook, WEO) në prill 2026”, deklaroi Ratnovski.

Në deklaratë thuhet gjithashtu se të dhënat për rritjen vjetore prej 3.6% mund të kenë ardhur nga baza e të dhënave WEO, e cila përditësohet për Serbinë çdo tetor dhe prill, dhe reflekton parashikimet përkatësisht të shtatorit dhe marsit.

The post FMN mohon se rritja e PBB-së në Serbi do të arrijë 3.6%, vlerëson 3% appeared first on Revista Monitor.

Mbi një vit pas sekuestrimit, të rreth 2,800 ton mbetjeve të rrezikshme të kompanisë “Kurum” që u kthyen nga Tajlanda dhe që mbahen ende në kontejnerë në Porto Romano, ministri i Mjedisit Sofjan Jaupaj gjatë një konference për shtyp me gazetaret tha se ekzistojnë dy rrugë që mund të ndiqen për asgjësimin e tyre.

Sipas ministrit Jaupaj nga ministria e Mjedisit dhe Agjencinë e Sekuestrimit po vlerësohet nëse do të ketë eksport të mbetjeve për t’u asgjësuar jashtë vendit ose të asgjësohen brenda vendit, një proces vendimmarrja e të cilit pritet të jetë transparent.

“Në rast se ekspertët e agjencive vlerësojnë që ato mund të asgjësohen në territorin e Shqipërisë, Ministria dhe subjektet private janë të gatshme të japin kontributin për procesin e asgjësimit.

Procesi do të jetë transparent, dhe aktualisht jemi në bashkëpunim të ngushtë me agjencitë e pasurive të konfiskuara, tha ndër të tjera Jaupaj.

Deklarata e ministrit të Mjedisit, Sofjan Jaupaj u bë gjatë konferencës për shtyp për Reforma e menaxhimit të integruar të mbetjeve.

Ministri Jaupaj tha se reforma ka hyrë tashmë në një fazë të re, atë të investimeve konkrete, me fokus nxitjen e ekonomisë qarkulluese, ndërsa puna për përmbushjen e direktivave voluminoze europiane të Kapitullit 27, dedikuar mjedisit dhe ndryshimeve klimatike, vijon e pandërprerë ditë pas dite, si një mision në shërbim të qytetarëve tanë dhe të anëtarësimit në Bashkimin Europian.

Ministri Jaupaj tha gjithashtu se ndër vite parashikohen 9.8 miliardë euro për mjedisin dhe përmbushjen e standardeve të BE-së.

“Për të gjitha aspektet e investimeve që biznesi dhe shteti duhet të realizojnë në vitet në vijim, vlera e nevojshme arrin në rreth 9.8 miliardë euro. Një shifër e tillë është e lartë, por përfshin çështje mjedisore, nga ujërat e ndotura, emisionet industriale të prodhuesve më të mëdhenj, deri te direktivat për restaurimin e natyrës.

Bazuar në këto direktiva, është përcaktuar një vlerë që do të duhet të angazhojë shtetin shqiptar dhe subjektet private.

Këto investime janë pjesë e një periudhe afatgjatë, duke pasur parasysh që edhe disa vende anëtare të BE-së nuk janë ende plotësisht të harmonizuara me standardet e BE-së. Periudha tranzitore, që do të zgjasë disa vite, duhet të kombinohet me të gjitha angazhimet financiare për plotësimin e këtyre standardeve”.

The post Mbetjet e bllokuara në Porto Romano, Ministri i Mjedisit: Po vlerësojmë se ku do të asgjësohen  appeared first on Revista Monitor.

Vlerësimet rriten ndjeshëm ndërsa kapitali sipërmarrës po orientohet drejt kompanive të lidhura me sigurinë dhe sovranitetin ekonomik të kontinentit

Investitorët po investojnë miliarda euro në startup-et europiane të teknologjisë së Inteligjencës artificiale (IA) dhe mbrojtjes, duke mbështetur kompani që konsiderohen thelbësore për konkurrueshmërinë ekonomike dhe sigurinë e Europës.

Investimi total europian i kapitalit sipërmarrës u rrit me 5 për qind në 66 miliardë euro në vitin 2025, niveli më i lartë që nga periudha pas pandemisë, sipas PitchBook. Kjo rritje u nxit nga marrëveshje të mëdha, që përfshinë kompanitë kryesore të kontinentit në fushat e IA dhe mbrojtjes.

Disa kompani në këta sektorë janë aktualisht në negociata për të siguruar financime të reja me vlerësime shumë më të larta, sipas personave të njohur me diskutimet.

Kjo përfshin startup-in suedez të IA ligjore Legora, i cili është në bisedime për të siguruar financim me një vlerësim rreth 4 miliardë dollarë, më shumë se dyfish i vlerësimit 1.8 miliardë dollarësh të arritur tetorin e kaluar.

Prodhuesi londinez i avatarëve me IA, Synthesia, siguroi 200 milionë dollarë me një vlerësim prej 4 miliardë dollarësh në javët e fundit, ndërsa kompania e IA audio ElevenLabs arriti një vlerësim 11 miliardë dollarë, pasi përfundoi një raund financimi prej 500 milionë dollarësh të udhëhequr nga Sequoia Capital.

Në sektorin e teknologjisë së mbrojtjes, kompania me bazë në Mynih, Isar Aerospace, që zhvillon raketa orbitale dhe vlerësohet rreth 1 miliard dollarë, po diskuton ngritjen e fondeve të reja të konsiderueshme.

Këto negociata vijnë pasi prodhuesit gjermanë të dronëve Helsing dhe Quantum-Systems siguruan pothuajse 1 miliard euro në raunde të mëdha financimi vitin e kaluar.

“Mbrojtja dhe IA janë dy nga sektorët më dinamikë aktualisht, ndaj nuk është e habitshme që tërheqin shumë nga mega-raundet e financimit që po zhvillohen,” tha Aaron Archer, partner në firmën ligjore Cooley. “Po shohim një volum shumë të madh investimesh në të dy anët e Atlantikut dhe presim që kjo tendencë të përshpejtohet.”

Kapitalistët sipërmarrës dhe kompanitë po përfitojnë gjithashtu nga tregjet e favorshme për të reduktuar pjesëmarrjen e tyre në disa investime ose për të realizuar fitime kur startup-et shiten, ndërsa të ashtuquajturat “exit” (shitje e pjesëmarrjes në kompani) janë gjithashtu në rritje, sipas PitchBook.

Vitin e kaluar, marrëveshjet e lidhura me IA përbënin më shumë se 35 për qind të të gjitha transaksioneve europiane të kapitalit sipërmarrës, me vlerë 23.5 miliardë euro. Kjo shënoi rritje krahasuar me 17.7 miliardë euro në vitin 2024.

Rritja e vlerësimeve ka ndjekur një trend të ngjashëm me SHBA-në, duke ngritur shqetësime se vlerësimet e fryra të disa kompanive private të teknologjisë janë shkëputur nga realiteti tregtar. Drejtuesi i Google DeepMind, Demis Hassabis, paralajmëroi se entuziazmi në disa pjesë të industrisë së IA duket gjithnjë e më shumë “si një flluskë”.

Jashtë fushës së IA, startup-et europiane të fokusuara në mbrojtje dhe teknologji panë investimet të rriten me 55 për qind në vit, duke arritur një rekord prej 8.7 miliardë dollarësh në vitin 2025, sipas Fondit të Inovacionit të NATO-s dhe grupit kërkimor Dealroom.

Kjo u nxit nga raunde të mëdha financimi në fazat e vona, të fokusuara në fusha si informatika kuantike dhe hapësira.

Sander Verbrugge, partner në Fondin e Inovacionit të NATO-s, i cili ka mbledhur 1 miliard euro për të investuar në startup-e të mbrojtjes dhe “deep tech”, tha se “rritja e ndjeshme” në të gjithë sektorin ishte një shenjë se “ekosistemi po piqet”.

Këto të dhëna janë provat më të fundit të interesit të fortë të investitorëve për startup-et Europiane të mbrojtjes, sigurisë dhe qëndrueshmërisë, që nga fillimi i luftës në Ukrainë gati katër vite më parë.

Ky studim publikohet vetëm disa ditë para fillimit të Konferencës së Sigurisë në Mynih, ku riarmatosja Europiane do të jetë në qendër të diskutimeve.

Kompanitë e lidhura me IA dhe mbrojtjen po përfitojnë gjithashtu nga shtysa e zyrtarëve për të rritur pavarësinë teknologjike dhe të sigurisë, sipas Siraj Khaliq, këshilltar i lartë në fondin europian të deep-tech Kembara prej 1 miliard eurosh.

“Qeveritë Europiane duket se po i japin prioritet ndërtimit të kapaciteteve të tyre teknologjike,” tha ai. “Era e fortë e sovranitetit nuk duhet nënvlerësuar.” / FT

The post Investitorët investojnë miliarda në startup-et europiane të IA dhe mbrojtjes appeared first on Revista Monitor.

Një stanjacion prej dy dekadash i të ardhurave të disponueshme ka krijuar një “gjendje shqetësuese” në të gjithë vendin, thotë Resolution Foundation, duke paralajmëruar rrezikun e “tronditjeve të mëtejshme politike” nëse rritja e pagave nuk përshpejtohet.

Në 40 vitet deri në 2005, të ardhurat mesatare të disponueshme të familjeve në moshë pune në gjysmën më të varfër të popullsisë u dyfishuan, pasi u rritën me mesatarisht 1.8% në vit, pasi u korrigjuan për inflacionin, sipas thinktank-ut. Në dekadën e fundit të asaj periudhe, rritja e të ardhurave të disponueshme u rrit në 4% në vit dhe dukej në rrugë për t’u dyfishuar brenda 18 vitesh.

Megjithatë, që nga viti 2005, ka pasur një ngadalësim të ndjeshëm. Shkalla e rritjes së të ardhurave të disponueshme, e matur pas taksave dhe kostove të banimit, është rritur vetëm me 0.5% për familjet me të ardhura të ulëta. Resolution Foundation tha: “Nëse përparimi vazhdon të jetë i ngadaltë siç ka ndodhur që nga mesi i viteve 2000, një dyfishim tjetër do të kërkonte mbi 130 vjet.”

Resolution Foundation i përkufizon familjet me të ardhura të ulëta si familje në moshë pune me të ardhura të disponueshme nën mesataren kombëtare dhe pa asnjë anëtar mbi moshën e pensionit shtetëror.

Ai e përshkroi këtë grup prej 13 milionë familjesh si “Britania e padukshme”, duke thënë se pjesëmarrja e tyre në rritje në tregun e punës që nga vitet 1990 dhe pjesa më e madhe e kujdesit të papaguar për të rritur me aftësi të kufizuara, nuk janë shpërblyer mjaftueshëm me të ardhura më të larta apo standard më të mirë jetese.

Ruth Curtice, drejtoresha ekzekutive e Resolution Foundation, tha se shifrat tregojnë se puna nuk është “një rrugë e garantuar për të dalë nga varfëria”.

“13 milionë familjet në moshë pune në gjysmën më të varfër të vendit synohen gjerësisht nga politikanët. Por, pavarësisht se punojnë më shumë, ato kanë parë të ardhurat e tyre të disponueshme të ngecin, ndërsa përballen me rritje më të vogla pagash, kosto më të larta dhe një vështirësi në rritje për shkak të nevojave shëndetësore dhe të kujdesit.”

Thinktank-u tha se “ngadalësimi i madh i të ardhurave” që nga viti 2005 është nxitur nga tkurrja e rritjeve të pagave. Fitimet mesatare bruto vjetore për dikë në një familje me të ardhura të ulëta janë rritur me 7,700 paund që nga mesi i viteve 1990, duke arritur në 18,000 paund sot, por pothuajse tre të katërtat e kësaj rritjeje ndodhën para vitit 2005. Shkurtimet e thella të përfitimeve për familjet në moshë pune kanë gërryer drejtpërdrejt standardet e jetesës.

Gati një në tre të rritur në moshë pune në familjet me të ardhura të ulëta kanë një aftësi të kufizuar, krahasuar me më pak se një në pesë në familjet më të pasura. Rreth 1 milion njerëz në këtë grup tani ofrojnë të paktën 35 orë në javë kujdes të papaguar për të afërm ose miq.

Ndërsa të ardhurat në stanjacion kanë prekur edhe familjet më të pasura, Resolution Foundation zbuloi se taksat përbëjnë një pjesë shumë më të vogël të buxhetit të familjeve më të varfra, 12% krahasuar me 31% për familjet më të pasura.

Taksa e këshillit vendor është një përjashtim i dukshëm, ku familjet më të varfra shpenzojnë katër herë më shumë, si pjesë e të ardhurave të tyre për këtë takes, krahasuar me familjet më të pasura. / The Guardian

The post Familjet me të ardhura të ulëta në UK presin 137 vjet që standardet e jetesës të dyfishohen appeared first on Revista Monitor.

Në garën për të fituar terren në inteligjencën artificiale, gjithnjë e më shumë kompani teknologjike po u kërkojnë punonjësve të tyre të punojnë orë më të gjata, duke rikthyer një kulturë pune intensive që për vite ishte vënë në pikëpyetje.

Presioni për të lançuar produkte më shpejt, për të bindur investitorët dhe për të mos mbetur pas konkurrentëve po e zhvendos fokusin nga fleksibiliteti drejt ritmeve ekstreme të punës.

Sipas raportimeve, disa startupe në sektorin e AI po e konsiderojnë javën e punës me 60 deri në 70 orë si normë të pranueshme, madje si avantazh konkurrues.

Argumenti është i njohur në ekosistemin e teknologjisë: më shumë orë do të thotë më shumë kod, më shumë eksperimentim dhe një rrugë më e shpejtë drejt dominimit të tregut. Për investitorët, ky intensitet shpesh lexohet si sinjal angazhimi dhe ambicie e lartë.

Por ekspertët paralajmërojnë se kjo logjikë ka kufijtë e saj. Studime të shumta tregojnë se pas një pike të caktuar, produktiviteti fillon të bjerë, ndërsa rriten lodhja, stresi dhe rreziku i djegies profesionale. Në vend që të përshpejtojë inovacionin, puna e zgjatur mund të çojë në gabime, vendimmarrje të dobët dhe largim të talenteve, një kosto që sektori i teknologjisë e njeh mirë.

Debati po rihap edhe një herë pyetjen thelbësore për ekonominë digjitale: a fitohet gara e inteligjencës artificiale me më shumë orë pune apo me menaxhim më të zgjuar të burimeve njerëzore dhe teknologjike.

Ndërsa AI premton automatizim dhe eficiencë, paradoksi është se zhvillimi i saj po mbështetet gjithnjë e më shumë mbi modele pune që sfidojnë kufijtë njerëzorë./DIG WATCH

The post Gara e Inteligjencës Artificiale po zgjat orarin e punës në teknologji appeared first on Revista Monitor.