Një situatë e vështirë ka përfshirë disa akse rrugore në Qarkun e Shkodrës gjatë orëve të fundit, ku reshjet e breshërit dhe dëborës kanë krijuar vështirësi të konsiderueshme në qarkullimin e automjeteve.
Sipas një njoftimi zyrtar nga Prefekti i Qarkut Shkodër, disa familje, përfshirë edhe fëmijë, kanë mbetur të bllokuara në segmente të ndryshme rrugore. Problemet janë evidentuar në aksin nga zona e Bunit të Bajraktarit deri në zbritje drejt qytetit të Koplikut.
Aktualisht, mbi 200 mjete po përpiqen të lëvizin drejt Koplikut, ndërsa reshjet e breshërit dhe dëborës të alternuara me ngrica e kanë bërë qarkullimin të vështirë dhe të rrezikshëm.
Lëvizja është rivendosur në sajë të ndërhyrjes në terren, ku ndodhen shërbimet e Policisë Rrugore dhe mjetet borëpastruese.
Nga Gazeta âSiâ- Instituti i Gjeoshkencave ka lĂ«shuar njĂ« njoftim pĂ«r parashikimin e rrezikut nga pĂ«rmbytjet, duke paralajmĂ«ruar qytetarĂ«t pĂ«r reshje intensive dhe situatĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ« nĂ« disa zona tĂ« vendit.
Sipas IGJEO, nesër (e shtunë, 3 janar) priten reshje me intensitet të lartë, kryesisht në veri dhe qendër të vendit. Në qarqet Shkodër dhe Kukës mund të ketë vërshime të shpejta të lumenjve të vegjël malorë dhe rrëshqitje dherash.
Në zonat urbane të këtyre qarqeve mund të shfaqen gjithashtu probleme me përmbytje të lokalizuara, në varësi të gjendjes së kanalizimeve.
Parashikimi i IGJEO pĂ«r periudhĂ«n 3â7 janar 2026 tregon se reshjet intensive, kryesisht nĂ« veri dhe jug tĂ« vendit, do tĂ« shkaktojnĂ« rritje tĂ« rrezikshme tĂ« prurjeve dhe niveleve nĂ« lumenjtĂ« Drin-Buna, Liqeni ShkodrĂ«s, lumi Mat, Shkumbin dhe VjosĂ«.
Në zonat malore dhe Alpe priten reshje dëbore.
IGJEO u bën thirrje qytetarëve të tregohen të kujdesshëm, të shmangin lëvizjet e panevojshme dhe të ndjekin udhëzimet e autoriteteve lokale për sigurinë e tyre.
Një tërmet i fortë goditi sot (2 janar) Meksikën, duke shkaktuar frikë dhe panik, deri edhe rrezik të mundshëm për dëme në njerëz, përveç atyre materiale, pasi dridhjet ishin të forta.
Forca e lëkundjeve sizmike raportohet se ishte me magnitudë 6.5 ballë të shkallës Rihter dhe epiqendra ishte Mexico City.
Njoftimin e bëri shërbimi kombëtar sizmologjik i vendit.
#Sismo: de Magnitud de 6.5 a 4 km NNW de Rancho Viejo, #Mexico.
Sipas Qendrës Gjermane të Kërkimeve të Gjeoshkencës, tërmeti kishte një magnitudë 6.3 ballë dhe epiqendra e tij ndodhej në Guerrero, Meksikë.
Ai e kishte origjinën në një thellësi fokale prej 10 kilometrash. Dridhja u ndje në shumë lagje të kryeqytetit dhe e detyroi presidenten Claudia Sheinbaum të ndërpresë konferencën e saj të përditshme për shtyp.
Presidentja njoftoi më pas se kishte folur me guvernatoren e Guerrero-s dhe se nuk dukej të kishte ndonjë dëm serioz në atë shtet.
#LATEST â Mexican President Sheinbaum abruptly pauses her press conference as 6.5-magnitude earthquake shakes Mexico City pic.twitter.com/0YRqLo8XPi
Nga prezenca autoritare e El Shenawy-t në portë te lidershipi i Mahrez në sulm, këta lojtarë kanë dëshmuan vlerat e tyre në skenën kontinentale.
Formacioni mĂ« i MirĂ« zgjodhi performuesit mĂ« tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m, ndikues dhe influentĂ« tĂ« fazĂ«s sĂ« grupeve â individĂ«, paraqitjet e tĂ« cilĂ«ve vendosĂ«n tonin pĂ«r fazĂ«n me eliminim direkt.
â Portier: Mohamed El Shenawy (Egjipt)
â MbrojtĂ«s: Noussair Mazraoui (Marok), Axel Tuanzebe (RD Kongo), Edmond Tapsoba (Burkina Faso), Yahia Attiat-Allah El Abdi (Marok)
Nga Gazeta Si â Ndeshjet e fazĂ«s sĂ« 1/8 sĂ« finales nĂ« âKupĂ«n e Kombeve tĂ« AfrikĂ«s TotalEnergies CAF Marok 2025â u pĂ«rcaktuan pas njĂ« faze grupesh emocionuese, qĂ« vuri nĂ« pah cilĂ«sinĂ« dhe nivelin botĂ«ror tĂ« futbollit nĂ« kontinentin afrikan.
Faza e parĂ« me eliminim direkt do tĂ« zhvillohet nga e shtuna, 3 Janar, deri tĂ« martĂ«n, 6 Janar, me dy ndeshje çdo ditĂ« nĂ« orĂ«n 17:00 dhe 20:00, ndĂ«rsa skuadrat e mbetura luftojnĂ« pĂ«r njĂ« vend nĂ« ÂŒ finale.
Vendasit e Marokut do tĂ« pĂ«rballen me TanzaninĂ« nĂ« âStade Prince Moulay Abdellahâ nĂ« Rabat tĂ« dielĂ«n (ora 17:00) ku pritet njĂ« publik entuziast nĂ« mbĂ«shtetje pĂ«r tĂ« fituar titullin e parĂ« kontinental pas 50 vitesh.
Maroku e mbylli Grupin A në vendin e parë, ndërsa Tanzania u kualifikua si një nga 4 skuadrat më të mira të renditura në vendin e 3-të, nga Grupi C.
Afrika e Jugut dhe Kameruni do tĂ« pĂ«rballen nĂ« stadiumin âAl Medinaâ nĂ« Rabat (ora 20:00), nĂ« njĂ« duel qĂ« vendos pĂ«rballĂ« trajnerin Hugo Broos me skuadrĂ«n qĂ« e udhĂ«hoqi drejt titullit nĂ« vitin 2017.
Para kĂ«tyre ndeshjeve, fituesi i vitit 2021, Senegali, do tĂ« luajĂ« kundĂ«r Sudanit tĂ« shtunĂ«n (ora 17:00) nĂ« âGrand Stade de Tangerâ, nĂ« ndeshjen e parĂ« tĂ« fazĂ«s sĂ« 1/8.
NĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n mbrĂ«mje, Mali do tĂ« pĂ«rballet me TunizinĂ« (ora 20:00) nĂ« âStade Mohammed Vâ nĂ« Kazablanka.
Mali synon titullin e parë kontinental ndërsa Tunizia kërkon të përsërisë triumfin e vitit 2004.
Egjipti mban rekordin me 7 tituj nĂ« âTotalEnergies CAF AFCONâ, por nuk e ka ngritur trofeun qĂ« nga viti 2010.
FaraonĂ«t do tĂ« pĂ«rballen me Beninin tĂ« hĂ«nĂ«n (ora 17:00) nĂ« âGrand Stade de Agadirâ.
NjĂ« nga skuadrat mĂ« mbresĂ«lĂ«nĂ«se tĂ« fazĂ«s sĂ« grupeve, Nigeria, do tĂ« luajĂ« kundĂ«r Mozambikut (ora 20:00) nĂ« âComplexe Sportif de FĂšsâ, me synimin njĂ« hap mĂ« shumĂ« pas medaljes sĂ« argjendtĂ« nĂ« edicionin 2023.
Gjykata e Korçës ka lënë në arrest me burg 67 vjeçarin Rushan Selko i cili akuzohet se përdhunoi dhe la shtatzënë një 12 vieçare.
Selko abuzoi seksualisht me fqinjën e tij të mitur në muajin gusht. Ngjarja e rëndë ndodhi në banesën e 67 vjeçarit në fshatin Piskupat në bashkinë e Pogradecit.
Gjatë kësaj periudhe ai kërcënonte të miturën që të mos tregonte për atë çfarë kishte ndodhur ndërkohë rasti u zbulua nga prindërit e të miturës të cilët vunë re ndryshimet fizike të saj. Ekzaminimi mjekësor zbuloi se vajza ishte 22 javëshe shtatzanë dhe më pas ajo rrëfeu të gjithë ngjarjen e rëndë.
Organi i akuzës ka kërkuar masën e sigurisë arrest në burg për 67 vjeçarin çka është pranuar edhe nga gjykata. Seanca e zhvilluar me dyer të mbyllura ka zgjatur më tepër se dy orë.
Nga Gazeta âSiâ- NjĂ« ngjarje e rĂ«ndĂ« kriminale ka tronditur Orikumin sot nĂ« 2 janar 2025, ku njĂ« burrĂ« dyshohet se ka vrarĂ« bashkĂ«shorten e tij dhe mĂ« pas i ka dhĂ«nĂ« fund edhe jetĂ«s sĂ« tij.
Ngjarja ka ndodhur rreth orës 13:30 ku në trupin e Sose Xhebroit, rreth 48 vjeç, janë konstatuar shenja dhune të cilat dyshohet se janë shkaktuar nga bashkëshorti i saj Llogora Xhebroit, rreth 52 vjeç.
48- vjeçarja ka ndĂ«rruar jetĂ« nĂ« banesĂ«.Â
Pas kontrolleve të ushtruara nga shërbimet e Policisë në zonën përreth banesës, autori i dyshuar është gjetur i pajetë në garazh, ku dyshohet se ka kryer vetëvrasje me armë zjarri.
Pranë trupit të tij është konstatuar një armë zjarri tip Glock dhe një gëzhojë kalibër 9 mm.
Ăifti ishin prindĂ«r tĂ« dy djemve.
Sipas burimeve çifti ka patur probleme dhe kanë shkuar drejt divorcit më parë dhe më pas janë ribashkuar sërish. Të njëjtat burime bëjnë me dije se konfliktet mes tyre kanë nisur prej një muaji.
Nga Gazeta âSiâ- Trupi ka nevojĂ« pĂ«r vitaminĂ«n D, nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« kockat tĂ« jenĂ« mĂ« tĂ« forta dhe mĂ« tĂ« shĂ«ndetshme. NĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n kohĂ«, vitamina D e ndihmon trupin tĂ« pĂ«rthithĂ« kalciumin, luan njĂ« rol tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m nĂ« rritjen dhe zhvillimin e qelizave, si dhe zvogĂ«lon rreziqet e inflamacionit.
Kur kjo vitaminë mungon, trupi dërgon disa sinjale, të cilat nëse po i has, mund të kesh mungesë të vitaminës D.
Po djersin më shumë seç duhet
Djersa, veçanërisht në periudhën e dimrit mund të lidhet me mungesën e vitaminës D. Kjo ndodh sepse ndërkohë që aktiviteti i trupit vijon të jetë i njëjtë, temperatura e trupit ngrihet, edhe nëse mjedisi përreth nuk është aq i nxehtë.
Në mënyrë të papritur ndihesh i/e lodhur
Mungesa e vitaminës D përkthehet me ndjesinë e lodhjes, edhe kur ke bërë mjaftueshëm gjumë. Studimet tregojnë se mungesa e kësaj vitamine shkakton edhe marrje mendsh.
Mund të ndihesh i/e trishtuar
Shumë gjëra të trishtojnë, ama, një arsye tjetër mund të jetë edhe vitamina D. Studimet tregojnë se ekziston një lidhje mes depresionit dhe mungesës së vitaminës D, pasi kjo e fundit ndikon në disa sfera të trurit, duke aktivizuar edhe hormonet pozitive si: dopamina dhe serotonina.
Mund të ndiesh dhimbje në kocka dhe muskuj
ĂshtĂ« vĂ«nĂ« re se nĂ« disa persona tĂ« diagnostikuar me artrit, ka mungesĂ« tĂ« vitaminĂ«s D dhe kjo shkakton dhimbje nĂ« muskuj dhe kocka. NĂ«se gjatĂ« kohĂ«ve tĂ« fundit, ke ndjerĂ« dhimbje apo bezdi nĂ« kyçe, ndoshta Ă«shtĂ« momenti tĂ« masĂ«sh nivelin e vitaminĂ«s D.
Por, si ta furnizosh trupin me vitaminë D?
Që të marrësh vitaminën D, duhet të ekspozohesh në diell, por në të njëjtën kohë, të duhet të mbrohesh nga dielli me SPF, për shkak se ylli më i afërt me Tokën, është gjithashtu edhe ndër faktorët kryesorë për kancerin e lëkurës.
Pra, të duhet që vitaminën D ta ndërthurësh me dietën ushqimore. Sugjerohet të konsumosh: salmon, sardele, ton, vezë, djathë, kërpudha, qumësht, kos, si dhe drithëra dhe lëng portokalli.
Gjithashtu, vitamina D merret edhe përmes medikamenteve specifike, për të cilat duhet të konsultohesh me mjekun.
Nga Gazeta âSiâ- NjĂ« investigim i detajuar i publikuar nga bashkĂ«punĂ«torĂ«t e tĂ« ndjerit Aleksei Navalny ka zbuluar ekzistencĂ«n e njĂ« tjetĂ«r prone luksoze qĂ« dyshohet se pĂ«rdoret nga presidenti rus Vladimir Putin.
Kësaj here, hetimi fokusohet në gadishullin e Krimesë, territor i aneksuar nga Rusia në vitin 2014, ku sipas të dhënave është ndërtuar një kompleks rezidencial gjigant me vlerë mbi 100 milionë euro.
Kompleksi ndodhet në Kepin Aya, mbi një shkëmb me pamje nga Deti i Azovit, vetëm disa kilometra larg qytetit strategjik të Sevastopolit.
Sipas dokumenteve, pamjeve satelitore dhe fotografive të publikuara në investigim, prona fillimisht ishte projektuar për ish-presidentin ukrainas Viktor Yanukovych. Pas rrëzimit të tij dhe marrjes nën kontroll të Krimesë nga Rusia, objekti u konfiskua nga autoritetet ruse.
Zyrtarisht, vila ishte parashikuar të shndërrohej në një sanatorium shtetëror, por sipas ekipit të Navalnyt, kjo nuk u realizua kurrë. Në vend të kësaj, kompleksi dyshohet se iu vu në dispozicion presidentit rus dhe rrethit të tij të ngushtë.
Rezidenca kryesore shtrihet në rreth 9 mijë metra katrorë, ndërsa një ndërtesë tjetër, e pozicionuar më pranë detit, ka një sipërfaqe prej afro 5 mijë metrash katrorë. Pamjet nga satelitët tregojnë se kompleksi përfshin një mol privat, një plazh artificial me rërë të bardhë dhe një heliport të vendosur në pjesën më të lartë të pronës, duke garantuar izolim dhe siguri maksimale.
Brendësia e vilës përshkruhet si jashtëzakonisht luksoze. Dy suita martesore, secila me sipërfaqe rreth 240 metra katrorë, janë të pajisura me banja private prej 50 metrash katrorë.
Sipas investigimit, vetëm arredimi i një banje kushton rreth 120 mijë euro dhe përfshin xhakuzi dhe elementë dekorativë të veshur me ar, si dhe vaska speciale me çmim rreth 32 mijë euro secila.
Në kompleks ndodhen gjithashtu dhoma të dedikuara për një grua dhe dy fëmijë. Hetimi pretendon se këto ambiente janë përshtatur për ish-gjimnasten olimpike Alina Kabaeva, e cila prej vitesh përflitet si partnerja e fshehtë e Putinit, si dhe për dy fëmijët e tyre. Kremlini nuk ka dhënë asnjë konfirmim zyrtar për këtë çështje.
Një element tjetër i pazakontë i rezidencës është prania e një spitali privat, i cili zë një kat të tërë të ndërtesës kryesore. Ai përfshin një sallë operacioni të pajisur me teknologji mjekësore moderne gjermane dhe finlandeze, klinikë dentare, pajisje ultrazëri dhe aparatura të avancuara. Në të njëjtin kat ndodhet edhe një kriokamerë, teknologji shumë e shtrenjtë që përdoret për trajtime ekstreme, të cilën investigimi thotë se presidenti rus e preferon.
Për argëtim, kompleksi përmban edhe një sallë private kinemaje me tetë vende dhe pajisje moderne audio-vizive.
Sipas ekipit të Navalnyt, financimi i kësaj prone nuk është bërë drejtpërdrejt nga Vladimir Putin, por nga oligarkë të fuqishëm rusë të lidhur ngushtë me të. Prona, sipas hetimit, është regjistruar në emër të disa kompanive guackë, të përdorura për të fshehur pronësinë reale.
Investigimi pĂ«rfundon me njĂ« pyetje provokuese pĂ«r publikun dhe komunitetin ndĂ«rkombĂ«tar: âPutini dhe miqtĂ« e tij kanĂ« grumbulluar aq shumĂ« pasuri gjatĂ« 25 viteve nĂ« pushtet, sa Ă«shtĂ« e pamundur tâi shpenzojnĂ«. Sa pallate i duhen njĂ« njeriu?â
Publikimi pritet të nxisë debate të reja ndërkombëtare mbi pasurinë e fshehtë të presidentit rus, veçanërisht në një kohë kur Rusia përballet me sanksione të rënda ekonomike dhe një pjesë e madhe e popullsisë po përjeton vështirësi financiare.
Nga Gazeta âSiâ- Pas ditĂ«ve me diell vendi Ă«shtĂ« pĂ«rfshirĂ« gjatĂ« ditĂ«s sĂ« sotme nga mot i keq me reshje shiu, temperatura tĂ« ulĂ«ta dhe reshje dĂ«bore nĂ« zonat malore.
Reshjet e borës përfshinë territorin e bashkive Pukë e Fushë Arrëz mëngjesin e kësaj të premteje, teksa temperaturat kanë zbritur minus.
Segmentet rrugore rurale momentalisht janë të kalueshme, ndërsa trashësia e borës pritet të krijojë probleme kryesisht në aksin rrugor Kryezi -Iballës ku trashësia e borës në Qafën e Sharit i ka kaluar 20 cm.
Reshjet e dëborës kanë përfshirë këtë mëngjes edhe qytetin e Shkodrës dhe zonat përreth, ndërsa nuk ka akse rrugore të bllokuara dhe qarkullimi zhvillohet normalisht.
Për shkak të prezencës së akullit, përgjatë segmentit Milot-Kalimash u regjistruan tre aksidente rrugore, ku janë përfshirë rreth 15 automjete, mes tyre një mikrobus me pasagjer dhe një autoambulancë.
Nga aksidentet u dëmtuan gjashtë persona, të cilët kanë marrë ndihmën e nevojshme mjekësore në spitalin e Rrëshenit dhe fatmirësisht ndodhen jashtë rrezikut për jetën.
NdĂ«rkohĂ«, Rruga e Kombit, nĂ« tĂ« dyja drejtimet e lĂ«vizjes KukĂ«s â Tuneli i Kalimashit, po pĂ«rballet me reshje tĂ« dendura shiu tĂ« shoqĂ«ruara me erĂ« tĂ« fortĂ«, çka e bĂ«n qarkullimin mĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ«.
Nga Gazeta âSiâ- GjatĂ« dekadĂ«s sĂ« fundit, numri i konflikteve tĂ« armatosura aktive Ă«shtĂ« rritur ndjeshĂ«m.
ShumĂ« prej tyre kanĂ« qenĂ« jashtĂ«zakonisht vdekjeprurĂ«se. Por disa konflikte tĂ« tjera kanĂ« mbetur ende nĂ«n pragun e dhunĂ«s â megjithatĂ«, nĂ«se do tĂ« shpĂ«rthenin hapur, do tĂ« pĂ«rmbysnin rajonet pĂ«rkatĂ«se dhe rendin botĂ«ror.
Kina kundër Tajvanit
A do të përpiqet Xi Jinping të lërë gjurmë në histori? Udhëheqësit kinezë kanë ndjekur luftën e Rusisë në Ukrainë dhe ndoshta kanë nxjerrë mësime të zymta mbi vështirësitë e pushtimit ushtarak. Por pabarazia e madhe në kapacitetet ushtarake mes Kinës dhe Tajvanit do të thotë se Pekini mund të tundohet të veprojë nëse mbështetja amerikane për ishullin duket se dobësohet, ose nëse kostoja ekonomike e një sulmi bie. Për momentin, një bllokadë duket më e mundshme sesa një pushtim, edhe pse edhe ajo mbart rreziqe të mëdha, përfshirë ndërhyrjen ushtarake dhe hakmarrjen ekonomike nga SHBA-ja dhe aleatët e saj.
India kundër Pakistanit
Dy armiqtĂ« e pĂ«rbetuar me armĂ« bĂ«rthamore janĂ« sjellĂ« sĂ« fundmi sĂ«rish nga pragu i luftĂ«s pas njĂ« pĂ«rplasjeje vdekjeprurĂ«se â por konflikti i tyre thelbĂ«sor mbetet i pazgjidhur. NĂ« prill 2025, njĂ« sulm nĂ« Indi qĂ« vrau 26 turistĂ« shkaktoi krizĂ«n mĂ« serioze ndĂ«r vite, me goditje ndĂ«rkufitare dhe mbi 50 tĂ« vdekur pĂ«rgjatĂ« vijĂ«s sĂ« kontrollit nĂ« Kashmir, pĂ«rpara se tĂ« shpallej njĂ« armĂ«pushim.
Rritja e shpejtë ekonomike e Indisë po zgjeron hendekun në fuqinë ushtarake konvencionale. Me një të pestën e popullsisë botërore mes tyre, ruajtja e paqes në vitin 2026 është jashtëzakonisht e rëndësishme. Dy faktorë do ta bëjnë këtë më të vështirë: Amerika, e cila shpesh ndërmjetëson mes dy vendeve, ka ftohur marrëdhëniet me Indinë për shkak të një lufte tarifore. Dhe në përplasjen e fundit, India dhe Pakistani treguan më pak përmbajtje sesa në të kaluarën.
Rusia kundër Ukrainës
Humbjet e Rusisë tani vlerësohen të jenë më të mëdha se ato të Shteteve të Bashkuara në Luftën e Dytë Botërore. Forcat e saj kanë pushtuar vetëm 1.3% territor shtesë të Ukrainës që nga dhjetori 2022. Kjo matematikë e konsumimit sugjeron se viti 2026 do të sjellë ose përparim tejet të ngadaltë, ose një konflikt të ngrirë nga rraskapitja, ose një lloj marrëveshjeje. Por janë të mundshme edhe dy skenarë të tjerë: një kolaps i frontit ose politik i Ukrainës, i ndihmuar nga sabotimi i Kremlinit; ose një thyerje e ekonomisë ruse, nëse sulmet ajrore paralizojnë industrinë e saj të naftës. Secili prej këtyre skenarëve do të kishte pasoja masive për Europën dhe botën.
Izraeli kundër Hamasit
A do të zgjasë armëpushimi i brishtë?
Gaza është në gërmadha, me dhjetëra mijëra të vdekur. Forcat izraelite ende kontrollojnë gjysmën e territorit dhe Hamasi nuk është çarmatosur. Sado e tmerrshme që do të ishte, një rifillim i luftës nuk është i paimagjinueshëm. Të dyja palët tashmë e kanë akuzuar njëra-tjetrën për shkeljen e armëpushimit më të fundit, të negociuar në tetor. Por nëse Trump mbetet i angazhuar në planin e tij të paqes dhe palët bashkëpunojnë, ka edhe shpresë. Nëse materializohet një forcë ndërkombëtare paqeruajtëse, rindërtimi mund të nisë më në fund në shkallë të gjerë.
Një burrë në Gaza mban një thes me ushqime
GazanĂ«t e zhvendosur do tĂ« mund tĂ« kthehen nĂ« atĂ« qĂ« ka mbetur nga shtĂ«pitĂ« e tyre. PĂ«r momentin, megjithatĂ«, rezultati mĂ« i mundshĂ«m Ă«shtĂ« ai i njohur: njĂ« territor i ndarĂ«, palestinezĂ« qĂ« vuajnĂ« dhe njĂ« pauzĂ« e dhunĂ«s qĂ« zgjat â derisa tĂ« mos zgjasĂ« mĂ«.
Kongo kundër Ruandës
Tensione dekadash mbi padrejtësi etnike dhe pasuritë minerare të Kongos lindore kërcënojnë të shpërthejnë në luftë të hapur. Nën diktatorin Paul Kagame, Ruanda në vitin 2025 armatosi, furnizoi dhe drejtoi rebelët e M23, të cilët pushtuan Goman, një qytet i madh në Republikën Demokratike të Kongos, dhe për më tepër dërgoi edhe trupat e saj.
Trupat ugandeze gjithashtu kanĂ« shtuar aktivitetin nĂ« Kongo â duke vepruar si âpartnerĂ« sigurieâ tĂ« qeverisĂ« sĂ« dobĂ«t kongoleze â sepse shqetĂ«sohen pĂ«r M23, tĂ« cilĂ«t luftojnĂ« aleatĂ«t e tyre lokalĂ«. Ari Ă«shtĂ« pjesĂ« e joshjes. Ruanda, e cila ka pak rezerva vendase, Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« misterioze njĂ« eksportuese e madhe. NĂ« lojĂ« janĂ« gjithashtu nafta, gazi dhe minerale si kobalti, thelbĂ«sor pĂ«r prodhimin e baterive.
Sudani
Forcat e Armatosura Sudaneze (SAF) dhe Forcat e MbĂ«shtetjes sĂ« ShpejtĂ« (RSF) mbeten tĂ« pĂ«rfshira nĂ« njĂ« luftĂ« tĂ« ashpĂ«r. RSF kontrollon pjesĂ«n mĂ« tĂ« madhe tĂ« Darfurit dhe SudanisĂ« perĂ«ndimore, ndĂ«rsa SAF mban kryeqytetin dhe rajonet lindore. Miliona civilĂ« janĂ« nĂ« arrati dhe shumĂ« prej tyre po vdesin nga uria. Konflikti â dhe kriza mĂ« e madhe humanitare nĂ« AfrikĂ« â ka gjasa tĂ« vazhdojĂ«, i ushqyer nga mbĂ«shtetja e Egjiptit pĂ«r SAF-in, Emirateve tĂ« Bashkuara Arabe pĂ«r RSF-nĂ« dhe fuqive tĂ« tjera rajonale (EBA mohon pĂ«rfshirjen).
MegjithatĂ«, nĂ«se mbĂ«shtetĂ«sit e dy palĂ«ve shohin arsye pĂ«r kompromis, njĂ« marrĂ«veshje mund tĂ« jetĂ« e mundur â dhe potencialisht shumĂ« fitimprurĂ«se. PĂ«r njĂ« ndĂ«rmjetĂ«s ambicioz si Donald Trump, Sudani ofron si pasuri (ar, naftĂ« dhe njĂ« vijĂ« bregdetare strategjike), ashtu edhe mundĂ«sinĂ« pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund asaj qĂ« mund tĂ« jetĂ« konflikti aktiv mĂ« vdekjeprurĂ«s nĂ« botĂ«.
Venezuela
NĂ« fokusin e saj tĂ« rinovuar mbi sigurinĂ« nĂ« âhemisferĂ«n tonĂ«â, administrata Trump ka grumbulluar forca pĂ«rballĂ« VenezuelĂ«s, ka zgjeruar stĂ«rvitjet ushtarake dhe ka goditur varka tĂ« vogla qĂ« pretendon se kontrabandojnĂ« drogĂ«. QĂ«llimi pĂ«rfundimtar mund tĂ« jetĂ« pĂ«rshpejtimi i fundit tĂ« regjimit tĂ« NicolĂĄs Maduro-s, edhe pse nuk Ă«shtĂ« e qartĂ« se sa forcĂ« Ă«shtĂ« e gatshme tĂ« pĂ«rdorĂ« Amerika.
Sulmet ajrore janĂ« mĂ« tĂ« mundshme sesa njĂ« pushtim amfib. Trump mund tĂ« dĂ«rgojĂ« madje edhe forca speciale nĂ«se sheh njĂ« mundĂ«si pĂ«r tĂ« kapur ose vrarĂ« zotin Maduro. Presidenti i VenezuelĂ«s nuk ka mungesĂ« armiqsh. Ai ka pĂ«rshkallĂ«zuar sĂ« fundmi pretendimin shekullor tĂ« VenezuelĂ«s mbi dy tĂ« tretat e territorit tĂ« GuajanĂ«s fqinje â rajonin Essequibo, tĂ« pasur me naftĂ«. PavarĂ«sisht urdhrave tĂ« GjykatĂ«s NdĂ«rkombĂ«tare tĂ« DrejtĂ«sisĂ« pĂ«r tĂ« mos e bĂ«rĂ« kĂ«tĂ«, Venezuela mbajti zgjedhje tĂ« paligjshme pĂ«r guvernator nĂ« maj 2025 pĂ«r âGuajanĂ«n Esequibaâ, duke zgjedhur administratorĂ« pĂ«r territore qĂ« nuk i kontrollon.
Por çdo lëvizje e Venezuelës ndaj Guajanës do të shkaktonte me siguri një përballje me Shtetet e Bashkuara.
Nga Gazeta âSiâ- Qeveria e Shteteve tĂ« Bashkuara ka ulur ndjeshĂ«m tarifat e propozuara pĂ«r importet e makaronave italiane, tĂ« cilat do tĂ« kishin rritur gati dyfish çmimet e shumĂ« markave pĂ«r konsumatorĂ«t amerikanĂ«.
Donald Trump kishte kĂ«rcĂ«nuar tĂ« vendoste tarifa deri nĂ« 92% mbi kompanitĂ« italiane tĂ« makaronave, pas akuzave se 13 prodhues, pĂ«rfshirĂ« Barilla, La Molisana dhe Pastificio Lucio Garofalo, po shisnin produktet e tyre nĂ« tregun amerikan me çmime âtejet tĂ« ulĂ«ta dhe joproporcionaleâ.
Italia eksporton vlerë rreth 770 milionë dollarë në vit në SHBA, që përbën rreth 16% të gjithë pastave të importuara atje.
Të enjten, qeveria italiane njoftoi se Departamenti Amerikan i Tregtisë (DoC) kishte rishqyrtuar tarifat e propozuara dhe i kishte ulur ato në një shkallë nga 2% deri në 14%.
KĂ«to tarifa do tĂ« shtohen mbi njĂ« tarifĂ« ekzistuese prej 15% qĂ« Trump ka vendosur pĂ«r shumicĂ«n e mallrave tĂ« importuara nga Bashkimi Europian. MegjithatĂ«, DoC njoftoi se sâka marrĂ« akoma njĂ« vendim pĂ«rfundimtar mbi nivelin e tarifave qĂ« do tĂ« vendosen pĂ«r kĂ«ta prodhues tĂ« makaronave dhe se vendimi final pritet tĂ« shpallet mĂ« 12 mars.
Departamenti tha se njĂ« analizĂ« paraprake, publikuar mĂ« herĂ«t gjatĂ« javĂ«s, tregonte se prodhuesit italianĂ« kishin âadresuar shumĂ« nga pyetjet e Departamentitâ, çka shpjegon edhe uljen e tarifave. Vendimi final do tĂ« bĂ«het publik me pĂ«rfundimin e shqyrtimit nĂ« mars.
Shtetet e Bashkuara thanĂ« se 13 kompanitĂ« e synuara pĂ«rbĂ«jnĂ« rreth 16% tĂ« importeve italiane tĂ« pastĂ«s nĂ« SHBA. Coldiretti, shoqata kryesore e agribiznesit nĂ« Itali, kishte paralajmĂ«ruar mĂ« parĂ« se tarifat e planifikuara do tĂ« ishin njĂ« âgoditje fataleâ pĂ«r industrinĂ« italiane tĂ« makaronave.
Komisioni Europian gjithashtu kishte deklaruar se do të ndërhynte në mos-zhvillim të situatës nëse do të ishte e nevojshme.
Ministria e Jashtme e Italisë njoftoi se rishikimi paraprak tregonte se tarifa për La Molisana do të reduktohej në 2.26%, ndërsa tarifa për Garofalo do të ishte rreth 14%. Ndërsa 11 prodhuesit e tjerë do të përballeshin me tarifa prej rreth 9.09%.
Ky ndryshim i qëndrimit ndaj tarifave të pastës erdhi një ditë pasi administrata amerikane njoftoi se po shtonin me një vit rritjen e tarifave për mobiljet e tapiceruara, dollapët e kuzhinës dhe elemente të tjerë shtëpiakë. Importet e këtyre sendeve ishin planifikuar të shkonin nga 25% në 50% që nga 1 janari, por tani është vendosur një shtyrje.
Shtëpia e Bardhë tha se SHBA vazhdon të jetë e angazhuar në negociata produktive me partnerët tregtarë./ The Guardian
Nga Gazeta âSiâ- Presidenti i Shteteve tĂ« Bashkuara, Donald J. Trump, ka paralajmĂ«ruar Iranin se SHBA-tĂ« do tĂ« ndĂ«rhyjnĂ« nĂ« rast se autoritetet iraniane pĂ«rdorin dhunĂ« vdekjeprurĂ«se ndaj protestuesve paqĂ«sorĂ«.
NĂ« njĂ« deklaratĂ« publike tĂ« shpĂ«rndarĂ« pĂ«rmes rrjetit tĂ« tij social, Trump tha se nĂ«se Irani âqĂ«llon dhe vret nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« dhunshme protestues paqĂ«sorĂ«â, Shtetet e Bashkuara do tĂ« âvijnĂ« nĂ« ndihmĂ« tĂ« tyreâ.
Ai shtoi se SHBA-tĂ« janĂ« âtĂ« gatshme dhe tĂ« pĂ«rgatitura pĂ«r veprimâ, duke pĂ«rdorur shprehjen: âWe are locked and loaded and ready to goâ (jemi tĂ« karikuar dhe gati pĂ«r tĂ« vepruar).
Deklarata e presidentit amerikan vjen në një klimë tensionesh të larta, ndërsa në Iran janë raportuar protesta dhe përplasje mes qytetarëve dhe forcave të sigurisë. Trump e cilësoi përdorimin e dhunës ndaj protestuesve si një praktikë të zakonshme të regjimit iranian, duke rritur më tej retorikën e ashpër mes dy vendeve.
Mesazhi i publikuar përforcon qëndrimin e administratës amerikane ndaj Teheranit dhe sinjalizon se Washingtoni është i gatshëm të reagojë nëse situata përshkallëzohet. Megjithatë, deklarata nuk përmban detaje konkrete mbi formën apo shkallën e një ndërhyrjeje të mundshme.
Reagimi i Iranit ndaj paralajmërimit të presidentit amerikan mbetet ende i paqartë, ndërsa komuniteti ndërkombëtar po ndjek nga afër zhvillimet, mes shqetësimeve për një përshkallëzim të mëtejshëm të tensioneve në rajon.
Nga Gazeta âSiâ- ĂshtĂ« ora njĂ« e mĂ«ngjesit, herĂ«t tĂ« shtunĂ«n, nĂ« njĂ« klub nate. Muzika, dritat, njerĂ«zit.
Ky Ă«shtĂ« momenti kur festa merr vĂ«rtet hov dhe kontrolli del nga dora â ose tĂ« paktĂ«n, kĂ«shtu duhet tĂ« jetĂ«. Por rruga pĂ«r tĂ« ardhur deri kĂ«tu ka qenĂ« gjithçka tjetĂ«r veçse spontane.
Së pari, bileta e hyrjes: mesatarisht nga 20 deri në 30 dollarë, dhe duhet ta blesh disa ditë përpara, në rast se shiten të gjitha ose rritet çmimi.
Pastaj, duhet të krijosh një grup në WhatsApp për ata që janë të përkushtuar.
Dhe nĂ« fund, tĂ« pĂ«rballesh me pritjen te dera, me pĂ«rgjumjen dhe me tĂ« ftohtin, vetĂ«m qĂ« tĂ« arrish tĂ« futesh brenda. MĂ« nĂ« fund, nĂ« pistĂ«n e vallĂ«zimit, Ă«shtĂ« koha tĂ« lĂ«vizĂ«sh, tĂ« presĂ«sh qĂ« tĂ« vendosin kĂ«ngĂ«n qĂ« ndez atmosferĂ«n. NjĂ« pije, dy pije â por gjĂ«rat nuk shpĂ«rthejnĂ« kurrĂ« tamam. Dhe pashmangshmĂ«risht, i bĂ«n vetes pyetjen:
âĂfarĂ« po bĂ«jmĂ« kĂ«tu deri nĂ« pesĂ« tĂ« mĂ«ngjesit? O Zot! Dua tĂ« shkoj nĂ« shtĂ«pi dhe tĂ« dĂ«gjoj muzikĂ«n time me shokĂ«t.â
Të paktën, kështu i ndodhte Nicolås A.-së, një student dhe muzikant 22-vjeçar, sa herë që shkonte në klub.
âPaguan hyrjen dhe kur vjen dita, as nuk ke qejf,â shpjegon ai. âNĂ« rrethet tona, nuk na pĂ«lqen tĂ« jemi kaq tĂ« lidhur, apo tĂ« shpenzojmĂ« gjithĂ« paratĂ« pĂ«r njĂ« natĂ« tĂ« vetme. Ndihesh i mbytur dhe sikur je i detyruar ta kalosh natĂ«n nĂ« njĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« caktuar. Mendoj se sot na pĂ«lqen tĂ« kemi mundĂ«sinĂ« tĂ« vendosim vetĂ« se çfarĂ« vallĂ«zojmĂ« dhe çfarĂ« bĂ«jmĂ«. Kjo i bĂ«n netĂ«t shumĂ« mĂ« argĂ«tuese.â
Nicolås, i cili e arriti moshën e klubeve gjatë izolimeve të Covid-19, është i ngjashëm me shumë të rinj të brezit Z,(12-27 vjeçarët) të cilët po gjejnë alternativa të tjera ndaj një industrie nate që duket gjithnjë e më e shtrenjtë, e njëtrajtshme dhe e ngurtë.
Raporti mĂ« i fundit i FederatĂ«s KombĂ«tare tĂ« SipĂ«rmarrĂ«sve tĂ« ArgĂ«timit dhe KohĂ«s sĂ« LirĂ« nĂ« SpanjĂ« parashikon njĂ« rĂ«nie prej 2.6% tĂ« tĂ« ardhurave pĂ«r sezonin 2024â2025, çka shumĂ«kush ia atribuon pĂ«rfundimit tĂ« nevojĂ«s post-pandemike pĂ«r tĂ« dalĂ«, inflacionit dhe rritjes sĂ« çmimeve. NĂ« kĂ«tĂ« panoramĂ«, zgjidhja mĂ« e zakonshme duket se Ă«shtĂ« festa nĂ« shtĂ«pi â njĂ« traditĂ« po aq e vjetĂ«r sa edhe vetĂ« pirja e alkoolit.
Ădo brez ka versionin e vet tĂ« festĂ«s nĂ« shtĂ«pi. Sipas njĂ« ankete tĂ« vitit 2024 nga kompania e analizĂ«s sĂ« trendeve Ypulse, 63% e tĂ« rinjve europianĂ« preferojnĂ« tĂ« organizojnĂ« mbledhje nĂ« shtĂ«pi sesa tĂ« shkojnĂ« nĂ« klub.
Festat në shtëpi nuk janë asgjë e re: të rinjtë janë takuar në shtëpi për dekada të tëra.
Festat nĂ« shtĂ«pi, ose âhouse sessionsâ â nĂ« rastin e eventeve me DJ â mund tĂ« variojnĂ« shumĂ«, nga takime mĂ« tĂ« qeta deri te festat mĂ« tĂ« shfrenuara, nĂ« stilin e Euphoria.
ĂelĂ«si Ă«shtĂ« rimarrja e kontrollit mbi shpenzimet dhe mĂ«nyrĂ«n se si ia del mbanĂ« gjatĂ« njĂ« krize tĂ« kostos sĂ« jetesĂ«s, pĂ«r tĂ« mos pĂ«rmendur perspektivat e punĂ«simit qĂ« po bĂ«hen gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« pasigurta.
âLa Casitaâ Ă«shtĂ« kthyer nĂ« simbol tĂ« rikthimit tĂ« tij te rrĂ«njĂ«t dhe tani, artisti planifikon ta marrĂ« me vete nĂ« turneun e tij pĂ«rreth botĂ«s. Por larg suksesit dĂ«rrmues tĂ« turneut DebĂ Tirar MĂĄs Fotos, festat nĂ« shtĂ«pi lidhen me zhvillimin e hapĂ«sirave kulturore alternative. Sidomos pĂ«r DJ-tĂ«, ato pĂ«rfaqĂ«sojnĂ« njĂ« katalizator thelbĂ«sor.
Sipas një ankete të fundit të publikuar nga Alpha Theta, një kompani pajisjesh audio, një e treta e Gen Z thonë se seti më i mirë i një DJ-je që kanë dëgjuar ndonjëherë ka ndodhur në një shtëpi, dhe pothuajse gjysma mendojnë se ky është vendi më i mirë për të zbuluar muzikë të re pa nxitim.
Nga të gjitha vendet e përfshira në anketë, Spanja kishte përqindjen më të lartë të DJ-ve (28%) që thonë se e kanë nisur karrierën e tyre në festa shtëpie.
Njëri prej tyre është IceSplinter, 26 vjeç, i cili lëviz mes ambienteve profesionale dhe shtëpive.
âAjo qĂ« ndodh aty nuk ka asnjĂ« lidhje me klubet, ku ka shumĂ« mĂ« tepĂ«r kufizime. NĂ« shtĂ«pi, publiku Ă«shtĂ« shumĂ« mĂ« pjesĂ«marrĂ«s dhe si DJ mund tĂ« rrezikosh mĂ« shumĂ«. Shpik diçka ndryshe nĂ« çdo event,â shpjegon ai. Ai Ă«shtĂ« gjithashtu i bindur se muzika ka fuqinĂ« tĂ« shkojĂ« pĂ«rtej festĂ«s dhe tĂ« krijojĂ« pĂ«rvoja mĂ« tĂ« thella. â[Festat nĂ« shtĂ«pi] janĂ« njĂ« strehĂ« pĂ«r tĂ« kanalizuar atĂ« qĂ« jemi. Ădo grup shkarkohet nĂ« njĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« ndryshme dhe kĂ«to pĂ«rvoja nuk kanĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« vetĂ«m me dĂ«gjimin dhe vallĂ«zimin, por gjenerojnĂ« mĂ« shumĂ« biseda,â shton ai.
Adoleshentët në një festë në një apartament në Beck Street në New York City, gjatë verës së vitit 1983.
Një flluskë brezash
Përtej muzikës, festat në shtëpi thyejnë disa dinamika që duket se e kanë mbytur jetën tradicionale të natës.
âShumĂ« njerĂ«z as nuk dinĂ« si tĂ« dalin, si tĂ« pinĂ« apo si tĂ« sillen, gjĂ« qĂ« e sheh nĂ« mega-klube. Del jashtĂ« pĂ«r tĂ« pirĂ« njĂ« cigare dhe tĂ« bezdisin tĂ« gjithĂ«. Nuk e kuptojnĂ« ku Ă«shtĂ« kufiri mes shoqĂ«rimit dhe ndĂ«rhyrjes,â thotĂ« CamprubĂ. Por ajo paralajmĂ«ron edhe pĂ«r rreziqet e flluskave tĂ« festave nĂ« shtĂ«pi.
âJeta e natĂ«s âmainstreamâ ka qenĂ« gjithmonĂ« njĂ« gropĂ« pa fund pĂ«r tĂ« humbur para dhe pĂ«r tĂ« pasur pĂ«rvoja jo edhe aq tĂ« kĂ«ndshme. Por ekziston rreziku i krijimit tĂ« ambienteve endogamike. Kur del jashtĂ«, detyrohesh tĂ« ndĂ«rveprosh me realitete, ambiente dhe lloje tĂ« tjera muzike, dhe kjo na ushqen si njerĂ«z. Eventet nĂ« shtĂ«pi duhet tĂ« jenĂ« tĂ« hapura pĂ«r miqtĂ« e miqve dhe pĂ«r njerĂ«z qĂ« nuk janĂ« pjesĂ« e jetĂ«s sonĂ« tĂ« pĂ«rditshme,â thotĂ« ajo.
Ky lloj takimi me tĂ« panjohur, thotĂ« Juan Carlos UsĂł, autor i librit Historia del ocio nocturno en España (Historia e jetĂ«s sĂ« natĂ«s nĂ« SpanjĂ«; El Desvelo, 2025), njihet si âshkolla e rrjedhshmĂ«risĂ« socialeâ, sipas mĂ«suesit tĂ« tij Antonio Escohotado.
Kjo âshkollĂ«â, shpjegon ai, mĂ« parĂ« ndodhej vetĂ«m nĂ« klube nate, deri sa marketingu i shndĂ«rroi ato nĂ« njĂ« âimponim tĂ« argĂ«timit tĂ« homogjenizuarâ. Tani, rrjetet sociale e kanĂ« marrĂ« kĂ«tĂ« rol â nuk ke mĂ« nevojĂ« tĂ« dalĂ«sh pĂ«r tĂ« festuar qĂ« tĂ« njohĂ«sh njerĂ«z tĂ« rinj apo tĂ« flirtosh â dhe bashkĂ« me tĂ« kanĂ« marrĂ« edhe njĂ« pjesĂ« tĂ« madhe tĂ« funksionit tĂ« klubeve.
Edhe pse pasiguria ekonomike është një nga arsyet kryesore të rritjes së festave në shtëpi, Usó thotë se nuk është e vetmja. Rrjetet sociale lejojnë gjithashtu përhapjen e mënyrave të ndryshme të festimit. Dhe një shtëpi është një ambient ideal për shumë prej tyre.
Ka po aq lloje festash nĂ« shtĂ«pi: ditĂ«n ose natĂ«n, me ose pa DJ, me listĂ« tĂ« rreptĂ« tĂ« ftuarish ose me ftesĂ« tĂ« hapur, me ose pa kod veshjeje dhe â ndoshta mĂ« e rĂ«ndĂ«sishmja â me ose pa alkool. Sepse sot, rezulton se pirja nuk Ă«shtĂ« mĂ« kusht pĂ«r tĂ« festuar.
Nga Gazeta âSIâ- DitĂ«t e para tĂ« janarit shpesh shoqĂ«rohen me stres: detyra tĂ« mbetura nga fundi i vitit, qĂ«llime tĂ« reja pĂ«r vitin e ri dhe presion pĂ«r njĂ« fillim tĂ« shkĂ«lqyer. EkspertĂ«t sugjerojnĂ« disa strategji tĂ« thjeshta, tĂ« mbĂ«shtetura nga studimet shkencore, pĂ«r tĂ« pĂ«rballuar kĂ«to ditĂ« mĂ« qetĂ«sisht.
Organizimi i ditës dhe menaxhimi i kohës
Vendosja e prioriteteve dhe ndarja e detyrave në hapa të vogla ndihmon në reduktimin e stresit. Burime si American Psychological Association rekomandojnë fokusimin vetëm tek disa gjëra kryesore dhe shmangien e mbingarkesës.
Aktiviteti fizik
Studimet tregojnë se aktiviteti fizik ul nivelet e kortizolit, hormoni i stresit, dhe rrit endorfinat, duke përmirësuar mirëqenien. Shëtitjet, vrapi, joga apo sportet e lehta janë mënyra të thjeshta për të lehtësuar tensionin e ditëve të para të vitit.
Gjumi i mjaftueshëm
Gjumi i mirĂ« Ă«shtĂ« themelor pĂ«r pĂ«rballimin e stresit. Hulumtimet tregojnĂ« se mungesa e gjumit rrit nervozizmin dhe ul aftĂ«sinĂ« pĂ«r tâu rikuperuar nga ngarkesa psikologjike. Rekomandohet tĂ« flemĂ« 7â8 orĂ« natĂ«n dhe tĂ« mbajmĂ« njĂ« rutinĂ« tĂ« rregullt gjumi.
Teknikat e menaxhimit të stresit
Meditimi, frymëmarrja e thellë dhe journaling (shkrimi i ndjenjave dhe mendimeve) janë metoda të provuara për të ulur stresin dhe për të përmirësuar fokusin. Studimet shkencore tregojnë se këto praktika reduktojnë simptomat e ankthit dhe përmirësojnë gjumin.
Kontrolli i pritshmërive
Nuk është e nevojshme që fillimi i vitit të jetë perfekt. Vendosja e qëllimeve të vogla dhe të realizueshme ndihmon në uljen e presionit dhe rrit shanset për sukses afatgjatë.
Ekspertët theksojnë se kombinimi i këtyre strategjive është më efektiv. Organizimi i ditës, aktiviteti fizik, gjumi i mirë dhe teknikat e menaxhimit të stresit mund të ndihmojnë çdo person të nisë vitin e ri me më pak tension dhe më shumë qetësi.
Nga Gazeta âSiâ- Vitin e kaluar, POLITICO zgjodhi tĂ« shikonte pĂ«rpara me njĂ« dozĂ« optimizmi, duke renditur disa arsye â pjesĂ«risht serioze, pjesĂ«risht ironike â pse 2025 mund tĂ« sillte zhvillime pozitive.
Disa prej atyre parashikimeve rezultuan tĂ« qĂ«lluara, tĂ« tjera jo. Donald Trump arriti (ose tĂ« paktĂ«n pretendoi se arriti) tâi japĂ« fund luftĂ«s nĂ« Gaza, por konflikti nĂ« UkrainĂ« vazhdon tĂ« mbetet njĂ« plagĂ« e hapur nĂ« zemĂ«r tĂ« EuropĂ«s.
NĂ« vend tĂ« parashikimeve tĂ« zakonshme, kĂ«tĂ« herĂ« qasja Ă«shtĂ« mĂ« cinike, por ndoshta edhe mĂ« realiste: po ofrohen âkoeficientĂ« basteshâ pĂ«r skenarĂ«t e vitit 2026.
Jo sepse politika duhet trajtuar si lojë fati, por sepse në këtë epokë kaotike, probabiliteti shpesh është mjeti i vetëm për të matur të ardhmen. Nga mbijetesa politike e Viktor Orbånit dhe Benjamin Netanyahut, te rreziku i një krize financiare globale dhe përplasjet e reja në Uashington, panorama globale mbetet thellësisht e paqëndrueshme.
A do të vinte autori pagën e tij mujore në bast për ndonjërin prej këtyre skenarëve? Përgjigjja është e prerë: jo. Mjafton shembulli i Harry Kakavas, një nga agjentët më të suksesshëm të pasurive të paluajtshme në Australi, i cili ndërtoi një perandori financiare vetëm për ta humbur gjithçka në tavolinat e Baccarat-it.
Dhe politika, sot, Ă«shtĂ« mĂ« e paparashikueshme se kurrĂ« â veçanĂ«risht me Donald Trumpin sĂ«rish nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ«. Pas njĂ« fillimi tĂ« stuhishĂ«m tĂ« mandatit tĂ« dytĂ«, viti 2026 pritet tĂ« jetĂ« njĂ« test i vĂ«rtetĂ« pĂ«r rendin global.
Trump dhe lufta në Ukrainë: marrëveshje apo iluzion?
Koeficienti: 4/1
Pavarësisht retorikës perëndimore për sanksione shkatërruese dhe izolim ekonomik, Vladimir Putin duket i patundur. Lufta vazhdon me kosto të mëdha njerëzore, ndërsa shoqëria ruse përballet me pasoja gjithnjë e më të dukshme ekonomike. Megjithatë, Kremlini vazhdon të këmbëngulë në kërkesat e tij maksimale.
NĂ« anĂ«n tjetĂ«r, presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy ka pak hapĂ«sirĂ« pĂ«r kompromis. Ădo lĂ«shim i madh territorial apo politik do tĂ« rrezikonte jo vetĂ«m mbĂ«shtetjen publike, por edhe stabilitetin e vetĂ« shtetit ukrainas.
Donald Trump, megjithatĂ«, vazhdon tĂ« besojĂ« se njĂ« marrĂ«veshje Ă«shtĂ« e mundur. Pas takimeve dhe kontakteve tĂ« tij me Putinin, ai ka shprehur bindjen se lideri rus âdĂ«shiron tĂ« bĂ«jĂ« njĂ« marrĂ«veshjeâ â edhe pse shpesh duket i kapur mes vetĂ«besimit dhe dyshimit se mund tĂ« jetĂ« duke u manipuluar.
Problemi është se për Putinin, zgjatja e luftës mund të jetë më e leverdishme sesa përfundimi i saj. Ajo lodh Europën financiarisht, rrit tensionet brenda NATO-s dhe shpërqendron Perëndimin nga Kina dhe Tajvani.
Por kjo strategji ka kufijtë e saj: ekonomia ruse po përballet me norma të larta interesi, mungesë fuqie punëtore dhe borxhe në rritje. As status quo-ja nuk mund të zgjasë pafundësisht.
Kur tregjet e bonove humbasin durimin
Koeficienti: 5/1
James Carville, strategu legjendar i Bill Clintonit, dikur tha se po tĂ« kishte mundĂ«si tĂ« rilindte, do tĂ« donte tĂ« ishte tregu i bonove, sepse âmund tĂ« frikĂ«sosh kĂ«doâ. Ky citim tingĂ«llon mĂ« aktual se kurrĂ«.
Borxhi publik nĂ« rritje â nga Japonia te Franca, Britania dhe Shtetet e Bashkuara â ka mbajtur kostot e huamarrjes nĂ« nivele rekord. InvestitorĂ«t po tregohen gjithnjĂ« e mĂ« skeptikĂ« pĂ«r aftĂ«sinĂ« e qeverive pĂ«r tĂ« mbajtur financat nĂ«n kontroll. Dhe qeveritĂ«, nga ana e tyre, po shmangin vendime politikisht tĂ« dhimbshme si rritja e taksave apo shkurtimi i shpenzimeve.
Historia tregon se krizat financiare dhe ato politike ecin paralelisht, duke ushqyer njëra-tjetrën. Nëse tregjet vendosin se borxhi publik është bërë i paqëndrueshëm, pasojat politike mund të jenë po aq dramatike sa ato ekonomike.
Netanyahu, magjistari i mbijetesës politik
Koeficienti: 3/1
Benjamin Netanyahu nuk e ka fituar pa arsye nofkĂ«n âMagjistariâ. Sa herĂ« qĂ« karriera e tij Ă«shtĂ« dukur e pĂ«rfunduar, ai ka gjetur njĂ« mĂ«nyrĂ« pĂ«r tâu rikthyer. Edhe pas dĂ«shtimit tĂ« rĂ«ndĂ« tĂ« 7 tetorit, qĂ« u konsiderua si njĂ« nga goditjet mĂ« tĂ« mĂ«dha ndaj sigurisĂ« sĂ« Izraelit, pozitat e tij politike janĂ« pĂ«rmirĂ«suar gradualisht.
Zgjedhjet parlamentare duhet tĂ« mbahen deri nĂ« tetor 2026, por Netanyahu mund tĂ« preferojĂ« tâi pĂ«rshpejtojĂ« ato. As koalicioni i tij dhe as opozita nuk kanĂ« shumicĂ« tĂ« qartĂ«, duke e bĂ«rĂ« skenĂ«n politike izraelite thellĂ«sisht tĂ« fragmentuar. NĂ« kĂ«tĂ« kaos, aftĂ«sia e Netanyahut pĂ«r tĂ« mbijetuar politikisht nuk duhet nĂ«nvlerĂ«suar.
OrbĂĄn pritet tĂ« luajĂ« sĂ«rish kartĂ«n e zakonshme: luftĂ«rat kulturore, euroskepticizmi dhe frika nga pĂ«rfshirja nĂ« luftĂ«n e UkrainĂ«s. Dhe, siç ka ndodhur edhe mĂ« parĂ«, kjo strategji mund tâi sjellĂ« njĂ« tjetĂ«r fitore.
Kriza e bankave hije: paralajmërimi i radhës
Koeficienti: 3/1
Bankat hije dhe tregjet private të kreditimit kontrollojnë tashmë një pjesë kolosale të sistemit financiar global. Paralajmërimet për një krizë të mundshme po shtohen, ndërsa qeveritë kanë shumë më pak hapësirë për ndërhyrje sesa në vitin 2008.
NĂ«se kjo flluskĂ« shpĂ«rthen, pasojat do tĂ« jenĂ« globale â dhe shumĂ« mĂ« tĂ« vĂ«shtira pĂ«r tâu menaxhuar nĂ« njĂ« klimĂ« populizmi dhe mosbesimi ndaj institucioneve.
SHBA: betejë e ashpër mes demokratëve dhe republikanëve
Republikanët do ta kenë të vështirë të ruajnë kontrollin e Dhomës së Përfaqësuesve në zgjedhjet afatmesme. Historia është kundër tyre. Senati, megjithatë, mbetet një terren më i sigurt për GOP-in.
NjĂ« fitore demokrate do tĂ« kĂ«rkonte njĂ« valĂ« tĂ« fortĂ« anti-Trump â e pamundur, por jo e pamendueshme nĂ« njĂ« AmerikĂ« gjithnjĂ« e mĂ« tĂ« polarizuar.
Mjetet e inteligjencës artificiale (IA) për të përmirësuar shëndetin e njerëzve fituan terren në vitin 2025, duke premtuar të personalizojnë kujdesin mjekësor, të përshpejtojnë diagnozat, të ndihmojnë në zbulimin e ilaçeve të reja dhe më shumë.
Finlanda, për shembull, po përdor IA-në për të trajnuar punonjësit e shëndetësisë, ndërsa Estonia po e aplikon atë në analizën e të dhënave mjekësore dhe Spanja po përdor IA-në për zbulimin e sëmundjeve.
Megjithatë, hulumtimet tregojnë se IA nuk duhet të zëvendësojë profesionistët mjekësorë së shpejti: Mjekët ende e tejkalojnë IA-në në mjediset e emergjencës, dhe chatbot-et e IA-së kanë vështirësi në adresimin e problemeve të shëndetit mendor dhe rrezikojnë të përhapin dezinformata mjekësore.
Ekzistojnë gjithashtu shqetësime të mëdha për sigurinë, me ekspertë të teknologjisë dhe kundër-terrorizmit që paralajmërojnë se ekstremistët mund të përvetësojnë mjetet e IA-së për të krijuar armë biologjike të afta të shkaktojnë një pandemi.
Megjithatë, inteligjenca artificiale po gjen gjithnjë e më shumë rrugën e saj në fushën mjekësore. Ja pesë mënyra se si ajo ka ndryshuar shëndetin dhe mirëqenien e europianëve këtë vit.
1. Parashikimi i rreziqeve shëndetësore
Shkencëtarët zhvilluan një model të IA-së që mund të parashikojë më shumë se 1,000 gjendje mjekësore, duke përfshirë lloje të caktuara kanceri, ataqe në zemër dhe diabet, më shumë se një dekadë para se dikush të diagnostikohet zyrtarisht.
NdĂ«rsa nuk Ă«shtĂ« ende gati pĂ«r tâu pĂ«rdorur nĂ« zyrat e mjekĂ«ve, mjeti mund tâi ndihmojĂ« studiuesit tĂ« kuptojnĂ« se si zhvillohen sĂ«mundjet me kalimin e kohĂ«s.
Ndërkohë, mjete të tjera të IA-së u lancuan këtë vit për të parashikuar nëse mutacionet e rralla gjenetike do të cojnë në sëmundje, për të parashikuar rreziqet e shëndetit të zemrës së grave duke analizuar mamografitë e tyre dhe për të përdorur skanime mjekësore rutinë për të identifikuar biomarkuesit e stresit kronik.
2. Përshpejtimi i diagnozës së sëmundjeve
Në një rast të parë europian, një asistent i IA-së i quajtur Prof. Valmed u certifikua këtë vit për të ndihmuar mjekët me diagnozën dhe trajtimin, i ndihmuar nga një mori të dhënash mjekësore të pacientëve.
Mjete të tjera diagnostikuese janë gjithashtu në horizont. Në Mbretërinë e Bashkuar, për shembull, studiuesit thanë se një stetoskop i mundësuar nga IA mund të zbulojë gjendjet e zemrës në vetëm 15 sekonda.
Stetoskopi ishte disi shumë i ndjeshëm, duke pasur parasysh se testimet e mëtejshme përjashtuan dështimin e zemrës për rreth dy të tretat e pacientëve të raportuar nga stetoskopi. Megjithatë, studiuesit thanë se mjeti gjeti gjithashtu probleme të vërteta të zemrës që përndryshe mund të mos zbuloheshin.
Gjithashtu nĂ« MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar, mjekĂ«t po pĂ«rdorin inteligjencĂ«n artificiale pĂ«r tâu kursyer pacientĂ«ve javĂ« pritjeje pĂ«r njĂ« diagnozĂ« tĂ« kancerit tĂ« prostatĂ«s.
Mjeti i inteligjencĂ«s artificiale analizon skanimet e imazherisĂ« mjekĂ«sore dhe identifikon pacientĂ«t me rrezik tĂ« lartĂ« pĂ«r kancerin e prostatĂ«s, gjĂ« qĂ« i dĂ«rgon ata nĂ« krye tĂ« radhĂ«s pĂ«r tâu shqyrtuar nga njĂ« radiolog.
3. Monitorimi i pacientëve pas operacioneve
Një ekip kërkimor gjerman përdori inteligjencën artificiale për të automatizuar procesin e monitorimit të pacientëve të cilëve u janë implantuar stenta koronare në enët e gjakut të hapura që ishin bllokuar për shkak të sëmundjeve të zemrës. Zakonisht, ndjekja e procesit të shërimit kërkon shumë kohë dhe mund të çojë në ndërlikime të tjera.
Algoritmi i mundësuar nga inteligjenca artificiale përdor imazherinë e enëve të gjakut për të analizuar se sa mirë po shërohen pacientët dhe është në gjendje të dallojë shpejt midis modeleve të ndryshme të shërimit me një nivel të ngjashëm saktësie me klinicistët ekspertë. Studiuesit thanë se mjeti mund të ndihmojë në standardizimin e monitorimit të stentit dhe përmirësimin e shëndetit të zemrës.
4. Luftimi i rezistencës ndaj antibiotikëve
Shkencëtarët po përdorin inteligjencën artificiale për të luftuar superbakteret rezistente ndaj antibiotikëve, të cilat përbëjnë një kërcënim në rritje për shëndetin publik në të gjithë Europën.
Gjatë tre viteve të ardhshme, ata planifikojnë të zhvillojnë një model të IA-së për të hartuar dhe testuar trajtime të reja për bakteret rezistente ndaj ilaçeve, dhe do ta përdorin IA-në për të kuptuar më mirë se si sistemi imunitar i përgjigjet një lloji tjetër bakteri ndërsa kërkojnë një vaksinë efektive.
5. Ălirimi i mjekĂ«ve nga puna administrative
Zyrat e mjekĂ«ve dhe spitalet nĂ« tĂ« gjithĂ« EuropĂ«n po pĂ«rdorin mjete tĂ« IA-sĂ« pĂ«r tâi ndihmuar ata tĂ« menaxhojnĂ« detyrat administrative, siç janĂ« mbajtja e shĂ«nimeve dhe referimet. QĂ«llimi Ă«shtĂ« tâu jepet mjekĂ«ve mĂ« shumĂ« kohĂ« me pacientĂ«t mes mungesĂ«s nĂ« rritje tĂ« punonjĂ«sve shĂ«ndetĂ«sorĂ« dhe presioneve tĂ« mĂ«dha mbi stafin.
Microsoft e bĂ«ri asistentin e saj klinik tĂ« IA-sĂ« tĂ« disponueshĂ«m nĂ« IrlandĂ« kĂ«tĂ« vit, pĂ«r shembull, ndĂ«rsa Tandem Health e SuedisĂ« lançoi ârecepsionistinâ e saj mjekĂ«sor tĂ« mundĂ«suar nga IA nĂ« SpanjĂ«, Gjermani, MbretĂ«rinĂ« e Bashkuar dhe FinlandĂ«. Ajo gjithashtu operon nĂ« HolandĂ«, Norvegji dhe DanimarkĂ«.
Nga Gazeta âSiâ- Policia e ShkodrĂ«s ka zbardhur vrasjen e 67- vjeçarit Hysni Ymeri nĂ« ShkodĂ«r, mĂ« 29 dhjetor, i cili sapo mbĂ«rriti nĂ« hyrjen e pallatit pĂ«r tâu ngjitur nĂ« katin e katĂ«rt ku edhe banonte, njĂ« shpĂ«rthim i fuqishĂ«m tritoli i mori jetĂ«n, nĂ« lagjen âManush Alimaniâ.
Policia ka finalizuar operacionin policor tĂ« koduar âSHADOWSâ, ku 4 persona janĂ« vĂ«nĂ« nĂ« pranga: Gerti Bushati, Ergys Ibrahimi, Edison Hasaj dhe Gjergji Zefi.
Sipas policisë, këta persona kundrejt pagesës, në bashkëpunim me njëri-tjetrin, më datë 29.12.2025, duke përdorur lëndë eksplozive e dyshuar me telekomandim në distancë, kanë shpërthyer panelin elektrik të pallatit ku banonte Hysni Ymeri.
GjatĂ« veprimeve tĂ« policisë janĂ« sekuestruar 28 celularĂ«, 1 automjet âMercedes-Benzâ, municion, lĂ«ndĂ« narkotike dhe kokaine, pajisje GPS, kamera sigurie dhe rroba tĂ« pĂ«rdorura nga autori i dyshuar.
Hetimet vazhdojnë për identifikimin e personave të tjerë të përfshirë dhe sqarimin e motiveve.
Nga Gazeta âSiâ- âGjatĂ« 24 orĂ«ve tĂ« fundit, rusĂ«t kanĂ« nisur 737 sulme kundĂ«r 27 vendbanimeve nĂ« rajonin e ZaporizhzhisĂ«â, njoftoi nĂ« Telegram kreu i OVA-sĂ« sĂ« ZaporizhzhisĂ«, Ivan Fedorov, siç raportohet nga Ukrinform.
Dy persona u plagosën në sulmet armike në distriktet Zaporizhzhia dhe Polohiv të rajonit. Pesëdhjetë e katër persona u raportuan se kanë pësuar dëme në shtëpi, automjete dhe infrastrukturë.
Ndërkohë, mbrojtja ajrore ruse ka shkatërruar 64 dronë ukrainas mbrëmë, tha Ministria Ruse e Mbrojtjes, duke cituar TASS.
Njëzet dronë me krahë fiks u rrëzuan në rajonin e Saratovit, tha ministria.
Tetë dronë u shkatërruan në rajonet Voronezh dhe Saratov, shtatë në rajonin e Moskës, gjashtë në rajonet Ryazan dhe Rostov, tre në rajonin Tula, dy në rajonin Belgorod dhe nga një në rajonet Kursk, Penza, Kaluga dhe Tambov, shtoi ajo.