Tradhti, konflikte të mëdha apo drama? Jo domosdoshmërisht - gjithnjë e më shumë gra po largohen nga martesa për shkak të lodhjes emocionale, mungesës së vlerësimit dhe nevojës për një fillim të ri
Ajo që dikur dukej e paimagjinueshme po ndodh gjithnjë e më shpesh: gra në moshë të mesme po largohen nga martesa, jo për shkak të skandaleve apo tradhtisë, por sepse janë të lodhura emocionalisht dhe nuk duan ta jetojnë pjesën tjetër të jetës në pakënaqësi.
Për dekada me radhë, divorcet në këtë moshë ishin më të zakonshme te burrat, të cilët shpesh e ndërprisnin martesën për të nisur lidhje me gra më të reja. Sot, studimet tregojnë se ky model po ndryshon rrënjësisht.
GjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« gra nĂ« moshĂ« tĂ« mesme po vendosin tĂ« ndĂ«rpresin martesĂ«n edhe kur nuk ka pasur konflikte tĂ« mĂ«dha, dhunĂ« apo tradhti. ShumĂ« burra mbeten tĂ« befasuar nga ky vendim, sepse kanĂ« besuar se marrĂ«dhĂ«nia e tyre ishte ânormaleâ dhe e qĂ«ndrueshme, shpesh duke mos e kuptuar pakĂ«naqĂ«sinĂ« e heshtur tĂ« bashkĂ«shorteve tĂ« tyre.
Historia e Kate â momenti kur gjithçka ndryshoi
Një mbrëmje të shtatorit, 53-vjeçarja Kate po darkonte me bashkëshortin e saj. Ajo priste që ai ta pyeste për një prezantim të rëndësishëm në punë, i cili e kishte shqetësuar prej ditësh. Por ai e harroi këtë dhe e ktheu bisedën te futbolli.
NĂ« atĂ« çast, Kate ndjeu se nuk ishte mĂ« e parĂ«, e dĂ«gjuar apo e rĂ«ndĂ«sishme nĂ« martesĂ«n e saj. Ajo piu njĂ« gotĂ« verĂ« dhe mendoi: âUnĂ« nuk mund ta jetoj kĂ«shtu edhe 20 vjet tĂ« tjera.â
Po atë mbrëmje vendosi të kërkonte divorc.
Kate Ă«shtĂ« shembull i njĂ« trendi nĂ« rritje, tĂ« njohur si âwalkaway wivesâ, gra qĂ« largohen nga martesa nĂ« heshtje, pa drama tĂ« mĂ«dha, por pas vitesh zhgĂ«njimi emocional, ndjesisĂ« sĂ« padukshmĂ«risĂ« dhe mungesĂ«s sĂ« vlerĂ«simit, transmeton Telegrafi.
dreamstime
ĂfarĂ« tregojnĂ« statistikat?
Sipas të dhënave të publikuara nga The Telegraph, sot pothuajse gjysma e divorceve nisin nga gra në moshë të mesme, dhe 56 për qind e tyre thonë se do ta ndërprisnin martesën nëse janë të palumtura.
Raporti Beyond the Break, i publikuar nĂ« nĂ«ntor 2025 nga studio ligjore Mishcon de Reya dhe komuniteti britanik pĂ«r gra nĂ« moshĂ« tĂ« mesme NOON, tregon se gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« gra kĂ«rkojnĂ« divorc sepse, siç shprehen ato, âu ka ardhur nĂ« majĂ« tĂ« hundĂ«sâ.
64 për qind e grave deklaruan se shkaku i divorcit nuk ishte tradhtia.
23 për qind thanë se nuk ndjenin më dashuri për bashkëshortin.
11 për qind u shprehën se nuk donin ta kalonin pjesën tjetër të jetës me një burrë që ishte bërë emocionalisht i largët.
Ana Clarke (41) tregoi: âKĂ«rkesa ime pĂ«r divorc nĂ« tetorin e kaluar e tronditi plotĂ«sisht ish-bashkĂ«shortin tim. Ai e interpretoi heshtjen time si pranim tĂ« mangĂ«sive tĂ« tij, ndĂ«rsa unĂ« nĂ« fakt po shkĂ«putesha emocionalisht nga martesa.â
Pse burrat shpesh befasohen?
Shumë burra e përjetojnë divorcin si një vendim të papritur. Por psikoterapistja Susie Masterson thekson se gratë shpesh shprehin pakënaqësinë e tyre për vite me radhë, thjesht pa u marrë seriozisht.
Studimet tregojnë se burrat e martuar janë mesatarisht më të lumtur, sepse nevojat e tyre emocionale dhe praktike plotësohen më shpesh brenda martesës. Ndërkohë, gratë shpesh mbajnë barrën më të madhe të:
punëve shtëpiake,
kujdesit për fëmijët,
organizimit të jetës familjare,
dhe menaxhimit emocional të marrëdhënieve.
Kjo krijon një lodhje të heshtur që shpesh mbetet e padukshme.
ĂfarĂ« po ndodh nĂ« shoqĂ«ritĂ« tona?
Në kontekstin shqiptar dhe ballkanik, ky trend merr një kuptim edhe më të fortë.
presionit familjar (âmos e prish shtĂ«pinĂ«â),
frikës nga gjykimi i shoqërisë,
dhe bindjes se âgruaja duhet tĂ« durojĂ« pĂ«r hir tĂ« fĂ«mijĂ«veâ.
Sot, gjithnjë e më shumë gra në moshë të mesme po e shohin divorcin jo si dështim, por si mundësi për një fillim të ri.
ShumĂ« prej tyre kanĂ« karrierĂ« tĂ« tyren, pavarĂ«si financiare dhe njĂ« vetĂ«dije mĂ« tĂ« fortĂ« pĂ«r nevojat e tyre emocionale. Kjo i bĂ«n mĂ« tĂ« guximshme pĂ«r tĂ« thĂ«nĂ«: âNuk dua tĂ« jetoj e pakĂ«naqur vetĂ«m sepse kĂ«shtu Ă«shtĂ« zakoni.â
ĂfarĂ« ndodh pas divorcit?
Sipas raportit:
71 për qind e grave thanë se nuk kanë frikë të jetojnë vetëm.
Megjithatë, 49 për qind e grave të divorcuara raportuan probleme me shëndetin mendor, si ankth dhe depresion.
Vështirësitë financiare mbeten shqetësimi më i madh pas divorcit.
Pavarësisht këtyre sfidave, 76 për qind e grave të divorcuara deklaruan se nuk pendohen për vendimin e tyre dhe do ta përsërisnin nëse një martesë tjetër do të rezultonte e pasuksesshme.
Një ndryshim i thellë shoqëror
Avokatja familjare Ellie Foster përfundon:
âPĂ«r shumĂ« gra, dekada tĂ« tĂ«ra kanĂ« qenĂ« tĂ« pĂ«rqendruara te kujdesi pĂ«r tĂ« tjerĂ«t. Tani ato po zgjedhin veten. Ekziston njĂ« lloj lirie e Ă«mbĂ«l nĂ« momentin kur mĂ« nĂ« fund mund tĂ« mendojnĂ« pĂ«r dĂ«shirat e tyre. ShumĂ« pak nga klientet e mia flasin pĂ«r dĂ«shirĂ«n pĂ«r njĂ« partner tĂ« ri. PĂ«rkundrazi, shumica thonĂ«: âKurrĂ« mĂ«â.â
Ky trend nuk është thjesht personal, është një ndryshim kulturor që po prek mënyrën se si ne e kuptojmë martesën, dashurinë dhe lumturinë. /Telegrafi/
Disa detaje të vogla në përditshmëri mund ta ndryshojnë mënyrën si funksionojnë pajisjet tuaja
Sfungjeri i kuzhinës prej kohësh nuk është vetëm mjet për larjen e enëve. Gjithnjë e më shpesh ai përdoret si një ndihmës praktik në shtëpi për të zgjidhur probleme të vogla, por të bezdisshme. Një nga këto truke lidhet me ngrirësin, një vend ku lagështia e tepërt me kalimin e kohës kthehet në akull dhe u shkakton amvisave telashe të panevojshme.
Një sfungjer i zakonshëm për enët mund të ndihmojë në uljen e formimit të akullit në ngrirës dhe të zgjasë periudhën mes shkrirjeve të detyrueshme. Ja si funksionon ky truk i thjeshtë dhe pse po përdoret gjithnjë e më shumë, transmeton Telegrafi.
Problemi i lagështisë së tepërt në ngrirës
Në ngrirës krijohet vazhdimisht kondensim. Kjo ndodh për shkak të ndryshimit të temperaturave, hapjes së shpeshtë të derës dhe ushqimeve që ruhen pa ambalazh të përshtatshëm. Kjo lagështi shndërrohet gradualisht në shtresa akulli, të cilat:
e bëjnë pajisjen të punojë më shumë,
rrisin konsumin e energjisë,
dhe kërkojnë shkrirje më të shpeshta.
Sfungjeri i zakonshëm i kuzhinës mund ta thithë këtë lagështi falë strukturës së tij poroze. Nëse vendosni nga një sfungjer të thatë në çdo sirtar të ngrirësit, ai do të fillojë të mbledhë kondensimin e tepërt. Ngrirësi do të funksionojë normalisht, por niveli i lagështisë brenda do të jetë dukshëm më i ulët.
Një zakon i vogël që sjell ndryshim të madh
Kur ka më pak lagështi, akulli formohet më ngadalë, muret dhe sirtarët e ngrirësit qëndrojnë më të pastër më gjatë, dhe nevoja për shkrirje reduktohet ndjeshëm.
Sfungjeri nuk ndikon në ushqim dhe nuk pengon qarkullimin e ajrit brenda pajisjes. E vetmja gjë e rëndësishme është që herë pas here ta kontrolloni dhe ta ndërroni kur të jetë mbushur me lagështi.
Ky truk nuk kërkon asnjë mjet të veçantë dhe as aftësi teknike. Mjafton një sfungjer i thjeshtë për të përmirësuar mikroklimën në ngrirës dhe për ta bërë përdorimin e tij më të lehtë dhe më praktik.
Nga transparencat ekstreme te kombinimet e mbingarkuara, disa yje kaluan kufijtë e shijes në Grammy 2026 - ja pamjet që ndezën debatet më të mëdha
Ndarja e çmimeve Grammy 2026 mĂ« nĂ« fund erdhi, dhe ndĂ«rsa disa e festuan modĂ«n dhe shkĂ«lqimin, tĂ« tjerĂ« â sipas shumĂ« komentuesve, bĂ«nĂ« njĂ« dĂ«shtim spektakolar stilistik. Tapeti i kuq para Crypto Arena nĂ« Los Anxhelos ishte i mbushur me eksperimente mode qĂ« u bĂ«nĂ« shpejt virale, por jo pĂ«r arsyet e duhura.
Kjo ishte edicioni i 68-të i çmimeve Grammy. Ceremoninë e drejtoi Trevor Noah, ndërsa publiku pati mundësinë të shijonte performanca nga Lady Gaga, Justin Bieber dhe Bruno Mars. Megjithatë, përpara se të shpërndaheshin çmimet, bota e modës kishte nisur tashmë diskutimet dhe jo gjithmonë në mënyrë pozitive.
Tapeti i kuq mes shkëlqimit dhe polemikave
Grammy 2026 edhe një herë treguan se tapeti i kuq mund të jetë po aq kontrovers sa edhe magjepsës. Ndërsa disa yje shtynë kufijtë e modës me guxim dhe kreativitet, të tjerë, sipas opinionit publik, bënë zgjedhje që u panë si mungesë shijeje.
Një gjë është e sigurt: këto pamje do të diskutohen gjatë në media, rrjete sociale dhe në industrinë e modës, transmeton Telegrafi.
Pothuajse krejtësisht e zhveshur dhe pa komplekse: Chappell Roan
Këngëtarja Chappell Roan u shfaq me një fustan rrjetë ngjyrë bordo, plotësisht transparent, nën të cilin mbante vetëm të brendshme të zeza. Fustani ishte i bashkuar me piercing metalikë, ndërsa pamjen e plotë e shoqëroi me grim të rëndë, një varëse të artë masive dhe sandale me rripa. Shumë kritikë të modës e cilësuan këtë stil si tejkalim flagrant i kufijve të shijes.
Minimumi i minimumit: Heidi Klum
Supermodelja Heidi Klum zgjodhi një fustan ngjyrë lëkure, pa rripa, që praktikisht bashkohej me tonin e trupit të saj. Edhe pse prerja ndiqte në mënyrë perfekte linjat e saj, nga larg dukej sikur ishte pothuajse e zhveshur, gjë që shkaktoi një valë komentesh ironike në rrjetet sociale.
Shumë nga gjithçka: Miley Cyrus
Miley Cyrus u shfaq me pantallona të zeza me prerje voluminoze, ndërsa sipër mbante një xhaketë të shkurtër lëkure të zbukuruar me detaje ari. Flokët e saj të shpupuritura, takat e lakuara me shkëlqim dhe bizhuteritë e spikatura e bënin të gjithë stilin të dukej i tejmbushur dhe kaotik, më shumë si një eksperiment sesa një deklaratë mode.
Stil i errët që nuk bind: Billie Eilish
Billie Eilish zgjodhi një kombinim të frymëzuar nga estetika gotike: një xhaketë bomber e zezë, një fund i zi me rripa, një këmishë e bardhë e hedhur mbi supe dhe çorape të bardha deri në gju. Edhe pse mbeti besnike ndaj stilit të saj karakteristik, kritikët e konsideruan pamjen si të papërshtatshme për një event kaq glamuroz.
Kthim në fillim të viteve 2000: Addison Rae
Addison Rae veshi njĂ« fustan tĂ« bardhĂ« me prerje tĂ« pazakontĂ«, me njĂ« dekolte tĂ« thellĂ« nĂ« formĂ« âUâ deri nĂ« kĂ«rthizĂ« dhe pala tĂ« rrjedhshme. Pjesa e pasme e shkurtĂ«r dhe asimetrike, e kombinuar me mungesĂ«n e plotĂ« tĂ« aksesorĂ«ve, u kujtoi shumĂ«kujt estetikĂ«n e fillimit tĂ« mijĂ«vjeçarit tĂ« ri. /Telegrafi/
Edhe pa qenë dëshmitarë të drejtpërdrejtë, njerëzit mund të përjetojnë reagime të forta stresi dhe traume përmes pamjeve që qarkullojnë në rrjetet sociale
Shëndeti mendor ndikon në mënyrën se si mendojmë, si ndihemi dhe si funksionojmë në jetën e përditshme. Ai nuk është i ndarë nga jeta reale, por përbën themelin e saj; nuk është luks, por parakusht për një jetë cilësore, theksojnë psikologët. Megjithatë, rrjetet sociale na kanë mundësuar që, në mënyrë të tërthortë, të jemi dëshmitarë të shumë skenave tronditëse dhe të dhunshme që ndodhin në shoqërinë tonë.
Ndikimi psikologjik i videove të dhunshme - ekspozimi dytësor ndaj dhunës
Ky ekspozim dytësor ndaj dhunës nuk mbetet pa pasoja. Studime kërkimore të realizuara pas sulmeve të mëdha apo fatkeqësive natyrore kanë treguar se personat që i kanë parë vazhdimisht pamjet e këtyre ngjarjeve kanë përjetuar nivele të rritura të stresit post-traumatik, thotë James Densley, profesor dhe kryetar i Shkollës për Kriminologji dhe të Drejtë Penale në Metro State University në Mineapolis.
â NĂ« disa raste, ndikimi nĂ« shĂ«ndetin mendor pothuajse barazohet me ndikimin te personat qĂ« kanĂ« pasur lidhje tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« me ngjarjen, vlerĂ«son profesori Densley, duke shpjeguar se shikimi i videove tĂ« dhunshme mund tĂ« çojĂ« nĂ« traumĂ« dytĂ«sore ose indirekte, veçanĂ«risht sepse rrjetet sociale e pĂ«rforcojnĂ« ndikimin e tyre.
â Mund tĂ« shfaqen ankth, mendime ndĂ«rhyrĂ«se dhe çrregullime tĂ« gjumit. Kjo ndodh kur njĂ« person âthithâ peshĂ«n emocionale dhe psikologjike tĂ« vuajtjes sĂ« dikujt tjetĂ«r pĂ«rmes ekspozimit tĂ« pĂ«rsĂ«ritur. BĂ«het fjalĂ« pĂ«r njĂ« reagim stresi qĂ«, praktikisht, nuk dallon nga ekspozimi i drejtpĂ«rdrejtĂ«, thekson ai, transmeton Telegrafi.
Sistemi nervor aktivizohet nga skenat e dhunës
Empatia është aftësia për të ndjerë dhe kuptuar vuajtjen e të tjerëve, ndërsa reagimi ndaj traumës është një përgjigje biologjike ndaj stresit. Empatia është një vlerë pozitive dhe mund të nxisë angazhim konstruktiv. Por, kur sistemi ynë nervor aktivizohet vazhdimisht nga skenat e dhunës, njerëzit mund të zhvillojnë hipervigjilencë, mpirje emocionale ose sjellje shmangëse, shpjegojnë psikologët.
Sot, rrjetet sociale transmetojnë pamje dhune në mënyrë të vazhdueshme, të paparashikueshme dhe shpesh pa asnjë paralajmërim. Nga këndvështrimi i reagimit ndaj stresit, kjo do të thotë se truri nuk ka kurrë mundësi të tërhiqet plotësisht dhe të qetësohet. Për më tepër, pamjet e sotme janë shumë më intensive dhe realiste sesa, për shembull, pamjet e atentatit ndaj presidentit John F. Kennedy apo të Luftës së Vietnamit.
Në të kaluarën, pamjet dukeshin më të filtruara dhe më të distancuara, jo vetëm për shkak të montazhit redaksional, por edhe për shkak të cilësisë së ulët teknike. Sot, gjithçka transmetohet në definicion të lartë, me zë rrethues, duke e bërë përvojën shumë më reale dhe më tronditëse.
Si reagon truri ndaj skenave të dhunës nga ambienti i afërt?
â Truri i njeriut nuk Ă«shtĂ« krijuar pĂ«r tĂ« shikuar pasivisht skena reale dhune pa pasoja. Sa herĂ« qĂ« shikoni njĂ« video tĂ« tillĂ«, sistemi nervor reagon sikur ngjarja po ju ndodh juve personalisht, e jo dikujt tĂ« largĂ«t. Ădo shikim shtesĂ« e pĂ«rforcon stresin. Prandaj, ndryshe nga ideja se njerĂ«zit âmĂ«sohenâ me dhunĂ«n, ekspozimi i pĂ«rsĂ«ritur e thellon lodhjen emocionale dhe vuajtjen, shpjegon profesori Densley.
I pyetur nëse disa njerëz janë më të ndjeshëm ndaj pasojave psikologjike, ai shton:
â Disa individĂ« janĂ« mĂ« tĂ« prirur ndaj reagimeve traumatike pĂ«r shkak tĂ« pĂ«rvojave tĂ« tyre tĂ« mĂ«parshme me traumĂ«n. PĂ«r shembull, nĂ«se jeni pjesĂ« e njĂ« grupi pakicĂ« qĂ« ka pĂ«rjetuar dhunĂ« nga policia, pamje tĂ« tilla mund tĂ« veprojnĂ« si nxitĂ«s tĂ« fortĂ« emocionalĂ«. Po ashtu, kur ngjarjet e dhunshme ndodhin nĂ« vende qĂ« njerĂ«zit i njohin, nĂ« qytetin apo lagjen e tyre, rreziku pĂ«r reagime tĂ« forta stresi rritet ndjeshĂ«m. /Telegrafi/
Pas ndarjes së çmimeve, yjet u shfaqën me veshje edhe më të guximshme, më elegante dhe më personale në festat që pasuan
Mbrëmë, Grammy 2026 mblodhi emrat më të mëdhenj dhe më të ndritur të muzikës për të festuar një vit plot hite dhe performanca të paharrueshme. Artistë si Addison Rae, Lady Gaga, Justin Bieber, Katseye, Sabrina Carpenter dhe Sombr i dhanë ritëm natës, ndërsa Charli xcx, Chappell Roan, Harry Styles dhe Teyana Taylor u shfaqën në rolin e prezantuesve.
Tapeti i kuq ishte, si gjithmonë në Grammy, energjik, guximtar dhe plot rrezik stilistik. Por pamjet e after-party-t? Ato i bënë konkurrencë serioze vetë eventit kryesor.
Të tjerë ndoqën një qasje ndryshe. Hailey Bieber dhe Tate McRae u shfaqën të dyja me krijime enkas nga Ludovic de Saint Sernin - Bieber u shfaq me një minifustan të bardhë me lidhje rreth qafës, ndërsa McRae zgjodhi një fustan midi prej lëkure, me pjesë të sipërme të strukturuar që theksonte bustin.
Ndërkohë, Olivia Rodrigo zgjodhi sharmin e vintage-it me një minifustan Valentino prej dantelle në nuancë nude.
Më poshtë, shikoni disa nga pamjet më të spikatura të after-party-t të Grammy 2026, përfshirë Kaia Gerber, Katseye, Charli xcx dhe Teyana Taylor.
Nga rrobat me rĂ«rĂ« deri te batanijet e rĂ«nda, disa gjĂ«ra mund tĂ« shkatĂ«rrojnĂ« si veshjet, ashtu edhe vetĂ« pajisjen â ja çfarĂ« kĂ«shillojnĂ« ekspertĂ«t
Rrobalarësja është një nga pajisjet shtëpiake pa të cilat sot vështirë se e imagjinojmë përditshmërinë. Ajo na kursen kohë, energji dhe mundim.
Por, sado praktike të jetë, e vërteta është e thjeshtë: rrobalarësja nuk është e destinuar për të larë gjithçka.
Disa materiale janë tepër të ndjeshme për rrotullimin e fortë dhe centrifugën, ndërsa të tjera mund të dëmtojnë vetë rrobalarësen, të bllokojnë filtrin, të prishin balancën e kazanit ose të shkaktojnë defekte të kushtueshme.
EkspertĂ«t e mirĂ«mbajtjes sĂ« shtĂ«pisĂ« paralajmĂ«rojnĂ« se kĂ«to nĂ«ntĂ« gjĂ«ra nuk duhet tĂ« pĂ«rfundojnĂ« kurrĂ« nĂ« kazan, edhe pse shpesh i fusim âvetĂ«m pĂ«r shpejtĂ«siâ, transmeton Telegrafi.
gettyimages
1. Rroba jashtëzakonisht të ndotura me rërë dhe baltë
Peshqirët e plazhit, rrobat e mbuluara me baltë ose ato plot qime kafshësh shtëpiake nuk duhen futur menjëherë në rrobalarëse.
Sasi të mëdha rëre dhe papastërtish mund:
të dëmtojnë pjesët e brendshme
të bllokojnë sistemin e kullimit
të pengojnë larjen efektive të rrobave
Këshillë: shkundini mirë jashtë ose përdorni rul për qime para larjes.
2. Jastëkët prej shkumë memorie
Jastëkët prej shkumë memorie duken si jastëkë të zakonshëm, por në rrobalarëse mund të dëmtohen seriozisht.
Lëvizja e fortë dhe centrifuga e shkatërrojnë strukturën e brendshme të shkumës, ndërsa pesha e ujit e deformon përfundimisht.
Zgjidhje më e sigurt: përdorni mbulesë të larëshme dhe ajroseni jastëkun rregullisht.
3. Batanije dhe jorganë shumë të rëndë
Batanijet e rënda dhe jorganët masivë e mbingarkojnë rrobalarësen.
Një copë shumë e rëndë mund:
të dëmtojë kazanin
të lodhë motorin
të prishë balancën gjatë centrifugës
EkspertĂ«t kĂ«shillojnĂ« qĂ« nĂ« rrobalarĂ«se tĂ« mos lahen tekstile mĂ« tĂ« rĂ«nda se 6â7 kilogramĂ«, edhe nĂ«se etiketa thotĂ« se janĂ« âtĂ« larĂ«shmeâ.
Kjo vlen sidomos për mëndafshin, kashmirin, lëkurën dhe veshjet elegante.
5. Veshje të vjetra dhe shumë delikate
Rrobat e vjetra dhe pëlhurat e ndjeshme si dantella apo lëkura e butë nuk e përballojnë larjen mekanike. Rreziku për grisje dhe humbje forme është i lartë.
Më e sigurta: larje me dorë në ujë të ftohtë ose pastrim profesional.
6. Rroba me zinxhirë të hapur
Zinxhirët e hapur mund të kapin pëlhura të tjera dhe të shkaktojnë çarje, veçanërisht te materialet e holla.
Rregull i thjeshtë: para çdo larjeje, mbyllni zinxhirët dhe kapëset.
7. Gjëra të harruara në xhepa
Një nga gabimet më të shpeshta në përdorimin e rrobalarëses.
NĂ« xhepa shpesh mbesin:
faculeta letre
fatura
çelësa
monedha
balsam buzësh
Këto mund të shkaktojnë rrëmujë në kazan, por edhe dëmtime serioze teknike.
8. Veshje dhe aksesorë prej lëkure
Lëkura nuk duhet futur kurrë në rrobalarëse.
Uji dhe temperatura mund të shkaktojnë:
çarje të materialit
tkurrje
rrudha të përhershme
Xhaketat dhe pantallonat prej lëkure duhen pastruar lokalisht ose në pastrim profesional.
9. Rroba me ngjyra të errëta ose shumë të forta që lëshojnë pigment
Rrobat e reja me ngjyra të kuqe, portokalli ose të errëta shpesh lëshojnë bojë gjatë larjes së parë. Kjo mund të njollosë të gjithë turin e rrobave.
Këshillë praktike: lajini herën e parë veçmas ose me dorë.
Rrobalarësja është aleate, por jo për gjithçka
Rrobalarësja është një nga ndihmësit më të mëdhenj në shtëpi, por përdorimi i duhur nënkupton edhe të dish çfarë duhet të qëndrojë jashtë kazanit.
Ndonjëherë, një zgjedhje e gabuar mund të shkatërrojë jo vetëm rrobat, por edhe vetë pajisjen, me kosto shumë më të lartë se një larje.
Rregulli i artĂ«: lexoni etiketĂ«n, mendoni pĂ«r peshĂ«n dhe ndjeshmĂ«rinĂ« e materialit dhe rrobalarĂ«sja do tâju shĂ«rbejĂ« shumĂ« mĂ« gjatĂ«. /Telegrafi/
Ky kortikosteroid ndihmon në artrit, astmë dhe sëmundje autoimune, por mund të përkeqësojë diabetin dhe hipertensionin nëse nuk përdoret si duhet
Prednizoni Ă«shtĂ« njĂ« lloj steroidi qĂ« ul inflamacionin. Ky ilaç u pĂ«rshkruhet shpesh pacientĂ«ve me artrit, astmĂ« dhe sĂ«mundje tĂ« tjera inflamatore. Prednizoni Ă«shtĂ« kortikosteroid dhe vepron duke bllokuar çlirimin e substancave qĂ« shkaktojnĂ« inflamacion. ĂshtĂ« njĂ« ilaç efektiv, por megjithatĂ« mund tĂ« ketĂ« efekte tĂ« padĂ«shiruara. Reaksionet e padĂ«shiruara janĂ« mĂ« tĂ« shpeshta te personat e moshuar, pasi ilaçi mund tĂ« ndikojĂ« fuqishĂ«m si nĂ« gjendjen psikike ashtu edhe nĂ« atĂ« fizike tĂ« pacientit. Shpesh vĂ«rehen rritje tĂ« tensionit tĂ« gjakut dhe tĂ« sheqerit nĂ« gjak, si edhe pagjumĂ«si dhe ankth. TĂ« gjitha kĂ«to shqetĂ«sime mund tĂ« kontrollohen mirĂ« me pĂ«rdorimin e ilaçit nĂ« bashkĂ«punim tĂ« ngushtĂ« me profesionistin shĂ«ndetĂ«sor.
Për çfarë përdoret prednizoni?
Inflamacioni është një reagim natyror i trupit ndaj dëmtimit ose sëmundjes, por kjo përgjigje e organizmit ndonjëherë mund të jetë tepër e fortë dhe të shkaktojë dhimbje ose dëmtim të indeve. Prednizoni është një ilaç që ndihmon në kontrollimin dhe qetësimin e reagimit të tepruar të trupit ndaj inflamacionit.
Mjekët zakonisht e përshkruajnë prednizonin për gjendje të tilla si artriti, sëmundjet e lëkurës, disa lloje kanceri, sëmundja pulmonare obstruktive kronike (SPOK) dhe sëmundjet e sistemit imunitar. Ndonjëherë prednizoni përdoret për një kohë të shkurtër, kur ndodh përkeqësim i sëmundjes, e ndonjëherë për periudha më të gjata, thotë Kevin Ji, farmakolog.
Te pacientët me artrit, prednizoni lehtëson simptomat dhe shenjat e sëmundjes, si dhimbja dhe ënjtja e nyjave. Gjithashtu kontrollon problemet me frymëmarrjen te astma ose SPOK-u, pasi ul ënjtjen e rrugëve të frymëmarrjes që çon në vështirësi në frymëmarrje.
Te sëmundjet autoimune, si lupusi, sistemi imunitar gabimisht sulmon qelizat e shëndetshme të trupit. Prednizoni ndihmon që ky proces të ngadalësohet dhe të parandalohen dëmtime të mëtejshme, transmeton Telegrafi.
Cilat janë reaksionet më të shpeshta ndaj prednizonit?
Personat e moshuar mund të kenë efekte të padëshiruara më të theksuara ose më të rënda, veçanërisht gjatë përdorimit afatgjatë.
PacientĂ«t e moshuar shpesh kanĂ« mĂ« shumĂ« gjendje shĂ«ndetĂ«sore shoqĂ«ruese, si diabeti, tensioni i lartĂ« i gjakut dhe dobĂ«sia e pĂ«rgjithshme, tĂ« cilat kortikosteroidet si prednizoni mund tâi pĂ«rkeqĂ«sojnĂ« edhe mĂ« tej, thekson Kevin Ji.
Disa nga efektet e padëshiruara më të shpeshta janë:
Rritje e oreksit dhe shtim në peshë: Prednizoni mund të rrisë ndjenjën e urisë dhe të çojë në shtim në peshë. ⹠Ndryshime të humorit dhe ankth: Disa pacientë që marrin prednizon raportojnë ndryshime të humorit, ankth apo edhe depresion. Këto reaksione janë pasojë e ndikimit të ilaçit në nivelin e hormoneve dhe mund të jenë të papritura ose intensive. ⹠Probleme me gjumin: Prednizoni mund të pengojë gjumin dhe të shkaktojë pagjumësi, sidomos nëse merret më vonë gjatë ditës ose në doza më të larta. ⹠Dobësi muskulore: Te disa pacientë, prednizoni çon në dobësi të muskujve, duke e bërë më të vështirë kryerjen e aktiviteteve të përditshme. Ky reagim është më i mundshëm gjatë përdorimit afatgjatë të ilaçit. ⹠Rritje e sheqerit në gjak (hiperglicemi): Prednizoni mund të rrisë nivelin e sheqerit në gjak, edhe te personat që nuk kanë diabet. Sheqeri i lartë në gjak për një kohë të gjatë rrit rrezikun e komplikacioneve, si sëmundjet e zemrës, problemet me veshkat dhe dëmtimi i nervave. ⹠Rritje e tensionit të gjakut: Për shkak të mbajtjes së lëngjeve dhe ndikimit në ekuilibrin e elektroliteve në trup, prednizoni te disa persona mund të çojë në rritje të tensionit të gjakut.
Reaksione serioze të padëshiruara te personat e moshuar
Përveç efekteve të zakonshme të padëshiruara, prednizoni mbart edhe rreziqe më serioze afatgjata te personat e moshuar, si infeksionet, problemet me stomakun, osteoporoza dhe katarakta.
Infeksionet: Prednizoni dobëson sistemin imunitar, duke e bërë më të lehtë zhvillimin e infeksioneve. Kjo është veçanërisht e rëndësishme te personat e moshuar, pasi sistemi i tyre imunitar është natyrshëm më i dobët.
Ulja e densitetit të kockave (osteoporoza): Një nga efektet më serioze të padëshiruara të prednizonit te pacientët e moshuar është rritja e rrezikut për osteoporozë, gjë që i bën kockat më të dobëta dhe më të prirura ndaj frakturave.
Prednizoni ul sasinë e kalciumit në kocka, çka me kalimin e kohës e dobëson strukturën e tyre, shpjegon Kevin Ji.
Katarakta dhe glaukoma: Përdorimi afatgjatë i prednizonit mund të rrisë rrezikun e sëmundjeve të syve. Kontrollet e rregullta oftalmologjike janë të rëndësishme nëse ilaçi merret për një kohë të gjatë.
Probleme me stomakun: Prednizoni mund të irritojë mukozën e stomakut dhe të çojë në ulcerë ose gjakderdhje.
Si të zvogëlohet rreziku i efekteve të padëshiruara?
EkzistojnĂ« mĂ«nyra pĂ«r tâi zbutur efektet e pĂ«rmendura tĂ« padĂ«shiruara. Kevin Ji kĂ«shillon pĂ«rdorimin e dozĂ«s mĂ« tĂ« ulĂ«t tĂ« mundshme tĂ« ilaçit qĂ«, pĂ«r njĂ« periudhĂ« sa mĂ« tĂ« shkurtĂ«r, do tĂ« ulĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« efektive inflamacionin me sa mĂ« pak reaksione tĂ« padĂ«shiruara.
Rekomandohet që mjeku, para fillimit të terapisë, të njihet me të gjitha barnat që pacienti tashmë përdor, si dhe me sëmundjet ekzistuese, për të shmangur ndërveprimet e rrezikshme.
ĂshtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme tĂ« kontrollohet rregullisht niveli i sheqerit nĂ« gjak dhe tensioni i gjakut, veçanĂ«risht te personat qĂ« tashmĂ« kanĂ« diabet ose hipertension.
Monitorimi i përditshëm i vlerave të sheqerit në gjak dhe të tensionit të gjakut i mundëson mjekut të përshtatë terapinë dhe të mbajë vlerat stabile. Zakonisht, pas përfundimit të terapisë me prednizon, tensioni i gjakut dhe sheqeri në gjak kthehen në vlerat fillestare, thekson Kevin Ji.
Rekomandohet marrja e prednizonit me ushqim për të mbrojtur stomakun dhe për të ulur rrezikun e urthit dhe tretjes së keqe. Gjithashtu, këshillohet që prednizoni të merret herët gjatë ditës, sidomos te personat që kanë probleme me pagjumësinë.
NĂ«se vĂ«reni efekte tĂ« padĂ«shiruara, Ă«shtĂ« e rĂ«ndĂ«sishme tâi drejtoheni mjekut sa mĂ« shpejt tĂ« jetĂ« e mundur.
Gjithmonë kontaktoni profesionistin shëndetësor nëse ndjeni efekte të padëshiruara që cenojnë cilësinë e jetës. Mjeku mund të përshtasë dozën ose të rekomandojë barna të tjera për kontrollin e simptomave, thotë Kevin Ji.
Asnjëherë mos e ndërprisni terapinë papritur pa këshillën e mjekut, pasi kjo mund të shkaktojë komplikacione serioze. Doza zakonisht duhet ulur gradualisht.
A ekzistojnë alternativa ndaj prednizonit?
Prednizoni është një ilaç shumë efektiv dhe përdoret për një numër të madh indikacionesh, por, siç thekson farmakologu Kevin Ji, mënyrat alternative të trajtimit varen nga problemi konkret shëndetësor i pacientit. /Telegrafi/
Do tâju befasojĂ« sa herĂ«t fĂ«mijĂ«t, nĂ« fakt, fillojnĂ« tĂ« krijojnĂ« kujtime
Nuk është e rrallë që prindërit të mendojnë se çfarë do të mbajë mend fëmija nga fëmijëria dhe çfarë lloj kujtimesh do ta shoqërojnë gjatë jetës. Deri vonë, besohej se fëmijët pothuajse nuk mbanin mend asgjë para moshës trevjeçare, por sot ekspertët thonë se kujtesa e fëmijëve është shumë më e fortë dhe më e zhvilluar sesa mendohej dikur.
Kujtimet afatgjata që ata formojnë mund të mos jenë gjithmonë plotësisht të sakta, por megjithatë, fëmijët janë në gjendje të kujtojnë shumë gjëra nga fëmijëria e tyre e hershme.
Ja pse kjo është e rëndësishme dhe çfarë mund të bëjnë prindërit lidhur me këtë:
Ideja se fëmijët nuk mbajnë mend asgjë para moshës trevjeçare është e gabuar
âFĂ«mijĂ«t shpesh arrijnĂ« tĂ« kujtojnĂ« ngjarje shumĂ« mĂ« tĂ« hershme sesa kemi besuar mĂ« parĂ«â, ka deklaruar pĂ«r HuffPost profesorja qĂ« studion gjuhĂ«n dhe kujtesĂ«n nĂ« Universitetin Memorial tĂ« Newfoundland-it nĂ« Kanada, prof. Carol Peterson.
Disa nga studimet e saj fokusohen nĂ« fenomenin e njohur si âamnezia e fĂ«mijĂ«risĂ«â, ideja se fĂ«mijĂ«t (dhe madje edhe tĂ« rriturit) mbajnĂ« mend shumĂ« pak nga jeta para moshĂ«s tre ose katĂ«r vjeç. PĂ«r dekada me radhĂ«, ekspertĂ«t mendonin se kjo ndodhte sepse truri i fĂ«mijĂ«ve nuk ishte nĂ« gjendje tĂ« formonte kujtime para njĂ« momenti tĂ« caktuar zhvillimi.
MegjithatĂ«, Peterson dhe studiues tĂ« tjerĂ« kanĂ« zbuluar se kjo nuk Ă«shtĂ« domosdoshmĂ«risht e vĂ«rtetĂ«. NjĂ« nga studimet e saj tregoi, pĂ«r shembull, se fĂ«mijĂ«t qĂ« pĂ«rjetojnĂ« situata mjekĂ«sore urgjente nĂ« moshĂ«n dyvjeçare dhe qĂ« intervistohen vite mĂ« vonĂ« â janĂ« nĂ« gjendje tĂ« kujtojnĂ« qartĂ« elementet kryesore tĂ« asaj pĂ«rvoje. Edhe pse kujtimet mund tĂ« mos jenĂ« aq tĂ« detajuara sa tek fĂ«mijĂ«t mĂ« tĂ« rritur, ato ekzistojnĂ« dhe janĂ« tĂ« pranishme.
Studime tĂ« tjera sugjerojnĂ« se fĂ«mijĂ«t e moshĂ«s pesĂ«, gjashtĂ« apo shtatĂ« vjeç e kujtojnĂ« mjaft mirĂ« atĂ« qĂ« u ka ndodhur kur ishin tre vjeç, por fillojnĂ« tâi humbin kĂ«to kujtime rreth moshĂ«s tetĂ« apo nĂ«ntĂ« vjeç.
Prandaj, nuk ka njĂ« konsensus tĂ« qartĂ« pĂ«r moshĂ«n kur formohen kujtimet e qĂ«ndrueshme â kjo varet nga vetĂ« fĂ«mija. MegjithatĂ«, thelbi Ă«shtĂ« i qartĂ«: fĂ«mijĂ«t mund tĂ« mbajnĂ« mend disa pĂ«rvoja shumĂ« mĂ« herĂ«t sesa mendojmĂ«, transmeton Telegrafi.
Ajo që mbajnë mend më shumë është emocioni
âGjithçka qĂ« ka rĂ«ndĂ«si emocionale, fĂ«mijĂ«t do ta mbajnĂ« mendâ, ka thĂ«nĂ« mĂ« herĂ«t pĂ«r HuffPost psikologia klinike nga Los Anxhelosi, Dr. Jenny Yip.
Nga ana tjetër, ka edhe lajme të mira: shumica e fëmijëve nuk ndryshohen ndjeshëm nga një ngjarje e vetme emocionale apo nga një kujtim i izoluar, gjë që është veçanërisht e rëndësishme kur bëhet fjalë për përvoja emocionalisht të vështira.
âNgjarjet e vetme, pĂ«rveç atyre qĂ« janĂ« vĂ«rtet traumatike, rrallĂ«herĂ« kanĂ« efekt afatgjatĂ« nĂ« zhvillimin emocional dhe social tĂ« fĂ«mijĂ«veâ, shpjegon psikologu klinik Mark Rienecke. âNĂ« pĂ«rgjithĂ«si, fĂ«mijĂ«t janĂ« mjaft tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m.â
Prindërit luajnë rol kyç në formësimin e kujtimeve të fëmijëve
NjĂ« pjesĂ« e punĂ«s sĂ« Peterson si studiuese Ă«shtĂ« tâi ndihmojĂ« fĂ«mijĂ«t tĂ« zhvillojnĂ« aftĂ«sinĂ« pĂ«r tĂ« kujtuar nĂ« mĂ«nyrĂ« mĂ« tĂ« rrjedhshme. Ajo shpesh i pyet fĂ«mijĂ«t pĂ«r kujtimin e tyre mĂ« tĂ« hershĂ«m dhe vetĂ« rikujtimi i kĂ«tyre pĂ«rvojave shpesh i ndihmon fĂ«mijĂ«t tĂ« lidhen mĂ« mirĂ« me tĂ« tjerĂ«t.
Kjo është e rëndësishme, sepse fëmijët i përdorin kujtimet për të ndërtuar ndjenjën e identitetit ndërsa rriten.
âDallimi qĂ«ndron te mĂ«nyra se si prindĂ«rit flasin me fĂ«mijĂ«t e tyre. Kur prindĂ«rit flasin me ta pĂ«r pĂ«rvojat qĂ« kanĂ« kalua, pĂ«r atĂ« qĂ« kanĂ« bĂ«rĂ« javĂ«n e kaluar, verĂ«n e kaluar apo vitin e kaluar â kjo Ă«shtĂ« si tĂ« stĂ«rvitĂ«sh njĂ« muskulâ, shpjegon Peterson. âFĂ«mija zhvillon zakonin tĂ« reflektojĂ« mĂ« shumĂ« mbi kujtimet dhe tâi ruajĂ« ato mĂ« mirĂ«.â
Edhe pse prindërit kanë prirje të theksojnë vetëm kujtimet e bukura dhe të shmangin bisedat për përvojat negative, sipas saj është e rëndësishme që të përfshihen të dyja.
âNjĂ« nga gjĂ«rat mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme qĂ« fĂ«mijĂ«t duhet tĂ« mĂ«sojnĂ« Ă«shtĂ« tĂ« kuptojnĂ« dhe tĂ« pĂ«rballen me pĂ«rvojat negative qĂ« kanĂ« pasur nĂ« jetĂ«. TĂ« flasĂ«sh pĂ«r to, ta ndihmosh fĂ«mijĂ«n tâi kuptojĂ« dhe ta ndiejĂ« se ka pasur njĂ« farĂ« kontrolli dhe Ă«shtĂ« pĂ«rballur mirĂ« me to, kĂ«ta janĂ« hapa shumĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«mâ, pĂ«rfundon ajo. /Telegrafi/
Në tapetin e kuq të mbrëmjes Pre-Grammy në Los Anxhelos, Paris Hilton konfirmoi edhe një herë statusin e saj si një nga figurat më me ndikim në botën e modës dhe glamurit
Pa asnjë dyshim, Paris Hilton tërheq vëmendjen e publikut kudo që shfaqet. E njëjta gjë ndodhi edhe mbrëmë, kur ajo u paraqit në ceremoninë Pre-Grammy, e cila u mbajt në Los Anxhelos. Siç e tregon edhe vetë emri, kjo ngjarje shërben si një uvertirë elegante për ndarinë e çmimeve Grammy, një nga netët më të rëndësishme të muzikës në botë.
Me paraqitjen e saj, Paris Hilton dha një mesazh të qartë: edhe në ceremoninë kryesore të Grammy-t, nga ajo mund të pritet vetëm shkëlqim maksimal dhe stil i përkryer.
profimedia
Një paraqitje që mishëron sharmin modern
Influencuesja dhe sipërmarrësja e njohur u shfaq në tapetin e kuq me një fustan të gjatë elegant ngjyrë të zezë, të zbukuruar me shkëlqim delikat temtinash, që reflektonin dritën dhe krijonin një efekt luksoz, por jo të tepruar.
Flokët e saj të gjatë i kishte lënë të lëshuar, duke i dhënë pamjes një notë romantike dhe femërore, ndërsa grimi ishte i rafinuar dhe në harmoni me veshjen.
Kroi i zgjedhur, karakteristik për stilin e saj, theksonte linjat dhe i jepte figurës së saj një prani të fortë dhe glamuroze, pikërisht atë që pritet nga një event i lidhur me natën më të madhe muzikore të vitit, transmeton Telegrafi.
profimedia
Minimalizëm luksoz dhe elegancë pa kohë
Ky kombinim e paraqet Paris Hilton në formën e saj më të konsoliduar: e rafinuar, e sigurt në stil dhe pa teprime të panevojshme. Me aksesorë të përzgjedhur me kujdes dhe theks te silueta, ajo i dha veshjes një frymë moderne me elegancë të përjetshme.
Kjo paraqitje konfirmon edhe një herë pse Paris Hilton mbetet pikë referimi për breza të tërë, duke ndërthurur trendet aktuale me një estetikë klasike që i reziston kohës.
Me këtë stil, ajo dëshmon se pozicioni i saj si ikonë mode nuk është rastësor, por rezultat i një identiteti të ndërtuar me vite, i bazuar në hijeshi, finesë dhe vetëbesim.
Ky çrregullim neurologjik prek kontrollin e muskujve të të folurit dhe mund të ndikojë seriozisht në komunikim, shëndetin mendor dhe cilësinë e jetës nëse lihet pa trajtim
Dizartria është një çrregullim motorik i të folurit i shkaktuar nga dëmtimi i nervave, i cili dobëson ose vështirëson kontrollin e muskujve të përfshirë në të folur. Ky çrregullim neurologjik shkakton të folur të paqartë, të ngadalshëm, të dobët, monoton ose murmuritës. Personat me dizartri e kuptojnë se çfarë u thuhet, e dinë saktësisht çfarë duan të thonë dhe si ta thonë, por dobësia e muskujve ua vështirëson këtë aktivitet.
Dizartria shfaqet si pasojë e goditjes në tru, traumave të kokës, sëmundjes së Parkinsonit, sklerozës multiple dhe gjendjeve të tjera neurologjike, ndërsa trajtohet me ushtrime logopedike.
Dizartria e vështirëson lëvizjen e buzëve, gjuhës ose nofullës
Dizartria shpesh shkakton tĂ« folur tĂ« paqartĂ« ose tĂ« ngadalshĂ«m, i cili Ă«shtĂ« i vĂ«shtirĂ« pĂ«r tâu kuptuar pĂ«r shkak tĂ« paralizĂ«s sĂ« fytyrĂ«s ose dobĂ«sisĂ« sĂ« muskujve tĂ« gjuhĂ«s apo fytit. Problemet me tĂ« folurin mund tĂ« shkaktojnĂ« vĂ«shtirĂ«si nĂ« situata shoqĂ«rore, sepse pĂ«rpjekja e personit pĂ«r tĂ« komunikuar dhe pĂ«r tâu kuptuar mund ta vĂ«shtirĂ«sojĂ« jetĂ«n e pĂ«rditshme, tĂ« krijojĂ« tension nĂ« punĂ«, nĂ« shkollĂ« dhe nĂ« marrĂ«dhĂ«nie nĂ« pĂ«rgjithĂ«si, transmeton Telegrafi.
Personi me dizartri mund të ketë vështirësi në lëvizjen e buzëve, gjuhës ose nofullës, ndërsa simptomat janë:
Të folur i paqartë ose murmuritje
Të folur shumë i shpejtë ose shumë i ngadalshëm
Të folur shumë i fortë ose krejtësisht i dobët
Zëri tingëllon i ngjirur, i ashpër, i tensionuar, nazal, robotik ose monoton
TĂ« folur nĂ« ârafaleâ tĂ« shkurtra e tĂ« ndĂ«rprera me shumĂ« pauza, nĂ« vend tĂ« fjalive tĂ« plota
Paraliza e fytyrës shfaqet si pasojë e dëmtimit të nervit facial dhe mund të jetë e lehtë ose totale.
Dizartria zhvillimore ose e fituar
Lëndimet, sëmundjet dhe gjendjet neuromuskulare (sëmundje që prekin nervat që kontrollojnë muskujt) mund të shkaktojnë dizartri. Dëmtimi i pjesëve të sistemit nervor që kontrollojnë muskujt që na ndihmojnë të shqiptojmë tingujt, muskujt e fytyrës, fytit dhe muskujt që na ndihmojnë të marrim frymë, e vështirësojnë të folurin. Ekzistojnë dy lloje të dizartrisë:
1. Dizartria zhvillimore shfaqet si pasojë e dëmtimit të trurit gjatë zhvillimit fetal ose gjatë lindjes. Për shembull, paraliza cerebrale mund të shkaktojë dizartri, ndërsa fëmijët janë në përgjithësi më të prirë për zhvillimin e kësaj gjendjeje.
2. Dizartria e fituar shfaqet si pasojë e dëmtimit të trurit më vonë gjatë jetës. Për shembull, pas goditjes në tru, tumorit në tru ose sëmundjes së Parkinsonit, gjendje që mund të çojnë në dizartri dhe që shfaqet më shpesh te të rriturit.
ĂfarĂ« ndodh nĂ«se çrregullimi nuk trajtohet?
Nëse dizartria nuk trajtohet, vështirësitë në komunikim përkeqësohen, gjë që çon në izolim të theksuar social, marrëdhënie të tensionuara dhe depresion, ndërsa potencialisht mund të shkaktojë edhe rritje të pështymës dhe rrjedhje të saj, probleme me frymëmarrjen dhe probleme me ushqyerjen, përkatësisht me gëlltitjen, çka ndikon në cilësinë e përgjithshme të jetës.
Dizartria e patrajtuar mund të përparojë, duke e bërë të folurin të pakuptueshëm dhe duke kërkuar komunikim alternativ, sepse ndikon në muskujt e frymëmarrjes, zërit, rezonancës dhe artikulimit. Për shkak të përfshirjes së muskujve respiratorë mund të zhvillohen modele të parregullta të frymëmarrjes, ndërsa në varësi të shkakut bazë (si skleroza multiple), problemet me të folurin mund të përkeqësohen me kalimin e kohës.
Ky çrregullim neurologjik ndikon ndjeshëm edhe në shëndetin mendor për shkak të barrierës serioze në komunikim, gjë që shpesh shkakton tërheqje sociale, izolim nga familja dhe miqtë. Frustrimi dhe izolimi më pas shpesh çojnë në probleme të shëndetit mendor si depresioni dhe ankthi. /Telegrafi/
Një situatë e zakonshme në trafik shkakton shumë gabime. Edhe shoferët me përvojë shpesh nuk janë të sigurt për rregullin e saktë.
Klubi i njohur gjerman i automobilizmit, ADAC, prej më shumë se 100 vitesh është i përkushtuar edukimit dhe përmirësimit të sigurisë në trafik.
Në rrjetet sociale, publikojnë rregullisht detyra dhe enigma nga testet e trafikut, duke i ftuar ndjekësit të japin zgjidhjen përpara se të publikohet përgjigjja e saktë.
Një nga këto situata ka ngjallur diskutime të shumta, sepse përfshin një skenar që ndodh shpesh edhe në kryqëzimet urbane.
Qëllimi i këtij materiali është rritja e vetëdijes së shoferëve, jo ndëshkimi. Njohja e rregullave bazë dhe zbatimi i tyre në praktikë është çelësi i sigurisë në trafik, transmeton Telegrafi.
Kush ka përparësi në këtë kryqëzim?
Në një kryqëzim, dy automjete vijnë nga drejtime të ndryshme, por të dyja synojnë të kthehen në të njëjtën rrugë, e cila ka dy korsi të lira.
Situata duket e thjeshtë, por krijon dilema:
A mund të kthehen të dyja automjetet në të njëjtën kohë?
Cili automjet ka përparësi?
Në cilën korsi lejohet të hyjë secili?
Shikojeni me kujdes ilustrimin dhe mendoni: me çfarë rendi duhet të lëvizin automjetet në këtë kryqëzim?
â ïž Gabime tĂ« shpeshta qĂ« bĂ«jnĂ« shoferĂ«t
Në situata të tilla, shoferët shpesh:
supozojnĂ« se âai qĂ« kthen mĂ« shpejt kalon i pariâ
mendojnë se çdo automjet duhet të mbajë korsinë më të afërt me drejtimin e vet
harrojnë rregullin bazë të përparësisë nga ana e djathtë
Automjeti që vjen nga ana e djathtë e kryqëzimit (automjeti nr. 2) ka të drejtën e përparësisë së kalimit.
đ Ai mund tĂ« kthehet i pari dhe ka tĂ« drejtĂ« tĂ« zgjedhĂ« cilĂ«ndo nga dy korsitĂ« e lira nĂ« rrugĂ«n ku po hyn.
Pse është kjo zgjidhja e saktë?
Sipas rregullave të përgjithshme të trafikut, të cilat zbatohen edhe në Kosovë dhe në shumicën e vendeve evropiane:
âȘ rregulli i krahut tĂ« djathtĂ« ka pĂ«rparĂ«si nĂ« kryqĂ«zimeku pĂ«rparĂ«sia nuk Ă«shtĂ« e rregulluar ndryshe âȘ automjeti qĂ« ka pĂ«rparĂ«si nuk Ă«shtĂ« i detyruar tĂ« hyjĂ«vetĂ«m nĂ« njĂ« korsi tĂ« caktuar, pĂ«rderisa korsitĂ« janĂ« tĂ« lira, âȘ automjeti tjetĂ«r duhet:
të presë
të sigurohet që rruga është e lirë
dhe vetëm pastaj të kryejë kthimin
â ïž Pse kjo situatĂ« Ă«shtĂ« e rrezikshme nĂ« praktikĂ«?
Sepse:
shoferët shpesh nisen njëkohësisht
ndodh futja e dy automjeteve në të njëjtën korsi
krijohen frenime të papritura dhe reagime nervoze
Një vendim i gabuar në këto raste mund të çojë në aksident anësor ose përplasje të lehtë, por të panevojshme.
A e dinit?
Shumë aksidente në kryqëzime ndodhin jo për shkak të shpejtësisë, por për shkak të keqinterpretimit të përparësisë së kalimit dhe zgjedhjes së korsisë. /Telegrafi/
Dëshmitë, dokumentet dhe roli i mediave e shndërruan Dosjen Epstein në një pasqyrë tronditëse të mënyrës si elitat globale shmangin përgjegjësinë dhe si shoqëria reagon kur e vërteta del në dritë
Rasti i Jeffrey Epstein nuk është vetëm një dosje penale që tronditi opinionin publik. Me kalimin e viteve, ai u shndërrua në një simbol të dështimeve sistemike, duke hapur debat të gjerë mbi pushtetin, ndikimin social, rolin e mediave dhe mënyrën se si shoqëritë moderne përballen me abuzimin kur ai lidhet me elitat.
QĂ« nga arrestimi i tij nĂ« vitin 2019 dhe publikimi i dokumenteve tĂ« mĂ«vonshme gjyqĂ«sore, rasti ka prodhuar jo vetĂ«m dĂ«shmi, por edhe polemika tĂ« shumta. Pyetja qĂ« vazhdon tĂ« shtrohet nuk Ă«shtĂ« vetĂ«m âçfarĂ« ndodhiâ, por pse ndodhi pĂ«r kaq gjatĂ« pa u ndalur.
Dosja Epstein nuk është thjesht një rast penal
Hetimet treguan se Epstein kishte ndërtuar për dekada një rrjet marrëdhëniesh me figura të fuqishme nga politika, biznesi dhe bota akademike. Sipas raportimeve të detajuara të The New York Times, këto lidhje krijuan një ambient ku sinjalizimet për sjellje të paligjshme ose u injoruan, ose u trajtuan sipërfaqësisht.
Kjo e zhvendosi çështjen nga një rast individual në një problem struktural, ku ndikimi social dhe statusi krijuan mbrojtje informale, por efektive. Studiues të drejtësisë penale theksojnë se raste të tilla zbulojnë boshllëqe serioze në mënyrën si institucionet reagojnë ndaj personave me pushtet të lartë.
Kultura e heshtjes dhe zërat që vonohen
Një nga aspektet më të diskutuara të Dosjes Epstein është heshtja e zgjatur e viktimave. Psikologët dhe organizatat profesionale theksojnë se raportimi i abuzimit bëhet edhe më i vështirë kur përfshihen individë me ndikim.
Sipas analizave të American Psychological Association, viktimat e abuzimit të lidhur me pushtetin përballen me frikë nga pasojat sociale, mosbesim institucional dhe ndjenjë izolimi. Kjo shpesh çon në vonesa të gjata në raportim ose në heshtje të plotë.
Kjo nuk e bën heshtjen një zgjedhje personale, por pasojë të një mjedisi që nuk ofron siguri reale për denoncim, përcjell Telegrafi.
Media mes heshtjes dhe reagimit të vonuar
Roli i mediave në këtë rast ka qenë objekt kritikash dhe reflektimi. Për vite me radhë, rasti Epstein u përmend sporadikisht, pa marrë vëmendjen që mori më vonë. Vetëm pas publikimit të dokumenteve gjyqësore dhe presionit publik, raportimi u intensifikua.
Sipas analizave të The Guardian, media globale shpesh tregohet e kujdesshme, ndonjëherë tepër, kur raportimi përfshin figura të fuqishme, për shkak të rreziqeve ligjore dhe presioneve indirekte. Ky fenomen njihet si vetëcensurë strukturore dhe nuk është unik për këtë rast.
Elitat dhe perceptimi i paprekshmërisë
SociologĂ«t e pĂ«rshkruajnĂ« kĂ«tĂ« si âmburojĂ« statusiâ, ideja se pasuria dhe pozita shoqĂ«rore krijojnĂ« njĂ« distancĂ« nga ndĂ«shkimi. Studime tĂ« botuara nĂ« Harvard Law Review tregojnĂ« se perceptimi i paprekshmĂ«risĂ« nuk lind vetĂ«m nga korrupsioni, por edhe nga trajtimi i pabarabartĂ« nĂ« fazat e hershme tĂ« hetimeve.
Në këtë kontekst, Dosja Epstein u bë shembull se si drejtësia formale dhe drejtësia e perceptuar nga publiku mund të mos përputhen.
Pse Dosja Epstein është çështje Lifestyle
Në pamje të parë, ky rast i përket kronikës penale. Por ndikimi i tij shtrihet shumë më gjerë. Ai prek mënyrën se si shoqëria:
e percepton suksesin dhe famën
ndërton besimin te institucionet
reagon ndaj abuzimit dhe pabarazisë
Siç vëren BBC Future, raste të tilla ndikojnë drejtpërdrejt në kulturën kolektive, duke ndryshuar mënyrën si flasim për pushtetin, përgjegjësinë dhe transparencën.
Pyetje që mbeten
Dosja Epstein nuk ofron përgjigje të thjeshta. Ajo ngre pyetje të vështira, por të domosdoshme: Si mbrohet shoqëria nga abuzimi i pushtetit? Kush garanton që zërat e dobët dëgjohen? Dhe a mjafton drejtësia ligjore për të rikthyer besimin publik?
Përtej emrave dhe dokumenteve, ky rast mbetet një pasqyrë e mënyrës se si funksionon, ose dështon, sistemi kur përballet me pushtet të pakontrolluar. /Telegrafi/
Në shumicën e rasteve është sjellje krejt normale, por në disa situata mund të tregojë parehati ose problem shëndetësor
Nëse një mace ndonjëherë ha ose pi me sytë e mbyllur apo gjysmë të mbyllur, kjo zakonisht nuk është shenjë problemi. Shpesh bëhet fjalë për një kombinim të nuhatjes së zhvilluar, afërsisë së ushqimit me feçkën dhe ndjenjës së sigurisë në ambient. Megjithatë, ka raste kur mbyllja e syve gjatë ushqimit mund të sinjalizojë parehati ose shqetësim shëndetësor, veçanërisht nëse shfaqet papritur ose shoqërohet me simptoma të tjera.
Ushqimi Ă«shtĂ« shumĂ« afĂ«r â shikimi nuk Ă«shtĂ« shqisa kryesore
Shikimi i maces nuk Ă«shtĂ« i pĂ«rshtatshĂ«m pĂ«r distanca shumĂ« tĂ« vogla. Prandaj, kur orientohen ânĂ«n hundĂ«â, macet mbĂ«shteten mĂ« shumĂ« te mustaqet dhe nuhaÂtja, sesa te sytĂ«. Mustaqet i ndihmojnĂ« tĂ« ândiejnĂ«â hapĂ«sirĂ«n dhe objektet menjĂ«herĂ« pĂ«rpara feçkĂ«s.
Kur ena e ushqimit është shumë afër dhe ushqimi nuk lëviz, macja kalon natyrshëm në kombinimin erë + kontakt i mustaqeve + pozicion i kokës. Në atë moment, mbyllja e syve mund të jetë thjesht pjesë e fokusimit në shqisa të tjera, transmeton Telegrafi.
Sytë e mbyllur si shenjë qetësie dhe sigurie
Macet janĂ« instinktivisht tĂ« kujdesshme; ushqimi Ă«shtĂ« njĂ« moment cenueshmĂ«rie. Kur ndihen tĂ« sigurta nĂ« ambient, ato mund tĂ« sillen mĂ« tĂ« relaksuara, pĂ«rfshirĂ« edhe mbajtjen e syve gjysmĂ« tĂ« mbyllur. Kjo i ngjan âpulsimit tĂ« ngadaltĂ«â tĂ« syve, i cili shpesh interpretohet si shenjĂ« qetĂ«sie dhe besimi. (Kjo vlen vetĂ«m kur nuk ka shenja tĂ« tjera parehatie ose sĂ«mundjeje.)
Mustaqet e ndjeshme dhe ena që bezdis
Mustaqet janë jashtëzakonisht të ndjeshme. Prekja e vazhdueshme e skajeve të një ene të ngushtë ose të thellë mund të jetë e pakëndshme për disa mace. Edhe pse tema mbetet pjesërisht e diskutueshme në literaturë, përvoja praktike tregon se disa mace hanë më rehat nga ena të sheshta dhe të gjera.
Nëse macja, ha me nervozë, nxjerr ushqimin me putër, shmang skajet e enës, duket e irrituar, atëherë ia vlen të provoni një pjatë të sheshtë ose një enë më të gjerë, për të ulur kontaktin e mustaqeve me skajet.
Ndonjëherë shkaku është irritimi i syrit ose dhimbja
NĂ«se macja mbyll sytĂ« fort, mban njĂ«rin sy mĂ« tĂ« mbyllur se tjetrin, ose duket sikur pĂ«rpiqet tĂ« mos i hapĂ« sytĂ« gjatĂ« ushqimit, kjo mund tĂ« tregojĂ« irritim, dĂ«mtim ose infeksion tĂ« syrit. NĂ« kĂ«to raste, mbyllja e syve nuk Ă«shtĂ« âzakon i Ă«mbĂ«lâ, por shenjĂ« parehatie qĂ« kĂ«rkon vĂ«mendje.
Kur duhet kontaktuar veterineri?
ĂshtĂ« e kĂ«shillueshme tĂ« konsultoheni me veterinerin nĂ«se, krahas mbylljes sĂ« syve gjatĂ« ushqimit, shfaqen edhe:
lotim i shtuar, sekrecion ose skuqje e syrit,
mbyllje e shpeshtë e syve, fërkim i fytyrës me putër, ndjeshmëri ndaj dritës,
ndryshim i papritur i oreksit, shmangie e ushqimit ose pĂ«rtypje ânga njĂ«ra anĂ«â,
shenja dhimbjeje, fshehje, nervozizëm ose apati.
Ndryshimet në mënyrën e ushqimit duhet gjithmonë të kontrollohen, sidomos nëse janë të reja ose përkeqësohen.
ĂfarĂ« mund tĂ« bĂ«ni menjĂ«herĂ« nĂ« shtĂ«pi?
Pa komplikuar dhe pa âdiagnoza nga internetiâ, disa rregullime tĂ« vogla mund tĂ« ndihmojnĂ«:
Ndërroni enën: zgjidhni një enë të sheshtë dhe të gjerë, prej qeramike ose inoksi. Zgjidhni vend të qetë për ushqim: pa zhurma të forta, lëvizje të shpeshta apo presion nga kafshë të tjera. Vëzhgoni: a i mbyll sytë vetëm me një lloj ushqimi, vetëm kur pi ujë, apo në një orar të caktuar? Kontrolloni sytë: shikoni nëse ka lotim, skuqje, sekrecion ose dallim mes syrit të majtë dhe të djathtë.
Nëse sjellja vazhdon ose shfaqen shenja parehatie, kontrolli veterinar është rruga më e shpejtë drejt një përgjigjeje të saktë. /Telegrafi/
Ekspertët rekomandojnë Malasanën, një ushtrim i thjeshtë që ndihmon relaksimin e muskujve të legenit dhe e bën zbrazjen e zorrëve më të lehtë dhe më natyrale
KapsllĂ«ku Ă«shtĂ« njĂ« problem i shpeshtĂ« dhe i pakĂ«ndshĂ«m. NĂ«se keni ndjesinĂ« se tretja e rregullt Ă«shtĂ« e vĂ«shtirĂ« pĂ«r tâu arritur, nuk jeni tĂ« vetĂ«m. PĂ«r fat tĂ« mirĂ«, ndonjĂ«herĂ« edhe njĂ« shtrirje e thjeshtĂ« mund tĂ« ndihmojĂ« nĂ« vĂ«nien nĂ« lĂ«vizje tĂ« sistemit tretĂ«s. SpecialistĂ«t shpesh rekomandojnĂ« MalasanĂ«n.
Studimet tregojnë se pozicioni galiç mund ta lehtësojë zbrazjen e zorrëve. Megjithatë, për një zgjidhje afatgjatë është e rëndësishme të pini mjaftueshëm lëngje, të konsumoni ushqime të pasura me fibra dhe të lëvizni rregullisht, transmeton Telegrafi.
Si ndihmon Malasana tretjen?
Kapsllëku shpesh lidhet me tensionin e muskujve të dyshemesë së legenit. Ky pozicion ndihmon në relaksimin e tyre, duke e bërë zbrazjen e zorrëve më të lehtë. Kur këta muskuj janë tepër të tendosur, procesi i jashtëqitjes vështirësohet; relaksimi i tyre kontribuon në një zbrazje më të plotë dhe më të rehatshme.
Malasana e vendos trupin në një pozicion më natyral për zbrazjen e zorrëve, sepse drejton pjesën fundore të traktit tretës dhe lehtëson kalimin e jashtëqitjes. Pozicioni galiç është përdorur prej mijëra vitesh në kultura të ndryshme dhe edhe sot praktikohet gjerësisht. Pikërisht për këtë arsye janë popullorë edhe stolat e vegjël për WC, të cilët ngritin këmbët dhe imitojnë këtë pozicion.
Në këtë pozicion, kofshët ushtrojnë presion të lehtë mbi bark, gjë që mund të stimulojë punën e zorrëve. Ky presion vepron si një masazh i butë, që nxit peristaltikën, lëvizjet natyrore të zorrëve. Studimet tregojnë gjithashtu se në pozicionin galiç kërkohet më pak sforcim. Masazhi i barkut, si metodë, është i studiuar mirë dhe njihet për efektin e tij në lehtësimin e kapsllëkut dhe rritjen e shpeshtësisë së zbrazjes, transmeton Telegrafii.
Si të realizoni Malasanën
Malasana është, në thelb, një galiç i thellë.
Hapat për ta kryer:
QĂ«ndroni nĂ« kĂ«mbĂ« me shputat nĂ« gjerĂ«sinĂ« e ijĂ«ve. Gishtat mund tâi ktheni pak nga jashtĂ«, nĂ«se ju duket mĂ« rehat.
Përkulni gjunjët dhe ulni ngadalë ijët drejt tokës.
PĂ«rpiquni tâi mbani shputat plotĂ«sisht nĂ« dysheme. NĂ«se thembrat ngrihen, vendosni poshtĂ« tyre njĂ« peshqir ose batanije tĂ« palosur.
Me bĂ«rryla mund tâi shtyni lehtĂ« gjunjĂ«t nga jashtĂ«, ndĂ«rsa pĂ«llĂ«mbĂ«t tâi bashkoni pĂ«rpara gjoksit, ose tĂ« mbaheni diku pĂ«rpara pĂ«r ta mbajtur shpinĂ«n drejt.
Merrni frymë ngadalë dhe thellë, duke u përpjekur të relaksoni barkun dhe legenin.
Ky ushtrim mund të bëhet në shtëpi, jo vetëm gjatë orëve të jogës. Disa njerëz e praktikojnë edhe gjatë qëndrimit në WC, duke vendosur këmbët mbi një stol të vogël për ta afruar trupin me pozicionin galiç. Shumëkush e gjen veçanërisht të dobishëm në mëngjes, sidomos pas një pijeje të ngrohtë.
Këshilla shtesë për tretje të rregullt
Shtrirja ndihmon, por nuk është faktori i vetëm.
Fibrat
Shumica e tĂ« rriturve kanĂ« nevojĂ« pĂ«r rreth 25â34 g fibra nĂ« ditĂ«. Ato gjenden kryesisht nĂ« drithĂ«ra integrale, fruta, perime, bishtajore, arra dhe fara.
LĂ«ngjet
Uji është thelbësor sepse e zbut jashtëqitjen dhe e lehtëson kalimin e saj nëpër zorrë. Nëse rrisni marrjen e fibrave, është e domosdoshme të pini edhe më shumë lëngje.
LĂ«vizja
Aktiviteti i rregullt fizik nxit punën e zorrëve. Ecja, noti, çiklizmi, vallëzimi apo vrapi i lehtë disa herë në javë mund të bëjnë ndryshim të madh.
Ndihmon edhe shtrirja nĂ« pozicionin âkatĂ«rshjaâ (shtrihuni nĂ« shpinĂ« dhe vendosni kyçin e njĂ«rĂ«s kĂ«mbĂ« mbi kofshĂ«n e tjetrĂ«s), e cila relakson muskujt e vitheve dhe tĂ« legenit. /Telegrafi/
Gjatë vizitës në Uashington, Mbretëresha e Jordanisë konfirmoi edhe një herë statusin e saj si ikonë globale e stilit, duke kombinuar diplomacinë, elegancën dhe trendet më të forta të momentit
Queen Rania konfirmoi edhe një herë statusin e saj si ikonë globale e stilit gjatë vizitës së fundit në Uashington. Për takimin me Zonjën e Dytë të SHBA-së, Usha Vance, si dhe për një shfaqje private filmi në Shtëpinë e Bardhë, ajo zgjodhi dy kombinime krejtësisht të ndryshme, por po aq mbresëlënëse, që bashkojnë sofistikimin modern me elegancën e përjetshme.
Kur bëhet fjalë për veshjen diplomatike, Mbretëresha Rania rrallë gabon, dhe vizita e saj e fundit në Shtetet e Bashkuara ishte një shkollë e vërtetë stili. Ajo tregoi edhe një herë se si mund të balancohet mjeshtërisht mes prerjeve strikte të përshtatshme për politikën e lartë dhe detajeve moderne që pasqyrojnë personalitetin e saj, transmeton Telegrafi.
profimedia
Pamja e ditës: Kostum i fuqishëm dhe detaji i sezonit
Për takimin diplomatik me Usha Vance, bashkëshorten e zëvendëspresidentit të SHBA-së, Mbretëresha zgjodhi një kostum të prerë në mënyrë strikte, në ngjyrë ulliri, me firmën e Maison Alaïa. Prerja fluide e pantallonave dhe xhaketa e strukturuar krijuan një siluetë autoritare, por ajo që i dha kombinimit një karakter të veçantë ishte shalli i madh prej leshi i brendit Loewe.
Shalli, nĂ« nuanca tĂ« ftohta blu dhe gri, solli lehtĂ«si dhe lĂ«vizje nĂ« njĂ« veshje ndryshe rigoroze, ndĂ«rsa çizmet neutrale prej lĂ«kure tĂ« lĂ«muar e âankoruanâ stilin nĂ« elegancĂ« praktike. Kombinimi u plotĂ«sua me njĂ« çantĂ« tĂ« strukturuar nga The Attico dhe kĂ«pucĂ« nĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n nuancĂ« ulliri.
Më vonë gjatë së njëjtës ditë, Rania realizoi një kalim të përkryer drejt shkëlqimit të mbrëmjes, me rastin e shfaqjes private të filmit Melania në Shtëpinë e Bardhë. Për këtë ngjarje, ajo zgjodhi një fustan elegant mëndafshi, të punuar sipas masës, nga shtëpia mode Prada, i frymëzuar nga koleksioni i vjeshtës 2002.
Ky moment âvintageâ u shoqĂ«rua me njĂ« çantĂ« ikonike nga Bottega Veneta, me nyjĂ«n e thurur nĂ« ngjyrĂ« tĂ« zezĂ«, duke dĂ«shmuar aftĂ«sinĂ« e MbretĂ«reshĂ«s pĂ«r tĂ« kombinuar trendet bashkĂ«kohore me klasikĂ«t e pĂ«rjetshĂ«m. /Telegrafi/
Shkurti 2026 nuk Ă«shtĂ« thjesht edhe njĂ« muaj tjetĂ«r nĂ« kalendarin e marrĂ«dhĂ«nieve, ai sjell njĂ« tronditje astrologjike qĂ« do tâi çojĂ« pesĂ« shenja tĂ« Zodiakut nĂ« njĂ« dimension krejt tĂ« ri dashurie
Pas shtatĂ« vitesh kaosi, Akrepat mĂ« nĂ« fund marrin pĂ«rgjigjet qĂ« prisnin; VirgjĂ«reshat do tĂ« pĂ«rballen me rikthimin e ish-dashurive pĂ«r shkak tĂ« Merkurit retrograd, ndĂ«rsa UjorĂ«t dhe LuanĂ«t do tĂ« detyrohen tĂ« pĂ«rcaktojnĂ« statusin e lidhjes: ose unazĂ« nĂ« dorĂ«, ose ndarje. Zbuloni kush nĂ« shkurt do tâi thotĂ« âpoâ fatit.
Pesë shenja të horoskopit në shkurt 2026 do të përjetojnë diçka thuajse hyjnore në marrëdhëniet e tyre. Urani, planeti i ndryshimeve të papritura, të martën më 3 shkurt, nis lëvizjen direkte në fazën e tij të fundit në shenjën e Demit. Kjo pasohet nga e para në një seri eklipsesh të reja, eklipsi i Hënës në Ujor, më 17 shkurt.
MeqĂ« Ujori Ă«shtĂ« sundimtari natyror i Uranit, energjia mes tyre Ă«shtĂ« e fortĂ« dhe e ngjashme: risi, liri, autenticitet. KĂ«to tema do tĂ« reflektohen drejtpĂ«rdrejt edhe nĂ« jetĂ«n tuaj romantike. Ăndrrat bĂ«hen mĂ« tĂ« prekshme, por do tâju duhet tĂ« zgjidhni me vetĂ«dije mes asaj qĂ« dĂ«shironi dhe asaj qĂ« ju Ă«shtĂ« e shkruar.
Ndryshimi mĂ« i mirĂ« Ă«shtĂ« ai qĂ« lidhet me fatin, ndjesia se, çfarĂ«do qĂ« tĂ« kishit bĂ«rĂ«, nuk do tĂ« mund ta kishit shmangur atĂ« moment. ĂshtĂ« çasti kur fati merr timonin dhe ju drejton drejt personit qĂ« ju pĂ«rket. MegjithĂ«se shkurti sjell veprim dhe vrull, ai mund tĂ« sjellĂ« edhe ngjarje tĂ« paparashikueshme, ndaj pĂ«rgatituni pĂ«r ndryshime planesh, transmeton Telegrafi.
Ja cilat janë pesë shenjat që në shkurt do të përjetojnë përmirësim në dashuri:
â Ujori
Dashuria po kthehet, Ujorë. Që nga Hëna e Re në Luan më 24 korrik 2025, keni kaluar nëpër një fazë rritjeje në lidhjen ekzistuese, duke mësuar si të ndiheni të dashur për atë që jeni dhe si të flisni kur është e nevojshme.
Me Hënën e Plotë në Luan, të dielën më 1 shkurt, dashuria dhe ndjenja e vlerës personale rikthehen. Nëse jeni beqarë ose sapo keni mbyllur një lidhje, kjo energji sjell qartësi dhe ju ndihmon të lini pas zhgënjimet e vjetra. Kur e ndjeni dashurinë për veten, është shumë më e lehtë ta tërhiqni edhe nga të tjerët.
â Akrepi
Akrepa, disa vite bëjnë pyetje, të tjera japin përgjigje. Me Uranin që nis lëvizjen direkte në shtëpinë tuaj të dashurisë më 3 shkurt, fillon era juaj e përgjigjeve.
QĂ« nga viti 2018, Urani ka sjellĂ« paqĂ«ndrueshmĂ«ri, ndarje tĂ« papritura dhe pasiguri. Tani, nĂ« kohĂ«n e duhur, pĂ«rgjigjet mĂ« nĂ« fund po vijnĂ«. Deri mĂ« 25 prill, Urani ndihmon nĂ« rikthimin e stabilitetit. Mos i kundĂ«rshtoni ndryshimet â ato mund tâju çojnĂ« drejt njĂ« lidhjeje tĂ« re fatale ose forcimit tĂ« asaj ekzistuese.
â VirgjĂ«resha
Romantika është në ajër dhe Virgjëreshat e ndjejnë fort. Të martën, më 10 shkurt, Venera hyn në Peshq, duke sjellë një periudhë të bukur dashurie. Nëse jeni në lidhje, kjo energji ju ndihmon ta vendosni marrëdhënien në plan të parë.
Nëse jeni beqarë, Venera në Peshq është afrodiziak i vërtetë. Megjithatë, me Merkurin retrograd më 26 shkurt, ekziston mundësia e rikthimit të një ish-dashurie. Shikojeni si mundësi reflektimi, por shmangni vendimet impulsive.
â Luani
Diçka e re po fillon, Luanë. Me eklipsin dhe Hënën e Re në Ujor më 17 shkurt, marrëdhëniet tuaja hyjnë në fazë transformimi.
Kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht ndarje, por rishikim i planeve dhe marrëveshjeve. Nevoja për liri dhe autenticitet rritet. Nëse jeni në kërkim të dashurisë, mund të ndodhë një zhvillim i papritur. Kujdes me ndryshimet e menjëhershme të mendimit.
Kjo energji ju fton tĂ« pĂ«rballeni me realitetin dhe tĂ« merrni pĂ«rgjegjĂ«si pĂ«r rolin tuaj nĂ« çdo konflikt. Emocionet mund tĂ« jenĂ« tĂ« forta, ndaj reagoni me kujdes. NĂ«se jeni beqarĂ«, mos u nxitoni â shmangni idealizimet e tepruara dhe lidhjet e nisura pa reflektim. /Telegrafi/
AlphaGenome, inteligjenca artificiale e Google DeepMind, âlexonâ ADN-nĂ« njerĂ«zore dhe parashikon rrezikun e sĂ«mundjeve serioze pĂ«rpara se ato tĂ« shfaqen
Google DeepMind ka prezantuar një model të ri të inteligjencës artificiale të quajtur AlphaGenome, i cili mund të shënojë një kthesë të madhe në mënyrën se si shkenca e kupton ADN-në njerëzore dhe mekanizmat përmes të cilëve ndryshimet gjenetike çojnë në zhvillimin e sëmundjeve, përfshirë edhe kancerin.
Shkencëtarët që po e testojnë këtë sistem vlerësojnë se AlphaGenome përfaqëson një hap të rëndësishëm përpara, sepse mundëson kalimin nga kuptimi teorik i gjenomit në simulime konkrete dhe të aplikueshme praktikisht. Megjithatë, si çdo model i inteligjencës artificiale, edhe AlphaGenome varet drejtpërdrejt nga cilësia dhe gjerësia e të dhënave mbi të cilat është trajnuar.
ADN-ja njerëzore: shumë më tepër sesa thjesht kod proteinash
ADN-ja e njeriut përbëhet nga miliona kombinime gjenetike që drejtojnë funksionimin e të gjithë organizmit. Për dekada me radhë, besohej se vetëm një pjesë shumë e vogël e ADN-së kishte funksion real. Sot, shkenca po e rrëzon këtë ide.
VetĂ«m rreth 2 pĂ«r qind e ADN-sĂ« njerĂ«zore kodon drejtpĂ«rdrejt proteina, ndĂ«rsa 98 pĂ«r qind e saj ka rol rregullator. KĂ«to pjesĂ« tĂ« ashtuquajtura âjokodueseâ pĂ«rcaktojnĂ«:
kur një gjen aktivizohet ose çaktivizohet
sa aktiv do të jetë ai
si reagon ndaj sinjaleve mjedisore
si zhvillohen proceset e përpunimit të ARN-së
Shumë variante gjenetike që lidhen me sëmundje serioze janë të fshehura pikërisht në këto segmente rregullatore, sepse ato nuk e ndryshojnë proteinën, por mënyrën se si funksionon vetë gjenit, transmeton Telegrafi.
Si funksionon AlphaGenome?
AlphaGenome bazohet në mësimin e thellë dhe është frymëzuar nga mënyra se si truri i njeriut përpunon informacionin. Aftësia e tij kryesore është se mund të:
lexojĂ« deri nĂ« njĂ« milion âshkronjaâ tĂ« ADN-sĂ« nĂ« njĂ« analizĂ« tĂ« vetme
punojë me saktësi në nivelin e një nukleotidi të vetëm
analizojë ndikimin e mutacioneve minimale në funksionimin e gjeneve
ADN-ja pĂ«rbĂ«het nga katĂ«r nukleotide bazĂ« - A, C, G dhe T, tĂ« cilat sĂ« bashku formojnĂ« njĂ« âmanualâ biologjik pĂ«r ndĂ«rtimin dhe kontrollin e çdo qelize nĂ« trup.
AlphaGenome është modeli i parë i inteligjencës artificiale që mund të analizojë në mënyrë sistematike pjesën rregullatore të ADN-së dhe të parashikojë funksionin e saj biologjik.
Testimi në leukeminë akute
Në testimet praktike, studiuesit e përdorën AlphaGenome në rastin e leukemisë akute, një formë kanceri të qelizave të bardha të gjakut, ku ndodh rritje e pakontrolluar e qelizave T të papjekura.
Në disa forma të kësaj sëmundjeje, shkaku nuk është ndryshimi i proteinave, por mutacione shumë të vogla që ndikojnë në kohën ose intensitetin e aktivizimit të gjeneve. AlphaGenome krahasoi sekuencat normale dhe të mutacionuara të ADN-së dhe arriti të parashikojë nëse mutacioni rrit aktivitetin e gjeneve përreth, një proces që mund të nxisë zhvillimin e sëmundjes.
Potencial i madh, por jo ende për klinikë
Aktualisht, AlphaGenome është falas për komunitetin shkencor për kërkime jokomerciale dhe nuk është i destinuar për përdorim klinik. Megjithatë, potenciali i tij është i gjerë:
𧏠biologji molekulare â si laborator virtual pĂ«r testimin e hipotezave
đ bioteknologji â pĂ«r dizajnimin e terapive gjenetike dhe barnave mĂ« precize
EkspertĂ«t theksojnĂ« se AlphaGenome shĂ«non njĂ« pikĂ« kthese, sepse e bĂ«n gjenomin mĂ« tĂ« âlexueshĂ«mâ dhe tĂ« interpretuar funksionalisht. MegjithatĂ«, ata paralajmĂ«rojnĂ« se mungesa e bazave tĂ« mĂ«dha, tĂ« standardizuara biologjike mbetet njĂ« nga pengesat kryesore pĂ«r zhvillimin e gjeneratĂ«s sĂ« ardhshme tĂ« kĂ«tyre mjeteve.
Një hap drejt mjekësisë së së ardhmes
Pavarësisht kufizimeve aktuale, AlphaGenome po shihet si një mjet themelor që e kthen kodin gjenetik në një gjuhë të kuptueshme, duke hapur rrugë të reja për zbulime shkencore dhe zhvillimin e terapive të personalizuara, raporton Euronews. /Telegrafi/
Sa fëmijë i sjellin lumturi një familjeje është një vendim që çdo prind duhet ta marrë vetë. Ajo që funksionon për një familje, nuk është domosdoshmërisht zgjedhja më e mirë për një tjetër. Disa familje e gjejnë lumturinë në shtëpi të mbushura me zëra fëmijësh, ndërsa të tjera ndihen më të përmbushura në një ambient më të qetë dhe më të vogël. Prej dekadash, ekzistojnë mendime të ndryshme rreth madhësisë ideale të familjes, por disa kërkime kanë sugjeruar se katër fëmijë mund të jenë numri që lidhet me nivelin më të lartë të lumturisë prindërore.
Sipas një studimi të udhëhequr nga dr. Bronwyn Harman në Edith Cowan University në Perth, prindërit që kanë katër ose më shumë fëmijë raportojnë nivelet më të larta të lumturisë dhe kënaqësisë me jetën. Familjet e mëdha përballen me sfida të shumta, zhurmë, kaos të përditshëm dhe presione financiare, por, sipas studimit, gëzimi i rritjes së një familjeje të madhe shpesh i tejkalon këto vështirësi.
âLumturia e prindĂ«rve me familje tĂ« mĂ«dha mund tâi atribuohet pjesĂ«risht ndjenjĂ«s sĂ« lidhjes dhe qĂ«llimit qĂ« vjen nga rritja e shumĂ« fĂ«mijĂ«ve. KĂ«naqĂ«sia qĂ« lind duke parĂ« fĂ«mijĂ«t teksa rriten dhe ndĂ«rveprojnĂ« me njĂ«ri-tjetrin, si dhe krenaria pĂ«r familjen qĂ« kanĂ« ndĂ«rtuar, lidhet ngushtĂ« me gĂ«zimin e vĂ«zhgimit tĂ« marrĂ«dhĂ«nieve mes vĂ«llezĂ«rve dhe motraveâ, shpjegon dr. Harman, transmeton Telegrafi.
istockphoto
ĂfarĂ« shtojnĂ« studime tĂ« tjera?
Ndjenja e qëllimit dhe komunitetit familjar: Kërkime të psikologjisë familjare tregojnë se familjet me më shumë fëmijë shpesh zhvillojnë një ndjenjë më të fortë bashkëpunimi dhe mbështetjeje të ndërsjellë, çka rrit kënaqësinë afatgjatë të prindërve.
Roli i vëllezërve dhe motrave: Ndërveprimi i përditshëm mes fëmijëve ndihmon në zhvillimin e aftësive sociale, empatisë dhe ndjenjës së përkatësisë, faktorë që ndikojnë pozitivisht edhe në mirëqenien e prindërve.
Stresi dhe përshtatja: Edhe pse niveli i stresit mund të jetë më i lartë në familje të mëdha, studimet sugjerojnë se prindërit shpesh zhvillojnë strategji më të mira menaxhimi të kohës dhe pritshmërive, gjë që e zbut ndikimin negativ të stresit.
Lumturia është subjektive
Megjithatë, është e rëndësishme të theksohet se lumturia është thellësisht subjektive. Ajo që funksionon për një familje, mund të mos jetë zgjidhja ideale për një tjetër. Disa prindër lulëzojnë në dinamikën e zhurmshme dhe energjike të një familjeje të madhe, ndërsa të tjerë ndihen më të qetë dhe të përmbushur në familje më të vogla.
Në fund, gjetja e ekuilibrit të duhur për çdo familje individualisht, duke marrë parasysh burimet emocionale, financiare dhe stilin e jetesës, mbetet çelësi i një jete familjare të lumtur dhe të qëndrueshme. /Telegrafi/
Rrethojat tradicionale metalike po zëvendësohen me alternativa moderne dhe estetikisht tërheqëse. Zgjidhjet arkitektonike synojnë mbrojtjen e shtëpisë pa krijuar ndjenjën e izolimit
Në vitin 2026, rrethojat klasike dhe portat e rënda po mbeten në të kaluarën. Zbuloni si materialet moderne, gjelbërimi dhe dizajni inteligjent mund ta mbrojnë shtëpinë tuaj pa krijuar ndjesinë e mbylljes apo izolimit.
PĂ«r vite me radhĂ«, rrethojat metalike dhe gardhet e larta ishin sinonim i sigurisĂ« sĂ« shtĂ«pisĂ«. MegjithatĂ«, nĂ« vitin 2026 kjo logjikĂ« po ndryshon. Si dikush qĂ« merret me psikologjinĂ« e hapĂ«sirĂ«s dhe cilĂ«sinĂ« e jetesĂ«s, vĂ«rehet se arkitektĂ«t dhe dizajnerĂ«t po anojnĂ« gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« drejt zgjidhjeve qĂ« janĂ« estetikisht tĂ« bukura, funksionale dhe miqĂ«sore me mjedisin. QĂ«llimi Ă«shtĂ« tĂ« mbrohet shtĂ«pia pa krijuar ndjesinĂ« e âburgosjesâ.
Materialet fisnike, vegjetacioni i pasur dhe dizajnet e hapura po bëhen trendet kyçe në lagjet urbane dhe rezidenciale. Më poshtë ju prezantojmë tri ide që po zëvendësojnë rrethojat tradicionale dhe po përcaktojnë ritmin e eksterierit modern këtë vit, transmeton Telegrafi.
1. Mure të ulëta me vegjetacion të integruar
Një nga alternativat më të preferuara është kombinimi i mureve të ulëta me bimë, lule dekorative ose gardhe të gjelbra. Kjo zgjidhje e ndan hapësirën pa bllokuar pamjen dhe i shton fasadës vlerë të madhe estetike.
Përparësitë kryesore:
⹠Ruajnë privatësinë pa krijuar ndjenjë ngushtësie ⹠Shtojnë gjelbërimin dhe përmirësojnë pamjen e përgjithshme të lagjes ⹠Lejojnë personalizimin e dizajnit sipas stilit të vetë shtëpisë
Për klimën tonë, bimë si jasemini, dafina ose shkurret autoktone janë zgjedhje ideale, sepse kërkojnë pak mirëmbajtje dhe përshtaten lehtë me kushtet klimatike.
2. Panele druri dhe metali me dizajn të hapur
Një tjetër trend i fortë për vitin 2026 janë panelet prej druri, hekuri ose alumini me struktura të hapura apo me shufra vertikale. Ato funksionojnë si një filtër vizual dhe i zëvendësojnë rrethojat klasike me një qasje më moderne.
Pse janë në trend:
⹠Arrijnë ekuilibrin ideal mes sigurisë dhe dizajnit ⹠Lejojnë kalimin e dritës dhe ajrit, duke ndikuar pozitivisht në energjinë e shtëpisë ⹠Përshtaten lehtësisht me fasada të vogla dhe objekte moderne
Ngjyrat natyrale dhe përfundimi mat janë më të kërkuarit, pasi përputhen me estetikën më të ngrohtë dhe bashkëkohore që po preferohet gjithnjë e më shumë.
3. Kopshti përpara shtëpisë si kufi natyror
Pjesa përpara shtëpisë nuk është më thjesht hyrje, por shndërrohet në një kopsht kryesor që vepron si kufi natyror mes rrugës dhe hapësirës së banimit. Shtigjet, dallimet e lehta të terrenit dhe peizazhi i menduar mirë zëvendësojnë rrethojat tradicionale.
Pikat kyçe të kësaj zgjidhjeje:
⹠Krijon një kalim të butë dhe të këndshëm mes hapësirës publike dhe asaj private ⹠Rrit vlerën e pronës dhe atraktivitetin vizual ⹠Integrohet më mirë me lagjen dhe mjedisin natyror
Kjo qasje po bëhet gjithnjë e më e zakonshme te ndërtimet e reja dhe renovimet, ku dizajni i eksterierit synon të theksojë identitetin e pronarit, pa sakrifikuar funksionalitetin dhe ndjenjën e sigurisë. /Telegrafi/
Marrëdhënia intime mund të shkaktojë gjakderdhje të lehtë ose njolla, gjë që shpesh i shqetëson gratë shtatzëna. Dhimbja ose parehatia gjatë marrëdhënieve intime në shtatzëni shpesh varet nga pozicioni
ShtatzĂ«nia ndryshon gjithçka - trupin, gjendjen emocionale dhe dĂ«shirĂ«n pĂ«r intimitet. NdĂ«rsa disa çifte zbulojnĂ« se pasioni Ă«shtĂ« mĂ« i fortĂ« se kurrĂ«, tĂ« tjerĂ«t pyesin veten çfarĂ« lejohet dhe çfarĂ« jo. Nga ndryshimet nĂ« dĂ«shirĂ« te dilemat rreth pozicioneve dhe mitet pĂ«r ânxitjen e lindjesâ, jeta intime gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ« fsheh sfida dhe surpriza.
Në shumicën e rasteve, marrëdhëniet intime gjatë shtatzënisë konsiderohen të sigurta, përveç nëse mjeku këshillon ndryshe. Megjithatë, shtatzënia shpesh ndryshon mënyrën se si gruaja e përjeton trupin, afërsinë dhe dëshirën për intimitet, gjë që pothuajse gjithmonë hap pyetje rreth asaj se çfarë është e lejuar dhe çfarë jo.
Pavarësisht nëse shtatzënia sapo është konfirmuar apo po afrohet data e lindjes, këto pyetje janë të shpeshta dhe krejtësisht të pritshme.
Në vijim, sqarojmë tabutë më të zakonshme rreth marrëdhënieve intime në shtatzëni, çfarë është e sigurt, si ndryshon libidoja te gratë shtatzëna gjatë tremujorëve dhe kur nevojitet kujdes shtesë.
A janë të sigurta marrëdhëniet intime gjatë shtatzënisë
Në shumicën e rasteve, marrëdhëniet intime gjatë shtatzënisë konsiderohen të sigurta dhe mund të praktikohen deri në lindje, përveç nëse mjeku rekomandon ndryshe.
Megjithatë, ekziston një paralajmërim i rëndësishëm. Nëse në shtatzëninë e hershme shfaqen dhimbje ose gjakderdhje, duhet të shtyhet përkohësisht marrëdhënia intime vagjinale derisa të kryhet kontrolli i parë gjinekologjik, i cili zakonisht planifikohet rreth javës së dhjetë të shtatzënisë.
â NĂ« kĂ«to situata zakonisht rekomandoj pĂ«rmbajtje derisa tĂ« kontrollojmĂ« gjendjen e qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s ose tĂ« kryejmĂ« ekzaminim me ultratinguj. Pasi tĂ« pĂ«rjashtohen problemet e mundshme, aktiviteti seksual mund tĂ« vazhdojĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« sigurt, shpjegon doktoresha Oluwatosin Goje, specialiste e gjinekologjisĂ« dhe obstetrikĂ«s nĂ« Institutin pĂ«r ObstetrikĂ«, Gjinekologji dhe ShĂ«ndetin e Grave nĂ« Cleveland Clinic, Ohio, transmeton Telegrafi.
Përfitimet e marrëdhënieve intime gjatë shtatzënisë
Një jetë seksuale e shëndetshme ka ndikim pozitiv në mirëqenien e përgjithshme dhe gjatë shtatzënisë mund të sjellë përfitime shtesë, si fizike, ashtu edhe emocionale:
⹠Kënaqësi më intensive: Te disa gra, përjetimi seksual gjatë shtatzënisë bëhet më i theksuar se më parë. Rritja e qarkullimit të gjakut në vulvë dhe në zonën e legenit mund të rrisë ndjeshmërinë dhe intensitetin e ndjesive. ⹠Hormonet e humorit të mirë: Orgazma nxit çlirimin e oksitocinës, hormon që forcon ndjenjën e kënaqësisë, afërsisë dhe lidhjes emocionale, si dhe ndihmon në relaksim dhe ulje të stresit. ⹠Gjumi më i mirë: Edhe pse shtatzënia shpesh e prish ritmin e gjumit, relaksimi pas marrëdhënies intime mund të lehtësojë rënien në gjumë. Studimet tregojnë se orgazma kontribuon në një gjumë më cilësor. ⹠Ruajtja e afërsisë: Intimiteti seksual i ndihmon partnerët të mbajnë lidhjen emocionale dhe ndjenjën e afërsisë gjatë një periudhe ndryshimesh të mëdha trupore dhe jetësore.
Pyetjet më të shpeshta rreth marrëdhënieve intime gjatë shtatzënisë
1. A mund të shkaktojë marrëdhënia intime abort? Nuk ka prova që marrëdhëniet intime në shtatzëninë e hershme rrisin rrezikun e abortit, shpjegon dr. Goje. Megjithatë, ajo thekson se marrëdhënia mund të shkaktojë gjakderdhje të lehtë ose njolla, gjë që shpesh i shqetëson gratë shtatzëna.
â NĂ« shumicĂ«n e rasteve, kjo ndodh pĂ«r shkak tĂ« rritjes sĂ« qarkullimit tĂ« gjakut nĂ« qafĂ«n e mitrĂ«s dhe nĂ« vagjinĂ«, qĂ« Ă«shtĂ« njĂ« ndryshim normal nĂ« shtatzĂ«ni dhe nuk tregon abort. MegjithatĂ«, çdo gjakderdhje pas marrĂ«dhĂ«nies duhet tâi raportohet mjekut pĂ«r vlerĂ«sim shtesĂ«, thekson dr. Goje.
2. A mund ta dëmtojë marrëdhënia intime foshnjën? Marrëdhëniet intime nuk e rrezikojnë fetusin. Mitra është një organ i fortë muskulor, ndërsa lëngu amniotik përbën një shtresë shtesë mbrojtëse që e mbron foshnjën nga ndikimet e jashtme.
Shqetësim i shpeshtë është edhe ideja se marrëdhëniet seksuale mund të kenë ndikim psikologjik te fëmija, por sipas dr. Goje, nuk ka bazë shkencore për një frikë të tillë.
â MarrĂ«dhĂ«nia intime gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ« nuk ndikon as nĂ« ecurinĂ« e shtatzĂ«nisĂ« dhe as nĂ« zhvillimin e fĂ«mijĂ«s, Ă«shtĂ« e qartĂ«.
3. A mund të jetë e dhimbshme marrëdhënia intime gjatë shtatzënisë? Marrëdhënia intime gjatë shtatzënisë nuk duhet të jetë e dhimbshme. Nëse shfaqet dhimbje, është e rëndësishme të konsultoheni me mjekun për të zbuluar shkakun.
Gjatë shtatzënisë, disa probleme të zakonshme shëndetësore mund të kontribuojnë në parehati gjatë marrëdhënies:
âą Kist i trupĂ«zĂ«s sĂ« verdhĂ« (masĂ« e padĂ«mshme e mbushur me lĂ«ng qĂ« formohet nĂ« vezore) âą Hemorroide âą Sindroma e kongjestionit pelvik âą Dhimbje nĂ« ligamentet e rrumbullakĂ«ta â ndjesi e pakĂ«ndshme nĂ« bark, ije ose ijĂ« gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ« âą Infeksione mykotike
Në shumë raste, marrëdhënia mund të mos jetë e dhimbshme, por të ndihet ndryshe për shkak të ndryshimeve trupore. Ka strategji të thjeshta që mund të ndihmojnë:
⹠Përdorimi i lubrifikantit për të lehtësuar thatësinë vagjinale. ⹠Mbështetja me jastëkë për të ulur presionin mbi bark. ⹠Provimi i pozicioneve të ndryshme seksuale që janë më të rehatshme gjatë shtatzënisë. ⹠Biseda me partnerin për nevojat dhe ndjenjat tuaja.
â MarrĂ«dhĂ«nia intime duhet tĂ« mbetet e kĂ«ndshme edhe gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ«. NdonjĂ«herĂ« mjafton pak eksperimentim pĂ«r tĂ« gjetur atĂ« qĂ« ju pĂ«rshtatet mĂ« sĂ« miri, thekson dr. Goje.
4. A ulet libidoja gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ«? Nuk ka njĂ« pĂ«rgjigje universale pĂ«r kĂ«tĂ« pyetje. ShtatzĂ«nia mund tĂ« ndikojĂ« nĂ« dĂ«shirĂ«n seksuale, por efektet ndryshojnĂ« â disa gra vĂ«rejnĂ« rĂ«nie tĂ« libidos, ndĂ«rsa tĂ« tjera pĂ«rjetojnĂ« dĂ«shirĂ« tĂ« shtuar dhe kĂ«naqĂ«si mĂ« intensive.
Studimet tregojnë se rreth 58 për qind e grave shtatzëna përjetojnë ulje të libidos. Arsyet janë të ndryshme:
âą Energji e ulĂ«t: Simptoma si tĂ« pĂ«rzierat dhe lodhja mund tĂ« ulin dĂ«shirĂ«n pĂ«r intimitet. âą NdjeshmĂ«ri e shtuar: Ndryshimet hormonale mund tâi bĂ«jnĂ« zonat erogjene, si gjinjtĂ«, thithkat dhe vulva, shumĂ« tĂ« ndjeshme, ndonjĂ«herĂ« deri nĂ« parehati. âą ThatĂ«si vaginale: Hormonet e shtatzĂ«nisĂ« mund tĂ« ulin lubrifikimin, megjithĂ«se lubrifikantĂ«t mund ta zbusin problemin. âą Ndryshime emocionale: PakĂ«naqĂ«sia me trupin ose ndjenja e mungesĂ«s sĂ« atraktivitetit mund tĂ« ulin dĂ«shirĂ«n. âą FaktorĂ« fizikĂ«: Probleme si hemorroidet ose infeksionet mykotike mund tĂ« ulin interesin pĂ«r marrĂ«dhĂ«nie.
Nga ana tjetër, shtatzënia mund ta rrisë dëshirën seksuale:
âą Libido e shtuar: Ndryshimet hormonale mund tâi bĂ«jnĂ« marrĂ«dhĂ«niet mĂ« tĂ«rheqĂ«se dhe mĂ« tĂ« shpeshta. âą Zona erogjene mĂ« tĂ« ndjeshme: NdjeshmĂ«ria e shtuar mund tĂ« rrisĂ« kĂ«naqĂ«sinĂ«. âą Lubrifikim vaginal mĂ« i lartĂ«: Te shumĂ« gra kjo e pĂ«rmirĂ«son marrĂ«dhĂ«nien intime. âą Orgazma mĂ« intensive: Rritja e qarkullimit tĂ« gjakut nĂ« zonĂ«n e klitorisit i bĂ«n orgazmat mĂ« tĂ« fuqishme.
â PĂ«rvoja seksuale gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ« Ă«shtĂ« thellĂ«sisht personale dhe ndryshon nga njĂ« grua te tjetra. Niveli i libidos dhe kĂ«naqĂ«sia mund tĂ« ndryshojnĂ« gjatĂ« fazave tĂ« ndryshme tĂ« shtatzĂ«nisĂ«, ndĂ«rsa ndryshimet hormonale dhe fizike luajnĂ« rol kyç, shpjegon dr. Goje.
5. A mund tĂ« nxisĂ« marrĂ«dhĂ«nia intime lindjen? MarrĂ«dhĂ«nia intime gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ« nuk shkakton lindje tĂ« parakohshme, pĂ«rveç nĂ«se mjeku ka kĂ«shilluar ndryshe pĂ«r arsye shĂ«ndetĂ«sore. Por çfarĂ« ndodh nĂ« fund tĂ« shtatzĂ«nisĂ«? Edhe pse ekziston njĂ« besim popullor se marrĂ«dhĂ«nia intime mund ta ânisĂ«â lindjen, kĂ«rkimet shkencore nuk e mbĂ«shtesin kĂ«tĂ« pretendim.
Teorikisht, sperma përmban prostaglandina, të njëjtat substanca që mitra i prodhon natyrshëm kur afrohet lindja. Megjithatë, studimet nuk kanë treguar se marrëdhënia intime e përshpejton vërtet fillimin e lindjes. Me fjalë të tjera, marrëdhënia në fund të shtatzënisë nuk është e dëmshme.
â Edhe ndĂ«rsa prisni ardhjen e foshnjĂ«s, marrĂ«dhĂ«nia intime nuk bĂ«n dĂ«m. NĂ«se keni dĂ«shirĂ«, nuk ka arsye tĂ« pĂ«rmbaheni, kĂ«shillon dr. Goje.
6. A është e mundur të përjetohet orgazma gjatë shtatzënisë? Orgazma gjatë shtatzënisë jo vetëm që është e mundur, por edhe e sigurt. Edhe pse disa studime sugjerojnë se mundësia e orgazmës mund të ulet me avancimin e shtatzënisë, kjo nuk vlen për të gjitha gratë.
â NĂ«se nuk arrini tĂ« pĂ«rjetoni orgazmĂ« gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ«, kjo mund tĂ« lidhet mĂ« shumĂ« me pozicionet qĂ« provoni. KĂ«shilla ime mĂ« e mirĂ« Ă«shtĂ« tĂ« eksploroni pozicione tĂ« reja derisa tĂ« gjeni atĂ« qĂ« ju pĂ«rshtatet, sugjeron dr. Goje.
Pozicionet më të mira për marrëdhënie gjatë shtatzënisë
Dhimbja ose parehatia gjatë marrëdhënieve intime në shtatzëni shpesh varet nga pozicioni, veçanërisht nëse çiftet janë mësuar me stilin misionar.
â Shtrirja nĂ« shpinĂ« mund tĂ« ushtrojĂ« presion mbi shtyllĂ«n kurrizore, ndĂ«rsa nĂ« tremujorin e dytĂ« dhe tĂ« tretĂ« pesha e barkut mund tĂ« kompresojĂ« enĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme gjaku, vĂ«ren dr. Goje.
Prandaj, është më mirë të provohen pozicione që ulin presionin mbi bark dhe shpinë:
âą NjĂ«ri pranĂ« tjetrit (pozicioni âlugĂ« dashurieâ) â i butĂ« dhe i rehatshĂ«m pĂ«r tĂ« dy partnerĂ«t. âą Penetrimi nga pas (pozicioni âdoggy styleâ). âą Gruaja sipĂ«r â kontroll mbi thellĂ«sinĂ« dhe ritmin. âą NĂ« kĂ«mbĂ« â i pĂ«rshtatshĂ«m kur dĂ«shironi mĂ« shumĂ« lĂ«vizje dhe variacion.
â Dhe mos harroni format e tjera tĂ« intimitetit, si seksi oral, stimulimi manual, masazhi dhe pĂ«rkĂ«dheljet klasike, kujton dr. Goje.
Kur duhet shmangur marrëdhënia intime gjatë shtatzënisë
Marrëdhëniet intime në shtatzëni zakonisht janë të sigurta, por ka situata kur është më mirë të shtyhet intimiteti dhe të konsultoheni me gjinekologun. Simptomat shqetësuese përfshijnë:
âą Gjakderdhje vagjinale â njollat e lehta pas marrĂ«dhĂ«nies shpesh janĂ« normale, por gjakderdhja e bollshme kĂ«rkon kontroll urgjent. âą Rrjedhje e lĂ«ngut amniotik â marrĂ«dhĂ«nia intime nĂ« kĂ«tĂ« rast mund tĂ« rrisĂ« rrezikun e infeksionit. EkzistojnĂ« edhe gjendje mjekĂ«sore qĂ« kĂ«rkojnĂ« shtyrjen e marrĂ«dhĂ«nieve intime: âą Ndryshime nĂ« qafĂ«n e mitrĂ«s â zgjerimi i parakohshĂ«m ose dobĂ«simi i qafĂ«s sĂ« mitrĂ«s mund tâi bĂ«jĂ« marrĂ«dhĂ«niet tĂ« rrezikshme. âą Histori e lindjes sĂ« parakohshme â te gratĂ« qĂ« kanĂ« lindur mĂ« herĂ«t se java e 37-tĂ«, mjeku mund tĂ« rekomandojĂ« pĂ«rmbajtje gjatĂ« shtatzĂ«nisĂ«. âą Placenta previa â kur placenta mbulon qafĂ«n e mitrĂ«s, marrĂ«dhĂ«nia vagjinale mund tĂ« shkaktojĂ« gjakderdhje. âą Infeksione seksualisht tĂ« transmetueshme â disa infeksione mund ta rrezikojnĂ« fetusin ose tĂ« transmetohen gjatĂ« lindjes, ndaj rekomandohet pĂ«rmbajtje derisa partnerĂ«t tĂ« trajtohen dhe tĂ« testohen sĂ«rish.
â NĂ« kĂ«to situata, mjeku mund tâju kĂ«shillojĂ« tĂ« shmangni marrĂ«dhĂ«nien vaginale. NĂ«se shtatzĂ«nia po ecĂ«n pa komplikime, marrĂ«dhĂ«nia intime Ă«shtĂ« zakonisht plotĂ«sisht e sigurt. GjithmonĂ« konsultohuni me mjekun tuaj nĂ«se keni ndonjĂ« paqartĂ«si dhe mos u turpĂ«roni tĂ« pyesni, jemi mĂ«suar me tĂ« gjitha pyetjet, inkurajon dr. Goje. /Telegrafi/
Login
